Қазақстан Республикасының су ресурс проблемалары


Кіріспе Қазақстан Республикасының су ресурс проблемалары.
Негізгі бөлім 1. Каспий аймағының экологиялық жағдайы.
2. Арал теңізінің экологиялық мәселелері. 3. Балқаш көлінің экологиялық мәселелері.
4.Кіші өзендерді қорғау мәселесі.
Қорытынды
Қазақстан Республикасының су проблемасын шешу шаралары.
Қазақстанның су артериялары шамамен 85 мың өзендерден құралған. Ең ірі су көздеріне: Ертіс, Есіл, Іле, Сырдария, Жайық, Шу, Талас, Асса өзендері жатады. Соңғы жылдары бірқатар көлдер жүйесінің кебуі байқалып отыр. Бұл өзендер ағысының шектен тыс реттелуі мен олардың деңгейінің табиғи ауытқуларына байланыстс болып отыр. Экологиялық жағынан ең қолайсыз жағдайда Қазастанның басты су артериясы – Ертіс өзені қалып отыр. Оның сулары жоғары дәрежеде ауыр металдармен ластанған. Негізгі ластаушы заттар – мыс, шайынды сулармен бірге келіп түседі.
Су қоймалары мен бассейіннің су ағыстсрына түсетін негізгі ластаушыларға иондық ағыс (28 мың тоннадан астам 1994 және 1995 жылы шамамен 23 мың тоннаға жуық), азотты органикалық қосылыстары (1,8 мың тоннаға жуық), фосфор қосылыстары (1994 жылы 1,3 мың тоннадан астам, 1995 жылы 800 тонна), цинк (42,6 және 24,9 тонна 1995 жылы) жатады.
Табиғи суларды ластайтын негізгі химиялық элементтердің барлығы дерлік су ортасына өнеркәсіп орындарының шайынды суларымен келіп түседі.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі:  Реферат
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 7 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге
Кепілдік барма?

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






әл-Фараби атындағы ҚҰУ

География факультеті

Тақырыбы: Қазақстан Республикасының су ресурс
проблемалары.

Орындаған: Мукалиев
Жандос. гк 81к

Тексерген: Сабырбаева
Х.

Алматы 2009 жыл

Жоспар

Кіріспе
Қазақстан Республикасының су ресурс
проблемалары.
Негізгі бөлім
1. Каспий аймағының экологиялық жағдайы.
2. Арал теңізінің экологиялық мәселелері.
3. Балқаш көлінің экологиялық
мәселелері.
4.Кіші өзендерді қорғау мәселесі.
Қорытынды
Қазақстан Республикасының су проблемасын шешу шаралары.

Қазақстанның су ресурстары

Қазақстанның су артериялары шамамен 85 мың өзендерден құралған. Ең
ірі су көздеріне: Ертіс, Есіл, Іле, Сырдария, Жайық, Шу, Талас, Асса
өзендері жатады. Соңғы жылдары бірқатар көлдер жүйесінің кебуі байқалып
отыр. Бұл өзендер ағысының шектен тыс реттелуі мен олардың деңгейінің
табиғи ауытқуларына байланыстс болып отыр. Экологиялық жағынан ең қолайсыз
жағдайда Қазастанның басты су артериясы – Ертіс өзені қалып отыр. Оның
сулары жоғары дәрежеде ауыр металдармен ластанған. Негізгі ластаушы заттар
– мыс, шайынды сулармен бірге келіп түседі.
Су қоймалары мен бассейіннің су ағыстсрына түсетін негізгі
ластаушыларға иондық ағыс (28 мың тоннадан астам 1994 және 1995 жылы
шамамен 23 мың тоннаға жуық), азотты органикалық қосылыстары (1,8 мың
тоннаға жуық), фосфор қосылыстары (1994 жылы 1,3 мың тоннадан астам, 1995
жылы 800 тонна), цинк (42,6 және 24,9 тонна 1995 жылы) жатады.
Табиғи суларды ластайтын негізгі химиялық элементтердің барлығы
дерлік су ортасына өнеркәсіп орындарының шайынды суларымен келіп түседі.

Каспий аймағының экологиялық жағдайы.
Бұл ауданның экологиялық жағдайы Каспий теңізінің деңгейінің көтерілуіне
және жағалаулық теңіз экожүйесінің антропогенді әсерге ұшырауына байланысты
болады. Ғалымдардың болжамдары бойынша тнңіз деңгейінің көтерілуі
жағалаулық сызықтың 2400 – 2700км ұзарып, су астында қалған жерлерге тағы
да 1,2 – 2,2 миллион га қосылуына әкелуі мүмкін.
Су астынды қалу қаупі әсіресе Каспийдің Солтүстік және Солтүстік-
Шығыс жағалауындағы мұнай кен орындарына төніп отыр. Су астында қалу қаупі
төніп отырған 43 мұнай кен орындарынның 32-сі Атырау, ал 11-і Маңғыстау
облысында орналасқан.
Каспий теңізі дүние жүзіндегі бекіре тәріздібалықтардың ең ірі
мекен ету ортасы болып табылады. Сондықтан Каспий мәселесі тек
мемлекетаралық қана емес, ғаламдық мәселе болып табылады. Каспий
биологиялық алуантүрлілігін сақтау бүкіл әлемдік қауымдастықтың жұмысы.
1995 жылы Тегеранда Каспий маңындағы мемлекеттердің –өкілдерінің кездесуі
өтті. Бұл кездесудің мақсаты Каспий аймағының экологиялық тұрақтылығы мен
оның ресурстарын пайдалануды басқару консепциясын жасу болып табылыды.
Біріқ кез келген экологиялық бағдарламаның іс жүзіне асуына, оның ірі мұнай-
газды аймақ ретінде маңызының артуы күрделендіріледі.

Арал теңізінің экологиялық мәселелері.
60–жылдардан бастап Арал теңізінің ауданы кеми бастайды. Суды ауыл
шаруашылық дақылдарын ссуару үшін қолдану Тянь–Шань тауларымен ағып келетін
табиғи су ағысын 90%–дан астам қысқартып жіберді. Теңіз ауданы 206 млн. Га-
ға кеміп, өзінің 60%көлемін жоғалтты. Судың деңгейі 12–ден 2 м–ге түсіп
кетті, тұздылығы 2 еседен астсм артты. Күн сайын 200 тонна тұз бен құм
желмен 300км ара қашықтыққа таралады. Шөлдену, топырақтың тұздануы,
өсімдіктер мен жануарлар дүниесінің кедейленуі, климаттың өзгеруі одан әрі
жалғасуда. Халықтың денсаулығы күрт төмендеп кетті.
Арал аймағының экологиялық жағдайы экономиканың дәстүрлі
бағыттарының дамуының мүмкін блмауына әкеліп, бірқатар әлеуметтік және
саяси мәселелерді туғызады.
Қоршаған ортаны бұза отырып, кез келген қазіргі заманғы қоғам
өзінің болашағын жояды. Болашақ ұрпақтардың дамуы үшін экологиялық
тұрақтылықты сақтап қалу қажет. Экологиялық тұрақтыболашақты сақтау үшін
табиғи ортаның жағдайын бақылап, өнеркәсіптік қалдықтарды нормалау мен
алдын алу, қалдықсыз және ресурстарды тиімді пайдаланатын технологияларды
жасап, іске қосу керек.
Аралды сақтап қалу мүмкін бе? 30 жылдың ішінде Арал теңізі 640
км3 судан айырылды, судың тұздылығы 26–27 глитрге (бұрын 11–12) жетті.
Судың деңгейі 13 метрге төмендеп, су жағалаудан жүздеген километрге
шегінді. Кеуіп қалған теңіз түбінен құмды–тұзды дауылдар көтерілуде.
Арал теңізі Орта Азияның шөлді белдеуінде орналасқан. Көлемі
бойынша Арал дүние жүзінде ішкі су қоймаларының ішінде төртінші орында
болған.
Теңіз Тұран ойпатында орналасқан. Қарақұм және Қызылқұм шөлдері
Аралды Оңтүстік және Шығыс жағынан қоршап жатыр. Судың орташа көлемі –
шамамен 1000 км3. Тереңдігі 20–25 м., ең үлкен тереңдігі – 67м. Жаздағы
орташа температура 24–26ºС, қыста – 7–13,5ºС. Жылдық жауын-шашын мөлшері
шамамен 100мм.
Арал теңізінің су балансы бұрын жауын – шашынмен – 5,9 км³,
өзен ағысымен – 54,8 км³ қамтамассыз етіліп отырды. Орташа булану – 60,7
км³. Теңіз деңгейінің маусымдық ауытқуы – 25см, ал ғасырлық – 3 метірден
артпаған. Дүние жүзінің ірі тау жүйелері бұл орасан үлкен аумақтың
өзендерінің сулылығын қамтамасыз еткен. Аралдың су балансын Орта Азияның
ірі өзендері – Амудария мен Сырдария ұстап тұрған.
60-жылдардан бастап суармалы жерлердің кеңеюіне ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Қазақстан Республикасының транс шекаралық өзендер мәселелері
«Биоэкология» пәнінің ОҚУ-ӘДІСТЕМЕЛІК КЕШЕНІ
Экологиялық қауіпсіздік ұғымы және оның экономикалық аспектісі
Ресурстардың шектеулігі
Экологиялық апаттар қаупі
Қазақстан Республикасындағы экологиялық дағдарыстар
Экология ғылымының жеке ғылым ретінде қалыптасуы
Табиғат ресурстарын пайдалану принциптері
Қазақстандағы трансшекаралық өзендердің жалпы сипаттамалары
Қазақстан Республикасындағы халықтың әлеуметтік - экономикалық жағдайы
Пәндер