Ұлттық этникалық топтарды негізгі түрлері


1. Ұлттық этникалық топ
2. Ұлттық мінезді зерттеудің негізгі кезеңдері
3. Ұлттық өзіндік сана
4. Ұлттық келісімге келу және достасу
Ұлттық этникалық топ дегеніміз- бұл миллион мыңдаған адамдардың психологиялық қырлары және жалпы ішкі және сыртқы байланыстары жақын адамдардың тобын айтамыз.
Алдымен біз тарихи жағынан қарастырсақ, тұқым- бұл туыстарының қанының тобы. Осы күнге дейін Африка мен Азияның арасында мемлекеттік билікке орналасуда тұқым қуалаушылық үлкен рөл атқарады. Тұқым қуалаушылық тайпамен бейнеленеді.
Тайпа- бұл ұлттардың қиын жағдайда бірігуі болып табылады. Азия Африка елдерінде өте қажетті, себебі олардың әлуметтік өмірінде сақталып қалған. Зерттеулердің көрсетуінде халықтардың тайпалық зонасы бұл адамдардың спецификалық салт-дәстүрімен ерекшеленеді.
Саяси психолоияның негізінде тәуелсіздік бар. Бұл адамдардың психологиясында ешқандай мемлекетке админстрацияға бағынбайды. Мысалы, тарихтағы адамдардың көшіп – қонуы, т.б. Осы кездегі адамдардың тәрбиесі 2-ге бөлінген: «своих» (өзіндегілер) және «чужих» (бөтендер). «Свой» өзіндік –бұл тайпалардың әдеп-ғұрпындағы заңдарды ұстауы және сақтауы болып табылады. Бұған (тайпаға) –достары, туыстары, ағайын бауырлары болады. Олардың өздерінің діндері әдеп-ғұрыптары салт-дәстүрлері бір болады.
«Бөтендер» -бұл саясатқа қарма-қарсы тұрады. Мұнда басқа саяси ұйымдар салт-дәстүрлері басқаша болады. Негізінен туыс-тайпалардың бәрі қосылып халықты құрайды. Халық – бұл туыстан құралады. Этнопсихолоияда «туыс» бұл өзінің мәдениетінде жеке символдармен анықталады. Саясатта «халық» түсінігі үлкен эмоционалды публистикалық орынды алады.
Тарихта туыс пен тайпа біріктіріліп, ұлтты құрайды. « natio » -латын сөзінен тайпа, халықты білдіреді. Тайпа – белгілі бір территорияны мекендеген, экономикалық байланыста болатын таихи қалыптасқан адамдар тобын айтамыз.
«Ұлт» түсінігі қазіргі ғылыми тілге жақын, «халықтық», «ұлттық» сөздерімен түсіндіріледі. Ұлт әлеуметтік жағынан кең мағынада түсіндіріледі, себбі әр түрлі ұлттық әлеуметтік –саяси ұйымдастырудан тұрады.
Нәсіл – бұл адамдардың физиологиялық және морфологиялық жағынан тұқым қуалаушылық арқылы берілетін адамдардың жиынтығы. Олардың өздріне тән психологиялық ерекшеліктері бар. Кейбір жағдайда нәсілдер саяси әрекеттер субьектісіне қарап біріктіріледі. Мысалы, Азияда, Африкада колланизацияларға бөлініп біріктіріледі.

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Ұлттық –этникалық топтардың негізі түрлері.

Ұлттық этникалық топ дегеніміз- бұл миллион мыңдаған адамдардың
психологиялық қырлары және жалпы ішкі және сыртқы байланыстары жақын
адамдардың тобын айтамыз.
Алдымен біз тарихи жағынан қарастырсақ, тұқым- бұл туыстарының қанының
тобы. Осы күнге дейін Африка мен Азияның арасында мемлекеттік билікке
орналасуда тұқым қуалаушылық үлкен рөл атқарады. Тұқым қуалаушылық тайпамен
бейнеленеді.
Тайпа- бұл ұлттардың қиын жағдайда бірігуі болып табылады. Азия Африка
елдерінде өте қажетті, себебі олардың әлуметтік өмірінде сақталып қалған.
Зерттеулердің көрсетуінде халықтардың тайпалық зонасы бұл адамдардың
спецификалық салт-дәстүрімен ерекшеленеді.
Саяси психолоияның негізінде тәуелсіздік бар. Бұл адамдардың
психологиясында ешқандай мемлекетке админстрацияға бағынбайды. Мысалы,
тарихтағы адамдардың көшіп – қонуы, т.б. Осы кездегі адамдардың тәрбиесі 2-
ге бөлінген: своих (өзіндегілер) және чужих (бөтендер). Свой өзіндік
–бұл тайпалардың әдеп-ғұрпындағы заңдарды ұстауы және сақтауы болып
табылады. Бұған (тайпаға) –достары, туыстары, ағайын бауырлары болады.
Олардың өздерінің діндері әдеп-ғұрыптары салт-дәстүрлері бір болады.
Бөтендер -бұл саясатқа қарма-қарсы тұрады. Мұнда басқа саяси ұйымдар салт-
дәстүрлері басқаша болады. Негізінен туыс-тайпалардың бәрі қосылып халықты
құрайды. Халық – бұл туыстан құралады. Этнопсихолоияда туыс бұл өзінің
мәдениетінде жеке символдармен анықталады. Саясатта халық түсінігі үлкен
эмоционалды публистикалық орынды алады.
Тарихта туыс пен тайпа біріктіріліп, ұлтты құрайды.
natio -латын сөзінен тайпа, халықты білдіреді. Тайпа – белгілі
бір территорияны мекендеген, экономикалық байланыста болатын таихи
қалыптасқан адамдар тобын айтамыз.
Ұлт түсінігі қазіргі ғылыми тілге жақын, халықтық, ұлттық сөздерімен
түсіндіріледі. Ұлт әлеуметтік жағынан кең мағынада түсіндіріледі, себбі әр
түрлі ұлттық әлеуметтік –саяси ұйымдастырудан тұрады.
Нәсіл – бұл адамдардың физиологиялық және морфологиялық жағынан тұқым
қуалаушылық арқылы берілетін адамдардың жиынтығы. Олардың өздріне тән
психологиялық ерекшеліктері бар. Кейбір жағдайда нәсілдер саяси әрекеттер
субьектісіне қарап біріктіріледі. Мысалы, Азияда, Африкада
колланизацияларға бөлініп біріктіріледі.
Соңғы түсінік бұл- этнос. Бұл кең мағынада да түсіндіріледі. Этнос және
этникалық қауымдастық түсінігінің астарында тайпа, ұлт немесе топтық ұлт
арқылы көрінетін адамдар қоғамының тұрақты түрінің тарихи пайда болуы. Көп
жағдайда этнос түсінігін жалпы біріккн ареальда өмір сүретін және жалпы
мәдени психологиялық және мінез-құлық қырлары бар ұлттық лингвистикалық
топтарды айтады.
Ұлттық –этникалық психологияның негізгі 2 фактор арқылы көрінеді: ұлттық
мінез иррационалдығы және ұлттық сананың рационалдылығы.
Ұлттық мінез- бұл әр ұлттың ішкі рухани дүниесінің неізгі бір компоненті ол
жеке адамның мінезі секілді бірсыдырғы сипатта болады. Ұлттық мінез бір
ұлттың өмір сүру стилін көрсету мақсатында қолданылады.
Ұлттық мінез дегеніміз-оның жекелеен өкілдрі мінезінің мөлшері немесе
шамасы емес, ол индивидтердің белілі бір сәйкестілікпен, әр түрлі деңгейде
кездесетін типтік қасиеттерін белгілеу анықталған. Ұлттық мінез ұлттық
темпераменттен көрінеді.
Аналитикалық контексте ұлттық мінез базалық деңей элементтерінен тұрады.
Ұлттық мінез эмоцияналдылықпен өзара тығыз байланысты ұлттық психологиямен
қабаттасып келеді. Ұлттық мінездің қайнар көзі адам ағзасындағы биологиялық
және психологиялық функционалды ерекшеліктерімен орталық жүйке-жүйесінің
жылдамдығында болады.
Ұлттық мінездің қалыптасуы көптеен ғасырлар бойы тарихи-психология
нәтижесінен көрінді. Ұлттық мінезде кейбір авторлар темпераментке, енді
біреулері тұлғалық қасиеттерге көңіл бөлсе, ал неді біреулері
құндылықтарға, билікке, еңбекке қатыстары жатқызылады.
Ұлттық мінездің структурасы келесі элементтерден тұрады: 1-ші ұлттық
темперамент –ол қозғыш және баяу болуы мүмкін.
2-шіден ұлттық эмоция-ұлттық қуанушылық және ұлттық скептицизм.
3-шіден ұлттық сезім мысалы, ұлттық мақтаныш.
4-ші ұлттық сенім.

Ұлттық мінезді зерттеудің негізгі кезңдері (этаптары)

Ұлттық мінез мәселесін жан-жақты зерттген зерттеулер өте көп.
1-ші ХIХ ғасырдың ортасы Германиядағы халықтық психология мектебі (
В.Вундт, М. Лацарус, Х. Штейнталь т.б.). Олардың негізгі идеялары халықты
рухани мақсатқа негіздейді, өзін жасанды ету, дінін, тілін т.б.
Ұлттық мінезді халық жанымен көрсетеді. Ал американдық
этнопсихология мектебі ХХғасыр ортасы (А.Кардинер, Ф. Бенедикт, М. Мид,
Р.Мертон, Р.Липто т.б.). Олар концепциясындағы түрлі-этникалық топтардың
ұлттық мінезі тұлғаның жеке психологиялық қырларымен мәдени мінез-
құлқымен ерекшеленеді.
Ұлттық мінездің ішіндегі ең қиын түсінік бұл этноцентризм -өз тобын
салт-дәстүрін абырой мақтанышпен жоғары бағалап және басқа топ мүшелерін
басқаша көз қараспен қарай отырып өздерін жоғары бағалады.
1906ж этноцентризм терминін алғаш рет Дж. Самнер ашып шығып, оған
анықтама берді. Адамдардың өздерінің топ мүшелеріне дұрыс көз қараспен
қарап, ал басқа топ мүшелерінің намысына тиіп, беделін түсіруге даяр екенін
ескереді.
50 –ші жылдардың басында этнопсихологиялық мектепте ұлттық мінезді
зерттеу біршама төмендей түсті. М.Мид орыс - қытай мәдениетін зерттеді. Ол
тіл алғыш сияқты ұлттық мінезді қалыптасуын анықтағанда, ұлттық
мәдениетке яғни баланы жас кезінен аяқ-қолының қозғалыстары үйрету арқылы
демократиялық ұлттық мінезді қалыптастырды.

Ұлттық сана –сезім – бұл ұлттық этникалық топтардың рухани дамуындағы
ерекшеліктер мен деңгейлер, философиялық діи көз-қарастармен сипатталатын
саяси-экономикалық, әлеуметтік –эстетикалық жиынтықтардан тұруын айтамыз.
Ұлттық сана-сезім 2 негізгі құраушыларда тұрады: күнделікті ұлттық сана
және теориялық ұлттық сана. Күнделікті ұлттық сана –бұл өзінің шығу
тегімен, тілімен, тілімен, экономиалық жағдайымен, этникалық санасыан
көрінетін адамдардың ерекше қауымы. Теориялық ұлттық сана – бұқаралық
халықтардың күнделікті ұлттық санасының қалыптасуы.
Көпшілік халықтардың айтуынша ұлттық этникалық білім қалған ұлттық
мінездерден жоғары болады деп айтқан.Ұлттық мінез – бұл әр ұлттық ішкі
рухани дүниесінің негізгі бір компоненті,ол жеке адамның мінезі секілді,бір
сыдырғы тұрлаулы және тұрақты сипат.Ол қоғам дамуының белестерінде
өзгерістерге түсіп отырады.Ұлттық мінездің құрамдас бірлігі ұлттық
намыс.Ұлттық намыс-ұлт өкілдерінің атамекенінің тілін,тегін,салт-дәстүрін
ерекше қадірлеп,оның абыройын кір жуытпай қызғыштай қору.
Ұлттық сана көптеген жерлерге таратылған.Ұлттық сана тұрмыстық көз
жеткізудің аргументі.Олардың негізгі іс-әрекетінің психологиялық
механизмі.Олармен байланыста ішкі бұхаралық топтық давлениенің
феномені,адамның қажеттілігі үлкен топтағы өзіне деген
идентификациясы.Ұлттық сана күделікті деңгейдегі басты негізгі ұлттық
психологиялық және этникалық конфликтілі қатынаспен байланысты.Мәдениетпен
байланысты ұлттық мінез,ұлттық вражда және тәуелсіздік.Ұлттық – этникалық
предрассудни,стеоеотиптің жағымсыз бейнесі,ұлттық және шыдамсыздық.
Теориялық ұлттық сана-ғылыми көркемдік және нақты әлеуметтік саяси
бақылау,ұлттық санамен бұқаралық байланыс нақты әлеуметтік-саяси позция
екенін сезінеміз.Бұл ұлттық-этникалық топтар бүгінгі ұлттар дамуды құндылық
және мінез-құлықтың бейнесінде әрбір индивидум дамуда.
Ұлттық өзіндік сана

Ұлттық өзіндік сана бағалар мен көзқарастардың ойлары мен қарым
қатынастардың қосындысы. Ұлттық өзіндік сана рацоналды және эмоционалды
компоненттерінен тұрады. Рацоналды компоненті- адам өзінің ұлтқа
жатататынын сезінуі керек. Эмоционалды компоненті өзінің ұлттық этникалық
топқа жататынын сезінуі керек.
Ұлттық өзіндік сана ұлттық сананың ядросы. Ұлттық өзіндік сана
жекелеген түсінік, ұлттық этникалық топқа жатуы. Ұлттық сана –сезім – бұл
ұлттық ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Этникалық топ
Тіл және этникалық бірлік
Этникалық қауымдастықтың тарихи типтері
Қазақстандағы ұлттық идеологияның негізгі мәселелері
Қазақтың ұлттық ойындарының түрлері
Ұлттық киімдердің түрлері
Әлеуметтік топтар мен этникалық бірлестіктер
Қазақтың ұлттық тағамдары, түрлері
Адамдарды басқару және топтарды басқару
Қазақ халқының этникалық мәдениеті
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь