Қарттарды әлуметтендірудегі әлеуметтік педагогтың ролі

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3

I. ҚАРТТАРДЫ ӘЛЕУМЕТТЕНДІРУ ЖҮЙЕСІН ЖЕТІЛДІРУ МӘСЕЛЕЛЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8
1.1. Халықты әлеуметтік қорғау жүйесі ұғымының
мәні мен мазмұны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...8
1.2. Қарттарды әлеуметтік қорғау жүйесіндегі қолданыста болатын заңнамалар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 22
1.3. Оңтүстік Қазақстан облысындағы қарттарға көрсететін әлеуметтік жұмыстың барысы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...25

II. АРДАГЕРЛЕРДІ ӘЛЕУМЕТТЕНДІРУДЕГІ КӨКЕЙТЕСТІ МӘСЕЛЕЛЕР ТУРАЛЫ
2.1. Қарттарды қолдау және оларға әлеуметтік көмек беруі туралы газет беттеріндегі мәліметтер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...31
2.2. Әлеуметгік қызметкердің кәсіптік тұлғасы ... ... ... ... ... .34
2.3.Ардагерлерді әлеуметтендірудегі көкейтесті мәселелер
туралы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 39

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..43

ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ...47
КІРІСПЕ.
Тақырыптың көкейтестілігі. Халыққа білім беру жүйесін қазіргі кезеңде қайта құру бүкіл қоғамның дағдарысты жағдайынан туындайтыны еліміздің қоғамдық-экономикалық өміріне нарықтық қатынастырдың енуіне байланысты өзгеріске түскен саяси, экономикалық, әлеуметтік-мәдени, рухани жағдайлар жас ұрпақ тәрбиесінің проблемаларын жаңаша ойластыруды талап етеді.
Университет түлектеріне әлемдік деңгейде, өркениетті негізде білім-тәрбие беру дүниежүздік кеңістікте зор мәні бар проблемаға айналып отыр. Осы проблемаға байланысты еліміздің даму стратегиясына сай жас ұрпақтың рухани байлығын одан әрі жетілдіру әлеуметтік қорғауға ерекше мән берілуде.
Мемлекеттің стратегиялық қызығушылықтар тәрбие жұмысының жалпы принциіттерін жасап шығаруды, мемлекеттің тәрбие үрдісі мен жастар саясатының барлық аспектілеріне әсер беруіне арттыруды талап етеді.
Қазақстан Ресиубликасының Елбасы Н.Назарбаев толық тұжырымдағандай қазіргі кезде білім және тәрбие саясаты Қазақстан халықтарының ұлттық мәдениеті мен салт-дәстүрлерін есепке ала отырып жүргізуде қалыптасқан, сондықтан, тұлға еуразиялық мәдениет пен еуразиялық ынтымақтастықта дамиды. Тәрбиенің жалпы адамзаттық бастауы кейбір ағартушылық бағдарлама мен идеология шеңберінде іске асырылуы міндет. Ал қазіргі тәрбиенің мақсаты мен нәтижесі бойына өз халқының мәдениетін сіңірген, басқа халықтардың мәдениетін бағалайтын, өмірінің барысында түрлі іс-әрекетті өз басымен ұйымдастыруға қабілетті адам.Қазіргі кездегі саяси және экономикалық жағдайдың тұрақтылығы мен шиеленесуі, тұрмыстағы күйзеліс, адамгершілік құндылықтардың кемуі, білімге, адал еңбекке деген ұмтылудың азаюы, еңбек етуге мүмкіншіліктің жоқтығы, жеке адамның, қоғамның, ұлттық және мәдени дәстүрлерден өзін шектеу жас ұрпаққа теріс ықпалын тигізуде.
Тәрбие әлеуметтік ішкі жүйе, азаматтық қоғам институты ретінде азамат тәрбиесінің негізгі факторы болады. Азаматтық тәрбие ден біз қоғам мен мемлекеттің мүшесі ретінде өсіп жатқан адамның әлеуметтік-саясаттық. қүқықтық, экономикалық экологиялық моральдық-этикалық бөімдерін, тәжірибелік іс-әрекет адамдарын қалыптастыру жүйесінің процесі деп түсінеміз. Әлеуметтік және басқа қатынастар туралы білімдер стандарттары азамат тәрбиенің келелі мәселелерін әрқашан жаңа тұрғыдан көріп қарастыруды талап етеді. Бұл салада әлемдік стандарттарға интеграциялау мәні негізінде жас азамат бойында әлеуметтік іс-әрекет субъектісі ретінде көзқарастар мен сенімдер, ой-сана мен адамгершіліктік қасиеттер қалыптасады. Тәжірибелік іс-әрекетте өсіп жатқан алам оның әлеуметтік ортадағы орнын белгілейтін айқындалған азаматтық қасиеттермен ұстамдардың этикалық негіздерінде дамып қалыптасады. Қазіргі заманның жеке адамы қоғамда жүріп жатқан үрдістердің бәріне де белсенді әсер береді.
Айта кететін жағдай азамат пен мемлекет арасындағы саясаттық-құқықтық қарастардың әлемдік үлгілері мен стандарттары азаматтық тәрбиенің келелі мәселелерін әрқашан жаңа тұрғыдан көріп қарастыруды талап етеді. Бұл салада әлемдік стандарттарға интеграциялау тек олардың ортасынан орын алып қала қоймай, адамның мемлекеттік және қоғаммен қатынастарнның басқа аспектерін де жандандыра түседі. Бұл біздің республикамыздың азаматтық тәрбие жуйесі үшін егемендік пен тәуелсіздікті нығайту жағдайында және осы салада өз тәжірибемізді жинақтауға қажет ереекше көкейтесті мәселе.
Осындай кезеңде жас жеткіншектерге әлеуметтік тәрбие берудің маңызы зор болып отыр. Елімізде қоғамдық-экономикалық өміріне нарықтық қатынастырдың енуіне байланысты өзгеріске түскен саяси, экономикалық, әлеуметтік-мәдени, рухани жағдайлар жас ұрпақ тәрбиесінің проблемаларын жаңаша ойластыруды талап етуде. Демек, оқушыларға әлемдік деңгейде, өркениетті негізде білім – тәрбие беру ғаламдық мәні бар проблемаға айналып отыр. Сондықтан еліміздің даму стратегиясына сай олардың рухани байлығын одан әрі жетілдіре үшін әлеуметтік қорғауға ерекше мән берілуде.
Қазіргі кездегі саяси және экономикалық жағдайдың тұрақтылығы мен шиеленесуі, тұрмыстағы күйзеліс, адамгершіліктік құндылықтардың кемуі, білімге, адал еңбекке деген ұмтылудың азаюы, еңбек етуге мүмкіншіліктің жоқтығы, жеке адамның, қоғамның, ұлттық және мәдени дәстүрлердің өзін шектеу жас ұрпаққа теріс ықпалын тигізуде.
Осындай кезеңде жас жеткіншектерге әлеуметтік тәрбие берудің маңызы зор болып тұр. Адам жөнінде қамқорлықтың өсуі, оны әлеуметтік қорғау тек этникалық-моральдық пайымдардың ғана бұйрығы емес, сонымен бірге оның прагматикалық негізі де бар, өйткені ХХІ ғ. табалдырығында «адам капиталының» ролі экономикалық өсудің басты қозғаушы күші ретінде шырқау биікке көтерілді. 192 елдің ұлттық байлықтарының талдауына сүйене отырып, Дүниежүзілік банктің сарапшылары 90-шы жылдардың орта шенінде өндірістік қорлардың үлесіне ұлттық байлықтың 16% - ы, табиғи қорларға – 20 % - ы, «адам капиталына» 64% -ы тигенін есептеп шығарды.
Әлеуметтік көмек көрсету жүйесі әркелкі қоғамның барлық мүшелері үшін ең төменгі тұрмыс стандарттарын қамтамасыз етуді ұйғарды. Осындай тәсілдің теориялық негізін алғаш рет Джон Роулз қалады. Оның философиясының мәні былай тұжырымдалды: “әр азамат өзінің болашағын нық сеніммен болжай алмағандықтан, кедейшіліктен немесе табыс көзінен айырылудан сақтандыру әбден тиімді болуы мүмкін”.
Қоғам ауқымындағы мұндай сақтандыру оның ең аз қамсыздандырылған мүшелері жөнінде қамқорлық нысандарын қабылдауы ықтимал: өздерінің ағымдағы табыстарының бір бөлігін осы мақсаттарға беру арқылы, әрбір азамат, болашақтағы қолайсыз жағдайлардан өзін сақтандырғандай болады.
Әлеуметтік тәрбие беруде мүгедектер мен қарттар туралы білу, мемлекеттің мүгедектер мен қарттарға көрсетіп отырған көмегі қандай болып жатқанын, қандай мекеме әлеуметтік мәселесімен айналысатынын білу – зерттеудің көкейтестілігін анықтауға жол береді деп есептейміз.
Зерттеудің мақсаты:
1.Қарттардың жағдайы қай уақытта жақсаратынын анықтау,
2.Облыс бойынша қарттарға жасалынып жатқан жұмыспен танысу,
3.Қарттарға көмек көрсетудегі геронтолог пен әлеуметтік педагогтын ролін анықтау.
Зерттеудің міндеттері:
1.Әлеуметтік тәрбие беруде қарттар туралы білу;
2. Мемлекет тарапынан қарттарға көрсетіліп отырған көмектің қандай болып жатқанын анықтау;
4. Қандай мекеме әлеуметтік мәселелермен айналасып жүргенін анықтау, осы мекеменің қарттарға арналған жұмыс жоспарымен танысу;
5.Қарттарды әлеуметтендірудегі көкейтесті мәселелерін анықтау.
Зерттеу нысанасы: Оңтүстік Қазақстан облысындағы қарттар және қарттарға көмек көрсетуге арналған мемлекет тарапынан өткізілетін жұмыстар.
Зерттеу заты: Әлеуметтік педагогтың қарттарды әлеуметілендірудегі ролі.
Зерттеудің ғылыми болжамы.
1.Егер геронтолог пен әлеуметтік педагог білікті маман болса, қарттарды әлеуметтендірудегі көкейтесті мәселесі шешілген болар еді.
Зерттеудің методологиялық негізі болып Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек, халықты жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау департаментіні. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғауды ұйымдастыруы туралы бағдарламасы, Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек, халықты жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау департаментіні. Халықты әлеуметтік қорғаудың 2002-2005 жылдарға арналған бағдараламасы, Дельпере Н. “Защита прав и свобод граждан пожилого возраста”, “Социальная работа с пожилыми людьми” Е.И.Холостовтың, “Социальное обслуживание пенсионеров и инвалидов. Обзорная информация” және де басқа көптеген еңбектер есептеледі.
Зерттеу жұмысы кіріспеден, негізгі бөлімнен, екі тараудан, 6 бөлімнен, қорытындыдан және пайдаланылған әдебиеттер тізімінен тұрады.
Кіріспеде жұмыстың мақсаты, міндеттері айқындалды, зерттеу нысанасы, зерттеу заты, диплом жұмысының ғылыми болжамы анықталып, методологиялық негізі көрсетілді.
« ҚАРТТАРДЫ ӘЛЕУМЕТТЕНДІРУ ЖҮЙЕСІН ЖЕТІЛДІРУ МӘСЕЛЕЛЕРІ» атты тарау үш бөлімді қамтиды:
1. Халықты әлеуметтік қорғау жүйесі ұғымының
мәні мен мазмұны
2. Қарттарды әлеуметтік қорғау жүйесіндегі қолданыста болатын заңнамалар
1.3. Оңтүстік Қазақстан облысындағы қарттарға көрсететін әлеуметтік жұмыстың барысы
«АРДАГЕРЛЕРДІ ӘЛЕУМЕТТЕНДІРУДЕГІ КӨКЕЙТЕСТІ МӘСЕЛЕЛЕР ТУРАЛЫ» атты тарау үш бөлімді қамтиды:
1. Қарттарды қолдау және оларға әлеуметтік көмек беруі туралы газет беттеріндегі мәліметтер
2. Әлеуметгік қызметкердің кәсіптік тұлғасы
3.Ардагерлерді әлеуметтендірудегі көкейтесті мәселелер туралы
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ.
1.Қ.Тұрғанбекова. Әлеуметтік ғылымдар құрылымдағы әлеуметтік жұмыс. //Ізденіс,№1, 2002. - 189 –194 б.
2.С.Піралиев. Болашақ мұғалімнің әлеуметтік және кәсіби бейімделуінің өзара байланыстығының мәселесі.//Ұлт тағлымы, 2/2001. – 56-64 б.
3.Социальная педагогика: Учеб.пособие для студ. высш. учеб. заведений /Под редак.В.А.Никитина. –М.: ВЛАДОС, 2002. –272 с.
4.Ю.В.Василькова, Т.А. Василькова. Социальная педагогика: Курс лекций: Учеб.пособие для студ. высш. учеб. Заведений.-М.:Академия, 2000.- 440 с.
5.А.Н.Тесленко. Социализация молодежи:педагогика отношений в социуме.-Алматы-Астана, 2002.-236 с.
6.Биекенов К.Ү, Жаназарова З.Ж., Нұрбекова Ж.А. Отбасымен әлеуметтік жұмыс: Оқу құралы. - Алматы: Қазақ университеті, 2003 ж. –133 б.
7.Қ.Тұрғанбекова. Әлеуметтік ғылымдар құрылымдағы әлеуметтік жұмыс. //Ізденіс, №3, 2001. - 128 –134 б.
8. Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек, халықты жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау департаментінің Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек рыногында жастарды кәсіби бағдарлау, оларды психологиялық қолдау және бейімдеу жүйесін дамытудың 2004-2006 жылдарға арналған бағдараламасы.-Шымкент, 2004.
9.Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек, халықты жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау департаментіні. Оңтүстік Қазақстан облысыың 2002-2005 жылдарға арналған мүгедектерді оңалту бағдараламасы. - Шымкент, 2002.
10.Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек, халықты жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау департаментіні. Оңтүстік Қазақстан облысы әкімінің кедейшілік және жұмыссыздықпен күресу жөніндегі 2000-2002 жылдарға арналған Аймақтық кешенді бағдараламасы. - Шымкент, 2000.
11.Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек, халықты жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау департаментіні. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғауды ұйымдастыру. Шымкент, 2000.
12.Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек, халықты жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау департаментіні. Халықты әлеуметтік қорғаудың 2002-2005 жылдарға арналған бағдараламасы. - Шымкент, 2002.
13.Ф.Рахматуллаев.«Ардагер-Жәрдем» қайырымдылық қорының тұсаукесері өтті. // Оңтүстік Қазақстан, 27 наурыз, 2004 ж.
14.Ж.Шалабаева. Ауылына қарап азаматын таны.// Оңтүстік Қазақстан,15 мамыр, 2004 ж.
15.Серікбай Тұржан. Атаулы әлеуметтік көмектің жағдайын анықтауда. //Оңтүстік Қазақстан, 27 шілде, 2004 ж.
16. Әлеуметті мазалаған сан сауал. // Оңтүстік Қазақстан, 1 тамыз, 2004 ж.
17.Асхан Қожагелдіқызы. Болашақ жетімдіктен басталмаса екен. // Оңтүстік Қазақстан,12 тамыз, 2004 ж.
18.Ж.Шалабаева. Әлеуметтік проблема әңгіме болды. // Оңтүстік Қазақстан, 26 тамыз, 2004 ж.
19.Ж.Шалабаева. Әлеуметіміз жақсарып келеді. // Оңтүстік Қазақстан,1 қантар, 2005 ж.
20.Ә.Ағыбайдың «Қайырымдылық – халықтық қасиет»
// Оңтүстік Қазақстан,8 қантар, 2005 ж.
21.Республика Президентіің 2004 жылғы Қазақ халқына Жолдауы. // Оңтүстік Қазақстан, 11 Қантар, 2005 ж.
22.Ж.Жайлаубекқызы. Облысқа 250 қоларба келді. // Оңтүстік Қазақстан, 11 Қантар, 2005 ж.
23.М.Бекей. Аяулы ардагерлеге аялы қамқорлық. // Оңтүстік Қазақстан, 27 Қантар, 2005 ж.
24. Протез алуға – 33 миллион теңге. // Оңтүстік Қазақстан, 10 ақпан, 2005 ж.
25.Еңбек қауіпсіздігі және еңбек қорғау туралы. // Оңтүстік Қазақстан, 10 ақпан, 2005 ж.
26.Қызметкерлер әлеуметтік тұрғыдан қорғалуы керек. // Оңтүстік Қазақстан,15 ақпан, 2005 ж.
27. «Кешегі кемелі істер – кемел келешек кепілі.// Оңтүстік Қазақстан,17 ақпан, 2005 ж.
28. Ж.Шалабаева. »Қорған» қоры балалар үйіне сыйлық апарды. // Оңтүстік Қазақстан,17 ақпан, 2005 ж.
29.Гордин В.Э. Чем старость обеспечить. –М.:Мысль, 1988.
30. Дельпере Н. Защита прав и свобод граждан преклонного возраста. –М.:Деловая игра, 1993.
31.Настольная книга специалиста:Социальная работа с пожилыми людьми. /Отв.ред.Е.И.Холостова. –М.:Инст. Соц.работы, 1995.
32.Проблемы геронтологии в современной Росcии (материалы научно-практической конференции), М., 1999.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
ПЕДАГОГИКА ЖӘНЕ ПСИХОЛОГИЯ ДЕПАРТАМЕНТІ
ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫС
ТАҚЫРЫБЫ:
ҚАРТТАРДЫ ӘЛУМЕТТЕНДІРУДЕГІ ӘЛЕУМЕТТІК ПЕДАГОГТЫҢ РОЛІ
Орындаған:
Ғылыми жетекшісі:
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ…………………………………………………3
I. ҚАРТТАРДЫ ӘЛЕУМЕТТЕНДІРУ ... ... ... ... ... жүйесі ұғымының
мәні ... ... ... қорғау жүйесіндегі қолданыста болатын
заңнамалар……………………….................................22
1.3. Оңтүстік Қазақстан облысындағы қарттарға ... ... ... АРДАГЕРЛЕРДІ ӘЛЕУМЕТТЕНДІРУДЕГІ КӨКЕЙТЕСТІ МӘСЕЛЕЛЕР ТУРАЛЫ
2.1. Қарттарды қолдау және оларға әлеуметтік көмек беруі туралы газет
беттеріндегі мәліметтер……………….....................................31
2.2. Әлеуметгік қызметкердің ... ... ... көкейтесті мәселелер
туралы………………………………………………………………39
ҚОРЫТЫНДЫ…………………………………...............................43
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ…….............................47
КІРІСПЕ.
Тақырыптың көкейтестілігі. Халыққа білім беру жүйесін қазіргі
кезеңде ... құру ... ... ... ... ... қоғамдық-экономикалық өміріне нарықтық қатынастырдың енуіне
байланысты өзгеріске түскен саяси, экономикалық, әлеуметтік-мәдени, ... жас ... ... ... ... ойластыруды талап
етеді.
Университет түлектеріне әлемдік деңгейде, өркениетті негізде білім-тәрбие
беру дүниежүздік кеңістікте зор мәні бар ... ... ... Осы
проблемаға байланысты еліміздің даму стратегиясына сай жас ... ... одан әрі ... ... ... ... мән ... стратегиялық қызығушылықтар тәрбие жұмысының жалпы
принциіттерін ... ... ... тәрбие үрдісі мен жастар
саясатының барлық аспектілеріне әсер беруіне ... ... ... ... Елбасы Н.Назарбаев толық
тұжырымдағандай қазіргі кезде білім және ... ... ... ... ... мен ... есепке ала отырып
жүргізуде қалыптасқан, сондықтан, тұлға еуразиялық мәдениет пен еуразиялық
ынтымақтастықта ... ... ... ... бастауы кейбір
ағартушылық бағдарлама мен идеология шеңберінде іске асырылуы міндет. Ал
қазіргі ... ... мен ... ... өз ... мәдениетін
сіңірген, басқа халықтардың мәдениетін бағалайтын, өмірінің барысында түрлі
іс-әрекетті өз басымен ұйымдастыруға қабілетті адам.Қазіргі ... ... ... жағдайдың тұрақтылығы мен шиеленесуі, тұрмыстағы
күйзеліс, адамгершілік ... ... ... адал ... деген
ұмтылудың азаюы, еңбек етуге мүмкіншіліктің жоқтығы, жеке адамның,
қоғамның, ұлттық және ... ... өзін ... жас ... теріс
ықпалын тигізуде.
Тәрбие әлеуметтік ішкі жүйе, азаматтық қоғам институты ретінде азамат
тәрбиесінің негізгі факторы ... ... ... ден біз ... ... ... ... өсіп жатқан адамның әлеуметтік-саясаттық.
қүқықтық, ... ... ... ... ... ... ... жүйесінің процесі деп
түсінеміз. ... және ... ... ... ... ... тәрбиенің келелі мәселелерін әрқашан жаңа тұрғыдан көріп ... ... Бұл ... ... стандарттарға интеграциялау мәні негізінде
жас азамат бойында әлеуметтік іс-әрекет субъектісі ретінде көзқарастар мен
сенімдер, ой-сана мен адамгершіліктік қасиеттер ... ... ... өсіп ... алам оның ... ... ... белгілейтін
айқындалған азаматтық қасиеттермен ұстамдардың этикалық негіздерінде дамып
қалыптасады. Қазіргі заманның жеке ... ... ... ... ... де ... әсер береді.
Айта кететін жағдай азамат пен мемлекет ... ... ... үлгілері мен стандарттары азаматтық тәрбиенің келелі
мәселелерін әрқашан жаңа тұрғыдан ... ... ... етеді. Бұл
салада әлемдік стандарттарға интеграциялау тек олардың ортасынан орын ... ... ... ... және қоғаммен қатынастарнның басқа
аспектерін де жандандыра ... Бұл ... ... ... ... үшін ... пен ... нығайту жағдайында және осы
салада өз тәжірибемізді жинақтауға қажет ереекше көкейтесті мәселе.
Осындай кезеңде жас ... ... ... берудің маңызы зор
болып отыр. Елімізде қоғамдық-экономикалық ... ... ... байланысты өзгеріске түскен саяси, экономикалық, әлеуметтік-мәдени,
рухани жағдайлар жас ұрпақ тәрбиесінің проблемаларын жаңаша ... ... ... ... ... ... өркениетті негізде білім –
тәрбие беру ғаламдық мәні бар проблемаға айналып ... ... ... ... сай ... рухани байлығын одан әрі жетілдіре үшін
әлеуметтік қорғауға ерекше мән берілуде.
Қазіргі кездегі саяси және экономикалық жағдайдың ... ... ... күйзеліс, адамгершіліктік құндылықтардың кемуі,
білімге, адал еңбекке деген ұмтылудың азаюы, еңбек етуге ... жеке ... ... ұлттық және мәдени дәстүрлердің өзін
шектеу жас ұрпаққа теріс ықпалын тигізуде.
Осындай кезеңде жас жеткіншектерге ... ... ... ... ... тұр. Адам ... қамқорлықтың өсуі, оны әлеуметтік қорғау тек
этникалық-моральдық ... ғана ... ... сонымен бірге оның
прагматикалық негізі де бар, өйткені ХХІ ғ. ... ... ролі ... ... ... ... күші ... шырқау
биікке көтерілді. 192 елдің ұлттық байлықтарының талдауына сүйене отырып,
Дүниежүзілік банктің ... 90-шы ... орта ... ... ... ұлттық байлықтың 16% - ы, табиғи қорларға – 20 % - ы,
«адам капиталына» 64% -ы ... ... ... ... ... жүйесі әркелкі қоғамның барлық мүшелері
үшін ең төменгі тұрмыс стандарттарын ... ... ... ... ... ... алғаш рет Джон Роулз қалады. Оның философиясының
мәні былай тұжырымдалды: “әр азамат өзінің болашағын нық ... ... ... ... табыс көзінен айырылудан сақтандыру
әбден тиімді болуы мүмкін”.
Қоғам ауқымындағы ... ... оның ең аз ... жөнінде қамқорлық нысандарын қабылдауы ықтимал: өздерінің ағымдағы
табыстарының бір ... осы ... беру ... ... ... ... жағдайлардан өзін сақтандырғандай болады.
Әлеуметтік тәрбие беруде мүгедектер мен қарттар туралы ... ... мен ... ... отырған көмегі қандай болып
жатқанын, қандай мекеме әлеуметтік мәселесімен айналысатынын білу ... ... ... жол береді деп есептейміз.
Зерттеудің мақсаты:
1.Қарттардың жағдайы қай уақытта жақсаратынын анықтау,
2.Облыс бойынша ... ... ... ... танысу,
3.Қарттарға көмек көрсетудегі геронтолог пен әлеуметтік педагогтын ролін
анықтау.
Зерттеудің міндеттері:
1.Әлеуметтік тәрбие ... ... ... ... ... ... ... көрсетіліп отырған көмектің қандай
болып жатқанын анықтау;
4. Қандай мекеме әлеуметтік мәселелермен айналасып жүргенін анықтау, ... ... ... ... ... ... әлеуметтендірудегі көкейтесті мәселелерін анықтау.
Зерттеу нысанасы: Оңтүстік Қазақстан облысындағы қарттар және ... ... ... ... ... өткізілетін жұмыстар.
Зерттеу заты: Әлеуметтік педагогтың қарттарды әлеуметілендірудегі ролі.
Зерттеудің ғылыми болжамы.
1.Егер геронтолог пен әлеуметтік педагог ... ... ... ... көкейтесті мәселесі шешілген болар еді.
Зерттеудің методологиялық негізі ... ... ... облысы еңбек,
халықты жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау департаментіні. Еңбек ... ... ... ... ... ... Оңтүстік
Қазақстан облысы еңбек, халықты жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау
департаментіні. Халықты ... ... ... ... ... ... Н. ... прав и свобод граждан пожилого
возраста”, “Социальная работа с ... ... ... обслуживание пенсионеров и инвалидов. Обзорная информация” және
де басқа көптеген еңбектер есептеледі.
Зерттеу жұмысы кіріспеден, ... ... екі ... 6 бөлімнен,
қорытындыдан және пайдаланылған әдебиеттер тізімінен тұрады.
Кіріспеде жұмыстың ... ... ... ... нысанасы,
зерттеу заты, диплом жұмысының ғылыми болжамы анықталып, методологиялық
негізі көрсетілді.
« ҚАРТТАРДЫ ӘЛЕУМЕТТЕНДІРУ ... ... ... атты ... ... ... ... әлеуметтік қорғау жүйесі ұғымының
мәні мен мазмұны
2. Қарттарды әлеуметтік қорғау ... ... ... ... ... ... облысындағы қарттарға көрсететін әлеуметтік
жұмыстың барысы
«АРДАГЕРЛЕРДІ ӘЛЕУМЕТТЕНДІРУДЕГІ КӨКЕЙТЕСТІ МӘСЕЛЕЛЕР ТУРАЛЫ» ... үш ... ... ... ... және оларға әлеуметтік көмек беруі туралы ... ... ... қызметкердің кәсіптік тұлғасы
3.Ардагерлерді әлеуметтендірудегі көкейтесті мәселелер туралы
I. ҚАРТТАРДЫ ӘЛЕУМЕТТЕНДІРУ ЖҮЙЕСІН ЖЕТІЛДІРУ ... ... ... ... ... ұғымының
мәні мен мазмұны
Адам жөнінде қамқорлықтың өсуі, оны әлеуметтік қорғау тек этникалық-
моральдық пайымдардың ғана бұйрығы емес, ... ... оның ... де бар, ... ХХІ ғ. табалдырығында «адам ... ... ... ... ... күші ... ... биікке көтерілді.
192 елдің ұлттық байлықтарының талдауына ... ... ... ... 90-шы ... орта ... өндірістік қорлардың
үлесіне ұлттық байлықтың 16% - ы, табиғи ... – 20 % - ы, ... 64% -ы ... ... ... көмек көрсету жүйесі әркелкі қоғамның барлық мүшелері
үшін ең төменгі тұрмыс ... ... ... ... ... теориялық негізін алғаш рет Джон Роулз қалады. Оның ... ... ... “әр ... ... ... нық сеніммен болжай
алмағандықтан, кедейшіліктен немесе табыс ... ... ... ... болуы мүмкін”.
Қоғам ауқымындағы мұндай сақтандыру оның ең аз ... ... ... ... ... ... ... ағымдағы
табыстарының бір бөлігін осы ... беру ... ... ... қолайсыз жағдайлардан өзін сақтандырғандай болады.
Роулз критерийіне сәйкес қоғамның жалпы әл-ауқаты оның ең ... ... ... ... ... ... ... бағытталған саясат, өте қымбат қоғам игілігі ретінде (немесе
тиімділіктен айырылу ретінде) қаралуы ... ... ... тек дәулетті
қоғам ғана пайдалана алады. Бұл арада орынды жеткіліктілік қағидасын сақтау
ерекше маңызды.
Көптеген дамыған елдерде «әлеуметтік көмек ... ... ... ... ұйымдастыратын әлеуметтік бағдарламаларға және
мұқтаж адамдарға ақшалай және заттай нысанды бөлінетін ... ... ... елдердің қоғамтану әдебиетінде «әлеуметтік
көмек көрсету» ... ... ... ... болды – 90 –шы жылдарда
тұрмыс деңгейінің күрт төмендеуі мен халықтың ... ... ... ол ... қажетті және әлеуметтік маңызды үдерістің ... Осы ... ... құқықтанушылар, әлеуметтанушылар және
экономистер көбіне сөздің жай мағынасында пайдаланады. Қарапайым көрінетіне
қарамастан, «әлеуметтік көмек көрсету» ұғымы өте көп ... және ... кең ... құқықтық мағынасында әңгіме әлеуметтік
қатынастар жүйесі туралы қозғалады және әлеуметтік көмек көрсетудің мазмұны
іс жүзінде өркениетінде әлеуметтік ... ... ... ... ... мен
отбасылық байланыстардан қазіргі заманғы демократияның ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік қорғалуы
экономикалық және құқықтық институттардың күрделі ... ... ... ... құқықтық тұрғыдан қарағанда
халықтың ... ... ... ... ... конституциялар
мен өзге де заңнамалық актілерде көзделген әлеуметтік кепілдіктерді береді.
Бұл – проблеманың құқықтық аспекті.
Сонымен ... ... ... ... ... қамтитын
әлеуметтік кепілдіктер (тегін тұрғын үй, денсаулық сақтау, білім, өскелең
ұрпақты тәрбиелеу жөніндегі бүкіл ... ... ... ... ... ... қамсыздандыру және т.б.) беруге ... мен жеке адам ... ... ... ... ... адам өздігінен өз қамын ойлауға және өзінің жеке тіршілік
әрекеті мен өз ... ... ... үшін ... ... ... Әлеуметтік асырауда болудың феномені туындайды, ол ... ... ... ал ... ... көрсетуіне ойсыз бағдар жасауын білдіреді.
Ол еркін және саналы субъект ретінде әрекет ... ... ... айырылады да, енжар объектіге айналады. Бұл - ... ... ... ... ... ... салдары.
Бұдан қоғам да ұтпайды. Социалистік мемлекет өзі жариялаған
әлеуметтік көмек көрсету ... ... ... дәрменсіз болды, ол
туралы дамыған капиталистік елдер мен КСРО елдеріндегі халықтың тұрмыс
деңгейлерінің ... ... ... ... соның ішінде
Қазақстанда да сақталып отыр, - заңнамалық әлеуметтік ... ... ... ... өйткені ол үшін қажетті қаржылай қаражаттар жоқ.
1992-1997 жылдары ... ... ... жүйесінің дамуы
негізінен экономикалық құлдыраудың, жоғарғы инфляция мен ... ... ... ... ... ... Атап
айтқанда, бюджеттен тыс әлеуметтік қорлар (жұмыспен қамтылу, зейнетақы,
әлеуметтік сақтандыру), әлеуметтік төлемдерді индекстеу механизмдері ... ... осал ... ... ... ... желісі құрылды.
Өтпелі қоғамдарда, соның ішінде Қазақстанда да, шын ... ... ... ... ... ... алу және ... түріндегі және т.б. халықты әлеуметтік қорғаудың ескі ... ал ... ... ... ... жаңа ... үшін
қаржылай қаражаттар ұдайы жетіспейді. Қазір ... ... ... ... ... және ... медициналық қызмет көрсетуге
байланысты өте қиын жағдай орнады.
Осы жағдайда ... ... ... ... ... сияқты тек ақшалай-өтімдік деңгейде ғана жүзеге асыруға болмайды.
Жаңа тәуелсіз мемлекеттердегі ... ... ... әлсіреген
экономика, бюджеттің төмен қаржылық әлеуеттері (потенциялары) және халық
арасында кедейшіліктің кеңінен таралуы елеулі түзетулер ... және ... ... ... жағдайларында бұрынғы
социалистік өзге елдердегі сияқты Қазақстандағы халықты әлеуметтік қорғау
жүйесі де «көмек көрсетуге» дейін қарапайымдалған және ... ... Ол ... ... ... ... ... жариялаулар және т.б.) болдырмау қолдарынан келетін халықтың жеке
жіктеріне немесе ... ... ... ... ... ... астасып кетті.
Мәселен, 1998 жылдан бері халықтың көптеген ... ... ... ... ... ... орнына ақшалай
жәрдемақылар бере бастады, олар соңғыларының төмен мөлшерлеріне ... ... ... ғана ... ... ... ... әлеуметтік
қорғаудың негізгі қағидаларының бірін бұзды, өйткені дұрысында ... ... ... ... олардың еңбек сипатының салдарынан
әлеуметтік көмек бойынша төлемдерден жоғары болуы тиіс еді.
«Бюджеттік ... ... ... ... шығындардың
ауыртпалығы барған сайын жергілікті бюджеттерге көптеп ауысуда. ... ... ... емес ... ұйымдар да біршама
(әзірше мардымсыз) роль атқарады.
Қазақстан Республикасының ... ... ... есебінен әлеуметтік қорғау 1996 жылғы «Міндетті әлеуметтік
сақтандыру туралы» тиісті Заң ... 1999 ... ... ... келді, осы
заң бойынша елдегі азаматтарға әлеуметтік кепілдіктердің мына ... ... ... ... уақытша еңбекке жарамсыздыққа;
3) екіқабаттыққа және босануларға байланысты жәрдемақылар;
4) сауықтыру сипатындағы қызметтер;
5) міндетті медициналық сақтандыру;
6) ... ... ... ... көрсету;
7) бала туғанда берілетін жәрдемақы;
8) жерлеуге бөлінетін жәрдемақы.
90-шы жылдардың бас кезі мен орта ... ... ... ... ... де ... ... ол
жарналарды төлетудің базалық көрсеткіштерінің құлдырауынан, сондай-ақ жарна
төлеушілердің жарналарды әлеуметтік қорларға толық және уақытылы аударуға
құлықсыздық көрсетулерінің ... ... ... ... төмен деңгейінен көрініс тапты. Бұл зейнеткерлер мен жәрдемақы
алушылар алдында ірі ауқымдағы ... ... ... ... инфляциялық құнсыздануы зейнеткерлер мен жәрдемақылар
алушылардың күнкөріс минимумындағы қажеттіліктерін қамтамасыз ете ... ... ... барған сайын шектеле түсуі кезінде әлеуметтік
төлемдері ұдайы индекстеу қажеттілігін туындатады. ... ... ... ... келеңсіз ықпал ету проблемасы мен өндіріс
шығындарын азайту үшін оны төмендету қажеттілігі пісіп ... жылы ... ... ... ... ... салыққа ауыстырылды. Оның қаражаттары бюджетке түседі, бірақ
қатаң мақсаттық тағайындауда болулары тиіс, яғни олар ... ... ... орталыққа, Медициналық қызметтерге төлем жасау
жөніндегі Мемлекеттік орталыққа және ... ... ... ... ... ... ... кезде олардың мақсатты пайдаланылуларын
қадағалау қиын. Осы кезеңде әлеуметтік салық туралы жаңа ереже талқылануда.
Бірақ талқылау ... ... ... ... ... салаға
жасайтын төлемдеріне баламалы мөлшерде әлеуметтік қамсыздандыру алулары
үшін, 2 мезетте – ... ... ... және ... ... тағайындалуын реттеу қажет.
Бүгінгі таңда Қазақстанда халықты әлеуметтік қорғаудың мына
бағыттарын шартты түрде бөліп атауға болады:
1) жұмыссыздарды ... ... ... ақысын жарым-жартылай төлеу;
3) әлеуметтік көмек беру.
Жоғарыда айтқан халықты ... ... ... ішінде біз
жұмыссыздарды қорғау мәселесіне ... ... ... ... жүйесінде белсенді және енжар
шараларды даралайды. Белсенді шараларға кәсіптік даярлау мен ... ... ... ... ... және жаңа ... орындарын ашу
жатады. Енжар шаралар жұмысқа орналастыруды, ... ... ... ... ... ... қамтиды.
Дамыған елдерде де жұмыспен қамту саясатына белсенді және ... ... ... ... жаңа ... орындарын ашуға,
қайта мамандануға, мүгедектерді еңбек қатарына қосуға және т.б. барлық
шығындардың 25-30 % ... ... ... ... ... ... ... Ұзақ мерзімді жұмыссыздық кезінде (1-2
жыл) жұмыссыздар аз қамсыздандырылған азаматтар ... ... ... ... ... ала ... 1991-1999 жылдары халықты әлеуметтік қорғаудың енжар
нысандарына екпін берілді. 1991 жылы ... ... ... қоры ... қорға бюджеттен тыс мен өзге факторларға қарай
жұмыссыздарға сараланған саладағы кәсіпорындар мен ұйымдар, ал 1997 жылдан
бері ... ... да ... ... 1-2 % ақша ... бастады.
Қазақстан Республикасында «Халықтың жұмыспен қамтылуы туралы» (1991
ж.) бірінші Заңына сәйкес жұмыссыздардың бұрынғы жұмыс стажына, ... ... ... ... ... белгіленді.
Әлеуметтік қолдау көрсетудің анағұрлым жоғарғы деңгейі штаттың қысқаруына
немесе кәсіпорындарды таратқан жағдайға ... ... ... ... ... ... оқыту мерзімінде
жұмыссыздарға стипендиялар төлеу ... ... 1 ... ... ... ... «Халықтың
жұмыспен қамтылуы туралы» жаңа Заңы күшіне енді, ол ... ... ... ... жүргізуге, азаматтарды жұмыс іздеуге уәждеуге,
халықтың ең осал санаттарына ... ... ... ... Осы
заңға сәйкес жұмыссыздық бойынша жәрдемақы едәуір азайтылды және ол айлық
есептік көрсеткіштің 3,5 еселік мөлшерінде ... ... ... ... төленетін жәрдемақы жойылды. Жұмыссыздады кәсіптік ... ... ... ... стипендиялар айлық есептік көрсеткіштің 3
еселік шамасында сақталды.
Қазақстанда жұмыспен қамтудың белсенді саясаты мен еңбек рыногының
жаңа ... ... ... және қаржылық пайымдардың мәжбүр
етуінен болғанын атап ... жөн. ... ... одан әрі ... 3 ай ... ... жаңа Заңға түзетулер енгізуді талап етті.
Қазақстан ... 1999 ... 5 ... ... ... ... ... Республикасының Заңына өзгертулер енгізу
туралы «Заңына сәйкес белгіленген тәртіпте ... ... ... ... бойынша жәрдемақы төленбейтін болды. Оның орнына
жергілікті бюджеттің қаражаттары есебінен ... ... ... оны аудандық (қалалық) еңбек, жұмыспен қамту және әлеуметтік
көмек ... ... ... көмек көрсету орталықтары) ... ... ...... ... өте ... салада жергілікті бюджеттердің қаржы жағдайын ... ... ... үйді ... дотация, азық-түлікпен, отынмен, киім-
кешекпен заттай көмек көрсету және т.б.).
Қазақстанда шағын несиелендіру бағдарламасы 1998 жылы ... ... ... мен кедей азаматтарға 400 АҚШ долларына баламалы
мөлшерде шағын несиелер бөлу), ... ... ... жаңа ... ... ашу және ... ... ретінде қарауға болады.
Алайда қаржылай қаражаттардың жеткіліксіздігіне байланысты бұл
бағдарлама 2000 жылы ... ... ... ... ... көшу мән ... жұмыссыздық бойынша жәрдемақыларды жоюды
білдіреді, ал жұмысқа орналастыру мен кадрларды даярлау жөнінде ... ... ... ... ... аспектінде «Қазақстан
Республикасының халқын әлеуметтік қорғау ... ... ... ... болып табылады, ол Үкіметтің 2001 жылғы 27 маусымдағы ... ... ... айырылған жағдайда әлеуметтік қорғауға
арналған арнайы бөлім бар, бөлімде ... ... екі ... ... ... ... ... азаматтарды жұмысқа орналастыруға,
кәсіптік қайта даярлауға, жергілікті бюджеттердің есебінен ақылы қоғамдық
жұмыстар беруге жәрдемдесу жолымен әлеуметтік ... ... ... бір ... ... ... сақтандыру
жүйесінен ресми сектордың қызметкерлеріне төлемдер беру. Әлеуметтік
сақтандыру жүйесін төлемдер ... ... ... егер азамат
заңнамада белгіленген тәртіп бойынша жұмыссыз ... ... және ... белсенді түрде шұғылданса, сондай-ақ жүйеге нақты салым ақша
салған жағдайда пайда болады.
Жеке ... ... үшін ... ... ... айыру жүйесі
қолданылады, ол төлемнің мерзімін созуға, азайтуға немесе оны ... ... егер ... мен ... ... ... сәйкес
келіп, ол осы жұмыстан бас тартқаны, өз еркімен жұмыстан ... ... ... ... сақтандыру жүйесін енгізу жұмыссыздарды
қамтамасыздандыру жүйесін едәуір жақсарту мен ... ... ... ал
жәрдемақы төлеу мерзімін шектеу белсенді түрде ... ... ... құжаттың мазмұндық жағына тоқталмастан, мынаны айтып ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік
қауіптердің тізбесіне жұмыстан айырылу қаупін кіргізу 2003-2005 жылдары
жоспарланып отыр. Бұл - өте ... ... ... ... ... ... бас ... негізгі 3 мақсатта қол жеткізуді
көздеуі ... ... ... дамыту;
2. Жаңа жұмыс орындарын жасау үшін әсіресе шағын және орта бизнесті
дамыту, ... ... ... ұшыраулары мен қызметкерлерді
жұмыстан ... жол ... ... істеп тұрған өндірістерге бар
мүмкіндігінше қолдау көрсету;
3. ... ... ... ... ... жұмысқа
орналастыру мен қайта оқытуды шұғыл және икемді түрде жүзеге асыруға
септігін ... ... ... ... ... ... емес және олар салықтық
алымдар алу шарасымен белгіленеді, салықтардың шамадан тыс ... ... ... ... ... ... ... шығындарды
ұлғайту туралы емес, ал алынатын ... ... ... ... ... ... ... ұтымды пайдалану және қолайлы
әлеуметтік стандарттарға қол жеткізу жайында ... ... ... ... проблемасы экономикалық дауыс, экономикалық аспект бола
алады.
«Әлеуметтік көмек көрсету» ... ... ... қабылдауымен шектелмейтін атап көрсету керек, ол өзге де ... ... ... ата-аналар балалардың ... ... ... ... ала ... ... ... жат қылықтың сорақы түрлерімен күн ... ... ... ... арамтамақтық, ұрлық, ондай балалар шын мәнінде
қараусыз болып табылады.
Мұндай балалар ең алдымен осы жағдайда әлеуметтік ... ... ... ... ... мұқтаж болады.
Әйелдердің әлеуметтік қорғалуы туралы мәселе қозғалғанда,
бірінші ... ... ауыр және ... ... ... ... кемістетін қасиетін қорлайтын өзге де әрекеттерден қорғау
ұйғарылады. Халықтың өзге санаттары – жұмыссыздар, зейнеткерлер, ... ... ... ... және ... ... көрсетудің өзге де
экономикалық емес шараларына мұқтаж.
Алайда көпшілік жағдайларда өздігінен алынған құқықтық ... ... ... тар ... ... ... қорғаудың
мазмұнын әсте тәмендайды. Ондағы басты, негізгісі – экономикалық құрамдас
бөлік. Сонымен, кең ... ... ... ... ... ... оның
жеке топтарының, жіктері мен таптарының тіршілік әрекетін жақсарту, адам
дамуының деңгейін ... ... ... ... ... ұйымдық
және экономикалық шаралар жүйесін көрсетеді.
Әлеуметтік көмек көрсетуде «таза күйде», «саяси», «құқықтық»,
«әлеуметтік» ... ... ... ... ... әрдайым мүмкін бола
бермейді, өйткені бір шараның өзінде (мәселен, ... ... ... ... заң ... ... үлкен саяси,
әлеуметтік және экономикалық мән болуы мүмкін. ... мен ... ... ... көбіне тар мағынада ең алдымен ерекше күрделі
жағдайлардағы және ... ... ... ... тіршілік әрекетін
жақсартуға дәрменсіз (қарттар, жетімдер, жұмыссыздар мен ... ... ... аталатын жіктеріне жарамды (қанағат ... ... ... ... ... ... ... қаралады.
Біздің ұғымымызда (түсінігімізде) халықтың маргиналды (шектеулі)
(әлеуметтік осал) жіктерін әлеуметтік қорғау механизмі небәрі соның ... ... ... да, ... ... яғни әлеуметтік қорғаудың бүкіл
жүйесін қамтиды. Оны (маргиналды топтарды ... ... ... қайыр көрсету немесе әлеуметтік көмек ретінде (соңғы термин
айтуға анағұрлым қолайлы, бірақ дәл емес) ... ... Одан ... көмек табыстар мен жалақыны қорғауды, бөлу қатынастарын
жетілдіру және өзгелерді ... де ... ... ... ... ... ... маргиналды жіктеріне жатпайды.
Халықты әлеуметтік көмек көрсету жүйесінде мына деңгейлерді бөлу
қабылданған:
• Мемлекеттің және ... ... ... ... ... ... фирмалар әкімшіліктерінің, кәсіпорындардың
тарапынан;
• кәсіподақтар, әр түрлі үкіметтік емес ұйымдар мен ... ... ... ... және ... ... ... әлеуметтік қорғаудың мынадай нысандары бөлуге
болады:
• балалар;
• аз ... ... аз) ... мен ... ... мен көп ... аналар;
• жұмыссыздар;
• зейнеткерлік жастағы адамдар;
• науқастар мен мүгедектер;
Аталған деңгейлер мен ... ... ... және ... ... сәбилер алғашқы кезде біржола отбасының әлеуметтік
қорғауында болады (егер бала ... ... бір ... ... Қазіргі кезде көптеген отбасылыр өз ... ... ... жағдайларын, әсіресе балалардың саны көп болғанда,
қамтамасыз ете алмайды. Осыдан балалар мен көп балалы аналарды мемлекет ... ... ... тарапынан әлеуметтік қорғау қажеттілігі
туындайды.
Былайғы тең жағдайларда әркелкі отбасының (жеке адамның) тіршілік
етуге неғұрлым ... көп ... ... ол ... көмек
көрсетуге аз мұқтаж болады. Сондықтан тұрақты, біршама жоғары ағымдағы
табыстар, сондай-ақ қор жинаулар ... ... ... ... ... ... және өзге де құндылықтар) халықтың өзін-өзі қорғаудағы ең
тиімді құралдар болып табылады.
Дамыған батыс елдерінің тәжірбиесі, ... ... ... мен ... өзара іс-қимыл жасаған кезде әлеуметтік
қорғау ... өз ... ... ... ... қабілетті
екендігін көрсетеді. Әлеуметтік сақтандыру қағидаты жарналардың ... мен ... ... ... ... тығыз байланыстың
есебінен көрсетілетін әлеуметтік көмекті ... ала ... ... ... жеке ... да, ... жарым-жартылай
ортақ қайта бөлу жүйесі де роль атқарады. Қамқоршылық ... ... ... алушының бұрын жасаған жарналарына, көлденең табыстарына
немесе мүліктік жағдайына тәуелсіз көрсетіле береді. Мұндай көмек жалақыдан
немесе отбасылық табыстан айырылған ... өзге ... ... ... ... ... сақтандырудың ең жетілген жүйесі де, әлеуметтік
қауіптің ... ... ... ала ескере алмайды, солардың салдарынан
адам (немесе отбасы) қиын жағдайға ұшырауы мүмкін. ... ... ... бөлігі ретінде әлеуметтік көмек адамдардың жеке
мұқтаждарына бағдарлана және ол мүмкін жағдайдан өз ... ... ... ... ... ... қаржыландыру көзі
бюджет болып табылатындықтан, оның масштабтары (көлемдер) әр ... ... ... ... қорғаудың ең ортақ (жалпы) қағидаларына жататындар:
• халықтың барлық жіктерінің тіршілік әрекетінің қолайлы жағдайларын
қамтамасыз етуге ... мен ... ... ... қажетті жағдайларда медициналық әлеуметтік және ... ... ... ... ... және ... қауіптерден қорғаудың
жалпыға бірдей және міндетті сипаты;
• халықтың неғұрлым көп бөлігіне әлеуметтік қорғау жүйесін ... ... ... жәрдемақылар беру үшін себеп – қартаюдан, ... ... ... қысқа уақыт науқастанудың немесе өндірістік
жарақаттың, сондай-ақ асыраушыдан айырылудың, бала табудың, жұмыссыздықтың
нәтижесінде ... ... ... ... ... нысандарына
госпитальға жатқызу, медициналық қызмет көрсету, сауықтыру күтімі, тамақ
өнімдерімен, отынмен ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру
жолымен беріледі, ол зейнетақылар мен еңбекке жарамсыздық, науқастық және
жұмыссыздық жөніндегі жәрдемақылар төлеміне қатысты. Жәрдемақының ... ... ... (кіріспен) байланысты. Егер жеке адамның әлеуметтік
сақтандыру қызметтерін пайдалануға құқықтары болмаса, ал оның нақты ... ... ... ... ... ... ең аз табыстан
аз болса, онда аз қамсыздандырылу ... аз) ... ... ... ... ... ... күшіне енеді. Бұған үйленуге,
бала тууға, қазаға (өлімге) байланысты арнайы шығындарды ... ... ... ... қажет.
Көптеген елдерде әлеуметтік сақтандыру мен аз қамсыздандырылу
бойынша жәрдемақылардан басқа үй шаруашылықтарының табысына қатыссыз барлық
балалы ... ... үшін ... ... ... ... орнына ата-аналарға салық төлеу ... ... ... ... ... ...... саясаттың бір
бөлігі, сондықтан, қағида ретінде, олар бала туу көрсеткіштерін ынталандыру
мақсатын көздейді. Сондай – ақ, әлеуметтік қорғау ... ... ... ... ... жөніндегі заңнама болып табылады.
Индустриялы елдердегі әлеуметтік қорғаудың ұлттық жүйелерінің
құқықтық базасы адам ... ... ... ... халықаралық
нормалар мен стандарттарға (Адам құқықтарының жалпыға бірдей декларациясы,
Экономикалық, әлеуметтік және ... ... ... Халықаралық пакт,
Әйелдерге байланысты кемсітушіліктің ... ... ... ... ... Балалар құқықтары туралы Конвенция, Мүгедектер үшін ... ... ... ... ... және т.б.) сүйенеді.
Шетелдік теория мен практика ... ... ... ... негізгі бағыттарын жасады:
• бір-бірін қайталайтын көптеген жәрдемақылардың орнына ... ... ... ... ... ... мұқият тексерумен ұштастыру арқылы қатты
мұқтаждар ... ... ... ... ... ... жалпыға бірдейлік қағидатынан сайланбалы
қағидатына көшу (ауысу);
• бұрын барлығына мемлекеттік бюджеттің есебінен ... ... ... ... ... ... ... қоғамдық секторды
сақтау;
• әлеуметтік бағдарламаларды қамтамасыз ету бойынша негізгі ... ... ... ... ... бюджеттерге
(аумақтар және жергілікті өзін-өзі (өзіндік) басқару органдары) көшіру;
• әлеуметтік ... ... ... мен ... ... жеке ... нысандарын (түрлерін) дамыту;
• әлеуметтік секторды бағдарламалар бойынша қаржыландыруға ауысу,
әлеуміттік нормативтерді және қаржы-қаражаттардың ... ... ... ... ... ендіру жолымен бюджеттік
қаражаттарды дербестендіру ... ... ... және ... ... көрсетулерді тұтынушылық таңдау
мүмкіндіктерін ұлғайту;
... ... ... кәсіпорындарда әлеуметтік қызмет
көрсетудің бір бөлігін сақтау (әлеуметтік шығындар төмен елдерде, ... ... ... ... роль ... ... ... қорғау жүйесіндегі қолданыста болатын заңнамалар
Халықты әлеуметтік қорғаудың негізгі қағидасы ... ... аса ... ... ... ... көмек беру болып
табылады. Аса әлсіз санаттағы азаматтарға қарттар ... ... аса ... ... ... ... ... беру мақсатына
сәйкес олардың әлеуметтік жағдайына талдама жасай отырып 2000 жылы халықты
әлеуметтік қорғаудың ... ... және ... ... ... қабылданды.
Бұл құжаттар жекелеген санаттардағы азаматтардың проблемаларын
шешуде жүйелілікті қамтамасыз етті.
Осы екі бағдарламаны біз ... ... ... ... ... ... бар.
Негізгі іс-шаралары денсаулық сақтау, ... ... ... ... ... мен мүгедектердің ... ... ... асырылатын болуы керек.
Осы бағдарламаны шешуде:
- соғыс ардагерлерін сауқтыру. Жыл сайын Ардагерлер үйі мен Сарыағаш
шипажайында 3 мыңнан ... адам ем ... Бұл ... ... ең
жоғарғы көрсеткіш және ол жолдама алған барлық ардагерлердің 50 пайызын
құрайды. Мұнан басқа зейнеткерлер мен ... ... ... ... «Жеке Батыр» шипажай-ларында емделуіне мүмкіндік
жасалған;
- Жалғызілікті қарт азаматтарға 27 үйде ... ... ... ... ... Департаменттің 7 интернат үйінде медициналық және әлеуметтік-тұрмыстық
көмекке мұқтаж 1600 қарттар өмір сүруде. ... ... мен ... ... ... үйі мен ... жүйке аурулары интернат үйін кеңейту жөнінде алдын ала
қойған міндеттері ... ... 2003 жылы ... қосымша 52 және 60 орындық жатын корпустар
іске қосылды.
- Қарттар мен мүгедектердің пайданылнған ... ... ... ... көмектеріне қаржы ұйымдастыру жұмыстары жүргізіледі.
Қарттарды әлеуметтік қолдау шаралары Қазақстан Республикасының
«Қазақстан Республикасының мүгедектердің әлеуметтік қорғалуы ... ... 21 ... Заңына, «Қазақстан Республикасының мүге-дектігі
бойынша, асыраушысынан айырылу ... ... және ... ... мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақылар туралы» 1997 жылғы 16
маусымдағы Заңына, «Қазақстан Республикасындағы арнаулы ... ... ... 5 ... ... басқа да заңнамалық келісімдерге сәйкес
жүзеге асырылады. Одан да ... ... ... ... ... оның ішінде қарттарды әлеуметтік қорғау жүйесіндегі қолданыста
болатын заңнамалар жарық көрген.
Осы заңнамаларлы ... ... ... ... ... әлеуметтік қорғау жүйесіндегі қолданыста болатын заңнамалар.
|Р/с | ... ... ... ... ... ... ... көмек |17 шілде |
| ... ... заңы |2001ж ... ... ... әлеуметтік көмекті |24 желтоқсан |
| ... және ... ... ... |2001 ж |
| ... заңы | ... ... атаулы әлеуметтік көмек көрсету |29 қантар |
| ... ... ... |2002 ж. |
| ... ережесін келісу туралы» | |
| ... ... ... | ... ... ... ... |5 сәуір |
| ... ... ... заңы |1999 ж. ... ... ... зейнетақы |20 маусым |
| |мен ... заңы |1997 ж. ... ... ... ... |21 ... |
| ... ... ... |1991 жыл ... ... ... ... |28 сәуір |
| ... ... мен ... |1995 жыл |
| ... ... ... | |
| |мен ... ... қорғалуы туралы» | |
| ... | ... ... Республикасының Үкіметінің |21 қантар |
| ... ... ... ... |2001 ж |
| ... ... ... ... ... | |
| ... ... облысы әкімшілігінің |2сәуір ... ... ... ... ... ж. |
| ... Мен ... ... ... | |
| ... | ... ... ... ... ... |13 қантар |
| ... үйі ... ... |2000 ж. |
| ... облысының Арадагерлер үйі | |
| ... үйі ... етіп ... құру | |
| ... ... | ... Оңтүстік Қазақстан облысындағы қарттарға көрсететін әлеуметтік
жұмыстың барысы.
Оңтүстік ... ...... ірі аймақтардың және халқы
тығыз ораналасқан облыстардың бірі. Сондықтан ... ... шешу аз ... ... азаматтарға көмек көрсетуде кешенді
шараларды қажет етеді. Соның ішіне қарттарды ... ... орын ... ... жағдайдың жақсаруына қарамай, халықтың жекелеген
санаттары әлеуметтік көмекті қажет етеді. Бұл халықтың жалпы санының ... ... ... 666 мың жасы 80-гі ... және одан асқан
зейнеткерлер.
Облыстағы халықты әлеуметтік қорғау шараларының кешенді ... ... ... «Ұрпақтардың өзара сабақтастығы, ұрпақтар
арасындағы қатынастырды оңтайландыру, аға ұрпақтардың ... ... ... ... ... ету» ... ... тұр.
Кешенді бағдарламада «Аға ұрпақ» бағдарламасы деген бөлім кірген. Осы
бөлімді толығырақ ашып көрсетейік.
«Аға ұрпақ» бағдарламасы.
Бұл бағдарламада қарттарға ... ... ... белгіленген, аға ұрпақ өкілдерінің қорғалуымен кепілдіктерін
күшейтуге, аға ұрпақ арасында өткізіліп жүрген ... ... ... асыруға бағытталған қолданыстағы құқықтық нормаларды жұмылдыруға
бейімделген.
Егде ... ... өмір сүру ... ... көрсетілетін
көмектің атаулылығына бейімделген шаралар жоспарланған.
Әлеуметтік-экономикалық, жанұялық-тұрмыстық, эмоциялы-психологиялық
сипаттағы мәселерді шешу ... ... ... ... ... ... күш-жігерін үйлестіру жөніндегі міндеттер
белгіленген.
Қарттардың денсаулығын ... ... ... ... ... қамтамасыз етуге бағытталған шаралар анықталған.
Аға ұрпақ өкілдерінің әлеуметтік қорғалуын ұйымдастыру, әлеуметтік
қызмет көрсету бойынша мүмкіндіктерді кеңейту ... ... ... ... ... қызмет көрсету мекемелерінің материалдық-
техникалық базасын нығайту жөніндегі шаралар да ескерілген.
Қарт кісілерге әлеуметтік-тұрмыстық көмек көрсету мәселелерін ... ... және ... емес ... демеушілерді тарту
жоспарланған.
Аз қамтамасыз етілген зейнеткерлерді, ... ... ... алу ... ... ... Қазақстан облысының еңбек және халықты жұмыспен қамтамасыз
ету және әлеуметтік қорғау департаменті ... ... ... ... ... бағдарламасын” жасалған.
Бағдарламамен танысайық.
“2002-2005 жылдарға арналған “Аға ұрпақ” облыстық бағдарламасы”.
|Р/с | | ... ... |
| ... атауы | ... ... ... ... ... нақты |Тұрақты |
| ... ... ... ету | ... ... аудандар мен қалалар әкімдері |2002-2005 ж. |
| ... ... аз ... | |
| ... ... ... көмек көрсетуді | |
| ... ... ... жалғастыру | ... ... ... ... және Созақ |2002 ж |
| ... ... ... бар ... | |
| ... жөнінде ұсыныстар дайындау | |
|4 ... ... ... соғыс мүгедектері |2002-2005 ж. |
| |мен ... ... және ... | |
| ... ... ... ерен | |
| ... ... ... және ... | |
| ... тың еңбек-керлерін, Ардақты | |
| ... ... ... ... мен | |
| ... Еңбек Ерлерін жыл бойы сауықтыруды| |
| ... ету. | ... ... ... ... ... |2002-2005 ж. |
| ... және ... ... | |
| ... тыл ... Ұлы Отан | |
| ... ... ерен еңбектері үшін | |
| ... және ... ... | |
| ... ... ... жауынгерлердің | |
| ... жыл бойы ... ... | |
| |ету. | ... ... драма театрында соғыс және еңбек |Жыл сайын |
| ... ... ... ... | |
| ... атты жаңа ... ... кешті | |
| ... ... | ... |1941-1945 жылдардағы Ұлы Отан соғыс ... ... ж. |
| ... қайтыс болған әскери қызметшілердің | |
| ... тыл ... ... | |
| ... ... және материалдық | |
| ... ... ... ... іс-шараларды | |
| ... | ... ... ... ... кәсіпорындар мен |2002-2005 ж. |
| ... ... ... алған мүгедектерге | |
| ... және ... ... ... | |
| ... мен ... ... ... | |
| ... келісім-шарттарды қарастыруды ұсыну | ... ... ... ... ... |
| ... орта және ... оқу | |
| ... ... ... ... | |
| ... ... ... «Ұзақ жасау | |
| ... ... ... – | |
| ... ... «Аға ... ... қарсы | |
| ... атты ... ... ... | |
| ... | ... |80 ... асқандарға арнайы мемлекеттік |Тұрақты |
| ... мен ... дер ... | |
| ... ... ... қамтамасыз ету | ... ... 80 ... ... қарттардың |2002-2005 ж. |
| ... ... 850 ... ... | |
| ... уақтылы төлеуді жалғастыру | ... ... ... ... ... ... | |
| ... ... және ... ... |
| ... ... ... ... ... | |
| ... ... бару және де ... да | |
| ... ... ... асыру. | ... ... ... ... ... жағынан|2002-2005 ж. |
| ... ... ету. Үйі жоқ ... | |
| ... ... әлеуметтік оңалту | |
| ... ... ... ... | |
| ... Жасы келген тұлғалардың | |
| ... ... және дене | |
| ... ... ... | |
| ... сай ... | ... ... және ... ... және аз ... ж |
| ... ... ... және | |
| ... ... ... тегін | |
| ... ... ету. | ... ... жүзеге асыру үшін жұмсалатын болжамалы сома:
1) 2002 ж.- 65692,7 мың теңге;
2) 2003 ж.- 66911,2 мың теңге;
3) 2004 ж. – 67935, 8 мың ... 2005 ж. – 101612, 8 мың ... ... 302152,5 мың ... ... ... ... Ұлы Отан соғысы мүгедектеріне
теңестірілген адамдарға 5,7 ... ... ... ... немесе 4691,1
теңге мөлшерінде арнаулы мемлекеттік жәрдемақы төленеді. Ұлы Отан соғыс
ардагерлері мен мүгедектеріне көрсетілер ... кең ... ... ... бұл ... ... игі ... жоспары түзіліп отыр.
Жеңіс мерекесі құрметіне соғыс ардагерлері үшін ... ... ... ... бір ... ... көмек беру көзделуде. Облыс
бюджетінен 10.000 теңге материалдық көмек ... Бұл іс ... ... ... ... қарттар мен мүгедектерге арналған 1580 орындық интернат
үйі жұмыс істейді, олардың ішінде 830 ... 4 ... үйі ... ауруымен ауыратын адамдарға арналған интернат бар
2001 жылғы “Ардагер -2000” лотореясын ойнатудан түскен ... ... және ... ... үшін 70 кресло-қораптар алынды, ал
2002 жылдың ... 20 ... ... ... облыстық бюджеттен бұл
үшін арнайы қаржы бөлінді.
II. АРДАГЕРЛЕРДІ ӘЛЕУМЕТТЕНДІРУДЕГІ КӨКЕЙТЕСТІ МӘСЕЛЕЛЕР ТУРАЛЫ
2.1. ... ... және ... ... ... ... туралы газет
беттеріндегі мәліметтер
Қарттарды қолдау, оларға көмек көрсету мәселелері көптін ... ... Сол үшін ... құралдары да осы мәселеге көп көңіл бөледі.
Ақпарат құралдарындағы қарттарға көмек көрсету мәселесіне шолу жасайық
27 наурыз, 2004 ж.
«Ардагер-Жәрдем» қайырымдылық қорының тұсаукесері өтті деп ... ... ... ...... ... ... отбасына жәрдем беру. Бұл қорға 6
миллион 400 мың ... ... ... 2004 ... ... ... таны» атты мәлімдеде Ж.Шалабаева Сайрам
ауыданында ас беріп, сыйлық беріп, өздерінің ... ... ... 2004 ... ... ... ... анықтауда» атты мәлімдемеде
Серікбай Тұржан Бәйдібек ауданында «Отан» партиясы ұйымдастыруымен басқосу
өткізіп, халықтың әлеуметтік жағдайын ... ... ... ... 2005 ... Президентінің 2004 жылғы Қазақ халқына Жолдауындағы
тапсырмасына ... ... ... ... одан ... ... ... жақында ғана Үкімет мәжілісінде мақұлданды.
Бағдарламада 2005-2007 жылдар аралығында әлеуметтік ... ... ... ... көп деңгейлі жүйесі ендіріледі.
Бірінші деңгейі (базалық деп аталады) мемлекет тарапынан ... ... ... ... (республикалық бюджет)
Екінші деңгейі (міндетті) - әлеуметтік қауіп бойынша міндетті әлеуметтік
сақтандыру есебінен жүргізілетін әлеуметтік төлемдер ... ... ... ... ...... ... аударымдар есебінен
жүргізілетін әлеуметтік төлемдер.
2. 2006 жылдан бастап барлық әлеуметтік төлемдер ... ...... ... негізінде төленеді. Күнкөріс деңгейінің 20
пайызы мөлшерінде ... ... ... ... ендіріледі.
3. 2006 жылдан бастап төменгі зейнетақы мөлшері базалы зейнетақыны
қоса есептегенде 8046 теңгені, орта ... - 11266 ... ... - 13036 ... құрайды.
4. Мүгедектердің мемлекеттік әлеуметтік жәрдем ақысы 2005 жылдың
қантарынан бастап :
I топқа - 2895 ... ... 2412, 5 ... ... ... ал 16 жасқа денйігі мүгедек балаларға 2895 теңгеге
артады.
5. 2006 жылдан бастап мұқтаж ... 18 ... ... ... ... ... ендіріледі.
Үш жылда орын алатын игілікті өзгерістердің дені мүгедектерге, ана
мен балаға, ... ... ... ... ... Отан соғыс ардагерлері мен мүгедектеріне көрсетілер қамқорлық кең
көлемді қамтылып отыр. Облысымызда бұл орайды атқарылатын игі ... ... отыр ... ... құрметіне соғыс ардагерлері үшін
республикалық бюджеттен 30.000 теңге көлемінде бір жолғы ... ... ... ... ... 10.000 теңге көлемінде материалдық көмек
көрсетілуде. Бұл іс аудан, ауылдық әкімшілік тарапынан ұйымдастыруда.
11 Қантар, 2006 ж.
«Аяулы ардагерлеге аялы ... ... ... ... ... хабарлайды:
«Ардагерлер үйі Жеңіс күніне дейін пайдаланылуға берілмек. Оларға
әлеуметтік карта ашып, ... ... ... ... болу көзделіп отыр».
15 ақпан, 2006 ж.
«Кешегі кемелі істер – кемел келешек кепілі». Бұл мақалада ... ... ... ... ... ... ... есепте
халықты әлеуметтік қамту туралы сөз қозғаған.
Жалғызілікті қарттар үйіне ... ... ... 27 ... ... ... істеп, 2,3 мың адамға қызмет көрсетуде. 143 мүгедек
қоларбамен қамтамасыз етілді.
7-9 мамыр 2007 ж.
«Ардагерлерді ардақтау -парыз», ... ... ... үлес қосты?»,
»Ардагерлерін ардақтады», »Менің атам 28 панфиловшылардың ... ...... есте», »Берлинге жол ашқан ... ... ... »Қарт майдангерге құрмет», »Ардагерлерге ... ... ... ... ... үні ... ... толған осы
мәлімдерлерді 60 Жеңіс қарсаңында ... ... ... ... ... кәсіптік тұлғасы
Әлеуметтік жұмыс қызметтің жан-жақты түрі больш саналады. Ол маманнан ... ... ... ... және оның тәжірибеде қолдана білуін талап етеді.
Біліктілік анықтамалығы әлеуметтік ... әр ... ... ұзын ... ... ... ... біз әлеуметтік қызметкердің фукциясына тоқталмақпыз.
Әлеуметтік педагогтың функциясы
1.Әлеуметтік педагогиканың ғылыми-әдіснамалық, ... ... ету, ... ... тиімділігі мен сапасын арттыру, жан-жақты
жетілген тұлғаны қалыптастыру;
2.Жалпы білім берудің, тәрбиелеудің нақты ... ... ... ... Білім берудің әлеуметтік бағыттарын болжам жасау, іс-әрекетке ғылыми
тұрғыдан болжам жасау;
4.Жеке тұлғаның болашағына анықтама ... ... ... ... ... ... қарастыру,
қоғамның ықпалына сәйкес азамат қалыптастыру
6.Білім беруді ақпараттандыру жұмыстарына әлеуметтік ... ... ... ... прогноздық, түзеушілік-қалыпқа келтіру, ... ... ... ... ... ... ... ұстаным, іргелі ұстаным, әмбебаптық және бағалау, болжам жасау.
Әлеуметтік қызметкердің жұмысы:
- әлеуметтік-медициналық, заңдық, психологиялық-педагогикалық, материалдық
және басқа ... ... күш пен ... қорғауды қажет ететін отбасылар мен жеке адамдарды
анықтауға;
- ... ... ... ... ... себептерді
белгілеуге (отбасында, жұмыс және оқу ... ... ... мен жанжалдарды шешуде ықпал етуге және әлеуметтік
корғауға;
- ... ... ... ... тобына қажетті ... ... ... әр ... ... ... ұйымдар мен мекемелерге ықпал етуге;
- кәмелетке толмаған балалары бар әйелдердің, ... ... ... ... ... келісім-шартын жасау және
отбасы тәрбиесіне көмек көрсетуге;
- әлеуметтік мінез-құлықты кәмелетке ... ... ... ... тұру ... ... ... кеңесін және тәрбиелік жұмыс жүргізуге;
- қамқоршылық пен қамқорлық көрсетуді, ... және ... ... ... әлеуметтік-
тұрмыстық және басқа көмекті қажет ететін қарттарға ... ... ... ... болып табылатын келесі бөлігінің мазмұны
бұл жұмыстың міндетінен шығады. Оның қызметі: болжамалық, ұйымдастырушылық,
психологиялық-педагогикалық, диагностикалық, ... ... ... ... өз жұмысын қызметтің қандай да бір саласында объект
туралы мәлімет ... ... Бала ... ана, көп ... ... ... маңай, экономикалық, әлеуметтік ... ... ... ... ... пен ... басқа да мүшелерінің
денсаулығы мен амандығы, отбасының қазіргі күйі және т.б.
Қызметкер отбасы ... ... ... ... ... ... көлемін, жұмыс түрін, өз жұмысының тәртібін, қиыншылығын, нысандарын,
әдістерін бағалап, ... ... ... және басқаларғы ыңғайлы тәртіп
белгілейді.
Әлеуметтік жұмыс жүргізетін қызметкер, маман «диагнозбен» бірге, өзінің
жұмысына да диагноз қояды: ... ... ... ... ... ма, ... мен ... мүшелеріне нақты көмек көрсете ала ма, ... ... және ... ... байланыс жасауға тура келеді, қай
уақытта отбасымен ... ... ... ... (әр отбасымен бірге нақты
жазып алады).
Жұмыстың сипатына қарай (жас балалары бар отбастарына көмек ... ... ... жою) ... ... ... Зат, ... әрекет
ету көмегімен (әлеуметтік қызметкердің өзі игерген сүйкімділік, сөз, қалам,
қызметкерлер, бланкілер, телефон, іскерлік байланыстар, ... ... ... ... жететін, барлық құралдарды
есепке алу қажет.
Мақсат дегеніміз не? Мақсат - бұл іс-әрекеттегі заттың адам ... ... ... ... ... ... ... шығады, ол өз клиенттерінің мұқтаждығын қанағаттандыру. Осы мақсатқа
қызметкердің іс-әрекет субъектісімен ... ... ... ... әлеуметтік жұмыс жүргізетін әлеуметтік қызметкердің баламалы
құралдары, нысандары мен әдістері іріктеліп алынады. ... ... ... ... ... ... біртұтас етіп
байланыстырады.
Балалары бар отбастарының ... ... ... қанағаттандыратын
отбасымен жүргізілетін әлеуметтік жұмыстардың жаңа жүйесі қиындықпен
құрылуда.
Мәселен, отбасының ... ... мен ... отбастары сияқты
адамдар категориясы ескерілмейді. Отбасының осындай категорияларында тиімді
әрі тез көмек көрсететін не қызметкерлер, не ұйымдастыру құрылымдары жоқ.
Әлеуметтік ... ... мен ... ... ... аспект болып
табылады. Оған Еңбек және әлеуметтік қорғау ... мен ... ... ... ... ... мен ... басшылық жасайды. Онда
әлеуметтік қамсыздандыру, сақтандыру қызметтері, денсаулық ... ... ... ... және т.б. ... ... көмек және қорғау
комиссиялары жұмыс істейді. Мемлекетпен қатар біріне бірі байланысты, ... ... ... (мемлекеттік және қоғамдық) көптеген қоғамдық
ұйымдар мен мекемелер қызмет істейді. Отбасымен жұмыс жүргізетін әлеуметтік
қызметкер өзінің ... ... ... және басқа да ... ... ... ... қиын ... ... адамдарға қолдау көрсету,
оларды қорғауға бағытталған іс-әрекет түрі ... ... ... пайда
болып, дамыған сәтінен бастап пайда болды. Әр ... оның ... әр ... әр түлі әдіс ... ... ... ... тобына
жүргізілмеді, қоғам мен ір түрлі әлеуметтік институттар оған түрліше ... ... ... ... кем ... ... жандарға көмек, қайырымдылық
көрсету үнемі орын алып отырды.
Қазақ халқының салт-дәстүрі, рулық қауым, ... кем ... ... ... ... ... сұрауына жол бермеді. Туысқандары мен
жақындары өздерінің руластарын қиын жағдайға қалдырмады.
Бірақ, ... ... ... ХІХ ... аяғы ХХ ... ... қана кәсіби қызмет түрі ретінде қалыптасты. Әлеуметтік қызметкерді –
кәсіп, маман ретінде ресми танып, отбасымен жұмыс жүргізетін ... ... ... ... ... ... дүние жүзінің әр
түрлі елінде әр уақытта іске асырылды.
Шет елдің және ресейдің ... ... ... ... ... ... АҚШ-та 1979 жылы қабылданған “Әлеуметтік
қызметкер Ұлттық Ассоциациясының (ӘҚҰА) этика кодексін” басшылыққа ... ... алты ... әлеуметтік қызметкердің мінез-құлқы және оның өз
міндеттерін орындауын, әлеуметтік ... ... ... мен ... ... ... ... қоғам алдындағы мораль-
дық міндеттерін анықтайтын этикалық принциптері баяндалған.
“Әлеуметтік қызметкердің мінез-құлқы мен ... ... ... ... бес ... тұрады. Соған ... ... өз ... ... ... ... болуға және өзінің кәсіби шеберлігін жетілдіру, ... ... ... ... ... ... ... және
алаламауға, ғылыми зерттеулерде халықаралық ... ... ... ... өз ... қатысты этикалық
міндеттері ” деп аталатын екінші бөлімде ... ... ... одан ең ... ... үйрену қажеттігі,
сондай-ақ құпиялылық пен клиенттермен жұмыс ... ... ... ... ... көрсетуде әділетті, ақылды, ілтипатты болуды белгілеу
қажеттігі айтылған.
Әлеуметтік қызметкердің өз клиентіне қатысты этикалық міндеттері
деп ... ... ... екі ... ... Оның ... ... қызметкердің өзінің қызметтестерін сыйлауға, оларға сенуге және
олармен сьшайы және ... ... ... ... тиіс. Екінші
қағидаға сәйкес, әлеуметтік қызметкер толық кәсіптік қайырымдылық жасай
отырьш, клиенттермен, қызметтестерімен жұмыс жүргізуге ... ... ... ... ... мен ұйымдарға
қатысты этикалық міндеттері” деп аталатын төртінші бөлімде әлеуметтік
қызметкердің өз ... ... ... ... орындауы қажеттігі
көрсетілген.
«Әлеуметтік қызметкердің өз ... ... ... деп ... ... ... ... қағидадан тұрады, соған
сәйкес, әлеуметтік қызметкер мамандықтың маңыздылығын, этикасын, білімі мен
миссиясын қолдап, дамытуға, ... ... ... ... ... ... ... оның дамуына ықпал етуге кәсіптік тәжірибеде білімнің
дамуына, жан-жақты қолдануына жауапкершілік атқаруға ... ... ... ... ... ... деп ... алтыншы бөліміне сәйкес, әлеуметтік ... ... ... ... ... тиіс. Бұл бөлімге әлеуметтік
қызметкердің міндеттеріне ... ... ... олар ... алу және оны жою, ... ... ... көмек қажет ететіндер)
таңдау бостандығына ие болу және қажетті құралдар мен ... ... ... ... ... ... Әлеуметтік қызметкер
адамдардың өмірін жақсартуға ... ... және заң ... ... да ... кодексінің принциптері әлеуметтік қызметкердің қызметіне
қатысты негізгі талаптарды ғана анықтайтыны ... Олар одан да ... ... ... ... ... ... қызметкердің
жинақталған теориялық және практикалық тәжірибесін ескеруге тиіс.
2.3.Ардагерлерді әлеуметтендірудегі ... ... ... ... ... ... ... кіреді:
1.Қарт кісілерге көмек;
2.Зейнетақымен қамтамасыз ету;
3. қарттарға қызмет ... ... ... қадағалап тұру;
5.жалғызлікті, қараушысы жоқ қарттарға баспана беру “қарттар үйіне”
орналастыру;
6.қарттар арасындағы ... ... ... және ... ... ... ... үйнде мекендейтін қарттарды бірнеше себептер осы ... ... ... ... ... анықтаған. Олар:
1. жалғызіліктік – 48,8 пайыз;
2. денсаулығының нашарлығы – 30 пайыз;
3. отбасының шешімі - 19 пайыз.
Біздің елімізге жақын ......... ... жағдайымен танысайық.
Ресейде 90 жылдар соңында 1000 астам ... мен ... ... 700 ... ... көмек көрсететін орталықтар, үйде
әлеуметтік көмек көрсететін 900 бөлімшелер ашылған.
Біздің Оңтүстік Қазақстан ... 16061 мың ... 666 мың жасы 80-гі ... және одан ... зейнеткерлер
тұрады. Шымкент қаласында 270 адамға ... бір ... үйі ... және ... ... ... ... орталықтар жұмыс істейді.
Әлеуметтік көмек көрсететін орталықтар бірнеше бөлімдерден тұрады:
1. Әлеуметтік ... ... ... ... 30-50 қарттар мен
мүгедектерді ... ... ... қамтамасыз етеді, медициналық
және мәдени қызмет көрсетеді. Шамасына ... ... ... ... ... ... істеуге мүмкіндік беріледі.
2. Әлеуметтік көмек көрсететін уақытша мекендеу бөлімінде бір жолда 15
адам ғана бола алады. Оларға шипалы, ... ... ... іс-әрекеттер жасайды, тәулік бойы тамақпен қамтамасыз етеді.
3.Әлеуметтік көмекті үйде көрсететін ... ... 120 ... ... 60 адамды қамтиды. Бұл бөлімнің қызметкерлері қарттар мен
мүгедектерген ... ... ... ... ... әлеуметтік көмек көрсететін бөлімі жұмыс істейді. Бұл бөлімнің
міндеті – ... қиын ... ... ... ... ... бір ... көмек көрсету;
2. бір жолдық ақшалай көмек көрсету;
3. уақытша пәтер алуға көмек көрсету;
4. жедел психологиялық ... ... ... ... ... ... ... құқықтық көмек көрсету және де көмектің қажеттілігіне қарай көмектің
басқа түрлерін қамту.
Әлеуметтік көмектің бір түрі – қарттарға мекенжайлық ... ... ... ... Көмектің бұл түрі бірінші кезеңде 80 асқан
қарттарға ... ... ... ... ... әлеуметтік
қорғау үшін төмендегідей жағдайды талап етеді:
1. зейнетақыны көбейту;
2. зейнетақымен ... ... ... ... ... үйде көмек көрсету бөлімінің жұмысына маңызды назар
аударып, ... ... ... санын көбейту.
Зерттеулердің нәтижесінен шыққан қарттарды әлеуметтік қорғау мәселелерін
шешу мақсатпен, оларға зейнетақымен ғана ... етіп қана ... бір ... сан ... ... ... әр ... жеңілдіктер ұсынады:
а) үй-жай тұрмыс шараларын төмендетеді;
ә) тегін дәрі-дәрмек беріледі;
б) тегін газет- ... ... ... ... арнайы интернат, “қарттар үйінде”, өздерінің ... ... ... ... ... аяқ ... ... сыртқы
киіммен қамтамасыз етілуіне көп мән берілуі тиіс; қарттарға үй-шаруасында
көмек көрсетілуі қажет; әр ... ... ... жасау (жуындыру,
шомылдыру, киім-кешегін жуу) керек.
Осы мәселелерді шешу үшін сәулет өнер ... ... ... ... ... ... ... арнап жасалған түрлі техниканы қарастыруда. Олар төмендегілер:
1.автоматталған кешенді асханалар ... Бұл ... ... ... ... жасауға мүмкіншілік беру қажет;
2.тұра алмайтын ауру қарттар үшін ... ... ... қарттардың жағдайларына ынғайланған арнаулы жиһаз жасау, пәтерді
тазалауға арналған әр түрлі механизмдерді жасау;
4. қарттар ванна ... ... ... ... тұтқалар
жасау;
5. аяқ киімді киюді жеңілдету үшін арнайы астына қоятын ... ... ... ... ... кіру үшін пандустар жасау.
Ниеттер, ойлар жақсы, бірақ оларды жүзеге асыру оңайға түсіп отырған
жоқ. Біздің елімізде ... ... өте баяу ... ... ... ... - ... педагогтың міндеті.
Әлеуметтік педагог білімді, тәжірибелі, қайырымды болса, қарттардың өмірін
жақсартуда көп көмегін тигізе алады.
ҚОРЫТЫНДЫ
Қазіргі ... ... ... ... ... ... ... өзгеріске түскен саяси, экономикалық,
әлеуметтік-мәдени, рухани жағдайлар жас ұрпақ тәрбиесінің ... ... ... етуде. Демек, оқушыларға әлемдік ... ... ...... беру ... мәні бар ... ... Сондықтан еліміздің даму стратегиясына сай олардың ... ... әрі ... үшін әлеуметтік қорғауға ерекше мән берілуде.
Қазіргі кездегі саяси және экономикалық жағдайдың тұрақтылығы мен
шиеленесуі, тұрмыстағы ... ... ... ... адал ... ... ... азаюы, еңбек етуге мүмкіншіліктің
жоқтығы, жеке адамның, қоғамның, ұлттық және мәдени ... ... жас ... теріс ықпалын тигізуде.
Осындай кезеңде жас жеткіншектерге әлеуметтік тәрбие берудің ... ... тұр. ... ... ... ... мен ... туралы білу,
мемлекеттің мүгедектер мен қарттарға көрсетіп отырған көмегі қандай болып
жатқанын, қандай мекеме ... ... ... білу қажет.
«Әлеуметтік қорғау» ұғымы өте көп мәнді және қарама-қайшы.
Сөздің кең ауқымдағы құқықтық ... ... ... ... туралы қозғалады және әлеуметтік қорғаудың ... ... ... әлеуметтік қорғау механизмі тектек құрам мен отбасылық
байланыстардан қазіргі заманғы демократияның ... ... ... дамып отырды, мұнда ... ... ... және ... институттардың күрделі кешенімен ... ... ... ... ... ... ... қорғалуының жалпы межелері азаматтарға конституциялар
мен өзге де ... ... ... ... ... ... – проблеманың құқықтық аспекті.
Кең мағынада халықты әлеуметтік қорғау ұғымы халықтың, оның жеке
топтарының, ... мен ... ... әрекетін жақсарту, адам
дамуының деңгейін арттыру жөніндегі құқықтық, саяси, ... ... ... ... жүйесін көрсетеді.
Теория мен практикада әлеуметтік қорғау көбіне тар мағынада ең
алдымен ... ... ... және сырттан қолдау көрсетусіз
өздерінің тіршілік әрекетін ... ... ... ... мен ... халықтың шектеулі (маргиналды) аталатын жіктеріне
жарамды (қанағат етерлік) күнкөрісті қамтамасыз етуге ... ... ... ... ... ... әлеуметтік қорғау жүйесінде
мына деңгейлерді бөлу қабылданған:
• Мемлекеттің және ... ... ... ... ... берушілердің, фирмалар әкімшіліктерінің, кәсіпорындардың
тарапынан;
• кәсіподақтар, әр ... ... емес ... мен ... ... отбасылық қорғау және өзін-өзі қорғау.
Объект бойынша әлеуметтік қорғаудың мынадай нысандары бөлуге болады:
• балалар;
• аз қамсыздандырылған (табысы аз) ... мен ... ... мен көп ... ... ... зейнеткерлік жастағы адамдар;
• науқастар мен мүгедектер;
Бүгінгі ... ... ... ... қорғаудың мына
бағыттарын шартты түрде бөліп ... ... ... ... ... ... ... жарым-жартылай төлеу;
6) әлеуметтік көмек беру.
Халықты әлеуметтік қорғаудың негізгі қағидасы атаулы болуына байланысты
аса әлсіз санаттағы ... ... ... беру ... ... ... санаттағы азаматтарға қарттар жатады.
Мемлекет тарапынан аса әлсіз санаттағы азаматтарға әлеуметтік
көмек беру мақсатына сәйкес олардың әлеуметтік ... ... ... 2000 жылы ... ... ... кешенді бағдараламасы және
мүгедектерді оңалту бағдараламасы жасалып, қабылданды.
Қарттарды әлеуметтік қолдау ... ... ... ... ... әлеуметтік
қорғалуы туралы» 1991 ... 21 ... ... ... мүге-дектігі бойынша, асыраушысынан айырылу жағдайы бойынша
және жасына байланысты ... ... ... ... 1997 ... 16 ... Заңына, «Қазақстан Республикасындағы
арнаулы жәрдемақы туралы» 1999 жылғы 5 ... ... ... ... ... ... ... асырылады.
Жеңілдікпен кепілдіктер жағынан Ұлы Отан соғысы мүгедектеріне
теңестірілген адамдарға 5,7 ... ... ... ... ... ... ... арнаулы мемлекеттік жәрдемақы төленеді. Ұлы Отан соғыс
ардагерлері мен мүгедектеріне көрсетілер қамқорлық кең ... ... ... бұл ... ... игі шаралардың жоспары түзіліп отыр.
Жеңіс мерекесі құрметіне соғыс ардагерлері үшін ... ... ... ... бір ... ... ... беру көзделуде. Облыс
бюджетінен 10.000 ... ... ... ... ... ... ... қызмет көрсететін 27 әлеуметтік көмек бөлімшелері жұмыс
істеп, 2,3 мың адамға қызмет көрсетуде. 143 ... ... ... ... ... ... табылатын келесі бөлігінің
мазмұны бұл жұмыстың міндетінен шығады. Оның ... ... ... ... практикалық
көмек көрсету, басқару.
Әлеуметтік жұмыстардың ұйымдары мен мекеме жүйелері маңызды аспект болып
табылады. Оған Еңбек және ... ... ... мен ... ... ... тиісті басқарма мен ... ... ... ... ... ... қызметтері, денсаулық сақтау, білім
беру, қоғамдық тәртіп және т.б. ... ... ... және ... ... ... ... қатар біріне бірі байланысты, өзара
іс-қимыл жасап, көмектесетін (мемлекеттік және қоғамдық) көптеген қоғамдық
ұйымдар мен мекемелер қызмет істейді.
Әлеуметтік жұмыстар қиын ... ... ... ... көрсету,
оларды қорғауға бағытталған іс-әрекет түрі ретінде адамдық қоғам ... ... ... ... ... ... Әр ... оның сипаты әр түрлі
болып, әр түлі әдіс тәсілдермен жүргізіліп, халықтың барлық ... ... мен әр ... ... ... оған ... баға
беріп, түрліше түсінді.
Өздеріңіз білетіндей, кем бағал, мүгедек жандарға ... ... ... орын алып ... халқының салт-дәстүрі, рулық қауым, туысқандығы кем бағал, кедей
жандардың басқалардан ... ... ... жол ... ... мен
жақындары өздерінің руластарын қиын жағдайға қалдырмады.
Қарттарға әлеуметтік көмек ... - ... ... міндеті.
Әлеуметтік педагог білімді, тәжірибелі, қайырымды болса, қарттардың өмірін
жақсартуда көп көмегін тигізе алады.
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ.
1.Қ.Тұрғанбекова. Әлеуметтік ... ... ... ... 2002. - 189 –194 ... ... мұғалімнің әлеуметтік және кәсіби бейімделуінің
өзара байланыстығының мәселесі.//Ұлт тағлымы, 2/2001. – 56-64 б.
3.Социальная педагогика: ... для ... ... ... ... редак.В.А.Никитина. –М.: ВЛАДОС, 2002. –272 с.
4.Ю.В.Василькова, Т.А. Василькова. Социальная педагогика: Курс ... для ... ... ... Заведений.-М.:Академия, 2000.- 440 с.
5.А.Н.Тесленко. Социализация молодежи:педагогика отношений в ... ... ... К.Ү, Жаназарова З.Ж., Нұрбекова Ж.А. Отбасымен әлеуметтік
жұмыс: Оқу ... - ... ... ... 2003 ж. –133 ... ... ... құрылымдағы әлеуметтік жұмыс.
//Ізденіс, №3, 2001. - 128 –134 б.
8. Оңтүстік Қазақстан облысы ... ... ... ... және
әлеуметтік қорғау департаментінің Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек рыногында
жастарды ... ... ... ... ... және ... ... 2004-2006 жылдарға арналған бағдараламасы.-Шымкент, 2004.
9.Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек, халықты ... ... ... ... департаментіні. Оңтүстік Қазақстан облысыың ... ... ... ... ... - Шымкент, 2002.
10.Оңтүстік Қазақстан облысы еңбек, халықты жұмыспен ... ... ... ... ... ... ... әкімінің
кедейшілік және жұмыссыздықпен күресу жөніндегі 2000-2002 жылдарға арналған
Аймақтық кешенді бағдараламасы. - Шымкент, ... ... ... ... ... ... қамту және
әлеуметтік қорғау департаментіні. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғауды
ұйымдастыру. Шымкент, ... ... ... ... ... ... ... және
әлеуметтік қорғау департаментіні. Халықты әлеуметтік ... ... ... ... - ... ... қайырымдылық қорының тұсаукесері
өтті. // ... ... 27 ... 2004 ж.
14.Ж.Шалабаева. Ауылына қарап азаматын таны.// ... ... 2004 ... ... Атаулы әлеуметтік көмектің жағдайын анықтауда.
//Оңтүстік Қазақстан, 27 шілде, 2004 ж.
16. Әлеуметті ... сан ... // ... ... 1 ... 2004
ж.
17.Асхан Қожагелдіқызы. Болашақ жетімдіктен басталмаса екен. // Оңтүстік
Қазақстан,12 ... 2004 ... ... ... ... ... // Оңтүстік Қазақстан,
26 тамыз, 2004 ж.
19.Ж.Шалабаева. Әлеуметіміз жақсарып келеді. // Оңтүстік Қазақстан,1
қантар, 2005 ... ...... ... ... Қазақстан,8 қантар, 2005 ж.
21.Республика Президентіің 2004 жылғы Қазақ халқына Жолдауы. ... ... 11 ... 2005 ... ... 250 ... ... // Оңтүстік
Қазақстан, 11 Қантар, 2005 ж.
23.М.Бекей. Аяулы ... аялы ... // ... ... ... 2005 ... ... алуға – 33 миллион теңге. // Оңтүстік Қазақстан, 10
ақпан, 2005 ж.
25.Еңбек қауіпсіздігі және еңбек қорғау ... // ... 10 ... 2005 ... ... ... ... керек. ... ... ... 2005 ... ... ... істер – кемел келешек кепілі.// Оңтүстік
Қазақстан,17 ақпан, 2005 ж.
28. Ж.Шалабаева. »Қорған» қоры ... ... ... ... // ... ... 2005 ж.
29.Гордин В.Э. Чем старость обеспечить. –М.:Мысль, 1988.
30. Дельпере Н. Защита прав и свобод граждан преклонного ... ... ... книга специалиста:Социальная работа с пожилыми людьми.
/Отв.ред.Е.И.Холостова. –М.:Инст. Соц.работы, 1995.
32.Проблемы геронтологии в современной Росcии (материалы научно-
практической конференции), М., ...

Пән: Социология, Демография
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 44 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
1932 жыл ашаршылық ақиқатын ашатын кез келді9 бет
Геронтология мәселелері жайлы3 бет
Жамбыл Жабаев4 бет
Жамбыл поэзиясының тәрбиелік ролі және поэзиясындағы патриоттық жалыны8 бет
Педагог-психологтың қарттармен жүргізілетін жұмыс технологиялары22 бет
Химиялық элементтер жөнінде қызықты оқиғалар14 бет
Қарт адамдарга психологиялық кеңес беру негіздері. Психологиялық түзету және дамыту жұмыстары5 бет
Қартаю4 бет
Әлеуметтік психологиялық теориялар5 бет
Экологиялық нормалау түрлері6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь