Қарыз алушы кәсіпорынның несиелік қабілеттіліктерін бағалау


Кіріспе.
1. Заңды тұлғаның несиелік қабілеттіліктерін бағалау ... ... ... ... ...4

1.1. Қарыз алушы кәсіпорынның несиелік қабілетін бағалау көрсеткіштері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..6

1.2. Жеке тұлғаның төлем қабілетін бағалау ... ... ... ... ... ... ... ... ...9

2. Несиелік қабілетті бағалауды жетілдіру жолдары. Шетел тәжірибесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..14

3. Несие беру және қайтару есебі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 19

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 25

Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..28
Қазіргі несиелеу жүйесі қарыз алушының несиелік қабілетін анықтау әдістерінде де негізделеді. Айта кету керек, қарыз алушының несиелік қабілеті – бұл коммерциялық банк балансының өтімділігін қолдау әдісі болып табылады.
Несиелеу процесі белгіленген мерзімде сауданың қайтарылмай қалуға себепкер болатын көптеген тәуекел факторлардың іс - әрекетімен байланысты болып келеді. Сондықтан да банк ссуданың берілуі алдын – ала ықпал ететін факторларды оқып – үйрену арқылы несиелік қабілетті оқып үйренуге жағдай жасайды.
Қарыз алушышының несиелік қабілеті – бұл қарыз алушының өзінің қарыздық міндеттемелері бойынша толық және уақытылы есеп айырысу қабілеті.
Қарыз алушының несиелік қабілетінің, оның төлем қабілетінен бір айырмашылығы – онда өткен кезеңдегі немесе қандайда біркүндегі төлемсіздікті есепке алмайды, яғни мұнда алдағы уақыттардағы қарызды өтеу қабілеті болжанады. Өткен уақыттардағы қарыз алушының төлем қабілетсіздігінің дәрежесі клиенттің несиелік қабілетін бағалау барысында иек артатын ең бір формальды көрсеткіш болып табылады. Егерде қарыз алушының мерзімі өткен қарызы болып, ал балансы өтімді және меншікті капиталдың мөлшері жеткілікті болса, онда банкке өткен уақыттағы төлемдердің бір рет кешіктірілуі, клиенттің несиелік қабілетссіздігі туралы қорытынды үшін негіз болып табылмайды. Несиелік қабілеті бар клиенттер банкке жабдықтаушыларға, бюджетке ұзақ төлемсіздіктің болуын жібермейді.
Клиенттің несиелік қабілетінің деңгейі, банктің нақты қарыз алушыға беретін нақты ссудасымен байланысты қарапайым (жеке) тәуекелдерінің дәрежесін көрсетеді. Кәсіпорынның төлем қабілеттілігі деп өз уақытында техника және материалдармен жабдықтаушылардың төлем талаптарын қанағаттандыру, несиелерді қайтару, қызметкерлердің еңбегінің төлемін жүргізу, бюджетке төлемдер енгізу қаблеттілігі түсіндіріледі. Төлем қабілеттілігінің өте қысқа және дәлірек анықтамасын профессор В.П. Кондраков береді. Оның пікірінше «төлем қабілеттілігі – бұл кәсіпорынның өз міндеттемелері бойынша есеп айырыса алу мүмкіндігі». Бұл жағдайда міндеттеме – бұл кәсіпорынның банкке немесе басқа қарыз берушіге ақша төлеу және сонымен өз қарыздарын (қысқа мерзімді, ұзақ мерзімді ) өтеу міндетті. Ұзақ мерзімді қарыздарды өтеу мерзімі шарты бойынша ұзақ мерзімді несиенің және қарыздың мерзімінің өтуіне байланысы, қысқа мерзімді қарыздармен сәйкес келуі мүмкін. Және есепті жылы өтеуі қажет ұзақ мерзімді қарыздардың бір бөлігін қысқа мерзімді қарыздарына жатқызу керектігін есептеу біздің ойымызша дұрыс, себебі ұзақ мерзімді және қысқа мерзімді міндеттемелер шотының бас жоспары «несиелер» 60 бөлімшесінің 601-603 синтетикалық шоттарының әр түрлі субшоттарында ескеріледі. Жоғарыда айтылғандарды қорытындылай келе, кәсіпорынның төлем қабілеттілігі деп, оның дер кезінде өзінің барлық міндеттемелері бойынша төлемдер жүргізуге дайындығын түсіну керек деп есептейміз.бірақ бұл үшін кәсіпорынның есеп айырысу, валюта және басқада шоттарында ақшалары болуы керек.
1. Балабанов И.Т. «Финансовый менеджмент: как управлять капиталом» финансы и статистика, 1995.
2. Мақыш С.Б., Ильяс А.Ә. «Банк ісі» Алматы. Қаз университеті 2004ж.
3. Дүйсенбаев К.Ш., Төлегенов Э.Т., Жұмағалиева Ж.Г. «Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау» Алматы. Экономика. 2001ж.
4. Веснин В.Р. «Основы менеджмента» триада лтд. 1996г.
5. Гречникова И.Н. «Менеджмент», Банки и биржи, 1994г.
6. Колесников В.И. «Финансы и статистика» Москва. 2002г.
7. Глухов В.В. «Основы менеджмента», специальная литература. 1995г.
8. Балабанов И.Т. «Банки и банковское дело» Питер. 2001г.
9. Грейсон Д.мл. «Американский менеджмент на пороге ХХІ века» Экономика. 1991г.
10. Михачев М. «Документы и делопроизводство» Справочное пособие. Экономика 1991г.
11. Сейіткасымов Г.С. «Банк ісі» Қаржы қаражаты. Алматы. 2002ж.
12. Давлетова М.Т. «Кредитная деятельность банков в Казахстане» КазГАУ. Алматы. Экономика. 2001г.
13. Ладанов И.Д. «Практический менеджмент. Ч.1. Менеджер и менеджмент, Ч.2. Менеджерское искуство» 1992г.
14. Нурсеитов Э.О. «Кредиты, займы, ссуды» Банковская бухгалтерия предпринимателя, 2000г.
15. Лаврушин О.И. «Финансы и статистика» Москва. 2000г.
16. Зигерт В., Ланг Л., «Руководить без конфликтов» Экономика. 1990г.
17. Коробовой Г.Г. «Банковское дело» Москва. Экономист. 2004г.
18. Зазыкин В.Г., Чернышев А.П. «Менеджмент: психологические секреты проффесий» Москва. 1992г.
19. Румянцевой З.П., Соломатина И.А. «Менеджмент организаций» Москва. 1995г.

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ

ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ АГРАРЛЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ

қаржы және банк ісі кафедрасы

Курстық жұмыс

Тақырыбы: Қарыз алушы кәсіпорынның несиелік қабілеттіліктерін бағалау

Орындаған: ФК-303 тобының
студенті Садырбаев А.

Тексерген:
Абдіманапов Ү.

Алматы 2007ж.

Жоспар:

Кіріспе.
1. Заңды тұлғаның несиелік қабілеттіліктерін бағалау ... ... ... ... ...4

1.1. Қарыз алушы кәсіпорынның несиелік қабілетін бағалау
көрсеткіштері ... ... ... ... ... .. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
... ... ... ... ... ... .6

1.2. Жеке тұлғаның төлем қабілетін
бағалау ... ... ... ... ... ... ... ... ...9

2. Несиелік қабілетті бағалауды жетілдіру жолдары. Шетел
тәжірибесі ... ... ... ... ... ... . ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
... ... ... ... ... ... ..14

3. Несие беру және қайтару
есебі ... ... ... ... ... ... ... .. ... ... ... ... ... ..19

Қорытынды ... ... ... ... ... ... .. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
... ... ... ... ... ...25

Қолданылған
әдебиеттер ... ... ... ... ... ... . ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
..28

Кіріспе

Қазіргі несиелеу жүйесі қарыз алушының несиелік қабілетін анықтау
әдістерінде де негізделеді. Айта кету керек, қарыз алушының несиелік
қабілеті – бұл коммерциялық банк балансының өтімділігін қолдау әдісі болып
табылады.
Несиелеу процесі белгіленген мерзімде сауданың қайтарылмай қалуға
себепкер болатын көптеген тәуекел факторлардың іс - әрекетімен байланысты
болып келеді. Сондықтан да банк ссуданың берілуі алдын – ала ықпал ететін
факторларды оқып – үйрену арқылы несиелік қабілетті оқып үйренуге жағдай
жасайды.
Қарыз алушышының несиелік қабілеті – бұл қарыз алушының өзінің қарыздық
міндеттемелері бойынша толық және уақытылы есеп айырысу қабілеті.
Қарыз алушының несиелік қабілетінің, оның төлем қабілетінен бір
айырмашылығы – онда өткен кезеңдегі немесе қандайда біркүндегі
төлемсіздікті есепке алмайды, яғни мұнда алдағы уақыттардағы қарызды өтеу
қабілеті болжанады. Өткен уақыттардағы қарыз алушының төлем
қабілетсіздігінің дәрежесі клиенттің несиелік қабілетін бағалау барысында
иек артатын ең бір формальды көрсеткіш болып табылады. Егерде қарыз
алушының мерзімі өткен қарызы болып, ал балансы өтімді және меншікті
капиталдың мөлшері жеткілікті болса, онда банкке өткен уақыттағы
төлемдердің бір рет кешіктірілуі, клиенттің несиелік қабілетссіздігі туралы
қорытынды үшін негіз болып табылмайды. Несиелік қабілеті бар клиенттер
банкке жабдықтаушыларға, бюджетке ұзақ төлемсіздіктің болуын жібермейді.
Клиенттің несиелік қабілетінің деңгейі, банктің нақты қарыз алушыға
беретін нақты ссудасымен байланысты қарапайым (жеке) тәуекелдерінің
дәрежесін көрсетеді. Кәсіпорынның төлем қабілеттілігі деп өз уақытында
техника және материалдармен жабдықтаушылардың төлем талаптарын
қанағаттандыру, несиелерді қайтару, қызметкерлердің еңбегінің төлемін
жүргізу, бюджетке төлемдер енгізу қаблеттілігі түсіндіріледі. Төлем
қабілеттілігінің өте қысқа және дәлірек анықтамасын профессор В.П.
Кондраков береді. Оның пікірінше төлем қабілеттілігі – бұл кәсіпорынның өз
міндеттемелері бойынша есеп айырыса алу мүмкіндігі. Бұл жағдайда
міндеттеме – бұл кәсіпорынның банкке немесе басқа қарыз берушіге ақша төлеу
және сонымен өз қарыздарын (қысқа мерзімді, ұзақ мерзімді ) өтеу міндетті.
Ұзақ мерзімді қарыздарды өтеу мерзімі шарты бойынша ұзақ мерзімді несиенің
және қарыздың мерзімінің өтуіне байланысы, қысқа мерзімді қарыздармен
сәйкес келуі мүмкін. Және есепті жылы өтеуі қажет ұзақ мерзімді қарыздардың
бір бөлігін қысқа мерзімді қарыздарына жатқызу керектігін есептеу біздің
ойымызша дұрыс, себебі ұзақ мерзімді және қысқа мерзімді міндеттемелер
шотының бас жоспары несиелер 60 бөлімшесінің 601-603 синтетикалық
шоттарының әр түрлі субшоттарында ескеріледі. Жоғарыда айтылғандарды
қорытындылай келе, кәсіпорынның төлем қабілеттілігі деп, оның дер кезінде
өзінің барлық міндеттемелері бойынша төлемдер жүргізуге дайындығын түсіну
керек деп есептейміз.бірақ бұл үшін кәсіпорынның есеп айырысу, валюта және
басқада шоттарында ақшалары болуы керек.
Қарызды өтеу үшін құралдардардың айналымы кезінде ақшаға айналуы керек
дебиторлық борыштар потенциалды құрал болып табылады.
Қарызды өтеу үшін құралдар сонымен бірге кәсіпорында бар тауарлы-
материалдық құндылықтардың қоры бола алады. Оны сатып кәсіпорын ақша
қаражатын алады.
Басқаша айтқанда, теориялық түрде қарыздарды өтеу кәсіпорынның барлық
ағымдағы активтерімен қамтамасыз етіледі. нақ осылай теориялық түрде, егер
кәсіпорынның барлық ағымдағы активтері қысқа мерзімді міндеттемелерді
сомасынан артса , онда ол қарыздарды өтеуге дайын деп есептеуге болады.
Бірақ, егер кәсіпорын барлық ағымдағы активтерін қарыздарды өтеуге
бағыттаса, онда дәл сол кезде оның өндірістік қызметі тоқтатылады, себебі
онда өндіріс құралдарын тек негізгі құралдары құрайды, ал материалды
айналым құралдарын алуға ақша жоқ, олар толығымен қарыздардытөлеуге кетті.
Сондықтан төлем қабілеттілігі бар деп, ағымдағы активтің сомасы
ағымдағы міндеттемелерінен көп жоғары кәсіпорынды есептеуге болады.
Кәсіпорынның тек қарыздарды өтеуге ғана емес, сонымен бірге үздіксіз
өндіріс үшін қаржылары болуы керек.
Ағымдағы төлем қабілеттілігі баланс жасау мерзімімен анықталады.
Кәсіпорын жабдықтаушыларына, банктік қарыздар және басқада есеп айырысулар
бойынша қарыздары жоқ болса төлем қабілетті деп саналады.
Келешекке арналған төлем қабілеттілігі нақты бір мерзімдегі оның
төлем құралдарының сомасын осы мерзімдегі жедел (бірінші кезектегі)
міндеттемелерімен салыстыру жолымен анықталады.
Төлем қабілеттігі белгілі бір мерзімде қолдағы ақша сомасының жедел
төлемдер сомасына қатынасын көрсететін төлем қабілеттілігі коэфициенті
арқылы көрінеді. Егер төлем қабілеттілігі коэффициенті 1-ге тең немесе
үлкен болса, онда ол кәсіпорынның төлем қабілетті екенін білдіреді. Егер
коэффициент 1-ден аз болса, онда талдау процесінде төлеу құралдарының
жетіспеуі себептерін анықтау керек.
Төлем қаражатының сомасын анықтау мәселесі бойынша әр түрлі көзқарастар
бар. Төлемге қабілетті құралдарға ақша қаржыларын, қысқа мерзімді бағалы
қағаздарды жатқызу әлдеқайда тиімді, себебі олар тез өткізіледі және ақшаға
тез айналады. Ағымдағы міндеттемелерге ағымдағы пассивтер, яғни, өтелуге
жатқызылған міндеттемелер мен қарыздар: банкінің қысқа мерзімді несиелері,
қысқа мерзімді қарыздар, кредиторлық борыштар және басқа пассивтер кіреді.
Төлем құралдарының ағымдағы міндеттемелерден асуы кәсіпорынның төлемге
қабілетті екенін білдіреді. Банкте есептің және басқа шоттарда ақшаның
болмауы, банкке қайтарылатын несиенің мерзімі өтіп кетуі, қаржы органдарына
қарыз болу, еңбекке төленетін қаржылар мерзімінің сақталмауы төлемге
қабілетсіздіктікөрсетеді. Төлем қабілеттілігі оны қысқа мерзім ішінде
(апта, жарты ай) талдау кезінде анығырақ көрінеді.
Есепті кезең ішіндегі ағымдағы төлем қабілеттілігі төлемдік күнтізбе
көмегімен есептелуі мүмкін, оның негізінде ағымдағы жедел төлем
қабілеттілігінің коэффициенті анықталады, кредиторлармен, банкпен, қаржылық
және басқа органдармен өз уақытында есеп айырысуды қамтамасыз ететін
шаралар жасалады. Төлемдік күнтізбе аналитиаклық есептің мәліметтері, банк
көшірмесі, төлемнің мерзімдік картотекасы негізінде жасалады. Мұндай
есептер күнделікті немесе 3-4 күнде бір рет және басқа уақыт аралықтарында
жүзеге асырылуы мүмкін. Есептеудің мерзімділігі кәсіпорын төлем
қабілеттілігіне байланысты.

Қорытынды

Бұл аталған белгілер банкті сақтандыра отырып, мерзімі өткен
несиелердің алдын алуға немесе олардың пайда болуын анықтап беруге
мүмкіндік береді. Сонымен қатар, американдық коммерциялық банктердің
күмәнді несиелерді анықтау және жою жұмысы әр түрлі кезеңді қамтиды:
Бірінші кезеңде банк және қарыз алушы кәсіпорын нағыз серіктестіктер
ретінде әрекет етеді. Олар жаңаша келісім жасай отырып, қарыз алушыға
несиені өтеудегі мерзімнің кешіктірілуіне мүмкіндік беріледі.
Егер қосымша жасалған ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Қарыз алушының несиелік қабілетін бағалау
Қарыз алушының несиелік қабілетін бағалау негізі
Қазақстан Республикасының қарыз алушының несиелік қабілетін бағалау
Қарыз алушының несиелік қабілетін бағалау туралы
Қарыз алушының несиелік қабілетін бағалау. Қарыз үшін пайыздың экономикалық мәні
Қарыз алушының несиелік қабілеті
Несиелік қаблетті бағалау
Қарыз алушының несие қабілеттілігін бағалау
Несиелік қабілетті бағалау критерийлері
Кәсіпорынның несиелік операциялар есебі
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь