Delphi ортасымен танысу жайлы

• Негізгі терезе мен компоненттер жинағы.
• Форма құрастырушының және объектілер бақылаушысының терезесі.
• Программа кодының терезесі.
• Delphi ортасының компоненттері.
• Жаңа компоненттерді орналастыру.
• Оқиғаға сезіндіру.
• Компоненттiң қасиетiн программа орындалу барысында өзгерту.
• DELPHI тiлiндегi программаның құрылымы.
• Жобаның құрылымы.
• Модульдың құрылымы.
• Delphi ортасында Object Pascal тiлiнiң элементтерi
• Программаның элементтері
Borland корпорациясы аз ғана мерзім ішінде Delphi-дің 7 негізгі версиялары мен бірнеше модификацияларын шығарды. Delphi 7 версиясында өте көп өзгерістер енгізілген. Программалармен қамтаматсыз етудің тиімді өңдеу құралдарын қажет ету “жылдам жасау” ортасы деп аталатын программалау жүйелерінің пайда болуына алып келді. Мұндай ортаға мысал ретінде Borland Delphi жатады. Жылдам жасау RAD – жүйесіне “Rapid Application Development” жүйесінің негізі визуалды жобалау және оқиғаны өңдеуді программалар технологиясы жатады, оның мағынасы өңдеу үнемсіз жұмыстың көп бөлігін өзіне алады да, программистке сұхбат терезелерді және оқиғаны өңдеу функциясын құрастыру жұмыстары қалады. Ортада қатаң типтелген объектіге бағдарлы тіл қолданылады, оның негізіне Object Pascal (Turbo Pascal жалғасы) жатады. Delphi әртүрлі программаларды құруға мүмкіндік береді: қарапайым біртерезелі қосымшалардан тармақталған дерекқорларды басқару программаларына дейін. Delphi-дің ұлғайтылған мүмкіндіктері графикпен, мультимедиямен, дерекқорларымен жұмыс істейтін және динамикалық құрылымдармен қосымшаларды құруға мүмкіндік береді. Delphi-дің айрықша ерекшелігі .NET технологиясының сүйемелдеуі болып табылады.
Delphi тілінде программалау ортасымен танысу
Delphi тіліндегі қолданбалы программалар немесе қосымшалар IDE (Integrated Development Environment) дамытылған құрылымдық ортада орындалады. IDE ортасы программалаушының қарым-қатынасын ұйымдастырып, әртүрлі басқару элементтерінен құралған бірнеше терезелерден тұрады. Осы ортаның құралдарын пайдалана отырып, қосымшаның интерфейстік бөлігін жобалауға, программаның кодын жазуға және оны басқару элементтерімен байланыстыруға болады. Аталған жұмыстар және программаны түзету, оны орындау әрекеттері IDE ортасында орындалады.
Delphi ортасын іске қосу үшін, келесі командаларды пайдалану керек: Пуск —> Программы —> Borland Delphi — Delphi 7.
        
        ЖОСПАРЫ:
Delphi ортасымен танысу
• Негізгі терезе мен компоненттер жинағы.
• Форма ... және ... ... терезесі.
• Программа кодының терезесі.
• Delphi ортасының компоненттері.
• Жаңа компоненттерді ... ... ... ... ... программа орындалу барысында өзгерту.
• DELPHI тiлiндегi программаның құрылымы.
• Жобаның құрылымы.
• Модульдың құрылымы.
• Delphi ортасында Object Pascal ... ... ... элементтері
Кіріспе
Borland корпорациясы аз ғана мерзім ... ... 7 ... мен бірнеше модификацияларын шығарды. Delphi 7 ... ... ... ... ... ... ... тиімді өңдеу
құралдарын қажет ету “жылдам жасау” ортасы деп ... ... ... ... алып ... ... ортаға мысал ретінде Borland
Delphi жатады. Жылдам жасау RAD – ... “Rapid ... ... негізі визуалды жобалау және оқиғаны өңдеуді ... ... оның ... ... ... жұмыстың көп бөлігін
өзіне алады да, программистке сұхбат терезелерді және оқиғаны ... ... ... ... ... қатаң типтелген объектіге
бағдарлы тіл ... оның ... Object Pascal (Turbo ... ... Delphi ... программаларды құруға мүмкіндік береді:
қарапайым біртерезелі қосымшалардан тармақталған дерекқорларды басқару
программаларына ... ... ... ... ... ... ... істейтін және динамикалық
құрылымдармен қосымшаларды ... ... ... ... ... .NET ... сүйемелдеуі болып табылады.
Delphi тілінде программалау ортасымен танысу
Delphi тіліндегі қолданбалы программалар ... ... ... ... Environment) дамытылған құрылымдық ортада
орындалады. IDE ... ... ... ... ... ... ... бірнеше терезелерден тұрады. Осы
ортаның ... ... ... қосымшаның интерфейстік бөлігін
жобалауға, программаның кодын ... және оны ... ... ... ... ... және программаны түзету, оны
орындау әрекеттері IDE ортасында ... ... іске қосу ... келесі командаларды пайдалану керек:
Пуск —> ... —> Borland Delphi — Delphi ... ... ... жүйе деп саналады және икемделуіне
байланысты оның көрнісі жүктелгеннен кейін келесі ... ... ... (1-
сурет). Интерфейстің құрамына 4 терезе кіреді:
Негізгі ... (Project ... ... терезесі (Object Inspector);
Формаларды құрастырушының терезесі (Form1);
1. Программа кодының терезесі (Unit1.pas).
Негізгі терезеден басқа терезелерді жылжытуға, экраннан алып ... ... ... ... ... бір ... ... яғни бір мезгілде тек қана бір қосымшамен жұмыс
атқаруға болады. Программалар
жобасының ... ... ... жоғарғы қатарында көрсетіледі.
Терезелерді кішірейту, үлкейту, жабу әрекеттері осы әрекеттердің Windows
ортасында орындалуымен ... ... ... ... ... ... өту және одан кері өту F12 пернесі арқылы орындалады. Кейде ... Unit ... ... Сол ... ... Browser ... деп
аталады және бұл терезе арқылы программаның құрылымымен танысуға ... ... шығу үшін ... терезені жабу керек.
Негізгі терезе мен компоненттер жинағы
Негiзгi терезе программаның жобасын құрудағы жұмыстарды басқарады және
Delphi ... iске ... ... ... түрде экранның жоғарғы
қатарында орналасады (2-сурет).
Бұл терезеде Delphi-дiң негiзгi меню жүйесi, пиктограммалық командалық
батырмалары мен
компоненттер палитрасы ... ... меню ... ... ... iшкi меню ... меню ... элементтерi сол жағында ¦¦¦ таңба қойылған
арнайы ... ... ... ... ... элементтердi
панельдегi ¦¦¦ таңбасы арқылы негiзгi терезеден тыс ... ... ... ... ... алып ... болады.
Компоненттер жинағы - Delphi-дiң негiзгi байлығы болып табылады. Ол
негiзгi терeзенiң оң жағында ... ... ... тез ... ... тұрады (3-сурет).
Компонент деп белгiлi бiр қасиеттердi иемденген және ... ... ... ... ... ... ... айтады. Delphi ортасының компоненттері 19 топқа бөлiнген, ол
топтарды парақтар деп атайды. ... ... ... ... ... ... батырмалар, таңдау тiзiмдерi және т.с.с).
Батырмалар панелi сияқты компоненттер палитрасын икемдеуге болады. Ол
үшiн компоненттер ... ... ... ... ... оң ... сырт ... арнайы редакторды iске қосу керек.
Ашылған менюдегi Properties (қасиеттер) пунктiн ... ... ... терезе шығады.
Мысалы, 3-суретте көрiнбейтiн компоненттер арасындағы Dialogs парағын
алға жылжытсақ, бұл парақта жиi қолданылатын компоненттер орналасады. ... ... ... ... Dialogs ... тышқанның сол жақ
батырмасын басып тұрып, Dialogs ... Data Aсcess ... қою ... ... және объектілер бақылаушысының терезесі.
Форма құрастырушысының немесе форманың терезесi - болашақ программаның
Windows терезесiнiң жобасы. ... бұл ... бос ... ... ... стандартты интерфейстiк элементтерiнен: жүйелi менюдi шақыру,
терезенi үлкейту, кiшiрейту, жабу батырмаларынан, тақырып ... ... ... ... Бұл ... ... аймағы координттық
тордың нүктелерiмен реттелген.
Программалаудағы айтарлықтай ... Lego ... ... ... ... ... ... қажеттi компонентті
таңдап, форманың ... ... ... ... ... ... компоненттер бiрiнен соң бiрi орналастырылады.
Бұл ерекшелiк – ... ... ... ... ... ... әр мезгiлде құрылатын программаның терезесiн
бақылап отырып, қажеттi өзгерiстердi кез-келген мезетте енгiзу мүмкiндiгiне
ие болады.
Формадағы ... әр ... ... ... ... ... анықталады. Форманы құрастыру File => New => Form ... ... ... ... бос ... бiр ... мысалы
Standard парағының Button батырмасын ... үшiн ... Standard ... сырт ... ... екпiндi күйге
келтiру керек.
Button батырмасының кескiнiн ажырату үшiн тышқанды баспай тұрып
парақта орналасқан белгiлердiң ... ... ... сәтте
компоненттердің аты шығып тұрады. ... ... сырт ... ... ... ... ... жерiне ... ... ... Button1 ... ... ... формадағы орнын, мөлшерiн форма терезесiнде бiрден
өзгертуге болады, ол үшiн компонентті ... сол жақ ... ... ... ... пайда болады). Ендi белгiленген
компонентті тышқанның сол жақ батырмасымен басып тұрып, форма ... ... ... жылжытуға болады. Мөлшерiн өзгерту үшiн тышқанды элементтi
қоршап ... ... ... ... ... болған қос
бағытты тiк сызықты тышқанның сол жақ ... ... ... ... ... жою үшiн оны ... Delete пернесiн басса жеткiлiктi.
Компоненттің басқа параметрлерiн өзгерту әрекеттерi Объектiлер
бақылаушысы арқылы ... ... ... ... бақылаушысының терезесi екi парақтан құрылады: Properties-
қасиеттерi және Events ... ... ... ... ... –параметрлерi анықталады, ал Events парағы арқылы компонентті
әртүрлi ... ... ... ... ... ... ... Button1 батырмасы - компонент, оқиға - ... ... ал ... сезiндiру - осы батырма басылғанда қандай
амалдар орындалады- соны анықтауды қажет етедi.
Объектiлер ... екi ... ... ... сол ... параметрдiң немесе оқиғаның атауы, ал оң жақта – параметрдiң
мәнi немесе оқиғаны өңдейтiн iшкi ... ... ... кез ... ... тышқанды сырт еткiзу арқылы таңдауға болады.
Бұл жолдағы параметр қарапайым немесе күрделi болуы мүмкiн. Қарапайымдарға
бiр мәнмен анықталатын - сан, ... ... True ... False ... алатын және т.с.с. компоненттің ... ... ... ... қасиетi бiр символдар жолымен, Enabled (қол ... ... False ... ал Heigh ... және Width ... бiр ... шамалармен анықталады.
Компоненттің күрделi қасиеттер құрамына бiрнеше мәндер ... ... сол ... “+“ белгiсi тұрады, мысалы
. Осы ... ашу үшiн “+” ... ... сырт еткiзсе
жеткiлiктi. Тiзiмдi жабу амалы қасиеттiң “-“ белгiсiн басқанда орындалады.
Жолдың оң бағанасын сырт еткiзу ... ... ... ... болады,
кейде шыққан көрiнiс келесi ... де ... ... Суреттегi
бiрiншi көрiнiстегi “…” белгiсiн басқанда қасиеттiң мәнiн ... ... ... ... ... ... көрiнiстiң
белгiсiн басқанда қарапайым қасиеттiң болуы мүмкiн мәндерiнiң тiзiмi
ашылады.
Объектiлер бақылаушысы ... ... ... ... ... ... орналасқан барлық компоненттер және оларға қолданылған оқиғалар
тiзiмi орналасып тұрады (7-сурет).
Объектiлер бақылаушысының терезесiн ... оң ... ... ... меню шығады. Меню құрамындағы бiрнеше опциялар
терезенi икемдеуге мүмкiндiк туғызады, мысалы Stay on Top ... ... онда ... бақылаушысының терезесi әрқашанда басқа
терезелердiң үстiнде орналасып тұрады.
Программа ... ... ... ... кодының терезесi программаның мәтiнiн
құруға және оны ... ... Бұл ... ... ... ... ... жұмысын анықтайды. Delphi жүйесiнде Pascal тiлiнiң
ұлғайтылған және дамытылған нұсқасы - Object Pascal ... ... ... iске қосылғанда программа кодының терезесi Windows
ортасының бос ... ... ... (яғни минималды қажеттi кодынан)
тұрады.
Жаңа форманың кодына Delphi ортасы бұл ... ... ... ... құру ... осы ... қажеттi өзгерiстер енгiзiледi. Delphi
ортасы unit Unit1 және implementation ... ... ... ал ... ... аймағы - {$R *.DFM} және end қатарлар
аралығы ... деп ... ... бiр ... ... атайды. Жаңа
форма құрылғанда жаңа модуль жасалады. Жалпы программа құрамында көптеген
формалар және олармен байланысқан модульдер ... ... Delphi ... ... ... кеңейтiлуi .PAS, .DFM және .DCU ... ... .PAS ... ... ... ... ... .DFM файлында форма терезесiнiң мазмұн анықтамасы, ал ... ... екi файл ... ... тiлiндегi аудармалары
орналасады. DCU файлы компилятор жұмысының нәтижесi, ендi компоненті ... ... ... орындалатын немесе жүктелетiн .EXE файлы
құрылады.
Пиктограммалық батырмалар
Пиктограммалық батырмалар ... ... меню ... ... тез ... қол ... болады. Атқаратын жұмыстарына
байланысты пиктограммалық батырмалар келесі топқа бөлінеді: Standard, View
, Debug, Custome, Desktops.
Бос форма Delphi ортасы жүктелгенде ... ... ... ... бос ... бастапқы кодынан (яғни минималды қажеттi кодынан)
тұрады. Бұл код функционалды толық деп ... және ол ... даяр ... File/New ... ... ... программаны iске қосуға
болады.
Delphi ортасының компоненттері программа орындалғандағы көрiнiстiң
пiшiмiн анықтайтын бөлек элементтер ретiнде ... ... ... ... ... ... ... яғни көрсеткiш емес көптеген
маңызды компоненттері бар. ... ... ... құрауыш алдын-ала
даярланған программаның үзiндiсi, оны қажет ... ... ... ... ... ... құрамына 200-дей компоненттер кiредi.
Delphi ортасының келесі парақтарының көрністері.
Standard ... ... ... ... Windows ... стандартты сұхбаттасу
элементтерiн ... үшiн ... ... ... ... ... орындалғанда көрiнбейдi және сұхбаттасу жұмыстары
программада орындалады.
System парағы
System ... ... DDE, OLE, ... және т.с.с ... ... қол жеткiзуге мүмкiндiк туғызады
Жаңа компоненттердi орналастыру.
Жаңа компоненттi орналастыру амалдары өте оңай ... Ол ... ... бiр ... ... - ... (белгi -
шағын хабарды шығаруға арналған элемент) белгiлеп, ... ... ... ... тышқанмен сырт еткiзсе болғаны. Бұл компоненттiң мөлшерiн,
орын-жайын өзгерту үшiн ... ... ... төрт ... (5- ... орналастырылған компоненттiң аты келiсiмше Label1- белгi 1
деп ... Атын ... үшiн осы ... ... ... Объектiлер
бақылаушы терезесiндегi Caption қасиетiн таңдап, оң жақтағы Label1-дiң
орнына басқа жазуды, мысалы Object Pascal деп ... ... атын 1_FORM- ге ... ... мәтiннiң әртүрлi
параметiрлерiн Объектiлер бақылаушысының терезесiндегi Font қасиетiнiң оң
жағындағы ... ... ... ... ... ... таңбалардың биiктiгiн
таңдауға болады (6 - сурет).
6 - cурет. Font-тiң сұхбаттасу терезесi
Осы әректтердi Font-тiң сол жағындағы “+” ... басу ... ... ... ... ... ... Color параметрiнiң
ашылатын тiзiмiнен қажеттi түсiн ... ... ... fsBold
- True, fsItalic - True ден таңдап әрiптердi жуандатылған курсив түрiне
өзгертуге болады.
Ендi ... ... ... ... ... Label1 - ... ... сезіндіру.
Формаға орналастырылған әр компонент өз параметрлерiнен басқа оның
сезiнетiн оқиғалар жиынымен анықталады. Мысалы, ... ... Standard ... - ... Бұл компоненттiң аты Button, ал оны формаға ... атын және ... Button1 деп ... ... ... ... ... тышқанның сол батырмасын
сырт еткiзгенде OnClick оқиғасы ... ... ... деп саналады.
Программаны осы оқиғаға сезiндiру үшiн Object Pascal ... ... ... жазу ... Бұл ... iшкi ... - ... түрiнде
ұйымдастырылады.
Delphi өз бетiмен дайындаманы жасайды. Ол үшiн Button1 компонентiн
екi рет үзiлiссiз тышқанның сол батырмасымен сырт ... Delphi ... ... ... бөлігіне procedure Button1Click(Sender:
TObject); деп қосып, программаның ... ... ... ... ... шығарады (9 - сурет):
9 - сурет. Button1Click процедурасының ... ... ... (Sender: ... ... Бұл ... ... арнайы сөзiмен басталады,
сонан кейiн тұрған құрамды ... TForm1- ... аты, ... -
процедураның аты. Кластың және процедураның атулары нүктемен (“ . ... деп Delphi ... үлгi ... ... ... ... программаның үзiндiсiн атайды. Алдын-ала класты құрып
алып, сол ... ... ... ... ... ... ... үзiндiлерiне орналастыруға болады.
Delphi құрамына Inprise корпорациясының жүздеген стандартты кластары
кiредi. Delphi ортасындағы барлық компоненттер белгiлi бiр ... ... Ал ... ... ... бiр компоненттiң аты алғы
буынның аты және сандық индекстен тұрады. Delphi ... ... аты Т ... басталады, мысалы TForm кластың туындыларының
атаулары TForm1, TForm2 және ... ... ... Егер ... ... ... ... шықсақ, онда келесi қатарларды көруге
болады:
unit Unit1;
interface
uses
Windows, Messages, SysUtils, Classes, Graphics, ... ... = ... ... ... ... TObject);
private
{ Private declarations }
public
{ Public declarations }
end;
var
Form1: TForm1;
TForm1 = class(TForm) қатары TForm1 деген жаңа класты TForm -ның ... ... ... TForm - Windows -тiң бос терезесiн
анықтайды, ал TForm1 - ... ... екi ... ... TLabel; - белгi компонентi;
Button1: TButton; - ... ... ... Label1 - TLabel, ал Button1 - TButton ... екенiн көрсетедi.
TForm1.Button1Click процедураның атынан кейiн жақшада нақты параметрi
ретiнде (Sender: ... ... ... Sender - ... шақыру
параметрi TObject деген класқа ... деп ... ... шақыру параметрi алгоритмдi процедурадағы анықталған ... ... ... Осы параметр арқылы Button1Click процедурасы
OnClick ... қай ... ... ... ... Процедураның
тақырыбы “; “ таңбасымен аяқталады.
Процедура тақырыбынан кейiн тұрған Begin …end; ... ... деп ... Ендi Begin мен end аралығында Button1 ... ... ... ... ... ... Операторлар
бiр бiрiнен “; “ таңбасымен ажыратылады.
Компоненттiң қасиетiн программа орындалу барысында өзгерту
Жоғарыдағы формаға ... Button1 - ... атын ... ... Объектiлер бақылаушы терезесiнен өзгертуге болады.
Сонымен бiрге, осы әрекеттердi динамикалық түрде, яғни программаның
кодын өзгерту арқылы ... ... ... компоненттiң атын өзгерту үшiн OnCreate (құрастыру
барысындағы) оқиғаны ... ... ... келтiрейiк. Объектiлер
бақылаушысының терезесiндегi компоненттер тiзiмiн ашыңыз (10-сурет).
Тiзiмдегi TForm1 қатарын ... Events ... OnCreate ... ... ... екi сырт еткiзiңiз.
10- сурет. Объектiлер бақылаушысының терезесi
Delphi ортасының шығарған дайындамасына бiр қатарды енгiзiңiз:
procedure TForm1.FormCreate(Sender: ... =’ ... = ... операторы, таңбалар арасында бос орын //қалтырмай жазылады.
Апостофқа алынған таңбалар жолы; //таңбалар саны шектелмейдi. Батырманың
аты осы жолдың
// ... ... ... ... iске қосылғанда, Button1 батырмасының аты
ДЫБЫС - қа ... ... ... ... программаның құрылымы
Delphi ортасының негiзгi құралы ретiнде Object Pascal ... ... ... ... ... ... ... мысалдарды
қарастырумен iске асады. Аталған қарапайым әрекеттердi программалау үшiн
әртүрлi интерфейстiк (қарым-қатынастық) ... ... ... Бұл ... ... ... ... үлгiсi ретiнде
қолдану үшiн, оны жаңа ... ... ... ... ... iске ... File => New Form орындалғандағы шыққан бос
терезеге ... ... 1 ... ... Формаға панель-Рanel1, екi батырма- BitBtn1 және BitBtn2, енгiзу
жолы –Еdit1, ... ... ... элементтерi
орналастырылған.
Example формасы
Формадағы екi ... ... ... және белгi компоненттерiн
бiрiктiру және әрдайым ... ... ... ... ... толық
қкрандық тәртiпте ашылса да) орналастыру үшiн Рanel1 ... ... ... ... OK батырмасы программаға енгiзу жолындағы берiлгендердiң
даярлығы туралы ... Осы ... ... ... ... ... бiздiң мақсатымыз.
Екiншi батырма –Close терезенi жауып, программаның жұмысын тоқтатады.
Батырмалардың төменгi ... ... ... және де ол ... ... ... қалыптастырған шағын хабары орналасады.
Көпжолдық хабарлар TMemo аймағына шығарылады.
құрастырған форма File =>Save as… => Example деп сақталады.
Жобаның файлын ... project as …=> Project1 ... ... программаның құрамына келесi файлдар кiредi: . ... бар ... ... және . pas ... бар бiр ... ... файлы.
Жобаның құрылымы.
Жобаның файлы - Object Pascal тiлiнде жазылған және компилятормен
өңделетiн программа. Бұл ... Delphi ... ... ... ... және ол ... жолдардан тұрады.
Delphi ортасын iске қоссақ, Project=>View Source опцияларын орындау
арқылы келесi терезе шығады:
2- сурет. ... ... ... сөздер жуандатылып жазылған, программа ... ... End ... және одан ... ... ... Object Pascal тiлiнде көптеген арнайы ... ... ... ... ... оларды солдан оңға және
жоғарыдан төмен ... ... ... ... ... ... түсiнiктеме
ретiнде қолданылады. Сонымен қатар, түсiнiктеменi көрсету үшiн “(* ... “// “ ... ... ... {$R *.RES} жолы ... ... ... “$” белгi тұрған)
түсiнiктеме емес, бұл жол компиляторға берiлген нұсқау. Мысалы, ... {$R *.RES} жолы ... ... ... ... ... екендiгi туралы баяндайды.
Program сөзi және онан ... ... ... ... тақырыбы деп саналады.
Uses (пайдалану) сөзiмен басталған сөйлем ... осы ... ... ... орналасқан модульдердi қоса компиляциялау
туралы хабарлайды. Осындай нұсқаудан соң программаның денесi орналасады, ... ... ... End және одан ... ... нүктемен
(терминатормен) аяқталады. қарастырылып отырған программаның денесi
орындалатын үш ... ... ... ... ... ... бiр ... шақыру жұмысын
атқарады.
Object Pascal-да объект деп арнайы даярланған берiлгендер мен ... ... iшкi ... ... ... және
бiртұтас болып саналатын программаның үзiндiсiн айтады. ... ... деп ... және олар кез-келген түрде анықталуы
мүмкiн. Объектiнiң iшкi программаларын әдiстерi деп атайды.
Объектiлік типтердiң ... ... - ... ... ... ... ... iс-әрекеттердiң жиынын iшкi
программалар (процедура және ... ... ... ... ... ... инкапсуляция дейдi. Инкапсуляция- ол,
берiлгендердi және оларды өңдеудегi ... бiр ... ... ... ... ... негiзгi қасиеттерi – функционалдық толықтығы және
өрiстер мен әдiстердiң бiр-бiрiнен ажыратылмауы, оларды ... ... ... ... ... ... ... Мұндай объектiлердi бiр
программадан екiншiге оңай алмастыруға ... Бұл ... ... ... ... деп ... Delphi ... кез-келген жаңа жобаның Application объектiлiк
программасын автоматты ... ... әдiсi ... ... Windows-тiң басқаруымен әртүрлi
көмекшi жұмыстарды орындайды. ... әдiсi ... ... коды ... Delphi ... даяр ... ... сұрайды. Осы үзiндi орындалғаннан кейiн (немесе iшкi
программадан шыққаннан кейiн) ... ... ... әдiсi ... ... әдiсi ... ... құрастырып, оны экранда көрсетедi.
Ал Run әдiсi берiлгендердi және оларды өңдеу туралы Windows - тан келген
хабарларды ... Close ... ... ... Windows ... ... тоқтату және жүйелi ресурстарды (жадыны және ... ... ... берiледi.
Жобаның коды, жоғарыда айтылғандай, Delphi ортасымен құрастырылады
және көптеген жағдайларда бұл ... ... тиым ... ... осы ... әртүрлi өзгерiстердi енгiзiп, араласса, онда
Delphi ортасы осы өзгерiстердi алып тастауға тырысады. Сондықтан ... ... ... ... және ... бұл код ... ... құрылымы.
Модульдер- программаның үзiндiсiн орналастыру үшiн қолданылатын
программалық бiрлiк. Модуль деп программаның белгiлi бiр ... ... және олар ... және ... болып екi топқа бөлiнедi.
Модульдiң коды программаның бет ... ... ... ... ...... аты ... бөлiгi немесе көрiнетiн (ашық) объектiлердiң анықтамасы

Implementation
‹орындалатын бөлiгi, немесе көрiнбейтiн ... ... ... ... ... ... ... аяқтаушы бөлiгi >
End.
Unit - модульдiң басталуын көрсететiн арнайы сөз; ‹аты›-модульдiң атауы;
Interface - модульдiң интерфейстiк бөлiгiн ... ... ... - ... ... ... көрсететiн арнайы сөз;
Initialization - модульдiң инициализациялау - алғашқы рет iске қосу
бөлiгiнiң басталуың анықтайтын ... ... - ... ... ... орындауды көрсететiн арнайы
сөз;
End - модульдiң соңын анықтайтын арнайы ... ... ... кез ... ... ... ... Pascal программалау тiлiнiң негiзгi элементтерi келесi:
Арнаулы ... ... ... ... ... айнымалылар, iшкi программалар, түсiнiктемелер.
Арнаулы сөздер
Арнаулы сөздер - белгiлi бiр ... ... ... ... қасиетiн көрсететiн компиляторға берiлген нұсқаулар. Олар
- ағылшын ... ... ... ... ... басқа қажеттiлiкке
пайдалануға болмайды. ... begin - ... ... ... ... end - ... ... құрылымды оператордың соңы,
array - массив түрiндегi анықтаманың түйiндi сөзi, record -жазба ... ... сөзi, program - ... ... ... var -
айнымалы бөлiгiнiң басталуы, type - түрлердi анықтау бөлiгiнiң ... - ... ... ... ... ... ... тұрақтыларды, айнымалыларды, олардың
түрлерiн, программаларды, процедураларды, функцияларды, файлдарды және т.б.
программа объектiлерiн белгiлеу үшiн қолданылады. Идентификатор - ... ... ... ... мен әрiптердiң тiзбегi. Атаудың ұзындығы
63 символдан артпауы тиiс. ... ... және ... ... ... ... екi топқа бөлiнедi. Стандартты атаулар тiлдiң
объектiлерiн ... үшiн ... олар тек сол өз ... қажет етедi: TRUE, FALSE, CHAR, SIN, COS, EXP, INTEGER және т.б.
Object Pascal тiлiнде программаны жазуда ... ... ... де жәй
атаулар ретiнде қолданылмайтын стандартты ... ... ... AND, ARRAY, BEGIN, END, CASE, CONST, VAR, PROGRAM, ... т.б. Object Pascal ... ... ... бас немесе кiшi
әрiптердiң айымашылығы жоқ.
Атауларда келесi символдар қолданылады:
1) A дан Z дейiнгi және a дан z ... ... ... 0 ден 9 ... араб ... “_” ... таңбасы.
Бос және арнаулы символдар атауларда қолданылмайды.
Түрлер
Мәлiметтердiң түрлерiн басқа элементтердi құрудағы қолданылатын үлгiсi
деп санауға болады. Түрлер - ... ... ... элементтiң жадтағы
ұзындығын, олардың қабылдай ... ... ... және ... ... операциялар жиынын көрсетедi. Түрлердi анықтау бөлiгi
арнаулы type сөзiмен және одан соң түрдiң атауы мен ... ... деп, ... ... ... ... өзгермейтiн
шамаларды айтамыз. Тұрақтылар есебiнде Object Pascal тiлiнде бүтiн, нақты,
он алтылық сандар, логикалық, ... ... мен ... ... ... NIL - ... ... қолданылады. Программа
құрамында тұрақтылар екi түрде анықталады: жәй және ... ... ... сөз label және ... құрамына енетiн
белгiлердiң тiзiмiнен тұрады.
Бөлiктiң жазылуы:
Label ;
Белгiлер есебiнде 0-9999 сандар мен a-z символдарынан құралған тiзбектi
қолданады. Олар негiзiнде шартсыз goto ... ... ... ... ... белгiден кейiн екi нүкте таңбасы жазылады
(: ) .
Айнымалылар
Айнымалы деп, программаның орындалу ... әр ... ... ... ... ... Олар ... белгiленедi және
әрбiр уақытта белгiлi бiр мәнге ие болады. Айнымалылар жәй немесе индекстi
болып екi топқа ... ... ... анықтау бөлiгi арнаулы var
сөзiмен басталып, одан ... ... ... мен ... ... ... не соңына “{ }”, “//”, “(* *)” таңбаларға алынған
түсiнiктеме беретiн сөздер ... ... ... ... ... ... ... жазуға рұқсат етiлген.
Delphi ортасында Object Pascal тiлiнiң ... ... A дан Z ... және a дан z ... ... ... ден 9 ... араб цифрларынан, он алтылық цифрлардан, ... ... - бос ... “_” сызықша таңбасынан, және арнайы
сөздерден тҰрады.
Әр он алтылық цифр 0 ден 15 - дейiнгi мәндердi қабылдай ... ... ... араб ... ... ... ал соңғы 6 мән A - дан F - ке
(немесе a-дан f-ке) дейнгi латын ... ... ... және ... ... бiр бiрiнен ажырату үшiн
бөлгiш таңбалары қолданылады. Бөлгiштер құрамына келесi символдар кiредi:
1) Бос символ;
2) Кез ... ... ... символдар
Арнаулы символдар деп Object Pascal ... ... ... ... ... Олар ... үш топқа бөлiнедi:
□ Пунктуация таңбалары;
□ Операция таңбалары;
□ Арнаулы сөздер.
өрнектер
Таңба өрнектерi арифметикалық, логикалық немесе қатынастық ... үшiн ... Олар ... ... және қатынас
таңбалары болып үшке бөлiнедi (3-шi, 4-шi, 5-шi ... ... ... |Қолданылуы |
|+ ... |
|- |Алу |
|* ... |
|/ ... ... |Екi ... санның бөлiндiсiнi бүтiн бөлiгi ... |Екi ... ... бөлiндiсiнiң қалдық бөлiгi ... ... ... ... |Логикалық “және” ... ... ... ... ... ... ... |Логикалық “немесе” ... ... ... ... таңбалары
|Таңба |Қолдануы |
|> ... |
|< |Кiшi ... ... ... тең |
|

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Delphi ортасымен танысу."26 бет
Delphi ортасымен танысу7 бет
Delphi тілінде программалау ортасымен танысу12 бет
"Тест" бағдарламасын құру20 бет
Delphi 7 ортасында Калькулятор бағдарламасын құру23 бет
Delphi ортасы туралы13 бет
Delphi ортасында бағдарламалау ( әдістемелік құрал )112 бет
DELPHI ортасында мәлметтер қорымен жұмыс жасау24 бет
Delphi ортасында программалау29 бет
Delphi ортасында процедурала функцияларды қолдану23 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь