Кәсіпорынның инвестициялық қызметін басқару

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5

1 ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТТІ БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ. ӘДІСТЕМЕЛІК НЕГІЗДЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...8
1.1 Инвестиция және инвестициялық қызмет түсініктерінің
мәні,мазмұны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...8
1.2 Кәсіпорынның инвестициялық қызметі тиімділігінің көрсеткіштері мен
бағалау әдістері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..20
1.2 Мемлекеттің инвестициялық қызметті реттеу және қолдау
шаралары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 35

2 «ОҢТҮСТІК ЖАРЫҚ ТРАНЗИТ» ЖШС.НІҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТІН БАСҚАРУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .41
2.1 «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС.нің экономикалық.ұйымдық сипаттамасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...41
2.2 «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС.нің инвестициялық қызметінің тиімділігін бағалау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 46
2.3 «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС.нің 2011.2012 жылдарға арналған инвестициялық бағдарламасын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...53

3 КӘСІПОРЫННЫҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТІН ҰЙЫМДАСТЫРУДЫ ОҢТАЙЛАНДЫРУ ЖОЛДАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ..59
3.1 «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС.де инвестицияның экономикалық тиімділігін бағалау үшін компьютерлік технологияны қолдану ... ... ... ... ..59
3.2 «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС.нің инвестициялық саясатын жасақтау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..64
3.3 Кәсіпорындардағы инвестициялық бағдарламаларды тиімді қалыптастыру және жүзеге асыру бойынша ұсыныстар ... ... ... ... ... ... ... ...67

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...72

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .75
Тақырыбтың өзектілігі. Қазіргі кезде Қазақстанда жүзеге асырылып жатқан инвестициялық процесс әлеуметтік-экономикалық дамуымыздың негізгі алғы шартына айналып, еліміздегі реформаларды табысты іске асырудың басты себебі болып отыр. Инвестициялар кез келген ұлттық экономиканың маңызды да қажетті қоры болып саналады. Инвестициялық жобаларды іске асыру өндірісті жетілдіріп, сатылатын тауарлардың сапасын арттыру онымен қоса жұмыс орындарының көбейіп, тұрғындарды еңбекпен толығымен қамтамасыз етуге, сөйтіп халқымыздың өмір деңгейінің өсуіне мүмкіндік береді. Сонымен, елімізде жүргізіліп жатқан инвестициялық процесті экономикалық пайда кіргізіп, әлеуметтік саланың өркендеуіне жағдай жасайтын қызмет деп қарастыруымыз керек. Осыған орай, еліміздің экономикасына елеулі үлес қосатын шағын және орта бизнес субъектілері – кәсіпорындар деңгейіндегі инвестициялық қызметтің де алатын орны ерекше.
Қазақстандағы инвестициялық қызмет ішкі және сыртқы қаржыландыру көдері есебінен ұдайы өндіріс процесін жандандыруға бағытталған. Шетел кәсіпорындарының, фирмаларының өкілдері және жеке бизнесмендер Қазақстандағы инвестициялық климатты жоғары бағалап отыр. Қазақстан шетел капиталын басымды стратегиялық мәселе ретінде жариялап, әлемдік шаруашылыққа кірігу мен ашық экономикаға өту үшін заманауи заңнамалық базаны құруға бағытталған қажетті қызметтерді кезекті түрде жүзеге асыруда.
Қазақстан Республикасындағы инвестицияларға байланысты қатынастарды реттейтін, инвестицияларды ынталандырудың құқықтық және экономикалық негiздерiн айқындайтын, Қазақстан Республикасында инвестицияларды жүзеге асырған кезде инвесторлардың құқықтарын қорғауға кепiлдiк беретiн, инвестицияларды мемлекеттiк қолдау шараларын, инвесторлар қатысатын дауларды шешу тәртiбiн белгiлейтiн арнайы Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 8 қаңтардағы № 373 «Инвестициялар туралы» және «Тікелей инвестицияларды мемлекеттік қолдау туралы» Заңдары қолданылады. Бұл Заң ҚР Конституциясына негiзделедi және осы Заң мен ҚР өзге де нормативтiк құқықтық актiлерiнен тұрады: «Тікелей және шетел инвестицияларын тарту үшін ҚР экономикасының басымды секторлары тізімін бекіту туралы» және «Инвесторлармен келісімшартқа отыру кезіндегі жеңілдіктер мен преференциялар жүйесі мен оларды ұсыну тәртібінің Ережесін бекіту туралы» Президенттің Қаулылары шығарылған.
Зерттеу жұмысының мақсаты мен басты міндеттері. Дипломдық жұмыстың мақсаты – инвестициялық қызметті басқарудың теориялық негіздерін және зерттеу объектісі ретінде «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС инвестициялық қызметінің ұйымдастыру үрдістерін зерттеу негізінде кәсіпорындарда инвестициялық қызметті ұйымдастыруды оңтайландыру жолдарын ұсыну болып табылады.
1 Мамыров Н.К., Ихданов Ж. Государственное регулирование экономики
в условиях Казахстана (теория, опыт, проблемы) – Алматы: Экономика,1998.
2 Алимбаев А. Инвестиционный процесс как социально-экономическая система/А.Алимбаев // Транзитная экономика, 1998. т.№ 1.-С.33-41
3 Қазақстан Республикасы Парламент Жаршысы, 2003 ж., №1-2 «Инвестициялар туралы» ҚР Заңы.
4 Балдин К.В., под. ред. Инвестиции: Системный анализ и управление. -М.: Издательский дом Дашков и К , 2005. 286 с.
5 Орлова Е. Р. Инвестиции. - М.: Омега-Л , 2007 - 232 с.
6 Танци В. Роль государства в экономике: эволюция концепций // Мировая экономика и международные отношения. – 1998.
7 Найденков В.И. Инвестиции. -М.: РИОР , 2005 - 127 с.
8 Нешитой А.С. Инвестиции.- М.:Изд. дом Дашков и К, 2006. 371 с.
9 Евсенко О.С. Инвестиции в вопросах и ответах.-М.:Проспект,2005. 252с.
10 Бланк Н. А. Инвестиционный менеджмент. - Киев, МП «ИТНМ» ЛТД «Юнайтед Лондон Трейд Лимитед», 2005. 457 с.
11 Бочаров В. В. Инвестиции.-М.: Питер , 2007. 169 с.
12 Лунц Л.А. Курс международного частного права. М.: Спарк, 2008.
13 Гаврилов В.В. Международное частное право. М.: Норма, 2006.
14 Фахрудинов И.З. Иностранные инвестиции в России и международное право. Издание Башкирского государственного университета. №2. 2005.
15 Қазақстан инвестициялық қоры туралы 2004 жылғы 6 шілдедегі № 575-II Қазақстан Республикасының Заңы (2006.07.07. берілген өзгерістерімен).
16 Деева А.И. Инвестиции: Учебное пособие для ВУЗ-ов. Изд. 2-е.-М.: Экзамен, 2005. 400с.
17 Просветов Г.И. Инвестиции: задачи и решения: Учебное пособие для ВУЗ-ов.-М.: Альфа-пресс, 2008.
18 Сейтказиева А.М. и др. Инвестиционная деятельность предприятия /Сейтказиева А. М.,Байкадамова А.М., Сариева Ж.И. – 1998.
19 Епбаев А. Методологические подходы к оценке инвестиционной деятельности/А.Епбаев // Экономика и статистика, 2001. т.№ 1.-С.62-64.
20 Зарубина В. Роль финансовой оценки предприятия в инвестиционном анализе/В. Зарубина // Экономика и статистика. -Алматы, 2004,N № 1.-С.89-92.
21 Мухамбетов Т. Оценка инвестиционной деятельности компаний на основании использования показателей EVA/Т. Мухамбетов, Г. Кусайын // Экономика и статистика. -Алматы, 2005,N № 1.-С.29-33.
22 Абдрахманова Г. Оценка финансового риска и стратегия инвестиционной деятельности предприятий нефтяной промышленности/Г. Абдрахманова // Экономика и статистика, 2004,N № 6.-С.68-74.
23 Байсартов Э.Е. Эффективное инвестирование в условиях современного рынка/Э. Е. Байсартов // Банки Казахстана. -Алматы, 2006,N №4 .-С.40-44.
24 Дасковский В. Об оценке эффективности инвестиций/В. Дасковский, В. Киселев // Экономист. -М., 2007,N № 3.-С.38-48.
25 «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-ң Жарғысы, 2008
26 Өнеркәсіптік кәсіпорындардың ОҚО бойынша қаржы - экономикалық шаруашылығыныңкөрсеткіштері//http://www.stat.kz/publishing/2010/Ежегодник РЕГИОНЫ КАЗАХСТАНА.pdf
27 2008, 2009, 2010 жылдар бойынша «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-ң қаржылық есептілігі.
28 «N.E.S. Company» жасаған техникалық сараптама қорытындысы,2010
29 «Deloitte» және «Отрараудит» жасаған аудиторлық сараптама қорытындысы.
30 Омаров Б. Экономические механизмы регулирования инвестиционной деятельности / Б.Омаров // Транзитная экономика, 1998.- Ст.3.-С.71-79.
31 Ивошин М.В. «Инвестиция. Организация управления и финансирования.» // Москва: Спарк,1999.с. 312.
32 Мелкунов Я. С. Экономическая оценка эффективности инвестиций и финансирование инвестиционных проектов.- М.: ИКЦ «Дис», 2001 – 618 с.
33 Нешитой А.С. Инвестиции.-М.: Дашков и К, 2006 – 371 с.
34 Беркайло М.З.,Плетнев Ю.М.,Руссман И.Б. Методика дифференциации производственных затрат // Финансовый менеджмент, 2002, № 6, 78 с.
35 Косжанов Т.Н. Промышленная и инвестиционная политика в долгосрочной стратегии экономики страны/Транзитная экономика, 2005, №7.
36 Норткотт Д. Принятие инвестиционных решений. - М.: Банки и биржи, ЮНИТИ, 1997. - 247 с.
37 Лимитовский М.А. Финансовый менеджмент. Основы принятия инвестиционных решений. М.: Кордис и медиа, 2007. – 258 с.
38 Подшиваленко Г.П. Инвестиционная деятельность. М.: Дашков и К, 2005. 421 с.
39 Қантарбаев А. Қаржы-қаражат. Инвестицияларды талдау// 2004-2006 ж.
40 Лаврушин И.О. Деньги. Кредит. Банки. – М: Финансы и статистика, 1998.
41 Нурланова Н.К. Проблемы формирования финансовый базы инвестиционной деятельности в регионах/Н.К.Нурланова // Саясат, 1999. № 8.-С.15-18.
42 Бочаров В.В. “Управление денежным оборотом предприятий и корпораций. Москва: Издательский дом Дашков и К, 2008. 286 с.
43 Павлова С.В. Особенности условий инвестиционной деятельности промышленных предприятий России/С.В. Павлова//Финансы, 2003. № 1.С.71-72.
44 Раевский С.В., Третьяков А.Г. Инвестиционная активность в регионе. - М.: Экономика , 2006 - 158 с.
45 Абрамов С.И.Инвестирование/С.И.Абрамов. –Алматы:Экономика,2000.
46 Методические рекомендации по оценке эффективности инвестиционных проектов: Официальное издание. – Москва: Экономика. 2000.
47 Нурланова. Н.К. “Инвестиционная ситуация в Казахстане и перспективы ех позитивных сдвигов” //Европейское сообщество. М 3. 2004.
        
        Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым Министрлігі
Әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Университеті
Әшірбекова Р.Ә.
Кәсіпорынның инвестициялық қызметін басқару
ДИПЛОМДЫҚ ...... ... ... ... ... және ... Министрлігі
Әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Университеті
«Менеджмент және бизнес»
кафедрасының меңгерушісі
«Қорғауға жіберілді» ___«____»_______ э.ғ.д., ... ... ... ... ... қызметін басқару»
050507 – «Менеджмент» мамандығы бойынша
Орындаған
Әшірбекова Р.Ә.
Ғылыми жетекші
Жұмағазиева А.Ғ.
аға оқытушы
Норма ... ... ... ... ... ... ... және бизнес» кафедрасы
«050507 - «Менеджмент» мамандығы
«Бекітемін»
«Менеджмент және ... ... ... ... ... жұмысын орындау үшін
Тапсырма
Студент Әшірбекова Р.Ә.
Диплом жұмысының ... ... ... ... ... № 4-2765 21. 10. 2010 ... ... ... ... ... _ __
Жұмысқа байланысты алғашқы мәліметтер:
1) дипломдық жұмыс бойынша жоспар-тапсырма;
2) ҚР статистика ... ... ... ... ... практика кезіндегі алынған мәліметтер;
4) Зерттеу объекті бойынша соңғы үш жылғы мәліметтері.
Диплом жұмысты дайындауда қарастырылатын сұрақтар тізімі немесе олардың
қысқаша мазмұны:
1. Инвестициялық ... ... ... ... ... ... ... ЖШС инвестициялық қызметін басқару
3. Кәсіпорынның инвестициялық ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасы Парламент Жаршысы, 2003 ж., ... ... ҚР ... ... Г.П. ... ... М.: ... и К,
2005.
3. Бланк Н. А. Инвестиционный менеджмент. - Киев, МП ... ... ... Трейд Лимитед», 2005.
Графикалық материалдар тізімі (кесте, диаграмма, сүлбелердің нақты
көрсетілуімен)
Жұмыста 12 кесте, 12 ... ... беру күні ... ... ... Жұмағазиева А.Ғ., аға оқытушы
Тапсырманы орындауға қабылдады
Студент: __________ Әшірбекова Р.Ә.
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.................................................................
..............................................5
1 ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТТІ ... ... ... ... және ... қызмет түсініктерінің
мәні,мазмұны............................................................
...........................................8
1.2 Кәсіпорынның инвестициялық қызметі ... ... ... ... ... ... ... және қолдау
шаралары................................................................
............................................35
2 «ОҢТҮСТІК ЖАРЫҚ ТРАНЗИТ» ЖШС-НІҢ ... ... ... ... ... ... экономикалық-ұйымдық
сипаттамасы.............................................................
..........................................41
2.2 «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-нің ... ... ... ... ... ... ... жылдарға арналған
инвестициялық ... ... ... ... ... ... «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-де инвестицияның экономикалық
тиімділігін ... үшін ... ... ... ... ... ... инвестициялық саясатын
жасақтау................................................................
..............................................64
3.3 Кәсіпорындардағы ... ... ... ... ... ... ... ұсыныстар...............................67
ҚОРЫТЫНДЫ...............................................................
....................................72
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ... ... ... ... Қазақстанда жүзеге асырылып жатқан
инвестициялық процесс әлеуметтік-экономикалық ... ... ... ... ... ... табысты іске асырудың басты себебі
болып отыр. Инвестициялар кез келген ұлттық экономиканың ... да ... ... ... Инвестициялық жобаларды іске асыру өндірісті
жетілдіріп, сатылатын тауарлардың ... ... ... қоса ... көбейіп, тұрғындарды еңбекпен толығымен қамтамасыз етуге,
сөйтіп ... өмір ... ... мүмкіндік береді. Сонымен,
елімізде жүргізіліп жатқан инвестициялық процесті экономикалық ... ... ... ... ... ... қызмет деп
қарастыруымыз ... ... ... ... ... ... үлес
қосатын шағын және орта бизнес субъектілері – кәсіпорындар деңгейіндегі
инвестициялық ... де ... орны ... инвестициялық қызмет ішкі және сыртқы қаржыландыру көдері
есебінен ұдайы өндіріс процесін ... ... ... фирмаларының өкілдері және жеке бизнесмендер
Қазақстандағы инвестициялық ... ... ... ... ... шетел
капиталын басымды ... ... ... жариялап, әлемдік
шаруашылыққа кірігу мен ашық ... өту үшін ... ... ... бағытталған қажетті қызметтерді кезекті түрде жүзеге асыруда.
Қазақстан Республикасындағы инвестицияларға байланысты қатынастарды
реттейтін, инвестицияларды ... ... және ... ... ... Республикасында инвестицияларды жүзеге
асырған кезде ... ... ... ... беретiн,
инвестицияларды мемлекеттiк қолдау шараларын, инвесторлар қатысатын
дауларды шешу тәртiбiн ... ... ... Республикасының 2003
жылғы 8 қаңтардағы № 373 «Инвестициялар ... және ... ... ... ... Заңдары қолданылады. Бұл Заң ҚР
Конституциясына негiзделедi және осы Заң мен ҚР өзге де ... ... ... «Тікелей және шетел инвестицияларын тарту
үшін ҚР ... ... ... ... ... ... ... келісімшартқа отыру кезіндегі жеңілдіктер ... ... мен ... ... тәртібінің Ережесін бекіту туралы»
Президенттің Қаулылары шығарылған.
Зерттеу жұмысының мақсаты мен басты міндеттері. ... ...... ... ... ... ... және
зерттеу объектісі ретінде «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС инвестициялық
қызметінің ... ... ... ... ... ... ұйымдастыруды оңтайландыру жолдарын ұсыну болып
табылады.
Осы мақсатқа жету үшін келесі міндеттерді ... ... ... ... мәнін және оның экономикалық мазмұнын ашу;
- инвестициялық қызметті құқықтық қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... ... оны бағалау тәсілдерінің әдістемелік негізін саралау;
- «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-ң экономикалық-ұйымдастырушылық жағдайы
мен инвестициялық қызмет тиімділігін бағалау;
- «Оңтүстік Жарық Транзит» ... ... ... ... мен жетілдіру жолдарын ұсыну.
Зерттеу объектісі: Оңтүстік Қазақстан ... ... ... ... ... Жарық Транзит» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі.
Зерттеу пәні: «Оңтүстік ... ... ... ... ... мен
саясаты және оның тиімділігін бағалау әдістері мен көрсеткіштері.
Зерттеудің теориялық және әдістемелік ... ... ... теориялық негізіне қазіргі кездегі отандық және ... ... ... ... ... ... туралы
еңбектері пайдаланылды.
Зерттеудің статистикалық және ақпараттар базасы ретінде «Оңтүстік Жарық
Транзит» ЖШС-ң жылдық есептік деректері, нормативтік құжаттары, ... ... ... мен ... ... «Отрар аудит» ЖШС-ң
қаржылық экспертизалары, түрлі деңгейдегі ғылыми-тәжірибелік конференция
материалдары, сондай-ақ инвестициялық ... ... ... ... ... жергілікті және шетелдік басылымдардағы мақалалар және
т.с.с. пайдаланылды.
Сонымен қатар, ғылыми ... ... ... ... ... ... ... В., Деева А.И., Просветова
Г.И., Лунц Л.А., ... В.И., ... Е.Р. және т.б.) және ... ... Н.К., ... А., Сейтказиева А.М., Епбаев
А., Абрамов С.И., ... Т., ... Г. және т.б.) ... ... ҚР ... ... туралы» және
«Тікелей инвестицияларды мемлекеттік қолдау туралы» заңдары мен заң ... ... ... ... ... Жарық Транзит» ЖШС-ң
нормативтік құжаттары мен актілері және әр ... ... ... жұмыстың ғылыми жаңалығы:
1. «Инвестиция» ұғымына қатысты авторлық ... ... ... ... ... ... тиімділігін бағалаудың әдістемелік тұжырымы мен
оның көрсеткіштері кешенді әрі жүйелі ... ... ... жобаға ықпал етуші сыртқы және ішкі факторлар түрлері
айқындалды;
4. «Оңтүстік Жарық ... ... ... ... ... ... арналған инвестициялық бағдарламасының
тиімділік көрсеткіштері ... ... ... ... ... инвестициялық саясатты жүзеге асырудың әдістемелік үлгісі
жасалып, инвестициялық қызмет тиімділігін арттыру ... ... ... ... шығарылатын негізгі тұжырымдар:
- «инвестиция», «инвестициялық қызмет» және «инвестициялық саясат»
ұғымдарына ... ... ... инвестициялық қызмет тиімділігін бағалау мен оның әдістері мен
көрсеткіштері;
- инвестициялық жобаға ықпал ... ... және ішкі ... ... қызметті құқықтық қамтамасыз ету негізі.
Зерттеу нәтижелерінің тәжірибелік маңызы. ... ... мен ... өнеркәсіптік кәсіпорындардың инвестициялық
қызметтерінде болашақта пайдалануы мүмкін.
Дипломның ... ... ... ... үш ... ... ... тізімінен тұрады.
1 ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТТІ БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ-ӘДІСТЕМЕЛІК НЕГІЗДЕРІ
1. Инвестицияның мәні және оның ... ... ... түрде алғанда біздің экономикамыз үшін жаңа
термин. Отандық экономикалық әдебиеттерде инвестиция ... ... ... синонимі ретінде қолданылып келді. Бұл ұғым арқылы
негізгі қорлардың жай және ... ... ... ... ... ... ... шығынның ресурстары ретінде түсінілді [1].
Орталықтанған жоспарлы жүйе ... ... ... ... ... ... ... жұмсау – жұмыс жасап тұрған мекемелерді
(өндірістік күрделі қаржы жұмсау) ... ... ... ... және жаңасын тұрғызуға немесе тұрғын үй, мәдени – ... ... емес ... ... ... ... ... құралдары»
[2].
Ұлттық заңға сәйкес инвестициялар – бұл ақша ... ... ақша ... ... ... және ... да ... қағаздар;
технологиялар, машиналар, құрал-жабдықтар; лицензиялар – соның ішінде,
тауарлық ... ... ... кез ... мүлік немесе мүліктік құқық,
кәсіпкерлік немесе өзге де іс-әрекет түрлерінен табыс табу және ... ... қол ... ... ... ... құндылық [3].
Нарықтық экономикада ең кең тараған және жалпылама ұғым бойынша инвестиция
– бұл ... табу ... ... бір ... алу ... ... ... жұмсау үдерісі [1].
Экономикалық пікір сайыстарында «таза инвестиция ... ... ... ... ... ... таза өсімін білдіретін (ғимараттар, жабдық,
материалдық - өндірістік қорлар және т.б.) ұғым ... ... ... ... ... мағынасымен сәйкес келе ... ... ... ... деп жер бөлігін сатып алғанда,
айналымдағы құнды ... ... ... өзге ... ... сатып
алған кездерде жиі айтылады.
Келтірілген түсініктер жоспарлы және нарықтық жүйедегі инвестиция ... ... ... ... ... ... жұмсауға
(инвестицияға) жоспарлы экономика берген анықтама ... ... ... оны тек ... көбейтуге және жетілдіруге қаржы жұмсау
деген ұғымымен шектейді. ... ... ... жағдайында
инвестицияның қаржылық және басқа да ... ... ... ... ... Қазіргі уақытта, біздің еліміздің экономикасында екі
термин де қолданылады. «Күрделі қаржы жұмсау» термині ... ... ... өндірісіне бағытталған инвестициялар түрін білдіреді.
Нарықтық экономикада инвестиция ұғымында инвестициялық іс-әрекеттің екі
жағы ... ... ... және ... ... ... алу
мақсатымен жүзеге асырылады, егер ол мұндай нәтиже бермейтін болса, онда
ол керексіз болып ... ... ... инвестициялардың келесі ортақ, өзіне тән сипаттарын
айтып өтуге болады: олар, әдетте, ... ... ие (бұл – ... қатысты); қысқамерзімді инвестициялар қаржы шеңберінде өте
тиімді құнды қағаздар арқылы жүзеге ... ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлік қызметтің ... және ... ... ... кешенді түрде
ықпал етеді[4].
Сол себепті қабылданатын ... ... ... ... ... ... негізделген болуы қажет. «Инвестиция ұғымын
түсіну» деген сөздің мәні ... ... ... ... берілген
барлық анықтамаларды қарастыра келіп (1-кесте), авторлық ... ... ... ... ... ... ... көздер ... ... ... – жұмыс |Орталықтанған жоспарлы жүйеде |
|жасап тұрған мекемелерді ... ... ... [1]. ... ... жұмсау) қайта жаңғырту,| ... ... ... ... ... ... ... тұрғын үй, | ...... ... | ... емес ... ... | ... жұмсалған қаржы құралдары» | ... ... н/е ... ... ... яғни қоғамның нақты капиталының| ... ... ... | ... | ... ... ж/е | ... Таза ... тек жаңа | ... капитал құрылатын кезде рөл | ... | ... ... шығындар, |Р.Кэмпбелл Макконелл, ... Э. Брю ... ... жинақтау, | ... ... ... яғни | ... мәні ... ... мен | ... | ... ... ... |Р.В. ... ... | ... ... мен ... ... ... ... ... ... иесі ... ... ... меншіктен табыс алу | ... ... ... | ... ж/е ... да ... | ... ... | ... ... н/е ... ... ... ... |
|түрде иелік ететін ж/е бақылайтын |келісімде берілген анықтама [1]. ... кез ... ... | ... | ... құрастырылған
Жоғарыдағы анықтамаларды жалпылай келе, келесідей ортақ анықтама беруге
болады: «Инвестиция – бұл ... ... ... ... ... оны ... құру және ... сонымен қатар пайда алу мақсатында
қаражат бөлу, яғни сол ... ... ... ... алу және әлеуметтік, өндірістік сипаттағы объектілерді салуға жұмсау
және бағалы қағаздарға салымдар жасау».
Батыстың экономика ... ... ... ... және
макроэкономикалық тұрғыдан қарағанда ғылымдардың ... деп ... ... ... ... ... оңтайлы инвестициялық саясат құрудың ғылыми негізделген нақты
әдістерін ұсына отырып, ... ... ... ... ... инвестициялық теориясының негізі болып табылады.
Макроэкономикалық тұрғыдан (теорияның ... ... – Д. ... проблемасы мемлекеттің инвестициялық, табыстар мен жұмыспен
қамту саясаты тұрғысынан қаралады [5].
Кейнс теориясында инвестициялар ... ... ... табыс
бөлігі деп қаралады. Мұнда инвестициялар жинақтау үдерісіне қарама-қарсы
болып ... ... ... ... ... ... ... инвестициялар мен жинақтау арасындағы байланысқа баса көңіл
бөле отырып зерттегені белгілі.
Кейнсиандық теорияда инвестициялық үдеріс ... ... ... Дамыған экономикалық жүйеде жинақтау және инвестиция функциялары
бір- бірінен бөліне бастайды. Жинақтаудың белгілі бір ... ... ... мүмкін. Бұл – шағын және орта кәсіпорындардың,
фермалық және басқа да ... ... ... негізгі
бөлігі. Қалған қаржы бөлігін экономикалық қатынастар субъектісі болашақтағы
болатын шығындарды өтеу үшін сақтайды (тұтыну және инвестициялық). ... ... ... ... сене ... ... жобаларды
бастауы мүмкін.
Жинақтау мөлшері жөніндегі және инвестициялық шешімдерді әр ... ... ... байланысты әр түрлі қабылдайды. ... ... ... ... ... таңдауларына қарай реттеледі
(Кейнс бойынша ... ... деп ... ... ... ... ... өндірілетін тауарға деген сұранысты
субъективті түрде бағалауына ... ... ... айнымалы
сипатқа ие.
Үміт артып отырған инвестициялар мен жинақтау мөлшеріне Кейнстің
экономикалық теориясында ... мән ... ... мен ... ... ... болады, бірақта үміт артқан мөлшерінен ... ... ... ... ... ... мүмкін. Оларды
болашаққа қатысты болжамдардың екі түрі ... ... ... өндіруші мен тұтынушылар көзқарасына қарай, олардың сәйкес
келуі ... ... да ... Бұл ... бір ... ... кезде екі жағдай туындайды. Егер жоспарланған жинақтау көп болса,
онда инвестиция мен жинақтаудың нақты мәндері күштеп, игерілмеген ... ... ... ... ... ... ... Бұл жағдайда
артық өндіру тоқырауы орын алады. Мұндай жағдайда өзінің шығындалуы арқылы
мемлекеттік реттеу арқылы «тиімді сұранысты » ... ... ... еліміз үшін ұзақ уақыт бойы басқа жағдай тән болып ... ... гөрі ... артық жасап келеді. Бұл кезде
нақты іс жүзіндегі ... мен ... ... ... тұтынушылар қолында тауар көлемімен қамтылмаған ... қоры ... ... ... ... ... ол ... үдерісінің
негізгі көзіне айналып отыр.
Тұтынушылардың жинақтауы мен бизнеске қажет деп тапқан инвестициялар
арасындағы ... ... ... негізгі іргетасы болып
табылады. Классикалық теорияға сәйкес, бұл мәндерді теңестіретін тетігі
түрінде инвестициялар мен ... ... ... ... автоматты
түрде орнаған пайыз мөлшері болып табылады. Инвестициялық үдеріс ... ... ... ... өзін - өзі ... ... ... шығарады. Жеке алғанда, игілікті өндірушілер мен тұтынушылар
жоспарының сәйкес келмеуінің ықтималдығы бар ... ... ... ... бұл ... ... мөлшер инвестициялық тетікті реттей алмайды.
Мемлекеттік бюджет, салық саясатын және пайыздық ... ... ... ... ... дағдарыстардың алдын алып, қоғамдық игіліктер
өндіруші мен ... ... мен ... ... ... ... ... табылады. Кейнс теориясында қарастырылған
инвестициялық үдеріс ... ... міне ... Ол ... ... экономиканың әрекет етуін түсіндіретін теория деген
сипаттамаға ие болды [1].
Инвестициялық үдеріс тетігі нарықтық ... ... ... ол ... бір ... ... ... Көптүрлі экономикалық
қатынастар ішінен іс-әрекеті жеке өзара байланысқан бірыңғай ... ... ... ... Осы нарықтарда әр түрлі субъектілер
экономикалық қатынасқа түсіп, іс-әрекеті бірдей топтарды құрайды.
Әдетте, белгілі бір ... ... ... ... және
нарықтық экономика жүйесін құрайтын төрт нарықтық және төрт ... ... ... ... болады:
- тауар нарығы, мұнда халық шаруашылығында өндірілген барлық тауарлар
мен қызметтер айналымға түседі;
- еңбек нарығы – ... ... ... ... ақша ... ақша ... ... пен сұраныс мәселелері кіреді;
- қаржы нарығы, мұнда құнды қағаздар нарықта ... ... ... ... және тереңінен оқып білу ... ... ... толық түрде талқылауды талап етеді. Ол
үшін бұл құрылымдарды одан ары бөлшектеу керек, соның ... ... ... саны ... ... Мысалы, мемекеттік құнды қағаздар
және акциялар нарығы тұтыну және ... ... ... ... ... мен сұранысы бар әр түрлі нарықта әр ... ... ... ... төрт ... ... үй шаруашылығы;
- кәсіпкерлік;
- мемлекет;
- шет ел[1].
Қазіргі заманғы экономикалық пікірдің даму ... ... әр ... ... ... Инвестордың іс әрекеті жайлы бір
ғылыми болжамдар екіншісімен алмасып отырды. ... ... бірі ... ... ... ... ... шығару мақсатымен түрлі
көптеген эмпирикалық зерттеулер жүргізілді.
Шындығында, бұл ... ... ... келесі сұрақтарға жауап
беруге ұмтылды: “қандай көлемдегі және ... ... ... ... ... ... және инвестицияның конъюнктуралық
тұрақсыздануы қандай факторлармен анықталады? “
Инвестициялық ... ... ... ... инвестордың іс
әрекетіне қатысты әр түрлі ғылыми болжамдарға ... ... ... ... болады. Солардың бірі – акселерациялық теориясына сәйкес
өндірістің мақсаты - өндіріс көлемін арттыру болып табылады. Өнім ... ... үшін тек ... табу құралы ретінде ғана қарастырады.
Өндіріс көлемінің артуы инвесторға ешқандай ... ... ... ... ... жұмсау мүмкін емес. Жалпы ... ... ... қарастырылатын мәндер арасындағы
тәуелділікті біржақты ... ... ол ... ... ... бере ... [5].
Пайда табуды инвестордың негізгі мақсаты ретінде ... ... ... ... ... тұрғыдан түсіндіреді. Акселерациялық
теория шеңберінде жұмсалатын капитал шамасы қол жеткізілген техникалық даму
деңгейі мен осы кезең ішінде өндірілетін өнім ... ... ... ... ... ... ... көлеміне байланысты болады. Пайданы барынша
көбейту теориясы бойынша өнімді өткізумен қатар ... ... ... ... ... жағдайда ғана инвестиция жеке секторда жүзеге
асырылады. Осылайша, пайда көлемі ... ... ... бастапқы
шегі ретінде қарастырылады. Бұл дегеніміз - өнімді өткізуді жоспарлаумен
қатар, кәсіпкер оның құны мен ... ... да ... ... ... ... ... есебінде пайда мотивіне
негізделген ғылыми болжамның ары ... даму ... ... ... ... ... болады. Бұл ғылыми болжамға сәйкес, инвестициялық шығындар
үшін қажетті алғышарт өзін-өзі күрделі қаржылау үшін ... ... ... болуы тиіс. Өтімділік болжамы меншікті қаражат пен ... ... ... ... ... ... Кәсіпкердің
инвестициялық мақсатқа арналған меншікті ақша қаражаттарының көлемі өзін-
өзі қаржыландыру кезінде осы ... үшін ... таза ... ... тұрады, ал сырттан қаржыландыруда несие және жеке капитал
үлесінің ... ... ... ... ең алдымен өзін - өзі
қаржыландыру жолын іздестіруге негізделеді. ... ішкі ... ... ... ... ғана сыртқы қаржыландыру көздерін
іздестіруге шешім қабылданады. Бұл болжам жеке сектордың ... ... ... ... ... басқа да кең аумақты теорияларға
қосымша фактор түрінде қолданылуы ... Жеке ... ... ... ... ... түрінде барлық салықтық ... ... ... ... ... таза ... ... қызметтің қарапайым моделі бойынша бұл байланыс төмендегі
сызықтық ... ... ... I* Пt
(2)
мұнда: Кt*- t- кезеңіндегі инвестициялық капиталдың ... ... - ... ... ... , I*- ... коэффициенті.
Өндіріс көлемі мен инвестициялық белсенділік арасындағы ... ... ескі ... ...... ... мөлшері
арқылы бөлшектенген инвестициялық шығындарды анықтайтын теория. ... ... бар бұл ... ... ... – бұл ... ... қажеттілігі. Бұл теорияға сәйкес, капитал қазіргі кезеңге
дисконтталған ... ... ... ... ... ... ... теория пайдаланылатын капиталдың оңтайлы шамасы өндіріс
көлеміне, өнімнің құнына және шығынына, ... ... ... ... таза ... ... пайдалану шығындары белгілі
болған жағдайда капитал икемділік коэффициентін, ... ... ... ... ... ... ... мөлшерін есептеп шығаруға болады.
Осылайша, неоклассикалық инвестициялық ... ... ... ... ... ... “кәісіпорын құны” оның келешекте алатын
табысын ... ... ... ... ... ... оны
барынша көбейтуге тырысады [5].
Қайсыбір инвестициялық функцияның артықшылықтарын дәлелдеу мақсатында
әр түрлі эмпирикалық зерттеулер ... ... ... ... өте ... ... ... отырады, мол көлемде статистикалық материалдар
жинақталады және осы өзгерістердің барлығын жаңа ... ... ... ... ... ... тән ... қатынастардың көптүрлілігі
инвестицияларды жіктеуді қажет етеді. Барлық ... ... ... ... ... үш ... бөлінеді: қаржылық, нақты, материалдық
емес активтер инвестициясы (1-сурет) [4].
Сурет 1. ... ... ... ... ... қызметті макро- және микро деңгейде ... ... ... мен ... ... ... хабардар болу керек және
олар инвестицияның нақты белгілері бойынша ... ... ... ... ... бойынша жіктелуі [7]
|Белгілер ... ... ... ... |
| ... |
| ... емес активтер инвестициясы. |
|Инвесторлардың инвестициялық процеске|-тікелей; ... ... ... ... ... ... |
| ... |
| ... ... ... ... ... |-ішкі: ... ... ... |
|Инвестициялық ресурстардың меншік ... ... ... ... |
| ... |
| ... ... ... ... ... |-бастапқы; ... ... ... |
| ... ... ... |
| ... ... ... ... - бұл ... иесі ... тікелей байланысты,
меншіктен түскен табысты иемденуге құқық беретін ... ... ... да ... қағаздарға капитал салымы, сондай – ақ, банктік депозиттер.
Қаржылық инвестициялар күрделі қаржы жұмсаудың қосымша көзі немесе биржада,
құнды ... ... ... ойын ... бола ... ... ... қаржылық инвестициялардың негізгі түрлерінің бірі
болып ... ... ... ... Қор ... ... ... құнды қағаздарды сату–сатып алу операцияларын жүзеге асыру
арқылы оңтайлы портфельдік инвестицияны құру және оны басқару ... ... ... табылады.
Дегенмен, портфельдік инвестициялардың бір бөлігі материалдық
өндірістің әр түрлі салалық кәсіпорындар ... ... ... ... ... еш айырмашылығы жоқ.
Инвестор өз портфелін құнды қағаздардың бірнеше түрімен ... ... әр ... ... акциясы, келісім шарттар,
опциондар).
Портфельдік инвестицияларды жүзеге асыру, бастапқы салым ... ... ... сату ... ... ... ... нарығында жүреді. Заңнамаға
сәйкес құнды қағаз нарығының ... ... ...... ... ... және инвестиция институттары.
Портфельдік инвестициялардан бөлек, кеңінен таралып отырған ақша –
несиелік ... ... ... ... банкке депозиттік салым
түрінде салып, ол артынан несие ретінде ... ... ... ... ... олар әкелген табысына қарап
бағаланады. Табысты бағалау – ... ... ... ... бағамын
білдіреді. Құнды қағаздар бағамының өзгеріп ... ... ... қазіргі күйі мен таяу болашағын және эмитент – кәсіпорынның
қаржылық ... ... ... инвестициялар капиталды экономиканың
бір саласынан екіншісіне ауыстыру құралы ... ... ... ... ... ... ... итермелейді.
Нақты (тікелей) инвестициялар – қаржыны материалдық өндіріс саласына
ұзақ мерзімге салу. Бұл – жеке ... ... ... өнім
өндірісіне күрделі қаржы жұмсауы, ол нақты капитал түзуге жағдай жасайды
(яғни ғимараттар, құрылымдар, тауарлық–материалдық қорлар және т.б.) ... ... ... ... ... ... ... оның
көмегімен кәсіпорын қандай мәселелерді шешу керек екендігіне байланысты
болып келеді.
Барлық ықтимал ... ... ... ... ... ... тиімділікті арттыруға бағытталған инвестиция. Мұндағы мақсат –
жабдықтарды ауыстыру, қызметкерлерді ... ... ... өндірістік жағдайы неғұрлым қолайлы аймаққа көшіру
есебінен кәсіпорын ... ... ... ... ... кеңейтуге бағытталған инвестиция. Мұндай инвестицияның
міндеті – бүгінгі ... ... ... ... ... ... шығару мүмкіндіктерін кеңейту;
- жаңа өндіріс құруға бағытталған инвестиция. Бұл инвестиция
кәсіпорын бұрын соңды ... ... жаңа ... шығаруға
(немесе жаңа қызмет түрін көрсетуге) немесе бұрыннан шығаратын
тауарымен жаңа нарыққа шығаруға ... ... ... ... мемлекеттік басқару органдарының талаптарын қанағаттандыру үшін
қажетті инвестиция. Инвестицияның бұл түрі кәсіпорын үкіметтің
экологиялық стандарттары ... өнім ... ... ... басқа да бір менеджментті жетілдіру есебінен ғана қол
жеткізу мүмкін болмайтын талаптарын қанағаттандыруы тиіс болған
жағдайда ... ... ... ... себебі олармен ұштасатын тәуекелдіктің
әр түрлі деңгейлігімен түсіндіріледі.
Инвестиция тұрпаты мен оның ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның жұмыс нәтижелерінің өзгерісі
нарықтың жауабына дәл келмеу дәрежесімен анықталады.
Осы тұрғыдан қарағанда, нарыққа ... жаңа өнім ... ... жаңа ... ... жоғары белгісіздік дәрежесіне ие болса,
бірақта нарықпен қабылданған тауарды өндіру тиімділігін арттыру арқылы
(шығынын ... ... ... ... беру ... ... ... басқару органдарының талабын орындау үшін жұмсалған
инвестицияның да тәуекелдік деңгейі төмен ... ... ... ... түрлерге бөлуге болады: жаңа
құрылысқа, өндірістік қуаттарды кеңейтуге, жұмыс істеп ... ... ... мен ... ... ... және ... шыққан
құрал-жабдық, ғимараттар мен құрылымдардың орнын толтыруға бағытталған.
Инвестиция ресурстарын негізгі қорлардың ұдайы өндірісінің қандай ... ... ... ... яғни жеке ... ... жалпы экономика деңгейіндегі көптеген факторларға тәуелді.
Кәсіпорынның күрделі жұмыс жоспарын құру ... ең ... онда ... ... болуы, негізгі қорлардың белсенді бөлігінің техникалық
сипаттамасы, кәсіпорынның таңдап алған ұзақмерзімді ... ... ... ... нарықтарының құрылымы және т.б. секілді
факторлар ықпал етеді.
«Материалдық емес активтер» ... ... ... ғылымда
қолданысқа енгеніне көп болған жоқ.
Шаруашылық қызметте ұзақ ... ... ... (бір ... ... және табыс әкелетін материалдық емес активтерге келесі
негізде пайда болған құқықтар жатқызылады [8]:
- ... ... өнер ... және ... құқық нысандарына, ЭЕМ-
ге арналған бағдарламаға, мәліметтер негізіне және т.б. ... ... ... ... ... патенттері, пайдалы модельдерге, тауарлық және қызмет
көрсету белгілеріне берілген куәлік және оларды пайдалануға берілген
лицензиялық келісім шарт;
- « ноу – хау » ... және ... ... ... емес активтерге жерді пайдалану, табиғи
ресурстарды пайдалану құқықтары мен ұйымдастыру шығындары жатады.
«Материалдық емес активтерге» ... да ... ... ... ... ... ... әкелетін және ұзақ ... ... емес ... кететін шығындар, жер аумағын және
табиғи ресурстарды пайдалану құқығы, патенттер, лицензия, «ноу – ... ... ... ... ... құқықтар мен
жеңілдіктер (белгілі бір ... ... ... қоса ... ... ... мемлекеттік тіркеу, брокерлік орын үшін
және т.с.с.), тауар маркасы, тауарлық белгі және т.с.с.
Берілген нысандардың ерекшелік белгілері ретінде келесілер саналады:
- ... ... ... сезілмейтіні, сонымен бірге,
ұзақмерзімді құқықтар мен артылықшылықтарына сүйене отырып ... ... ұзақ ... бойы ... әкелетін аса
бағалы қасиетке ие болуы;
- кәсіпорынның қалыпты ... ... ... ... ... сату ниетінің жоқтығы;
- іске асыруға мүмкіндік беретін есептік саясат арқылы қызмет ету
мерзімінің белгісіздік жағдайына ... ... ... ... және т.б.) ... бастапқы құнын өтеудің ойға
қонымды мерзімін анықтау және ұзақмерзімдік ... ... тыс ... ... ... ету ... ... кәсіпорын қызметінің әр түрлі телімдерінде пайдалануға
мүмкіндік беретін ... ... ... ... ... ... ... жұмыстарды атқару немесе өндірістік
қызмет көрсетуде, басқару саласында және ... ... ... қолданудан пайда түсірудегі талпынудың жоғары
тәуекелдік деңгейі. Осыған ... ... ... оны ... ... ұмтылмауы;
- «Сезілмеушілік» әсерінен оны кәсіпорынның ортақ меншік көлемінен
дербес ... ... ... ... ... ... ... атқаратын қызметінің мазмұны мен ... ... емес ... ... ... төрт топқа бөлуге болады [8]:
Зияткерлік меншік; Мүлік ... ... ... Кәсіпорынның құны
(іскерлік абыройы, имиджі).
Зияткерлік меншік - өнеркәсіптік меншіктің бір түрі бола ... ... ... ... ... ... Ол пайдалы модельге, ... ЭЕМ және ... ... арналған бағдарламаларға,
тауарлық белгі және қызмет көрсету ... ... шығу ... ... ... «ноу- хау» үшін патенттер және
куәліктер беру арқылы танылады. ... ... ... ... және
аудиобейне туындыларына, аудармаға және өзге де ... ... ... ... ... ... көрсету керек.
Қалдырылған немесе мерзімі ұзартылған шығындар – бухгалтерлік ... ... және ... ... мен ... (ҒЗТКЖ) түрінде берілген материалдық емес ... ... ... ... ... – кәсіпорын құруға қатысты біржолғы
шығындар (құрылтайшылық ... ... үшін ... ... ақы, мөр ... ... кәсіпорынды тіркеу, белгілі бір қызмет түріне
лицензия алу ақысы, қосымша акция шығару, ипотекалық несиені жайғастыруға
байланысты ... ... ... және т.б.) ... құны ... ... оның ... абыройының құны, оның
имиджі ретінде бағаланады. Кең мағынада ... ... ... ... ... оның ... қалыптасқан инфрақұрылымы,
шығарылатын өнімге деген тұтыну ... ... ... ... нарықтық экономикалы елдер тәжірибесі көрсеткендей, зияткерлік
меншік аса күрделі, әрі қымбат бағалы тауар болып табылады. Ол қазақстандық
нарықта да, ... ... ... зор рөл ... ... алу өніміне, сақтандыру, кепілге беру нысанына айналып отыр және
де жарғылық капиталға салымдық үлес ретінде де ... ... ... осы ... ... ... ... береді.
Инвестициялар әрекетінің бағытталу нышанына ... ... ... ... ... ... яғни кәсіпорынды құру немесе сатып ... жоба ... ... ... ... ... инвестиция - өндіріс әлеуетін арттыруға бағытталады;
- инвестицияларды қайта пайдалану – жинақталған бос ... ... ... өмір ... және оның ... ... ... сақтау мақсатында жаңа өндіріс құралдарын
дайындау немесе салу, қолданыстағы нысандарды жаңасына ауыстыру,
өнімді игеру немесе жаңа сату ... ... ... ... ... ... ... субъектісі тұрғысынан барлық инвестицияларды ... жеке ... деп ... ... ... өз ... ... мақсаты
және қаржыландыру көзіне қарай бөледі. Мемлекетік ... ... ... ... күрделі ғылыми-зерттеу мақсатына, қорғаныс,
экономиканы ... ... үшін ... мен өндіріс түрлерін басымдық
түрде қаржыландыруға бағытталады. Жеке инвестициялар таза ... ... ... бар ... мен кәсіпорындарға бағытталады. Жеке
инвестицияны қаржыландыру көзі ... ... ... ... қоры түріндегі жеке меншік қаражаттары, ... ... ... қаржылар табылса, мемлекеттік инвестиция республикалық,
жергілікті бюджет есебінен, салық түсімдерінен, әр ... ... ... ... есебінен немесе ішкі және сыртқы
мемлекеттік несие облигацияларын шығару есебінен ... ... ... ... ... ... негізгі екі
түрге бөлуге болады: ішкі және сыртқы. Ішкі қызметіне, өндірістік қуаттарды
кеңейту, техникалық қайта жарақтандыру, өнім шығару ... ... ... ... табу; ал сыртқы қызметке – компаниялар мен құнды ... алу ... Осы ... ... ... инвестицияның жіктелуі
2-суретте берілген [11].
Сурет 2. Кәсіпорын инвестициясының жіктелуі [11]
Өндіріс қуаттарын кеңейту кәсіпорынның әлеуетін, ... ... ... жаңа өнім ... ... ... нәтижесінде, пайданың
көбеюіне алып келеді. Техникалық қайта жарақтандыру және қайта жаңғырту,
жаңа технологияларға көшу ... ... ... ауыстыру арқылы жүзеге асырылады. Шығарылатын өнім көлемін ... ... ... ... ... үлкен бөлігіне ие болып, оған өз
ықпалын ... ... ... Жаңа өнім өндіру пайданы жоғарылатуға,
өндірісті ... ... ... ал бұл, өз кезегінде,
шығарылатын жекелеген өнім ... ... ... ... байланысты
тәуекелдікті азайтуға мүмкіндік береді.
1.2 Кәсіпорынның инвестициялық қызметі тиімділігінің көрсеткіштері
мен ... ... ... ... білу ... ... қаржылық тұрақтылығына, оның өз ... ... ... әсер ... ... ... да, ... басқару кәсіпорындағы қаржы менеджментінің маңызды да ... бірі ... ... басқарудың құрамына келесілер кіреді:
- инвестицияларды мемлекеттік деңгейде басқару – бұл ... ... ... ... ... және ынталандыруды қажет етеді;
- жеке инвестициялық жобаларды басқару – бұл қазіргі заман талаптарына
сай әдістер мен басқару ... ... ... ... ... ... барысын жоспарлауды, ұйымдастыруды және бақылауды қамтиды;
- жеке кәсіпорынның инвестициялық қызметін басқару – бұл кәсіпорын
тарапынан ... ... ... және инвестиция барысын
бақылаумен сипатталады [4].
Кәсіпорын деңгейінде инвестицияларды басқару ... ... ... ... жүзеге асыруға бағытталады. Осы орайда кәсіпорындардың
инвестицияларды басқару барысына толығырақ тоқтала ... ... ... ... ... кезеңі – бұл
елдегі инвестициялық жағдайды (климатты) талдау. Ол ... ... ... ішкі ... ... ... табыстың және өнеркәсіптік
тауарлардың өндіріс ... ... ... ... ... ... мемлекеттің инвестициялық қызметті заңды түрде реттеуі, бақылауы және
ынталандыруы;
- инвестициялық нарықтардың, бірінші кезекте ... ... мен ... ... даму ... ... ... – кәсіпорынның экономикалық даму стратегиясын ескере
отырып, оның инвестициялық қызметінің нақты ... ... Бұл ... инвестициялық қызметінің салалық бағытын, ... ... ... ... ... ... ... нысандарын
анықтайды. Бұл үшін экономиканың ... ... ... яғни ... ... осы ... өнімдеріне деген
сұраныстың динамикасы мен болашағы зерттеледі.
Экономика ... ... ... ... барысында
жүргізілген талдау жұмыстары келесідей маңызды сұрақтарға жауап табуға
мүмкіндік береді:
- осы ... ... және ... ... тарихи негіздері;
-бәсекелестік шарттары – салаға кіру кезіндегі бөгеттердің ... ... ... ... солардың өнімі тәріздес
тауарлардың пайда болу мүмкіндігі;
-өндірушілердің өндірістік ... мен ... ... ... ... ... қолданыстағы заңнаманың негіздері [8].
Аталған мәліметтер бойынша осы саладағы ... ... ... мен болашағы туралы қорытындылар қалыптасады.
Келесі кезең, яғни инвестициялар салудың нақты объектілерін таңдау,
инвестициялық ... ... ... басталады. Содан кейін
кәсіпорынның инвестициялық қызметінің негізгі ... және ... ... келетін жекелеген инвестициялық жобалар таңдап
алынады. ... ... ... инвестициялық объектілер ... ... ... талдауға алынады. Осы талдаудың қорытындысы
бойынша инвестициялық жобалар экономикалық тиімділігі (табыстылығы) бойынша
сараланып, солардың ішінен неғұрлым үлкен табыс алып ... ... ... ... ... кезеңі – инвестициялардың өтімділігін
анықтау. Инвестициялық қызметті жүзеге ... ... ... ... ... ... инвестициялық жағдайдың өзгеруі
нәтижесінде болжамдалған табыс мөлшері күрт төмендеп кетуі мүмкін екендігін
ескерулері қажет. Сондықтан да ... ... ... ... ... ... кету және ... қайта инвестициялау
туралы шешімдерді қажет уақытында қабылдай білу керек. Осындай жағдайлардың
пайда болу мүмкіндігін ескере отырып, ... ... ... ... ... ... ... солардың ішінен өтімділік
деңгейі жоғары бағаланатын ... ... ... ... ... тағы да бір өте ... ...
инвестициялық ресурстардың қажетті көлемін анықтау және оларды қаржыландыру
көздерін іздестіру болып табылады. Бұл ... ... ... ... ... ... жүзеге асыруға қажетті қаржылық
ресурстардың жалпы көлемі анықталады. Инвестициялық ресурстарға ... ... ... оларды қаржыландыру көздері анықталады.
Кәсіпорынның меншікті қаражаттары жетіспейтін жағдайда ... ... ... ... ... аталған шаралардың барлығын жүзеге асырған соң кәсіпорынның
инвестициялық қоржыны ... ... ... ... ... жобаларының жиынтығы болып табылады.
Инвестицияларды басқарудың қорытынды кезеңі – ... ... ... табылады. Бұл кезеңде алдымен кәсіпорын барлық
инвестициялық объектілер бойынша кездесуі мүмкін тәуекелдерді анықтап алып,
содан кейін осы ... ... ... ... ... ... жобалар тиімділігінің көрсеткіштері. ... ... ... ... ... ... келесі қорытынды көрсеткіштері қолданылады:
- таза ағымдағы құн;
- капитал рентабелділігі;
- тиімділіктің ішкі көрсеткішісі;
- күрделі салымдарды қайтару ... ... көп ақша ... шығынсыздық нүктесі [16].
Таза ағымдағы құн көрсеткішін уақыт ... ... ... жобаланған қызмет етуінің ... ... ... ... мен ... ... айырмасы ретінде анықталады.
Әдетте таза ағымдағы құн күрделі ... іске ... ... ... ... ... мөлшері (табыстың ең аз
мөлшері) ретінде қарастырылады.
Капитал рентабелділігі – бұл ... ... ... ... ... қатынасы. Нарық жағдайында капитал
рентабелділігі күрделі ... ... ... ... ... рентабелділігіне қарағанда айтарлықтай тұрақты ... ... ішкі ... ... ... келуі мен кетуінің
теңдігі сақталатын алғашқы капитал рентабелдігінің мәнін көрсетеді, ал ... құн бұл ... ... тең ... ... ішкі коэффициенті
салымдардың өтелуінің осы бастапқы мөлшерімен салыстырғанда одан ... ... ғана ... ... ... рентабелді болып
саналады.
Күрделі салымдарды қайтару ... ... ... – бұл
кәсіпорынның болашақта табатын пайдасы жұмсалған күрделі салымдар ... үшін ... ... ... мерзімі. Өтелу мерзімінің көрсеткішін
қаржыларды салудан кейінгі уақыттың белгілі бір кезінде оларды ... ... = ... ҚМ – ... ... ... ... жыл;
Па – салықтары шегерілген, бірақ амортизацияны ескеретін жылдық пайда,
теңге.
Барынша көп ақша ... – бұл ... ... ... ... құнның ең үлкен теріс мәні. Бұл ... ... ... ... ... және оны ... қаржыландыру көздерімен
байланыстырады.
Шығынсыздық нүктесі (мөлшері) – бұл «нөлдік пайда» беретін шығарылатын
өнім партиясының ең аз көлемі, яғни ... ... ... мен ... ... Сату көлемдерін одан әрі арттыру пайданың көбеюіне
алып келеді. ... ... ... және ... ... ... ... шығынсыздық нүктесі сатылған заттың көлемі мен
өндірістің толық шығындарды көрсететін сызықтардың қиылысуында ... ... ... ... төмендегі формула бойынша анықталады:
Мшс = Штұр/(Ббр – Шайн/бр);
(4)
мұндағы Мшс – ... ... ... сату ... ... ... ... - өндірістің тұрақты шығындары,теңге;
Ббр - өнім бірлігінің бағасы, теңге;
Шайн/бр – бірлікке шаққандағы өндірістің үлестік ... ... ... ... тиімділігін анықтаудың жалпы әдістері.
Инвестицияны есептеу кезеңінде жоспарланып ... ... ... ... ... Осы ... инвестициялық есептеулер жүргізіледі. Олар
ұзақ кезеңдерді қамтиды және күрделі салымдар рентабельділігін ... ... ... ... ... ... ... отырып қабылданады.
Ұзақ уақыт бойы елімізде шаруашылық шешімдерді ... ... ... ... ең аз ... ... ... әдіс
кеңінен пайдаланылып келді. Экономиканы орталықтан қатаң басқару жағдайында
оңтайлы халық шаруашылығын жоспарлау мақсатына ... ... ... ... ғылыми негізделуінде маңызды рөл ... ... ... ... ... ... өткен дұрыс.
Осылайша инвестициялардың экономикалық тиімділігін бағалау тәсілдері
мен әдістерін талдау келесі ... ... ... ... ... ... ... тұсында құрылған күрделі салымдардың
экономикалық тиімділігін бағалау әдістері экономикалық реформалардың
қазіргі даму жағдайын теориялық және ... қыры ... да ... ... ... ... негізделген экономикалық тиімділікті және
жалпы инвестициялық жобаларды іске асырудың ... ... ... ... ... де, ...... кезеңнің есеп берген жылдары ... ... іске ... ... ... ... зерттеуге
негізделген статистикалық әдістерін кеңінен пайдаланылатын шетелдік
инвестициялық есептеулер жүргізу тәжірибесі үлкен қызығушылық
туғызуда.
Инвестициялық жобаның ... ... ... ... ... ... ... іске асады және жобаның қаржылық
дәлелдігін анықтауға ... ... бір ... оны ... ... туындайтын қаржылық міндеттемелерді өз мерзімінде, әрі ... ... ... ... немесе кәсіпкердің), екінші
жағынан, кәсіпорынның (кәсіпкердің) ... мен ... ... ... ... мүмкін пайдадан кем болмайтынын анықтауға
арналған.
Қаржылық талдаудың анықталған бірінші қыры ... ... ... ... мен ақша төлемдер тепе-теңдігінің оңды
қалдығын сақтап отыруды, ал екіншісі – жобаға жұмсалатын инвестицияның ... ... ... ... ... қаржылық көрсеткіштері құрамына әдетте келесі көрсеткіштер
енеді:
- жобаны іске асырудың инвестициялық ... ... ... ... ... ... шығындар;
- қаржы түсімдерінің көздерін, мерзімін және мөлшерін анықтайтын
(қанша ақша ... ... ... есеп ... шотына қанша
ақша түсетінін) жобаның қаржылық нәтижелері; Ақша көлемін ... ... ... (қызметті) өткізуден түскен табысы; сыртқы
агенттердің қарыздары мен несиелері; қосымша ... ... ... акционерлік капиталы; жобаның аяқталу кезеңінде
бағаланған ... ... ... ... ... ... ... отырған жобамен байланысты қосалқы шаруашылықтан
түскен табысы құрайды;
- шаруашылық субъектінің ... ... ... ... ... ... мерзімі мен мөлшеріне байланысты төленетін
жобаның ағымдық қаржылық шығындары; Төленуге тиісті ақша көлемін
құрайтын ... жоба ... ... ... активтердің
амортизациялық аударымдарын қоспай, тек өндірістік - өткізу (сату)
шығындары; несиелік төлемдері; салық төлемдері; пайдадан төленетін
кәсіпорын ... ... және ... да ... ... ... ... инвестициялық кезең аралығы ... ... жөн. ... ... кезеңі ретінде жобаға бастапқы
капитал салған сәттен бастап осы жоба ... ... ... ... ... дейінгі уақыт кезеңі алынады. Инвестициялық кезең
аралығы туралы мәселені ... (ай, ... жыл), ... ақша ... ... ... ... екіншіден, әр уақыт аралығы
бойынша болжамдық бағалаудың қолайлы дәлдігіне сүйену керек. ... ... үшін ... ... аралығын әр түрге бөлген
дұрыс – жобаны іске асырудың алғашқы жылында ай немесе тоқсанды, ал ... ... ... ... үшін ... ... дұрыс [19].
Жобаның қаржылық көрсеткіштерді бағалаудың болжамдық сипатын ескере
отырып, болжамның негізі болатын бастапқы алғышарттарды анықтап алу ... үшін ... ... ... ... ... ... уақиғаның даму
тәуелділігін анықтайтын себеп – ... ... ... бір ... ... көпнұсқалы қаржылық есептеулер жүргізу қажет. Осы мақсатпен
қаржылық есептеулер жобаны ... ... ... үш ... ... ... ... іске асырудың ең тиімсіз, қолайсыз жағдайы (пессимисттік
болжау нұсқасы );
- жобаны іске ... ең ... ... (оптимистік болжау түрі);
- жобаны іске асырудың неғұрлым ықтимал түрі (ең ықтимал болжау түрі).
Оптимисттік болжау түрі өнімді ... ... ... ... ... Сондықтан, осы нұсқаға сүйене отырып инвестицияланатын
капитал қажеттілігін бағалау керек. Пессимисттік ... ... ... ... ... ... ... себебі бұл болжау
экономикалық жағынан тиімді болып шықса, онда жобаның ... ... ... үшін де сақталатыны анық. Өйтпеген жағдайда, экономикалық
тиімділікті есептеуді болжаудың басқа нұсқаулары бойынша өткізіп, ... ... ... ... ... ... қауіп деңгейіне баға
беріледі.
Жобаның қаржылық көрсеткіштерін болжаудың әдістемелік амалы ... ... ... мен ... салдарын «мүмкін болатын оқиға –
оқиғаның ықтималдығы – оқиғаның салдары» ... ... ... ... ... «Белгісіздікті формальды түрде бейнелеу» деген ... ... бұл әдіс ... ... іске ... көптеген мүмкін шарттарын,
оның әрқайсысы үшін мүмкін шығындар мен ... ... ... ... ... ... жобаның іске асырудың жекелеген
шарттар ықтималдығын бағалау және ... ... ... ... ... ... тиімділігін бағалау үшін оның ... бір ... ... ... ... ... сөз
қозғауға мүмкіндік беретін әр түрлі өлшемдерін пайдаланылуы мүмкін.
Инвестициялық есептеу әдістерін бірқатар белгілері ... ... ... ... ... ... ескеру әдісі бойынша әдістер
мына түрге бөлінеді:
- статикалық, мұнда әр уақыт мерзімінде ... ... ақша ... төлемдері тең бағалы деп бағаланады;
- динамикалық әдісте әр түрлі уақыт кезеңінде пайда болған ақшалай
түсімдер мен ... ... ... біртұтас уақыт мерзіміне
келтіріледі, сөйтіп олардың салыстырмалылығын қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... бойынша инвестициялық есептеу әдістерін былай бөлуге
болады:
- абсолюттік, мұнда өлшем ретінде инвестициялық жобадан түскен ақшалай
түсімдер мен ... ... ... ... ... салыстырмалы, бұл әдісте жалпылама көрсеткіштер жобаның қаржылық
нәтижелерінің құндық мөлшерінің оларды алуға ... ... ... ... ... ... анықталады;
- мерзімдік, мұнда инвестицияның қайтымдылық кезеңі (өтелу мерзімі)
бағаланады.
Инвестициялық есептеудің барлық әдістерін екі топқа бөлуге болады:
1. Белгісіздік пен ... ... ... ... әдістер.
2. Алынатын нәтиженің толық анықтылығы жағдайында инвестициялық
жобаның іске асыру мақсатына сәйкестігін анықтайтын ... ... ... ... таңдау көп жағдайда
инвестордың мақсатына, қаралатын инвестициялық жобалар ерекшеліктеріне және
оларды жүзеге асыру ... ... ... ... ... ... ... болатын болса, онда
оларды есептеу үшін статикалық әдістері қолданылады. Егер ... ... ... ... ... ал ... алатын нәтижелер тек
кезеңнің аяғында ғана белгілі болады.
Көбінесе жобаның тартымдылығын тез, ары жуық түрінде ... ... ... ... ... бағалаудың статикалық әдістері
пайдаланылады және инвестициялық жобалар сараптамасының алғашқы сатыларында
қолдануға ұсынылады.
Инвестициялық ... ... ... ретінде келесі көрсеткіштер
(жылдық немесе орташажылдық) пайдаланылады:
- пайда;
- шығындар (өзіндік құн);
- табыстылық.
Инвестордың ... ... ... ... осы ... оңтайлық мәніне сүйене отырып, инвестициялық жобаны таңдауда пайда,
шығындар немесе рентабельділігі сияқты өлшемдерді пайдаланып, ... ... ... ... ... ... ... әдістерді сенімді түрде қолдану үшін, ұсынылған барлық жобалар
немесе инвестициялық баламалар ... ... ... тиіс.
Қарапайым әдістердің ішінен жобаның шығынсыздық ... табу ... ... ... ... көрсеткішін және өтелу мерзімін
(қайтымдылық кезеңін) есептеу әдістері көбірек пайдаланылады.
Шығынсыздық нүктесін табу әдісі (сатылатын ... ... ... ... ... ... табыс жалпы шығындарға теңескендегі сатылған өнім
көлемін анықтауға бағытталған.
Жалпы шығындар (ТС –Total Cost), ... (FC –Fixed Cost) және ... (VC ... Cost) ... ... ... шығындарға
ұзақ уақыт бойы өзгермей, ... пен ... ... өзгерісіне
тәуелсіз, бірқалыпта қалатын шығындар жатқызылады. Оған ... ... ... амортизациялық аударымдар, жалға үшін төлемақылары
және басқа да ... ... ... Ал ... көлемінің өзгеруіне
байланысты өзгеріп отыратын шығындар айнымалы болып табылады. Оған ... ... ... ... ... ... төлемдерін қоса
алғандағы еңбекақылары және т.б. ... ... ... ... ... ... ... де, Q* өндіріс
көлемінде ол нөлге теңеседі. Егер өндіріс ... ары ... арта ... онда өнім ... ... ... Дәл осы ... Q* мәні жобаның
шығынсыздық нүктесіне сәйкес келеді, яғни жалпы шығын тауар, қызметтерді
сатудан түскен табысына тең ... ... және сату ... ... ... талдау кезінде өнімге (қызметке) сұраныс көлемін
сатудың шектік көлемінің шамасымен салыстыру қажет. Егер ... ... ... төмен болса, арнаулы сату нарығын кеңейту жөнінде шара қолдану
керек, не ... жоба ... ... бас тарту қажет. Егер күтілген сұраныс
шектік сату көлемінен едәуір жоғары болса, онда жоба экономикалы тиімді ... ... (ROI – Return On ... ... ... қана ... бұл табыстылықтың деңгейін бағалайды да.
Бұл көрсеткіш орташа жылдық пайданың инвестициялық шығынның ... ... ... арқылы анықталады.
Инвестиция рентабельділігі (немесе ... ... ... ... үшін ... ... балама нұсқаларымен салыстыра
отырып пайдаланылуы мүмкін. Сонымен қатар, егер жобаның ... ... есеп ... кем ... онда жоба ... пайдалы деп
танылады
Жобаның қайтымдылық кезеңі (өтелу мерзімі) – инвестициялық жобаға
бастапқы капиталды ... ... ... ... пайданың өспелі қосындысы
нөлге теңескенге дейінгі күнтізбелік ... ... ... ... ... мейлінше өрескел және оларды қолдану тек тиісті
көрсеткіштерді есептеу жеңілдігімен ... ... ... ... ... әр түрлі уақыт
мерзімінің кезеңінде төленген немесе түскен ақша санын өлшеу прорблемалары
үнемі туындап ... ... бос ақша ... бар ... ... тауардың сатылатын көлемін көбейту және қосымша пайда ... ... ... не ... осы қаржатты банктік
депозитке салып, банктік пайызын алып отыру немесе табыс әкелетін ... ... алу ... бар. ... ... ... мүмкіндіктер үй
шаруашылығында (халықта) да болады.
Ақша қаражатын пайдаланудың бірнеше баламасы ... ... ... ... ең мол табыс әкелетін ең жақсы нұсқаны қалайды. Бірақ
көп жағдайларда мұндай мүмкіншілік бола ... Бұл ... шешу ... бір ... ... ақша ... өлшеуге мүмкіндік беретін қандай
да бір өлшеу шамасы немесе мөлшері қажет.
Экономикалық өлшеулерде әр ... ақша ... ... ... жүргізіледі, демек әр мезгілдегі ақша түсімдері мен төлемдерін
бірыңғай уақыт сәтіне келтіруге ... ... ... ... ... ... әр түрлі уақыт кезеңдерінде төленген
және/немесе қабылданған ақша ... ... ... ... ... ... ... пайдаланылатын есептеу тәртібінің мәнін анықтау
үшін функция ... ... ... ... жасау керек [21].
Оның біріншісі – ағымдық кезеңнің ақша сомасы оған тең болашақтағы
сомадан жоғары ... ... да ... ... ... бұл ереже дау тудырмайды. Бірақ, егер ... жоқ ... бұл ... да ... іс - ... ... құн
түрінде көрсетілген келешектегі табыстың баламасы болады, яғни ... ... ... ... ... ... ... сәйкес,
болашақ табыстар ағымдық сәтке бірден кем дисконттық ... q ... ... бір ... соң ... ... ... құны осы
бірліктің ағымдық сәттегі құнынан неше есе кем ... ... ... ... q, әдетте, келесі өрнекпен анықталады:
q = 1 / (1+ R),
(5)
мұндағы: R- дисконттау мөлшері.
Кері дисконттап рәсімдеу арқылы ... ... ... ... ... ... бүгінгі сома 1/q = (1+ R) ... ... ... ... ... ... және ... жасап жатқан
кәсіпкерлерге несие беру ... ... ... табу көзі ... ... бір нысаны болып саналады, ал кәсіпкерлер болса жұмыс істеу
уақытында сол ... ... үшін ... ... ... ... капитал нарығында ... ... ... ... рәсімдеулер жатқандықтан, олардың мәнін
қысқаша сипаттап өткен дұрыс.
Пайыз деп қаржыларын қарызға кез ... ... ... ... ... деп ... ... келісім–шарт жасау кезінде екі жақта
пайыздық мөлшерлемесімен келісуге тиісті. Ол белгілі бір ... ... ... пайыздық ақша сомасының несие шамасына қатынасымен
анықталады. Белгіленген уақыт мөлшері ... ... бір жыл ... ... негізгі екі тәсілі бар – жай және ... ... ... тек ... санаудың бастапқы негізін таңдауға
байланысты.
Жай пайыз – бұл ақша ... тек ... ... сомасына
ғана пайыз санау. Мұндай тәсілде ақша қаражатының ... ... ... value) пайыз T рет саналып, PV белгілі бір уақыт ішінде FV (future
value – болашақ құны) шамасына ... PV( ... R – ... бір ... тән пайыз мөлшері.
Күрделі пайыз – белгілі бір Т уақытта бастапқы (PV) инвестициялық
сомасы FV ... жету үшін ... ... ... = РV ... ... ерекшелігі – мұнда алдыңғы кезең үшін төленетін пайыз
сомасы да кіретін ... ... ... ... Бұл ... пайыздық
төлемдердің барлығы да қайта инвестицияланады және дәл осындай табыс
пайызын ... ... ... ... ... ... қаржылық операцияларды бағалау
сомасына да қолдануға болады, ал ... ... ... әр ... ақша ... ... ... Шынында да, егер
капитал иеленушінің PV ақшалай қаражат сомасы болса, онда, оны қандай ... ... ... ... сала отырып, оған жылына - R пайыз төленіп
отырса, ол Т уақыт кезеңінен кейін белгілі ... ие ... ... ... ... ... иесі үшін PV ... Т жылдан кейінгі
FV сомасының ақшалай баламасы болып ... FV: ... ... құны PV ... FV ақша ... көлемі мен Т уақыт
кезеңіне ғана ... ... ... ... де тәуелді екендігін
айтып өту керек.
Осы көрсеткішті ... ... ... ... факторларға қысқаша
тоқтала кетейік. Бұл жерде ... ... ... екі ... және ... ... ... болады.
Макроэкономикалық аспект – капитал сұранысы мен ұсынысы теңесетін
капиталдар ... тепе – ... ... ... ... кеңейтуге
және жаңартуға, жаңа инвестициялық жобаларды іске асыру үшін ... ... ... ... ... ... (кәсіпорындар)
болып табылады. Пайыздық мөлшерлеме өскен сайын ... ... ... ... ... қарыздық капиталға кететін шығындары өсіп отырады.
Пайыздық мөлшерлемесі төмендегенде, сәйкесінше, сұраныс ... ... ... ... ... қозғаушы күші – ... ... ... ... Егер ... ... ... мөлшерлемеден жоғары болса, онда инвестициялық
жоба табысты, тиімді болып табылады. Басқаша жағдайда инвестиция ... ... ... немесе, инвестициялық ... өз ... ... онда ... ... мөлшерлеме болған жағдайда
инвесторға өз қаржысын пайда мөлшерлемесі жоғарырақ болатын басқа жобаларға
салған тиімді ... ... ... жоба ... ... кезінде пайыздық мөлшерлеме
экономикалық сүзгі рөлін атқарады.
Ықтимал инвесторлар тарапынан капитал ұсыну, ... ... ... ... өсе ... Кез-келген шаруашылық субъект өз
қаржыларын өспелі пайыз бар жобаға ... ... ... арттыруға
ұмтылатыны белгілі.
Осылайша нарықтың тепе-теңдік күйі ұлттық экономикаға ... ... ... белгілейтін белгілі бір пайыздық
мөлшерлеме арқылы орнайды.
Микродеңгейде, яғни ... ... ... құнды қағаздар және
мемлекеттік облигациялар нарығымен байланысқан ... ... ... таңдауда басқа да бағдарлары болуы ықтимал.
Дисконт мөлшерлемесін таңдау инвестицияның мақсаты, инфляцияның ... ... ... ... капитал салымының басқа да
мүмкіншіліктері сияқты факторларға байланысты болады.
Сонымен, ... ... ... үшін таза ... ... ... таңдауда басты өлшем болмауы мүмкін. Мұндай жобаларды сан жағынан
бағалау үшін кәсіпорын ... ... ... стратегиялық
сезімталдығы мен тәжірибесіне сүйенуі керек болады.
Кәсіпкерліктің тәуекелдік факторын ескеру үшін ... ... ... ... оның ... ... қауіптігінің өсуімен
қатар арта түседі.
Тәуекел үшін берілетін сыйақы шамасын ... алу үшін әр ... ... алдын-ала жіктеу қажет. Ол, бір жағынан, күрделі
салымдардың тобын жеке қарауға мүмкіндік береді, екінші жағынан, сол ... ... ... ... сипаттайтын белгілі бір топқа
өзіне сай тәуекелділік сыйақыны тағайындауына болады.
Инвестициялық жобаларды талдау ... ... ... ... ... ... әдістері пайдаланылуы мүмкін:
- инвестициялық жобаны жүзеге асырумен байланысты ... ... ... ... ... ... негізделген күрделі
салымдардың абсолютті тиімділігін бағалау (ағымдық құн ... ... ... ... ... асыруға байланысты нәтижелер мен
шығындардың қаржылай мәндерінің айырмасын табуға негізделген күрделі
салымдардың ... ... ... ... ... ... ... шығындар жобаны іске асырудан түскен табыспен
толық ақталатын күрделі салымдардың ... ... ... ... ... құн ... инвестициялық жобадан келетін интегралды экономикалық
нәтижені анықтауға негізделген. Шетелдің экономикалық әдебиеттерінде бұл
көрсеткіш Net Present Value (NPV) – ... таза құн ... ... ... ... нәтиже – ағымдық таза құн (NPV) ... ... ... жобаны жүзеге асыру үдерісінде жүргізілген
дисконттық ақша түсімдері мен төлемдерінің айырмасы ретінде есептеледі.
Роберт Пиндайк және ... ... ... ... есептеудің
төмендегідей формуласын ұсынды:
немесе
(9)
мұндағы: CF- бір жылдағы ақша ағымы;
Т- инвестицияның экономикалық өмірінің мерзімі;
Е- шығындарды бір ... ... ... ... ... ... жобаны жүзеге асыруға қажетті инвестициялар;
П1, П2, П3, ......,Пn- әр жылда жобаны жүзеге ... ... ... ... ... таза ... ... көрсетеді. Фирма
капиталдық салымды тек таза оң болғанда, яғни NPV>0 ... ғана ... ... ... дисконтталған табысты таза табыс пен
амортизациялық аударым негізінде ... ... А1 , А2, ... і ... ... NPV>0 болса, жобаны қабылдаған дұрыс;
NPV=K=0 , жоба табыссыз және шығынсыз;
NPV0, яғни 1374,694>0. Таза пайда 1374,694 ... ... ... ... индексі (коэффициент) де инвестициялық шығын көлемін жоба
бойынша алдағы таза ақша ағымымен салыстыруға мүмкіндік береді. Егер
табыс индексінің мәні 0-ден ... ... тең ... ... бас ... ... себебі, инвестицияланған қаражат қосымша
табыс әкелмейді:
Салыстыру нәтижелері инвестициялық жобаның жүзеге асырылуы кәсіпорынның
операциялық ... ... ... деңгейін алдағы уақытта көтеру
немесе төмендету ... ... ... ... инвестициялық шешім
қабылдаудың маңызды критерийі болып табылады.
Сонымен, РІ>1 яғни, жобаны қабылдауға болатынын көрсетіп отыр.
3. ... ... ... инвестициялық жоба тиімділігін
бағалау барысында тек көмекші рөлін атқара алады, себебі, ... ... ... ... ... ... ... емес. Рентабельділік индексі салыстырмалы таза ақша ағымы
ішінен оның ... ... ...... ... ... ... береді. r1=0.2 немесе 20% деп, ал r2=0.3 немесе
30% деп алатын ... ... 30% ... ... ... ... болсақ:
4. Өтелу мерзімі инвестициялық жоба тиімділігін бағалаудың мейлінше
түсінікті және кең ... ... Бұл, ... жобалар
тиімділігін салыстырмалы түрде бағалау үшін қолданылады:
Демек, өтелу мерзімі 4 жыл. Егер ... ... ... ... ... онда жоба шығынының орны толмайды және үнемделу жағынан ол
тиімсіз деп ... ал ... ... ... ... ... өтелу
мерзімі ең төмен инвестициялық жоба – тартымды болып саналады. Алайда, ... ... ... ... ... ... таза ақша ағымы өзгеріп
отырады, сондықтан жоғарыдағы есеп ... ... ... көрсете алмайды.
Осы мәліметтерді топтастырып, аналитикалық кесет құрастыруға болады (10-
кесте). ... ... жоба ... ... ... ... тығыз байланысты және ... ... ... ... ... оларды кешенді түрде қарастыру қажет ... ... ... арналған инвестициялық бағдарламаның тиімділігін
есептеудің көрсеткіштері
|Көрсеткіштер ... ... ... ақша ағымы, млн.теңге) |9042,233 ... ... ... ... ... ... (таза келтірілген табыс, млн.теңге)|1268,936 ... ... ... |1,18>0 ... ... ... %) |26,69% ... (өтелу мерзімі, жыл) |2 ... ... осы ... мен ... ... ... «Оңтүстік
Жарық Транзит» ЖШС-ң 2011-2012 жылдарға арналған ... ... ... ... ... ... ... бұл бағдарламаның толық сипаттамасын көре аламыз.
2.3 «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-нің ... ... ... ... талдау
Инвестициялық бағдарлама ортамерзімге жүйені дамыту үшін ... ... және ... бойынша іс-шараларды
орындауға, өндіріске жаңа техника мен ... ... және ... ... телемеханизациясы жүйесін
дамытуға бағытталған.
Бағдарламаның негізгі мақсаттары:
- Барлық кернеулік жүйедегі электр қуаты шығындарын төмендету;
- Электр жабдықтарының моральді және ... ... ... және ... ... ... іске қосу және ... қызметтерімен байланысты тікелей
шығындарды азайту;
- Кәсіпорын ... ... ... жаңа ... үшін ... ... Электр қуатының сату көлемін арттыру;
- Шектеулерді төмендету және төлем қабілеті бар тұтынушыларға электр қуатын
беруді жақсарту.
Жобаны жүзеге ... орны ... ... Оңтүстік
Қазақстан облысы. ОҚО республикадағы ең ірі аймақ және шығысында ... ... ... ... Қызылорда облысымен және
оңтүстігінде Өзбекстанмен шекаралас болып табылады. Оның ... ... км2, ... 2,5 млн. халық тұрады. Облыстық әкімшілік территориялық
құрылымына 4 ... 11 ... ... ... ОҚО ... ... ... ие. Бұл Қазақстандағы ең еңбек өсімі жоғары аймақ
болып саналады. Облыстық орталық халықаралық ... ... ... ... ... Одан ... автомагистральдар
бойынша да тиімді байланысқа ие: Ташкент-Шымкент-Тараз-Алматы және Ташкент-
Шымкент-Түркістан-Самара.
Облыстық әлеуметтік-экономикалық ... ... ... ... ... дамуы, соның ішінді ішкі нарықтың өсімі
және төлем сұранысының артуы, инвестициялық ... ... ... ... инвестицияларды тарту бойынша іс-шаралар жатады.
Инвестициялық жобаны ... ... ... ... ... ... ... жасаудың қорытындылары
төмендегідей:
а) Электр қуатымен қамтамасыз ету. Аймақтың ... ... ... электростанциялармен жүзеге асады:
1) Шымкент қ. – «3-энергоорталық» акционерлік қоғамы.
2) ОҚО – ... ГЭС» ... ... ... обл. – ... ... ... қоғамы.
4) Павлодар обл. – солтүстік көздері.
ОҚО-ң ең ірі электр орны «3-энергоорталық» акционерлік қоғамы болып
табылады.
ә) Үлестіретін ... ... ... ... бастап, материалды-техникалық ресурстардың бюджеттік
қаржыландырылуы мен мемлекеттік қолдауы тоқтатылды. Заттық тозуы артып келе
жатқан электр ... ... ... шегіне жетіп келеді, моральді
ескірген құрал-жабдықтармен жұмыс істеу электр қуатын бөлудің өзіндік құнын
өсіріп, ... ету ... мен ... ... ... ... қызмет ету мерзімі шегіне жетті және
тез ... ... ... ... ... ... көлемінің
жетіспеуінен жағдай қиындауда, олар ... ... ... электр қуатымен қамтылу көздері қорын жасау үшін қажет;
ҚР-сы экономикасының нарықтық ... өту ... ... салынған электр жүйелері нормативті құжаттамаларға сай емес, бірақ
«Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-сі электр желілеріне қосылған. ... ... ... ... ... ... тұтынушыларды электр қуатымен
қамтуға теріс әсер етіп отыр;
Нарықтық жағдайда электр қуатын аз пайдаланатын ауылдық жерлерге электр
желілерін салу ... ... ... оларды жүзеге асыру пайда
әкелмейді.
б) Желілердің техникалық жағдайы. ... ... ... жағдайын бағалау кезінде өндірістік-техникалық төмендеулерді
күшейтетін теріс факторлар пайда ... ... тозу ... ... ... ... ... өткен эксплуатация, әсіресе, 10-0,4кВт кернеуліктер;
- радиалды қағидамен тармақты ... ... ... ... ... генерирленген орталықтардан халықтың көп бөлігін ауыстыру ... ... ... ... ... іске қосу ... ... келмеуі,
олардың кейінгі қолдануға жарамсыздығы және шұғыл ауыстырылу қажеттігі,
одан басқа кейбір объектілер жобадан тыс орындалған және ақаулары ... 1974 ... ... ... ... әуе ... ... нормативті
құжаттарға сай, бірақ бес жыл өткен соң, климаттық әсерлерден тозған,
сәйкесінше мықтылығы төмен болып ... 35кВ ... ... ... және ... ... ... сонымен қатар автоматты өшіру ... ... ... ... ... сенімсіз, экономикалық тимісіз, қазіргі заманға сай
емес электротехникалық жабдықтардың қолданылуы.
- ... ... ... ... ... аздығы;
- қаржы ресурстарының жетіспеуінен ... ... өз ... ... ... ... техникалық деңгейі төмен және электр
жабдықтарын жөндейтін орталық заводтың жұмысы да тоқтаған.
Алайда, бұл қолданыстағы үлестіру ... ... ... ... ... мен ... ... сай
келмейтін факторлардың толық тізімі емес.
в) Тұтынушылық электр желілерінің техникалық жағдайы. ... ... ... мен ... ... ... ... соңды қолданылған материалдар пайдаланылған. Яғни, ... ... мен ... ағаш ... Әуе ... сымдарының
тұрақтар арасында буындалған, үзілген және басқа да ақауларға ие. ... ... ... талап етілетін қашықтықта емес, сондықтан сымдар
мөлшерден тыс салбырауға ұшырап ... 0,4 кВ ӘЛ ... ... ТФ-20 изоляторы тірегіш етегінің төмен жағында ажыраған.
Кесте 11.
Инвестициялық бағдарламаның атқарылатын іс-шаралары бойынша жұмсалатын
ақша-қаражаттары, млн.тг.
|Атқарылу керек іс-шаралар ... |
| ... |
| ... ... құрылыс |3 223 ... ... |214,631 ... ... |461,616 ... ... |988,002 ... ... |232,941 ... ... |401,984 ... ... |380,641 ... 10 кВ ... |34,437 ... ... |7,885 ... ... реконструкциясына |194,062 ... ... |911,443 ... ... |682,294 ... ... ... |524,624 ... және ТН ... |231,16 ... құрылғыларды құру орны мен қуатын анықтау |15 ... ... | ... ... ... ... ... |235 ... ПС ... ... |16 ... ... ... | ... ПС ТМ-10000кВА 110/35/10кВ трансформаторын |10 ... ... | ... ПС ТМ-10000кВА 110/10кВ трансформаторын |10 ... ... | ... ПС ... ПСД және ППР ... |10 ... ... аппаратурасын ауыстыруға |16,558 ... ... ... |75,527 ... ... |17,6 ... ... ... |149,6 ... ... ... ... қажетті негізгі қаражат пен
басқа да ... ... ... ... ... барысында
кәсіпорынның қолда бар ... ... ... ... инвестициялық бағдарламаның тартымдылығын талдау
үшін сатып алынатын негізгі қаражаттар мен құрал-жабдықтардың ... мен ... ... ... ... зерттеулері
жүргізілді.
Негізгісіне ұқсас немесе сатып алынатын мүліктік кешен құрамына кіретін
құрал-жабдықтың жаңасының нарықтық бағасы ... ... ... ... ... ... «Alageum Electric
Shymkent» ЖШС, «JMT Company» ЖШС, «МЗ-77» ЖШС, «Достар Құрылыс-Б» ... ЖШС, «Шок ... ЖШС, ... ... недвижимость» ЖШС,
«Pahanash Company» ЖШС, «Ак-Кен-Курылыс» ЖШС, «Саулық» ЖШС, «Ілер Құрылыс»
ЖШС, «Қорғаныш» ЖШС. ... ... ... ... құны ... ... 9 042,233 млн.теңгені құрады, соның ішіне
кіретіндері 11-кестеде берілген.
Мақсаттарға арналған инвестициялық ресурстарды табу – өте күрделі ... ... ... желілері инженерлік инфрақұрылым рөлін атқарып,
өздігімен тауарлық өнім қалыптастыра ... ... ... деген капитал
салымдарынан қашып құтыла алмайсын. Үлестіру желілерін ... ... жаңа ... ... электр қуатын өткізу көлемінің
(сатудан алынған ... ... ... ... қамтамасыз ете алмайды.
Инвестициялар 2011 жылдан бастап оны тез қайтару үшін ... ... ... өсуі ... басымды елді мекендерде кезең бойынша жүзеге
асырылады. Бұл кәсіпорынның ... ... ... ... ... ... ... жыл ішіндегі жоспарланып отырған инвестиция көлемі 9 042,233
млн.теңгені құрап отыр, ... ... ... 4 030,572 млн.теңге, 2-жылы
5 011,660 млн.теңге жұмсалады.
Қажетті инвестициялық қаражаттың 2011-2012 ... ... ... ... ... ... 12-кестеде көрсетілген.
Барлық іс шараларды жүзеге асыру бойынша инвестициялық бағдарламаның
жалпы құны – ... ... ... ... ... бағалар құрал-
жабдықтар мен қажетті жұмыстар ... ... ... ... ... ... мерзімі өте ұзақ және нұсқауға сәйкес қажетті
тариф деңгейін анықтау мүмкіндігінен шығады.
Алайда, алдыңғы бөлімде қарастырылып кеткен ... ... ... ... ... есептеп шығарған жобаның өтелу мерзімі
4 жылды құрап отыр. Егер өтелу кезеңі инвестициялық жобада асып түссе, ... ... орны ... және ... ... ол ... деп ... бірнеше баламалы жобаны салыстырған кездегі өтелу мерзімі ең төмен
инвестициялық жоба – ... ... ... ... әр жыл ... коэффициенті әсерінен жобаның таза ақша ағымы өзгеріп отырады,
сондықтан жоғарыдағы есеп нақты өтелу мерзімін көрсете ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... |
| ... ... | |
| ... ... | |
|1 |2 |3 |4 ... ... ... |2 370 082 |3 223 000 |
| | |000 |000 ... ... ... 022 |86 906 336 |214 631 358 |
|ӘЛ-35кВ реконструкциясына ... 171 ... 357 ... 528 ... ... |477 475 350 |510 526 474 |988 001 824 ... ... ... 078 |- ... 078 |
|ӘЛ-10кВ реконструкциясына ... 700 ... 240 ... 940 ... ... ... 140 ... 268 |380 641 408 |
|КЛ-6, 10 кВ реконструкциясына |13 679 318 ... |34 436 969 ... ... |4 403 502 |3 481 958 |7 885 460 |
|1 |2 |3 |4 ... ... ... 440 |78 814 542 |194 061 982 |
|СИП ендіруге ... 295 ... 370 ... 665 ... ... ... 617 ... 000 ... 617 ... ... ... 220 ... 220 |524 624 440 |
|реконструкциясына | | | ... және ТН ... ... 600 |- ... 600 ... құрылғыларды құру орны мен |15 000 000 |- |15 000 000 ... ... ... | | | ... | | | ... ... ... |- ... 000 ... 000 ... ... | | | ... ПС ТМ-31500кВА |16 000 000 |- |16 000 000 ... ... | | | ... ... | | | ... ПС ... |10 000 000 |- |10 000 000 ... трансформаторын | | | ... ... | | | ... ПС ... ... |10 000 000 |- |10 000 000 ... ... жөндеуге| | | ... ... |16 558 080 |- |16 558 080 ... ... | | | ... тауарларын алуға |75 527 634 |- |75 527 634 ... ... ... |85 580 000 |64 020 000 ... 000 ... ... ... |8 800 088 |8 800 088 |17 600 176 ... ПС ... ПСД ... 000 |- |10 000 000 |
|ППР орындауына | | | ... ... ... |9 042 232 |
| |175 |504 |679 ... ... ... ... ... ... жүзеге асырудан күтілетін нәтиже –
электр қуатымен қамсыздандырудың сенімділігін қамтамасыз етілуі және электр
қуатының техникалық ... ... ... жүзеге асыру, біріншіден, аймақты сапалы электр
қуатымен қамтуды сенімді әрі үздіксіз қамтамасыз етуге ... ... ... ... жеткен немесе асқан электр қуаты өтетін
желілерді, подстанциялар құрал-жабдықтары мен ... өз ... ... ... ... жаңа ... мен ... қуатын өткізу
линияларын салу арқылы мүмкін ... Осы ... ... ... ... әлеуметтік мәселелерін міндетті түрде шешеді.
Электр қуатын тасымалдаудың беріктігін арттыру үшін тек негізгі ғана
емес, қосалқы құрал-жабдықтарды да ... және ... ... ... қажет.
Инвестициялық іс-шараларды жүргізу аймақта тек ... ... ... ... ету мен ... қуатының техникалық
жоғалтуларын төмендетуге ғана емес, сонымен қатар негізгі құралдардың
ликвидті құн деңгейін ... және тозу ... ... де ... ... қоса, реновацияның негізгі көзі рөлін атқаратын жыл
сайынға амортизациялық аударымдар ... ... ... ... бағытталған іс-қимылдардың орындалуы электр қуатын үздіксіз
тасымалдауға және ... ... мен ... ... көбейтуге
мүмкіндік береді.
Сонымен, «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-нің 2011-2012 ... ... ... ... ... мен ... ... келдім:
бағдарламаны жасақтау барысында оның мақсаттары мен міндеттері нақты
қойылған, ... ... ... ... ... ... мүмкіндік беріп отыр, қаржылық жоспары нақты айқындалған және
уақыт пен ресурстық шектеулер аясында ... ... асу ... ұйымдастырылған. Алайда, бағдарламаны жасақтауда маманданған
қызметкерлердің қатыспағаны ... тұр, ... ... ... менеджер
тағайындалмаған және бағдарламаны жүзеге асыруға қатысатын әр ... ... ... өзара бөлінбеген. Ал бұл, өз кезегінде,
кәсіпорындағы арнайы маманданған бөлімшенің болмау салдары.
3 КӘСІПОРЫННЫҢ ... ... ... ОҢТАЙЛАНДЫРУ
ЖОЛДАРЫ
3.1 «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-де ... ... ... үшін ... ... қолдану
Сыртқы жағдайлар мен өндірістік өмірлік циклдің қадамдарын кәсіпорынның
қаржы-экономикалық және ... ... мен ... ... ... ... баса ... аудару қажет. Даму
жүйесінің экономикалық талдау әдістемесіне әсер ету заңдылықтарын ... ... ... ... ... және пайда болып отыратын
шаруашылық үдерістер болып табылатынын естен шығармау ... ... ірі ... ... ... ... ... жаңасына
ауыстыруға тура келетін дағдарыс жағдайлардың тууы мүмкін екенін түсіну
қажет. Себебі, қысқамерзімді ... және ... ... ... отыратыны заң. Мұнда терең экономикалық ой жатыр десе де болады.
Талдаудың мәні өсу шектерін уақтылы көрсетуде, жаңа ... ... ... тез ... үшін ... мүмкіншіліктерді көрсетуде жатыр.
Инвестиция заттық, қаржылық немесе материалдық ... ие. ... ... ... ... ... арттыру және
модернизациялау үшін бағытталған. ... ... ... ... табу
мақсатымен құнды қағаздар, депозиттер және ... да ... ... салумен сипатталады. Материалдық емес инвестиция жерге,
тауарлық ... ... ... және т.б. ... ... ... болып келеді.
Кәсіпорынның инвестициялық қызметін басқару мақсаты субъектінің
шаруашылық қызметін дамыту мен оның ... ... үшін ... ... ... қолданылу бағытында берілген үдерісті
оңтайландыру болып табылады [32].
Кәсіпорынның инвестициялық ... ... ... ... сатылардан
тұрады:
- шаруашылық етудің және нақты мүмкіндіктердің қойылған басты мақсатынан
шыға отырып, кәсіпорын дамуының ортақ ... ... ... ... ... және кәсіпорынның маңызды
элементтерінің, ресурстарының жағдайы;
- белгілі бір уақыт мерзіміне инвестициялық бағдарламаның ... ... ... ... ... да ... ... ішінен
тиімдісін таңдау;
- қабылданған инвестициялық жобаларды жүзеге асыру және оның ... ... ... қадағалау.
Инвестициялық бағдарлама келіп түскен ұсыныстар мен алдын ала жобаларды
сипаттайтын ерекше мәліметтер жиынтығының ... Онда ... ... ... ... және көзделген инвестициялардың орындалуынан
түсетін жоспарлы табыстарының алдын ала көлемі көрсетіледі. Кәсіпкерлік
жобаға инвестиция ... ... ... және банкпен есеп айырысу мен
міндетті төлемдерді қайта құрылымдау мүмкіндігін ескере отырп, ... ... – кез ... ... ... маңызды жағы болып
саналады. Тәжірибеде компьютердің көмегімен алуан түрлі мәселелерді, яғни
олардың барлық қажетті аясын ... ... ... ... ... ... көрсеткіштерін анықтау болып табылады. 9-суретте
көрсетілгендей бұл мәселені шешу үшін ... ... сол жақ ... ... ... ... ... үшін жеткілікті және міндетті
бастапқы ақпартты енгізу қажет:
- уақыт ... ... ... ... ұзақтығы;
- инвестициялауды бастау мен жобаны ... ... ... ... жобаның қолданысқа берілу мерзімі;
- жалпы мерзімнің ұзақтығы;
- жоба ... ... ... ... алгоритм құрылымы күрделі және ... ... ... яғни ... технология көмегімен кредитті
және инвестиция нәтижелілігін анықтаудың логикалық блок схемасы» берілген.
Бастапқы ақпартты енгізгеннен кейін, бағдарламаның есептік блогы пайда
болады. ... ... ... ... бағалауын жасап
(табыстылықтың ішкі ... ... мен ... мерзімі анықталады),
жобаның абсолютті-салыстырмалы бағалауын жүзеге асырады (инвестицияның таза
берілген табыс көрсеткіштері мен өнімділігі есептеледі).
Бастапқы ... ... ... ... компьютердің «қарастырылып
жатқан инвестицияның варианты жалғыз ба, әлде ... да ... бар ма» ... тапсырысына жауап береді. Егер басқа вариант жоқ
болса, онда мерзімнің аралығы, қолданысқа беру ... ... ... ... ... ... салымдар туралы ақпарат енгізіледі.
Егер есептеулерден алынған нәтижелер тұтынушыны ... онда жоба ... ... ... ... асыруға жіберіледі;
ал қанағаттандырмаған жағдайда, қажетті нәтижеге жетпегенше, жоба бірнеше
рет қайта есептелінеді. Алайда, бұл ... ... тек ... ... ... ғана ... болады. Бұл жерде компьютер әр бір
варианттың салымына қатысты бүкіл ақпартқа ... ... әр ... ... көрсеткіштерін толықтай есептейді.
Модельдердің көп функционалды қолданылуы әр бір нақты жағдайда жоспарлы-
басқарушылық шешімнің калькулятордың көмегімен ... ... ... ... ... табуға болады. Оларды жүзеге асыру кәсіпкерге оның қандай
болмасын деңгейіне шығуға мүмкіндік береді, ... ... ... ... ... ар ... қалып, жоғалып кетуі де мүмкін болатын жайт.
Ескеру керек жайт, көптеген шешімдер ... да бір ... ... қабылданады. Егер бұл түбегейлі ... да, ... ... ... ... түседі [33].
Бағалауды ... ... 9. ... ... көмегімен кредитті және инвестиция
нәтижелілігін анықтаудың логикалық блок схемасы
Осыған байланысты, шешімдердің вариантын ... ... ... анық ... тұр, себебі компьютер қысқа мерзімде
қойлаған жауаптарға тез ... ... ... ... ... ... барлық
варианттарын белгілеп, олардың жиынтығын дисплей экранына ақпарттық ... ... жай ... ... ... ... жоспарлы-басқарушылық шешімдер үшін маңызды
есептеулер кезінде қолдану кез келген ... оның ... ... варианттарының графикалық бейне ретінде көрсетілген тез арада жауап
алуына мүмкіндік береді. Фирма әрекетінің ... ... ... ... ... ... (тауар бағасы, өндіріс көлемі, табыс,
пайда, өнімділік), табыстың төмендеуі немесе ... ... ... ... ... ... ала алады. Осының барлығы ... аз ... ... беріледі.
Компьютер көмегімен тәжірибелік қызметте, әсіресе – ... ... ... ... кезінде түрлі мәселелерді
шешуге болады. Қазіргі уақытта компьютер сән немесе ... үшін ... ... деңгейге шығу мүмкіндігі екендігін түсіну ... Ол ... ... кеше ғана ... кең ... ... ... бағдарламалардың бірі «Альт-Инвест». Альт-Инвесттің
бағдарламалық өнімі әр түрлі ... ... ... ... ... ... және оңтайландыруға арналған.
Альт-Инвесттің көмегімен келесідей мәселелерді тиімді және дұрыс шешуге
мүмкін болады:
- жобаның қаржылық бөлімдері мен бизнес-жоспарды ... ... ... ... сызбасын модельдеу және оңтайландыру;
- инвестициялық жобалардың экспертизасын жүргізу;
- инвестициялық ... ... ... әр ... ... және әр ... бағыттағы инвестициялық
жобаларды талдау және модельдеу үшін қолданылады. Бағдарлама жобаны үш
негізгі ... ... ... ... ... тиімділігі,
қаржылық қамтылуы және жобаны жүзеге асыру тәуекелі.
Алть-Инвест бағдарламасының кеңейтілген түрі Алть-Инвест Сумм ... ол ... ... ... ... жүзеге асырудың түрлі
нұсқаларын салыстыруға, қызмет етуші кәсіпорындардағы жүзеге асрылып ... ... ... ... ... ... әдістемесіне сәйкес, Ресей экономикасына
бейімделген (соның ішінде, салық салу, есеп, ... ... ... халықаралық форматтарда көрсетуге ... ... ... ... ... ... талдау нәтижесінің кең
таңдауын ұсынады:
- халықаралық стандарттар бойынша ... ... ... құру,
болжамды жасақтауда ҚЕХС (МСФО) ұсыныстарын ескерген жөн;
- жобаның түрлі қатысушылары позициясынан инвестиция тиімділігін талдау;
- қаржылық ... ... және ... ... ... ... бағалау;
- бюджеттік тиімділігін талдау [34];
Тұтынушылар тек бағдарламалық өнімді ғана емес, сонымен қатар ... ... ... ... қызметтерді де алады:
- бағдарламалық өнім инвестициялық жобаны бағалау бойынша ... ... ... ... ... ... ... бағдарламаны пайдаланушылар компания мамандарынан тегін қолдаушы
кеңесін алады.
- заңнамадағы өзгерсітерді ескере отырып, әрдайым жаңартып отыру ... ... ... экономикасын басқару жүйесінде
қолдану тұтынушыға нарықтық күресте басымдылыққа ие болуға ... ... ... бар ... ... тез арада көпнұсқалы толық
ақпарат ... ... ... ең ... ... шешімдер іздеу кезінде,
сәйкесінше, пайданы, кәсіпорынның жалпы ... ... ... ... алгоритмінің жасақталуын және сол алгоритмнің тәжірибелік
мәселелерді шешуде қолдануды, берілген нақты өндіріске ... ... ... және ... ... компьютерді жоспарлы-
басқарушылық қызметте қолдану қажеттілігі айқын ... ... ... ... ... қызметтің тұрақтылығы мен қауіпсіздігін
қамтамасыз ету қорының маңыздылығы.
Жаңа ... ... ... ... маңызды мәселе – басқарушылық
қызметті толықтай компьютерлендіру ... тұр. ... ... қиын ... тек өз ... құралдар мен өндірісті
басқарудың заманауи техникасын ... ... ... ғана ... ... ... ... басқару жүйесінде компьютерлік
технологияларды қолдану әр бір ... ... ... фора ... ... ... себебі өмірлік маңызы бар ... тез ... ... көп ... ... ... етеді.
Пайданы, кәсіпорынның жалпы табысын, салымдар тәуекелін, несиені, салымдар
тиімділігін, олардың ... ... ... және сол ... мәселелерді шешуде қолдануды, берілген нақты өндіріске түрлі
зерттеулер жүргізуді ... және ... ... ... ... мен қауіпсіздігін, әр бір нақты өндірістің дамуы мен
гүлденуінің заңдылықтарын іздеуді қамтамасыз етудегі қорының ... отыр ... ... ... ... ... мақсаты
субъектінің шаруашылық қызметін дамыту мен оның ... ... ... ... ... ... ... бағытында берілген үдерісті
оңтайландыру болып табылғандықтан, осы орайда ... ... ... үшін ... есептеулер кезінде қолдану кез
келген кәсіпорынға оның әрекетінің барлық мүмкін варианттарының графикалық
бейне ретінде көрсетілген тез ... ... ... ... ... жетті.
3.2 «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-нің инвестициялық саясатын жасақтау
Кәсіпорын деңгейіндегі ... ... ... ... ... ... ... болуы.
Кәсіпорынның инвестициялық саясаты – қысқа- және ... ... ... ... ... қамтамасыз ету мақсатында
меншік, қарыз немесе басқа да ... ... ... ... бойынша іс-шаралар кешені болып табылады. ...... ... саясатының бір бөлігі саналады және оның
басқа да құрамдас бөліктерімен тығыз ... ... ... ... ... ... оның ... объектілері көрсетілген. Кәсіпорынның инвестициялық
саясаты оның стратегиялық мақсатынан, яғни экономикалық және ... ... ... шығу ... ал соңында кәсіпорынның тұрақты
қаржылық жағдайын бүгін ғана ... ... да ... ... Егер бұл ... жоқ ... онда ... саясатты да жоқ
деуге болады [11].
Сурет 10. Кәсіпорын инвестициялық саясатының негізгі блоктары [11]
Инвестициялық ... ... ... келесі қағидаларды ұстану
қажет: 1) инвестициялық ... ... ... ... мен
қаржылық тұрақтылығына жетуге бағытталу қажет; 2) ... мен ... ... ... 3) ... экономикалық негізделген болу
керек; 4) нақты және қоржындық ... ... ... қажет; 5) жобалар қолдағы ресурстардан шыға отырып және ... ... ... ... ... мен жүзеге асу кезектілігі
бойынша бөлінуі қажет; 6) инвестицияның берік және ... ... ... ... ... ... ... және басқа да қағидалардың ескерілуі ... ... ... ... көптеген қателіктерден құтылуға көмектеседі.
Бұл саясат экономикалық және техникалық қызмет ... ... және бұл ... ... ... ... Инвестициялық
саясаттың жасқаталуы мен жүзеге асуына кәсіпорынның ... ... ... ... ... ... нәтижесінде
пайда болатын күрделі, өзара байланысқан және өзара шарттасқан, өзінің әрі
қарай дамуына, пайда табуына, басқа да оң әсер ... ... ... ... ... ... ... жасақтау кәсіпорынның ұзақмерзімді мақсаттарын
анықтауды, капиталдың мейлінше басымды және ... ... ... ... басымдылықтарды жасақтауды, ұқсас ... ... ... ... қаржылық болжамдарды
жасақтауды, инвестициялық жобалардың жүзеге асу ... ... ... ... ... бір ... ... алып, инвестициялық ресурстарды оңтайлы қолдануды қамтамасыз етуге,
әр түрлі қаржыландыру көздерін тиімді ... жоба ... ... ... және ...... ... экономикалық түрде
мақсатқа сай жүзеге асуына бағытталады.
Кәсіпорынның инвестициялық саясатын құруда 3 қадам белгіленген [36]:
а) бірінші қадамда кәсіпорын ... ... мен сол ... ... ... ... және ол үшін ... талап
етіледі:
- шығаратын өнімге сұранысты бағалау, кәсіпорынның инвестициялық
саясатының белгіленген ... ... ... ... ... етіп тұрған нарықтық бағамен өнімді шығаруға кеткен
шығындарды салыстыру;
- болашаққа арналған ... ... ... ... ... кәсіпорын қызметін талау және қолданылмаған
резервтерді айқындау.
ә) ... ... ... ... таңдалған бағыттарын жүзеге асыру
үшін инвестициялық жобаларды жасақтау жүргізіледі;
б) үшінші қадамда ... ... ... экономикалық пайдасы бар
инвестициялық жобаны түбкілікті түрде таңдау жасалады:
- құрал-жабдықтар мен ... ... ... ... алаңның
жалға беру құны, өткізу нарығына дайын өнімді жеткізу құны;
- берілген өндіріс көлемінің және жаңа құрал-жабдықта ... ... ... құны;
- тұрақты және айнымалы шығындар;
- инвестициялық ресурстың талап етілетін көлемі;
- жобаны жүзеге асыруға қажет меншік және тартылған қаражаттар ... жоба ... ... жоба ... ... ... ... инвестициялық саясатының мазмұны пайдалы әсерге жету үшін
инвестицияны қолданудың ... ... және ... ... жатыр.
Инвестициялық саясатты жасақтауда әр бір ұйым үшін жеке болып табылатын
факторларды ескеру қажет:
- инвестициялық ұсыныстардың ҚР заңнамасына сай ... ... ... тек ... қана ... ... ақпарттық, әлеуметтік сияқты әсерлер түрін қоса
алғандағы тиімділігі;
- мемлекеттік қолдауға ие болу мүмкіндігі;
- шетел инвестицияларын тарту ... ... ... стратегиясының ерекшелігі;
- ұйымның шығаратын өнімі мен қызмет нарығының ағымдағы және
болашақтағы ерекшелігі;
- ... ... ... ... ... техникалық-технологиялық және ұйымдастырушылық деңгейі;
- капитал нарығындағы инвестицияның шарттары;
- мүлікті лизингтеу мүмкіндігі мен шарттары;
- инвестициялық тәуекелдерді сақтандыру шарттары;
- қор ... ... ... саясатының негізгі мақсаты – капиталды мейлінше
тиімді салу. Ұйым қызметінің шарттарына ... екі ... ... ... құрушы инвестицияларды салу;
2. Қоржындық инвестицияға қаражат салу.
Отандық өнеркәсіптің даму жағдайы мен ерекшелігі, сондай-ақ ... да ... ... ... инвестициялық саясатында капитал
құрушы инвестициялардың басымдылығын анықтап отыр. Соған қарамастан, бұл
жайт ... ... бас ... керек дегенді білдірмейді.
Сондықтан, ұйымның инвестициялық саясатын жасақтау процесі ... ... және ... ... ... ... ... қоржын
қалыптастыруға келіп саяды. [37]
Ұйымның инвестициялық саясатының екі бағыты да ... ... ... тән. ... ... өндірістік стартегиясын жасақтау
барысындағы бастапқы база және инвестиция бағыты ... ... ... ... ... келесі позициялармен анықталады:
- бәсекелес кәсіпорындарды анықтаумен;
- бәсекелес кәсіпорындармен бірге ұйым ... ... ... ... ... олардың орналасу аймақтарын
анықтаумен;
- олардың территориялық сату құрылымын анықтаумен;
- алдағы үш жылға өнімді өткізудің жалпы көлемін ... ... ... ... және ... ... болашақтағы өсуін анықтаумен;
- өнімнің бәсекеқабілеттілігін бағалаумен;
- инвестициялық саясат ... ... ... ... мен ... нарығын кеңейтуді анықтаумен.
Осылайша, инвестициялық қажеттілікті қалыптастыру ... ... ... және ... ... үшін оның ішкі ... ортасын әрдайым талдау, ... ... ... ... ... және ... асыру қажет.
3.3 Кәсіпорындардағы инвестициялық бағдарламаларды тиімді қалыптастыру
және жүзеге ... ... ... ... ... ... дамуы мен қызметінің нәтижелері көбінесе
сол кәсіпорындағы инвестициялық қызмет пен инвестициялық жобаларды басқаруы
қаншалықты табысты екенімен анықталады. ... ... ... ... ... мен ... сай маңызды
операцияларын үнемді және тиімді жоспарлау, орындау және ... ... ... ... ... және ... ... стратегиялық және жедел деңгейде барлық процестерді бақылай
отырып, инвестициялық бағдарламалар мен ... ... ... ... ... [38].
Жүйенің мақсаты – инвестициялық бағдарламаларды қалыптастыру мен
орындау – ... мен ... ... ... ... қолданысқа
беруге дейін.
Инвестициялық қызметті жоспарлау және жүзеге асыру барысында кәсіпорын
көптеген мәселелермен қақтығысатыны бәріне мәлім, олар келесілер:
- барлық орындалған, іске ... және ... ... ... ... емес ... ақпарат;
- жоспарлау кезіндегі қажетті ресурстарды толық бағаламау;
- кәсіпорынның инвестициялық қызметін ... ... ... ... ... мен жоба ... ... деген
жауап қатудың жеткіліксіз тез болуы;
- енгізілетін ақпараттардың қайталанып келуі;
- инвестициялық жоба ... ... ... және ... ақпараттарға
деген жедел рұқсаттың жоқтығы;
- есептілікті дайындау мен нақты ақпаратты ... ... ... ... ... ... ... негізгі процестерді ақпараттық қолдау мен оңтайландыру үшін ... ... ... ... ... шешілуін қажет етеді [39]:
- капиталды құрылыстың инвестициялық бағдарламалары мен жобаларының
жоспары мен ... құру мен ... ... ... басқару және бухгалтерлік есептің нақты мәліметтері негізінде
құрылыстың орындалу барысын бақылау, ... ... ... құралдар объектісін іске қосу;
- ескерілетін объектілер ... және ... ... ... уақытылы, толық және шынайы түрде көрініс алуы.
Сурет 11. ... ... ... енгізуден алынатын
нәтижелер
«Инвестицияларды басқару» жүйесінің функционалды ... ... ... ... инвестициялық бағдарламалары мен жобалары
бойынша жоспарлардың қалыптасуы мен талқылану процестерінің
автоматизациялануы;
- ... ... ... ... мен ... ... ... және бөліну процестерінің
автоматтандырылуы;
- инвестициялық іс-шаралар бюджетінің орындалуын тікелей ... ... ... ... әр ... ... кескініндегі инвестициялық қызметке кеткен нақты
шығындар бойынша жедел, толық және ... ... ала ... ... қызмет бойынша бухгалтерлік және ... ... ... ... ... ... 4 функционалдық облысты қамтиды:
1. Инвестициялық бағдарламалар мен іс-шараларды жоспарлау: кәсіпорын
деңгейіндегі инвестициялық ұсыныстарды ... және ... ... ... қосу, экономикалық
тиміділік ... ... ... ... және
құрамына кіретін инвестициялық іс-шараларды келісу және ... ... ... әр ... ... және ... жинағы арқылы ивестициялық бағдарлама бойынша шығындарды
жоспарлау (иерархиялық жоспарлау, жұмыстар және шығындар ... ... ... ... калькуляция), сонымен бірге жоба
бойынша қандай да бір ... ... ... ... ... мен іс-шараларды бюджеттеу: бекітілген
бюджетті жоғарыдан төмен қарай бөлу, белсенді тікелей бақылауды
қолдану арқылы бюджетті ... ... ... және қысқарту
функциялары.
3. Инвестициялық бағдарламалардың орындалуын бақылау: инвестицияны
жүзеге асыру барысында ескерілетін объектілер бойынша және ... ... ... ... толық және шынайы түрде
көрініс алуы, басқарушылық және ... ... ... ... ... ... мен өндірістік қуаттар мен
негізгі құралдар ... ... ... ету, аяқталмаған
капиталды құрылыс объектілері бойынша нақты шығындарды жинақтау,
жобаның кез ... ... ... ... ... ... ... жүргізу, іске қосылатын негізгі құралдар
объектілерінің инвентарлық құнын ... ... және ... ... ... ... ілесе жүруі: бағдарламаның
құрылу барысында аналитикалық есептіліктің қалыптасуы және ... асуы ... ... ... ... жобалық қызмет кәсіпорынның ортақ қызметіне кірікпеген, ал ... ... ... ... ... және ... да ұйымдастырушылық
мәселелерді туғызатыны анық. Мысалы, жобаның мерзімнен асып ... ... ... ... ... ... бөлек жоба бойынша
немесе кәсіпорынның басқа да жобалары туралы ... ... ... ... ... қанағаттандырмау сияқты сұрақтар. Ал осыдан келіп
шығатыны жоба мақсаттарының бөлімшелер мүдделерімен ... ... ... ... ... ... ... жобаға қатысты
шешімдер мамандандырылған емес, интуитивті деңгейде қабылдануы, ... ... ... ... кірікпеуі.
Сондықтан, менеджменттің екі бірдей саласы – ... және ... ... ... ... ... жасақтаған компьютерлік
бағдарлама ұсынылады [41].
«Инталевтің» ұсынып отырған компьютерлік ... ... өз ... ... сызбасын құру мен іске ... ... ... мен ... және ... ... ... бір қатар өнімдер мен құзыреттіліктердің берілген
кешенді өнім құрамындағы синтездің бар болуында ... ... ... ... көрсетілген (12-сурет).
Сурет 12. «Инталев» бағдарламасының негізгі жұмысының көрінісі
Нәтижесінде, жобалардың бюджеті кәсіпорынның бюджеттік басқарудың ортақ
жүйесіне енгізілген. ... екі жүйе ... ... ... жүргізілді. Мұнда жобаны жоспарлаудың 3 кезеңі
орын алады: инвестиция алды кезеңі, инвестициялық кезең, өнімділік кезеңі.
Бірініші қадамда ... ... ... ... ... ... жасалып, өтелу көрсеткіштері (NPV, IRR, RI, PP) есептеліп,
жобаны ... ... ... қабылданады [41].
Екінші қадамда бөлек бір жобаның жоспары жасалып, қалған ... ... ... ... ... ... ... тапсырыс беріліп, тапсырыс реестріне
келісуге тіркеледі. Онда тапсырысты бақылау ... жоба ... ... ... ... ... жоба бойынша түзетулер кезінде ... және ... ... екі ... байланыс орнатылады. Жоспардың орындалу
барысына нақты-жоспарлы ... ... ... қол ... ... соң, жоба ... коэффициенттер мәні талданады (NPV, IRR,
RI, PP).
Соңында, жоба өз мақсаттарына жетеді.
Сонымен, «Инталев» ... ... ... ... ... ... ... маманданған модельдерінің болуы;
- кеңесшілер мен жасақтаушылардың тәжірибесі;
- ендірудің тексерілген әдіснамасы;
- түзетулердің визуалды әдісі;
- басқа жүйелермен интеграциясы (бухгалтерия, бизнес-процесс, ... ... ... ... халықаралық стандарттарына сәйкестігі;
Ал қол жеткізген нәтижелердің тиімділігі қысқа мерзімділікпен, жоғары
нақытылыкпен, минималды қиындықпен, кәсіпорынның ... ... ... ... ие ... жабдықтаушы және мердігерлермен қарым-
қатынастың жақсаруымен, ресурстар шығынын үнемдеумен, жобаның жақсы өтелу
және тиімділік көрсеткіштерімен, жалпы ... ... ... ... мақсатына сай, инвестиция түсінігінің мәнін және оның
экономикалық мазмұнын ашу, инвестициялық қызметті құқықтық қамтамасыз ... ... ... инвестициялық қызметінің ... мен оны ... ... ... негізін саралау және
«Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-ң инвестициялық ... ... ... ... ... Кәсіпорынның өз инвестициялық
қызметін басқару ерекшелігін талдап, оны тиімді ұйымдастыру мен ... ... ... жұмыстарды атқара келіп, келесідей қорытынды жасауға
болады:
1. Инвестициялар кез ... ... ... маңызды да қажетті қоры
болып саналады. Инвестициялық жобаларды іске асыру ... ... ... сапасын арттыру, cонымен қоса
жұмыс орындарының көбейіп, ... ... ... ... ... ... өмір деңгейінің өсуіне мүмкіндік береді.
Осыған орай, еліміздің ... ... үлес ... ... және
орта бизнес субъектілері – кәсіпорындар деңгейіндегі инвестициялық
қызметтің де алатын орны ерекше екенін түсіне келе, инвестиция – ... ... ... ... ... ... оны қайта құру
және кеңейту, сонымен қатар пайда алу мақсатында қаражат бөлу, яғни
сол қаражаттарды тікелей өндіріске, құрал-жабдықтарды ... алу ... ... ... ... ... жұмсау және
бағалы қағаздарға салымдар жасау деп түсінуіміз керек.
2. Мемлекет инвестициялық қатынастарды реттей ... ... ... ... ету ... мен ... қолданады.
Мемлекет инвестициялық қатынастарды арнаулы ... ... ... ... ... ... ... инвестицияларды ынталандырудың құқықтық және экономикалық
негiздерiн айқындайтын, Қазақстан Республикасында инвестицияларды
жүзеге асырған кезде инвесторлардың ... ... ... инвестицияларды мемлекеттiк қолдау шараларын, инвесторлар
қатысатын дауларды шешу тәртiбiн белгiлейтiн ... ... ... 8 қаңтардағы № 373 ... ... және ... ... ... ... Заңдары арқылы реттеледі.
Осы заңда көрсетілгендей, инвестициялық қызмет - бұл жеке және ... ... ... жарғылық капиталына қатысуы
жөнiндегi не ... ... үшiн ... ... ... немесе ұлғайту жөнiндегi, сондай-ақ концессионердің
(құқық мирасқорының) концессия шарты шеңберінде ... және ... ... ... ... ... ... Инвестициялық жобалар тиімділігінің көрсеткіштеріне таза ағымдағы
құн; капитал рентабелділігі, тиімділіктің ішкі көрсеткішісі, күрделі
салымдарды ... ... ... көп ақша ... ... ... Инвестицияны есептеу кезеңінде жоспарланып отырған
жобаның ... ... ... байқалады. Осы ... ... ... Олар ұзақ кезеңдерді қамтиды
және күрделі салымдар рентабельділігін анықтауды қамтамасыз етеді.
Инвестиция туралы шешімдер инвестициялық есептеулерге сүйене ... ... ... тиімділігін бағалау әдістеріне
өтімділік әдісі; ішкі ... ... ... ... ... құн әдісі
жатады.
4. «Оңтүстік Жарық Транзит» жауапкершілігі шектеулі серіктестік ... 8 ... ... Оңтүстік Қазақстан облысы бойынша электр
қуатын тасымалдау және бөлумен ... ... ... ... Қазақстан облысын үздіксіз электр қуатымен ... ... ... сонымен қатар, энергожабдықтар
мен жүйелерін жаңарту, кесте бойынша ... және ... ... жаңа техника және басқарудың жаңа технлогиясын енгізу болып
табылады.
5. «Оңтүстік Жарық ... ... ... ... ... инвестициялар құрап отыр. Көптеген ... ... ... ... ... қызметтің жалғыз бағыты
болып табылады. Мұндай жайт инвестициялық қызмет жүйесіндегі нақты
инвестициялардың рөлінің жоғары екенін ... ... ... ... ... ... ... іскерлік белсенділік, өтімділік көрсеткіштері
жатады. «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-ң 2011-2012 жылдарға ... ... ... ... ... ... тиімділік көрсеткіштерін бағалау әдістері арқылы есептедік,
сонымен барлық көрсекіштер ... ... ... ... дайын. Олар келесідей: NCF (таза ақша ағымы, млн.теңге) -
9042,233; NVP1 ... ... ... ... - ... NVP2
(таза келтірілген табыс, млн.теңге) - 1268,936; PI ... - 1,18>0; IRR ... ... %) - 26,69%; ... ... жыл) – 2.
6. «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-де инвестицияның экономикалық
тиімділігін ... үшін ... ... қолдану
мүмкіндігі. Компьютер технологиясын жоспарлы-басқарушылық шешімдер
үшін ... ... ... ... кез келген кәсіпорынға оның
әрекетінің барлық мүмкін варианттарының ... ... ... тез арада жауап алуына мүмкіндік ... ... ... ... ... ... негізгі параметрлері
туралы, табыстың төмендеуі немесе шығындар аясына түсу ... ... ... ала алады. Осының барлығы тұтынушыға мейлінше
аз уақыт ішінде беріледі. Осындай бағдарламалардың бірі ... және ... ... ... ... әр ... ... бағыттағы инвестициялық жобаларды талдауға,
дайындауға және оңтайландыруға арналған. Солардың көмегімен ... ... және ... ... болады: жобаның қаржылық
бөлімдері мен бизнес-жоспарды дайындау; жобаның ... ... ... және ... ... жобалардың
экспертизасын жүргізу; инвестициялық жобаларды рангке бөлу және
менеджменттің екі ... ...... және ... ... ... ... инвестициялық қызметін ұйымдастыруды
оңтайландыру жолы бойынша менің тарапымнан ұсыныстар төмендегідей:
- Инвестицияның ... ... ... үшін ... ... ... ... кәсіпорынның экономикасын
басқару жүйесінде қолдану ... ... ... ... ие
болуға көмектеседі,себебі, өмірлік маңызы бар сұрақтар ... тез ... ... ақпарат алуын қамтамасыз етеді.
- Кәсіпорын үшін пайдалы нақты бір инвестициялық саясат қалыптастыру.
Инвестициялық ... ... ... бір бөлігі ... ... ... қолдануды қамтамасыз етуге, әр түрлі
қаржыландыру көздерін ... ... жоба ... ... ... бағытталады.
- Қазақстандық кәсіпорындардың қызметінде «Инталев» компьютерлік
бағдарламасын енгізу. Бұл ... ... ... ... ... ... ... басқарып, ұйымдастыруға мүмкіндік береді.
- «Оңтүстік Жарық Транзит» ЖШС-не инвестициялық қызметін тиімді
жүргізу үшін кәсіпорында арнайы инвестициялық ... ... ... ... ғана ... ұсынылып отырған инвестициялық саясат дұрыс
жұмыс жасайды.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ... ... ... Н.К., ... Ж. Государственное регулирование экономики
в условиях Казахстана (теория, опыт, проблемы) – Алматы: Экономика,1998.
2. Алимбаев А. Инвестиционный ... как ... // ... ... 1998. т.№ ... Қазақстан Республикасы Парламент Жаршысы, 2003 ж., ... ... ҚР ... Балдин К.В., под. ред. Инвестиции: Системный анализ и управление.
-М.: Издательский дом Дашков и К , 2005. 286 ... ... Е. Р. ... - М.: ... , 2007 - 232 с.
6. Танци В. Роль государства в ... ... ... // ... и международные отношения. – 1998.
7. Найденков В.И. Инвестиции. -М.: РИОР , 2005 - 127 ... ... А.С. ... ... дом ... и К, 2006. 371 с.
9. Евсенко О.С. Инвестиции в вопросах и ... ... Н. А. ... ... - ... МП ... ЛТД
«Юнайтед Лондон Трейд Лимитед», 2005. 457 с.
11. Бочаров В. В. Инвестиции.-М.: Питер , 2007. 169 ... Лунц Л.А. Курс ... ... ... М.: ... 2008.
13. Гаврилов В.В. Международное частное право. М.: Норма, 2006.
14. Фахрудинов И.З. Иностранные инвестиции в России и ... ... ... ... ... №2. ... ... инвестициялық қоры туралы 2004 жылғы 6 шілдедегі № 575-II
Қазақстан ... Заңы ... ... ... А.И. ... ... пособие для ВУЗ-ов. Изд. 2-е.-М.:
Экзамен, 2005. 400с.
17. Просветов Г.И. ... ... и ... ... ... для ... Альфа-пресс, 2008.
18. Сейтказиева А.М. и др. Инвестиционная деятельность предприятия
/Сейтказиева А. М.,Байкадамова А.М., ... Ж.И. – ... ... А. ... ... к ... инвестиционной
деятельности/А.Епбаев // Экономика и статистика, 2001. т.№ ... ... В. Роль ... ... ... в ... Зарубина // Экономика и статистика. -Алматы, 2004,N № 1.-
С.89-92.
21. ... Т. ... ... ... ... на
основании использования показателей EVA/Т. Мухамбетов, Г. Кусайын //
Экономика и статистика. ... 2005,N № ... ... Г. Оценка финансового риска и стратегия инвестиционной
деятельности предприятий нефтяной ... ... ... и ... 2004,N № ... ... Э.Е. ... инвестирование в условиях современного
рынка/Э. Е. Байсартов // Банки ... ... 2006,N №4 ... ... В. Об ... эффективности инвестиций/В. Дасковский, В.
Киселев // Экономист. -М., 2007,N № 3.-С.38-48.
25. «Оңтүстік Жарық Транзит» ... ... ... ... ... ОҚО ... ... - экономикалық
шаруашылығыныңкөрсеткіштері//http://www.stat.kz/publishing/2010/Ежего
дник%20РЕГИОНЫ%20КАЗАХСТАНА.pdf
27. 2008, 2009, 2010 жылдар бойынша «Оңтүстік Жарық ... ... ... «N.E.S. ... ... ... сараптама қорытындысы,2010
29. «Deloitte» және «Отрараудит» жасаған аудиторлық ... ... Б. ... ... ... ... / ... // Транзитная экономика, 1998.- Ст.3.-С.71-
79.
31. Ивошин М.В. «Инвестиция. Организация управления и финансирования.»
// ... ... ... ... Я. С. Экономическая оценка эффективности инвестиций и
финансирование инвестиционных проектов.- М.: ИКЦ ... 2001 – ... ... А.С. ... ... и К, 2006 – 371 ... ... М.З.,Плетнев Ю.М.,Руссман И.Б. Методика дифференциации
производственных затрат // ... ... 2002, № 6, 78 ... ... Т.Н. ... политика в  долгосрочной
стратегии экономики страны/Транзитная экономика, 2005, №7.
36. ... Д. ... ... ... - М.: ... и ... 1997. - 247 с.
37. Лимитовский М.А. ... ... ... принятия
инвестиционных решений. М.: Кордис и медиа, 2007. – 258 с.
38. Подшиваленко Г.П. Инвестиционная деятельность. М.: ... и К, ... ... ... А. ... ... талдау// 2004-2006 ж.
40. Лаврушин И.О. Деньги. Кредит. Банки. – М: Финансы и ... ... Н.К. ... формирования финансовый базы инвестиционной
деятельности в регионах/Н.К.Нурланова // Саясат, 1999. № 8.-С.15-18.
42. Бочаров В.В. ... ... ... ... и ... ... дом Дашков и К, 2008. 286 с.
43. Павлова С.В. ... ... ... ... предприятий России/С.В. Павлова//Финансы, 2003. №
1.С.71-72.
44. Раевский С.В., Третьяков А.Г. Инвестиционная активность в регионе. -
М.: ... , 2006 - 158 ... ... ... ... ... ... по оценке эффективности инвестиционных
проектов: Официальное издание. – Москва: ... ... ... Н.К. ... ... в Казахстане и
перспективы ех позитивных ... ... ... 3. ... емес ... ... ... құндылығына
Зияткерлік меншікке
Негізгі капиталға инвестиция (капиталдық салымдар)
Айналым капиталына инвестиция
Қоржындық (қаржылық) ... ... ... ... ... дамытуға арналған инвестициялар
Өндірістік емес сфераны дамытуға арналған ... ... ... ... ... қағаздар сатып алуға
Басқа коммерциялық ұйымның акцияларын сатып алуға
Қайта құру ж/е ... ... ... ... ... ... ... ж/е сауықтыру объектілерін салуға
Облигациялар сатып алуға
Қарыжы-несие мекемелері активтеріне салымдар салу
Жаңа өнім түрін шығаруға
Басқа да өндірістік емес салаларға
Басқа да ... ... ... ... ... мен жаңа ... игеруге
Басқа да коммерциялық ұйым активтеріне салымдар салу
ЭКОНОМИКАЛЫҚ ... ... ... ... ... параметрлері
Уақыт бірлігін
таңдау
Абсолюттік
Абсолюттік
Есептеуді ақпаратпен қамтамасыз ету
Абсолютті-салыстырмалы
Абсолютті-салыстырмалы
Салыстырмалы
Салыстырмалы
ЗЕРТТЕУЛІК СИПАТҚА ИЕ ЕСЕПТЕУЛЕР ЖҮРГІЗУ
КӘСІПОРЫНДАҒЫ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ САЯСАТ
ИНВЕНСТИЦИЯЛЫҚ САЯСАТТЫҢ НЕГІЗГІ БЛОКТАРЫ
Капитал салымдар-ң ... ... ж/е ... ... ... ... аударымдар мен пайданы оңтайлы пайдалану
Инвестицияны қаржыландыру көздерін іздеу
Инв-я салудың ... ... ж/е ... ... факторларының мөлшерден тыс заттық тозуын болдырмау
Өндірістік күштерді қолдануды көбейту ж/е жақсарту
Нег. өнд. фактор-ң ... ... ... құрылымын жетілдіру
К/о-ның оңтайлы инв-қ қоржынын қалыптастыру
К/о қызметінің қаржылық нәтижесіне инвестициялық саясаттың әсер етуін
бағалау
Бағалы қағаздардың экономикалық негізделуі ж/е ... ... ... ЕНГІЗУ
АЛЫНАТЫН НӘТИЖЕЛЕР
Инвестициялық қызметті басқарудың сапасы мен тиімділігін көтеру үшін
жағдайлардың пайда болуы
Инвестициялық ... ... ... ... кешенді талдау жасауды
қамтамасыз етеді
Басқару қызметтерін – бас ... де, ... да ... ақпаратпен
қамтамасыз етіп отыру
Әрдайым толығып отыратын орталықтандырылған мәліметтер базасының құрылуы
Инвестициялық қызметті басқаруға кететін шығындардың төмендеуі
Инвестициялық бағдарламалар мен ... ... ... ... ... ... ... енгізілуі
қолданылуы
Жобаның жоспары
Жобаның өтелуін бағалау:
• Табыстар
• Эксплуатация шығындары
• Қаржыландыруды қайтару
• Өтелу көрсеткіштері
Ағымдағы есептілік:
• Жобаның алға жылжуы
• Бюджеттің орындалуы
Бизнес-жоспар:
... ... ... ... ... ... ... бюджеті

Пән: Менеджмент
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 85 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпорынның инвестициялық қызметін талдау21 бет
Кәсіпорынның инвестициялық қызметін қаржыландыру45 бет
Кәсіпорынның инвестициялық қызметін қаржыландырудағы тартылған ресурстардың рөлі57 бет
Кәсіпорынның инвестициялық қызметінің есебі және талдауы35 бет
Кәсіпорынның инвестициялық қызметінің қаржылық аспектісі қазақстан республикасындағы инвестиция35 бет
Кәсіпорынның қаржылық инвестициялық қызметінің мәні мен маңызы39 бет
Кәсіпорынның инвестициялық тартымдылығын арттыру жолдары67 бет
«Қазақстан Даму Банкі»АКЦИОНЕРЛІК ҚОҒАМЫНЫҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ПОРТФЕЛІН ҚАЛЫТАСТЫРУ ЖӘНЕ БАСҚАРУ ПРОЦЕСІН ТАЛДАУ36 бет
Альянс Банк33 бет
Банктiң инвестициялық қызметтерінiң жалпы сипаттамасы және ерекшелiктерi68 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь