Дағдыны қалыптастыруға әсер ететін факторлар

КІРІСПЕ
1 Дағдыны қалыптастыруға әсер ететін факторлар туралы мамандардың пікірлері (әдебиеттерге шолу)
1.1. Дағдыларды қалыптастыру заңдылықтары
1.2 Грек . грим күресінде тәсілдерді қолдану дағдыларын қалыптастыруға әсер ететін факторлар.
1.2.1 Әдіс орындау дағдыларын қалыптастыруға балуандардың жеке ерекшеліктерінің ықпалы.
1.2.2 Грек . Рим күресін үйренуге ұсынылатын әдіс.тәсілдердің шамасы (аумағы)
1.2.3 Грек.рим күресі әдісіне баулу
Қорытынды
Зерттеу жұмысының көкейкестілігі. Бүгінгі таңда егеменді және тәуелсіз мемлекетіміздің президенті Н.Ә. Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдауында (Қазақстан - 2030; Стратегиялық даму жоспары) «Ауруды болдырмау және салауатты өмір салтын ынталандыру» мәселесін алдымызға басты мақсаттардың бірі ретінде қойып отыр. Оны іске асыру үшін Қазақстанның әрбір азаматы қоршаған ортаны, табиғатты, ауа мен суды таза ұстау арқылы дене тәрбиесі және спортпен айналысуы тиіс. Президентіміздің 1995 жылдың 4 мамырындағы № 2661 «Қазақстан Республикасында бұқаралық спортты шұғыл түрде дамыту» туралы Жарлығын жүзеге асырумен қатар, еліміз бен жерімізді, әлеуметтік-экономикалық даму болашағын, халқымызды, оның мәдениеті мен тарихын бүкіл әлемге танымал ететін спорт өнерін қолға алу, оны дамыту мен жетілдіру, халқымыздың денсаулық деңгейін нығайту – дене тәрбиесі және спорт саласында қызмет етіп жүрген әрбір азаматтың басты міндеті болып саналады.
Адам баласы қанша ғұмыр сүрсе, күрес те сонша уақыт өмір сүріп келеді. Басқа адамдардың және жабайы аңдардың шабуылына тойтарыс беру мақсатында пайда болған күрес өнері уақыт талабы мен сынына төтеп берді. Оған ертедегі Египеттің қорғандары мен Көне Спарта аумағынан табылған ескерткіштер дәлел бола алады. Кәсіпқой спорт ретінде күрес өнері Орта ғасырлардағы Рим империясы тұсында дами бастады. 17 ғасырдың аяғында Еуропаның бірқатар елдерінде, соның ішінде Францияда сайыс барысында белден төмен ұстамайтын, бәсекелесінің жауырынын жерге тигізу арқылы жеңімпаздарын анықтайтын грек-рим күресі өмірге келді және кең қанат жая бастады.
Ата-бабалардан қалған асыл мұраны қазіргі күнге дейін жеткізіп, ұрпақтан-ұрпаққа жалғап келе жатқан спорт, оның ішінде күрес өнеріне ерекше еңбек сіңірген шеберлерді атап өтуге лайықты, олар: Қажымұқан Мұңайтбасов, Балуан Шолақ, Боранқұл балуан, Молдабай балуан, Амангелді Ғабсаттаров, Әбілсейіт Айханов, Қабден Байдосов, Аманжол Бұғыбаев, Нұрғали Оспанов, Серік Әлімжанов, Қанат Байшолақов, Жақсылық Үшкемпіров, Бақтияр Байсейітов, Дәулет Тұрлыханов, Қайрат Мысықбаев, Серік Шәкімов, Шәміл Серіков және т.б. Жалпы күрес өнері шұғылданушыларды күштілікке, ептілікке, икемділікке, төзімділікке тәрбиелеу арқылы қазақ халқын әлемге танытудың пәрменді жолын нұсқайды.
Дене шынықтыру мен спорт қоғам дамуының қазіргі жағдайындағы жалпы адамзат мәдениетінің ажырамас бөлігі болып табылады. Дене шынықтыру және спортпен айналысу – жеке тұғаның қалыптасуына тиімді әсер ететін құрал. Ол әр адамды өз Отанын сүюге, адамгершілік ерік-жігер күшін арттыруға тәрбиелейді, қоғам мүшелерінің денсаулығын нығайтады. Спорт саласын дамытудың негізгі міндеттерінің бірі – жаттықтыру процесінің тиімділігін арттыруды қамтамасыз ету болып табылады. Жылдан жылға халықаралық спорт алаңында жүлделі орынға деген бәсекелестік ұлғаюда. Алдыңғы шептен көріну үшін оқу-жаттығу жұмыстарының әдістері мен тәсілдерін жүйелі түрде жетілдіріп отыру қажет. Ол үшін қимыл-қозғалыстың әдіс-тәсілін тереңірек меңгеру, оның әртүрлі заңдылықтарын орындау, дағдыларын қалыптастыру қажеттілігі спорттық күресте жеңіске жетудің негізгі жолы болып табылады. Балуандардың әдіс-айла әрекеттерін оқып үйренуде көптеген қиындықтар кездесіп жүр, сондықтан әдіс-тәсілдік шеберлікті жетілдірудің тиімді жолддарын қарастыру күрделі мәселе болып табылады. Оларды оқып-үйренуге арналған бірнеше зерттеу еңбектері бар [1, 2, 3, 4, 5, 6].
1. Чумаков Е.М. Тактика борца - самбиста.- М: ФиС.- 1976.- С. 224
2. Чумаков Е.М. 100 уроков самбо.- М.:ФиС.- 1998.- С.158
3. Волков В.П. Исследования технико-тактической и физической подготовленности борцов-самбистов. Автореф. дис... канд.- М.- 1972.- С. 27
4. Новиков А.А. и др. Управление подготовкой высококвалифицированных спортсменов в видах спортивных единоборств, М.: Госкомспорт СССР.- 1989.- С.49
5. Байтамбалинова Ж.Б. Оптимизация физической подготовки дзюдоисток, Алматы: КазАСТ.- 2003.- С. 60
6. Ионов С.Ф. Исследование методики совершенствования технических действий в борьбе самбо на основе специальной скоростно-силовой подготовки. Автореф. дис.канд.- М.- 1974.- С. 24
7. Матвеев Л.П. Теория и методика физического воспитания.- М.:ФиС.- 1976.- С.245
8. Тер-Овенесян П№ В№ Педагогические основы физического воспитания.- М.: Знамия.- 1967.- С. 41
9. Сеченов И.М.- Избранные философиские и психологические произведения – 1957.- С.645
10. Павлов И.П. полное собрание сочинений – М.Л.- 1951.- гл. 3 С. 211
11. Бернштейн И.А. очерки по физологий движений и физологии активности. – М.: Медицина.- 1966.- С. 349
12. Сеченов И.М. Избранные философиские и психологические произведения – 1957.- с.645
13. Годик М.А. Спортивная метрология.- М.: ФиС.- 1988.- С.192
14. Торидайк Э.А. Принципы обучения, основанные по психологии.- М.: Работник просвещания.-1930.- С.235
15. Волков В.М., Филин В.П. Спортивный отбор.- М.:ФиС.- 1983.- С.176.
16. Фомин Н.А., Вавилов Ю.Н. Физиологические основы двигательной активности.- М.: ФиС.- 1991.- С.224
17. Заглада В.Е. Применяемые принципов программирования при освоений сложные гимнастические упражнений.- М.- 1975.- С.23
18. Донской Д.Д. Движения спортсмена, М.:ФиС.- 1965.- С.198
19. Дякин A.M. Юношам о борьбе.- М.:ФиС.- 1966.- С.271
20. Карпман В.Л., Белоцерковский З.Б., Гудков И.И. Тестирование в спортивной медицине.- М.: ФиС.- 1988.- С.208
22. Иорданская Ф.А. Морфоф) нкциональные возможности женщин в процессе долговременной адаптации к нагрузкам современного спорта // Теор. и прак. физ.культ.- 1999.- №6, С. 43-50.
23. Малновский С.В. Программированное обучение и спорт.- 1976.- С.112
24. Каражанов Б.К. Медико-биологические и психологические особенности спортивной борьбы // Учебное пособие для студентов.: Алма-Ата: КазИФК, 1985, С.88
25. Ленц А. Тактика в спортивной борьбе, М.:ФиС, 1967, С.158
26. Куколевский Г.М. Врачебное наблюдения за спортсменами, М.:ФиС, 1975, С.335
27. Ричмонд У.К. Учителя и машина. Введения в теорию и практкику программированного обучения. – М 1968, С.277
21. Боген М.М. Обучение двигательным действиям, М.:ФиС, 1985, С.192
28. Макарова Н.А.Практическое руководство для спортивных врачей, Ростов на Дону: Баропресс, 2002, С.565
29. Матвеев ЛЛ. О современных подходах к построению макроциклов тренировки // Теор. и практ. физ. культ., 2001, №11,С. 9-14.
30. Спортивная борьба. Учебник для институтов физической культуры под общ. ред. А.П.Купцова, М.:ФиС, С. 397
31. Дембо А.Г. Актуальные проблемы современной спортивной медицины, М.: ФиС, 1980, С.296
32. Алиханов И.И. Техника и тактика вольной борьбы, М.:ФиС, 1986, С. 304
33. Платонов В.Н. О путях совершенствования методики подготовки спортсменов //Научно-спортивный вестник, 1984, № 4, С. 27-29.
34. Платонов В.Н. Общая теория подготовки спортсменов в олимпийском спорте, Киев: Олимпийская литература, 1997, с.453-458.
35. Павлов И.П. полное собрание сочинений – М.Л. 1951 гл. 3 С. 211
36. Аулик И.В. Определение физической работоспособности в клинике и спорте, М: Медицина, 1990, С. 191
37. Программа по греко-римской борьбе для ДЮСШ и СШМ под. ред. Матущак П.Ф., Турлыханов Д.Б., Алматы: «Бшм», 2001, С.62
38. Родионов А.В. Психодиагностика спортивных способностей, М.: ФиС, 1973, С. 102-110.
39. Родионов А.В. Психолого-педагогические методы повышения эффективности спортивной деятельности в спорте: Автореф. докт....дис. М., 1990, С.44
40. Рудман Д.Л. Самбо, М.:ФиС, 1985, С.175
41. Сиротин О.А., Волков Н.К. Дифференциальная психофизиология в спорте /Спортивная борьба: Ежегодник, 1974, С.39-41.
42. Сиротин О.А. Индивидуализация обучения и совершенствования в спортивной борьбе: учебное пособие, Челябинск: ЧГИФК, 1987, С. 51
43. Суслов Ф.П., Шепель СП. Структура годичного соревновательного тренировочного цикла подготовки: реальность и иллюзии // Теор. и практ. физ. культ., 1999, № 9, С. 57-61.
44. Сажин М.П. Комплексная система педагогического контроля за технико- тактической подготовленностью борцов. Автореф .... дис. канд., Минск,1987, С.22
45. Спортивная борьба под ред. Н.М.Галковского и А.З.Катулина, М.:ФиС, 1968, С.583
46. Борьба самбо. Программа для тренерских факультетов институтов физической культуры, М.: Комитет по ФиС при Совмине СССР, 1984, С.134
47. Станков А.Г., Климин В.П., Письменский М.Г. Индивидуализация подготовки борцов, М.:ФиС, 1984, С.240
48. Силин Г.В. Индивидуализация тактико-технической подготовки борцов в зависимости от состояния и особенностей тактильного и двигательного анализаторов. Автореф. дис.канд., М., 1981, С.22
49. Туманян Г.С. Спортивная борьба: отбор и планирование, М.:ФиС, 1984, С.134
50. Управление тренировочным процессом высоко-квалифицированных спортсменов/под ред. Запорожанова В.А., Платонова В.Н., Киев: Здоровья, 1985, С.192
51. Физическая подготовка борца - самбиста. Учебное пособие для тренеров, М.:ФиС, 1984, С.112
52. Финогенов B.C. Биохимическая оценка тренированности, Алма-Ата: КазИФК, 1979, С. 86
53. Фомин Н.А., Филин В.П. На пути к спортивному мастерству, М.:ФиС, 1986, 159 С.
54. Фомин Н.А., Филин В.П. Возрастные основы физического воспитания, М.: ФиС, 1972, С.175
55. Пилоян Р.А., Силин ... Г.В. Контроль за мышечно-суставной чувствительностью //Спортивная борьба: Ежегодник, 1979, С. 66-69.
56. Пархомович Г.П. Основы классического дзюдо, Пермь.: Урал-пресс, 1993, С.303
57. Андрющишин И.Ф. Методические указания по исследованию тактического мышления спортсмена, Алматы: КазИФК, 1993, С. 9.
58. Шепетюк М.Н. Комплексный контроль в управлении тренировочным процессом высококвалифицированных дзюдоистов. Автореф. дис.канд., Алматы, 2002, С. 31.
59. Шепетюк М.Н. Контроль в спортивной борьбе, Алматы: КазАСТ, 2002, С.101
60. Шепилов А. А., Климин В.П. Выносливость борцов, М.:ФиС, 1979, С.304
61. Верхошанский Ю.В.. Основы специальной физической подготовки спортсменов, М.:ФиС, 1988, С.330
62. Дьячков В.М. Физическая подготовка спортсмена, М.:ФиС, 1967, С.132
63. Войцеховский СМ. Книга тренера, М.:ФиС, 1971, С. 312
64. Асубаев А.Р. Спортивная борьба: учебно-методическое пособие, Алматы: Шартрап, 1997, С. 182
65. Дункана Дж. Мак-Дугалла, Говарде Э.Уэнгера, Говарда Дж. Грина. Физиологическое тестирование спортсмена высокого класса, Киев: Олимпийская литература, 1998, С. 432
66. Деркач А.А., Исаев А.А. Творчество тренера, М.:ФиС,1982, С. 238.
67. Карпман В.Л., Белоцерковский З.Б., Гудков И.И. Исследование физической работоспособности у спортсменов, М.: ФиС, 1974, С. 93
68. Зациорский В.М. Физические качества спортсмена, М.: ФиС, 1970, С. 120
        
        КІРІСПЕ
Зерттеу жұмысының көкейкестілігі. Бүгінгі ... ... ... ... президенті Н.Ә. Назарбаевтың ... ... ... - 2030; ... даму жоспары) «Ауруды болдырмау
және салауатты өмір салтын ынталандыру» мәселесін ... ... бірі ... қойып отыр. Оны іске асыру үшін Қазақстанның
әрбір азаматы қоршаған ортаны, табиғатты, ауа мен суды таза ... ... ... және спортпен айналысуы тиіс. Президентіміздің 1995 жылдың ... № 2661 ... ... ... ... шұғыл түрде
дамыту» туралы Жарлығын ... ... ... ... бен ... даму ... ... оның мәдениеті мен
тарихын бүкіл әлемге танымал ететін спорт өнерін қолға алу, оны дамыту мен
жетілдіру, ... ... ... ... – дене ... және
спорт саласында қызмет етіп жүрген әрбір азаматтың ... ... ... ... ... ... ... күрес те сонша уақыт өмір сүріп
келеді. Басқа адамдардың және жабайы аңдардың ... ... ... ... ... ... өнері уақыт талабы мен сынына ... ... ... ... ... мен Көне ... аумағынан табылған
ескерткіштер дәлел бола алады. ... ... ... ... ... Орта
ғасырлардағы Рим империясы тұсында дами бастады. 17 ... ... ... елдерінде, соның ішінде Францияда сайыс барысында белден
төмен ұстамайтын, бәсекелесінің жауырынын жерге тигізу арқылы жеңімпаздарын
анықтайтын грек-рим күресі өмірге келді және кең ... жая ... ... асыл ... ... ... ... жеткізіп,
ұрпақтан-ұрпаққа жалғап келе жатқан спорт, оның ішінде күрес өнеріне ерекше
еңбек сіңірген шеберлерді атап өтуге лайықты, олар: Қажымұқан ... ... ... ... ... ... Амангелді Ғабсаттаров,
Әбілсейіт Айханов, Қабден Байдосов, Аманжол Бұғыбаев, ... ... ... ... ... ... Үшкемпіров, Бақтияр Байсейітов,
Дәулет Тұрлыханов, Қайрат Мысықбаев, Серік Шәкімов, Шәміл Серіков және т.б.
Жалпы күрес ... ... ... ... ... ... ... қазақ халқын әлемге танытудың пәрменді жолын
нұсқайды.
Дене шынықтыру мен ... ... ... ... ... жалпы
адамзат мәдениетінің ажырамас бөлігі болып табылады. Дене шынықтыру және
спортпен айналысу – жеке ... ... ... әсер ететін құрал. Ол
әр адамды өз ... ... ... ... күшін арттыруға
тәрбиелейді, қоғам ... ... ... Спорт саласын
дамытудың негізгі міндеттерінің бірі – жаттықтыру ... ... ... ету болып табылады. Жылдан жылға халықаралық спорт
алаңында жүлделі орынға деген бәсекелестік ұлғаюда. Алдыңғы ... ... ... ... әдістері мен тәсілдерін жүйелі түрде
жетілдіріп отыру қажет. Ол үшін ... ... ... оның ... ... орындау, дағдыларын қалыптастыру
қажеттілігі ... ... ... ... ... жолы ... ... әдіс-айла әрекеттерін оқып үйренуде ... ... жүр, ... ... шеберлікті жетілдірудің тиімді
жолддарын қарастыру күрделі мәселе болып табылады. ... ... ... ... ... бар [1, 2, 3, 4, 5, 6].
Осы ... ... ... ... әдіс-тәсілдік шеберліктері
оқытылып келді. Спорттық күрестегі қалыптастыру дағдыларын ... ... ... ... ... ... да ... дайындықтарын
зерттеу қажет. Үйрету процесінің тиімділігін арттыратын спорт теориясы мен
қағидалары үшін қимыл-қозғалыс міндеттерін ... ... ... үлкен
қызығушылық тудыруда Жұмыстың ... жас ... ... ... ... ... ... тұрады.
Зерттеу объектісі – спорт колледжі оқушыларының грек - рим ... ... грек – рим ... ...... ... ... зерттеу.
Алғаш рет ... ... ... ... ... ... Әртүрлі дәрежедегі балуандардың
әдістік шеберліктерін арттыруға әсер ететін факторлар анықталды.
Күрес тәсілдерін орындау дағдысын ... ... ... белгіленді.
Белгіленген мөлшерде айла-тәсілдердің орындалуын қолдайтын әдістер
мен амалдар ... ... ... ... ... ... ... дағдысын қалыптастырудың ерекшеліктері туралы білім
аумағын кеңейте түсті.
Зерттеу міндеттері
1) проблеманың жай-күйін ... және ... ... ... ... ... ... білу;
2) бастауыш топтағы балуандардың әдіс-тәсілдік дайындықтарының
айырмашылығы ... ... ... балуандардың әдістік шеберліктерін арттыруға
әсер ететін факторларды айқындау.
4) айла-тәсілдердің орындалуын ... ... мен ... және ... ... ... әдістері: әдебиеттерге талдау жұмысын ... ... ... ... салу, педагогикалық тәжірибелер, педагогикалық
байқаулар, зерттеу материалдарын өңдеудің статистикалық әдістері, ... ... ... ... - ... ... ... материалдар бойынша әдебиеттерге талдау жасау. ... - ... ... дайындықтары проблемасы бойынша
мамандар арасында сауалнама жүргізу. Үшінші ... - ... ... әдістік шеберліктерін арттыруға әсер ететін ... ... ... кезеңде - айла-тәсілдердің орындалуын қолдайтын
әдістер мен амалдарды анықтау әдістемесін тәжірибелік тұрғыдан негіздеу.
Қорғауға ... ... ... ... ... және ... ... балуандардың грек-рим
күресінде пайдаланатын тәсілдерінің ерекшеліктері;
2. Сапалы дағдылар қалыптастыру жолдары;
3. Әдіс-тәсілдердің ... ... ... болуына серіктестерді
мақсаттылықпен таңдап алудың әсері.
Зерттеу жұмысының құрылымы: ... ... бес ... ... ... ... және пайдаланылған
әдебиеттер тізімінен тұрады. Тәжірибелік зерттеу жұмыстары ... жүргізілді.
1 Дағдыны ... әсер ... ... ... ... (әдебиеттерге шолу)
1. Дағдыларды қалыптастыру заңдылықтары
Дағды қалыптастыру оқыту ... ... ... ... ... ... ... дағды қалыптастыруға әсер етуші факторлар
туралы пікірлерін білу үшін олардың оқыту мәселелері туралы ... ... ... ... Л.П. [7] дене ... ... ... өз қимыл - әрекетін ұтымды жолдармен жүйелі түрде басқару, осындай
жолмен оны білім дағдыларымен байланыстыра отырып оқыту», - дейді.
Л.П. ... ... ... ... ... белгілері
қатаң бағытталған оқыту үрдісімен ... және ... оқу ... ... ... мүмкіндігіне назар аударады, бірақ оқытуды
толығымен жаттығудың ... ... ... ... ол үнемі жаттығу
үрдісінің мазмұнымен ерекшеленеді. Сондықтан оқыту дегенде ... ... ... ... және оларды дамыта білуді меңгеру деп ... А.А. ... ... түсіндіреді. Ол бұл терминді: «Бұл
алғашқы дене шынықтыру (спорттық) жаттығуларының құрамына және ... ... ... ... - дейді [8]. Сонымен, Тер-Ованесянның
пікірінше, дағдыны қалыптастыру оқыту үрдісіне кірмейді. Автор ... ... мен ... ... ... ... ал ағза қызметін, қимыл-қозғалыс сапасын дамыту - жаттығу деп
аталады»,-дейді.
Дағдылар қалыптастыру ... ... И.М. [9], ... И.П. [10],
Бернштейн Н.А. [11] еңбектеріне ... ... ... бар әрекетті
меңгеру, қайталау арқылы жүргізіледі деп есептеген.
Сеченев И.М. [12] ... ... ... ... ... ... Павловтың зерттеулері іс-әрекетті меңгеру адамның ми қабатының
белгілі бір бөлшектерінің уақытша бір-бірімен ... ... ... деп ... Бұл ... ... ... қайталау
аркылы жүзеге асады.
Бернштейн Н.А. пікірінше, қимыл-әрекет қайталау арқылы меңгеріледі,
бірақ әрбір келесі әрекет ... ... ... ... әрекеттен
өзгеше болуы керек, Анохин П.К. «Басып озуға тойтарыс теориясын және оның
негізгі ... ... ... баулу мәселесі чех педагогы
Я.А.Коменскийдің еңбектерінде де ... ... ... ... тұрақты
түрде жаттығулармен бекітіледі», - делінген [13, 272 б.].
Ал орыс педагогы К.Д.Ушинский - ... есте ... ... ... ... Э. [14] ... зерттеулерді негізге ала отырып, қайталау
дегеніміз «жаттандылық», қосымша күшсіз маңызды рөл атқармайды дей ... ... ... ... ... болу ... ... А.В. есте қалғандарды тұрақтандыру және оны белгілеп қою (жазып
алу) үшін белгілі жағдайлар ... ... ... және оны ... ... ... үрдістер кажет, сондай-ақ негізгі назарды жаттығулар
арасындағы уақытша ... ... ... ... ... үйрету үрдісіне күрделі дидактикалық құрылым ретінде
қарайтындай, тұрақты меңгеруді ... ... ... ... ... ... ... [15, 16].
Осы авторлардың пікірінше, оқыту күрделі дидактикалық құрылымның
шарттарына сай келеді. Меңгеру теориясының ... ... де ... ... ... ... ... оқыту үрдісін меңгеру
бағдарламалық оқу есебінде жүргізіледі. Алайда, оқу үрдісінде бір ғана ... ... ... ... ... оқу үрдісінің негізгі
ерекшеліктерін есепке алу кажет. Бағдарламалық оқуда ... ... жэне ... ... ... [17] есбінше, "оқу үрдісі - жаңа білім беретін және оны
жаңартып, толықтырып отыратын, басқарылатын құрылым. Оқытуда, яғни ... ... ... ... ... - ... ... жақта басқарушы
объект - оқытушы."
Басқарудың екі түрі бар: сырттай басқару - ... ... яғни ... және ... ... байланыста болатын циклды басқару, яғни
орындалған жұмыстың дәрежесі, қорытындысы хабарланып тұрады. ... ... ... түрі ... ... ... ... меңгерілгендігі туралы және оқу барысында кажетті өзгерістер
енгізіп, әрі бақылап отыруға мүмкіндік алып отырады.
Бағдарламалық ... ... ... казіргі жаңалықтарды пайдаланып оқу
үрдісінің ерекшеліктеріне байланысты жаңа технологияларға сүйене ... ... ... ... ... ... ... ала отырьп, осындай шешімге В. Малиновский де [18]
тоқтаған. Көптеген авторлар бағдарламалап ... ... ... ... мен ... дейді. Бағдарламалап оқыту екі бағытта
дамыған: біріншісі - бір ... ... ... - ... ... ... ... оқытудың алғашқы кезінде қолданылады
және оның практикалық ... ... ... ... ... және ... негізі қаланады. Екінші бағыт іс-әрекеттің нақты түрде
орындалуына мүмкіндік ... ... ... ... ... ... ... Скиннер Б.Ф Оның әдістемесі жануарларды ... ... ... ... ... ... өзінің жануарлардың
сынақтан өткен (тәжірибесін) әдістемесін адамдарды үйретуге пайдалануына ой
салады. Бір бағытты ... ... ... екі факторға ... ... ... дәлелді ойға қонымды орналасуы.
2. Сұраққа жауаптың дұрыстығы. Бұл бағдарламада қатенің саны 5% ... ... ... ... мәлімет мүшелері жүйелі, көлемі аз өзін-өзі
бақылауға, бақылау тестіге ... ... ... ... ... әртүрлі жасырын ойлар (сөздер) жиынтығы да
енгізіледі.
Скиннер бағдарламасы кесте түрінде былай болады:
1 сурет - Материал ... ... ... кестесі
Американдық педагог Краудер Н. жоспарлаудың тармақталған ... ... ... ... Оның ... мәні ... ... аз мөлшерде емес, ірілендірілген блокпен аяқталған
ұғымды білдіретіндей етіп беріледі. Сонымен бірге, ... ... ... ... бұл ... ... «оқытудың
құрамдас бөлігі» болып есептеледі. Жоспарлаудың тармақталған жобасының
құрылымы №2 суретте бейнеленген. ... ... тек ... ... ғана ... бірақ нақты қатеге ... ... ... жолы өзгереді, яғни қателіктерді түзеуге көмектесетін
қосымша мәліметтер беріледі.
2 сурет - ... ... ... ... ... Ричмондтың [19] пікірінше, тармақталған жоспарда оқушыдан
оқытушыға қарай болатын кері ... ... зор ... ... ... ... ... қабілеті оқудың ажырамас бөлігіне айналады,
Ричмондтың есебінше, бұл ... ... егер ... ... ... ал сұрақ едәуір қиын болғанда ғана жүзеге асады. Автор бір
бағытты және ... ... ... ... тармақты жоспарлауда
қатені бірден таба білуге әрекет етуді пайдалануға ... ... ... ... ... оқушыларға бейімдеуге болады.
И.И.Тихоновтың пікірі бойынша, жоспарлаудың тармақты түрі оқу үрдісін
жекелей жүргізуге мүмкіндік береді. Бұл оқушының ... ... ... алға ... ... ... ... жоспарлау іштен меңгерілетіндігімен ерекшеленеді, себебі
оқушылардың ... ... ... ... олардың жеке
ерекшеліктерінің соңғы мүмкіндіктерімен анықталады. Сол ... ... ... ... ... ... ... мәліметтердің дәл
сандық есебінің негізінде зерттелген, демек қиындық ... ... ... және іштен басқарылатын деп есептелетін жоспарлар ... ... ... жоспарлар деп аталады. Оның негізгі шарттарын
Г.Паском зерттеп дайындаған. Оқытудың бейімделу жүйесін ... ... А.Н. оқу ... ... ... мен ... ... білдіретін ең дұрыс меңгерілетін жүйе екендігін айтқан. Lewis
B.N. оқуды бастамас бұрын әр ... үшін ... ... келмейтіндей
мәліметтердің қиындық дәрежесін анықтап алу керек. ... ... ... оқушылардың назарын тұрақтандыруға көбірек мүмкіндік
береді, біреулері: бір ... оның ... ... деп ... ... оның ... сай, - деп ... Краудер, Паск – жоспарлап оқытудың белгілі түрлерінің негізін
салушылар, сонымен бірге ... ... ... спорт саласында
қолданылатын мүмкіндігі бар екеніне де тоқталған.
Қазіргі кезде ... бұл түрі ... ... ... ғылымилық
қағидамен, теория мен практика ... ... ... ... зерделілігімен, ұжымдық
оқыту мен даралап оқытудың тұтастығымен, сондай-ақ белсенді және ... ... ... ... оқыту - бір бағытты, тармақты,
бейімді болып бөлінеді.
Дамытудың қозғалыс күші ... ... ... ... ... оқытудың негізгі қарама қайшылығы, бұл - ... мен ой ... ... ... мен оқу және ... оқыту барысы арасындағы қарама-қайшылығы”. Бұл қарама-қайшылық
дәстүрлі оқытумен қатар, ... ... ... ... ... Егер ... ... негізгі қайшылықта рұқсат ету ... ... ... ал ... ... ... қызметі
өзгереді, даму үрдісіне ықпал етуші маңызды міндеттерді шешу үшін оның ... күші ... ... ... ... ... ... ақпаратын ұсыну
қызметін беруге мүмкіндік ... ... ... ... ... ... негізіне бағынады, олардың ... ... ... ... ... ... нақты берумен
көрінеді. Ақпараттың көлеміне байланысты, ... ... ... анықтайды.
Дәстүрлі, бағдарламалық оқыту әрекетті орындау кезіндегі
қателіктердің ... әр ... ... ... егер оқытуда
қателіктер болмаса тиімді болады ... ... ... ... ... ... дұрыс оқытуда қозғалыс дағдысын
игеру үрдісінде қателіктер болмайды, қателіктер міндетті түрде болады, ... ... ... ... жоқ. Бұл ... ... ... қозғалыс
дағдысын қалыптастыру кезеңінің басында, дене жаттығуларын орындау кезінде
қателіктер болады дейді. Қателіктерсіз оқытудың тиімділігі жөнінде ... ... ... Сонымен қатар ... ... ... мүмкіндігінің көрсеткіштерін кездестіруге болады,
олардың болмауы қарама-қайшылықты және даму ... ... ... ... болу ... жөнінде және оларды жетілдіру үшін пайдалануды
сауықтыру бағдарламасының жоспары айтады [20].
Бейімделген бағдарламада оқушылар ұсынған ақпараттар санына ... ... ... ... қиыншылықтар дәрежесіне, олардың дайындық
деңгейіне маңызды түрде көңіл ... Ю.Я, ... Е.А.: ... ... бар ... ... кезінде қимыл міндеттерін шешу қиындығының субъективті бағасының
жеңілдігінің бір ... бар: ... ... жақындау спортшының өзінің
күшіне деген сенімін төмендетеді. Өзінің кимылдарын басқару ... ... ... ... ... ... спортшының қайтуына
ыкпал етеді, кимылды орындауды бақылаудың әлсірегені», - деп есептейді.
Осындай пікірді Захаров А.Н., А.М. ... де ... ... да, оңай ... оқу ... оқу үрдісін қолайлы жағдаймен камтамасыз ете алмайды.
Қиын тапсырма ... ... ... баяу ... ал ... ... ... ықылассыз жұмыс істейді, ал олардың шыншыл танымдық
мүмкіншіліктері ... ... ... ... ... ... оқу ... тиімділігін көруге болады».
Тәсілдерді орындау кезеңі бойынша ... С.А. ... ... ... ... ... ... түсінді.
1.2 Грек – грим күресінде тәсілдерді қолдану дағдыларын қалыптастыруға
әсер ететін факторлар.
1.2.1 Әдіс орындау ... ... ... ... ... ... бойынша, әдіс-тәсілмен сәйкес келуі балуанның
спорттық шеберлігінің негізі болып ... ал ... ... ... ... қорытындысына қызмет етеді.
Тәсілді орындауды игеру жұмысында спортшылардын күш
дайындығы үлкен маңызға ие. ... ... ... ... әдіс-дағды
кемшіліктер себебін Н.Г. Чионов көрсетті. Көптеген авторлар
әдістік әрекетті табысты орындау, тәсілдерді өткізуге белсенді
қатысушылардың, жеке ... ... ... ... ... ... [21, 22, ... байланысты аталған авторлар тәсілдерді ... ... ... жеке ... ет ... ... дамытуды ұсынады.
Бұлшық еттер тобының шығуына ... жеке ... ... ... ... шығуына Кажарский В.П. [24], Преображенский С.А, Ленц ... ... ... ... Бірнеше тәсілдерді игеретін балуандар
үшін бұлшық еттің барлық тобының күшін жүйелі және жоғары дамыту ... ... ... әртүрлі тәсілдерді орындауға катысатын, бұлшық
еттің негізгісіне әсер ететін балуанның күшін дамыту қажет.
Спорттың күрес мамандары спорттық ... жету үшін күш ... ... бір ... қолдайды. Спорттық іс-әрекет қорытындысы мен
күш дайындығы ... ... ... ... зерттелген. Кейбір
жалпы дене ... ... ... ... жету ... ... Басқалары тәсілдерді орындау кезінде жеке бұлшық ет
топтары күшінің пайда болу ерекшеліктері жөнінде айтады. Бұл ... ... [26] ... ... жеңімпаздары жаңадан келгендерден жалпы ... асып ... ... ... күш ... ... жеңімпаздары және
жарыс аутсайдерлері арасында ... ... тек ... жеке ... ет тобы ... жоғары болып табылады. Күресте
тәсілдерді орындау күшті қолданумен ғана емес, аз ... ... ... талап етеді. Бұл қасиет жылдамдық деп аталады. «Аз ... тез ... адам ... ... Зациорский анықтады. [27]
А.Н. Ленц палуанның әдістік шеберлігінде жылдамдық үлкен орын атқарады
дейді. Сондықтан әдісті жетілдіруде балуан әдістік қимылдарды ... ... ... керек. Жылдамдыққа тәрбиелеу мәселелерінің маңыздығын ескере
отырып, көптеген ... ... ... осы ... ... арнады
[28, 29, 30, 31].
Авторлар жылдамдықтың шығуының негізгі үш түрін бөліп алып ... ... ... ... уақыт;
Ә) Жалғыз қозғалыстағы жылдамдык;
Б) Қозғалыс жиілігі.
А. Е. Воловик спорттық күресте ... ... ... өз орындары бар деп есептейді. Автор грек-рим күресіндегі
жылдамдықты қарастырады, біріншіден ... ... ... ... ... ... жылдамдығы, яғни балуанның қарсыластың әрекетіне
қарсы қимыл жылдамдығы.
Жылдамдыққа тәрбиелеу басқа да дене қасиеті мен әдісті ... ... ... [32]. ... ... ... түрлі жылдамдық
жаттығуларымен қарапайым реакция жылдамдығын жақсартады. Реакция
жылдамдығына ... ... ... әсер ... Клевенко В.М.
білікті спортшымен қарапайым және ... ... ... ... ... ... көрсетті.
Спорттық күресте жылдамдык және күш ... ... ... ... орындауда екеуі де қажет. Сондықтан да спорттык күресте
жылдамдық — күш дайындығы ... көп ... ... ... күш ... ... ал қарсылас қорғаныс қимылын іске асырмау үшін
жылдамдық қажет. Қорғаныс қимылдарды ... ... ... ... үшін тез ... ... қолдану керек. Күш пен жылдамдықтың үйлесуі
балуан дайындығының негізгісі ... ... ... ... - күш ... ... ... орындау сапасына ықпал
етеді. Балуандардың әдістік дайындығын жақсартуға ... ... ... ... ... жиынтығын жасайды. Спортшының жылдамдық-күш
дайындығын сипаттайтын ... ... ... ... ... ... ... Рудницский О.П. ... ... ... ... ... ... жарылғыш күш топографиясын
зерттеді. Ол жарылғыш күшті дамыту деңгейі шексіз ... ... ... ... жайлы баяндайды. Автор жылдамдық-күш қасиетін
тәрбиелеуде арнайы жұмыстың қажеттілігін көрсетті. ... ... ... арналған жаттығулар ойлап тапты.
Егиазарян А.Д. балуандардың арнайы жылдамдық-күш дайындығын жетілдіру
үшін: а) ... ... ... ... ... ... ... жеке топтарының жарылғыш қасиеттілігін жетілдіру; б) ... жеке ... ... ... көтеру; в) толықтай алғанда
шабуылдаушы қимыл күші мен жылдамдығын жетілдіру қажет. Мамандар ... ... ... үшін ... мен ... ... ... күш, жылдамдық және басқа да қозғалыс қабілеттілігіне
қарағанда, икемділік ... ... ... жатпайды, ал оның үзбелеп
қозғалысының ... ... ... ақпараттарының морфо-
функционалды қасиетіне жатады" [33, c.184]. Икемділікті дамытудың басқа да
түрлерінің талаптары бірдей ... ... бүл ... ... талаптар өте жоғары, өйткені бұл гимнастикалық элементтерді
орындауда икемділік өте ... ... ... ... ... дамытуды қажет етеді. Волков В.П. [34] күресте шұғылданушы
спорт шебері мен жаңадан келгендердің ... ... ... ... ... ... және ... буындарын дамыту деңгейінің бір-
бірінен айырмашылығы көп емес.
Жеңімпаздардың буындарының белсенді кимылдар көрсеткіші аутсайдерлерге
қарағанда 31% ға көп. ... ... ... ... жеңімпаздары
буындарының белсенді қимылы ... ... ... асып ... ... бәрі ... икемділігін дамыту
деңгейіне деген талаптың жоғарылығын көрсетеді.
Спорттық ... ... ... ... ... қажет деп есептейді. Тәсілдерді орындау кезінде ... ... ... ... ... ... көңіл бөлінеді.
Балуандардың спорттық дайындығында төзімділікке ерекше көңіл ... ... ... ... негізінде практикалық тәжірибе
жоспары да қарастырылады. Балуан төзімділікті ... ... жету ... ... ... бөлігі деп қарастырады. Төзімділік жөніндегі
тәжірибе жұмысы ... ... ... еңбегін арнады. Бұл
еңбегіндегі автор арнайы төзімділікті дамытуға ... ... ... ... ... ... ... сақтау факторларының бірі
болып табылады.
1.2.2 Грек – Рим күресін үйренуге ... ... ... ... ... ... ... дәрежесімен шығады. Күрестің
мамандары көптеген бақылаушыларының жеке тәжірибесі негізінде палуандардың
салмақ айырмашылығы ... ... ... әсер ететінін айтады.
Жаттығуда балуан салмағының ... ... Б.З. атап ... ... үш ... ... ... орташа, ауыр салмақ дәрежесі. Автор
әртүрлі салмақтағы балуандар дайындығының айырмашылығы және ... ... ... ... алу ... ... (70-80 кг)
орташа салмақ дәрежесіндегі балуандар жан-жақты дамитыны белгілі. ... ол дене ... ... кәсіби дайындық әдістемесі орташа
салмак дәрежесіндегі балуандарды дайындауға есептемелік көрсетіп берді.
Автор әртүрлі салмақ ... ... үшін ... ... жекелеп
өткізуді ұсынды. Соңғы жылдары спортшыларды дайындауда антропоморфологиялық
белгілеріне көп көңіл ... Т.С ... Э.Г. ... (137)
пікірлерінше, бұл белгілер күштің, жылдамдык, төзімділік, ептіліктің
шығуына, әртүрлі орта жағдайына ... ... ... ... келу және ... ... шығуына ықпал етеді. Спорттық
антропология 4 маңызды мәселеден ... ... ... ... ... ... ... білікті шеберлікке дейінгі жолдағы әртүрлі
спорттық мамандықтың өкілдерінің нақты дене бітімін қалыптастыру.
Дене бітімі ... ... ... ... дайындығын жекелеп
өткізу.
Әртүрлі орта жағдайында жоғары жетістікке дайындау да жекелей және спорттық
мамандықты таңдауда әртүрлі экологиялық ... ... ... мәселе көбірек қызықтырады. Дене
бітімі ерекшелігінің есебі негізінде спортшылардың дайындық
заңдылығын зерттеумен көптеген ... ... ... және Э.Г. ... ... жету үшін ... ... жақсы ықпал ететініне" көңіл бөледі. Авторлар, "атақты
балуандардың бойы ортадан жоғары болып келетінін айтады". Сонымен бірге
балуандар ... ... ... бұл ... ... денемен
сәйкес келмейтін болып жатады. Авторлар мұны "күрес әдісінің
көлемі үлкен және ... ... да ... ... ... бар
балуандар әдістік қимылда бірдей дене бітімін қолдану есебімен
және де қызметтік орнын толтыру ... ... ... ... деп
түсіндіреді. Бір жағынан жоғары білікті балуандарды тәрбиелеу
үшін, олардың дене ... ... ... сай ... ... ... алғанда дене бітімі әртүрлі сәйкестігі балуандар жоғары
нәтижеге ... егер олар ... дене ... бара бар ... ... ... ... балуандардың ... ... ... ... Сонымен бірге олар
аяқтары ұзын балуандар негізінен қағып лақтыру, ... ... ... ... ... ... ... колданатынын айтады. Аяқтары онша
ұзын емес балуандар бастан асырып ... ... жиі ... ... ... Аяқтары өте қысқа ... ... ... ... ... ... ... сонымен бірге
балуандардың морфологиялык ерекшеліктері тәсілдерді орындау тиімділігі мен
оларды ... ... әсер ... ... Бірінші топтағы
балуандар төрт тағандап және ... ... ... ... есебімен
жеңіске жетеді. Екінші топтағы балуандар бастан асырып лақтыру тәсілдері
арқылы жеңіске жетеді. ... ... ... ең ... ... іштен қапсыра ұстау тәсілдерін ... ... ... ... ... ерекшеліктері бар балуандар белгілі
тәсілдерді орындауға қарама-қайшылықтары бар екенін айтады.
1.2.3 Грек-рим күресі әдісіне баулу
Окрошидзе М.Г. ... ... ... ... ... екі ... ұсынады. Бірінші бөлім статистикалық жағдайдағы тәсілдер
кұрылымыноқытумен, ... - ... ... тәсілдерді жетілдіру
және окытумен сипатталады.
Бірінші бөлім ... және ... ... ... ... әрекетті қалыптастыру.
Екінші бөлімде - қарсыласушы қарсыластың ... ... ... ... оқыту үрдісі стандартты кесте бойынша өтеді
және сондықтан да ... ... ... ... ... ... ... қажет. Ол екінші бөлім біріншіге карағанда
нақты басқарылмайды, "тәсілдерді шығармашылықпен жетілдіруде"
шұғыл дамушылардың морфологиялық ерекшеліктері ... ... ... белгілі топ тәсілдерін жетілдіруде балуанның психикалық
жағдайы анықтайтынын көрсетеді. Факторлардың ... ... ... ... дейді: И.И. Алихановтың жұмысында бірнеше атақты
балуандардың «оларды ... ... кім ... ... ... ... ... жауабы: ол тәсілдерді өздері ойлап тапты немесе
қиын жағдайда өзінен-өзі пайда болғаны жөнінде айтады. Жалпыға белгілі ... - ... ... дағдыны қалыптастыру спорт ілімінде, физиологияда
дағдыны оқыту бойынша ... ... Бұл ... И.П. Павловтың
шартты рефректорлы іліміне сүйенеді. [35]. ... ... ... ... ... ... ... да спортшының
қарсыласпаған серігін лақтыру дағдысын калыптастыру аса қиынға ... ... ... ... ... ... жөнінде мәліметтер
келтіріледі [36, 37, 38, 39]. Сонымен бірге белдесу тәсілін жақсы игеруге
ықпал ... ... ... ... ... ... ... рет қайталау нәтижесінде нығайтады. Егер
тәсілді бірнеше рет қайталау қарсыласпаған қарсыласқа оңай болса, ... ... ... рет ... ... жағдай құру қажеттілігі
шабуылдаушы әрекетті орындау кезінде дағдыны игере ... ... ... ... ... жиі ... ... Спорттық күрес аясындағы мамандар
спортшы дағдыны сапалы игергенде ғана жекпе-жекте жақсы көрсеткішке жете
алатынын ... Осы ... ... балуанды, ауыр биік ... ... ... ... бар ... ... Кез-келген
карсыласымен күресе білу үшін, морфологиялық, денелік және ... ... бар ... ... ... және осы ... ... керек. Егер балуан өзіне сәйкес ... ... ... ... Чумаков, В.Н. Волков, В.С. Родновтар белдесудегі әдіс-тәсілдік
қимылды тіркеу әдістемесін ойлап тапты. ... ... ... қимылды тіркеуі балуандар белдесуде пайдаланған ... ... ... ... ... ... ... әдістемесін
Е.М. Чумаков, В.Н. Волков, С.Ф. Ионовтар палуандардың жаттығуын жеке
жоспарлауы бойынша әдістемелік нұсқауында ... ... ... ... үшін болып жатқан оқиғалар жөнінде толық және ... ... ... және оның қарсыласының дайындығын салыстырып,
ақпаратты ... ... ... ... білу үшін ... мен ... аныктау керек. Бұл үшін балуандардың белгілі
жарыстарда жеңіске жету моделін жасау керек.
Бұл модель осы белгілері ... ... ... ... ... ... ... орта статистикалық мәліметі ... ... ... дайындықтардың жетістіктері мен кемшіліктері белдесудегі
тәсілдерді өткізудің белсенді сандық ... ... ... ... ұпай ... тармақтар палуан белдесуде шабуылдаушы қимылды
пайдаланған тәсілдердің құрылымдык ... ... ... ...
тәсілдердің тобының саны, соның ішінде балуан белдесуде шабуылдаушы қимылды
табысты пайдаланғандары.
Күш дайындық ... ... ... ... негізгі жүктемені
жеңуге, буындағы икемділікті дамыту, икемдік деңгейін көтеруге жағымды ... ... ... ... түзетуге көмектеседі.
Қорытынды
Көптеген мамандар дағдыны қалыптастыруды оқыту үрдісінің құрамды
бөлігі болып табылады деп ... ... ... ... ... ... ... үрдісін сапалы басқару үшін дағдыны
қалыптастыру туралы ... ... ... ... ... дағдыны
қалыптастырудың негізгі жағдайы - оқытылған қимылды бірнеше рет ... ... ... ... қалыптастыру кезінде сананың белсенді қатысуын айтса,
екіншілері қайталауға ерекше ... ... ... ... ... ... дағдыны қалынтастыру сананың белсенді катысуымен, нығаюымен,
бірнеше рет кайталау қимылы есебінен өтеді. Мамандар оқыту ... ... ... ... ... ... болуын жағымсыз
деп есептейді, басқалары кателіктің болуы қажет дейді. Грек-рим күресіндегі
белдесуде ... ... ... рет ... ... ... ... қажет.
Грек-рим күресінің мамандары көптеген зерттеулерінде спорттың
нәтижеге, ... ... жеке ... әсер етуін зерттеген.
Күшті дамытудың жоғары деңгейі балуанның біліктілігін көтеруі, ал ... ет ... ... ... ... деңгейі, белдесуде тәсілдерді
сапалы орындауға ықпал ... ... ... ... ... рөл атқарады. Балуандарды дайындауда балуандардың жылдамдық-күш
дайындығына көп ... бөлу ... ... ... ... басқа
балуандарға қарағанда артықшылығы бар, сондықтан тәсілдерді орындаған
кезде қиыншылықтар ... ... ... көп ... ... ептілікті дамытудың жоғары
деңгейін талап етеді. Буындары еркін, ширақ кимылдайтын балуандар үлкен
табысқа ... ... ... бұл ... ептілікті дамыту деңгейі жоғары
болса, қимылды орындаудағы дағдыларды тез ... ... ... ... ептілікке көп көңіл бөлу керек. Балуандарды дайындау
үрдісінде төзімділікті тәрбиелеу кажет, бұл қасиетті дамыту белдесудегі
дағдының ... ... ... ... етеді. Шабуылдаушы
әрекетте балуанның бойы мен салмағындағы ерекшеліктерге көп көңіл бөлінеді.
Салмағы ауыр балуандар, шабуылдаушы ... ... ... ... ... ... ... Бойлары әртүрлі
балуандардың белдесу ... ... ... ... тура ... ... әдісін оқыту мынандай бөлімдерден тұрады:
Қарсыласпаған серіктеске әдіс-айланы орындау барысында әдістерді
жетілдіру. Күресте тәсілдерді ... ... ... ... ... рет ... тұрады. Қорыта айтқанда, дағды, ... ... рет ... ... ... түрде қалыптасады.
Белдесуде тәсілдерді бірнеше рет қайталауға қажетті жағдайды жасаған
және орындатқан пайдалы болады. ... ... ... ... әдіс-тәсілдік дайындықтарының көрсеткіші ... ... ... ... тиімділігі - қозғалыс міндеттерін шешетін
қиыншылық мөлшеріне ... ... аяда ... орындау тиімділігіне
дағдыны жетілдіру арқылы қол жеткізуге болады.
2 ... ... ... ... және әдістері.
Біздің жұмысымыздың мақсаты грек - рим ... ... ... ... ... үрдісінің ерекшеліктерін зерттеу.
2.1 Зерттеудің міндеттері
Дағдыны қалыптастыруға әсер ететін факторлар ерекшеліктерінің ықпалы.
Қимыл және әдістік дайындықты ... ... ... ... ... кемшіліктерінің пайда болуы және әдіске
оқыту кезінде оларды түзету.
2.2 ... ... ... ... ... ... ... бойын, салмағын өлшеу
б) ... ... ... математикалық - статистикалық жұмысы.
2.2.1 Әдеби түнұсқаларға талдау жасау.
Дағдыны қалыптастыруға әсер етуші ... ... ... ... әдебиеттерді талдаумен жалғасады. Келесі сұрақтар жөніндегі
авторлардың пікірін ... ... ... ... ... жөніндегі авторлардың пікірі бар ақпаратты таңдау:
Оқудың табыстылығын анықтайтын факторлар.
Спорттық күресте әдістік әрекетті орындау дағдысын
қалыптастыруға ықпал ... ... ... ұсынылған әдістік әрекетінің көлемі
б) әдістік дайындық барысындағы ... ... ... ... бақылаулар зерттеудің екініші, үшінші немесе төртінші
міндеттері ... ... ... ... ... орындау ерекшеліктерін
анықтау кезінде төменгі және жоғары дәрежелі балуандардың әдіс-тәсілдік
дайындықтарының ... ... және ... ... әдіс-тәсілдік дайындығы жарыс кезіндегі белдесулердегі
палуандардың әрекетін ... ... ... жолымен анықталады. Жоғары
дәрежелі балуандар жөніндегі мәліметтер ... ... ...... әрекетін орындауды бақылау нәтижесін өңдеу
жолымен алынған. Балуандардың жасы 15-16 жас, ... оқу ... 4-5 ... дәрежелі балуандар жөніндегі мәліметтер жарыс кезіндегі
белдесулерді, жаттығулардағы палуандардың әдістік ... ... ... ... ... ... ... жасы 12-13 жас, сабақ
өту мерзімі – 6-8 жыл.
Белдеуді ... ... ... ... ... және ... балуандарды арнайы дайындалған бригада мүшелерімен ... он үш ... тобы ... ... ... ... жөнінде мамандардың пікірін анықтау:
1. Палуандардың тәсілдерді орындау ерекшеліктерін анықтау.
2. Әртүрлі тиімді ... ... ... ... ... ... анықтау.
3. Әдістік әрекетті орындау тиімділігіне әсер етуші факторларының
шығуы.
4. ... ... ... ... ... серіктестікті
таңдауды тексеру.
ТРП техникалық әрекетті орындау тиімділігі 20% -30%, ЖРП ... ... ... 0,40 ... 40%- 80%- 0,45 ... ... ... қағып лақтыру, бастан лақтыру, арқадан лақтыру,
қолға ауырлық тәсілдерін 30-40% ... ТРП ... ... ... ... ... қолға ауырлық тәсілдерін орындау ТРП-ға барынша ... ... ... ... ... қолға ауырлық тәсілдері, арқадан
лақтыру, бастан асыра лақтыру және қағып лақтыру ... ... ... нәтижелі болды. Әр түрлі аймақта жаттыққан, балуандардың әдіс-тәсілдік
дайындығының өзгеруін анықтайтын педагогикалық бақылаулар өткізілді.
Зерттеу жүргізілген уақытта ... ... ... ... ... ... белдесулерде балуандардың тәсілдерді өткізу
талаптары тіркеліп, әрбір топтың палуандарының әдіс-тәсілдік қарсыласпаған
серікке ... ... ... ... жеке ... анықтау кезінде педагогикалық бақылау ... ... ... ... ... ... ... әрбір серікті лақтыру
сериясын орындады. Лақтыруды сапалы орындау бағасы ... ... ... ... 10 ... Тәсілдерді орындау кезіндегі
қажеттіліктер, тұрпайы, маңызды және маңызсыз болып ... ... ... ... ... ... ... бұзу дәрежесіне
сәйкес баллдар алынды.
1 кесте - Қарсыласпаған серіктің әдістік ... ... ... ... ... ... ... |Алынатын |
| | ... |
|1 ... ... ... алмайды, ол туралы мүлде |10 |
| ... жоқ | |
|2 ... ... ... ... оны орындай |9 |
| ... | |
|3 ... ... ... екі ... қателік |7 |
| ... | |
|4 ... ... ... бір дөрекі қателік |6 |
| ... | |
|5 ... ... ... үш ... ... |5 |
| ... | |
|6 ... ... барысында екі елеулі қателік |4 |
| ... | |
|7 ... ... ... бір ... қателік |3 |
| ... | |
|8 ... ... ... екі ... ... |2 |
| ... | |
|9 ... ... ... бір ... ... |1 |
| ... | ... Аспаптық өлшеу
Аспапты өлшеу балуандардың жеке ерекшеліктерін шығару үшін өткізіледі.
Балуандардың бойы, салмағы ... Дене ... мен ... ... ... ... стандартқа сәйкес әдістеме
бойынша өткізілді.
2.2.3.2 Арқадан лақтыруды келтіруші, жаттығуды арқаны идіруші бұлшық ... ... үшін ... динамометрия.
Өлшеу Б.М. Рыбалко әдістемесі бойынша өткізіледі. Өлшеу құралы есебінде
В.М. Абалакованың констуркциясы ... ... ... ... пайдаланылады.
Балуан жаттықтырушы командасымен гимнастикалық баспалдаққа арқасымен
тұрды. Содан кейін лақтыруды орындаудағы қалыпты жағдайға ... ... ... ... ... жабысады. Иық деңгейінде
баспалдаққа динамометр бекітіледі. Динамометрдің екінші ... ... ... ... ... бекітіледі. Балуан белдікті ұстағанда
қолдан ұстағанды ... ... ... ... ... ... ... лақтыруды келтіретін жаттығуды орындай бастайды. Жаттығуды
орындап болғаннан кейін, динамометр көрсеткіші түсіріледі. Тапсырма үш рет
орындалады. Негізгі ең жақсы ... ... ... - ... ... ... ... үшін
пайдаланады.
Өлшеу В.П Волковтың модификациясы бойынша маятникті ... ... ... ... ... ... Жамбас сүйегі
деңгейінде балуанды баспалдаққа ... ... ... ... ... ... ... кейін қарсы болғанға дейін еңкейеді және гониометр
көрсеткіші түсіріледі: жаттығу үш рет ... ... ең ... ... ... әрекетті орындау дағдысын қалыптастыруға серікті мақсатты
таңдауға ықпал етуді тексеру үшін ... ... ... 12-13 ... ... қатысты.
Бақылау және тәжірибелік болып екі топ құрылды. Бақылау ... ... тобы 13 ... ... ... ... балуандардың орта жасы
12,1 жас, бақылау -13.0 жас болды. Тәжірибе тобының орта бойлары 152,6 см,
бақылау -162,4 ... ... ... ... орта салмағы 43,3 кг,
бақылау - 55,8 болды. ... ... ... орта ... ... орындау талабын 6,5, бақылау-5,9 рет жасады. Тәжірибе тобының
балуандары тәсілдерді ... ... ... ... орындады.
Тәжірибе тобының балуандары белдесуде орташа 4,9 балл, бақылау- 8,3 балл
жинады. Тәжірибе тобының ... ... ... 6,6; бақылау-6,7
құрылымдық топ ... ... ... ... ... ... 65,5% ға, ... 59,5% ға орындады. Топта сабақ біртұтас
күнделікті жоспар бойынша өткізілді. ... ... ... ... бақылау тобының балуандарына серіктер таңдалмады. Тәжірибе тобы
балуандарының серіктері бақылау тобының ... ... ... ... ... ... ... салмағына тең. Бойы бойынша серікті
таңдау 5,6% ; салмағы 10,7% -11,1% және 19,1 %-19,4% тең ... ... ... ... ... ... 6-8 балл жинауға нүсқау
беріледі. Белдесуде 6-8 ... ... ... ... және ... ... ... негізгі бөлімінің соңында
өткізілді. Аптасына бір ... ... ... арналды. Белдесуде
тәжірибенің басы мен ... ... ... ... ... дайындық тіркелді. Дайындық көрсеткіші салыстырылды.
2.2.5 Қорытындыны математикалық - статистикалық өңдеу.
Қорытындыны математикалық - ... ... ... ... ... техникалық дайындығы барысындағы айырмашылықты шығару үшін
өткізіледі. Студенттің айырмашылығының дұрыс ... ... ... ... жеке ... ... ... үшін техникалық әрекетті
орындау тиімділігіне вариация ... ... ... корреляциялы қатынас қолданылды. Әрбір балуанның ... ... ... ... бойынша белдесу үстінде анықталды.
Негізгі ... ... ... ... ... ... олардың серіктерінің ... ... ... ептілігі түрлері
коэффициенті арасында корреляциялы талдау өткізілді. Тәсілдерді ... ... ... ... ... ... күші, ептілігінің
көрсеткіштерінің алуандығына ықпал ету ... ... ... талдау қолданылды. Мәліметті тіркеу хаттамасы.
Үлгі:
|ЭА айырмасы |
| ... ... |Күш ... |
| |См |Кг |Кг ... |
| |А-Б |А-Б |А-Б |А-Б- ... |5 |4 |-3 |10 ... |-7 |2 |10 |-2 ... – А ... ... ... ... орындау тиімділігі А-
тиімділігі анықталған балуанның дене дамуының көрсеткіші. Б-А-балуанның
қарсыласының дене ... ... ... ... дағдысын
қалыптастыруға серіктесті таңдау ықпалын тексеру үшін ... ... ... ... ... және ... тобының
балуандарында тәсілді орындау дағдысын ... ... ... - ... дайындығының бастапқы және соңғы мәліметтерін
салыстыру.
3 Балуандардың тәсілдерді ... ... әр ... ... ... әдіс-тәсілдік
дайындығы
3.1 Тәсілдерді қолдану арсеналы және жиілігі.
Қазіргі уақытта «грек-рим ... ... ... 900-ға ... ... ... Әрине барлық тәсілдер жазылған жоқ, өйткені
күрес сабағының ... ... жаңа ... ... ... жаңа түрлері құрылуда. Күрес тәсілдерін орындау әдіс-айласын
оқыту бойынша негізгі басшылыққа түрлі кең ... ... ... нұсқаулар алынады. Жаттығу үрдісінде балуандарға ... ... ... оқу ... ... және төменгі разрядты балуандардың ... ... ... ... топ ... айтылған. Бақылау
басқа балуандар белдесуде барлық құрылым топтарынан тәсілдерді қолдануына
мүмкіндік берілді.
Төменгі разрядтағы ... ... ... ... ... белдесуде тәсілді аз қолданады: 5,82 қарсы 8,89. Бұл ... жеке ... ... ... ... Сондықтан да, жоғары
және төменгі разрядты балуандармен белдесуде жеке тәсілдерді ... ... ... ... Жоғары разрядты балуандар белдесуде
орташа тепе-теңдігінен шығарылып, ... ... ... 0,32 ... ... ... балуандарда бұл көрсеткіш 0,21 құрайды. Білікті
балуандар белдесуде ұстап лақтыру талабын 1,94 орындайды; төменгі разрядты
балуандар - 0,58 ге ... ... ... ... ... ... 0,41, ... балуандарда 0,07. Бастан асырып лақтыру жоғары разрядты
пблуандарға - 1,08 рет, ... ... ... - 0,97. ... ... ... жоғары разрядты палуандар - 1,47 рет, ... ... - 0,18 ... ... ... ... ... жиілігін білу жөніндегі
сұрақ қарастырылады . 5 ... ... ... ... бойынша тәсілдерді бөлу тәртібі жөніндегі жалпы көрсеткіші
берілген. Бұл ... ... бөлу ... ... болмайды.
3.2 Тәсілдерді орындаудың тиімділігі
Әдіс-айла әрекетін орындау тиімділігінің ... ... ... талабының санына пайыздық ... . ... ... ... ... орындау кезінде
оларды қолдану тиімділігі 100% ға жетеді, өйткені ... ... ... ... ... ... ... екі негізгі міндет тұрады:
тәсілдерді табысты орындау; қарсыласқа тәсілді табысты орындауға ... ... ... ... ... ... орындау
тиімділігінің төмендеуімен түсіндіріледі. Бұл көрсеткіш ... ... ... ... және ... ... ... орындау тиімділігінің ... ... ... ... белдесуде тәсілдерді 25,4% тиімділікпен
қабылдады, төменгі разрядты ... бұл ... 41,6% ... ... ... ... балуандардың қорғаныс әрекеті техникасын
орындау тиімділігіне қарасақ, онда аталған ... ... ... жоғары, яғни жоғары разрядты балуандар жақсы қорғана біледі
деген қорытынды жасауға болады. Білікті палуандар ... ... ... ... ... (57%), жығылмай қалуды (42%) жоғары тиімділікпен
орындайды. Сол уақытта осы тәсілдерден қорғану ... ... ... ... (44%, 43%, ... разрядты балуандар тепе-теңдіктен шығып лақтыру ... ... (57% ), ... ... (55%) ... ... Сол ... бұл тәсілдерден қорғану ... ... ... ... 43%, 45%). ... сирек қолданылатын
тәсілдердің бір бөлігі тиімді болғанын атап кету ... ... ... ... ... ... қалуды өткізу жиілігі ... ... ... ұстап лақтыруды орындау кезінде білікті балуандарда
байқалды.
3.3 Тәсілдерді орындау нәтижелілігі
Нәтижелер көрсеткіші ... ... ... әсер
етеді. Белдесу кезінде әрбір балуан көп балл жинауға тырысады, ... ... ... ... Әрбір балуан жекпе-жек жасап, қарсыласып жеңуге
тырысады. Жарыс ережесімен сәйкес әрбір лақтыру І ... 2 ... 3 ... және таза ... ... ... орындау сапасы жоғары
болған сайын , бағалау жоғары болады. Зерттеуде ... және ... ... тәсілдерді орындау нәтижесі қарастырылды. Жоғары
разрядты балуандар белдесуде төменгі разрядты ... ... аз ... ( 6,84 жэне 7,932 ... айырмашылығы 5% . Тепе -
теңдіктен шығарып лақтыру ... ... ... ... ... балл ... төменгі разрядты ... - 0,22 балл ... 5%. ... ... лақтыруды орындауда жоғары разрядты
балуандар 1,13 балл, ал төменгі разрядты балуандар 0,44 балл ... 5%. ... ... ... ... ... ... І балл, төменгі разрядты балуандар 0,56 балл ... 5%. ... ... орындауда жоғары разрядты ... ... ал ... ... ... 0,34 балл ... ... орындауда жоғары дәрежелі балуандар 0,41 ... ... ... 0,30 балл ... ... лақтыруды орындауда жоғары разрядты балуандар ... ... ... ... 0,05 балл жинайды. Бастан ... ... ... ... ... 0,52 балл, төменгі
разрядты балуандар 0,67 балл жинайды. ... ... ... ... ... 0,69 ... төменгі дәрежелі балуандар
0,16 балл жинайды. Шалқайып ... ... ... ... 0,16 балл , ... разрядты балуандар 0,03 балл жинады.
Балуандардың арсеналына кіретін ... ... ... орындалды. Жоғары разрядты ... ... ... ... ... ... Әрі ... тәртіппен ұстап, арқадан,
бастан асырып, іліп алып, шалып, қапсыра ... т.б. ... ... ... балуандар белдесуде қолға ауырлық түсіру тәсілдерін үлкен
нәтижемен орындады. Әрі қарай жығылмай қалу, бастан ... іліп ... және т.б. ... ... ... ... ... орындау талабының орташа бағасы жоғары разрядты
балуандарда 0,69 ... ал ... ... балуандарда 0,97 балға тең.
Тепе - теңдіктен шығарып ... ... ... ... балуанға 0,80 балл, төменгі разрядты палуанға - 0,78 балл әкелді.
Ұста лақтыруды өткізу талабы жоғары разрядты ... 0,56 ... ... ... - 0,67 балл әкелді. Артқа[ лақтыруды өткізу талабы ... ... 0,28 балл , ... ... ... - 0,92 балл әкелді.
Өткізу талабы ЖРП 0,37 ... ТРП -0,84 балл ... ... қағып құлатуды
орындау талабы ЖРП - 0,26 балл, ТРП - 0,60 балл ... Іліп ... ... ЖРП - ... ТРП - 0,87 балл ... ... ... орындау талабы ЖРП - 0,69 балл, ТРП - 0,26 балл әкелді. Қолға
ауырлық түсіру тәсілдерін ... ... ЖРП - 1,79 ... ТРП - 2,88 ... ЖРП - да ... ауырлық түсіру тәсілдерін өткізудің табысты талабы
болмады. ТРП-ға 1,39 балл ... және ... ... ... ... ... ... тәсілдерін орындайды. Жоғары разрядты ... ... ... ... белдесуде көп орындайды. (8,89 және
5,83). Мықынынан ұстап лақтыру, қапсыра ұстап лақтыру, ... ... ... ЖРП ТРП- ға ... ... ЖРП және ТРП алдынан
лақтыру, іліп ... ... ... ... ... ... ... статистикалық дұрыстығының айырмашылығы жоқ. ТРП
бастан асырып лақтыру, қолға ... ... ... ... ... жиі ... Тәсілдерді тиімді қолдану ТРП, ЖРП ... (41,8% және 25,4% ). Бұл ТРП - дың ... ... төменгі сапада
орындалуымен түсіндіріледі. Қорғаныс әрекетін тиімді орындау оларда 58,4% ... ЖРП - да бұл ... 74,6% ... және ТП ... ... жинаған балдар саны бойынша
айырмашылығы жоқ. Арттан ... ... ... ... ... салу
тәсілдерін орындау кезінде ТРП белдесуде ЖРП ... ... ... Осылай ТРП үлкен нәтижемен бір ... ... ... ... ... ... ... нәтижесі бойынша тәсілдерді
бөлу тәртібі ЖРП мен ТРП ... ... бар. ... көлемі ЖРП да ТРП ға қарағанда аз . (0,21 ... ... ... ... ТРП - да ЖРП ға ... ... ( 0,97және 0,69 балл). Бұл қорғаныс ... ... ТРП ЖРП ға жол ... ... ... ... ... алдынан, іліп және ауырлық тәсілдерін орындауда ТРП ЖРП ... ... ... ... ... құшақтап лақтыруды ЖРП, ТРП ... ... ... ... ... ... ... тәртібі ЖР және
ТР балуандарда бірдей емес, жеке тәсілдерді орындауда техника - ... ... ... ... ... ... . ... құрылым топтарының жаттығу нәтижесінде балуандар, өзінің
жеке мүмкіншіліктеріне сәйкес келетін ... ... ... Жеке ... ... ... ... - тактикалық дайындығы
көрсеткішінің өзара байланысы
Корреляциялы талдау, жеке тәсілдерді орындау тиімділігінің және ... ... ... ... сызығын қолдану байланысы ЖРП - да
және ТРП - да ... ... ... ... ЖРП корреляция
коэффициенті - 0,08, ТРП -0,09 тең.
Белдесуде жеке ... ... ... мен ... ... байланыспен өзара тығыз байланысты. ТРП
корреляция коэффициенті - 0,93 қа , ЖРП - 0,91 ге ... жеке ... ... ... ... ... ... көп болса, осы тәсілдерді орындау талаптарының базасы жоғары болады.
Айтылған ... ... ... ... ЖРП да ... -
тактикалық дайындығы - 0,91, ал ТРП-да 0,90 ға тең. ... ... ... ... ... ... оң сызықты корреляциялы
байланыспен байланысты ... ... ТРП дың ... ... ал ... 0,79 ға ... ... - Жоғары және төменгі разрядты балуандардың жекелеген тәсілдер
бойынша ... ... ... байланысын бейнелейтін
корреляция коэффициенттері
| | |Ап |Эп |Rт |Rпт |
| ... |Жоғ. Раз. |Төм. раз. |Жоғ. Раз. |
|1 |Г-Н |33 |28,1 |85 |
|2 |С-В |31 |30,0 |97 |
|3 |С-В |40 |26,3 |65 |
|4 |М-В |33 |25,6 |78 |
|5 |Б-Р |38 |21,4 |56 |
|6 |А-Н |37 |17,3 |47 |
|7 |И-В |31 |14,6 |47 |
|8 |Ч-В |33 |11,4 |34 ... ... «В» тобының балуандарында бұл көрсеткіш «А» ... ... 25,1% көп. «А» ... балуандары зерттеудің басында
белдесу үшін орташа 3,28 ... «Б» ... 7,14 ... «В» ... ... ... кесте, 79 бет). «Б» тобының балуандары белдесу үшін орташа
3,89 болды, «А» тобына ... ... ... статистикалық нәтижесі 5%
кезінде айырмашылығы байқалмады. «В» ... ... «А» ... ... үшін 5,36 ұпай артық жинады. Р= 0,05 ... ... «А» ... әр ... орындау тәсілдері зерттеудің басында
балуандарға орташа 0,50 ұпай, «Б» тобына- 0,76 ұпай, «В» тобына -1,49 ... - ... ... қолайлы аймақта жаттыққан грек-рим ... ... ... ... әдіс-тәсілдік дайындығы тиімділігінің орташа
көрсеткіштері.
|№ |Аты-жөні |Х |G |V |
|1 |С-Н |27 |26,9 |99 |
|2 |Ф-В |26 |24,2 |93 |
|3 |М-В |26 |13,6 |52 |
|4 |Ч-В |22 |16,6 |73 |
|5 |А-Н |2 |2,2 |109 |
|6 |Б-В |28 |20,9 |74 |
|7 |К-Н |14 |14,2 |101 |
|8 |К-Т |27 |19,7 |73 |
|9 |Л-В |7 |8,7 |124 ... |Н-Н |20 |12,2 |61 ... ... әрбір талпынысын «В» тобының балуандарына «А» тобына
қарағанда 0,26 ұпай ... ... 5% ... ... «А» ... ... басында, белдесуде тәсілдерді орындау орташа ... ... «Б» ... 8,4 ... ... «В» тобының балуандары- 7,74
құрылым тобы. (15 кесте. 79 бет). «Б» және «В» ... ... ... ... ... ... ... үлкен көлемде тәсілдер
қабылдады, бірақ маңыздылық деңгейінен 5% ... ... ... ... ... «А» ... ... тәсілдерді 3,25 құрылым тобы, «Б»
тобының балуандары- 5,0 құрылым тобы ... ... «А» және ... балуандары арасында құрылым тобының саны бойынша, ... ... ... «В» тобының балуандары «А» тобының
балуандарына қарағанда ... ... ... ... ... табысты
орындады.
Айырмашылық 2,1 құрады. Зерттеудің басында «А» ... ... ... ... тиімділігі 63,2%, «Б» тобының
балуандарында - 72,0%, «В» тобының балуандарында- 62,6 % тең. «В» ... ... ... ... нәтижелілігі, техникалық
әркетті орындау ... ... ... ... ... аяғында «А» тобының балуандары белдесуде ... ... 7,24 ... Бұл ... ... ... 0,23
талпынысқа көп. Зерттеудің аяғында «А» тобының балуандарында ... ... ... ... 37% тең. Бұл ... басына
қарағанда 13% артық. Балуандардың технико-тактикалық дайындығының келесі
зерттелетіні белдесуде тәсілді орындаудың орташа нәтижесі болды. ... ... 5,78 ұпай ... Зерттеудің аяғында «А» ... ... ... ... 1,24 ұпаймен бағаланды, бұл алдыңғы
нәтижеден 0,74 ұпай жоғары. Зерттеудің аяғында «А» ... ... ... ... ... ... бастады. Бұл зерттеудің басына
қарағанда 2,25 топқа жоғары. «А» тобының ... 6,87 ... ... ... ... ... Бұл ... басына қарағанда 3,62
топқа көп.
Зерттеудің аяғында «А» тобының балуандарында қорғаныс ... ... 62,3% ке ... Бұл ... ... қарағанда 0,9 % аз. «В»
тобының балуандары зерттеудің аяғында ... 5,7 % ... ... ... ... Бұл көрсеткіш оларда 2,2 талпынысқа қысқарды.
Зерттеудің соңында «Б» тобының балуандары тәсілдерді 17,6% ... ... Бұл ... ... ... 8,6% ... ... «Б» тобының балуандары белдесуде 3,36 ... ... Бұл ... басына қарағанда 3,78 ұпайға аз. Зерттеудің
соңында «Б» тобының балуандары 7,7 ... ... ... қабылдай
бастады. Бұл зерттеудің басына қарағанда 0,7 топқа аз. ... ... ... ... тәсілдерді 4,0 құрылым тобынан тасты қабылдады. Бұл
зерттеудің басына қарағанда 1,0 құрылым тобынан аз.
Зерттеудің соңында «Б» ... ... ... ... ... 64,1% ... Бұл ... басына қарағанда 7,9 аз.
Зерттеудің соңында «В» тобының балуандары белдесуде 7,35 тәсілдерді
өткізу талпынысын орындады. Бұл ... ... ... 1,55 ... ... соңында «В» тобының балуандарында шабуылдаушы әркетті
орындау тиімділігі 4,2 % тең. Бұл зерттеудің басына қарағанда 7,1 % ... ... «В» ... ... белдесуде 10,03 ұпай
жинады, яғни ... ... ... 1,39 ұпай ... ... аталған топ балуандарында тәсілдерді ... ... ... ... 1,34 ұпайға тең, бұл зерттеудің басына қарағанда
0,15 ... ... ... «В» тобының балуандары 10,0 құрылым тобынан
тәсілдерді қабылдай бастады. Бұл зерттеудің басына ... 2,86 ... ... ... «В» тобының балуандары қорғаныс әрекетінің орындау
тиімділігі 58,5 % теңелді. Бұл зерттеудің басына қарағанда 4,1% аз.
Егер, ... ... «А» және «Б» ... балуандары технико-
тактикалық дайындық көрсеткіштері статистикалық ерекшеленбеді, зерттеудің
соңында көрсеткіштің көпшілігі бойынша айырмашылық пайда ... ... «А» ... ... ... әрекетті орындау
тиімділігінің ... ... «Б» ... ... ... ... «А» тобының балуандары зерттеудің соңында белдесуде тәсілді орындау
нәтижесінің жоғары көрсеткішіне ие ... ... ... тәсілді
орындаудың әрбір талпынысы «А» ... ... «Б» ... 0,07 ұпай артық әкелді. Тәсілдерді орындау дағдысын жетілдіру
дәрежесін сипаттаушы, ... ... ... ... ... ... ... «А» және «В» топтарында
байқалмады, зерттеудің басында «В» ... ... «А» ... ... ... нәтижелігі бойынша асып түсті.
Қорытынды
Сабақ үрдісінде тәсілдерді әртүрлі тиімділікпен орындаған балуандардың
үш тобы ерекшеленді: 1. Тәсілді 30-40% тиімділікпен ... ... ... 30% ... ... балуандар. «А» тобының балуандары
зерттеудің басында технико- тактикалық дайындық көрсеткіші ... ... ... ... Сол ... «А» ... ... тактикалық дайындық дамыту деңгейінде «В» тобының балуандарына
орын берді. Зерттеудің соңында «А» ... ... ... ... ... ... ... өскені байқалды. «В» тобында
техника тармақтары және ... ... ... ... Зерттеудің
соңында «А» тобының балуандары «В» тобының балуандарын ... ... ... ... бойынша асып түсті және «В» тобының балуандарымен
теңелді. 30-40% диапазонында тәсілдерді ... ... ... ... ... жетілдіруге, дағды санасын қалыптастыруға
ықпал етеді.
4 Тәсілдерді ... ... ... етуші факторлар
4.1 Тәсілдерді орындау тиімділігінен әдіс-тәсілдік дайындық
көрсеткішінің ... ... ... ... ... пен ... тиімділігінің арасында статистикалық маңызды байланыс табылмады
(r=0,32). Сол ... ... ... ... ... нәтижелілік (r= 0,55). Р= 0,05 кезіндегі корреляция коэффиценті
шабуылдаушы ... ... ... және ... әрекетті орындау
тиімділігінің арасында байланысты анықтаушы, корреляция коэффиценті 0,09 ға
тең. Сызықты байланыс мүмкіншілігін ... үшін ... ... ол 0.36 тең, бірақ Р = 0,05 ... ол ... ... мен ... орындау тиімділігі арасында сызықты корреляциялы
байланыс табылмады. Корреляциялы қатынас 0,51 ге тең болды.
Тиімді нұсқалылығы және тәсілді ... ... ... ... ... байланыс табылды (n=0,10; r=0,04). Тәсілді ... және ... ... ... ... ... коэффиценті 0,03 ге тең болды. Корреляциялы қатынас 0,53 ке
тең, бірақ ... ... ... ... ... ... тәсілдерді орындау тиімділігі және белдесудегі тиімді нұсқалар
арасындағы байланысты зерттеу ... ... (r=0,35; ... ... ... ... қарағанда айтарлықтай жоғары,
бірақ Р= 0,05 кезінде ол маңызсыз.( 17 ... 88 ... жас ... ... тәсілді орындау ... ... ... ... ... ... ... байланыс
табылды (n=0,54; r=0,03). Белдесудегі нәтижелілік пен ... ... ... ... кореляция коэффиценті 0,73-ке тең.
Шабуылдау ... ... ... және ... әрекетін орындау
тиімділігі арасында шабуылдағы статистикалық маңызды байланыс табылмады
(r=0,07; n=0,02). ... ... ... ... ... ... ... байланыс табылмады (r=0,05, n=0,23). Сол
уақытта маңызды сызықты корреляция тиімді ... ... ... байланысы (r=0,65). Тәсілдерді орындау тиімділігі және белдесуде
техника ... ... ... ... ... табылмады
(r=0,12, n=0,32). Белдесудегі тиімді нұсқалық дұрыс сызықты байланыспен
тәсілдерді ... ... ... ... ... ... маңызды.
Зерттеудің нәтижесі, егер жаңадан бастаған балуандарда тәсілдерді
орындау тиімділігі және ... ... ... ... жоқ, ... жас балуандарда аталған техникалық-тактикалық дайындық көрсеткіштері
арасында сызықсыз байланыс пайда болғанын ... ... ... ... және белсенділіктің
корреляциялы байланыс нәтижесі, белдесуде балуандармен тәсілдерді өткізуден
6-8 талпынысын ... ... ... ... ... ... ... төменгі разрядты балуандардың негізгі
көпшілігі, белдесуде ... ... 6-8 ... ... ... ... және белдесудегі нәтижелік арасындағы
маңызды сызықты ... егер ... ... ... ... ... ... және де белдесуде балуандар жинаған балдар
саны да көбейеді. ... ... ... бұл ... ... ... мынандай: У=0,239Х. ІІ-1 жас балуандарда бұл баға
түрге ие. У=0,213Х Х – тәсілдерді ... ... У – ... Жаңадан бастаған белдесу нәтижесі, тәсілдерді орындау
тиімділігі үйлесімді нұсқаға сәйкес келу ... ... 7,1-9,5 ... ... ІІ-1 жас балуандарда – 6,4-8,5 балл. Егер балуан белдесуде
орташа 6-9 балл ... онда ... ... тиімділігі 30-40%-қа
тербеледі.
Тәсілдерді орындау тиімділігі және қорғаныс әрекетін орындау
тиімділігі ... ... ... ... ... ... ... тиімділігі арасындағы байланыс жаңадан ... да, ІІ-1 жас ... да ... Мұны ... ... ... ... оларға жеке тәсілдерді орындау кезінде
сапалы ... ... ... ... ... ... нұсқа жаңадан бастаған балуандарда тәсілді тиімді орындаумен
сызықсыз байланыспен және ІІ-1 жас ... ... ... Аталған көрсеткіштер байланысының түрі әртүрлі білікті
балуандарда бірдей емес. ... ... ... ... ... ... жоғары болса да, көп тәсілдерді бір белдесуде өткізуге
тактикалық тұрғыдан ... ... ... көрсеткіштері мен тәсілдерді орындау
тиімділігінің байланыстарының статистикалық нәтижесі, тәсілдерді орындау
тиімділігімен әдіс-тәсілдік ... ... ... байланыста
еместігін көрсетті.
Белдесуде белсеңділікпен көрсеткен жанадан бастаған балуандарды
тәсілді орындау ... ... ... ІІ-І жас. раз. палуандарда
аталған көрсеткіштер арасында сызықты байланыс пайда болады. 30-40 ... ... ... ... ... ... 4 тен 10-ға
дейінгі талпыныс белсенділігіне ықпал етеді. Егер, белдесудегі белсенділік
4 аз ... 10 көп ... онда ... ... ... тиімділігі
төмендейді және 30% аз болады. Тәсілдерді ... ... ... ... жиналған балдар санымен таразылауға болады. Жаңадан
бастаған балуандарда тиімділіктің қолайлы ... ... ... ... ал ІІ-І жас. раз. Балуандарда - 6,4-8,5 ... ... ... ... балуандарда тәсілдердің
орындау тиімділігін бақылауға мүмкіндік беретін барынша ... ... ... Тәсілдерді орындау тиімділігіне серіктің ықпал етуі
4.2.1 Қарсыласпаған серіктің тәсілдерді орындау сапасы
Төменгі разрядты ... ... ... 10 ... 5,49
балл бағасымен тәсілдерді орындады. Жеке тәсілдерді орындау сапасы бойынша
аз айырмашылық болды, вариация коэфициенті 12% ға ... ... ... 5,52 балл ... ... Әр түрлі балуандарда осы
лақтыруларды сапалы орындауда, нұсқалық ... 21% ға тең. ... ... 5,90 ... ... және ... нұсқасы 17%; артынан лақтыру
6,26 балмен, белгі нұсқасы 14%/; алдынан шалып лақтыру 5,90 ... ... ... 17%; ... лақтыру 5,10 балмен және белгі ... ... ... лақтыру 4,20 балмен және белгі нұсқасы 30%; бастан асыра
лақтыру 5,70 балмен және ... ... 19%; ... ... 5,20 ... ... 19% ға ... Жеке тәсілдерді орындау тиімділігі сапасындағы
айырмашылық үшін конкордация коэфициенті ... ... ... ... ... орындауда жоғары баға алды. Содан кейін іліп
лақтыру, алдынан лақтыру, қолдан ... ... ... ... ... ... ... лақтыру, қапсыра лақтырулар. Жаңадан бастаған ... ... ... ... ... коэфициенті 0,05 тең.
4.2.2 Серіктердің жеке ерекшеліктеріне байланысты тәсілдерді
орындау сапасының өзгеруі
Осы зертттеуде ... жеке ... ... ... ... ... бүгу күші жаттығулары, балуандардың
салмақ өсу көрсеткіштері, ... ... ... ... ... ... ... салмаққа беретін тәсілдерді орындау санасында
көрінетін міндеттер оқытылды. Қарсыласпаған серікке тәсілдерді орындау ... ... ... әр түрлі серіктер таңдалды. Лақтыруды
орындаған балуандар бойындағы артықшылық көп болған ... ... ... ... бойы серігінен кіші палуандарда оларды орындау сапасы ... ... ... ... ... ... ... өткізетін балуанның салмақтан артықшылығы болса, тәсілдерді
орындау сапасы ... ... ... ... ... ... орындау
сапасы төмен болады. Бүл байланысты көрсететін корреляция коэфициенті 0,74
ке тең. Балуанның күші көп ... ... ... ... ... күші кем болса, тәсілді орындау сапасы төмегі ... ... ... корреляция коэфициенті 0,78 тең. ... ... ... ... лақтыруды орындайтын палуандар да, тәсілдерді орындау
сапасына әсер етпейді.
4.2.3 Серіктердің жеке ерекшеліктері және белдесуде тәсілдерді ... ... ... бойының айырмашылығы және тәсілдерді орындау
тиімділігінің сызықты байланысын ... ... ... 0,23 ... ... және тәсілдерді орындау тиімділігінің айырмашылығы - 0,009, күш
және тәсілдерді орындау тиімділігінің айырмашылығы - 0,04, ... ... және ... ... ... ... - 0,05. ... коэфициенті 5% деңгейде маңызсыз. Корреляция ... ... ... ... Балуандардың тәсілдерді орындау
тиімділігі және ... ... ... ... байланысын
сипаттаушы корреляциялы қатынас 0,40 ке тең. Ол Р=0,05 ... ... ... ... және ... ... ... байланысын сипаттаушы корреляциялы қатынас 0,76 ке ... ... ... тиімділігі және белдесуде кездесетін
ептілікті ... ... ... ... ... қатынас 0,56 ке тең.
Алынған мәліметтер белдесуде балуандар тәсілдерді ... дене даму ... ... бар қарсыластармен кездесу
кезінде өзгереді. Белдесуде серікті ... ... ... ... ... ... ... Қолайлы аймақта тәсілдерді орындау
тиімділігін қолдау үшін серіктердің дене ... ... ... шекте
тербеледі деген пікір туындайды.
Зерттеу кезінде әрбір палуан 8 әр ... ... ... ... жеке ... бойынша серіктің нұсқалық құрамы бірдей ... ... ... ... ... көрсеткіштері және олардың
серіктерінің бойы, салмағы, күші, ... ... ... ... ... ... өткізілді.(таб. 21 98 бет)
Жаңадан бастаған балуандардың тәсілдерді орындау тиімділігі ... ... ... ... ... ... ... бойынша сызықсыз корреляциялы байланыс табылды. (n=0.78; t>t 0.05)
ІІ-І жас. раз. палуандарда корреляциялы қатынас 0,55 тең (t>t ... ... ... нұсқалық құрамы коэфициенттері
көрсеткіштері және ... ... ... ... ... ... ... сипатталды, жаңадан бастаған балуандарда 0,68
тең (t>t 0.05) ІІ-І жас. раз. балуандарда 0,47-ге тең (t>t 0.05). ... ... ... құрамы коэффициентіне байланысты тәсілдерді
орындау тиімділігінің өзгерісін көрсететін корреляциялы қатынасты ... ... 0,39 ға тең (t>t 0.05) II-I жас. раз. ... ... тең (t>t 0.05). Ептілікті дамыту деңгейі бойынша қарсыластардың вариация
құрамы коэфициентіне байланысты тәсілдерді орындау тиімділігінің өзгерісін
көрсететін корреляциялы ... ... ... ... 0,49 ға тең.
t>t 0.05), ІІ-І жас раз. ... - 00,33 тең (t>t 0.05). ... егер ... ... ... көрсеткіштері және бойы,
салмағы бойынша серіктердің нұқалық ... ... ... ... ... байланыс табылды, жаңадан басталған
палуандарда да, ІІ-І жас раз. ... осы ... ... ... ... ... көрсеткіштері және күш, ептілік ... ... ... ... көрсеткіштері арасындағы
маңызды корреляциялы байланыс тек жаңадан бастаған ... ... ... ... үшін ... ... бой, салмақ
көрсеткіштері болып табылады. Тәсілдердің орындау тиімділігі ... ... бойы ... ... ... тәсілдерді
орындау тиімділігі маңызы қарсыластың нұсқалық бойы ... ... ... 2 % - 4 %. Қарсыластың нұсқалық бойы
коэффициенті 5,6 % -7,6% тең ... ... ... ... % - 40 % тең.
Тәсілдерді орындау тиімділігі және ... ... ... ... ... ... орындау тиімділігі маңызы
қарсыластың нұсқалық салмақ коэффициентінің ... ... 14 % - 16 %. ... нұсқалық салмақ коэффициенті 10,7 % -
11,1 % және 19,1 %- 19,4 % тең ... ... ... ... % - 40 % тең.
Қорытынды
Жаңадан бастаған балуандардың қарсыласпаған серігіне тәсілдерді
орындау кезінде әр ... ... ... ... орындау сапасының
айырмашылығы табылмады. Бұл грек-рим күресінің ... ... ... ... және ... ... ... қолдануды
жаңадан бастаған балуандарға қол жетерлік екенін көрсетеді: (бойы, күші,
салмағы ... ... ... ... ... қарсыласпаған
серігіне тәсілдерді орындау ... ... ... ... ... ... дағдысын дұрыс игеру үшін, түрақтылық және нұсқалық
жетістігінде олар серіктерін өзгертуі керек. Бойы, ... ... ... ... ... асып ... қиыншылықты құрту қажеттілігі
болса серікті таңдайды. Жеңілденген жағдайды құрту қажеттілігі кезінде
серіктерді ... бүл ... ... ... белсенді балуанға
жол береді. Бойы, салмағының айырмашылық ... және ... ... ... ... ... күш, ептілікті дамыту
деңгейінде сызықсыз корреляционды байланыс болады. Бұл байланыс мәліметі
балуандар белдесуде ... ... ... ... ... ... кезінде тәсілдерді орындау тиімділігінің жоғары көрсеткіштері
көрсетілуі мүмкін екендігі жөнінде айтылады.
Тәсілдерді ... ... ... ... жаңадан басталған
балуандарда ептілігі, күші, салмағы, бойы ... ... ... ... ... байланысты өзгереді. ІІ-І жас раз. балуандарда
тәсілдерді орындау ... ... ... ... салмағы бойынша
қарсыластардың нұсқалық құрамы коэффициенті маңызына байланысты ... ... үшін бой, ... ... ыңғайлы болып табылады.
30 % - 40 % аймақта тәсілдерді орындау ... ... ... ... бойы ... 5,6 % - 7,6 % ға ... ... нұсқалық
салмақ коэффициенті - 10,7 % - 11,1 % және 19,1 % - 19,4 % тең. ... ... % ... тәсілдерді орындау тиімділігін қолдауға серіктерді ... ... ... ... былай таңдау қажет G = үх /100;
5.1 Тәсілдерді орындау дағдысын жетілдіруге серіктес ... ... ... ... ... есебімен тәсілдерді орындау дағыдысын жетілдіру
мүмкіндіктерін ... ... ... тәжірибе жүргізілді.
Тәжірибені өткізу ... ... ... 6,64 ... ... 62,4
белдесу өткізді. Тәжірибе тобының балуандары тәжірибе басында белдесуде
тәсілдерді орындаудың 6,80 ... ... ... ... ... 26,9 % ға тең. Тәжірибе ... ... ... 4,90 балл ... ... ... ... оларға орташа 0,69
балл әкелді. Тәжірибе ... ... 0,60 ... 6 ... ... ... ... 3,40 тәсілдер тобынан бағамен
орындады. Балуандар белдесуде 4,42 тәсілдер құрылымдық ... ... 1,69 ... ... ... сәтті қабылдады. Тәжірибе тобының
балуандарында қорғаныс әрекетін орындау ... ... ... 65,5
% тең болды. Бақылау ... ... ... басында белдесуде
тәсілдерді орындаудың 5,90 талпынысын өткізді. Бақылау тобының балуандары
тәсілдерді орындаудың барлығын 40,5 ... ... ... ... ... 8,30 балл ... ... орындау талпынысы орташа 1,38 балл әкелді.
Бақылау ... ... 6,70 ... жіктеу тобынан тәсілдерді
қабылдады, 4,30 тәсілден тобын бағамен орындады. ... ... ... орташа 3,72 тәсілдердің құрылым тобынан тәсілдер
қабылдады. Белдесуде 1,79 ... ... ... ... ... ... балуандарында қорғаныс әрекетін орындау тиімділігі
зерттеудің ... 59,5 % ... және ... ... ... ... ... зерттеудің басында, бақылау және тәжірибе тобының
балуандары белдесуде қолданған тәсілдердің ... саны ... ... жоқтығы айқындалды. Айырмашылық 0,6 талпынысты
құрайды. Бақылау тобының балуандары ... ... ... ... ... ... ... (40,5 % - 26,7 %) Р=0,05
айырмашылық дұрыс болып табылады. Бақылау ... ... ... ... ... ... ... балуандарына қарағанда
жоғары болып шықты (1,38 балл - 0,69 ... ... ... ... тобының саны бойынша статистикалық айырмашылық
табылмады. ... ... ... бұл ... 6,60 тең, ... ... балуандарында - 6,70 ға тең. Бақылау және тәжірибе тобының
балуандарында ... ... ... ... ... табылмады. Балуандар қолданған тәсілдерден құрылым тобының
орташа саны бойынша бір ... ... ... байқалмады.
Бақылау тобы балуандарында бұл көрсеткіш 3,72 ге тең, ал тәжірибе тобының
балуандарында - 4,32.
Белдесуде тиімді ... ... ... ... ... ... және тәжірибе тобының балуандары орындаған қорғаныс
әрекетінің ... ... ... ... ... (59,5 және 65,5). ... және тәжірибе тобының балуандары
талпыныс нәтижесі, белдесудің нәтижесі, тәсілдерді орындау тиімділігінің
көрсеткіштері ... ... Бұл ... екі ... ... ... соңғы нәтижесін салыстыруға
болмайды. Сондықтан ... ... ... және ... әрбір топта жеке-жеке ... ... ... ... ... ... белдесуде 6,9 тәсілдерді орындау талпынысын
қолдана бастады. Бұл ... ... ... (0,4 ... көп.
Айырмашылық дұрыс болмады. Тәжірибе ... ... ... ... ... соңында 36,5 % жетті. Бұл зерттеудің басына
қарағанда 9,6 % ға көп. 5 % деңгейде ... бар. ... ... белдесуде 7,0 балл жинай бастады. Бұл зерттеудің басына
қарағанда 2,1 балл көп. ... ... ... ... ... орындау талпынысында зерттеудің соңында 0,97 балл әкелді. Бұл
зерттеудің басына қарағанда 0,28 балл көп. ... ... ... ... тобының балуандары 10,5 құрылым тобынан тәсілдерді қолдана
бастады. Бұл зерттеудің басына қарағанда 3,9 топқа көп. Айырмашылық дұрыс.
Балуандар ... ... ... ... тобының саны, зерттеудің
соңында 8,0 тең. Бұл зерттеудің басына қарағанда 4,6 топ көп. ... ... ... ... 4,17 құрылым тобынан
тәсілдерді қолдана бастады. Бұл зерттеудің басына ... 0,15 ... ... ... ... ... ... балуандары белдесуде 2,18
құрылым тобынан тәсілдерді табысты ... ... Бұл ... ... 0,49 топқа көп. Айырмашылық дұрыс емес. Зерттеудің ... ... ... 60,9 % тең ... ... ... ... Бұл көрсеткіш 4,6 % нашарлады. Бақылау тобының балуандары
зерттеудің соңында ... 5,6 ... ... ... ... Бұл ... ... қарағанда 0,3 талпынысқа аз. Айырмашылық
дұрыс. ... ... ... ... ... ... ... 49,0 %-ға жетті. Бұл зерттеудің басына қарағанда 85 %
көп. Айырмашылық дұрыс ... ... ... ... ... 9,6 ... бастады. Бұл зерттеудің басына қарағанда 1,3 балл көп. Айырмашылық
дұрыс. Бақылау тобының балуандары тәсілдерді орындау ... ... 1,87 балл ... Бұл ... басына қарағанда 0,49 балл көп.
Айырмашылық дұрыс. Бақылау тобының ... ... ... ... ... ... орындай бастады. Бұл зерттеудің басына қарағанда
3,4 топқа көп. Айырмашылық дұрыс. Балуандар табысты ... ... ... саны ... соңында 7,9 топқа тең. Бұл ... ... 3,6 ... көп. ... ... ... тобының
балуандары белдесуде де 4,0 құрылым тобынан тәсілдер қолдана бастады. Бұл
тәжірибе басына қарағанда 0,28 ... көп. ... ... ... Бақылау
тобының балуандары белдесуде зерттеудің соңында 2,35 ... ... ... ... Бұл тәжірбиенің басына қарағанда 0,56 топқа
көп. Айырмашылық ... ... ... балуандарында қорғаныс әрекетін орындау тиімділігі
зерттеудің соңында 56,2 % ... Бұл ... ... ... 3,3 ... ... ... емес (23 кесте). Педагогикалық ... ... ... ... ... ... ... көрсеткіштері
жақсара бастағанын көрсетті. Оларда ... ... ... ... ... сапасы жақсарды. Тәжірибе тобының балуандары
белдесуде көп балл жинай ... ... ... ... ... балуандары
тәсілдердің құрылым тобының үлкен санынан шыққан тәсілдерді ... ... ... ... ... тәсілдерінен шыққан
тәсілдердің құрылым тобының ... ... ... ... тобының балуандарында техника нұсқасы және ... ... ... ... ... ... басқа көрсеткіштерінің өзгеруі дұрыс болмай шықты.
Педагогикалық тәжірибенің нәтижелері:
1. Оқу - жаттығу және жаттығу белдесуін өткізу үшін ... ... ... ... ... ықпал етеді;
2. 30%-40% шегінде тәсілдерді орындау тиімділігін қолдауды қамтамасыз
ететін серіктерді таңдау кезінде дағдыны сапалы игеруге жетеді;
3. ... ... ... ... ... ... ... серікті ауыстыру қажет;
4. Серікті ауыстыру кезінде серіктердің дене ... ... ... ... ауытқулары G = үх/100 формуласы бойынша
анықталып, көлеміне сәйкес келуін анықтау керек.
6 ... - ... ... ... ... ... ... қарсыласының сол жағы мен артында тұрып, сол қолымен
иығынан ... (1), ал оң ... ... ... ... (2-5). Сол ... қарсыласының қапсырылған қолын өзіне қарай
тарта отырып, шабуылдаушы оны ұстап ... және оң ... (6) бұл ... тұрмай бір уақытта бұл қолды өзіне қарай тартады, кілемге аяғын тіреу
арқылы ... ... ... ... ... оның ... қарай бұрады (7-10).
7 сурет - Қолымен жұлқу арқылы ауыстыру
Балуандар оң жақтағы тұрыста, шабуылдаушы ... ... ... (1). Оң ... ... ... арқылы шабуылдаушы оны
іштен оң иықтан қапсыруға жұмсайды (2-5). ... сол ... ... ... ... арқылы шабуылдаушы оң қолымен қарсыласының оң
қолы иығын ... ... ... ... ... ... қарай шалқалайды, денесін оңға қарай ... (6-10). ... ... отырып, шабуылдаушы қарсыласының денесін бел
тұсынан сол қолымен қапсырады (11), ал сол ... оның ... ... ... ... ... ... (12-15). Кілемге тақай бере шабуылдаушы
қарсыласының артынан оңға жағдайына ие болады (16-17).
8 сурет - Денені қапсыра сырғанау ... ... 1 ... ... ... ... ... денесін бел тұсынан қапсыру ... ... ... ... ... сол аяғының тізесіне, ал оң аяғында табанымен тұрады
(2). Қарсыласты өзіне тығыз ... ... және оң ... кілемге тіреле,
ал сол иығымен қарсыластың сол жамбасына (жауырынның төменгі ... ... ... денесін оңға қарай аудару арқылы және
сол аяғын қарсыластың аяғының астына ... ... ... оны ... бұрады. Қарсыласын өзінің сол жамбасына жатқызу арқылы шабуылдаушы оң
аяғын оңға қарай ауыстырады тізесін иық ... ... ... ... ... ... кезде шабуылдаушы сол аяғын тізесі ... ... ... (3-6). ... бұл ... көп ... аяғын кілемге
тірей отырып, басын шалқайта еңкейіп барып көпірге тұрады және сол бағытта
қол қимылдарын ... ... ... ... ... ... (7-12).
9 сурет - Мойны мен денесін сүңги қапсыру арқылы ауыстыру
1 кадрдағы бастапқы жағдайдан шабуылдаушы сол қолымен ... ... ... ... (2). Қарсыласының қолын бастапқы жағдайда ұстағысы
келетін қарсы әрекетіне жауап ретінде (3) шабуылдаушы сол ... ... ... ... ... қалпында басын төмен салбырату арқылы
қарсыласының оң қолының астынан өтеді (4-6). Шабуылдаушы оң ... ... ... қарай жұлқа тартады, қол астынан өте отырып, шабуылдаушы сол
қолымен қарсыласының денесін бел тұсынан қапсырып алады. Ал сол ... ... ... (7-8-9). Шабуылдаушы сол аяғымен кілемге тақай бере
оң қолымен бұрау қимылын жалғастыра ... оң ... ... ... қарсыласымен бірге кілемге құлайды (10-19).
10 сурет - Денені қапсыру барысында ... ... ... ... ... (1) шабуылдаушы оны өзіне
қарай ... ... ... ... (2) және бұл ... көп ... уақытта солға қарай қолымен ұмтылыс жасайды, оң иықпен қарсыласының
қолдарын ... ... ... және ... қол ... ... өтеді
(3-6) Қол астыеа өту арқылы шабуылдаушы оң аяғымен қарсыласының ... және ... ... ... ... ... ... - Иық астынан мойыннан ұстау арқылы жүгіре аудару
Шабуылдаушы бастапқы жағдайдан (1) сол қолын қарсыласының оң қолының
білегінен ұстауға ... (2-3). Оны ... ... соң аздап өзіне қарай
тартып, оң қолын қарсыластың иығының асына қарай жібереді де оны өзінің сол
қолының ... ... (4-5). ... кілемге тірей отырып, қарсыласына
кеудесімен ... ... ... ... оң ... ... ... арқылы шабуылдаушы қарсыласын оң жамбасқа құлатады.
Қарсыласы жамбасқа құлау ... ... сол ... сол иықтың астынан
мойнынан ұстау үшін жұмсайды (6-9). ... ... ... ... ... ... ... отырып, алға қарай жүгіреді, жүгіру арқылы
ол қарсыласына өз денесінің ... ... ... оның сол ... ... бағытында қысады және сол қолдың саусақтары
арқылы мойынға төмен-солға бағытында салмақ түсіреді, ал ... ... ... қысу ... қарсыласын артына қарай ... ... - ... ... ... ... ... бастапқы жағдайда (1) қарсыластың оң қолын денесінен асырып
ұстап алады, сол қолын сол білекке жібереді, ал денесін алға ... ... ... иығына басымен тіреу үшін бағыттайды (2). Шабуылдаушы қолдан
ұстап, басын иыққа ... ... ... ... ... солға тартады және
аяғымен кілемнен серпіле отырып, ... ... ... ішімен алға-солға құлату арқылы (3-5) шабуылдаушы сол қолдың
білегін шынтағы бүгілер ... ... ... ... ... ... төмен қарата қарсыластың сол жауырынына ... ... ... ... ... ... ... шынтағын өзінің оң жағына
қарай ... ... ... ... ... ... жанына қарай тақау
арқылы қыса түседі. Шабуылдаушы қолымен ілмек жасау арқылы қарсыласынан
солға ... орын ... және ... ... ... ... қарсыласын
кеудесімен кілемге тақай отырып, оң қолын иық ... ... ... оң ... ... ұстау арқылы оны өз жанына қыса түседі ... ... бұл ... көп ... аяғымен шеңбер бойында тіреле
жүгіру арқылы қарсыласына өз денесі салмағымен алға-төмен-оңға қарай ... ... ... ... ... ... ... күшпен оны солға-
жоғары алып кетеді (10-11). Қарсылас оң ... ... ... ... ... ... ... жүгіруды орындайды, сол қолы ... ... ... ... қолдың шынтағын жоғары қарай алып кетеді (сол
құлаққа қарай қысу үшін ... ... және оған ... ... ... ... кілемге артымен бұрады (12-16).
13 сурет - Білегін іштен бұрап ұстау ... ... ... ... бастапқы жағдайдан шабуылдаушы, сол ... оң ... ... ұстайды, нәтижесінде сол қолдың иығы
оның мойнының сол ... өтуі тиіс (2). ... ... ... оң ... қарсыласының дәл сондай оң иығының астынан жібереді
де онымен өз иығын ... ... (3). Бұл ... іске ... ... ... шығады да кілемге аяғын ... өз ... ... ... ... ... оң ... тіреу
ретінде пайдалана отырып, қарсыласының ұстап алған қолын артқа қарай
тартады. Осы ... ... ... ... ... ... қолының
білегін оның кеудеснің астына қарай тартады, қарсыластың денесінің жоғары
жағын кілемге ... қыса ... (4,5). ... білегін кеудесіне тарта
отырып, оң қолымен білегі мен ... ... ал сол ... сол ... ... ... ұстауға ауыстырады
(қарсыласының оң жамбасы жағынан). Соның өзінде шабуылдаушы оң ... ... ... ... ... кілемге тақайды (6).
Шабуылдаушы бұл жағдайда көп тұрмай ... ... ... ... ... ... қарай салмақ түсіреді. Осы қимылдар
нәтижесінде ... сол ... және ... ... ... ... күйге
тап болады (7-9). Қол күшін өзіне ... ... ... ... ... түзу ... ... қарай шығарады. Кілемге аяғын
тірей отырып, және қарсыласына өз дене ... ... ... ... ... ... сол ... артына қарай жібереді (бас
жағына) және ұстап алған қолын алға-жоғары-оңға бағытында апар ... ... ... ... ... ... отырып, оның басын өзіне қарай
төменге қарай қыса түседі, ... ... ... ... ... - ... ... қапсыру арқылы сырғанай бұру
Бастапқы жағдайда (1) шабуылдаушы сол аяғын алға ауыстырады, оң
қолын қарсыласының бел ... ... ... ... ал сол ... ... тұсынан қапсыруға бағыттайды (2). ... сол ... оның ... қыса түсу ... ... ілмек
жасап іліп алады, Қапсыруды іске асырған шабуылдаушы аяғын ауыстырады: сол
аяғын тізесіне, қарсыласының сол тізесіне, ал сол табанын ... ... ... қарсыласын өзіне қарай қыса түсу арқылы және оң аяғымен кілемге
тақалады, сол ... ... сол ... ... тұсына) төмен-
алға-солға қарай қозғалады, денесін оңға қарай бұрады. Осы ... ... ... ... ... ... ... қимылдар
жасайды және сол аяғының тізесін қарсыласының астына жылжытады (5-6).
Қарсыласын өзінің сол ... ... ... ... оң аяғын алға
ауыстырады және тізесін бүгу ... оны ... иық ... ... ... ... сол аяғын ауыстыру кезінде бүгілген ... ... (7-9). ... бұл ... көп тұрмай аяғын кілемге тіреп тұрып,
басын артқа қарай шалқайта тұрып, кенеттен денесін бүгу арқылы ... ... ... ... ... ... шалу арқылы қапсыруды
босаңсытады және оқ қолының қимылы арқылы қарсыласының ... ... ... ... ... ... ... артымен ауыстырады, ал сол қолымен
қарсыласының сол қолын қапсырып алады (10-11). Шалып алған соң ... ... ... ... көп ... ... ... жүгіреді, ішімен және
кеудесімен кілемге ауысады. Ішке ауысу барысында шабуылдаушы оң қолымен
қарсыласының ... ... ... және ... ілмек етіп
біріктіріп алады (12-15).
15 сурет - Білектен іштей қолын ... ... ... ... ... ... сол ... тізесі мен аяқтарының арасында
тұрып және аяғын басқа аяғының табанына алға-жан-жаққа қойып, сол қолымен
қарсыласының оң қолының ... ... (1-3). ... ... ... оң ... қарсыласының оң қолының иығының астынан жібереді және
сол арқылы өз білегін жоғарыдан ... (4). Осы ... ... ... ... ... және ... кілемге тіреле отырып,
өз денесінің салмағымен қарсыласына салмақ түсіреді, оң қолын тіреу ретінде
пайдалана отырып, қарсыласының ұстап ... ... оның ... ... ... (5). Бұл қимылды жасап болған соң шабуылдаушы ... оң ... ... ... алады, ал сол қолын білезіктен жоғары
шығара отырып, ... ... ... ... ... ... оң
жамбасы жағынан). Шабуылдаушы оң аяғының тізесімен қарсыласының ұстап алған
қолын иығына тақап кілемге жылдам тұра қалады (6-9 ... оң ... ... ... оңға қарай бұрылып, оң қолмен білегінен ұстау ... ... ... ... ... және оны қарсыласының оң қолының
астынан өткізе отырып, ны ілмекке іліп ... (10-13). ... ... ... сол қолымен қарсыласының оң қолын оның денесінен өзіне
қарай алып кетуге тырысады. Ол қолды ілмектеп ... ... ... ... шабуылдаушы жүгіруді бастамас бұрын сол қолын алақанымен
қарсыласының желкесіне қояды да оның ... ... ... ... ... ... ... алға қарай жүгіре отырып, шабуылдаушы қарсыласын
кілемге артымен аударады.
16 сурет - Қолы мен денесін ... ... ... ... лақтыру
Балуандар оң жақ тұрыста ... ... ... тұр ... ... барып, қарсыласына артпен тұрып, табанымен солға
қараай бұрылады. (Қарсыласына артпен ... ... ... оң ... ... ... бұрылуды тоқтата тұрып
бөксесін қарсыласынан оңға қарай бұра береді (2-5). Бір уақытта жасалатын
қимылдар арқылы: қол ... ... ... солға, денесін солға қарай
еңкейту мен айналдыру, аяқтарын түзеу арқылы осы қимылдарды ... ... ... ... қарсыласын артына қарай лақтырады (6-11).
Шабуылдаушы кілемге жақындағанда сол аяғын артта ... ... ... ... - ... ... ... сол аяқпен тұру арқылы оң қолымен қарсыласының мойнын
жоғарыдан қапсырады, ал сол қолымен қолдарының ... ... ... ... ... ... денесін солға бұру арқылы шабуылдаушы оң қолын оң
иықты ... ... ... сол ... ол оң ... алға және солға
шфығарады (2-5).
Оң аяғын кілемге қоя отырып және қарсыласының оң қолын оң ... ... ... солға қарай айналуды жалғастырады және қапсырған қолмен
өз мойнын орап алады да ... ... ... ... ... ... (6-
10).
Шабуылдаушы кілемге жақындай бере оң қолымен иықтан қапсыра ұстайды да сол
қолын қарсыласының денесін жоғарыдан қапсыруға жұмсайды (11.12.13).
Сол ... ... ... қапсыру арқылы шабуылдаушы басын ... ... және оның ... жоғары-оңға жағдайында тұрады (14-15).
Қорытынды
1. Дағдыны қалыптастыру белгілі заңдылықтарға ... ... ... рет ... кезінде қалыптасады, қайталау сапасын көтеру үшін
белгілі бір бейнеде ұйымдасқан болуы керек, әрекетті орындау сапасының
белсенді қатысуы ... ... ... ... ... ... тағы да ... міндеттер қиыншылығы
деңгейін өзгертуге ... ... ... ... орындау дағдысын қалыптастыруға
қарсыластар, серіктердің жеке ерекшеліктерінің ... ... ... ... және ... разрядты балуандарда тәсілді орындаудың қозғалыс
дағдылары бірдей, бірақ жоғары разрядты балуандарда дағды нұсқасы
жоғары. Осы және ... да ... ... ... ... ... ... Жоғары разрядты балуандар белдесуде
жеке құрылым тобынан тәсілдердің көп нұсқасын қолдагнады.
3. Автоматтандырылған дағды ... ... ... ... ... ... ... Жоғары разрядты балуандар белдесу
жағдайын тез бағдарлайды, ... ... ... ... көп ... 8, 89 талпыныс, төменгі разрядты балуандарда – 5,82).
4. Жеке құрылым тобынан ... ... ... ... санының өсуі
шамамен өзгереді. Жоғары разрядты балуандар көп балл жинайды ... ... ... ... ... ... ... жиі
қолданады. Төменгі разрядты балуандар көп балл жинағанды және
белдесуде ... ... ... қағып лақтыру әдістерін жиі қолданады.
5. Жоғары және төменгі разрядты балуандар олардың мүмкіншілігіне ... ... ... бұл ... ... әртүрлі. Төменгі
разрядты балуандарда шабуылдаушы әрекетті таңдау тәсілдердің ... ... ... ... ... ... конкордация коэффициенті жоғары разрядты балуандарға
қарағанда төменгі разрядты балуандарда жоғары.
6. 30%-40% ... ... ... ... ... жаттығу
үрдісінде тәсілдерді орындау дағдысын жетілдіру қарқыны көбейеді.
Тәсілдерді орындау сапасы ... ... ... ... ... ... кеңейеді. Төменгі разрядты балуандар
орындаған тәсілдерді білікті ... ... ... үлкен нәтижелілікпен жиі қолданады. Бұл ... ... ... ... ... ... ... сызықты корреляциялы байланыспен байланысқан
тәсілдерді орындау ... ... ... ... 30%-40% тәсілдерді орындау тиімділігі белдесудегі орташа
нәтижелілікпен сәйкес келеді 7,1- 9,5 балл, ал ІІ-І жас ... 6,4-8,5 ... ... ... ... ... ... жайбасар, белсенді
балуанның бойының айырмашылығының жағымды көбеюі тәсілдері саналы
орындауға ықпал ... ... ... ... күресі тәсілдері
құрылымы бойынша әртүрлі орындау жаңадан бастаған балуандар үшін қол
жетерлік ... ... ... ... ... күші айырмашылығының көрсеткіштерімен
сызықсыз корреляциялы ... ... ... ... тиімділігінің көрсеткіштері. Серікпен белдесудегі ... ... 5,6 % – 7,6 %, ... 10,7% - 11,1% және 19,1
% - 19,4 %. 30%-40% ... ... ... ... ... ... ... және жаттығу белдесуін өткізу үшін серікті таңдау,
тәсілдерді орындау ... ... ... ... 40%
тиімділікпен белдесуде тәсілдерді орындау кезіндегі дағды ... бір ... ... 30 % аз тиімділікпен тәсілдерді орындау
дағдыны нығайтпайды. Қолайлысы 30%-40% ... ... ... ... 30%-40% ... ... ... орындау
тиімділігінен таңдау қажет.
Тәжірибелік ұсыныстар:
1. Балуандар тобын ұйымдастыру кезінде оған дене күші даму ... ... ... ... ... бұл ... орындау
дағдысын жетілдіру үшін серіктерді таңдау мүмкіндігін кеңейтеді.
2. Тәсілдерді ... ... ... мақсатында 30%-40%
диапазонында белдесуде тәсілдерді орындау ... 60% - 70 ... ... ... ... қолдау қажет. Бұл үшін
қарсыластың ... ... ... G = үх /100 ... ... ... қарсыластың (ү) бойы нұсқалық коэффициенті 5,6 ... 7,6 %; ... 10,7% - 11,1% және 19,1 % - 19,4 % ға ... ... ... спорттық разрядты балуандар 30 - 40 % тәсілдерді орындау
тиімділігін қолдану үшін ... 6-8 балл ... ... ... ... ... ... мақсатында "негізгі"
балуанға дайындықтан кем ... ... ... ... ... ... үшін ... палуаннан асып түсетін серіктерді таңдау керек.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1. Чумаков Е.М. Тактика борца - ... М: ФиС.- 1976.- С. ... ... Е.М. 100 ... ... ... 1998.- ... Волков В.П. ... ... ... ... ... ... ... канд.- М.-
1972.- С. 27
4. Новиков А.А. и др. ... ... ... в ... ... ... М.: Госкомспорт СССР.- 1989.-
С.49
5. Байтамбалинова Ж.Б. ... ... ... дзюдоисток,
Алматы: КазАСТ.- 2003.- С. 60
6. Ионов С.Ф. Исследование методики ... ... в ... ... на основе ... ... ... ... ... М.- 1974.- С. 24
7. Матвеев Л.П. Теория и методика физического ... ... ... ... П№ В№ ... основы физического воспитания.- М.:
Знамия.- 1967.- С. 41
9. Сеченов И.М.- Избранные ... и ... ... ... ... Павлов И.П. полное собрание сочинений – М.Л.- 1951.- гл. 3 С. 211
11. Бернштейн И.А. очерки по физологий ... и ... ... ... ... 1966.- С. ... ... И.М. Избранные философиские и психологические произведения ... ... ... М.А. ... ... М.: ФиС.- 1988.- С.192
14. Торидайк Э.А. Принципы обучения, основанные по ... ... ... ... Волков В.М., Филин В.П. Спортивный отбор.- М.:ФиС.- 1983.- С.176.
16. ... Н.А., ... Ю.Н. ... ... ... М.: ФиС.- 1991.- С.224
17. Заглада В.Е. ... ... ... при освоений
сложные гимнастические упражнений.- М.- 1975.- ... ... Д.Д. ... ... М.:ФиС.- 1965.- С.198
19. Дякин A.M. Юношам о борьбе.- М.:ФиС.- 1966.- С.271
20. Карпман В.Л., ... З.Б., ... И.И. ... спортивной медицине.- М.: ФиС.- 1988.- С.208
22. Иорданская Ф.А. ... ... ... женщин в процессе
долговременной адаптации к нагрузкам современного спорта // Теор. и прак.
физ.культ.- 1999.- №6, С. ... ... С.В. ... ... и ... 1976.- ... ... Б.К. Медико-биологические и психологические особенности
спортивной борьбы // Учебное ... для ... ... ... ... Ленц А. ... в ... борьбе, М.:ФиС, 1967, С.158
26. Куколевский Г.М. Врачебное наблюдения за спортсменами, М.:ФиС, 1975,
С.335
27. ... У.К. ... и ... ... в теорию и ... ... – М 1968, ... ... М.М. ... ... действиям, М.:ФиС, 1985, С.192
28. Макарова Н.А.Практическое руководство для спортивных врачей, Ростов ... ... 2002, ... ... ЛЛ. О ... ... к ... макроциклов
тренировки // Теор. и практ. физ. культ., 2001, №11,С. 9-14.
30. ... ... ... для ... ... ... под общ.
ред. А.П.Купцова, М.:ФиС, С. 397
31. ... А.Г. ... ... ... ... ... М.:
ФиС, 1980, С.296
32. Алиханов И.И. Техника и тактика вольной борьбы, ... 1986, С. ... ... В.Н. О ... ... методики подготовки
спортсменов //Научно-спортивный вестник, 1984, № 4, С. 27-29.
34. Платонов В.Н. ... ... ... спортсменов в олимпийском спорте,
Киев: Олимпийская литература, 1997, с.453-458.
35. Павлов И.П. ... ... ... – М.Л. 1951 гл. 3 С. 211
36. Аулик И.В. ... ... ... в ... и ... Медицина, 1990, С. 191
37. Программа по греко-римской борьбе для ДЮСШ и СШМ под. ред. ... ... Д.Б., ... «Бшм», 2001, С.62
38. Родионов А.В. Психодиагностика спортивных способностей, М.: ФиС, ... ... ... А.В. ... ... ... ... деятельности в спорте: ... М., 1990, ... ... Д.Л. ... ... 1985, ... Сиротин О.А., Волков Н.К. Дифференциальная психофизиология в ... ... ... 1974, ... Сиротин О.А. Индивидуализация обучения и ... ... ... ... пособие, Челябинск: ЧГИФК, 1987, С. 51
43. Суслов Ф.П., ... СП. ... ... тренировочного цикла подготовки: реальность и иллюзии //
Теор. и практ. физ. культ., 1999, № 9, С. ... ... М.П. ... ... ... ... за ... подготовленностью борцов. Автореф .... дис. канд., ... ... ... под ред. ... и ... ... ... Борьба самбо. Программа для ... ... ... ... М.: ... по ФиС при ... СССР, 1984,
С.134
47. ... А.Г., ... В.П., ... ... ... ... М.:ФиС, 1984, С.240
48. Силин Г.В. Индивидуализация тактико-технической подготовки борцов в
зависимости от состояния и ... ... и ... Автореф. дис.канд., М., 1981, С.22
49. Туманян Г.С. Спортивная борьба: отбор и ... ... ... ... ... ... ... ред. Запорожанова В.А., Платонова В.Н., Киев: Здоровья,
1985, С.192
51. Физическая подготовка ... - ... ... ... для ... 1984, С.112
52. Финогенов B.C. Биохимическая оценка ... ... ... 1979, С. ... Фомин Н.А., Филин В.П. На пути к спортивному мастерству, М.:ФиС, 1986,
159 С.
54. Фомин Н.А., Филин В.П. ... ... ... воспитания, М.:
ФиС, 1972, С.175
55. Пилоян Р.А., ... ... Г.В. ... за ... ... ... ... ... 1979, С. 66-69.
56. Пархомович Г.П. Основы классического ... ... ... ... ... И.Ф. Методические указания по ... ... ... ... ... 1993, С. ... Шепетюк М.Н. Комплексный контроль в управлении ... ... ... ... ... ... С. 31.
59. Шепетюк М.Н. Контроль в спортивной борьбе, Алматы: КазАСТ, 2002, С.101
60. Шепилов А. А., Климин В.П. Выносливость борцов, М.:ФиС, 1979, ... ... Ю.В.. ... специальной физической
подготовки спортсменов, М.:ФиС, 1988, С.330
62. ... В.М. ... ... ... ... 1967, ... ... СМ. Книга тренера, М.:ФиС, 1971, С. 312
64. Асубаев А.Р. ... ... ... ... ... 1997, С. 182
65. Дункана Дж. Мак-Дугалла, Говарде ... ... ... Физиологическое тестирование спортсмена высокого класса,
Киев: Олимпийская ... 1998, С. ... ... А.А., ... А.А. ... тренера, М.:ФиС,1982, С. 238.
67. Карпман В.Л., Белоцерковский З.Б., ... И.И. ... ... у ... М.: ФиС, 1974, С. ... ... В.М. ... качества спортсмена, М.: ФиС, 1970, С. 120

Пән: Спорт
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 54 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Сұраныс және ұсынысқа әсер ететін факторлар, сұраныс және ұсыныс заңы, өзара байланысы26 бет
ТМД аумағының климаты4 бет
Экологиялық факторлар. Абиотикалық факторлар9 бет
Қазақстан суқоймаларындағы (Балқаш көлі, Арал (Кіші Арал) теңізі, Жайық өзені) кәсіптік маңызы бар тұқы балықтардың қазіргі жағдайдағы гельминтофаунасы57 бет
Өндірістік санитария және адам тіршілік әрекетіндегі химиялық және биологиялық қауіпсіздік туралы жалпы ұғымдар8 бет
Бастауыш сынып оқушыларының қазақ тілінен құзыреттілікке бағытталған тапсырмалар арқылы шығармашылық қабілеттерін дамыту жолдары26 бет
Болашақ педагогты жеткіншектердің көркемдік мәдениетін қалыптастыруға даярлау82 бет
Болашақ педагогты мектепке дейінгі балалардың коммуникативтік біліктіліктерін қалыптастыруға даярлаудың теориялық негіздері80 бет
Дамыта оқыту технологиясын пайдалана отырып, сынып оқушыларының танымдық құзіреттілігін қалыптастыру6 бет
Дағды және оны қалыптастырудың өзіндік ерекшеліктері12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь