Күн көзінен және альтернативті жолмен энергия көзін алу

Кіріспе
Қазіргі таңдағы энергия көзінің негізі.
Негізгі бөлім
а) Күннен электр энергиясын алу
б) Электр энергия көзінің альтернативті түрлері
в) Үй жануарлаының экскременттерінен бөлінетін биогаздың құрамы
г) Биогаздың қолданылуы

Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер
Энергияның физикалық түсінігінен басқа, экономикалық, техникалық, саяси және тағы басқа да түсініктері бар.
Адамзатқа энергия қажет және жыл сайын оның қажеттілігі артуда. Бірақ традициялды табиғи отындардың (мұнай, газ, көмір т.б.) қоры шексіз емес. Термоядерлық отынның – сутегінің қоры шексіз болғанымен, бірақ адамның басқаруымен жүретін термоядерлық реакциялар жүзеге асырылған жоқ және де қашан жүзеге асырылатыны белгісіз. Көбейткіш-реакторларда плутонийді пайда қылатын уран мен торий - ядролық отындардың де қоры шексіз емес.
Сондықтанда қазіргі таңда энергия көзін жан – жақты алу жолдары жетіліп қолданысқа ене бастады. Мысалыға алатын болсақ жел, күн, өзендер, геотермалды, геотермалды тағы басқа энергия көздерін айтсақ болады. Тығырықтан шығудың екі жолы бар: энергоресурстарды экономды жұмсау және традициялды емес жаңартылатын энергия қорларын қолдану. Осы саладағы жобаларды зер салып қарасақ жүзеге асыруға болады. «Жаңғыртылған энергетикалық қуат көздерінің дамуы: Орталық Азия елдерінің стратегиялық жолы» деген атпен өткен алқалы басқосуға шет мемлекеттердің осы саладағы 12 министрі келді. Олар келешек жаңғыртылған энергетикада екендігіне қазақстандықтардың көзін жеткізіп, баулитын деген ниеті болыпты. Ал біздің жігіттер оларсыз-ақ жаңғыртылған энергия көздерін тауып, тіпті оны дамытудың әртүрлі жолдарын алдарына жайып салғанда қатты таңғалды. Біз оны білу тұрмақ, талай жерге жетіппіз. Тіпті кей технологиямыз олардың көпшілігінің ойына кіріп-шықпаған тосын да, құнды, айрықша жаңалық болып шықты. Біразының ұсынған жобасы қазақстандық жобаны маңайлай алмайды екен.
1. Источники энергии. Факты, проблемы, решения.-М.: Наука и техника. 1997.-110с
2. Мировая энергетика: прогноз развития до 2020г./Перс англ. Под ред. Ю.Н. Старшикова.-М.: Энергия,1980.-256с.
3. Соснов А.Я. Энергия Земли.- Л.: Лениниздат, 1986.-104с.
        
        ӘЛ – ФАРАБИ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ
ГЕОГРАФИЯ ФАКУЛЬТЕТІ
ГЕОМОРФОЛОГИЯ ЖӘНЕ ... ... Күн ... және ... жолмен инергия көзін алу
Тексерген: Тауасаров Қ
Орындаған: Г/к 81 ... 2010 ... ... ... көзінің негізі.
Негізгі бөлім
а) Күннен электр энергиясын алу
б) Электр энергия көзінің ... ... Үй ... ... ... ... құрамы
г) Биогаздың қолданылуы
Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер
Кіріспе
Энергияның физикалық түсінігінен басқа, экономикалық, техникалық, саяси
және тағы басқа да түсініктері бар.
Адамзатқа ... ... және жыл ... оның ... ... ... табиғи отындардың (мұнай, газ, көмір т.б.) қоры шексіз емес.
Термоядерлық отынның – сутегінің қоры ... ... ... ... ... термоядерлық реакциялар жүзеге асырылған жоқ және де
қашан жүзеге асырылатыны белгісіз. Көбейткіш-реакторларда ... ... уран мен ... - ... ... де қоры шексіз емес.
Сондықтанда қазіргі таңда энергия көзін жан – ... алу ... ... ене ... ... алатын болсақ жел, күн, өзендер,
геотермалды, геотермалды тағы басқа энергия көздерін ... ... ... екі жолы бар: ... ... ... ... емес жаңартылатын энергия қорларын қолдану. Осы саладағы
жобаларды зер ... ... ... ... болады. «Жаңғыртылған
энергетикалық қуат көздерінің дамуы: Орталық Азия ... ... ... ... өткен алқалы басқосуға шет мемлекеттердің осы саладағы ... ... Олар ... ... ... екендігіне
қазақстандықтардың көзін жеткізіп, баулитын деген ниеті болыпты. Ал біздің
жігіттер оларсыз-ақ ... ... ... ... ... оны
дамытудың әртүрлі жолдарын алдарына жайып салғанда қатты таңғалды. Біз оны
білу тұрмақ, талай ... ... ... кей технологиямыз олардың
көпшілігінің ойына кіріп-шықпаған тосын да, құнды, ... ... ... ... ұсынған жобасы қазақстандық жобаны маңайлай алмайды екен.
Күннен электр энергиясын алу
Кейінгі кезде әлемде Күн энергиясын тиімді пайдалануға көшті. Алайда
олардың дені Күн ... ... ... әйнек арқылы жинауды іске
асырған. Үйлердің ... ... ... да бір ... ... қойылған
шаршы әйнек күннің қызуын электр қуатына айналдырады. Күн шыға берген кезде
алғашқы 5 пайыз, одан Күн артқан бойы көтерілгенде 10 ... 20 ... Күн тас ... ... ... ... әлгі ... әйнекке толық,
яғни 100 пайыз түседі де, Күн төбеден ауған сайын шаршының Күн сәулесін
тарту қабілеті ... - ... кеми ... Ал ... ... ... ... Күн қуатын күндіз бойына және түн баласына толық
пайдалануға қол жеткізуге мүмкіндігі бар. Оның үстіне тек Күннің ... ... ... ағын судың қуатын пайдалану арқылы тәуліктің 24 сағаты бойына
энергиялық қуатпен толық қамтамамасыз ... ... бар. ... ... ... ... қуатын жинау үшін ортасы шұңғылдау келген,
спутниктік байланысты қамтамасыз ... ... ... ... дәл
ортасына Күннің сәулесін бойына жинайтын оптика сынды пленка жапсырылған.
Ол таң атқаннан бастап кеш батқанға дейінгі ... ... ... ... Ал ... шаршының кемшілігі ? Оның Күн қуатын бір ... ... жоқ. ... Күн ... жинайтын бұл «тәрелкеден» де тиімді де,
ыңғайлы тәсілін ойлап тапты. Ол дөңгелек «тәрелке» емес, сопақша ... да ... ... ... ... - ол Күн ... ... бастап,
көкжиек асып, батқанша Күннің шығу-бату бағытымен жүріп отырып, Күн
сәулесін ... ... ... 60 пайыз артық жинайды. Ал түнде
энергияны қайдан аламыз? Ол да ... ... ... ... ортасы шұңғыл
сопақша «тәрелкеден» басқа желдің бағытымен һәм ... ... ... Жел ... ... ... ... жел тұрған кезде
Күннің қуатын еселеп, артығымен жинап аламыз. Негізі, шет мемлекетте мұндай
құрылғы бар. Ал ... ... ... артықшылығы неде десеңіз -
«желбағардың» тек желдің бағытымен оңтүстіктен солтүстікке ... ... ... айналып тұратыннан бөлек, желдің салмағы мен ыңғайына қарай,
әртарапқа шыр-көбелек айналып тұрады. Мұндай кезде, сөз жоқ, ... ... ... ... түседі. Өйткені желдің жылдамдығынан оның салмағы
асып кетсе, «желбағар» морт сынып кетуі кәдік. Біздің ... ... ада. Енді ... ... ... ... алу ... ойластырып
жатқан көптеген ғалымдар бар. Сонымен қатар, ағын суға ... ... ... ... ... ... болады. Әсіресе, Алматыдағы тау
өзендеріне, атап айтсақ, Кіші Алматы өзенінің ағысы ... ... ... төменге дейін мыңдаған шағын қондырғы орнатуға, ... ... ... арттыруға мүмкіндік мол. Осы жаңалықтар бойынша біздің
қазақстандық ... ... ... ... бар. ... ... ... тыңдаған шетелдік ғалымдар оқытып-тоқытамыз
деп келіп, өздері «жаңғыртылған қуат көздері бойынша сіздерден үйренеріміз
көп екен» деп өз ... ... Бұл ... тек қана іс – ... ... тұрмысқа да ептеп енуде. Жақында жаңғыртылған энергия көздері
туралы ... және ... ... баяндамалар жасалынды. Соның
негізінде ел аумағында 5 мыңға тарта ауылдарда ... ... жоқ ... Олар қайдан шыққан ауылдар? Қазір әрбір аудан, облыстарда ... ... ... мал ... егін шаруашылығын жүргізуге шаруа
қожалықтарына жер ... ... ... Ол ... ... үшін сол өңірге
көшіп, қонбаса, шаруа жүре ме? Ал ... ... ... ... ... барынша тасқындап тұрған заманда саналы адамға ... ... кешу ... емес. Әрі ол кәсібін өркендету үшін арысы шет мемлекеттер
мен ... ... ... ... мен интернет арқылы әртүрлі
ақпарат - хабарлар алып тұрмаса, ... ... ... ... ... еткендердің көпшілігі осынау құндылықтардан хабары мол
жандар. Ізденіп, ... ... Күн ... ... қол ... бар. Азаматтарымыз 2-3 шаруашылыққа барып,
олардың ... ... ... та ... ... 1,5 - 2 ай ... осындай
бір қожалыққа барып жағдайды көрдік. Қапшағайдың ар ... ... 45-50 ... жол ... жететін аймақта 45 гектар жері бар екен.
Қожалықтың иесі үй салып, жұмысын бастап кеткен. Біздің ... ... ... ... су ... ... жағуға жетіп-артылады.
Алайда, сол шұңғыл «тәрелке» жинаған Күн ... ... ... ... ... көрінеді. Себебі осы екі күнде көп қонақ барады. Әр
бөлмеде электр шамы жанып тұрады. Сондай ... олар ... ... есе көп қажет етеді. Сондықтан, 1 киловаттық қондырғыны азсынып,
енді бұдан ... ... ... деп ... ... ... ... мұндай жандар көбейіп келеді. Ұлттық Инженерлік академия
жанынан арнайы Үйлестіру орталығы ... ... ... сай, ... шешімімен 2007 - 2009 жылдарға «Жаңғыртылған энергия ... ... ... ... ... осындай жолмен алуды
кеңінен тарату қолға ... ... Бұл ... ... ... ... ... Ал бұл жобаның құны 40 миллиард теңге. Ол ақша ... ... ... ... ... ... Игеру мерзімі 3 жылға
есептелген қаржының 51 пайызын Үкіметтен сұрап отырмыз. Қалған 49 пайызын
Күн ... ... ... сол ... ... ... ... тиіс.
«ҚазМұнайГаз» компаниясына ұсыныс бердік. Олар да сайын даладағы мұнай
бұрғылау ... ... ... ғалымдардың жаңалығын қолай көріп
отыр. Сондай-ақ ауыл-елдердегі шаруа қожалықтарының ісін жүзеге асыру үшін
Ауыл ... ... ... ... ... деген ойдамын. Сол
секілді, жекеменшік компаниялар мен кәсіпкерлер, арзан ... ... ... ... ... шет ... ... Біздің бұл жобамызды
ЮНЕСКО қолдап, Алматыда өткен конференцияның қорытындысында мұны қолданып,
тарату жөнінде ... да ... ... және ... ... ... «ҚР Жаңғыртылған қуат көздері туралы» ... ... ... альтернативті түрлері
Жел энергиясы
Біз ауалық мұхиттың түбінде-желдер әлемінде өмір сүреміз. Қозғалыстағы
ауалық масалардың энергиясы ... көп. Жел ... ... ... ... гидроэнергияларының қорынан жүз есе көп.
Біз тұратын ауалық мұхитта тынышты емес. ... ... ... желдер, елімізді электрэнергиясымен қамтамасыздандырады. Еліміздегі
климаттық жағдайлар жел энергетикасының дамытуға қолайлы.
Әр түрлі авторлардың бағалауынша Жер ... жел ... 1200 ТВт ... ... бірақ осы потенциалды қолдануға Жер
бетінің әр төңірегінде ... ... ... ... ... ... ... энергияны түрлендіруге жеткілікті болу үшін 20-30 ... ... ... орташа жылдамдығы көп болуы қажет. Жел қозғалысының
орташа жылдық меншікті қуаты 500Вт/м2-қа (желдің жылдамдығы 7 м/с ) ... ... жел ... ... 500 ... 175-ін ғана ... ... қозғалысының энергиясы жел жылдамдығының үшінші ... ... ... ... ... бұл энергияны толығымен
электр энергиясына айналдыруға мүмкіндік жоқ. Жел қозғалысының энергиясын
пайдалы қолдану коэффициенті(ПҚК), теориялық ... ... ... ... ... мәліміттер бойынша, практикада жел ... ... ... ... жел ... ... алғанда 50% жақын болады,
бірақ бұл тек қана проектіде ... ... ... ... Одан ... жел ... энергиясының бір бөлігі
механикалық энергия электр энергиясына түрленген кезде жоғалады, оның ПӘК-і
75-95%. Осының ... ... ... ... ... ... тұрақты жылдамдықтар диапозонында жұмыс істесе ... ... ... ... ... жел ... ... 30-40%-ын
құрайды. Бірақ кей-бір кезде, желдің жылдамдығы ... ... ... ... Бір ... желдің жылдамдығы тым төмен болады,
бұл жағдай да жел ... ... ... ... ... ... ... тым көп болады, бұл жағдайда агрегат істен шығып қалмау үшін оны
тоқтатуға тура келеді. Егер ... ... ... жылдамдықтың
мәнінен асса, генератордың ... ... ... ... желдің
механикалық энергиясының барлығы қолданылмайды. Осы фактілердің барлығын
ескере отырып жыл бойындағы ... ... ... шығарылуы жел
энергиясының 15-30% -ын құрайды.
Жел агрегатының жұмыс істеу схемасы ... ... ... ... ... генераторын қозғалысқа келтіреді.
Бұл біруақытта параллель жалғанған аккумуляторлар батареясын зарядтайды.
Аккумуляторлық батареялардың ... ... ... ... ... ... автоматты түрде генраторға
жалғанады да, керісінше жағдайда ағытылады.
Қазіргі кезде жел электрагрегаттары электр ... ... олар ... қиын ... ... істейді, алыс
аралдарда, Арктикада және үлкен халық топтары тұратын ... ... ... ... ... да ... істейді. Мэн
штатында тұратын американец Генри клюз екі ... ... оған екі ... ... ... әр-біреуі 6В, 60В және ... 20 ... оған ... күні ... істейді, ал бензин двигателі
оған резерв ретінде тұрады. Бір айда Клюз жел ... ... ... бұл оған ... ... жарықтандыруға және электр
аппаратураны(телевизо, тоңазытқыш т.б.) жұмыс істетуге ... ... ... ... ... ... ... қымбаттылығы кедергі жасайды
Қазіргі заманда жел электрлік генераторлардың әр-түрлі прототиптері
шығарылған.
Құрылғыны проектілеуде ең ... ... ол кез ... ... ... айналу жиілігі біркелкі болуы тиіс.Өйткені
генераторды ... ... ол ... 60 ... 50 Гц ... ток тудыру
керек. Сондықтан лопасттердің көлбеулік бұрышы ... ... ... ... бұл бұрыш сүйірірек болуы тиіс, жел ... ... бұл ... арту ... Лопасттерді реттеумен қатар генератор
мачтада желге ... ... ... айнауы тиіс.
Өзендер энергиясы
Ағындагы судың энергиясы көп мыңжылдықтар бойы адамзатқа қызмет етеді.
Оның Жердегі қоры орасан көп. Күннен ... ... ... мөлшерін
жұтатын, Әлем мұхиты аккумулятор ретінде қызмет етеді. Мұнда ... пен ... және алып ... ... ... ... ... теңіздерге суын әкелетін қуатты өзендер туады. ... ... ... ... ... ... түрін шет қалдырмағандығы да түсінікті.
Адамзат ең алғаш өзендер энергиясын қолдануға үйренді.
Қазіргі ... ... су ... ... ... ... ... механикалық энергиясы турбина
бойымен генраторға беріледі және ... ол ... ... ... ... ... кішкентай (қуаты 0,2 Мвт-тан бастап),
кішкене (2 Мвт-тан), орташа (20 Мвт-қа дейін) және үлкен (20 Мв-тан ... ағу ... ... ... ... критериі.
ГЭС-ді құруға өте көп шығындар ... ... ол ... ... ... ... инженерлі деңгейде
проектілендірілген ГЭС-тердің қуаты 100 МВт-ты асады, ал ... ... ... ... - ... ең пайдалы машина, өйткені су өзінің
ілгерілмелі қозғаласан оңай ... ... ... ... ... ... ... және
табиғаттың өзімен орнына келетін энергия қоры гидроэлектростанциялардың
ерекшеліктері. Бірақ үлкен гидроэлектростанцияға плотинаны құру өте ... ... ... ... ... ... үшін ... өте көп су жинау керек. Египеттік пирамидаларды ... ... мен ... ... ... ... материал орасан көп.
Сондықтан ХХ ғасырда бірнеше ғана гидроэлектростанциялар салынды.
Бірақ адамзатқ жердің гидроэнергетикалық потенциалын аз ғана ... Жыл ... ... қар ... теңіздерге ағатын су ағынндары
қолданусыз қалады.
Геотермалдық энергия
Жер, бұл ... ... ... ... ... үй. ... ... салыстырғанда Жер онша үлкен емес: оның ... ... ... ... өмір ... ... Бірақ бұл ғажап та және
тыныш ғаламшар кейбір уақытта мінезін көрсетеді, бұл уақытта онымен ... ... осы ... ... бойы өзі ... берген марапаттарын
жоққа ұшыратады. Үлкен апаттар-тайфундар мен смерчтер ... ... ... бағынбайтын өзендер мен теңіздердің сулары өз ... ... ... өрттері саналған уақыттың ішінде үлкен аймақтарды оның
құрылыстары мен егіндерімен жоғалтады.
Бірақ бұның бәрі оянған вулкан мен ... ... ... ... ішінде тығылулы тұрған орасан көп энергияның стихиялық
шығуымен адамзат ... бері ... ... ғана ... ... керемет, оның қуаты, адамның қолымен жасалған, алып энергетикалық
құрылысатдың қуатынан көп есе ... ... ... ... ... энергиясын тікелей қолдануға мүмкін емес, өйткені бұл бағынбайтын
стихияны адамзаттың бағындыруға шамасы жетпейді және бағымызға қарай, ... ... өте ... ... Бұл ... тұрған вулканның
энергиясы, жер ішінде тығылған шексіз энергияның аз ғана бөлігі.
Жер ...... ... ... ... ... қолдануды өзінің базалық нүкте ретінде алады. Бір киломметр
тереңдікті ... алып Жер ... ... қабатының темературалық
градиенті 20-300С, және, Уайттың мәліметтері бойынша(1965 ж.), тереңдігі
10 км жер ... жылу ... ... Бұл ... ... ... ... ресурсына эквивалентті. Бұл техникалық және
экономикалық әлемдегі көмір ресурстарының жылулық ресурстарынан 70 ... рет көп. ... жер ... ... қабатындағы (10 км тереңдікке
дейін) геотермалдық ... оның ... ... ... шешу үшін өте ... ... ... үшін қажет
ресурстар жекелеген геотермалдық энергияның қайнар көздері ... олар ... ... шоғырланған, өздерінің температурасы және
көлемі электр энергия ретінде немесе жылу ретінде қолдану үшін жеткілікті.
Геологиялық тұрғыдан ... ... ... ... вулкантекті ыстық жүйелер және жоғары жылулық
ағынды жүйелер секілді үш топқа бөлуге ... ... ... ... жерасты су мен бу бассейндерін
жатқызады, олар жер бетіне ... ... сұр ... ... ... түзеді. Бұндай жүйелердің пайда болуы, жер ... ... жылу ... бар ... - бұл ... ... балқыған тау
жыныстары. Бұл жоғары температуралы тау жыныстарының ... ... ... ... су ... формация орналасқан. Бұл су
астында ... ... ... ... көтеріледі.
Табиғи ыстық суы бар орындарда, электр энергияны өндіру үшін буды
қолдану ... ... әдіс ... Бұл бу ... ... жер бетіне
шыққанда пайда болады. Бұл әдісті бассейннен скважина ... келе ... ... ... сайын оның қысымы азаяды, осы кезде сұйықтың ... да буға ... Бұл бу ... көмегімен судан айырылады да
турбинаға бағытталады. Сепаратордан ... су ... ... құрамына
байлансты әрі қарай қолданылады.
Жоғары немсе орташа температуралы геотермалды сулардың негізінде электр
энергияны ... үшін тағы бір әдіс ... Бұл ... ... ... Бұл процессте бассейннен алынған су ... ... ... ... ... ... Фреон мен
изобутанның қайнау температурасы ... Бұл ... ... ... бу, турбинаны айналдыру үшін қолданылады. Жұмыс істеген ... да, тағы да ... ... ... Мұндай
құрылғылар электр энергияны өндіру үшін қолайлы жерде орналасқан ауылды
мекендерде ... ... ... ... ... ресурстардың екінші типіне магма және ыстық кепкен
жыныстар жатады. ... ... ... алу әлі ... жағынан
мүмкін емес. Ыстық кепкен жыныстардың энергияларын қолдану технологиялары
жаңа ғана дамып жатыр. Бастапқы технологиялық әдістер ... ... ... ... ... сулардың энергиясын қолдану. Ыстық жыныс
жатқан аймаққа дейін ... ... ... соң ... ... суды оның
ішіне толтырады. Осы кезде ... ... ... соң ... жыныста
екінші скважина теседі. Соңында жер бетіндегі суық суды бірінші ... Ол ... ... мезетте қызады да екінші скважинадан ыстық ... бу ... ... ... ... бұны электр энергияны өндіру үшін
қолдануға болады.
Жоғары жылу ағындағы жүйелер
Геотермалды ... ... ... жылу ағынының жоғары мәндері бар
аймақтардың терең бассейндерде орналасқан. ... ... ... ... ... ... судың температуралары 1000С дейн
жетеді. Осындай категорялы ... ... ... ... өтетін жылу ағыны
сіңірілмейтін глина пласттарының ... ... ... ... ... ... температурасы 1500С-1800С дейін жетеді, ал
қысымы скважинаның басында 28-56МПа дейін ... ... ... ... ... құрамы
Жер астынан алынатын отындардың азайғандықтан биомассаны қолдану
кеңінен ... келе ... және ... елдерде қолданыс тауып отыр.
Биомассаның барлық көздерін үш топқа бөлуге болады. Біріншісіне жер
үсті өсімдіктерінің энергетикалық ... үшін ... ... ... ... ... әр түрлі органикалық қалдықтар
жатады:
-жануарлардың биологиялық қалдығы ... ... ... қиы, ... саңғырығы және т.б.)
-ауыл шаруашылық мәдениетіндегі егін орғаннан кейін қалатын қалдықтар.
Үшінші топ-бұл судағы ... ... ... үлкен ламинарлар
(бурые балдырлар), сулы гиацинт.
Үй жануарларының экскременттерімен астына төсейтін материалдың
қоспасының құрамына ... ... ... ... ... ... және микроэлементтер –бор, молибден, кобальт және т.б. Ораша
есеппен алғанда 1 тонна әр ... үй ... ... ... ... ... 2,5 кг фосфор ангидриді (Р205) және 5 кг калий оксиді (К2О ). Одан
басқа экстрименттердің құрамына көптеген ... ... да ... ... - ... ... ... және әр
түрлі өсімдіктер мен ... ... ... ... ... қоса ... мен адамдардың тәжірбиелері, бұдан біз
жоғары калорий газ тәрізді отындар - биогаз және ... ... ... ... ... аламыз. Биогаздық технология - бұл
энергетиканың, агрохимияның, экологияның және ... қиын ... ... негізінде, мал қиының және құс саңғырығының
анаэробтық ... ... ... ... ... ... Ашудың оптимальдік режимін сақтағанда, үнемі шикізатты
араластырғанда, бастапқы материалды өз ... ... және ... ... ... шығуы 1м3 реактордан 2-3м3 -ке жетеді. ... ... ... - 6м3. ... ... болатын тағы басқа
мысалдар келтіруге ... бір сиыр бір ... 2,5м3 ... ... ... бұқа- 1,6м3, шошқа- 0,3м3, құс-
0,02м3.
Метантекте, биомассадағы бар бактериялардың әсерінен ... бір ... ... ... ... газдарға (30-40%),
күкіртсутектің аз мөлшеріне (0-3%),сонымен қатар сутегінің ... және ... ... ыдырайды. Биогаз жағымсыз иісті емес.Оның
бір куб мөлшеріндегі жану жылуы 25МДж, 0,6л ... ... 0,85л ... 1,7кг отын ... ... ... ... эквивалентті. Энергетикалықтан басқа биоконверсиялық процесс
тағы бір мәселені шешуіне мүмкіндігі бар. Жай ... жер ... ... ашыған қиларды қолданғанда, ауыл шаруашылығында 10-
15% ... ... Бұл ... ... ... мен ... ... түсіндіріледі.
Бірақ қазіргі кездегі ең маңызды және ... ... ... аспект - экологиялық. Оны әлі құндылық жағынан және тағы
басқа көлемді ... ... ... ... ... ... ... талаптарды дәлелдемейтін кезең енді келді. Микроорганизмдер -
метогендер ... ... ... өсімдіктердің,
муниципальді және тағы басқалар) биогазға айналдыру мүмкіндігі ... ... және ... да ... ең ... ... ... заттар. Биотехнологияны метаногендерді қолдануында
экологиялық деп батыл ... ... Бұл ... ... және
энергияның биосфералық айналудағы табиғи процестерге ... ... ... зиян ... ... ... ... бағытталған.
Ең қарапайым биогаздық құралды қиға толы ор тәрізді елестетуге болады,
газ шығару потрубкалы колпакпен жабылған. Мұндай ... қиды ... ... режиммен технологиялық талаптар дәл келетін мемлекеттерде
қолданылады: Индияда, ... ... және ... ... бұл тәсіл миллиондап қолданылады.
Мұндай биогаздық құрылғының тәуліктік үнемділігі улкен емес: ол 0,15-
0,3м3 газдың 1м3 ... ... ... ... ... Миннаукидің
көмегімен ("Экологиялық таза энергетика" атты ... ... екі ... ... ... Оның ... ... алтын
алқа алған Халықаралық "Российский ... ... ... ... Бұл құрылғыда жануарлар мен құстардың барлық
органикалық қалдықтарын ... ... (5-6 ... ... 50-60
шошқалар, немесе 500-600 тауықтар), және де барлық коммунальдік қалдықтар
және қатты күнделікті үй ... ... мен ... ... ... модульдік принцип қажет болған кезде эквивалентті
үнемділікті асыра ... ... екі ... ... бар.
Биореакторда берілген газ сол ... ... мен ... әр ... 25-30 ... немесе 250-300 бас шошқаларға, немесе
2500-3000 бас ... ... және ... ... ... ... ... береді де өзінің энергетикалық ... ... ... заттардың ауасыз ыдырау кезінде биогаз пайда ... ... ... ... ... төменгі №1 кестеде көрсетілген.
№1 кесте. ... ... мен ... ... |СО2 |Н2 |H2S ... (60 |
| | | | | |CH4 және 40% |
| | | | | |CO2) ... |55-70 |27-44 |1 |3 | |
| | | | | |100 ... ... |35,8 |- |10,8 |22,8 |21,5 ... | | | | | ... (кг.м-3) |0,72 |1,98 |0,09 |1,54 |1,2 ... ... ... жағдайлардан тәуелді:
- температурадан(көбінесе 350С – 450С )
- қолайлы ... ... ... ... ... ... 10-12%)
- органикаклық заттардың деградациясы
Анаэробты процесстердің шығуы.
Экономия тұрғысынан анаэробты процестер өзімен эффектифті процесті
ұсынады. Оның ... ... ... ... ... турбиналарын айналдыру үшін биогаз
отын ретінде қолданылады.
- Органкалыққ заттарды алу – ... ... ... ... ... ... ... жануарлардың экскременттері резервурға түседі.
- Ферментация резрвуары-реактор. Мұнда экскременттердің анаэробтық
өңдеу, яғни биогаздың пайда болуы.
- ... ... ... үшін қолданылады
- Құрама резервуар экскременттерді өндеу жолында аралық қойма ретінде
қызмет етеді.
- ... ... ... ... ... және қатты
бөліктерге айырады. Бұны жануарлардың экскременттерін эффективті
қолдану үшін жасайды .
- Энергетика блогі. Электр жылу ... ... ... ... қолданылуы
Қазақстан мемлекетінде ауыл шаруашылығы кеңінен дамыған. Соның дамыған
бөлігінің бірі біздің ... ... ... ... ауыл
шаруашылығында көптеген қалдықтар- бұл жануарлардың экскременттері және
өсімдіктердің қалдықтары қолданусыз қалып отыр. Үй жануарарларының
қалдықтары қалыпты жағдайда ыдырау кезінде ... ... ... ... Соның бірі - аммиак. Сонымен қатар бізідің облысымыздың
орталағында электр энергиясымен барлығын қамтып отырған ЖЭС жұмыс
істеуде. Оның негізгі қолданылатын ... ... ... ... ... ... ластайды. Бұл экологиялық жағдайды нашарлатады. Сондықтан
осындай проблемадан шығу үшін ауыл ... ... ... ... ... үшін ... ... №2 кестеде үй жануарларының биогазаының өнімі көрсетілген.
№2 кесте. Биогаз өнімі
| ... саны | ... | ... ... ... | | |
| | ... ... |
|Тауықтар ... |35000 |96000 |400 ... |142000 |39000 |1800 ... |283000 |77700 |3500 ... |710000 |195000 |8800 ... ... |1500 |7000 |300 ... |6000 |27000 |1200 ... |12000 |55000 |2500 ... |30000 |139000 |6200 ... мал ... |160 |5000 |230 ... |650 |21000 |960 ... |1300 |42000 |1900 ... |3200 |106000 |4800 ... 1 ... метр ... жану жылуы жуық мәні мен 23 Мдж-ге
тең
Бұл энергияны электр генераторлардың көмегімен ... ... ... Ол үшін ... ... суды ... оның үлкен
қысмдығы буын алу қажет. Осы бу ... ... ... ... айналдырады.
Мысалы 1500 айн/мин жасайтын генераторды айналдырған кезде 220В
кернеудегі электр ... ... ... ... үшін ... ... есептеп шығарып осыған
қандай мөлшерде биогаз қажет екенін ... ... ... жұмыс істейтін генератордың қандай кинетикалық
энергияға ие болатынын көрейік.
Егер ... ... ... ... ... жуық ... деп және оның ... 50 кг деп ... ... онда ... энергиясы төмендегідей табылады.
бұл жағдайда турбинаны жуықтап цилиндр ретінде есептесек.
Егер турбиналы қозғалтықыштардың ПӘК-і 35% -ға жуық екенін білсек. Онда
формуласы ... ... ... анықталады.
Қалақшалардың арасынан бу өткен кезде оның температурасы 300-6000С тең
екенін білсек ... ... ... ... ... өтетін будың
массасын таба аламыз.
t1-судың қайнау температурасы
t2=6000C будың қалақшалардан өткен кездегі температурасы
Яғни секунд сайын қалақшалардың ... 0,1 кг су буы ... ... ... ... биогаз қажет екенін көрейік. Ол үшін суды ... үшін ... ... қажет екенін көрейік.
Мұнда Wж –суды буландырып оны 6000С-қа дейін қажет ... ... ... анықтап көрейік.
мұнда q- 1 м3 –көлемдегі биогаздың жану жылуы.
Яғни идеалды жағдайда жанған биогаздың энергиясы ... суға ... ... ... 0,016м3 ... ... бір күн бойы ... энергия алу үшін 691 м3 биогаз қажет.
Онда бір күнде
энергия бөлінеді.
Ал генратор сонда, өзінің параметріне байланысты, бір күннің ішінде
P=UI
P=1000В*20А=20000 Вт ... ... ... ... ... ... ... өндіріледі
Бұл үшін 400 шамасында қар мал ұстаған қанағат болады.
Бұл ... тағы бір ... ... бар. Ол ... ... ... ... жағдайда ашу кезінде
бөлінетін ... газ СН2 ... ... ... ... ... болжамдарды есепке ала отырып осы ғасырдың орта кезінде
немесе ... ... ... газдың және басқа да традициялды энергия
көздерінің азйып бітуіне тура ... ... қоса ... қолдануын
экологиялық жағдайдың нашарлауына байланысты азайтып тастады.
Цивилизацияның әрі қарай дамуында ... рөлі бар ... ... ... ... ... тура ... жанама адамның іс-
әрекеттерінің кез ... ... ... еттердің энергиясынан ... ... ... ... ... қолдану - өмір сүру деңгейінің негізігі көрсеткіші. Адам
өзінің өміріне қажет энергияны ... ... аң ... ... ... оған ... 8 МДж энергия қажет болды. Отты қолданғаннан кейін оның
мөлшері 16 ... ... ... ... ... ол 50МДж ... жетті, ал дамыған -100 МДж болды.
Біздің цивилизацияның өмір сүру жолында ... ... ... ... ... көп рет ... Және бұл ескі энергия ... ... ... ... адамды жылытып оған жарық берді, бірақта адамдар оны отты
қолдануға ауыстырды да ағаштарды жаға ... ... ... ... ... қоры аз болмаса да бу машиналарына калориясы жоғары ... ... ... ... орынын мұнайға берді.
Енді мұнай мен табиғи газдың азаю салдарынан әлем ... ... ... ... Бұл ... әлем саясатында да тұрақсыздықты
тудырып ... ... ... жаңа ... ... ... биогаз
технологиялары дамып келе жатыр.
Осы жұмыста жуық шамада болсада ... ... ... ... ... ... оның біздің тұрған төңіректе
қолайлығын ... ... ... ... көп ... ... ... Энегетиканың осындай түрде дамуын экстенсивті деп атайды. Биогаздық
құрылғылар мемлекеттің әр аймағында орналаса алады да тәуелсіз өз ... ... ... технологиялардың кеңінен қолдануы малшаруашылғының дамуына
әкеліп соғады. Бұл ... ... ... ... ... ... технологияларды дамыту керек.
Өйткені мал асырау бізге таңысық емес. Ата-бабаларымыз көп ... бойы ... өмір ... Сол істі жоғалтпай, дамытып еліміздегі экологиялық
жағдайды да дұрыстауға болады.
Пайдаланған әдебиеттер тізімі
1. Источники ... ... ... решения.-М.: Наука и техника.
1997.-110с
2. Мировая энергетика: прогноз развития до 2020г./Перс англ. Под
ред. Ю.Н. Старшикова.-М.: Энергия,1980.-256с.
3. Соснов А.Я. Энергия ... Л.: ... ... ... желісі www.fizikaum.kz
-----------------------

Пән: Электротехника
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жердің жалпы ерекшеліктері6 бет
Ссудалық пайыздың мәні15 бет
Өнімнің, жұмыстың және қызметтің өзіндік құнын калькуляциялаудың және шығындарды есепке алудың нормативтік тәсілі40 бет
Альтернативті энергия көздеріне көшу11 бет
Табиғи байлықты бағалау әдістері9 бет
Қазіргі микроэкономика пәні9 бет
Өндірістік функция және оның шығындары14 бет
«d-Элементтердің координациялық қосылыстары. Кристалдық өріс теориясы. Лигандтар өрісі теориясы. Кристалдық өрістің тұрақтану энергиясы»4 бет
«Трансформатор» АҚ-ның жаңартылған механикалық цехын электр энергиясымен қамтамасыз ету: есептік зерттеу33 бет
Ішкі энергия4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь