Операциялық тетік нәтижесін талдау және бағалау

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3.4
І. ОПЕРАЦИЯЛЫҚ ТЕТІК ҰҒЫМЫН АНЫҚТАУДАҒЫ НЕГІЗГІ ТЕОРИЯЛЫҚ ТӘСІЛДЕМЕЛЕРДІ ЗЕРТТЕУ
І.1 Операциялық тетік ұғымы және оның кәсіпорын шығындарымен байланысы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5.8
І.2. Операциялық талдау және операциялық тетік құрамын анықтау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9.13
І.3. “Шығынсыздық нүктесі” және шығынсыздықты
талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...13.19
ІІ. “АҚТӨБЕ МҰНАЙ ҚҰРАЛ . ЖАБДЫҚТАР ЗАУЫТЫ” АҚ ҚЫЗМЕТІН ОПЕРАЦИЯЛЫҚ ТАЛДАУ
ІІ.1. “Ақтөбе мұнай құрал. жабдықтар зауытының ” АҚ жалпы экономикалық негіздемесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .19.23
ІІ.2. “Ақтөбе мұнай құрал . жабдықтар зауыты” АҚ. ның қызметіне операциялық талдау және бағалау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...23.26
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 27.28
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 29
Нарықтық экономика шарттарына сәйкес кез – келген кәсіпорынның жағдайы алған пайдасының көлеміне тәуелді болып келеді. Сонымен бірге пайда массасын және қозғалысын реттеу үшін қаржылық ресурстарды басқару негізін анықтап алған жөн. Қаржылық ресурстарды басқару негізінің шешімі өндірістік қаржылық менеджмент шеңберінде пайда болады.
Кәсіпорын пайдасына ықпал ететін және басқару құралдарының бірі операциялық тетік болып табылады.
Операциялық тетік – бұл тұрақты және айнымалы шығындардың арақатынасын оптималдауға негізделген кәсіпорын пайдасын басқару механизмі. Ол өзіндік құн құрылымы мен шығарылған өнім көлемінің өзгерісі нәтижесіндегі экономикалық тиімділікті бағалауға мүмкіндік береді. Сонымен бірге оның көмегімен кәсіпорын пайда өзгерісінің өнімді өткізу көлемі өзгерісіне тәуелділігін болжауға, шығынсыздық нүктесін анықтауға болады.
Операциялық тетік - пайда мен шығындарды басқарудағы кәсіпорын стратегиясын таңдауға мүмкіндік беретін негізгі көрсеткіш. Операциялық тетік шамасы сату көлемі мен баға, тұрақты және айнымалы шығындар, әсер етуші факторлар жиынтығы көрсеткіштерінің ықпалымен өзгеруі мүмкін. Тетік әсерінің өзгерісі негізінде тұрақты шығындардың үлес салмағы өзгеріп отырады.
Бүгінгі курстық жұмыс тақырыбы: “ Операциялық тетік нәтижесін талдау және бағалау” деп аталады.
Курстық жұмыстың мақсаты – нарықтық экономика жағдайында кез келген кәсіпорынның алған пайдасының, шыққан шығындарының, өткізілген өнім көлемінің өзгерісіне әсер етуші шама операциялық тетік нәтижесін бағалау және талдау болып табылады.
1. Қазақстан Республикасы Президентінің жолдауы 6- ақпан 2008 жыл
2. В.В.Ковалев “Введение в финансовый менеджмент” Москва «Финансы- Статистика» 2000
3.Е.С. Стоянова «Финансовый менеждмент: теория и практика» Москва «Перспектива» 2004
4 . И.А.Бланк « Финансовый менеджмент» учебный курс, Киев , Ника – Центр, 1999
5. Ван Хорн Дж. Основы управления финансами: Пер. с англ/ Под ред.И.И.Елисеевой. Москва «Финансы-статистика» 1996
6. Бригхем Ю, Гапенски Л. Финансовый менеджмент. Полный курс. 2том
Санкт –Петербург «Экономическая школа» 1997
7. Финансовый менеджмент журналы, № 4 2006 ж, № 2 2007 ж
8. ҚазҰУ Хабаршысы экономикалық сериясы № 3(54) 2007ж
9. Қаржылық менеджмент журналы, №2 2008 ж
        
        ЖОСПАР
КІРІСПЕ.....................................................................
.......................................3-4
І. ОПЕРАЦИЯЛЫҚ ТЕТІК ҰҒЫМЫН АНЫҚТАУДАҒЫ НЕГІЗГІ ... ... ... ... ... және оның ... ... ... талдау және операциялық тетік ... ... ... ... және ... ... МҰНАЙ ҚҰРАЛ – ЖАБДЫҚТАР ЗАУЫТЫ” АҚ ҚЫЗМЕТІН ОПЕРАЦИЯЛЫҚ
ТАЛДАУ
ІІ.1. ... ... ... жабдықтар зауытының ” АҚ жалпы
экономикалық ... ... ... ... - ... ... АҚ- ның қызметіне
операциялық ... ... ... ... ... ... кез – ... кәсіпорынның
жағдайы алған пайдасының көлеміне тәуелді ... ... ... ... ... және ... реттеу үшін қаржылық ... ... ... ... жөн. ... ресурстарды басқару негізінің
шешімі өндірістік қаржылық менеджмент шеңберінде пайда болады.
Кәсіпорын пайдасына ... ... және ... ... ... ... болып табылады.
Операциялық тетік – бұл тұрақты және ... ... ... ... кәсіпорын пайдасын басқару
механизмі. Ол ... құн ... мен ... өнім ... өзгерісі
нәтижесіндегі экономикалық тиімділікті ... ... ... ... оның ... ... пайда өзгерісінің өнімді өткізу
көлемі өзгерісіне тәуелділігін болжауға, ... ... ... ... - ... мен шығындарды басқарудағы кәсіпорын
стратегиясын таңдауға мүмкіндік ... ... ... ... ... сату ... мен ... тұрақты және айнымалы шығындар, әсер
етуші факторлар жиынтығы көрсеткіштерінің ықпалымен ... ... ... ... ... ... ... үлес салмағы өзгеріп
отырады.
Бүгінгі курстық жұмыс тақырыбы: “ ... ... ... және ... деп ... ... ... – нарықтық экономика жағдайында кез-
келген кәсіпорынның алған пайдасының, шыққан шығындарының, өткізілген өнім
көлемінің өзгерісіне әсер ... шама ... ... ... ... ... болып табылады.
Осы жоғарыда көрсетілген жұмыс мақсатына сәйкес келесі міндеттерді
атап көрсетуге болады:
➢ Операциялық тетік ... ... және оның ... ... ... Аталған тетік құрамын ... ... ... ... ... ... негізін анықтау;
➢ Шығынсыздық нүктесі мен шығынсыздық ... ... ... мұнай құрал – жабдықтары зауытының” АҚ жалпы экономикалық
негіздемесіне ... ... ... ... ... мен ... ... алған пайдасына
операциялық тетік әсерінің ықпалын анықтау және талдау;
➢ Талдау нәтижесін бағалау негізінде қорытынды ... ... екі ... тұрады:
Бірінші бөлімде, операциялық тетік ұғымын анықтаудағы ... ... яғни ... классификациясы, олардың
операциялық тетік ұғымымен байланысы, операциялық ... ... ... ... ... ... мен ... талдау және
шығынсыздық талдауы қарастырылған.
Екінші бөлімде, “Ақтөбе мұнай құрал- жабдықтары ... ... ... ... ... табыстары мен шығындары
нәтижесінде алынған ... ... ... ... ... сонымен
бірге талдау нәтижесінде негізгі жетілдіру ... мен ... ... ... ... ... ... анықтаудағы негізгі теориялық
тәсілдемелерді зерттеу
І.1 Операциялық тетік ұғымы және оның ... ... ... ... ... ... құрылуы және қызмет етуі ... табу ... ... ... ... ... ... инвестициялау болып
табылады. Компанияның ... ... яғни ... ... ... ... ... Компанияның меншік иелері
және жоғары басқару персоналы қарыз қаражатын ... ... ірі ... ... және ... ... ... жүзеге асыруға
мүмкіндік алады. Осыған ... ... ... ... ... қамтамасыз ететін қаржылық және ... ... ... ... ... мен оған әсер ... факторлардың сандық бағасы пайда
өзгерісін талдау ... ... ... ... ... мен ... ... бағасы арасындағы өзара
байланыс “леверидж” көрсеткішінің көмегімен ... - ... ... ... кәсіпорын
активтері мен пассивтерін басқару процесі, яғни нәтижелі көрсеткіштер
өзгерісіне әкелетін фактор ... ... ... ... ... қарқыны мен ... екі ... ... ... ... мен ... табысты салыстыру. Бұл ... ... ... тиімді әдістердің бірі болып
табылады.
2. ... ... ... ... сонымен бірге тұрақты және
айнымалы шығындармен ... Бұл ... тек ... ... ғана ... ... бірге оның жоғары өсу қарқынын
анықтау үшін ... екі ... ... ... ... ... байланысты жақсы нәтиже береді.
Кәсіпорынның жалпы шығындарын 3- ... ... ... ... ... - ... көлеміне тәуелді өзгеретін
шығындар. Бұл ... ... мен ... ... ... ... ... кеткен, транспорттық, сауда –
комиссиондық және т.б. ... ... ... ... ... - өндіріс көлемінің өзгерісіне ... Бұл ... ... ... ... ... ... арендалық төлем, әкімшілік шығындары жатады.
• Аралас шығындар тұрақты және айнымалы ... ... ... телеграф шығындары, құрал - жабдықты жөндеуге кеткен
шығындар және ... және ... ... ... ... ... көлемі саны мен белгілі бір кезең ... өнім ... ... құрамы мен құрылымын талдауға ... ... ... 2- ... ... атап ... ... Айнымалы шығындардың шығарылған өнім көлемімен байланысы мысалға:
егер өндіріс көлемі екі есе ... онда ... ... ... ... ... да айнымалы шығындар шамасы екі ... Бұл ... тура ... ... ... ... Өндіріс көлемі мен айнымалы шығындар арасындағы байланыс екі
бағытта әрекет ... яғни ... ... өсуі ... ... ... ... Егер өндіріс көлемі
төмендесе, онда еңбекақы шығындары да ... ... ... тұрақты және айнымалы ... ... ... келесідей болып келеді:
• Шығындардың бөлінуі шығыстардың қысқаруы есебінен пайда ... өсу ... ... ... шешуге көмектеседі.
• Бұл жіктелім шығындардың өтімділігін, ... және ... ... ... ... кәсіпорынның “қаржылық
тұрақтылық қорын” анықтауға мүмкіндік береді.
• Шығындардың ... ... ... сату және ... ... ... ... береді, яғни бизнестің
шығынсыздығын көрсетеді.
Тұрақты және айнымалы ... ... ... ... ... және ... таңдап алынған техникалық және
технологиялық саясаттармен ... ... ... ... ... әсер етуі ... Негізгі қаражаттарды инвестициялау тұрақты
шығындардың жоғарылауымен және айнымалы ... ... ... ... ... және айнымалы шығындардың оптималды
байланысын табу ... Бұл ... ... ... ... тетік ұғымымен сипатталады.
Операциялық тетік ұғымына экономикалық әдебиеттерде әр ... ... ... тетік - өнімді шығару көлемі мен
өзіндік құн құрылымының өзгерісі ... ... ... әсер ... ... Ал ... ... “операциялық тетік -
бұл ... және ... ... ... ... деп
түсініктеме берілген. Айнымалы шығындарға қатысты тұрақты шығындардың
жоғары ... ... ... жоғары операциялық левериджді
көрсетеді. Операциялық тетік компанияның ... ... ... сату ... ... ... көрсетеді.
Бұл механизм әрекеті операциялық шығындардың құрамында ... кез – ... ... ... ... сату көлемінің
өзгерісіндегі операциялық пайда ... ... ... алып ... ... Басқаша айтқанда, тұрақты
шығындар өз ... ... ... оның ... ... ... мен ... да факторлардан тәуелсіз
өнімді өндіру көлемінің кез – ... ... ... ... ... ... ... шығындарының жалпы сомасындағы тұрақты
шығындардың үлес салмағы жоғары ... ... ... ... ... ... көлемі өзгерісінің қарқынына қатысты жоғары ... ... өз ... ... ... механизмін қолдануда
келесідей артықшылықтарға ие:
1. Операциялық тетіктің оң ... ... өз ... нүктесінен бөлек пайда болады. Операциялық тетіктің ... ... болу үшін ... алдымен өзінің тұрақты шығындарын
жабудағы пайданың жеткілікті мөлшерін алуы қажет.
2. ... ... ... соң, ... ... коэффициенті
пайда өсіміне әсер етеді және кәсіпорын өнім ... ... ... ... ... оң әрекеті өнімді өндіру көлемінің ... ... ... ... ... ... ... яғни
өнімді өндіру көлемінің төмендеуінде жалпы пайда ... ... ... азайып отырады.
5. Операциялық тетік әсері тек қысқа мерзімде ғана ... Ол ... ... ... ... болып қалуымен сипатталады.
Соынмен операциялық тетік механизмінің негізі ... ... ... ... айнымалы және тұрақты ... ... ... ... талдау және операциялық тетік құрамын анықтау
Қаржылық талдаудың ... және ... ... өзара байланысты міндеттерді шешудің тиімді әдістерінің бірі
операциялық талдау, яғни бизнестің ... ... ... және шығындарға тәуелділігін ... ... ... (СVP) ... ... ... табылады.
“Шығындар- Көлем- Пайда” талдауы ... ақша ... ... ... ... ... ... сұрақтарды шешуде
ерекше рөл атқарады.
Операциялық талдаудың маңызды ... ... ... шегі және ... тұрақтылық қоры көрсеткіштерін
жатқызуға болады. Операциялық талдау – басқару есебінің ... ... ... нәтижелерінің қаржылық талдаудан айырмашылығы ұйымның
коммерциялық құпиясын сақтау ... ... ... ... кез – келген сатудан ... ... ... ... етуі ... ... ... операциялық тетіктің әсер ету күшін анықтау ... ... ... қатынасы қолданылады. Жалпы маржа сатудан түскен
түсім мен айнымалы шығын арасындағы айырманы ... Бұл ... ... өтеу ... жабу сомасы ретінде қарастырылады.
Сонымен ... ... ... тек қана ... ... ... ғана емес,
сонымен бірге пайданы қалыптастыруда ерекше рөл ... ... ... күші = ... ... /
пайда
Операциялық тетіктің әсер ету ... ... ... ... сезімтал екендігін анықтауға мүмкіндік береді. ... ... ... ... ... ... ... түсім -
айнымалы шығын
әсер ету күші сатудан түскен ... - ...... ... ... ... / ... жалпы маржа көрсеткіші сатудан түскен түсім мен айнымалы ... ... ... ... ... = ... ... түсім + тұрақты шығын
Операциялық тетіктің әсер ету күші анықталған сату көлемін және
сатудан түскен ... ... ... ... ... ... ... тетіктің әсер ету күші де өзгереді. Операциялық
тетіктің әсер ету күші қор ... ... ... деңгейіне
тәуелді, яғни негізгі қаражаттардың құны жоғары болған сайын ... көп ... ... ... ... тетік әсері тетіктің
әсер ету күшінің ... ... ... ... ... ... алынады, яғни тұрақты шығындар көп болса, пайда
азаяды және операциялық ... ... ... ... ... түсім көлемі төмендесе, жалпы сомадағы тұрақты
шығындардың үлес салмағының жоғарылауы немесе ... ... әсер ету күші өсіп ... ... түсімнің төмендеу пайызы
пайданың төмендеуіне алып келеді және ... ... ... ... ... әсер ету күші ... қарқынмен өсе береді.
Сонымен, операциялық тетіктің әсер ету күші ... ... ... көрсетеді: операциялық тетіктің әсер ету күші жоғары
болған сайын өндірістік тәуекел деңгейі де жоғары болады.
Операциялық ... әсер ету ... ... үшін ... ... ... ... ( жабу сомасы)= сатудан түскен түсім – айнымалы шығын
• тетік ... = ... ... ...... ... / сатудан түскен
пайда
Операциялық талдаудан шығатын келесі көрсеткіші “рентабельділік
шегі” болып табылады. ... шегі - бұл ... ... ... және ... ... ... сатудан түскен түсімі. Бұл
көрсеткіш шығындардың жалпы маржа коэффициентіне ... ... Ол үшін ең ... жалпы маржа коэффициентін тауып алайық:
Кжалпы маржа = жалпы маржа / сатудан ... ... ... ... ... шегін есептейтін болсақ:
Рентабельділік шегі = тұрақты шығындар / К жалпы маржа
Сатудан ... ... мен ... шегі ... ... “қаржылық
тұрақтылық қоры” көрсеткішін анықтауға мүмкіндік береді, яғни:
Қаржылық тұрақтылық
қоры = ... ... ... ... ... тұрақтылық қорының мәні ... ... қоры бар ... пайда да бар екенін көрсетеді. Бірақ түсім
мен рентабельділік шегі арасындағы айырма деңгейі төмен болса, онда ... ... ... ... көрсетеді.
Сонымен:
• операциялық тетіктің әсер ету күші тұрақты шығындардың қатысты
шамасына тәуелді болады;
• операциялық ... әсер ету күші ... ... ... ... ... ... тетіктің әсер ету күші жоғары болған сайын кәсіпорын
рентабельділік ... ... ... операциялық тетік әсері қор сыйымдылығы деңгейіне тәуелді;
• операциялық тетік ... ... ... ... пайда мен тұрақты
шығындар аз болады;
Кәсіпорын шығындарды басқару ... ... ... ... ие ... рентабельділікті жоғарылату және шығындарды азайту есебінен
өндірілген ... ... ... жоғарылату
мүмкіндігі;
2. икемді баға саясатын ... ... ... және ... ресурстарын үнемдеу
және қосымша айналым қаражаттарын алу;
4. кәсіпорын ... ... ... ... ... қызметінің маңызды сипаттамасы
болып табылады. Оның ... ... ... ... көлемінің
өзгерісінде қаржылық тұрақсыздыққа әкелуі мүмкін. ... ... ... ... ... пайда алу жоспарының ... ... ... ... , операциялық тетіктің жоғары деңгейі
пайда деңгейінің ... ... ... ... үш ... шарттары бар:
1. жалпы шығындар сомасындағы тұрақты шығындар үлесі (DOLd)
2. таза пайданың тұрақты шығындармен арақатынасы ... ... пен ... ... ... ... ... қарқынының
натуралды бірліктегі өткізу көлемі өзгерісі қарқынымен арақатынасы
(DOLr)
Аталаған көрсеткіштер қозғалысты ... және ... ... ... да тең шарттарда DOLd және DOLr ... DOLp ... ... ... тетік деңгейінің және
пайда алудағы тәуекелдің жоғарлауын сипатталады.
Алғашқы екі ... ... да бір ... талап етпейді
және жеңіл анықталады. Ал DOLr көрсеткішін анықтау күрделі және ... ... ... = TGI / TQ
Мұндағы:
TGI- салық пен пайызды төлегенге дейінгі пайданың ...... ... ... ... ... қарқыны;
DOLr көрсеткішінің экономикалық мәні коммерциялық ұйымның салықтар мен
пайыздарды төлегенге дейінгі пайда деңгейінің ... ... ... ... ... ... жоғары деңгейін иеленетін
коммерциялық ұйым үшін ... ... ... ... салықтар
пен пайызды төлегенге дейінгі пайда өзгерісіне алып келуі мүмкін. ... мәні ... ... ... және ... көлемінің базалық
деңгейіне тәуелді болады.
Аталған көрсеткіштің ... мәні ... ... ... ... компания үшін сипатты болып ... ... ... ... айнымалы шығындардың деңгейіне қатысты жоғары
болады. ... ... ... ... ... төмендеу мақсатында
техникалық деңгейін көтеруші ... ... ... ... ... ... деңгейі жоғары коммерциялық ұйымдар өндірістік
тәуекелге қатысты ... ... ... ... мен ... ... пайда таппауымен байланысты тәуекел ... ... ... шығындарын жаба алмауы мүмкін.
І.3. “Шығынсыздық нүктесі” және шығынсыздықты ... ... ... экономика шарттарына сәйкес
алынған табыс ... ... ... Сонымен бірге нақты
экономикалық жүйе ... ... ... ... ... ... негізінде тактикалық және стратегиялық
шешімді ... ... және ... ... ... ... ... және шығынсыздықты талдаудың
тәжірибелік бағалануы келесі жағдайлардың орындалуына ... ... ... өнім ... ... ... ... кәсіпорынның ағымдағы жағдайына сәйкес “тұрақтылық қорын” белгілеу;
➢ пайда мәнін қамтамасыз ететін өткілетін өнім ... ... ... қуаттылығын толық қуаттылық деңгейінде ұстайтын
кәспорындардың қызметі тиімді ... ... ... оған ... шығындалуға ұшырауы ғажап емес. Бұл жағдайға көптеген себептер
әсер етуі мүмкін. Мысалға : өткізудің ... ... өнім ... ... ... көлемі, баға жүйесі және т.б.
Егер кәсіпорын өз қызметін ... ... ... ... ... ... отырып өнім шығарса, алынған табысы барлық
шығындарын жаба алмайды. Ал ... ... ... ... өссе, онда табыстың жалпы шығындарға тең болу ... ... Бұл ... не ... не шығын болмайды. Мұндай жағдай шығынсыздық
жағдайы деп аталады. ... ... ... ... ... ... - бұл әр түрлі өндіріс деңгейіндегі ... ... ... ... ... ... аналитикалық әдістемесі.
Шығынсыздық талдауын жүргізу процесінде ... ... ... өнімді өткізу көлемінің өзгерісінде шығындар ... ... ... ... өндірілген барлық өнімнің сатылуы;
➢ талдау критерийі ретінде салық ... ... ... пайда көрсеткіштерінің қолданылуы;
Барлық шығынсыздық ... ... ... ... шарттарға
сәйкес қарастырылады.
Тәжірибе жүзінде көбінесе CVP талдауына тоқталып өткен ... ... ... мен талдаудың екі ... ... ... ... немесе ақшалай
Ресурстық негізге сәйкес талдау мен жоспарлау обьектісі кәсіпорынның
кіріс ресурстарының ... ... ... және ... ресурстарының ағыны
ретіндегі жалпы шығындар болып табылады. Шығын және кіріс ресурстарының
арасындағы ... ... ... ... ... ... талдауы шеңберінде бұл нәтиже операциялық ... ... ... ... ... ... сәйкес сомалық ақша ағынын
жанама бейнелейді. Бұл ақша ағынын жоспарлау мен ... ... ... жүргізілетін талдау ... ... Ең ... ... ... және ... алған жөн. Белгілі бір уақыт
аралығында операциялық пайданың ... ... ... ... ... ... Оның ... кәсіпорынның айнымалы
қаражаттар мен ... ... ... ... ... ... ... бір уақыт мерзімінде операциялық пайда алмаса, онда
ақша ағыны болмауы мүмкін.
Шығынсыздық ... ... ... ... шығындарды анықтаудағы ағымдық жоспарлау
құралы;
➢ өнім бағасы өзгерісінің ықпалын, өндіріс көлемін, ... ... ... ... ... ... ақпаратпен қамтамасыз ету;
➢ болжанған табыс пен шығындар негізінде жаңа жобаларды қолдану;
құралы ... ... ... - ... ... ... ... көлемінің әрбір нақты жағдайы үшін анықтауда операциялық тетік
деңгейіне жету және бағалау көрсеткіші.
Шығынсыздық нүктесі:
➢ түсім жалпы шығындарға тең ... сату ... ... ... тұрақты шығындарға тең болғандағы сату көлемі;
Шығынсыздық ... ... ... ... қосымша сатылған өнім
бірлігі пайдаланылған ... тең ... ... әкеледі.
Кәсіпорынның ішкі меншік қаржылық ... ... ... ... ... ... нәтижелерінің бірі
болып табылатын баланстық пайда құрайды. Ол келесідей кәсіпорын пайдасының
негізгі түрлерін қамтиды:
▪ өнімді өткізуден түскен пайда ... ... ... ... өткізуден түскен пайда;
▪ өткізуден тыс операциялардан түскен пайда;
Осы аталғандардың ... ... ... ... ... 90-95% - ... операциялық пайданың үлесі жоғары. Көптеген кәсіпорындарда ол
баланстық пайданы қалыптастыру көздерінің бірі ... ... ... ... ... ... ... пайданы
қалыптастыру процесі ретінде ... ... ... ... үшін ... шарттардың
бірі шығындардың тұрақты және айнымалы ... ... ... ... ... ... ... көлеміне тәуелсіз болса, айнымалы
шығындар шығару мен сату көлемінің өсуімен немесе төмендеуімен ... ... және ... ... жабуға мүмкіндік беретін түсім
көлемін анықтау үшін кәсіпорын өзінің тәжірибелік ... ... ... мен шамасын қолданады.
Маржиналды табыс дегеніміз - кәсіпорынның өнімді өткізуден түскен
түсім мен жалпы шығындар ... ... ... ... ... ... ... тұрақты шығындарды жабудағы және табыс
алудағы кәсіпорын ... ... ... ... анықтаудың екі әдісі бар:
1. кәсіпорын ... ... ... шығындар шегеріліп тасталынады;
2. маржиналды табыс шамасы кәсіпорын тұрақты шығындарын және пайдасын
қосу ... ... ... нормасы деп сатудан түскен түсімдегі маржиналды табыс
шамасының үлесін айтамыз.
Бұл көрсеткіштерді ... ... ... ... Мысалы: әр түрлі шығару көлеміндегі пайда мөлшерін анықтау.
“Шығындар – Көлем – Пайда” ... ... ... ... ... ... ретінде қарастырылады. Бұл нүкте
“шығынсыздық” немесе ... ... деп ... ... ... үшін үш әдіс ... ... әдіс;
2. теңдік әдісі ;
3. маржиналды теңдік әдісі;
Графикалық әдісте ... ... табу ...... ... ... сызбасын тұрғызуға негізделеді. Графиктің
тұрғызылу тізбегі келесідей:
▪ Х осіне ... түзу ... ... сызығын салу;
▪ Х осінен өнім көлемінің қандай да бір нүктені таңдау ... тауб үшін ... ... ... ... Х ... кез - келген нүктені ... ол үшін ... ... сомасын анықтау және түзу сызық салу;
▪ графиктегі шығынсыздық ... - бұл ... мен ... ... ... ... ... нүктесі – жалпы шығын мен ... ... ... Пайда мен шығындар мөлшері ... ... ... ... ... түсімдері жалпы
шығындарға тең, осыған сәйкес пайда нольге тең ... ... ... ... ... шекті түсім, өндіріс көлемі шекті
өндіріс көлемі деп ... Егер ... ... ... ... төмен сатса шығындалады, ал егер ... ... онда ... ... ... ... анықтау үшін кәсіпорын
пайдасын есептеуге негізделген теңдік әдісі ... және ... ... анықталады:
В- Зпер – Зпост = П
мұндағы:
В- сатудан түскен ... - ... ... сомасы
Зпост - тұрақты шығындар сомасы
П – пайда
Теңдік әдісі өнім ассортиментінің құрылымдық ... ... ... Бұл ... ... түсім жалпы сомасындағы өнімнің қатысты
үлесін таңдау ретінде қарастырылады.
Теңдік әдісінің әр түрлі әдісінің бірі ... ... ... ... және ... ... анықтауда келесі формуламен
есептелінеді:
ТБ= Зпост / ... ... ...... табыс нормасы
Зпост - тұрақты шығындар сомасы
Шығынсыздық нүктесін табу үшін ... ... ... тең ... ... түсім деңгейі қаншалықты төмендеуі қажет екендігін анықтап алу керек.
Отандық кәсіпорындар үшін шығынсыздық нүктесін талдау әдісі ... ... ... Бұл әдіс ... ... пайда, сатудан түскен түсім
мәнін болжау үшін ... және ... ... ... ... ... нарықтық шаруашылық шарттарымен ... ... ... ... “Ақтөбе мұнай құрал- жабдықтар зауыты” АҚ қызметін операциялық талдау
ІІ.1. “Ақтөбе ... ... ... зауытының ” АҚ жалпы
экономикалық негіздемесі
Ақтөбе мұнай құрал- жабдықтар зауыты 2001 ... ... ... мұнай саласын қажетті құрал- жабдықтармен қамтамасыз ету
мақсатында құрылған.
Аталған ... ... ... ... АҚ мен
Ресей машинажасау кәсіпорындарының бірі ... ... ... ... алатын орны ерекше. Ресейлік жоғары тиімді ... ... 2002 ... 17 ... ... ... мұнай құрал –
жабдықтар зауыты өз қызметін насостық ... ... ... ... ... ... орнын басу”
бағдарламасына сәйкес ... кең ... ... ... қажетті құрал-
жабдықтарды ... ... ... ... ... Мұнай
Институтының сертификатын алумен байланысты көптеген жұмыстар атқарылуда.
Өндірістік қуатты жоғарлатумен байланысты инвестициялық ... ... үшін ... АҚ – нан 9 млн ... ... несие
алған.
Қазіргі таңда “БМ Трада ... ... ... ... ... Бұл ... ... отырудың басты себебі
тұтынушылардың қажеттілігін қанағаттандыратын жоғары ... өнім ... ... ... - ... жабдықтары зауытының негізгі қызмет
түрлері:
➢ терең ұңғыма штангалық насостар, оның ... мен ... ... ... насостық- компрессорлық құбырлар дайындау;
... ... мен ... ... ... сұйықтықты жер бетіне шығару үшін ... ... ... ... ... өнімдер құбырларын сынақтан өткізу;
Ақтөбе мұнай құрал – жабдықтар зауыты АҚ нарықтағы ... ... ... пен бөлшектік ... ... ... ... ... ... ... бойынша артықшылықты
стратегияны анықтап, қазіргі кезде отандық материалмен ... ... ... ... ... ... ... өткізілетін өнімнің 27, 6 % дайын ... ... ... ... мен ... ... деңгейін ұлғайту
бойынша инвестициялық бағдарламаны ... ... ... ... ... нің үлесін қысқартуға мүмкіндік берді.
Аталған кәсіпорынның экономикалық жағдайына сипаттама берелік:
| ... ... ... ... | | | |
| ... ... ... |үлес |сома |үлес |
| |мың тг ... |мың тг ... |мың тг ... ... ... |1214357 |51,08 |1160140|57,30 |1107337|56,52 ... | | | | | | ... емес |54498 |2,29 |36734 |1,81 |28452 |1,45 ... | | | | | | ... ... |1153993 |48,54 ... |1067731|54,49 |
|Аяқталмаған құрылыс |5866 |0,25 |10271 |0,51 |11154 |0,57 ... ... |1162982 |48,92 |864341 |42,70 |852022 |43,48 ... |300699 |12,65 |275731 |13,62 |276336 |14,1 ... ... |815189 |34,29 |583872 |28,85 |558488 |28,5 ... ... |47094 |1,98 |4738 |0,23 |17198 |0,87 ... ... | | |120 |0 |415 |0 ... | | | | | | ... |1977771 |100% ... ... |
| ... ... ... |
|Пассивтер | | | |
| | | | |
| ... ... ... ... ... ... |
| |мың тг ... |мың тг ... |мың тг ... ... капитал |600000 |25,24 |600000 |29,6 |600000 |30,62 ... ... |89917 |3,78 |78972 |3,9 |76509 |3,9 ... | | | | | | ... ... |22785 |0,96 |91420 |4,5 |151330 |7,72 ... |712702 |29,98 |770393 |29,98 |921723 |47,04 ... ... |1044777 |43,95 |739488 |36,5 |551471 |28,14 ... | | | | | | ... |934709 |39,92 |604459 |29,9 |416442 |21,25 ... | | | | | | ... ... |110068 |4,63 |135029 |6,6 |135029 |6,89 ... |619860 |26,07 |514600 |25,4 |486165 |24.81 ... | | | | | | ... | | |228000 |11,3 |167600 |8,55 ... | | | | | | ... ... ... |27877 |1,17 |7354 |0,4 |25138 |1,28 ... ... |586048 |24,65 |270120 |13,3 |219154 |11,18 ... бағалы|5667 |0,24 |8783 |0,4 |9108 |0,46 ... | | | | | | ... да ... |268 |0,01 |343 |0,01 |65165 |3,32 ... | | | | | | ... |1664637 |70,02 ... ... ... |2377339 |100 ... ... |
2007 жылдың 1 ... ... ... 2024481 мың ... 2006 жылдың басында 2337 339 мың тг құраған. ... ... ... 2007 ... ... 2005 жылмен салыстырғанда 102,3 %
өскен. 2007 жылдың шілде айында 65122 мың тг қысқара отырып, 1959359 ... ... ... емес активтер өнімді өндіру кезінде экономикалық
тиімділікті жоғарылату мақсатында ... ... 2007 ... ... ... емес ... ... құны 89536 мың ... ... ... ... шегеру негізінде
есептелінеді. 2007 жылғы шілде айында негізгі ... ... ... 435 мың тг құраған.
2006 жылдың 1- қаңтарында пассивтердің жалпы сомасы 2377359 ... ... Бұл ... 2007 ... ... айында 1959359 мың тг құрай
отырып, 21,3 % төмендеген.
Компания пассивтерінің ... |2006 |2007 ... ... |770973 |921723 ... ... ... |739488 |551471 ... ... |514600 |486165 ... ... ... ... капиталынан, қосымша төленбеген
капиталдан, бөлінбеген табыстан тұрады.
Кәсіпорынның 2007 ... 1- ... ... ... ... |2006 |2007 ... ... |600000 |600000 ... ... ... |78977 |76509 ... капитал |- |- ... ... |22785 |91421 ... ... | | ... ... |68635 |151330 |
|/ ... жылдағы/ | | ... |770392 |921723 ... 2 ... ... мұнай құрал - жабдықтар зауыты” АҚ- ның қызметіне
операциялық талдау және бағалау
“Ақтөбе ... ... - ... ... АҚ - ның ... қаржылық шаруашылық қызметі нәтижелерінің есебін қарастырып
көрелік:
| |2006 |2007 ... ... ... ... |3036884 |3284258 (8.1%) ... ... / ... |2695860 |2914225 (8.1%) ... өзіндік құны / | | ... ... |341024 |370033 (6.4%) ... шығындар: |321681 |323029 ... ... |188783 |287262 ... ... |18367 |21446 ... ... шығындар |114531 |14321 ... |19343 |47004 (143%) ... ... ... ... ... ... талдау жасайық:
|2006 |2007 ... ... | ... ... |
|Операциялық тетік әсері=Жалпы маржа/ |Операциялық тетік әсері ... |= ... |
|= ... | ... шегі= FC/Kж.м. |Рентабельділік шегі |
|= ... |= ... |
| | |
| | ... ... қоры=Түсім- |Қаржылық тұрақтылық қоры ... шегі |= ... |
|= ... ... 13%) ... 5.7%) | ... ... ... ... қорытынды жасауға
болады:
“ Ақтөбе мұнай құрал - жабдықтар зауыты” АҚ 2006 және ... ... ... ... ... 3036884 мың тг және
3284258 мың тг табыс тапқан, яғни ... ... ... табыстың
көлемі 8,1 % өскен. Ал осы өнім көлемін өндірумен байланысты ... да 2695860 мың ... ... оның ... 2007 жылы ... ... жеткен.
Ал тұрақты шығындар 2006 және 2007 жылдар аралығында ... ... ... Оның ... ... жылдары сәйкесінше
321681 мың теңге, 323029 мың теңге болған. Осы ... ... ... ... ... 19343 мың тг -ден 470045 мың ... ... яғни 143%- ға өскен. Кәсіпорын пайдасының өсуі ... ... ... ... қалыптасып отыр. Бұл жағдайды
операциялық тетік әсерімен түсіндіруге болады. Оның 2006 жылы ... ... ие ... ал 2007 жылы ... ... түскен түсімнің 8,1
% өсуі осы жылы ұйымның пайдасының 8,1%* 17,6 = 143%- ға ... етіп ... ... бір ... ... ... бұл операциялық тетік
әсерінің жоғары болуы кәсіпорын өз ... ... ... ... ... ... ... дәрежеде болуын көрсетеді.
Кәсіпорын қызметінің ... ... ... ... рентабельділік шегіне талдау ... ... 2006 жылы ... 2864631 мың тг, 2007 жылы 2867070 мың тг ... ... ... осы ... тең ... ... ... нөлдік деңгейде болады. Ал ... бұл ... ... ... ... рентабельділігін көрсетіп, оның пайда ... ... ... ... 2006 және 2007 ... шегі бір деңгейде қалған, бұны тұрақты ... ... ... ... түсіндіруге болады.
Талдау нәтижесінде анықталған ... ... ... мәні 2006 жылы 172253 мың тг ... ... 5,7 % - н
құраған. Ал 2007 жылы ол 143 % ... оның мәні 417188 мың ... Ол ... жылдағы түсімнің 13% құрап отыр. Бұл ... ... ... ... пайдасына сәйкес келеді. Қаржылық
тұрақтылық қоры ... ... ... ... ... ... ... бұл көрсеткіштің мәні “Ақтөбе мұнай
құрал - жабдықтары ... АҚ- ның ... ... ... ... көрсетеді, яғни оның ... ... деп ... ... ... ... шаруашылық қызметін бағалау нәтижесін
қорытындылайтын болсақ: кәсіпорын өз ... ... ... капитал құрылымында қарыз қаражаттарының үлес ... ... ұзақ ... несиелердің алатын үлесі зор. Сонымен ... ... де ... көп ... ... Бұл ... ... берешек есебінен қалыптасады. Осыған байланысты
бұл ... ... ... ... бір бөлігін құрайды.
Талданған ... оның ... бір ... ... Ал ... ... көлемінің ұлғаюына байланысты өскен. Бұл ұйым қызметінің
жалпы нәтижесіне тоқталсақ, аталған кезеңде ол пайда алып ... ... ... көлеміне байланысты операциялық тетіктің әсер ... ... ... ... ... ... кезеңдерде ұйым
қызметінің ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның баланстық пайдасына ықпал ететін
басқару құралдарының бірі операциялық тетік болып ... ... – бұл ... және айнымалы шығындардың арақатынасын оптималдауға
негізделген кәсіпорын пайдасын басқару механизмі. Ол компания ... ... сату ... ... ... ... үшін
қолданылады. Аталған көрсеткіш шығынсыздық шеңберіндегі есеп айырысумен,
нөлдік ... ... ... ... ... ... талдаудағы негізгі қағида оның ... ... ... ... ... шығындар сату көлемінің
ауытқуы негізінде өзгерсе, кейбіреулері өзгеріссіз қала береді. Операциялық
тетік әрекеті кез-келген сатудан түскен ... ... ... ... негізінде туындайды.
Операциялық талдаудың негізгі элементтері операциялық тетік,
рентабельділік шегі және ... ... қоры ... табылады.
Операциялық талдау - басқару есебінің маңызды бөлігі. ... ... ету күші ... ... ... ... негізінде анықталады. Егер
тұрақты шығындар деңгейі жоғары болса, онда операциялық тетік әсері ... өз ... ... ... ... қуаттылығының төменгі
деңгейінде өнім шығарса, алынған ... ... ... жаба ... Ал егер ... ... ... деңгейі өссе, онда табыс жалпы
шығындарға тең болу жағдайы орын алады, яғни бұл нүктеде не ... не ... ... ... ... ... орын ... талдауын
қажет етеді. Шығынсыздық талдауы – бұл табыс пен ... ... ... ... ... ... таңда елімізде өндірістік ... ... саны ... зор. ... бірі - ... ... ... зауыты” АҚ болып табылады.
Ақтөбе мұнай құрал- жабдықтар зауыты еліміздің мұнай саласын
қажетті ... ... ... ету ... құрылған. Ресейлік
жоғары тиімді технологияларды пайдалану ... ... ... өз
қызметін насостық ... ... ... ... бастады. “Импорттың орнын басу” бағдарламасына ... ... ... ... ... қажетті құрал- жабдықтарды шығарумен айналысады
Ақтөбе мұнай құрал – ... ... АҚ ... ... ... шикізат пен бөлшектік өнімдермен жабдықтаудың ... ... ... Компания шығындар бойынша артықшылықты
стратегияны ... ... ... ... ... жабдықтаушыларды
іздестіру бойынша көптеген жұмыстар атқаруда.
Осы компанияның ... ... ... ... саласын құрал
жабдықтармен жабдықтайтын ... ... үлес ... өсіп,
Қазақстан экономикасының дамуына зор үлесін қосады деп ойлаймын.
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Қазақстан Республикасы ... ... 6- ... 2008 ... ... “Введение в финансовый менеджмент” ... ... ... ... ... ... ... и практика» Москва
«Перспектива» 2004
4 . И.А.Бланк « Финансовый менеджмент» ... ... Киев , Ника ... ... Ван Хорн Дж. ... ... ... Пер. с ... ... ... ... 1996
2. Бригхем Ю, Гапенски Л. Финансовый менеджмент. Полный курс. 2том
Санкт –Петербург «Экономическая школа» 1997
7. Финансовый менеджмент ... № 4 2006 ж, № 2 2007 ... ... ... экономикалық сериясы № 3(54) 2007ж
9. Қаржылық ... ... №2 2008 ... www.google.kz, www.yandex.kz, www .rambler.ru, www.ordabasy.kz

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 20 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Машина картасы мен сұлбасын құрастыру4 бет
Лизингтік операцияларды ұйымдастыру85 бет
Лизингтік операциялардың экономикалық мазмұны49 бет
Халықаралық статистика ұйымы17 бет
Linux (Red Hat) операциялық жүйесі16 бет
Linux операциялық жүйесі10 бет
Linux операциялық жүйесінің пайда болуы26 бет
Linux операциялық жүйесінің функциялары20 бет
Linux операциялық жүйесіндегі pipe() функциясы21 бет
Mac OS X операциялық жүйесі және 10.1Puma нұсқасы9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь