Өмір сүру деңгейі мен сапалы өмір сүру әлеуметтік – экономикалық талдаудың негізгі категориялары

1. Әлеуметтік. экономикалық категориялар: өмір сүру деңгейі мен өмір сүру сапасы

2. Тұрақты дамудың қажеттілігі мен маңыздылығы

3. Экономикалық дағдарыстың халыққа тигізер зардабы

4. Халықтың өмір сүру деңгейі мен сапасын жақсартудағы шаралар мен бағыттар
Өмір сүру деңгейі- елде тұтынылатын тауарлар мен көрсетілетін қызметтердің орташа саны мен сапасын сипаттайтын көрсеткіш
Өмір сүру сапасы- өмір сүру деңгейіне қарағандағы аса кең ұғым. Мұнда жағдайларды қамту сипаты мен еңбек шарты, білім деңгейі; тұрғын үймен қамтылу, әлеуметтік қорғау жүйесі және тағы да басқаларда кіреді.
Өмір сапасының деңгейін өлшеу көрсеткіштердің толық жүйесі негізінде жүргізіледі. 20 ғасырдың 70 жылдарында Дж. Форрестер өмір сапасын 5 глобальды параметрлермен сипаттауды ұсынған: халық саны, жинақталған капитал, ауыл шаруашылығының капитал үлесі, табиғи ресурстардың мөлшері, қоршаған ортаның ластануы.
Адам дамуы туралы 1-халықаралық баяндама адам дамуын «Адам таңдауының кеңеюі мен халықтың қол жеткізген тұрмыс деңгейі» деп анықтаған. Баяндамаға сәйкес әлеуметтік-экономикалық программа өлшеудің жаңа құралы енгізілді: Адам дамуының индексі(ИЧР), ол-өмір сүру ұзақтығын, білім деңгейін және кірісті қамтитын интегралды көрсеткіш.
Әртүрлі әлеуметтік топтардағы тұрмыс деңгейін талдауды статистикалық зерттеу институты жүргізді: «Халықтың белгілі топтарының өмір құндылықтарын таңдамалы бақылау әдістемесі», 1994 жыл; «Әртүрлі әлеуметтік топтар бойынша өмір құнының өзгеру есептерін жүргізу үшін тауарлар, қызметтердің құрылымы мен жиынын анықтау және нұсқаулар әдістемесі», 1996 жыл. Экономикалық зерттеу институтында 1995-2001 жылдар аралығында халықтың тұрмыс деңгейін, кедейшілік мәселелерін зерттеулер жүргізіліп, Қазақстаннның әлеуметтік-экономикалық дамуының мемлекеттік бағдарламасын, стратегиясын, болжамдарын, концепцияларын жасау жүзеге асырылады.
Тұрмыс деңгейін талдаудың Ресейлік тәжірибесін зерттеу Қазақстан және Ресей халықтарының тұрмыс жағдайы мәселелерінің біртектілігін көрсетті:
-күнелту минимумының нақты көрсеткішінің болмауы.
-минималды жалақыны арттыру жолымен халықтың негізгі бөлігінің кірісін жоғарылату қажеттігі.
-бюджеттік сферада жалақыны арттыру қажеттілігі.
-жалақыны ашық төлеу қажеттілігі (эксперттердің бағалаулары бойынша коммерциялық секторда 30-50% жалақы жасырын төленеді).
Қазақстанда өтпелі кезеңде тұрмыс деңгейін талдаудың ақпараттық базасы және әдістері өзгеріске ұшыраған. Оның төмендегідей себептері бар:
-нарықтық экономикаға көшу және тұрмыс деңгейін сәйкес «координаттық жүйеде» көрсету қажеттігінің болуы.
-Қазақстанның халықаралық ақпараттық кеңістікке енуі және тұрмыс деңгейін мемлекетаралық салыстыруды қамтамасыз ету қажеттігі.
-сәйкес ақпараттық қамтамасыздықты қажет ететін әлеуметтік мәселелер мен міндеттердің пайда болуы.
Тұрмыс деңгейін талдауды жетілдірудегі негізгі міндет- статистикалық мәліметтерді өңдеу және шынайылық деңгейін арттыру. Сонымен қатар, алынатын мәліметтерді толықтыру қажет.
Тұрмыс деңгейінің қазіргі халықаралық сипаттамалары жаңа аспектілерді де қамтиды: салауатты өмір сүру, аймақтық және әлеуметтік қозғалысты қамтамасыз ету, ақпарат алмасу және қоғам өміріне араласу т.б.
Бірақ, мұндай факторларды есепке алу туралы ақпарат жоқ немесе жеткіліксіз, сол себепті зерттеудің бұл аспектісі кең таралмаған.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ
ҒЫЛЫМ МИНИСТІРЛІГІ
ТҰРАР РЫСҚҰЛОВ АТЫНДАҒЫ
ҚАЗАҚ ЭКОНОМИКАЛЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ
Экономиканы мемлекеттік
реттеу КАФЕДРАСЫ
РЕФЕРАТ
Тақырыбы: Өмір сүру деңгейі мен ... өмір сүру ...... ... ... ... К.К
Орындаған:
Айтбузинова И.Г
Мамандығы:
Әлеуметтік жұмыс
Тобы:
312
Алматы 2008
Жоспары
1. Әлеуметтік- экономикалық категориялар: өмір сүру деңгейі мен өмір
сүру ... ... ... ... мен ... ... ... халыққа тигізер зардабы
4. Халықтың өмір сүру ... мен ... ... шаралар мен
бағыттар
1. Әлеуметтік- экономикалық категориялар: өмір сүру деңгейі мен өмір сүру
сапасы
Өмір сүру ... елде ... ... мен көрсетілетін
қызметтердің орташа саны мен сапасын сипаттайтын ... сүру ... өмір сүру ... ... аса кең ұғым. Мұнда
жағдайларды қамту сипаты мен еңбек шарты, ... ... ... ... әлеуметтік қорғау жүйесі және тағы да басқаларда кіреді.
Өмір сапасының деңгейін ... ... ... жүйесі негізінде
жүргізіледі. 20 ғасырдың 70 жылдарында Дж. Форрестер өмір ... ... ... ... ... ... ... жинақталған
капитал, ауыл шаруашылығының капитал үлесі, табиғи ресурстардың мөлшері,
қоршаған ортаның ... ... ... 1-халықаралық баяндама адам дамуын «Адам таңдауының
кеңеюі мен халықтың қол жеткізген тұрмыс деңгейі» деп анықтаған. Баяндамаға
сәйкес әлеуметтік-экономикалық программа ... жаңа ... ... ... индексі(ИЧР), ол-өмір сүру ұзақтығын, білім ... ... ... ... ... әлеуметтік топтардағы тұрмыс деңгейін талдауды статистикалық
зерттеу институты жүргізді: «Халықтың белгілі топтарының өмір ... ... ... 1994 жыл; «Әртүрлі әлеуметтік топтар бойынша
өмір құнының өзгеру есептерін жүргізу үшін тауарлар, қызметтердің құрылымы
мен жиынын анықтау және ... ... 1996 жыл. ... ... ... ... аралығында халықтың тұрмыс деңгейін,
кедейшілік мәселелерін зерттеулер ... ... ... ... ... ... стратегиясын, болжамдарын,
концепцияларын жасау жүзеге асырылады.
Тұрмыс деңгейін талдаудың Ресейлік тәжірибесін ... ... ... ... тұрмыс жағдайы мәселелерінің біртектілігін көрсетті:
-күнелту минимумының нақты көрсеткішінің болмауы.
-минималды жалақыны арттыру жолымен халықтың ... ... ... ... сферада жалақыны арттыру қажеттілігі.
-жалақыны ашық төлеу қажеттілігі (эксперттердің бағалаулары бойынша
коммерциялық секторда 30-50% жалақы жасырын төленеді).
Қазақстанда ... ... ... деңгейін талдаудың ақпараттық базасы
және әдістері өзгеріске ұшыраған. Оның төмендегідей себептері бар:
-нарықтық экономикаға көшу және тұрмыс ... ... ... ... қажеттігінің болуы.
-Қазақстанның халықаралық ақпараттық ... енуі және ... ... салыстыруды қамтамасыз ету қажеттігі.
-сәйкес ақпараттық қамтамасыздықты қажет ... ... ... міндеттердің пайда болуы.
Тұрмыс деңгейін талдауды жетілдірудегі негізгі міндет- статистикалық
мәліметтерді өңдеу және шынайылық деңгейін арттыру. Сонымен қатар, алынатын
мәліметтерді ... ... ... ... халықаралық сипаттамалары жаңа аспектілерді
де қамтиды: салауатты өмір сүру, ... және ... ... ету, ... ... және ... ... араласу т.б.
Бірақ, мұндай факторларды есепке алу туралы ақпарат жоқ ... сол ... ... бұл ... кең ... ... ... зерттеу тұрмыс деңгейінің негізгі
ақпараты болып табылады. Қазақстандағы 2001 жылы ... ... ... шет ел ... сүйену нәтижесінде жақсы
негізделген.
Қазақстанда барлық жүргізілген зерттеулерді байланыстырып, белгілі бір
жүйеге келтіріп отыратын талдау ... ... және оның ... ... ... сүру сапасын анықтайтын көрсеткіштер:
Тұрмыс деңгей түсінігі адам қажеттіліктерінің құрылымына сәйкес оларды
қанағаттандыру ... ... ... ... қатар рухани және әлеуметтік қажеттіліктер ... ... мен ... ... ... ғана көрсетіп қоймай, орташа
өмір сүру ұзақтығын, сырқаттану деңгейін, еңбек ету жағдайын, ақпараттық
қамтамасыздық, адам ... ... да ... Сонымен қатар, халықтың
әлеуметтік қорғалу ... ... ... ... ... ұлттық, діни
қатынастар да маңызды роль атқарады.
Өмiр сапасы ... ... ... ... ... Өмiр ... ... индикаторлары:
1.1) Макроэкономикалық көрсеткіштер:
- адам дамуының индексі;
- халықтың кедейшілік индексі;
- өмір сүру ұзақтығының ... ... ... ... (жан ... шаққандағы және барлық халықты
ескергендегі өсу ... ... ... ... ... ... ... жалдамалы жұмысшылардың еңбек ақысы;
- меншіктен түскен түсім;
- ағымдағы трансферттер;
- үй ... ... ... әлеуметтік-мәдени шараларға бюджеттік шығындар.
1.2) Демографиялық көрсеткіштер:
- туу деңгейі;
- сәбилердің, балалардың, ананың өлім коэффициенті;
- жалпы өлім коэффициенті.
1.3) Денсаулық және білім ... ... ... ... ... деңгейі;
- жұқпалы аурулардың жеке түрлерімен сырқаттану деңгейі;
- 10 мың тұрғынға шаққандағы дәрігер саны немесе 1 дәрігерге ... ... ... ... іскерлік көрсеткіші:
- барлық халық пен ... ... ... ... ... ... кірісі жоқ ,баска ... ... ... ... ... ... коэффициенті (мемлекет және жеке тұлғалардың
асырауындағы тұлғалардың ... ... ... ... ... ... демалысының ұзақтығы;
- еңбекке қабілетті жас шекарасы.
2) Халықтың экономикалық іскерлік көрсеткіші:
2.1) Материалдық ... ... ... ... ... ... және ... тұтыну жиынының (корзина) кұны;
- белгіленген минималды жалақы, ... ... ... Үй ... ... жиынтық және ақшалай номиналды, нақты кіріс;
- кіріс кұрамы (жалақы, басқа да ... ... ... ... ... жеке үй шаруашылықтарының кірісі, меншіктен алынған
кіріс, әлеуметтік трансферттер, ... ... ... ... бағаларының индексі;
- халықтың акшалай кірісінің сатып алу кұны.
2.3) Халықтың жеке топтарының кірісін бөлудегі теңсіздік:
- децильдік коэффициент. Ол аз ... ... ... ... ... ... ... тұлғалардың 10%-нің
арасындағы минималды ... ... ... анықталады;
- халық кірісін бөлудегі теңсіздік коэффициенті;
- кедейшілік көрсеткіштері (кедейшіліктің деңегейінен төмен кірісі бар
халық саны, кедейшілік коэффициенті).
3) Жеке тұтынулар ... және ... және ... ... ... ... ... шығындарының
кұрылымы мен динамикасы.
3.2) Тұтыну шығындарының ішіндегі тамақтануға жұмсалатын ... ... ... ... ... емделуге және демалуға
жұмсалатын шығындар үлесі.
3.4) Жан басына шакқандағы негізгі тамақ өнімдерін ... ... ... ... ... кұрамы мен
калориялылығы.
3.6) Химиялық кұрамы жағынан кұнды тағамдарды ... ... ... ... ... ... ұзақ ... қолданыстағы заттармен
қамтамасыздығы.
4) Халықтың тұрғын үй жағдайы:
4.1) Халықтың тұрғын үймен ... (1 ... ... және ... ... Бір ... ... шаққандағы адам саны.
4.3) Тұрғын үйге меншік формасы.
4.4) Тұрғын үйдің сапалық сипаттамасы және тұрмыстық жағдай деңгейі
4.5) Халықтың тұтыну шығындарының ішіндегі ... үйге ... ... Үй ... ... ... жағдайы:
- пәтерлер, үйлер (олардың сапалық сипаттамасы);
- бау-бақшалық жер учаскелері;
- мал және ауыл шаруашылық техникалары;
- автомобиль және басқа да қозғалмайтын мүлік;
- ... ... ... ... ... ... ... үшін қазір жағдайды
нақты сипаттайтын қандай да бір кешенді түсінік жоқ.
Тұрмыс деңгейі түсінігінің анықтамасындағы ... ... ... табылады.
Материалды қажеттіліктер физикалық қажеттіліктерді, интеллектуалды,
рухани және әлеуметтік қажеттіліктердің бір ... ... ... даму қажеттілігі мен маңыздылығы
Елдің тұрақты дамуы дегеніміз қазіргі ... ... және ... ұрпақтың өз қажеттіліктерін қанағаттандыру
мүмкіндіктеріне қатер төндірмейтін даму болып табылады.
Қазақстан Республикасы үшін ... ... көшу аса ... табылады. Табиғи ресурстарды пайдалану есебінен экономиканың өсуі тек
белгілі бір кезеңде ғана болуы мүмкін. ... ... өсім мен ... озық ... талап етеді.
Тұрақты даму Қазақстанның 2030 ... ... Даму ... қол жеткізу үшін қажет. Орнықты даму ... ... ... 1 ... Қазақстан халқына Жолдауында жарияланған
Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті 50 ... ... ... негізінде де тұжырымдалған.
Қазақстан Республикасының 2007-2024 жылдарға арналған тұрақты дамуға
көшуінің осы ... ел ... ... ... ... ... ... көрінісін, мақсаттарын, міндеттері мен негізгі
тетіктерін ... Ол үшін ... ... экологиялық,
әлеуметтік және саяси факторлары ықпалдасуы және ... ... ... ... ... ... біртұтас процесс ретінде қарастырылуы
қажет.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... қоғамдастыққа толыққанды қатысушы
ретінде ХХІ ғасырға арналған күн ... ... 1992 ... Мыңжылдық саммиті (Нью-Йорк, 2000 жыл) мен Тұрақты даму ... ... (2002 жыл, ... ... қойылған
міндеттерді орындау жөнінде міндеттемелер қабылдады.
Қазақстан Республикасы тұрақты ... қол ... ... ... ... БҰҰ-ның Тұрақты даму жөніндегі комиссиясының, “Еуропа үшін
қоршаған ... және ... үшін ... орта мен ... даму”
процестерінің, тұрақты даму үшін Дүниежүзілік кәсіпкерлер кеңесі өңірлік
еуразиялық желісінің мүшесі және белсенді қатысушысы болып ... ... 2030 ... ... Даму ... ... Республикасы дамуының 2010 жылға дейінгі стратегиялық
жоспары,
▪ Қазақстан Республикасының 2015 ... ... ... даму ... Қазақстан Республикасының 2004-2015 жылдарға дейінгі экологиялық
қауіпсіздігі тұжырым­дамасы,
... ... 2015 ... ... ... даму
стратегиясы қабылданды,
▪ Қазақстан Республикасының орнықты даму жөніндегі кеңесі ... ... даму ... АҚ ... ... Еуразия құрлығының экологиялық тұрақтылығын
қамтамасыз етуде ерекше рөл ... ... мен Азия ... саяси,
мәдени және экономикалық көпір бола отырып, Қазақстан құрлықта ландшафтар
мен ... ... ... осы ... ... ... Қазақстан аумағының көлемі, климат жағдайларының әр түрлілігі,
өңірдің су теңгерімінің ерекшеліктері ... ... ... ... оның ... ... айтарлықтай тәуелді
етеді.
Қазақстан Республикасының қазіргі уақытқа дейінгі экономикалық өсуіне
негізінен әлемдік нарықтағы шикізат бағасының өсуі мен ... ... ... тұтыну есебінен қол жетіп отыр. Табиғи капиталдың ... ... мен ... орын ... Ішкі ... өнімнің өсуі қоршаған
ортаға қалдықтардың көп шығарылуымен болуда. Қазіргі бағалау ... ... 75%-ға ... ... тұрақсыздықтың жоғары тәуекеліне
ұшыраған. Шөлейттену проблемасы өткір қойылып отыр. “Тарихи ластанулар”,
қалдықтарды ... ... және ... көздерден бөлінетін улы
заттар қалдықтарының өсуі ... ... ... мен ... ... төндіреді.
Ел экономикасының тұрақтылығына төнетін ықтимал қатерлер ... ... ... ... салалардың Дүниежүзілік сауда
ұйымына (ДСҰ) ... ... ... төмендігі, сыртқы қарыздың өсуі,
“көлеңке экономика” проблемалары болып табылады.
Қазақстан өңірлерінің ... және ... ... ... бар. ... жағдай мен халықтың денсаулығының
жай-күйінде проблемалар бар, әзірге оның ... ... ... ... ... орын ... ... еңсеру Қазақстан Республикасының орнықты дамуға көшу жолындағы
басты кезеңдік міндеті болуға тиіс.
Тұрақты дамуға көшу өлшемдеріне талдау және болжам ... ... ... ... ... елдің ресурстарды өндірумен салыстырғанда оларды
тепе-тең тұтынбау жағдайындағы тарихи қалыптасқан теңгерімсіздік ... ... ... ... көрсеткіштерін энергетикалық пайдалы
құндылық – гигаватпен (ГВт) өлшенетін қуатты ... ... ... ... ... онда қазіргі ысырапты бағалау мүмкін болады. Сонымен,
2005 жылы 29,4 ГВт ... ... ... ... алу үшін ... ... 94,85 ГВт мөлшерінде ресурстар тұтынылды. Бұл — жыл бойы
еліміздің 65,45 ГВт ... ... ... ... ... жеткіліксіз
пайдаланылды деген сөз. Бұл Қазақстан Республикасында ресурстарды пайдалану
тиімділігі көрсеткіші (РПТ) салыстырмалы түрде ... ... ... ... ... 31 ... тең (1-сурет). Бұл орташа әлемдік ... ол 24 ... тең, ... ... ... жағынан
неғұрлым дамыған елдерінен: Жапониядан — 36%, АҚШ-тан – 34%, ... 33 % кем. ... ... РПТ ... 36%-ға ... ол ... бәсекеге қабілеттіліктің жоғары деңгейін қамтамасыз етті).
Қазақстан Республикасы тұрақты дамудың негізгі ... ... өмір сүру ... ... бойынша да әлемнің неғұрлым дамыған
елдерінен артта қалып келеді.
Қазіргі әлемде өмір сүру сапасы негізгі құрамдас бөліктермен:
✓ өмір ... ... ... ... ... ... жай-күйімен айқын­далады.
Қоғам, табиғат және адам халықаралық университетінің (Дубна,
Ресей) өмір сүру ... ... ... ... ... ... – 3,83, ... – 1,57, Қытай – ... тең ... 1,17 ... ... ... халықтың денсаулық жағдайы мен адамдардың өмір
сүруінің ұзақтығы ... ... ... салыстырғанда елеулі
түрде артта қалып отыр. Осылайша, халықтың өмір ... ... ... жылы 65,9 ... ... ал ... бұл көрсеткіш 80
жасқа жақындайды. ... ... және ... мен ... ... ... денсаулығының
экологиялық аспектілерін, экологиялық күйзелістерді, экожүйенің жай-күйінің
көрсеткіштерін қоса ... 76 ... ... негізделген Йель
экологиялық заңнама және саясат жөніндегі орталық (Йель ... ... Жер ... ... ... ... ... колумбиялық
орталығының (Колумбия университеті, АҚШ) экологиялық орнықтылық индексі
бойынша Қазақстан Республикасы 63,8 индексімен 70-орында тұр, ал ... Жаңа ... ... және ... бұл ... 87-88 ... ... деректері бойынша, табиғи капиталдың тозуы мен
жойылуын ескеретін шынайы жинақтау индексі (ШЖИ) ... ...... ... ал Ресей Федерациясы үшін — 4,4, ... ... ... адам ... даму индексі (АӘДИ) бойынша ... ... ие. ... ... ... ... ұзақтығы мен жан
басына шаққандағы ішкі жалпы өнімнің шамасы ретіндегі бұл ... ... ... ... ... ... елдері арасындағы
Қазақстан Республикасының жағдайы бейнеленген.
Сонымен, 2024 ... ... ... ... өмір сүру сапасы
деңгейі бойынша ... ... ... ... және ... ... ... үшін ресурстарды пайдалану тиімділігін арттыру, өмір сүру
жасын ұзарту, экологиялық орнықтылық индексінің ... ... ету ... ... әлемдегі бәсекеге қабілетті елдердің қатарынан
тұрақты орын алу үшін Қазақстан 2013 жылдан 2018 ... ... ... ... сәйкес келуге тиіс екенін көрсетеді:
РПТ – кемінде 43 %,
ресурстарды пайдалану жиынтығы – кемінде 246,86 ... ... ... өнім – ... 113,1 ... сәйкес, осы кезеңде дәл осындай өлшемдерге әлемдегі неғұрлым
бәсекеге қабілетті елу ел сәйкес келетін ... тең РПТ ...... ... траекториясына шығу және
жаңартуға келмейтін табиғат байлықтары есебінен емес, неғұрлым тиімді,
“озыңқы” технол­огиялар ... ... өсуі ... ... ... ... саны ... дамудың маңызды өлшемі
болып табылады. Халықтың тығыздығының төмен болуы (шекара айтарлықтай
созылған ... ... ... ... ... факторы болып
табылады. Ел аумағының елеулі бөлігі шаруашылыққа игеру үшін қиын және
халық­ты ... ... ... бірдей орналастыру міндетін қою
мүмкін еместігіне қарамастан, халық санын ... бір ... ... ... ... ... ... мүмкіндіктерді өрістету (ең алдымен,
еңбек нарығы ... шеше ... ... ... әлем
ұлттарының арасында генетикалық және мәдени әлеуетін сақтау, өңірлер
арасындағы атап ... ... ... мен ... ... ... саралануды еңсеру қажет.
Халық санының неғұрлым оңтайлы мақсатты деңгейі 2024 жылға қарай 18
миллион тұрғынға қол ... ... ... Ол үшін ... ... 1000 ... ... 12,68-ге (қазіргі кездегі ... өмір ... ... ұзақтығын 73 жасқа дейін жеткізу, туу
көрсеткішін 1000 адамға шаққанда өмірге келетін кемінде 22 адам ... тұру ... ... Ерлердің және әйелдердің өмір сүруінің орташа
ұзақтығындағы алшақтық қазіргі 11 жылдан 7,5 жылға азаюға ... өсім ... ... ... ... ... ... қысымды азайту қажет. Ол үшін 2024 жылға қарай
экологиялық ... ... ең кем ... ... ең ... ... 88 балға дейін жеткізу қажет.
Сол арқылы өмір сүру сапасының көрсеткіштерін ең ... ... ... ... ... ... ... болады.
Тұрақты даму кезеңдері
2007- 2009 жылдар – ... даму ... ... және ... қызметтің
барлық салаларына енгізу, экономиканы ... ... ... ... ... үшін ... ... - 2012 жылдар – Қазақстан Республикасының әлемдегі бәсекеге барынша
қабілетті елу ... ... ... ... ... - 2018 ... – өмір сүру сапасы деңгейі бойынша ... ... ... еліміздің жағдайын нығайту, табиғи ресурстарды
орынсыз пайдалану салдарынан болатын шығындарды айтарлықтай қысқарту, ... ... ... ... ... ... - 2024 жылдар – орнықты дамудың қабылданған ... ... ... ... ... орнықты дамуға көшуін белгіленген
өлшемдерде бағалау
(2005 – 2024 жж.)
|№ рс|Интегралды |2005 ж |2009 ж |2012ж |2018ж |2024ж |
| ... | | | | | |
|1 | ... ... |15,05 |15,66 |16,13 |17,13 |18,18 |
| |млн. адам | | | | | |
|2 ... ... |65,91 |67,87 |68,89 |70,99 |73,14 |
| ... | | | | | |
| ... жыл | | | | | |
|3 ... сүрудің |0,66 |0,68 |0,68 |0,70 |0,73 |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | |
|4 ... ... |11,47 |10,00 |9,3 |8,5 |7,5 |
| ... | | | | | |
| | | | | | | |
| ... сүру | | | | | |
| ... ер | | | | | |
|5 ... ... |94,85 |130,45 |154,86 |268,86 |468,38 |
| | | | | | | |
| ... ... | | | | |
| |ГВт | | | | | |
| | | | | | | |
|6 ... ... |29,40 |43,05 |57,30 |113,10 |248,24 |
| | | | | | | |
| ... ... | | | | |
| |ГВт | | | | | |
|7 |. ... |65,45 |87,40 |97,56 |151,77 |220,14 |
| ... ГВт | | | | | |
| | | | | | | |
|8 ... |0,31 |0,33 |0,37 |0,43 |0,53 |
| ... | | | | | |
| ... РПТ | | | | | |
| | | | | | | |
| | | | | | | |
|9 ... ... |0,91 |0,95 |0,99 |0,93 |0,95 |
| | | | | | | |
| ... сапасы | | | | | |
| | | | | | | ... ... ... |1,95 |2,75 |3,55 |6,6 |13,65 |
| ... | | | | | |
| | | | | | | |
| | | | | | | ... ... сапасы, КВт|1,17 |1,78 |2,43 |4,35 |9,49 |
| |x ... 1,17 | | | | | |
| |1,78 | | | | | |
| |2,43 | | | | | |
| |4,35 | | | | | |
| |9,49 | | | | | ... ... |63 |68 |73 |75 |88 |
| ... | | | | | |
| | | | | | | |
| ... балл | | | | | |
| | | | | | | ... ... ... ... негізгі қағидаттары мыналар
болып табылады:
• бүкіл қоғамды орнықты дамуға қол жеткізу процесіне тарту;
... даму үшін ... ... ... ... ықпалдасу, мемлекетті басқаруға деген ... ... ... ... ... ... ... тиімділігін арттыру;
• ел экономикасына жоғары технологияларды белсенді ... ... ... ... ... ... ... ғылым мен білім берудің бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз ету;
• салауатты қоғам үлгісін енгізу негізінде ... ... ... ... ... қоғамның аса маңызды ноосфералық қызметі ретінде қоршаған ... ... ... трансөңірлік экожүйелік көзқарас негізіндегі аумақтық даму.
Тұрақты дамуға көшудің басымдықтары мыналар:
▪ өндіріс пен тұтынудың орнықты үлгілерін ... жаңа және ... ... ... ... ... көлік жүйелерін дамыту;
▪ энергетикалық тиімділік және энергия ... ... ... өңірлік проблемалары;
▪ халықтың әлеуметтік қауіпсіздігінің деңгейін арттыру;
▪ экологиялық және гендерлік аспектілерді ескере отырып, кедейшілікке
қарсы күрес
▪ орнықты даму үшін ... мен ... ... одан әрі ... ... және ... ... сақтау;
▪ халықтың денсаулығына төнетін экологиялық қауіп-қатердің алдын алу
және азайту;
▪ шөлейттенуге қарсы күрес;
▪ биологиялық ... ... ... оның ... ... газдар мен озон қабатын бұзатын
заттарды ... ... ауыз суға ... ... ... ... ... радиациялық және биохимиялық қауіпсіздік; қалдықтарды кәдеге асыру.
Өмір сүру сапасын арттырудың және елдің ұзақ ... ... ... ... етудің негізі ретінде Қазақстан
Республикасының экономикалық, әлеуметтік даму ... ... ... ... ... қол жеткізу үшін тұрақты даму ... ... іске ... ... РПТ ... 2012 ... ... 37%-ға , 2018 жылға қарай 43%-ға
және 2024 жылға қарай 53%-ға дейін арттыру
Бірінші міндетті іске ... ... ... ... технологиялық және шикізаттық
емес салалардың, сондай-ақ экологиялық қауіпсіз ... ... ... ... елді дамытудың негізгі макроэкономикалық өлшемдерін реттеудегі
мемлекеттің рөлін күшейтуге;
✓ ұлттық инновациялық жүйені ... ... және ... беру
ұйымдары нысандарының алуан түрлерін ... ... ... ... ... мемлекеттік қолдай отырып, оның
ішінде экономика салаларын кластерлік дамыту, материалдық-техникалық
базаны түбегейлі жаңарту және ... беру ... ... ... ... ... ... және қайта даярлау
жүйесінің тиімділігін арттыру және осының негізінде отандық тауар
өндірушілердің ... ... қол ... ... ... дамыту аясында ғылым мен білім ... ... ... ... ... қамтамасыз етуге;
✓ табиғи ресурстарды өндіру мен экспорттау және өзге де ... ... ... ... пен ... ... ... енгізуге;
✓ көліктің орнықты жүйелерін дамытуға;
✓ елдің тиімді инфрақұрылымын құруға негізделетін болады.
• 1000 адамға шаққанда ... ... 18-22 ... ... деңгейде ұстаған жағдайда халық өмірінің орташа
ұзақтығын 2012 жылға қарай 68 жасқа, 2018 жылға ... 70 ... ... ... 73 жасқа дейін ұлғайтуға болады.
✓ әлеуметтік қауіпсіздік деңгейін арттыруға және ... ... ... ... ... ... ... сәйкес келетін сапалы ауыз
сумен толық қамтамасыз етуге;
✓ халықтың денсаулығына төнетін экологиялық қауіп-қатердің ... ... оны ... ... күреске, Джини индексінің оңтайлы деңгейіне ... ... ... және ... ... ... ... кенеулі тамақтану стандарттарын ынталандыруға, ... ... ... йод, ... және өзге де бағалы
микроэлементтер);
... ... бала ... ... экономикалық ынталандыру
жасауға, әйелді босандыру, ана мен баланы қорғау ... ... ... болады.
• Экологиялық орнықтылық индексін 2012 жылға қарай 10 %-ға, ... ... 15 %-ға, 2024 ... ... 25 %-ға ... ... Қазақстан өңірлерінің орнықты даму бағдарламаларын іске ... ... ... ... үздік қолжетімді технологияларға көшу мерзімдері мен ... ... ... ірі өнеркәсіптік және энергетикалық объектілер
үшін орнықты дамудың нысаналы өлшемдерін белгілеуге;
✓ шөлейттенуге қарсы күреске;
✓ экологиялық ... ... мен ... ... ... ... ... оның ішінде неғұрлым таза ... ... ... ... тиімді экономикалық тетігін
енгізуге;
✓ балама энергетика нысандарын дамытуға;
қазақстандық өнеркәсіптің экологиялық өлшемдерін жақсартуға қаражат тарту
үшін ... ... ... ... мен ... ... инвестициялар”);
3. Экономикалық дағдарыстың халыққа тигізер зардабы
Бүгінгі ... ... ... Қазақстанды айналып кеткен емес.
Қазіргі Қазақстанның экономикалық жағдайы халықтың ... ... ... ... қиын жылдардың ізін басып келе ... ... ... ... ... басшылары, жыл сайын экономикамыз тұрақты өсіп келе жатыр
8 пайыздан төмен емес десе де, экономиканың әлсіз ... ... ... ... осалдау жақтары айқын көрініп тұр. Ең біріншіден, ... ... ... ... ... Ауыртпалықтың ең бастысы-
қарапайым халыққа тиіп отыр. Халықтың өмір сүруі күнен күнге қиындап ... ... ... ... орта тап пен ... ... тайғанап
келгкнінің көруге болады.
Экономиканың күрт құлдырауына кейін жұмыс істейтін зауыттар, ... ... ... ... ... ... ... себеп болды. Бүгінгі дағдарыс ... ... ... мүмкіндіктерінің болашағы үшін де толғанып отырғаны шындық.
Мәселен, кейбіреулердің дағдарыс ... ... жеке ... ... ... оны қай валютамен сақтау немесе қолда бар ... ... ... ... отыр. Әлемдік валютаның ($) толқындай
тебіреніп тұрғаны, қаржылық мәселені ойландырып, ... ... ... ... халықтың жағдайы не болмақ? Енді халықтың ... ... келе ... экономикалық дағдарыс тағы да халықтың
өмірін жолдан тайдырды.
Соңғы он ... ... яғни біз ... ... бері әлемнің
қаржы аумағында екі рет күшті ... ... еді. ... - 1998 жылы
Оңтүстік Шығыс ... ... 2007 жылы ... ... орын ... ... гөрі ... «дауыл» өте қатты тиді. Себебі, 1998
жылы біздің ел әлі ... ... ... еніп ... еді. ... екінші дағдарыстың салқынынан қаржы-банкілік «ағзамыз» кәдімгідей
«жөтеле» бастады. Алдын ала емдеуге ... ... ... «асқындырып»
алған өзіміз әу баста «бізде қаржылық жүйе ... ... ... ... ... ... ұшырап, алтын уақытты бос жіберіп ... ... енді ... ... ... ... бұлты халықаралық рейтинг агенттіктері елдің ... ... ... ... қарызын төмендетіп орасан етіп
көрсеткеннен қоюлана ... ... ... ... ... ... 40 млрд. доллар деп көрсетілсе, кейін бұл көрсеткіш 94 ... ... ... Сонда бұл қайдан келген қаржы? Екінші дәрежелі банктер 2001
жылдан бері ... ... ... ... ... ... оны ... немесе ипотекалық несие ретінде жөн-жосықсыз таратуға ... ... ... ... назар да аудармады. Сөйтіп, АҚШ-
тағы дағдарыстың кейпін киді. Бүгінде АҚШ-тың он ... ... ... ... ... дер ... қайтара алмай сергелдеңде жүр.
Қазақстанда ұзын саны бір миллион адам ... ... ... ... ... ... қиналып отыр. Себебі, банкі несие беруін сап тыйған
соң құрылыс саласы ақсай ... орта ... ... ... халықтың
төлем қабілеті төмендеп, базарлар мен сауда орталықтарындағы тауарлар өтпей
бірнеше миллион кісі ... ... ... ... келгенде, бұл
қаржылық дағдарыс әрбір ... ... ... ... әкеп соқтырды. Соның салдарынан қарапайым ел әлі есін жинай
алмай есеңгіреп қалды…
Экономиканы сауатты ... ... ... ... ... ... ұсынатын тауардың бағасы елдегі орташа жалақы мөлшерінен аспауы
тиіс. Батыс ... бұл ... ... ... ... ... мүлдем ескерілмеді. Тұрғын үй құны да, жер ... ... ... ... ... ... деңгейден ондаған есе асып
кетті. Алыпсатарлық ... ... ... жол ... ... арзанға үй мен жер сатып алып, қайтара оны ... есе ... ... ... де барынша есепсіз үлестіріліп, қайтарылым жайын
жете ... жоқ. ... ... ... тұрғын үйлердің құны түсіп кеткендіктен
банкілер оны кепілге алуға асығар емес. Кезінде банкіден алған мол ... ... ... үй ... ... пысықайлар осы жолы оңбай ұтылды.
Жылжымайтын мүліктің құны ... ... ... оны ... кепілге
алмай қойғандықтан көбі тығырықтан шығу үшін пәтерді не арзан жалға ... ... жабу үшін үйді ... ... мәжбүр. Дағдарыстың бір жақсылығы
- қарапайым қазақстандық енді өз ... ... ... пәтер сатып
алатындығында. Бұл ... ма, ... ... ба, оны уақыт көрсете жатар…
Соңғы айларда банкілер аздап есін жия бастағандай. Бірте-бірте өз-өзіне
келіп, қаржылық саланы тиімді жүргізуге ұмтыла бастады. Дәл ... ... ... ақша бар ... оны ... саны аз. ... несиелік қоржыны ортайғанын ... ... ... ... ... ... ақша ... саны біршама өскен.
Дегенмен, банкілер бұрынғыдай үлкен табысқа шолп ете ... да, аз ... ... ... ... өзі ... банк ... екінші
қаржылық дағдарысқа төтеп беріп, тәуекел шығындарын өтей ... ... ... ... ... ... сарапшылар екі-үш жылдың көлемінде әлемде үшінші қаржылық
дағдарыс болатындығын тілге тиек ете бастады. Біріншісі ... ... ... ... ... ал ... шаңырағымызды шайқалтпай ма?
Дағдарыс алыстан келмейді екен, тап іргеміздегі Ресейден ... ... ... ... жыл ... ... ... өмірінде болған жайттар қайталануда.
Айталық, несиенің арзандылығы сондай, оны «кім көрінген» алуға кіріскен.
Банкілердің қоятын ... ... ... жылдамдату, арзан пайыз. Бұл
дегеніңіз - қайтарымсыз несиелендіру үрдісі жүріп жатыр деген сөз. Ал ... ... ... ... ... алып ... ... оның
дүмпуі маңайындағыларға сезілмей қалуы мүмкін емес. Оның ... ... ... ең мықты серіктесіміз. Олай болса, ендігі салқындықты осы жақтан
күту керек. Біз бұл салқынға төтеп бере ... ба, жоқ па, ол ... ... айту қиын.
Мамандардың Ресейден қауіптенетін де жөні бар. 1998 жылғы дағдарыста
әлемдік қаржы жүйенің құрамдас бөлігіне ... ... ... ... бір
сәтте көп мөлшерде құнсызданып, экономикасы үлкен зардап ... ... ... ... ... Көбі ... әлі айығар емес.
Қазіргі мәліметтерге зер салсақ, Ресейде маусым айының ішінде баға
шарықтап өскен. Өткен жеті ... ... ... ... 9 пайызға жетіп,
жылдық жоспар «асыра» орындалған. Сарапшылар жыл аяғына дейін бұл көрсеткіш
14 ... ... ... ... бәрі ... ... ... байлықты
мемлекет әділетті әрі тең дәрежеде бөле алмай ... деп ... 20 млн. адам ... төменгі деңгейде өмір сүріп жатыр. Мемлекет
олардың бәрін жарылқауға ... ... 2008 ... ... тоқсанында
азық-түліктің аз мөлшердегі жиынтығы 20,6 пайызға ... ... ... ... ... жер мен ... түскен қаржы көп болған сайын кедейлердің өмір сүру ... ... ... әрі ... әрі ... өнімдерді шығарудан
бас тартуда. Өйткені, кедейлерге арнап шығарған ... ... ... ... әрі ... ... әкелетін алпауыттардың өнімдерін жаса-ғанды
тиімді санайды. Кедейлердің мүддесін мемлекет қолдамаса, онда ... ... ... ... үйін су ... ... ыза ... тұрмайды. Өрт шалса, жалыны
шарпымай қоймайды. Алыстағы АҚШ түшкіріп қалғанда бізге тымау сарт ... жоқ па?! Енді ... ... қалса, Қазақстанға демде жұғып, ыстығы
көтерілетіні ... да ... ... ... ... деңгейін,
дағдарысқа қарсы қоятын тосқауыл тетіктерін қазірден бастап қолға алып,
жетілдірмесе, онда ертең ... ... ... ... әлсіреткен дағдарыс күннен күнге қанатын кеңге
жайып, ғаламшар тұрғындарының зәре- құтын ... тұр. Өз ... ... қысқартып жатыр, өндіріс орындар ... ... ... ... ... ... Бұл құбылыс
жұмыссыздықтың белең алуына және халықтың нақты табысының төмендеуіне
әкеліп ... ... ... ... өршуі 2008 жылдың статистикасына
қарасақ, 30 пайыз алып отыр, бұл дамушы мемлекетке ... ... ... ... кіші ... ... көріп отырмыз. Шығыс
Қазақстан облысында электроттар мен ғарышқа құрал -саймандар ... ... міне ... ... ... тұр, ол 3 айда
жұмысшыларға жалақы берілмей, зауыттың директоры 5 млн ... ... ... Бұл тек бір ... ал бүкіл Қазақстан бойынша осындай құлдыраулар
мен тоқыраулар қаншама.
Тағдырдың жазуын қойсайшы, аталған ... ... ... ... ... Митал Теміртау» компаниясы бұған бес алты ай бұрын ғана
екінші жаңа ... ... ... ... ... жария еткен болатын.
Ол ірге көтергеннен соң металл өнімдерін өндіру көлемі жылына 10 ... ... ... ... ... де ... ... шырмасқан шақта алдағыны кім болжай білген. әлемдік қаржылық
дағдарыс ... тез ... ... ... ... ... қаперге кіріп пе. Қайтерсіз, баршаны алаңдатқан тығырық қыспағы
оны да айналып өтпей, енді ... қою ... ... ... ... мән- ... ... ақпарат құралдары арқылы ортаға салған
«Арселор Миттал Теміртау» АҚ бас ... ... ... түсіндіруі
бойынша, басты рынокта металл өнімдеріне деген ... ... ... байқалуда. Белең алып кету қаупі де бар екен. өйткені, негізгі
тұтынушылар бұрыннан жинақталған қорды пайдалануға көшу ... ... ... 25-30 пайызға төмендетуге тура келген. Мұның сыртында ... ... ... құнымен сәйкестендіру үшін барлық топтарда
жұмсалатын шығынды шақтау ... ... ... ... ... мөлшері
күніне бұрынғы 11800 тонна орнына бұдан былай ... 7000 ... Кокс ... де ... ... бастан кешіруде жұмыс
істеп тұрған үш конвертордың ... ғана ... ... ... бір ... жұмысқа ауыстырылды. Бұлайша оңтайландыру айына ... АҚШ ... ... ... ... деп ... ... өзі
өндірісті қалыпты ұстауға қол ұзартпақ көрінеді. Ал қиындық қанша қысса да
домна ... ... ... күш ... ... ... ... табылады.
Осындай жағдайларға байланысты 4 мыңнан астам адам екі апталы еңбек
демалысына жіберілді. Бұл ... ... ... ... ... бастаса жұмыс орындарына қайтып оралады. Бүгінде үйлерінде
еріксіз қол қусырып отырып қалған осыншама жан солай болуын ... ... ... ... іске кірісу мерзімі ұзаруы мүмкін. ... ... ... ... ... ... ... 50 пайызын төлеуге шешкен.
Жалпы, комбинат қана емес, компания құрамындағы басқа да өндірістік
буындарға қиындық салқыны бірдей тиюде ... ... ... және Кентөбе
кеніштерінде темір кенін өндіру тоқтатылуы соның бір ... ... ... бар ... ... ісімен шұғылдануды жалғастыруда. Алыстан да,
жақыннан да сыртқы шикізат, металл ... ... алу ... қыр ... және көмекші бөлімшелер жұмысы 5 күннен 4 күнге
қысқартылды. Сөйткенмен көмір өндіру әзірге шектеле ... ... ... ... ... дүниенің ендіктерін ен жайлап,
бұғанасы бекіген алпауыт елдерден қабырғасы ... ... ... ... ... ... елімізде экономикалық тұрақтылықты еңсерудің ... ... Бұл ... ... ... ... ... мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаев ... ... ... ... ... ... салқыны елдегі экономикалық аураның маңызды ... ... ... да әсер ... отыр. Мәселен, соңғы тоғыз ай
көлемінде экономикалық даму ... ... ... ... өткен
жылдың осы мерзімімен салыстырғанда 8,9 пайызға, қаржы бөлу көлемі ... ... Ал ... үйді іске қосу 19,7 ... ... ... ... бюджеті әзірге өзінің әлеуметтік бағытынан тайған жоқ. Инфляциялық
процесстердің байқалады. Әлеуметтік жүрістердің оң ... ... ... ... қатарының көбеюі де әсер етіп отыр.
2008 жылғы әлемдік экономиканың жағдайы ... ... ... ... мен халықаралық институттар қаржы рыногы мен биржалық
тауарлар рыногында болашақ үрдістердің өсіп келе ... ... тұр.. ... баға 5,8 ... ... Ал ... тек 2,5
пайызға түсті, себебі бүгінгі жылдың қорытындысы бағаны ... ... Жыл ... ауыл ... ... егін 75-80 пайыздық
нәтиже берсе, осы жылғы ... ... да ... болды. Бір жағына ауа
райының кесілі болса, екінші жағынан халықтың тапқырлығы, яғни ... деп ... ... біз ... шығар екенбіз, ... ... ... «бұл тек басы ... ауыр ... әлі алды да».
Қайткенмен де «бірлік басы- тірлік» ,-демекші мемлекет тарапынан осы
жағдайдан ... және ... өмір ... ... зардаптар
шекпеуге мемлекет кепіл беріп отыр.
.
4. ... өмір сүру ... мен ... ... ... ... ... орнықты дамуға көшу саласындағы мақсаттар
мен міндеттерге қол жеткізу үшін ресурстардың, ... мен ... ... ... ... назарға алып келеді.
2008 жылы халықтың орташа өмір сүру ... ... ... жоғары болуын ҚР ... және ... ... ... ... ... жылы халықтың орташа өмір сүру деңгейі ... ... ... болуы мүмкін.
1997-ші жылдан бері еліміздің әлеуметтік саласында болған өзгерістер
мен жетістіктер ... айта ... ... ... ... реттейтін Еңбек кодексінің қабылданғанын ерекше атап ... және ... да ... нормалардың арқасында халықтың орташа өмір
сүру деңгейі 1997 жылы 3,305 мың ... ... 2007 жылы бұл ... ... ... ... ... Енді 2008 жылы біз оны 10,150 мың ... ... ... ... ҚР ... және ... әлеуметтік қорғау министрі еліміздегі
орташа жалақы ... 410 ... және ... 118 ... жеткізді. «Осы көрсеткіштер бойынша Қазақстан ТМД аумағында
Ресейден кейін екінші орында тұр», - ... ... ... өмір сүру ... ... ... ... көрсетейік.
Былтырғы жылы еңбек өтілдері ескеріле отырып зейнетақылар ... ... ... ... және ... басынан ең төменгі
зейнетақы мен жалақы көлемінің ... ... ... “біз
Халықтың Жинақ банкінде қалып, жоғалған салымдарын өтеуді қажет деп ... ... ... өзінде 4 миллиард теңгеден астам ... ... бұл ... ағымдағы жылы төлеп үлгермесек, онда оны
келер жылы да жалғастыру керек ” деп атап ... ... ел ... өмір сүру ... үздіксіз өсіп келеді. Бұл
туралы Нұрсұлтан Назарбаев наурыздың ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан халқына Жолдауында
мәлімдеді.
Былтырғы жылы еңбек өтілдері ... ... ... ... ... қайта қаралғанын және жылдың ... ең ... мен ... ... көбейтілгеніне тоқталған Елбасы, “біз
Халықтың Жинақ банкінде қалып, жоғалған салымдарын өтеуді қажет деп тапқан
жалғыз ... ... ... 4 ... ... ... өтемақы
төленді. Егер, бұл өтемақыларды ағымдағы жылы төлеп үлгермесек, онда оны
келер жылы да жалғастыру ... ” деп атап ... ... ... 4 жылдың ішіндегі экономиканың өсімі “ең
төменгі зейнетақы көлемін - 4000 теңгеден 5800 ... ... ... ... ... көлемі де екі есеге – 4 мыңнан 8,6 мың теңгеге
дейін өсті. Ең төменгі жалақы екі ... ... - ... 6600 теңгеге,
орташа жалақы 1,6 есеге, яғни 14 мың теңгеден 24 мың 800 ... ... Ал, ... ... жәрдемақылар 45 пайызға көтерілді.
Әлеуметтік- экономикалық даму жетістіктері бізге ... ... ... ... көрсеткіштеріне жақындауға мүмкіндік беріп отыр, ... ... ... біз ... ... ... банктің
саралауы бойынша, біздің мемлекетіміз енді табысы орта деңгейден жоғары
елдердің қатарына ... ... ... ел ... соншалықты кері әсер етпесе де,
лебі сезіліп-ақ жатыр. Азық-түлік бағасының ... мен ... ... ... алаңдаушылық туғызып, қосымша шаралар қолдануды
талап етеді. Бұл ретте күнкөріс деңгейі тым аздық ... ... ... ... ... ... ... өзектілігі артып
отыр.
Бүгінгі таңда ... ... мен өмір сүру ... шешу ... ... органдардың тұтыну және қызмет
көрсету нарығында ... ... ... мақсатты жұмыстар жүргізу
жолымен жүзеге асырылуда.
Сонымен бірге, Мемлекет басшысының 2008 жылғы 7 ақпанда ... ... ... – мемлекеттік саясаттың басты мақсаты»
Жолдауында айтылған тапсырмаларын, сондай-ақ «Нұр Отан» ... ... ... іске ... ... ... арналған жалпы
сипаттағы трансферттерді есептеген кезде жергілікті ... ... ... ... жалақысын 2009-2010 жылдары жыл
сайын 25%-ға өсіру ескерілген, ал 2011 жылы 30%-ға өсіру болжануда.
Өңірлік үстемақылар ... ... ... ... қиындатуға; облыстар ... ... ... ... ... тағайындаудың негізділігі жөніндегі
мәселелердің туындауына ... ... ... олардың әрқайсысында ең
төменгі күнкөрістің өзіндік мөлшері қалыптасады, ол ... ... ... ... ... ... 2001 жылдан бастап «Қазақстан
Республикасында ... ... және ... ... кешенді
дамытудың басымдығы туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес (2006
жылдан бері «Агроөнеркәсіптік кешенді және ... ... ... ... туралы» Қазақстан Республикасының Заңы) ауылдық
(селолық) жерлерде жұмыс ... ... ... ... ... ... ... мамандардың ставкаларымен салыстырғанда жалақы мен
тарифтік ставкаларды кемінде 25%-ға жоғары белгілеу құқығы бар ... ... ... ... ... ауылдық елді мекендердегі ... ... ... ... және ... ауылдық елді
мекендерден кетуін азайту үшін қолда бар бюджет қаражаты шегінде 25% ғана
емес, одан да ... ... ... ... ... ... сала қызметкерлерінің жалақысы өткен жылы орта ... ... ... ... ... ... ... – 50 мың теңгеден ... ең ... ... 10515 ... тең, ал зейнетақының ең төмен
мөлшері 12 110 теңгені, орташа мөлшері - 17870 ... және ең ... – 26110 ... ... ... ... ... орташа
мөлшері 29 пайызға артты.
Бала тууына байланысты берілетін біржолғы ... ... ... (16380 теңгеден 35040 теңгеге дейін), ал бала бір жасқа толғанға ... ... ... ай ... ... – орта есеппен 1,6 есе
көбейді.
Жұмыс істейтін ... үшін ... ... және ана ... ... сақтандыру енгізілді. Міндетті әлеуметтік сақтандыру
жүйесінің қатысушысы болып табылатын жұмыс істейтін әйел, бала ... 35 040 ... ... ... ... ... әлеуметтік қатер туындаған жағдайда жүктілігі және ... ... ... ... ... ... ... жүктілігі және босануы жөнінде ... ... ... айлық табысының 40 % мөлшерінде бала бір жасқа толғанға дейін (ай
сайын) бала ... ... ... ... ... бойынша, асыраушысынан айрылу жағдайы және жасына
байланысты мемлекеттік ... ... (656 ... ... – орта ... 14 %-ға, ал ... мемлекеттік жәрдемақылардың
(1,2 млн. адам) орташа мөлшері – 7 %-ға көбейіп 5500 ... ... 2 ... ... ... және ауыр жұмыстарда істейтін адамдар
заңда белгіленген жасқа жеткенде және 1998 ... ... ... стажы
болса, 8 айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде (9344 ... ... ... беріледі.
Мүгедектерге әлеуметтік қызмет көрсетуге және санитарлық керек-жарақты
алуға бөлінген қаражат толық ... ... ... 2006-2008
жылдарға арналған бағдарламасын іске асыруға 2006-2008 жылдары мемлекеттік
бюджеттен 7 млрд. теңгеден астам қаражат бөлінді.
Барлығы 2002-2007 жылдары ... ... ... ... 33,4 ... жұмсалды.
Еңбек қатынастары
2007 жылы Қазақстан Республикасының Еңбек ... ... ... ... ең ... ... ең ... айлық жалақының
және жоғарылатушы салалық коэффициенттердің есебінен айқындалады. Енді
демалыс күндерінің ең төмен ... 18 күн ... 24 күн ... ... ... мен ... ... арасындағы
Бас келісімге алғаш рет «Бизнестің әлеуметтік ... ... ... 2008 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша барлығы 16 облыстық, 171
аудандық және қалалық ... 19 ... ... ... Бос ... мен ... ... облыстар, қалалар мен ... ... ... ... ... жарақаттанудың жалпы деңгейі 8%, адам өлімімен
аяқталғаны -13% азайды. Алайда осыған өндірісте екі ... ... ... ... ... 408 адам ... ... Ал еңбек заңнамасын бұзған адамға
берілетін ең жоғары ... жаза – 200 ... ... ... ... мың ... ... айыппұл, бұл шамамен орта деңгейдегі жұмыс
берушінің айлық жалақысына тең. Министрлік Еңбек ... ... ... ... қатаңдату керек деп есептейді.
Кәсіпорындардың міндетті зейнетақы жарналары бойынша қарыздары
мәселесі шешімін таппай келеді. Ол 8 ... ... ... ... ... ... органдарымен бірлескен белсенді жұмысты және жұмыс берушілердің
өздерінің әлеуметтік ... ... ... етеді.
Қазақстан Республикасында табыстарды бөлудің әркелкілігі*)
(пайызбен)
| |Күнкөріс деңгейі ... |10% ең көп |
| ... ... ... ... тобы ... ең аз |
| | ... |қамта-масыз |
| | |уы ... ... ... |
| | | | ... |
| | | | |нті ... |
| | | | | ... |
| | | | | |ара ... |
| ... | | | |
| |ң ең ... | | | |
| ... |ң құны | | | | |
| ... | | | | |
| ... | | | | | ... жыл 1) |34,6 |… |11,4 |5,2 |0,319 |… ... жыл |38,32) |12,7 |12,1 |3,1 |0,338 |10,2 ... жыл |39,02) |16,2 |12,8 |3,8 |0,347 |11,3 ... жыл |34,5 |14,5 |13,7 |5,5 |0,340 |11,0 ... жыл |31,8 |11,7 |10,3 |4,0 |0,343 |11,9 ... жыл |28,4 |11,3 |7,7 |3,0 |0,348 |11,3 ... жыл |27,1 |11,9 |7,9 |3,4 |0,340 |10,5 ... ... | | | | | | ... жыл |29,6 |13,7 |9,0 |3,9 |0.337 |10,3 ... ... | | | | | | ... жыл |27,7 |11,9 |7,8 |3,1 |0,334 |9,8 ... ... 3) | | | | | | ... жыл |23,7 |8,7 |6,1 |2,3 |0,335 |9,5 ... тоқсан | | | | | | ... жыл |20,5 |6,8 |5,2 |1,9 |0,326 |9,1 ... ... | | | | | | ... тұрмыс деңгейнінің негізгі әлеуметтік экономикалық индикаторлары
және олардың өзгеруі
| |2002 |2003 |2004 |2005 |2006 ... ... ... |20323 |23128 |28329 |34060 |40775 ... ... | | | | | ... | | | | | ... ... |133 |155 |208 |256 |323 ... орташа |4761 |5128 |5427 |6014 |8410 ... ең т ... | | | | | ... ... | | | | | ... |5818 |8198 |8628 |9061 |9898 ... ... | | | | | ... жыл ... | | | | | ... атаулы |8958 |10533 |12817 |15463 |18585 ... ... | | | | | ... ... | | | | | ... жан басына | | | | | ... | | | | | ... ... |77 |76 |76 |77 |80 ... ... | | | | | ... үлес | | | | | ... пайызбен | | | | | ... ең аз |4181 |5000 |6600 |8100 |9200 ... | | | | | ... ... |4336 |5500 |5800 |6200 |6700 ... ең аз | | | | | ... | | | | | ... ... түрлері бойынша орташа айлық ататулы жалақы
| |2003 |2004 |2005 |2006 |2007 ... ... ... |23128 |28329 |34060 |40775 ... | | | | | ... ... |8163 |9567 |11978 |14981 |18740 ... және ... | | | | | ... | | | | | ... ... ... |8685 |10481 |10999 |14585 |18229 ... | | | | | ... ... ... |29585 |35465 |41755 |50224 ... ... | | | | | ... |40045 |45594 |54305 |65762 |75892 ... энергиясын, газ|22130 |24823 |30234 |35412 |43625 ... су ... және | | | | | ... | | | | | |
| |21594 |23339 |26899 |30758 |36987 ... |32453 |34473 |38622 |47921 |55546 ... ... |18931 |22797 |27595 |33478 |40368 ... ... мен| | | | | ... ... | | | | | ... ... | | | | | ... үйлер мен |32743 |40012 |44925 |47433 |48772 ... | | | | | ... және ... |28969 |34140 |41637 |49048 |58884 ... ... |50460 |55207 |64532 |79520 |97810 ... ... пен |29329 |36624 |40628 |50662 |60451 ... ... | | | | | ... және | | | | | ... ... | | | | | ... | | | | | ... басқару |16930 |18045 |26031 |31160 |35553 ... беру |12863 |14406 |17964 |20326 |24010 ... ... және |10863 |12112 |15195 |18043 |21325 ... ... | | | | | ... | | | | | ... |21078 |24175 |29510 |39058 |42737 ... және дербес| | | | | ... ... | | | | | ... тыс |136093 |146435 |139888 |137455 |167340 ... ... | | | | | |
| ... ... ... нарығының негізгі көрсеткіштері |  |  |  |  |  |
  |  |  |  |  |  |  |  | 2008 | |  |2001 |2002 |2003 |2004 ... |2007 |1 кв |2 кв |3 кв |4 кв |год | ... ... ... |7479,1 |7399,7 |7657,3 |7840,6 |7901,7 |8028,9 |8228,3 ... |  |  |  | ... қамтылған халық |6698,8 |6708,9 |6985,2
|7181,8 |7261 |7403,5 |7631,1 |7762,9 |7868,4 |  |  |  | | ... |3863,3 |4030,2 |4229,6 |4469,9 |4640,5 |4776,6 |4973,5 ... |  |  |  | | Өз ... ... ... |2835,5 ... |2711,9 |2620,4 |2626,9 |2657,6 |2624,7 |2682,4 |  |  |  |
|Жұмыссыз жүрген ... саны |780,3 |690,7 |672,1 |658,8 |640,7 ... |573,8 |557,2 |  |  |  | ... ... |10,4 |9,3 |8,8 ... |7,8 |7,3 |6,9 |6,6 |  |  |  | |Жастар жұмыссыздығының деңгейі, % ... жас ... |19,1 |17,3 |14,5 |14,3 |13,4 |12,1 |9,4 |8,1 |7,4 |  ... | |Ұзақ мерзімді жұмыссыздық деңгейі, % |7,6 |6,0 |5,3 |5,1 |4,3 ... |2,9 |2,7 |  |  |  | ... ... емес ... саны ... |3278,6 |3383,4 |3476,9 |3493,9 |3463,2 |3485,5 |3401,9 |  |  |  ...

Пән: Социология, Демография
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Социология ( оқу құралы )501 бет
Эмоциялық стресс және эмоциялық күйлерді басқару4 бет
Өндірістегі қауіпсіздік категорияларын есептеу8 бет
7 -арна: кәсіби деңгейі мен шығармашылық шеберлігі50 бет
Cu, Pb, Ni, Cr ауыр металдарының күріш алқаптарындағы топырақтардағы сандық және сапалық құбылымдары (Қызылорда облысы, Шиелі ауданының мысалында)30 бет
«Алтын сапа» сапа деңгейі20 бет
«Ақпараттық менеджмент және сапалы басқару» пәні бойынша электронды-әдістемелік құралды құрастыру34 бет
«Ақшат 1» әктас кенорнының өнеркәсіптік маңызын айқындап, С1 және С2 категориялары бойынша қор есептеу52 бет
«Сауда - көлік компаниясы» ЖШС кадрлық саясаттың қазіргі жағдайы мен даму деңгейі 58 бет
Автокөлік салалары бойынша қаржылық есеп және оны талдаудың теориялық негіздері50 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь