Мемлекеттік инвестициялық қызметті жетілдіру және оның тиімділігін арттыру, өндірістік инфроқұрылымдарды және өңдеуші өндірістерді дамыту жолдары

I ТАРАУ. БАНКТІҢ ТУЫНДАУ ТАРИХЫ ЖӘНЕ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БАНК ЖҮЙЕСІНІҢ ЕРЕКШЕЛІГІ
1.1 Банктің туындау тарихы, даму кезеңдері
1.2 Банктік заңнама: мәні.маңызы
1.3 Қазақстан Республикасының банк жүйесі: экономикалық мәні, сипаты, құқықтық негіздері
II ТАРАУ. ҚАЗАҚСТАН ДАМУ БАНКІНІҢ ҚҰҚЫҚТЫҚ МӘРТЕБЕСІ
2.1 Қазақстан Республикасының Даму Банкі туралы жалпы түсініктеме
2.2 «Қазақстанның Даму Банкі туралы» Қазақстан Республикасының заңының кұрылымы
2.3 Даму Банкінің қызметі
2.4 Даму Банкінің капиталы, есебі, есептілігі және тәуелсіз аудиті
2.5 Даму Банкiнiң органдары
III ТАРАУ. ДАМУ БАНКІНІҢ ҚАРЖЫЛЫҚ ОПЕРАЦИЯЛАРЫ ЖӘНЕ ЖОБАЛАРЫ
3.1 Банк жүйесіндегі Қазақстан Республикасының Даму Банкі: кредиттеу.инвестициялау сипатындағы қаржылық құзыреті және қаржылық операциялары
3.2 Даму Банк инвестициялық жобалары және экспорттық операциялары
3.3 Даму Банкі бүгінгі таңда
Қ О Р Ы Т Ы Н Д Ы
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
Зерттеу жұмысының өзектілігі. Қазақстан Республикасының Конституциясына сәйкес, бүкіл халықтың игілігін көздейтін экономикалық даму Республика қызметінің түбегейлі принциптерінің бірі болып табылады [1].
Банк экономиканың дамуына зор үлесін қосады. Банксіз бірде бір дамыған елді елестете алмаймыз. Өйткені қоғамда банк арқылы көптеген операциялар жүзеге асырылады. Біз банк арқылы аударымдар жүргіземіз, сатып алушы мен сатушы банк арқылы есеп айырысуларды жүргізеді, жалақыны аламыз, депозит, несие немесе көптеген басқа операцияларды жүргізе аламыз. Бұл бізге мемлекеттің қалыпты жұмыс істеуіне мүмкіндігін береді.
Бүкіләлемдік банктің 2010 жылғы баяндамасында Қазақстан бизнес мүддесі үшін реформа жүргізуде көшбасшы деп танылған. Бизнеске неғұрлым қолайлы ахуал жасау жөніндегі әлемдік рейтингте Қазақстан 183 елдің арасынан 59-шы орынды иеленеді [2].
А.А. Аралбаева өзінің диссертациясында банк жүйесінің ел экономикасында алатын орынды былай көрсеткен: бүгінгі нарықтық қатынастарға негізделген экономикалық жүйедегі Қазақстан Республикасының қазіргі заманғы банк жүйесі ел экономикасының маңызды секторы ретінде дамуда. Осы банк жүйесінің банктік заңнамаға және өзге де нормативтік құқықтық актілерге сай жұмыс істеуінің нәтижесінде Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі, Қазақстанның Даму Банкі және коммерциялық банктер өз клиенттері мемлекетке, уәкілетті мемлекеттік органдарға, заңды және жеке тұлғаларға қаржылық-несиелік, инвестициялық және есеп айырысу қызметін көрсете отырып жалпы ұлттық өнімді құруға өз үлестерін қосады. Сонымен бірге олар ақша қаражаттарын, оның ішінде салық төлемі сомаларын бюджеттерге аудару, республикалық және жергілікті бюджет қаражаттарын қарыз алушыға немесе алушыға аудару, уақытша бос бюджеттік қаражаттарды депозитке алу және осыған орай тиісті бюджетке сыйақы төлеу, мемлекеттік қарыз қаражаттарын тапсырма бойынша аудару, банктік несиелеу барысында қоғамның қаржылық инфрақұрылымының шешуші буыны сипатында, сондай-ақ тиісті банктік құқықтық қатынастарда макроэкономикалық өсу көрсеткіштерінің ерекшеліктерін есепке алатын мемлекеттің экономикмлық тұрақтыландыру саясатының жүргізушісі ретінде көрініс табады [3, 3 бет]. Осыдан банктің қоғам және мемлекет өмірінде алатын орынын көреміз.
Банк қалыпты жұмыс істеу үшін оның қызметі үнемі реттелініп қадағалану қажет. Әсіресе қазіргі кезде, өйткені қаржы жүйесіндегі орын алған дағдарыс бүкіл әлемнің экономикасына әсер етті. Қаржы рыногының ғаламдық тұрақсыздығының соққысын өзіне қабылдаған негізгі сектор болып елдің банк секторы табылады [4, 7 бет].
1 Қазақстан Республикасының Конституциясы 1995 жылғы 30 тамыз (өзгертулер мен толықтырулар 2011 жылғы 2 ақпандағы №254-ІІІ заңымен)// СД Қазақстанның заңнама базасы: анықтама жүйесі «Юрист». Компания ЮрИнфо 1996-2010.
2 Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Болашақтың іргесін бірге қалаймыз» атты Қазақстан халқына Жолдауы 2011жыл.
3 Аралбаева А.А. Қазақстан Республикасындағы банктік құқықтық қатынастар: теориялық және қаржылық-құқықтық аспектісі: заң ғыл. канд. дис.: -Алматы, 2007.- 147 бет.
4 Қазақстан Республикасы Қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау агенттігінің 2007 жылғы есебі.- 90 бет http://www.afn.kz
5 ҚР Президенті Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына Жолдауы 2008ж.
6 «Қазақстан Республикасының қаржы секторын дағдарыстан кейнгі кезеңде дамыту тұжырымдамасы» Қазақстан Республикасы Президентінің 2010 жылғы 1 ақпандағы № 923 Жарлығымен мақұлданған.
7 «Қазақстан Даму Банкі» http://www.kdb.kz.
8 Қазақстан Республикасындағы банктер және банк қызметі туралы Қазақстан Республикасының 1995 ж. 31 тамыздағы № 2444 Заңы (2011.25.03.берілген өзгерістер мен толықтырулармен).
9 Найманбаев С.М. Банктік құқық: Оқу құралы. – Алматы: Жеті жарғы, 2005. – 152 б.
10 Мақыш С.Б. Банк ісі: Оқу құралы – Алматы: Жеті жарғы, 2009. – 552 б.
11 Найманбаев С.М. Қазақстан Республикасының қаржылық құқы.
- Алматы: Демеу, 1994. – 200 б.
12 Мақыш С.Б., Ілияс А.Ә. Банк ісі: Оқу құралы. - Алматы: Қазақ Университеті, 2004. – 241 б.
13 Тедеева А.А. Банковское право: Учебник. – М.: Эксмо, 2005. – 431 с.
14 Тасыбаева А.С. Банкілік құқық: Оқу құралы. - Алматы, 1999. – 196 б.
15 Сейітқасымов Ғ.С. Ақша, несие, банктер: Оқулық. – Алматы: Экономика, 2005. – 416 б.
16 Травкин А.А. Банковское право. - М.: Юристъ, 2005. – 459 с.
17 Ілиясов Қ.Қ., Құлпыбаев С. Қаржы: Жоғары оқу орындарына арналған оқулық. - Алматы, 2005. – 552 б.
18 «Қазақстан Республикасының Даму Банкі туралы» http://www.kdb.kz/documents 01.03.2011 жылғы жағдай бойынша ақпараттық анықтама.
19 Карасева М.В., Крохина Ю.А. Финансовое право. - М., 2001. – 288 с.
20 Сейітқасымов Ғ.С., Мәжітов Д.М., Мақыш С.Б., Мусина Ә.Ә., Ілияс А.А., Нұрымов А.А., Сейтқасымов А.Ғ., Хамитов Н.Н., Мәулетов К.М., Бекболатов Ж.Б. Банк ісі: Оқулық. - Астана, 2009. – 586 б.
21 Қазақстанның Даму Банкі туралы 2001 ж. 25 сәуірдегі № 178-II Қазақстан Республикасының Заңы (2010.02.04. берілген өзгерістер мен толықтырулармен).
22 Смағұлова Р.О., Мәдіханова Қ.Ә., Тұсаева Ә.Қ., Сатыбалдиева Ж.Ш. Қаржы, ақша айналысы және несие: Оқу құралы. – Алматы: Экономика, 2008. – 462 б.
23 «Қазақстанның Даму Банкі» Акционерлік Қоғамының жарғысы http://www.pdffactory.com
24 «Жылдық Есеп» http://www.kdb/documents.kz 01.03.2011 жылғы жағдай бойынша ақпараттық анықтама
25 Мельников В.Д., Ильясов К.К. Финансы: Учебник. – Алматы, 2001. –512 с.
26 Искаков Ұ.М., Бохаев Д.Т., Рузиева Э.А. Қаржы нарығы және делдалдары: Оқулық. – Алматы: Экономика, 2008. - 296 б.
27 Алексеева Д.Г., Пыхтин С.В., Хоменко Е.Г. Банковское право. – М.: Юристь, 2003. – 480 с.
28 Абдыкалыков Т.А. Учет и аудит: Учебное пособие. - Алматы: Қазақ Университеті, 2000. - 208 бет.
29 Банковское дело: Учебник / Под ред. О.И. Лаврушина. - М.: Финансы и статистика, 1998. - 576 с.
30 Ажиханов С.О. Правовые основы функционирования банковской системы Республики Казахстан: (вопросы теории и практики): автореф. ... канд.юрид.наук. 12.00.02. - Алматы, 2002. – 140 с.
31 Финансовое право / Под ред. О.Н. Горбуновой. - М.: Юристъ, 2007. - 400 с.
32 Налоговое право / Под ред. С.Г. Пепеляева. - М.: ИД ФБК-ПРЕСС, 2009. -608 с.
33 А.А. Сәтмырзаев, Б.Е. Укашев // аудит теориясы (оқу құралы) // жалпы ред.басқ. э.ғ.д., проф. Г.С. Сейтқасымов. // Ы. Алтынсарин атындағы Қазақтың білім академиясының Республикалық баспа кабинеті //Алматы, 2009ж, 145 б.
34 Вишневский А.А. Банковское право (Краткий курс лекций). – М.: Статут, 2004. - 2-е изд., перераб. и доп. - 335 с.
35 Эриашвили Н.Д. Банковское право. Учебник для вузов. 2-е изд., перераб. и доп. - М: ЮНИТИ, 2000. – 471
36 Қаржы рыногы мен қаржылық ұйымдарды мемлекеттік реттеу және қадағалау туралы 2003 жылғы 4 шілдедегі №474-ІІ Қазақстан Республикасының Заңы (07.07.04ж. №577-ІІ ҚР Заңымен енгізілген өзгерістерімен) Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау жөніндегі агенттігі туралы ереже // СД Қазақстанның заңнама базасы: анықтама жүйесі “Юрист”. Компания ЮрИнфо 1996. - 2009.
37 Осипов Е.Б., Омурчиева Э.М. Қазақстан Республикасының банк құқығы: оқу құралы/ Алматы « Бастау», 2009-252б.
38 Л.Давыдов. Д.Раймов. Банковское право РК – Алматы, Жеті жарғы, 2005-156с
39 Хамитов Н.Н. Банк ісі: Лекциялар курсы. – Алматы: Экономика, 2010. – 216 б.
40 Жарковская Е.П. Банковское дело. - М.: Омега-Л, 2005. – 440 с.
41«Инвестициялық жобалардың аймақтық құрылымы» http://www.origin.kz 2011 жылғы жағдай бойынша ақпараттық анықтама.
42 «Инвестициялық жобалардың салалық құрылымы» http://www.rfca.kz
43 «Қазақстанның Даму Банкі» Акционерлік Қоғамының 2007-2011 жылдарға арналған стратегиялық даму бағыттары.
44 «Қазақстанның Даму Банкі» Акционерлік Қоғамының 2008-2010 жылдарға арналған даму бағдарламасы.
45 «Экспорт операцияларының аймақтық құрылымы» http://www.egemen.kz.
46 Тосунян Г.А. Теория банковского права. В 2-х т. – М.: Юристъ, 2010. - Т. 1. – 696 с.
47 «Қаржы рыногы мен қаржылық ұйымдарды мемлекеттік реттеу мен қадағалау туралы» 2003 жылы 4 шілдеде №474 Заңы // База данных «Закон». – 2009. – 25-б.
48 Назарбаев Н.А. Қазақстан экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында: Қазақстан Республикасының Президенті Нұрсұлтан Әбішұлының Қазақстан халқына жолдауы. - Алматы: Атамұра, 2005. - 48 б.
49 “Самұрық-Қазына” ұлттық әл-ауқат мемлекеттік қоры http://www.samruk-kazyna.kz 01.03.2011 жылғы жағдай бойынша ақпараттық анықтама.
        
        К І Р І С П Е
Зерттеу жұмысының ... ... ... ... ... ... игілігін көздейтін экономикалық
даму Республика қызметінің түбегейлі ... бірі ... ... ... дамуына зор үлесін қосады. ... ... ... елді ... ... ... ... банк арқылы көптеген
операциялар жүзеге асырылады. Біз банк арқылы аударымдар ... ... мен ... банк ... есеп айырысуларды жүргізеді, жалақыны
аламыз, депозит, несие ... ... ... ... жүргізе
аламыз. Бұл бізге мемлекеттің қалыпты жұмыс істеуіне мүмкіндігін береді.
Бүкіләлемдік банктің 2010 жылғы ... ... ... үшін ... ... ... деп ... Бизнеске неғұрлым
қолайлы ахуал жасау жөніндегі әлемдік рейтингте Қазақстан 183 ... 59-шы ... ... ... ... ... диссертациясында банк жүйесінің ... ... ... ... ... ... ... негізделген экономикалық жүйедегі Қазақстан Республикасының
қазіргі заманғы банк ... ел ... ... ... ... Осы банк ... банктік заңнамаға және өзге де нормативтік
құқықтық актілерге сай ... ... ... Қазақстан
Республикасының Ұлттық Банкі, Қазақстанның Даму Банкі және коммерциялық
банктер өз клиенттері мемлекетке, уәкілетті мемлекеттік органдарға, ... жеке ... ... ... және есеп ... ... ... жалпы ұлттық өнімді құруға өз үлестерін қосады.
Сонымен бірге олар ақша ... оның ... ... ... ... ... республикалық және жергілікті бюджет қаражаттарын
қарыз алушыға немесе алушыға аудару, уақытша бос бюджеттік ... алу және ... орай ... бюджетке сыйақы төлеу, мемлекеттік
қарыз қаражаттарын тапсырма бойынша аудару, банктік несиелеу барысында
қоғамның қаржылық инфрақұрылымының ... ... ... ... ... ... қатынастарда макроэкономикалық өсу
көрсеткіштерінің ерекшеліктерін есепке ... ... ... ... ... ... ... табады [3, 3 бет].
Осыдан банктің қоғам және мемлекет өмірінде алатын ... ... ... ... істеу үшін оның қызметі ... ... ... ... қазіргі кезде, өйткені қаржы жүйесіндегі орын
алған дағдарыс бүкіл әлемнің экономикасына әсер ... ... ... ... ... өзіне қабылдаған негізгі сектор болып
елдің банк секторы табылады [4, 7 бет].
Осы әсерлердің салдарын жою үшін, ... ... ... ... ... үшін біз банк қызметін реттеу керекпіз. 2008 жылдың
Елбасының ... ... ... ... ... былай делінген: «Үкімет, Ұлттық банк, Қаржылық бақылау агенттігі
мемлекеттің ... ... ... ... ... де ... ... жасауының ықпалды тетігін қалыптастырып, халықаралық рыноктардың
Қазақстан экономикасына деген ... ... ... ... ... агенттігінің жұмысын жүйелі түрде нығайту қажет. Елдің қаржы
жүйесінің, ... банк ... ... ... ... арттыру Агенттіктің Ұлттық банкпен және Қаржы министрлігімен
бірлесе отырып атқаратын басты міндеті болуға тиіс ... ... ... өзінің қаржы секторын дағдарыстан кейнгі
кезеңде дамыту тұжырымдамасында дағдарыстан кейн ... ... үшін ... шараларды қарастырды. Оның ішінде салымшылардың
екінші деңгейдегі банктердің қызметіне сенімділігін арттыру бойынша
сұрақтар да ... ... және ... ... ... Халықтың және заңды тұлғалардың екінші деңгейдегі банктердегі
депозиттері қаржы секторын қорландырудың негізгі көзі ... ... осы ... ... ... және оның тартымдылығын арттыру
жөнінде шаралар қабылдайды. Бұған кірістер деңгейі ... ... ... ... депозиттерге толық кепілдік бермей, депозиттер
бойынша өтеуге кепілдік беру, нарықтық тәуекелдерді сақтандыру құралдарын
дамыту, қаржы нарықтарының ... ... және ... ... ... ... халықтың қаржылық
сауаттылығын арттыру арқылы қол жеткізіледі» [6].
Жоғарыдан көргендей банк жүйесі еліміздің экономикамызда маңызды орын
алатындықтан, банк аясы ... ... ... ... мен талдаудың
объектісі болып табылады. Мемлекет ... ... ... ... асырады. Кез келген қадағалау мен реттеу заңның негізінде
жүргізіледі. Әрбір елде ... ... әр ... ... ... ... ... жүйесі болады. Олардың өмірде ... ... сай және ... ... өте ... Даму Банкінің құқықтық мәртебесі бүгінгі банк ... ... және ... ... ... ... ... заңдылықтың ақтаңдақтары, қарастырған мәселе бойынша
кешенді ғылыми зерттеудің жоқтығы зерттеу тақырыбын таңдауды негіздеді
және ... ... ... ... ... анықтады.
2001 жылы құрылған Қазақстанның Даму Банкі бүгінгі ... ... ... ең басты жолсеріктерінің бірі болып табылады.
Өнеркәсіптің шикізатқа жатпайтын салаларында бәсекеге қабілетті
өндірістер ... ... және ... ... ... отырып,
Банк Қазақстан экономикасының тұрақты дамуына тікелей ықпал етеді.
Банктің инвестициялық қызметі елдің ... ... және ... ... ... ... Банктің қаржыландыру
көмегімен енгізілген жаңа және ... ... ... және экспорттық қатаюына және өңіраралық интеграцияға іс
жүзінде елеулі үлесін қосып ... Даму ... ... жаңғыртудың ең басты
қатысушыларының бірі ... ... ... әрі де ... және кластерлік
жобаларды іске асыруда, мемлекеттік инвестициялық қызметтің ... өз ... ... ... ... Бұл істе біздің негізгі
қағидаттарымыз Кәсібилік, Сенімділік және Айқындылық болып ... ... ... ... біз үшін ... ... құрып жатқан
экономикамыздың, жаңа экономикамыздың инжинирингіне бірігеді.
Тақырыптың ғылыми зерттеу дәрежесі. Жұмыстың ... ... және ... ... ... ... ... қазақстан және ТМД
елдерінің мынадай ғалымдарының С.С. Алексеевтің, М.Н. Марченконың, М.М.
Агарковтың, М.В. Карасеваның, А.Ю. Викулиннің, О.Н. ... ... Н.Ю. ... Л.Г. ... О.Н. Олейниктің, Н.И.
Химичеваның, Г.А. ... А.А. ... ... ... және т.б. ... ... еңбектері көрініс тапты.
Зерттеу объектісі. Дипломдық жұмыстың объектісі – ... ... ... заңнама және өзге де заңнамалық
актілер, оның ішінде Даму ... ... ... ... банктік
шартының жалпы теориялық-тәжірибелік мәселелері мен нақтылы мемлекеттік
құқықтық ... ... ... ... ... пәні – Даму Банкінің
қызметіне байланысты банктік құқықтық қатынастар және нақтылы бағытталған
іс – шаралар, ... өзге де ... ... ... – мәнділік және құрылымдық – функционалдық мән-жайларын, Даму
Банкінің құқтық мәртебесінің ... ... ... ... ... мемлекеттік құқықтық іс – шаралардың экономикалық –
заңи табиғатын ашып көрсету.
Дипломдық жұмыстың мақсаты. Дипломдық жұмыстың негізгі ... ... ... ... ... және оның ... өндірістік инфроқұрылымдарды және өңдеуші өндірістерді дамыту,
экономикаға сыртқы және ішкі инвестицияларды тартуда Даму Банкінің ролін,
теориялық мәселелерін жан – ... ... ... ... ... Даму Банкінің құқықтық аспектісін, оның ерекшеліктерін нақтылы
айқындау, Даму Банкі қызметі ... ... ... ... ... және тәжірибелік мән – ... ... әрі ... ... даму ... мен ағымдағы жағдайларын
ашып көрсету жатады.
Дипломдық жұмыстың міндеті. Қойылған мақсаттарға жету үшін ... ... ... ... Даму ... ... белгілерін, оның маңыздылығын және
банктік қызмет ... ... ... ... «Қазақстан Республикасының Даму Банкі туралы» ... ... ... бағыт-бағдары, құрылымын талдау;
- Даму Банкінің инвестициялық жобалары мен экспорттық ... ... және ... жұмысына ұсыныс:
1) Мемлекеттік кәсіпорындар мен мекемелерді, яғни мемлекеттік заңды
тұлғаларды ... ... ... Даму Банкі арқылы жүзеге асыру.
2) Қазақстан ... өзге де ... ... ... Даму ... ... ашу.
Зерттеудің ғылыми - әдістемелік негіздері. Дипломдық жұмыстың ғылыми
– әдістемелік ... ... ... салыстыру, жүйелі – құрылымдық,
нақты әлеуметтік, статистикалық әдістерден тұрады. Дипломдық жұмыста
қолданыстағы ... ... ... Қоғамдық, әлеуметтік -
экономикалық, банктік және қаржылық құқықтық құбылыстарды зерттеуге орай
қолданылатын жалпы және арнаулы ... ... ... мен ... ... салыстырмалы – құқықтық, талдау, қыйсындылық –
заңи, ...... ...... жүйелік
әдістер), бойынша диалектикалық танымның іргелі ережелері құрайды.
Банктік заңнаманың және өзге де ... ... ... ... ... ... банктік құқықтық
қатынастардың, оның ішінде қаржылық құқықтық аспектілі банктік ... ... ... әрі ... ... ... сай екенін
танып – білу, осыған орай ... және ... ... ... ... және ... құқықтық реттеу теориясы мен тәжірибелік
нәтижелеріне қарай айқындау барысында ... ... ... ... ... ... ... жаңалығы. Диплом жұмысы Қазақстан Республикасы ... ... ... мен Даму Банкінің теориялық және ... ... ... ғылыми ізденіс нәтижесінде жазылған
еңбектердің бірі болып табылатындықтан өзіне тән жаңалығымен, ... ... мен ... ... және ... дәйекті ережелердің теориялық әрі
тәжірибелік қажеттілігімен ерекшеленеді.
Зерттеу жұмысының ... ... ... ... құқықтық
базасын: Қазақстан ... ... ... ... және банк қызметі туралы Заң, Қазақстанның Даму
Банкі туралы Заң, нормативтік актілер, ... ... ... ... ... мен ... ... жұмыстың құрылымы
ғылыми зерттеудің мақсаты және міндеттеріне сай келеді. Зерттеу жұмысы үш
бөлімнен яғни, кіріспе, ... ... ... үш ... ... және ... ... тізімінен тұрады. Дипломдық
жұмыстың көлемі қойылған талапқа сай.
I ТАРАУ. БАНКТІҢ ... ... ЖӘНЕ ... ... ... ... Банктің туындау тарихы, даму кезеңдері
Банк – өзінің жарғысы бар, толық шаруашылық есеп және өзін – ... ... ... ... ... ... Ол ақша ... орналастыру және басқа банктік операциялар жүргізетін мекеме ... даму ... ... ... әр ... әлеуметтік –
экономикалық мүдделерінің түйісетін жері банктер жұмыс істейтін ... ... ... ... осы жүйе ... мемлекеттің
қаржы, ақша – ... оның ... ... ... іске асыру
мақсатында түрлі банктік операциялар құқық құзырымен қамтылатыны ... ... ... ... ... мән – ... және қажеттілігін негіздеу
үшін «банк» сөзінің, банктік қызметтің мағынасын қысқаша анықтау әрі ашып
көрсету жөн ... деп ... ... ... қалыптасып, даму
кезеңдері, олардың банктік ... мен ... ... ... сан ғасырлар белесінде тарих бетінде із қалдырғаны белгілі.
Ең алғашқы банктер ретінде тауарлар мен ақша қаражаттарын ... ... жер ... ... ... Осындай операциялар біздің
эрамызға дейінгі XXVIII-XXVII ғ.ғ Мысырда ... ... ... ... ... мен ... археологиялық қазбалары кезінде табылған
көптеген қыш тақтайшалар (құжаттар) храмдарда қаражат ... ... ... беру ... заңмен реттеліп отырғанын, сондай-ақ ақша
қаражаттарын сақтағаны үшін заң ... ақша алу ... ... ... ... ... ... мәнінде бактік қызмет
болып табылмаған. Себебі толыққанды банктік істі ... ... ... ... қоса ... ... операциялар
қалаған. Ал көне банктік іс саласындағы кәсіби қызметті жүзеге асырушылар
ретінде айырбасшылар мен өсімқорлар ғана көрініс тапқан. ... ... ... ... - ақшалы стол, айырбас жүргізілетін орын (дық)
деген мағынада ... ... ... ... ... ... банктер әр даму кезңінде банко, трапезид, аргираймос,
довейстаи, аргентарий, менсарии, ... ... деп ... Ең
бірінші банк «Банка ди Сан Джорджо» Италияның Генуя қаласында 1407 жылы
мамандандырылған кредиттік – есеп ... ... ... ... ... елдердің банктері кезінде Ганзейлік банктер, кенеппен
сауда жасайтын Британ банкі, теңіз садасына арналған Пруссия банкі, ... алу ... ... жиробанктер, Ресей мәнет канцеляриясы
деген және т.б ... ... ... ... Ресей Федерациясының
Орталық Банкі, Францияның мемлекеттік банкі, Австриның Ұлттық ... ... ... ... ... банкі, АҚШ орталық банкі -
Федералдық резервтік жүйе, ... ... және т.б ... ... орталық
банктері жұмыс істейді [9, 5 бет].
Кейбір ғалымдардың пікірінше, алғашқы ... ... ... және ең ... ... ... ... Греция) XIV-XV ғ.ғ. пайда болған. Олардың ... ... ... ... ... ... тауар шаруашылығының ерте
кезеңінде, яғни тауар-ақша қатынастарының ... ... ... ... үшін ... болған делінеді.
XVI-XVII ғ.ғ. Венецияда, Генуяда, Миланда, ... ... ... – клиенттер арасында қолма – қол ... ... ... ... үшін ... құрылады. Жиробанктер
өздерінің клиенттерінің арасында ... ... бар ... ... ақша ... ... есеп айырысулар жүргізеді. Өздерінің бос
ақша қаражаттарын жиробанктер мемлекетке, қалаларға және артықшылығы ... ... ... ... ... ... одан да ерте мерзімде – феодализм тұсында
пайда болған деп ... Олар ... ... ... банктердің
төлемдегі делдадық қызметінің қажеттігінен пайда болғандығын тілге тиек
етеді.
Дегенмен де, ... ... ... банктердің пайда болуының екі
мың жылдық тарихы бар екендігін айтуға болады.
Өкінішке ... ... ... өзі ... оның ... ғана ... ... алғашқы несиелік мекеме туралы біздің жорамалымыздың ақиқаттығына
күмән туғызады.
Банк сөзі «banco» - деген ағылшын тілінен ... ... ... ... Бұл "айырбас столы" тауарлармен сауда ... ... ... ... мен ... жекелеген
тұлғалардың әр турлі монеталарымен ... Ол ... ... ... ... ... ... – саттық барысында әр түрлі
формадағы монеталар кездескен. Банктер ... ... ... ақша ... капиталының өкілдері саудагерлердің ақшалай салымдарын қабылдап,
оларды әр түрлі ... ... ... ... ... ... келе, айырбастаушылар бұл салымдарды, сондай-ақ өздерінің ... ... ... пайыз алу ушін пайдалана бастайды. ... ... ... ... ... банк ... айырбастаушылардың және олардың
айырбас орындарының болуымен сипатталады. Алғашқы банктердің Италияда
пайда болу ... оның сол ... ... ... ... ... әр елдің ақшалары мен тауарларының сол елге қарай
ағылып, банкирлердің сауда операцияларына тікелей ... ... ... ... 2300 жыл бұрын холдейлердің сауда
компаниялары пайда болып, олар өздерінің тікелей ... мен ... ... Олар ... VI г. Ежелгі Вавилонда салым ... ... және ... пайыз төлеу операцияларының жасалғандығын
еске сала кетеді. Мұндай операциялар б.э.д. IV ғ. ... ... ... Бір айта кететіні, ежелгі гректер салым қабылдай ... бip ақы ... ... ... айырбасын жүргізіп отырған көрінеді.
Сонымен, бұл алғашқы бантік ... ... ... ... туады. Тарихшылардың пайымдауынша, олар жекелеген тулғалар және
қолында шоғырланған ақшалай қаражаттары бар ... ... ... ... сақтайтын ең сенімді орындар ... ... ... ... шіркеулері (Дельфа, Дело, Само, Эфсе) ақша
сақтаумен айналысқан. Эфседегі Артемид шіркеуінде Kiші Азия жағалауындағы
елдердің ... ал ... ... ... ... ... бос ақша ... шоғырланыпты.
Алғашқы банктер жинақталған зор ақша байлықтарының қозғалыссыз жатуға
болмайтынын, оларды уақытша ... ... ... табу ... ... ... операциялар жүргізумен қатар салым иелеріне
біртіндеп есеп айырысу қызметін де көрсетті. Есеп ... ... ... бip ... ... бip ... ... арқылы жүргізілді.
Банктер қызметтерінің қолайлылығы iскерадамдардың назарынан тыс
қалмады. Банктің клиенттер қатары ақырындап ... ... ... өз
кезеңінде клиенттер арасында жасалатын келісімшарттарды ... ... ... сауда – саттықта делдал кызметін атқарды. Есеп
айырысуларды жеңілдету ... ... ... өздерінің банктік
билеттерін шығарды. Олар толық құнды ақшалармен қатар айналыста жүрді.
Ағылшын ... ... ... банк – Ағылшын банкі 1694 ж. құрылып,
үкіметтен банкнота шығаруға құқық алады.
Әрине, мұның бәpi ... ... ... мануфактура
жағдайында, банкирлер үйлері ретінде пайда ... ... ... ... ... ... ... банктердің пайда болуының
тек алғышартын ғана сипаттайды.
Ендеше, осы жерде несие берушінің ... ... ... ... қалдырады. Сонымен бізге белгісіз болатын келесі бip нәрсе – бұл
несиенің жеке ... мен ... ... ... ... ... несие бойынша несиелік қатынастың бip тарабы жеке ... ... ... қалай болғаны түсініксіз болуы мүмкін.
Бұл сұраққа жауап беру үшін қазіргі кездегі ... ... мән ... ... басылымдарда банк "ipi несиелік мекеме"
ретінде сипатталады. Несиелікicтің даму деңгейіне байланысты және ... ... ... бip ... ... ... ... бepyшi өзінің несие беpyiн тоқтатады. Несие тек қана ... ғана ... ... ... ... ... ... Несиелік мәмілелер жасаумен бipге несие бepyші
өзінің клиенттерінің тапсырмалары бойынша есеп ... және ... ... ... ... ... ... ақша шаруашылығының осы
даму сатысына өте отырып, барлық операцияларды бірдей көрсететін бipтұтac
орталыққа айналады. Демек, алғашқы ... ... ... да бұрын, яғни мемлекеттің құрылуы кезеңінде пайда болған
дегенге негіз бар. Мұндай ... құл ... ... ... ... ... банк және ... құқының нормалары болған. Осы нормаларға
сәйксс, б.э.д. III ғ. айырбас iciне мамандандырылған ... ... деп ... ... ... операцияларды жүргізуге рұқсат
етілмеген. Тарихшылардың айтуынша, Ежелгі Вавилон банктері тек қана несие
бepiп қана ... ... жер ... ... алу – ... ... да операцияларды орындаған [10].
Қазіргі уақытта банктер меншік ... ... ... ... ... ... акционерлік банк; кооперативтік банк; муниципалдық
банк; аралас банк; халықаралық банк болып бөлінеді. Осы ... ... мен ... ... орай ... ... ... банк,
клирингтік банк, коммерциялық банк, жер банкі, ипотекалық банк, жинақтау
банкі, ... ... даму ... ... ... трансұлттық банктер,
тұтыну кредиті банкі, мемлекетаралық банк және т.б банктер түрінде ... ... ... негізінен ақшалай операцияларды, сондай – ақ
сақтау, есепке алу, есеп ... және ... ... ... ақша ... ... жүргізген.
Бүгінде банктер эмиссиялық, депозиттік, ... ... ... ... ... валюталық және т.б
операцияларды ... ... мен ... ... ... асыратын
заңды тұлғалар коммерциялық ұйымдар болып табылады.
Банктер негізгі аспектілеріне орай ақша ... ... ... ... ... ұйым; экономикалық басқару органы; дилерлік-
делдалдық ұйым; биржалық егент; кредиттік кәсіпорын; заңды тұлға; ... ... ... мен ... ... ... кредиттік
ұйым; мекеме деп және т.б сипатта аталуы ... ... ... ... ... ... И.О. Лаврушин, банк мәнін
зерделеудің мынадай әдістемелік негіздерін ұсынады:
- банк мәнін макродеңгейде оньң ... ... ... оның ... әр ... ... ... банктің біртұтас жүйесі
ретінде қарастыру;
- банктің мәнін ашып көрсету оның басқа экономикалық институттардан
айрықшаланатын өзіндік ... ... ... ... банк ... ашып көрсету оның құрылымын ашып көрсетуді қажет етеді
[10].
1987-1988 жылдары реформалауға ұшыраған банктер егемен ... жылы ... ... ... болатын. Осы кезден бастап
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі ... ... ...... банк Тұран банкі (бұрынғы «Өнеркәсіпқұрылыс
банкі»), ...... банк ... банкі (бұрынғы
«Агроөнеркәсіп банкі»), акционерлік – ... банк Әлем ... ... ... ... ...... банк Жинақ
банкі (бұрынғы «Жинақ банкі», кейіннен «Халықтық банк» деп аталды) ... ... жылы ... ... ... ... туралы» және
«Қазақстан Республикасындағы банкілер туралы» Қазақстан Республикасы
заңдарының қабылдануына сәйкес барлық акционерлік – коммерциялық ... ... ... ... құрылды. Қазақстан Республикасы
Президентінің 1994 жылғы шілденің 16-сындағы және қыркүйектің 6-сындағы
Жарлығына орай ... Даму ... ... 1996 жылғы наурыздың
29-ындағы Жарлығы бойынша «Мемлекеттік медетші банк» құрылды [12].
Банктің ... ... ... ... оның ... ... ... банктің толық мәні әлі де болса жұмбақ болып ... ... ... сан ... ... қоғамда банктер әр
түрлі
операциялармен айналысады. ... ... ... шаруашылығын
қаржыландыру, бағалы қағаздарды ... алу – ... кей ... ... мен ... ... байланысты қызметтер жүзеге
асырылады.
Банктің мәнін aшуға екі жақты тұрғыдан келуге ... заңи ... Заңи ... ... ... ... ... маңызы
артады. Олардың қатарына «ҚР-ғы банктер және банк кызметі» туралы ... ... ... тізімі жатады.
Банктің мәнін заң тұрғысынан ... ... ... ... ... ... оның ... заңмен қатынасын білумен ... ... ... оған ... ... ... ... емес, оны icтің экономикалық жағы және банктің ... ... ... ... оның ... ... ... (валюта
айырбасы, несие беру, есеп айырысу) жоққа шығаруға болмайды. Жалпы, кез
келген құбылыстың ... ... ... оның ... ... ... орындағандығы туралы сұраққа жауап іздеудің кажеті
шамалы, бұл жерде ең бастысы, оның ... және ... ... ... мән ... дұрыс.
Ең бастысы – банктің өнеркәсіптік кәсіпорындардан ... оның ... ... ... ... айналыс және айырбас
аясында жүзеге асуына байланысты болуы.
Банктің ерекше кәсіпорын ретінде шығаратын өнiмі материалдық өндіріс
аясының өнімдерінен өзара ажыратылады, ол жай ғана ... ... ... ... яғни ақша, төлем құралдары түрінде шығады.
Қызмет көрсету аясындағы банктің ... ... оныц ... ... ... Оньң ... өнімі «несие»
болғандықтан,банкті - "несиеллік мекеме" деп ... банк ... ... өзінің эмиссиялау
сипатына да байланысты ажыратылады. Ол тек қана акциялар мен басқа да
бағалы ... ... ... сол ... ... ... бағалы
қағаздарын есепке алу және сақтауға байланысты операцияларды жасайды.
Банкті – сауда және делдал кәсіпорыны десе болады. ... ... ... ... кездейсоқтық емес. Шынында да, банктер де ресурстарды
сатып алып, оларды сатумен айналысады.
Сауда ... да өз ... ... ұқсайды, яғни ол да банктің
кейбір қызметтерін көрсетеді. Мысалы, ipi сауда ... да ... ... ... ... ... ... бepyi мумкін. Сауда
кәсіпорынынан ... ... ... оның негізінен байқауға
болады. ... ... деп – оның ... ... ісі ... ... ... "коммерциялық банк" - бұл ерекше өнім
шығарумен айналысатын кәсіпорын немесе ... – қол және ...... ... ... ... жүзеге асыратын ақша – несие институты
болып табылады [13].
1.2 Банктік заңнама: мәні-маңызы
Бантік ... ... ... ... және ... ... ... туындайтын қоғамдық банктік қатынастарды реттейтін
заңнамалық актіердің (заңдардың) жиынтығы болып ... ... ... ... банк ... және ... құқық
институттарының нормативтік құқықтық базасын құрайтын, банктік қызметті
және оның ... ... ... қатынастарды регламенттейтін,
мемлекеттің қаржы, ақша – кредит, валюталык, сыртқы экономикалық ... іске ... ... ... ... ... және ... банктік менеджментінің нормативтік құқықтық
негізін қалыптастыратын банктік заңнамалық актілер арнайы және ... ... ... тұрады.
Осындай арнайы банктік заңдар қатарына: «Қазақстан ... ... ... «Қазақстан Республикасындағы банктер және банк
қызметі туралы», «Қазақстан Даму Банкі туралы» «Қазақстан Республикасының
тұрғын үй ... ... ... ... ... рыногы мен қаржылық
ұйымдарды мемлекеттің ретгеу және ... ... ... ... ... және кредиттік тарихты қалыптастыру
туралы» Қазақстан Республикасының заңнамалық актілері жатады [14].
Банктік заңнамалық актілер өздеріне тән ... ... ... банктік қызмет, банк жүйесі сондай-ақ оларды ... ... ... тек заң шығарушы билік ... ... олар ... ... іс ... нормаларын сақгай отырып қабыдданды
және жоғары заңи күшке ие болады;
- олар тек мемлекеттің монетарлық ... мен ... ... ... ... қатынастарды ғана реттейді;
- олар заңға тәуелді нормативтік банктік құқықтық ... ... ... ... ... ... жүйесі мен банктердің жұмыс icтеу режиміне, қоғамдық банктік
қатынастардың жекеленген тұстарына қатысы бар ... ... ... Республикасының Азаматтық кодексі, Қазақстан Республикасының
Бюджет кодексі «Ақша ... мен ... ... ... туралы»,
«Валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы», «Бухгалтерлік есепке
алу және ... есеп беру ... және т.б. ... ... ... ... ... Республикасының банктік заңнамамсы ... ... ... ... және ... ... банктік
құқық нормалары бар өзге де заңнамалық актілерден құралады.
Банктік заңнамалық актілер мемлекеттің банктік менеджменті және ... ... ... ... жүйесі) ауқымында жүзеге асырылатын
банктік қызметтің құқықтыұ нысаны болып саналады ... ... банк ... ... ... ... ... беру тәртiбi мен оған рұқсат беруден бас ... ... ... банк заңнамасында белгiленедi. Банк
ашуға берiлген рұқсаттың банк ... ... ... ... туралы уәкiлеттi орган шешiм қабылдағанға дейiн заңды күшi ... ... ... рұқсатты уәкiлеттi орган керi қайтарып ала алады.
Банк операцияларын жүргiзуге лицензия берiлген жағдайда ... ... ... туралы сот шешiм қабылдаған жағдайда, сондай-ақ
«Қазақстан Республикасындағы ... және банк ... ... ... ... ... рұқсат керi қайтарып алынған жағдайда банк
ашуға берiлген ... банк ... ... ... тиiс. Банк ... ашуға берiлген рұқсатты ерiктi түрде қайтаруға және заңда
белгiленген тәртiппен ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының азаматтық заңдарында заңды тұлғалар
үшiн белгiленген тәртiппен, Қазақстан Республикасының банк ... ... ... ... құрылады.
Банк құру жөнiндегi құрылтай шартында, қолданылып жүрген ... ... ... ... түрде:
- толық атауы мен олардың ... ... ... ... туралы мәлiметтер, сондай-ақ олардың ... ... ... деректер (заңды тұлғалар үшiн), аты-
жөнi, азаматтығы, ... жерi мен жеке өзiн ... ... үшiн)
куәландыратын құжат деректерi;
- акциялардың саны, ... мен ... ... туралы
мәлiметтер
көрсетiлуге тиiс.
Банк жарғысында, қолданылып жүрген заңдарда көзделген мәлiметтерден
басқа, мiндеттi түрде:
- банкiнiң толық және қысқартылған атауы;
- банк ... ... ... құру ... мен ... ... банк ... шешiм қабылдау тәртiбi.
Банктiң ұйымдық-құқықтық нысаны және атауы.
Банктер акционерлiк қоғамдар нысанында ... Банк өз ... ... ... ... ретiнде пайдаланады. Банктiң атауында «банк»
деген сөз немесе одан ... сөз ... тиiс. ... ... басқа
банкiлердiң бәрiне өзiнiң атауында кез келген тiлде толық және қысқарған
түрiнде ... ... ... сөздердi қолдануға тыйым салынады.
Банктердiң бәрiне өзiнiң атауында кез келген тiлде толық және ... ... ... сөздi қолдануға тыйым салынады.
Ислам банкінің атауында «ислам банкі» деген сөз тіркесі болуға тиіс.
Бұрын құрылған банкiлердiң, еншiлес банктердi қоспағанда соның iшiнде
Қазақстан ... ... емес ... ... ... ... ауыстырған дәрежеде ұқсас таңбаларды атау ретiнде қолдануға
жол берiлмейдi. Еншiлес банктер өзiнiң атауына негiзгi ... ... ... ... рұқсат беру жөнiндегi өтiнiштi қарау тәртiбi:
Банк ашуға рұқсат беру жөнiндегi өтiнiштi ... ... ... ... ... ... соңғы қосымша ақпаратты немесе құжатты
табыс еткен күннен бастап үш ай iшiнде, бiрақ өтiнiш қабылданған ... алты ... ... ... ... ... ... шешiм туралы өтiнiш берушiнi жазбаша
хабардар етедi. Хабарлама банк ашуға ... беру ... ... ... ... ... ... банк ашуға берiлген
рұқсаттың есебiн жүргiзiп отырады [15].
Банк операцияларын лицензиялау.
Банктiк, сондай-ақ Заңға сәйкес ... өзге де ... ... лицензияларды Заңның талаптарына сәйкес уәкiлеттi
орган, Ұлттық Банк белгiлеген тәртiппен және ... ... ... ... ... ... Банк ... Банк операцияларын жүргiзуге
лицензиялар Ұлттық Банк белгiлеген тәртiп бойынша берiледi.
Ұлттық Банк немесе уәкiлеттi орган лицензия берген ... ... ... ... банктердің жүзеге асыруына рұқсат
берілген операциялардың атауларын нақтылауға құқылы. ... ... алым ... оның ... мен ... тәртiбi Қазақстан
Республикасының заңдарымен белгiленедi.
Банк операцияларын жүргізуге лицензия алу үшін ... ... ... ... ... ... бір жыл ішінде:
1) өтінішті;
2) барлық ұйымдастырушылық-техникалық іс-шараларды орындағаны туралы,
оның ішінде уәкілетті органның және ... ... ... құқықтық
актілерінің талаптарына сәйкес келетін ... ... ... ... және бас ... ... автоматтандыру
жөніндегі бағдарламалық қамтамасыз етудің дайындығы туралы, ... Банк ... сай ... ... банк ... ... жөнінде куәландыратын құжаттарды табыс етуге және ... бар ... ... ... нотариат куәландырған көшірмесін және өтініш берушінің
заңды тұлға ретінде мемлекеттік тіркеуден өткені ... ... ... ... ... көшірмесін;
5) жекелеген қызмет түрлерімен айналысу құқығына лицензиялық алымның
бюджетке төленгенін растайтын құжатты;
6) Заң талаптарына сәйкес банктің басшы ... ... ... ... ... ... ... бекіткен ішкі аудит қызметі туралы
ережені;
8) банктің ... ... ... ... ... туралы
ережені;
9) штат кестесін (қызметкерлердің тегін, атын және бар ... ... ... ... банктің бағдарламалық техникалық құралдарының уәкілетті органның
және Қазақстан Республикасының кредиттік бюро ... ... ... келуін растайтын құжаттарды;
11) ең төмен мөлшері уәкілетті органның немесе Ұлттық ... ... ... ... ... ... ... құжаттардың көшірмелерін табыс етуге тиіс.
Жұмыс істеп тұрған банк қосымша банк операцияларын жүргізуге лицензия
алу үшін:
1) ... банк ... ... ... алу үшін өтініш
берген айдың алдындағы қатарынан үш ай ішінде пруденциялық нормативтердің
орындалуын қамтамасыз етуге;
2) тәуекелдерді басқару және ішкі ... ... ... ... орган белгілеген талаптардың орындалуын қамтамасыз етуге;
3) банк операцияларының қосымша түрлерін жүргізудің жалпы шарттары
туралы ережені ... ... ... ... ... ... беру туралы өтiнiшпен бiр
мезгiлде лицензиат аталған талаптардың орындалуын ... ... ... ... ... ... нормативтік құқықтық актілерінде
белгіленген тәртіппен табыс етуге мiндеттi.
Банк ... ... ... беру ... ... ... ... Ұлттық Банк Қазақстан Республикасы заңнамасының
талаптарына сәйкес келетін құжаттар табыс ... ... ... отыз
жұмыс күні iшiнде қарауға тиiс.
Ұлттық және ... ... ... банк ... ... ... ... берiледi.
Банк операцияларын жүргiзуге берiлген лицензия үшiншi адамдарға
берiлмеуге тиiс.
Банк операцияларының барлық түрлерi оны ... ... ... ... ... ғана ... ... мүмкiн. Банк
операцияларын жүргiзуге ... беру ... ... уәкiлеттi
органның немесе Ұлттық Банктiң ... ... ... ... ... ... лицензияның ... ... ... банк ... ... ... ... тиiс [8].
 
1.3 Қазақстан Республикасының банк жүйесі: экономикалық мәні, сипаты,
құқықтық негіздері
Кеңес ... ... ... өзінің банктік жүйесі болған жоқ,
себебі республика аумағында КСРО-ның орталықтандырылған несие ... мен ... ... ... ... ... ... жүйенің
тарихы Ресей тарихымен тығыз байланысты. Патшалық Ресейдің банк жүйесіне:
Мемлекеттік банк, акционерлік банктер, қалалық банктер, ипотекалық ... мен ... да ... ... ... ... банкі (өз қызметін 1860 жылы бастады) барлық несие
жүйесінің орталық банкі болып табылады. Ол айналымға қағаз ақша шығарудың
монополиялық құқығына ие ... ... ... ... ... ... басымдық
жағдайға ие болып, 1914 жылы шоғырланудың ... ... ... және ұсақ буржуазиялық қызмет көрсету үшін мынадай ұсақ несиелік
мекемелер қызмет атқарды: өзара ... беру ... ... ... ... жүйесі – мемлекеттік дворяндардың жер банкі мен
мемлекеттік жер банкі, 10 акционерлік жер банктері, 36 ... ... мен ... ... ... да банктерінен құрылды.
Несиелік мекемелердің ішінен, әсіресе, деревнялардағы дәулетті адамдарға
қызмет көрсететін несиелік кооперация ... ... Ол ... мен ... ... тұрды.
1917 жылғы қазан төңкерісінен кейін банк ісін ұйымдастыруды мемлекет
монополиялы түрде өз қолына алып, нәтижесінде жеке коммерциялық ... ... ... ... Мемлекеттік банкпен біріктірілді. 1922 жылы
Тұтыну ... ... және ... ... ... жылы акционерлік қоғам үлгісіндегі сыртқы сауда банкі құрылып, ... ... ... және ... ... болды.сөйтіп,
1925 жылы КСРО-да Мемлекеттік банк, Өнеркәсіп банкі, ... ... ... ... ... Орталық коммуналды ... ... банк және ... ... ... ... Банктер қысқа мерзімді және ұзақ мерзімді несие түрлері
бойынша да ажыратылды. 1928 жылы Өнеркәсіп ... мен ... ... пен ... ... ұзақ мерзімді несиелеу Банкіне
біріктірілді. Жалпы 1927-1929 жылдары банктердің өзіне тән ерекшк ... ... беру ... ... мемлекеттік жоспарлы қаржыландырудың
түріне айналды.
КСРО-да 1930-1932 жылдары жүргізілген несиелік реформаның нәтижесінде
жаңа қағидаларда салалық банктер ұйымдастырылды. ... ... және ... байланысты 4 арнайы банктер құрылды:
1. Промбанк, 1959 ж КСРО ... ... ... қайта ұйымдастырылды.
2. Ауылшаруашылық банкі, 1959 ж оның қызметтері КСРО Мембанкі
мен Құрылыс банк ... ... ... 1939 ж ... өз ... ... ал активтері
мен пассивтері 1959 ж таратылған КСРО Сауда банкіне берілді.
4. Ценкомбанк, 1959 ж ... да оның ... КСРО ... мен ... ... ... ... реформа 1987-1988 жылдары жүргізілді. Нәтижесінде,
КСРО Мембанкі мен КСРО Құрылыс банкін құру ... ... ... ... ... және Тұрғын үй-әлеумеетік банкі; КСРО
Мембанкінің ... ... ... ... негізінде: Сыртқы
экономбанк, Жианқ банкі, құрылды. КСРО Мембанкі ... ... ... және ... есеп ... қызмет көрсетуін тоқтатты.
Ол елдің Орталық банкі деп жарияланды.
Банк жүйесін бірсыпыра реттеген 1990 жылдың аяқ шенінде одақтық ... - ... банк ... Заң және ... және банк ... Заң бекітілді. Осы заңдарға сай ... ... ... кезінде коммерциялық банктерге айнала бастады [16].
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... билік органдары мен жергілікті
мемлекеттік басқару органдарының, ... ... ... ... және ... ... icтeyi ... стратегиялық маңызы бар
банк жүйесінің жай-күйі мен тұрақтылығына әpi орнықтылығын қамтамасыз ету
мәселелеріне тікелей байланысты болады.
Қазақстан Республикасының банк ... eкi ... ... және
төменгі деңгейден тұрады.
Қазақстан Республикасы банк жүйесінің ... ... ... ... ... банкі болып табылатын Қазақстан Ұлттық
Банкінен тұрады.
Мемлекеттің монетарлық ... және ... ... ... органы Қазақстан Ұлттык Банкі өз құзыреті шегінде
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ат ... Банк өзiнiң құзыретi шегiнде банк қызметiнiң ... ... ... және ... ... асырады және
банктердiң және банк операцияларының жекелеген түрлерiн жүзеге асыратын
ұйымдардың жұмыс ... үшiн ... ... жасауға жәрдемдеседi.
Банктерге және банк операцияларының жекелеген түрлерiн ... ... ... ... Банктiң реттеу және қадағалау
функциялары Қазақстан Республикасының ақша-кредит ... ... банк ... олардың салымшылары мен клиенттерiнiң
мүдделерiн қорғауға бағытталған.
Қоғам мен ... ... сай ... ... ... кұзыреті бар Қазақстанның Даму Банкі өзінің ... ... орай ... ... ... банк ... ... тапқан.
Қазақстан Республикасы банк жүйесінің төменгi (екінші) деңгейін:
1. мемлекетаралық банктер;
2. Қазақстан Республикасының резидент ... ... ... ... Қазақстан Республикасындағы резидент емес банктер;
4. шетелдік қатысуы бар Қазақстан Республикасының резидент банкі ... ... бар ... ... ... банк - ... акцияларының үштен бiрiнен
астамы:
а) Қазақстан Республикасының резиденттерi еместердiң;
б) орналастырылған акцияларының немесе жарғылық ... ... ... ... астамы Қазақстан Республикасының резиденттерi
еместердiң не соларға ... ... ... ... ... тұлғаларының иелiгiнде, меншiгiнде және/немесе басқаруында болатын
Қазақстан Республикасы резиденттерiнiң – заңды тұлғаларының;
в) Қазақстан Республикасының ... ... не ... ... ... ... билiк етушiлер (сенiм
бiлдiрiлген адамдар) болып табылатын ... ... ... ... ... ... ... екiншi
деңгейдегi банк.
Ислам банкі – уәкілетті органның лицензиясы негізінде ... ... ... ... ... ... ... банк.
Ислам банкі депозиттерге міндетті кепілдік беру жүйесінің қатысушысы
болып табылмайды және депозиттерге міндетті ... беру ... ... ... ... ... банк – ... шарт негiзiнде құрылып, жұмыс iстеп
тұрған, құрылтайшылары Қазақстан Республикасының Үкiметi мен сол шартқа
қол қойған ... ... ... ... банк [8].
Қазақстан Республикасының осындай нарықтық үлгідегі банк ... және оның ... ... ... ... ... ... жүргізіліп жатқан экономикалық және құқықтық
реформаның жемісті нәтижесіне жатады.
Қазақстан Республикасы банк жуйесінің нормативтік ... ... ... заңнамалық актілердің сондай-ақ банк секторына қатысы
бар өзге де заңнамалық актілірдің нормаларының ... ... және ... ... ... заңнаманың банк жуйесі
ауқымында жүзеге асырылатын банктік қызмет ... ... ... ... жан – жақты реттей алатынын көрсетеді.
Банк жүйесінде жүргізілетін әр алуан банктік қызметтің ... және ...... негізі банк жүйесінің
экономикалық, сондай-ақ заңнамалық негізін құру процесінде айқындалады.
Қазақстан Республикасы банк жүйесінің құрылуы ... тән ... ... ... ... ... ... иерархиялық,
біртұтастық және құрылымдық ... – мәні банк ... ... септігін тигізеді. Қазақстан Республикасының казіргі заманғы
банк жүйесі өз ауқымындағы мемлекеттік ... ... мән ... ғана ... ... бipre ... ... және ұйымдастыруға
қабілеттілігімен ерекшеленеді [17].
Сонымен Қазақстан Республикасының бүгінгі банк жүйесінің сипаттамалық
белгілері мынадай көрінic табады:
- Қазақстан Республикасының банк ... ... ... ... ... Банк жүйесінің қоғам мен ... ... сай ... оның ... ... ... құрайтын банктік заңнамалық
актілер және заңға тәуелді нормативтік банктік құқықтық актілер, сондай-
ақ ... ... ... мен ... ... ... ... Қазақстан Республикасының банк ... ... ... ... ...... ықпалы) ауқымында жұмыс icтейдi;
- Банк жүйесі Қазақстан Республикасы қаржы-кредит ... ... бip ... ... ... ... Республикасының банк жүйесі eкi денгейлі иерархиялы,
бipтұтac және өзіндік ұйымдастырылуға қабілетті ... ... ... ... және ... ... банк ... Қазақстан Ұлттық
Банкінен, Қазақстанның Даму Банкінен, Қазақстан Республикасының тұрғын үй
құрылысы жинақ ... ... ... ... ... ... және ... рыноктан тұрады;
- Банк жүйесінің жоғарғы (бірінші) деңгейіндегі Қазақстац ... ... бip ... — көлемде тиісті мемлекеттік билік органдарының
ықпалына тәуелсіз, кредиттік – ... ... ... құқықтық
мәртебесі бар экономикалық субъект – мемлекеттік монетарлық биліктің
басты органы болып табылады;
- ... ... банк ... оның ... ... ... да мән – ... Қазақстан Республикасы Конституциясымен, ҚР
банктік ... ... ... бар өзге де ... ... ... ... Банкінің заңға тәуелді нормативтік құқықтық
актілерімен регламенттелінеді;
- Банк ... ... ... ... icке асыруға
айтарлықтай септігін тигізеді және дүниежүзілік экономика аясындағы
халықаралық банк ... ... ... қарым қатынас механизімін құрады;
- Банк жүйесі мемлекеттік меншікті реформалауға, баға тұрақтылығын
және ұлттық ... ... ... ... ... тигізеді,
сондай-ақ инфляцияны төмендетуді нәтежелейді;
- Банк жүйесінің жұмыс істеyi ...... ... ... ... барысында экономикалық, салалық және
жергілікті мемлекеттік басқару органдарымен тығыз ... ... ... ... ... және халықаралық банктік стандарт
ережелеріне сай жетілдірілген Қазақстан Республикасының банк ... ... ... ... – қаржылық механизм ауқымында өзара іc
– әрекеттepi мен өздеріне тиесілі кәсіби ... ... ... ... ... ... ... [9].
II ТАРАУ. ҚАЗАҚСТАН ДАМУ БАНКІНІҢ ҚҰҚЫҚТЫҚ МӘРТЕБЕСІ
2.1 Қазақстан Республикасының Даму ... ... ... ... жылы ... ... Даму ... бүгінгі күнде мемлекеттік
инвестициялық саясаттың ең басты жолсеріктерінің бірі ... ... ... ... салаларында бәсекеге қабілетті
өндірістер құруды қаржыландырып және елдің инфрақұрылымын ... ... ... ... тұрақты дамуына тікелей ықпал етеді.
Банктің инвестициялық қызметі елдің барлық ... және ... ... ... ... Банктің қаржыландыру
көмегімен енгізілген жаңа және ... ... ... және экспорттық қатаюына және өңіраралық интеграцияға ... ... ... ... ... Даму ... ... жаңғыртудың ең ... бірі ... ... ... әрі де ... және кластерлік
жобаларды іске асыруда, мемлекеттік инвестициялық қызметтің тиімілігін
арттыруда өз озаттығын нығайта ... ... Бұл істе ... ... Кәсібилік, Сенімділік және Айқындылық болып табылады.
Осы үдерістердің барлығы біз үшін біздің бүгінгі құрып ... жаңа ... ... ... ... 25 ... «Қазақстанның Даму Банкісі туралы» ... Даму ... ... инфрақұлымын және өңдеуші өнеркәсіпті дамытуға
инвестициялық қызметті жүргізеді, бұл ... ... ... және ішкі инвестицияларды тартуға жәрдемдеседі. Даму ... ... ... ... (бес ... және одан ... және
ұзақ мерзімді (он жылға және одан артық – жиырма жылға ... ... ... ... ... Республикасы аумағында шығарылатын
экспорт өнімдерін қолдау мақсатында Қазақстан резиденттерінің экспорттық
операцияларына несие беру; өзге несие ... ... ... ... бойынша кепілдік міндеттемелерді беру ... ... ... ... қолдайтын несие беру, сондай-ақ
бірлесіп қаржыландыру; Қазақстан Республикасы Үкіметінің ... ... ... ... ... ... Даму Банкі
инвестициялық жобаларды және ... ... ... қоса ... ... және жергілікті инвестициялық
жобаларды қоспағанда, Меморандумға ... ... мен ... беруді
жүргізеді; қайтарылу негізінде қаржыландыратын республикалық ... ... ... сондай-ақ кепілдендірілген
мемлекеттік заемдар есебінен қаржыландырылатын жобаларды қамту жөніндегі
агенттің міндетін атқарады; республикалық және ... ... ... қайтарылу негізінде ... ... ... ... ... заемдар есебінен
қаржыландырылуға ұсынылатын жобаларды банктік сараптамалардан өткізеді;
Даму Банкі заемшыларының қаржылық жағдайының мониторингісін және ... ... ... ... ... емес ... оның ... мемлекеттік заемдерды алу, қамту және өтеуді жүзеге
асырады. ... Даму ... ... Үкіметінің 2001жылғы 12
қыркүйектегі №1187 қаулысымен бекітілген 2001-2003 жылдардағы кезеңге
арналған «Қазақстан Даму ... ... ... ... ... ... ... қаржылық жылға өзінің несие саясатын айқындайды.
Аталған Меморандум несие мәмілелері мен кепілдік ... ... ... мен ... ... оның ... жылжымалы
несиелерді ұсыну, басқару және бақылау жасау туралы шешімдерді қабылдау
процестерін айқындайды, сондай-ақ ... ... ... ... мен ... ... Меморандумды үш жыл кезеңге
бекітеді және оны Қазақстанның Даму ... ... ... ... ... үшін ... Меморандумның тұжырымдық және ол
Даму Банкі Директорлар кеңесі бекіткен ... Даму ... ... туралы Ережелерінде келтірілген Қазақстан Даму Банкінің ... ... ... үшін негіз болып табылады. Меморандум айқындаған
несие саясаты және онда белгіленген ... ... Даму ... ... және жаңа ... ... және ... өзгерістерін, сондай-ақ елімізде және ... ... ... ... есепке ала отырып ... ... ... ... ... ... бекітеді [19].
Қазақстан Даму Банкі қызметінің мақсаты – мемлекеттік инвестициялық
қызметті ... және оның ... ... ... және өңдеуші өндірістерді дамыту, экономикаға сыртқы
және ішкі ... ... ... ... ... Даму ... ... функцияларды атқарады: мемлекеттік
инвестициялардың жергілікт ... ... ... ... ... ету ... Қазақстан Қаржы
министрлігінің агенті; орташа ... және ұзақ ... ... ... ... ... операцияларға, несие беру, кепілдіктерді,
кепіл болушылықты беруді, аккредитивтерді ашу мен ... ... ... ... ... ... ішкі ... саясатына сәйкес
өзінің жеке тәуекелімен лизингтік ... қоса ... ... беру
[20].
Банктің миссиясы – екінші деңгейдегі банктер қамтамасыз етпеген
кредит ... ел ... ... ... ... ... ... дамытудың инвестициялық қажеттіліктерін
қанағаттандыру жолымен Қазақстан Республикасының тұрақты ұзақ ... ... қол ... ... ... ... ... алатын шикізаттық емес экономика секторының
дамыту ісінде мемлекетке көмектесу.
Банктің мәртебесі – Қазақстан экономикасының ... ... ҚР ... инвестициялық институті.
Банктің нишасы:
- өңдеу өнеркәсібі, өндірістік және транспорттық инфрақұрылым;
- ұзақ мерзімді ірі (5 млн. АҚШ ... ... ... ... ... ... жобалар;
- қазақстандық тауар өндірушілердің өнімдерін экспортқа ... ... ... Экономикаға тікелей инвестициялар тарту
- ҚДБ-нің несие рейтингтерi: «ұзын» және «арзан» ақшаларды тарту; 
-Сенімді серіктес: сапалы сараптама және әкімшілік қолдау;
- Елеулі ... ... ... ... ... ... секторларының жобаларын қаржыландыру;    
- Елеулі экономикалық әсер ... ... ... аудару.
Басым салалардағы ірі жобаларды жүзеге асыру: энергетика, көлік,
металлургия, химия және фармацевтика, мұнай химиясы, мұнай өңдеу, ... ... да ... ... ... ... ... және т.б.). Сонымен қатар:
1) инвестициялық жобаларға орта мерзімді (бестен он жылға ... ұзақ ... (он ...... жылға дейін) кредит беру;
2) қазақстандық өнімді жеткізуші резидентке де, қазақстандық өнімді
сатып алушы бейрезидентке де ... беру ... ... қоса алғанда, экспорттық операцияларға кредит беру;
3) басқа кредит ... ... ... мен ... ... ... ... беру, сондай-ақ бірлесіп қаржыландыру
жолымен Қазақстан Республикасы экономикасының өндірістік секторына ... ... ... ... ... іске ... инвестициялық
жобаларды қаржыландырудың тетіктерін жетілдіру;
5) Қазақстан Республикасының заң актілеріне сәйкес өзге де міндеттер
[21].
Банктің несие саясатының негізгі ... мен ... ... ... ... ... ... сандық
шектеулер, лимиттер, бағыттар, мүмкін шарттар, несиелеу тәртібі ... ... ... орналастыру, қоса қаржыландыру,
кепілдіктерді ... ... ... ... ... ... ... Банктің кредит саясаты туралы Меморандумында
белгіленген.
Банктің кредит саясатының негізгі ... мен ... ... ... қаражатын тартуға сандық шектеулер,
кредит берудің лимиттері, бағыттары, мүмкін ... ... ... жеке капиталды орналастыру, бірлесіп қаржыландыру, ... ... ... ... ... акционердің шешімімен бекітілген
Банктің Кредит саясаты туралы меморандумда белгіленген.
Қазақстанның Даму ... бір ... даму ... бола ... ... ... және ... мемлекеттік холдингінің
атынан акционер анықтайтын мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... бола отырып, Банк банктер
үшін барлық қажетті талаптарды орындайды және ... ... ... ... ... Банк ... басқарудың ең
жоғары стандарттарын ұстануға ұмтылады және корпоративтік басқарудың
үздік әлемдік тәжірибесіне ... осы ... ... ... жұмыс
істейді.
Ұстанымы:
Қазақстанның отын және минералдық шикізатты сатудан тәуелділігі,
өнеркәсіптің, металлургияның ... және ... ... инвестициялық белсенділік ел экономикасын шикізат ресурстары
нарығындағы өзгерістерге осал және сезімтал етеді.
Сондықтан Ел ... ... ... ... ... ... шикізат тәуелділігінен шығуына мақсат қойылды. Елді
жеделдетіп жаңғырту және елдің әлемдік нарыққа кірігуі ... ... жаңа ... ... және елдің дәстүрлі
бәсекелесті басымдықтарын ... ... ... дамудың барлық
бағыттары бойынша сапалы серпінді талап етеді.
Осы мақсаттарға қол жеткізу үшін Қазақстан Республикасының Президенті
Н.Ә. ... ... ... ... ... ... Даму ... туралы» 2000 жылғы 28 желтоқсандағы № 531
Жарлығын орындау мақсатында «Қазақстанның Даму ... ... ... 2001 ... 25 сәуірдегі № 178-ІІ Заңына, сондай-ақ
«Қазақстанның Даму Банкі» жабық ... ... құру ... ... Үкіметінің 2001 жылғы 18 мамырдағы № 659 қаулысына
сәйкес 2001 жылдың ... ... ... ... бар ... ... құрылды.
Қазақстанның Даму Банкі Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің
Тіркеу қызметі комитетінде 2001 жылғы 31 ... ... ... ... ... және 2003 ... 18 тамызда Қазақстан Республикасы
заңнамасының ... ... ... қоғам нысанында қайта
тіркелді [22].
Банктің орны:
- өңдеуші өнеркәсіп, өндірістік және көлік инфрақұрылымы;
- ұзақ мерзіммен қамтылған ірі (5 млн. АҚШ ... ... ... бар ... жобалар;
- қазақстандық тауар өндірушілер өнімінің экспортына жәрдем көрсету.
«Қазақстан Республикасындағы банктер және банк ... ... ... ... ... ... анықталған Банктің ерекше
құқықтық мәртебесі бар.
Заңға сәйкес Банк ... ... ... ... ... ... және арттыру, өндірістік инфрақұрылым мен
өңдеуші өнеркәсіпті дамыту, ел экономикасына сыртқы және ... ... ... ... ... Даму ... 2001 жылы Қазақстан Республикасы
Президентінің жарлығымен отандық тауарөндірушілер инициативасын ... ... мен ... үшін ... ... ... іске
асыру құралы ретінде құрылды.
ҚДБ Қазақстан Республикасының 2001 ... 25 ... даму ... ... ... ... құқықтық дәрежеге ие.
Даму банкі қызметінің басты мақсаты мемлекеттік инвестициялық қызметтің
тиімділігін арттыру мен ... ... ... мен ... ... ел экономикасына сыртқы және ішкі инвестицияны
тартуға атсалысу болып табылады.
Қазақстан Даму ... мына ... ... ... және ... ... өңдеу секторларында
инвестициялық жобаларды іске асыру үшін ең төменгі баға бойынша
теңге мен 5 млн. АҚШ ... ... ... ... мен ұзақ ... ... (5-20 жыл);
- Қазақстан Республикасы резиденттерінің экспорттық операцияларын
іске асыруға, 1 млн. АҚШ долларынан бастап эксперталды қаржыландыру
мақсатындағы несиелер;
- ... мен ... ... қайтарым негізінде, сонымен қатар мемлекет кепілдеген қарыздар
есебінде қаржыландыратын республикалық және ... ... ... ... ... ... қызметтер және андеррайтинг.
Инвестициялық жобаларды және экспорттық ... ... ... ... даму ... ... ... несие саясаты
Меморандумында анықталған салалық артықшылықтармен инвестициялық
жобалардың сәйкестігі;
- Жобаның артықшылығы мен өтемділігі;
- Жобаны іске асыру ... ... ... ... өтуі мен ... ... ... Жобалық шешімдердің технологиялық және техникалық негізділігі;
- Экологиялық талаптардың сақталуы;
- Жобалық құжаттамалардың ... мен ... ... ... ... менеджменттің болуы;
- Несиелік қамту;
- Қарыз алушыға ... ... ... ... төлеу қабілеті, қаржылық тұрақтылық және т.б).
Инвестициялар туралы ... ... ... Банктік
сараптама нәтижелері бойынша оң қорытынды алған ... ... беру ... ... Кредит комитетіне қарауға енгізіледі.
Банктің Кредит комитеті оң шешім ... ... ... ... беру ... ... ... туралы шешім қабылдайтын Банктің
Директорлар кеңесінің қарауына енгізіледі. Инвестициялық жоба бойынша
Банк беретін кредиттің ең аз ... 5 млн. АҚШ ... ... ... Даму банкі» АҚ Корпоративтік басқару кодексіне сәйкес
Банкте корпоративтік басқару мынадай қағидаттарға сәйкес құрылады:
- акционерлердің құқықтары мен мүдделерін ... ... ... кеңесін және атқарушы органды тиімді басқару;
- Банктің қызметі ... ... ... айқындылығы мен
объективтілігі;
- заңдылық және этика;
- тиімді кадр саясаты;
- қоршаған ортаны қорғау;
- корпоративтік шиеленістерді реттеу [7].
Қазақстан ... Даму ... ... ... ... 25 ... «Қазақстанның Даму банкі туралы» N 178 заңының
негізінде қызмет атқаратын ... ... ... ... ... ... акционерлiк қоғам болып табылады. Даму Банкi ұлттық
даму институты ... ... ... ... ... қызметінің
негізгі мақсаты мемлекеттің инвестициялық қызметін жетілдіре отырып,
мемлекеттік ... ... және ішкі ... ... ... ... ... Даму банкін кейбір ғалымдар екінші
деңгейлі банктер қатарына жатқызса, енді біреулері деңгей ... ... ... институт ретінде қарастырған. А.А. Аралбаеваның пікірі
бойынша: «Қазақстанның Даму ... ... банк ... ... ... құқықтық мәртебесі бар, өзіне тән ... ... ... органның лицензиясынсыз жүзеге
асыратын, ... ... ... және ... ... есебінен құралатын, өз өкілеттігі шегінде ... ... ... және оның ... ... ... және өңдеуші өнеркәсіпті дамытуға, Қазақстан
Республикасы экономикасына сыртқы және ішкі инвестицияларды тартуға ... ...... ... әрі мемлекеттік банк ретінде
танылады» [3] деген тұжырымға келген.
С.М. Найманбаевтің еңбегінде ... Даму ... ... Үкіметінің құзырындағы мемлекеттік кредиттік – қаржылық
институт болып табылады» [9] ... ... ... ... пікірін саралай келе, менің ойымша Қазақстанның Даму
банкі – мемлекеттің инвестициялық ... ... ... ... ... және ішкі инвесторларды тарту мақсатында қаызмет
ететін, елдің банк жүйесінде ... ...... бар ... ... ... табылады. Сонымен қатар Даму банкінің
өзінің мақсаттары мен міндеттері Қазақстан Республикасының «Даму Банкі
туралы» Заңында көрсетілген.
Даму банкі өз ... мен ... ... ... барысында
банктік қаржылық қатынастарға түсіп отырады.
Сонымен қатар, А.А. ... өз ... ... Даму банкінде
пайда болатын банктік қатынастардың ұйымдастырылуын ... ... ... ... ... ... және ... инвестициялық
жобаларды қоспағанда, инвестициялық жобалар мен экспорттық операцияларды
іріктеу;
2) Республикалық және жергілікті инвестициялық жобалар ... ... ... ... ... ... кепілдік берген заемдар есебінен қаржыландыруға ұсынылатын
жобаларға банк сараптамасын жүргізу;
3) Даму Банкі заемшыларының қаржылық ... және Даму ... ... ... және ... инвестициялық жобаларды,
сондай-ақ мемлекет кепілдік берген ... ... ... іске асыруды мониторингтеу;
4) Меморандумға сәйкес қаржы ... ... ... несие саясатын
анықтау;
5) банк сараптамасының және заемшының ... ... ... бойынша инвестициялық жобаны қайтарымдылық негізде
қаржыландырудың қисындылығын анықтау;
6) банк ... ... ... үшін ... ... ... жиынтық көлемі Меморандумда белгіленетін өз кепілдіктерін ... ... және ... ... және ... ... ... қарыз алудың ұйымдастырушысы болу;
9) жобаларды іске асыруды қаржыландыру графиктерінің, іске асырылатын
жобалар бойынша жұмыстар, ... ... ... ... ... жүзеге асыру;
10) жыл сайын агенттік қызмет ... ... ... ... техникалық-экономикалық көрсеткіштерге сәйкестігін
бағалай отырып инвестициялық жобалардың іске ... ... ... ... және ... ... ... органға тиісті қорытынды беру;
11) ай ... ... ... ... ... органға
республикалық бюджет ақшасының шығыстары туралы; ай сайын облыстардың
(республикалық маңызы бар ... ... ... атқарушы
органдарына – жергілікті бюджеттер ақшасының шығыстары туралы; ай сайын
бюджетті атқару және ... ... ... ... органдарға –
Даму Банкіне республикалық бюджеттен, тиісті облыстардың (республикалық
маңызы қаланың, ... ... ... органдарына – жергілікті
бюджеттерден бөлінген заем қаражаттарының игерілуі туралы есептілікті
табыс ... ... ... оны ... ... ... ... 1 сәуірден кешіктірмей Қазақстан Республикасының Парламентіне және
Үкіметіне – жылдық қаржылық ... ... ету ... ... мен іс-
қимылдары барысында туындаған ұйымдастыру банктік қатынастары ұйымдастыру
қаржылық құқықтық қатынастары болып табылады» деп тұжырымдаған [3].
Дегенмен, ... ... бұл ... көрсетіп кеткен тізімі бойынша
ең соңғы көрсетіп кеткен тізімі (12 тізім) 2009 жылы 13 акпандағы N ... ... ... ... ... табылды. Атап айтар
болсақ, 20-баптың ... ... ... ... жоқ, яғни ... ... ... Қазақстанның Даму банкі банктік ... ... ... ... болатын құқықтық қатынастар банк
операцияларын жүргізу кезінде көрініс табады және ... ... түсе ... өз ... ... ... банк жүйесінде пайда болатын ... ... ... Республикасының Даму банкінде заңдарында көзделген
ретте, Даму банк ... ... ... ... ... ... болып есептеледі. Даму банкінде пайда болатын
қаржылық қатынастар ... және банк ... ... ... ... ... ... пайда болтын қатынастар болып табылады.
Қазақстанның даму банкінің несиелік құралдары:
- ... ... ... ... 5-тен 20 жылға дейін, ең
төменгі сомасы - 5 млн. $;
- Қаржылық лизинг: 3-тен 20 жылға дейін, ең төменгі сомасы - 1 ... ... ... ... ... ... ... агенттік қызмет көрсету [7].
2.2 «Қазақстанның Даму Банкі туралы» Қазақстан Республикасының
заңының ... Даму ... ... 2001 ... 25 сәуірдегі
«Қазақстанның Даму ... ... ... ... ... Даму ... ... мақсаттары мен міндеттерін,
функцияларын, өкілеттіктерін, Қазақстанның Даму ... ... ... өзара іс-қимылдарын, оның операцияларын, банктік
сараптама жүргізуін, заемдар тартуын, тиісті заңды ... ... ... өз ... ... резервтерін қалыптастыру
тәртібін, есептілігін табыс етуін, ... ішкі ... ... ... ... ... Даму ... жауапкершілігін құқықтық
негіздеп, регламенттеу барысында туындайтын инвестициялық, кредиттік және
қаржылық сипатты банктік ... ... ... ақша-несие,
қаржы саясатының тиісінше іске асырылып жатқанын дәлелдеп отыр.
Даму Банкі өз қызметтерін жүзеге асыру барысында ҚР ... ... 2001 ... 25 сәуірдегі «Қазақстанның Даму Банкі
туралы» заң және басқа да нормативтік актілерді басшылыққа ала ... ... Даму ... ... 2001 ... 25 cәyipдегі Қазақстан
Республикасының заңы ... ... 2004 ... 20 ... ... заңына сәйкес енгізілген) ... ... ... мәртебесін, міндеттері мен функциясын белгілей отырып,
оның инвестициялык-қаржылық қызметінің (операцияларының) ерекшеліктepi
мен мақсатын айқындайды.
«Қазақстанның Даму ... ... ... Республикасының заңын
арқау ете отырып: «Қазақстанның Даму ... ... ... ... және ... ... ... құкықтық aктілерінің
негізінде ел аумағын да және одан ... ... ... ... ... ... пен ... Республикасы
резиденттерінің экспортгық операцияларын ... ... ... ... ... банк ... eкінші
денгейіне қосылмайтын (деңгей аралық), сондай-ақ жарғылық капиталындағы
мемлекеттің қатысуы 100 ... ... ... құқықытық мәртебесі бар
заңды тулға, яғни мемлекеттік кредиттік-қаржылық институт болып табылады»
деген ұғымды қалыптастыруға болады.
«Қазақстанның Даму Банкі туралы» ... ... ... ... көрінic тапқан:
1-тарау. Жалпы ережелер (1—6-баптар).
2-тарау. Даму Банкінің қызметі (7—15-баптар).
3-тарау. Даму ... ... мен кipici (16— ... Даму Банкінің eceбi, есептілігі және тәуелсіз аудиті (19-21-
баптар).
5-тарау. Даму Банкін ... ... ... ... (26—27-баптар).
Қазақстан Даму Банкінің құқықтық және қаржылық мән-жайларын, сондай-
ақ кызметінің инвестициялық әлеуетін және кредиттік-қаржылық түбегейлі
мақсатын белгілейтін аталмыш ... ... ... ... оның
арнаулы бағдары мен құзыреттік сипатын айқындай түседі.
Аталмыш заңның нормаларын талдау нәтижесінде оның отандық өндірістік
инфрақұрылымды және ... ... ... сондай-ақ ел
экономикасына сыртқы және ішкі инвестицияларды ... ... Даму ... ... инвестиииялық қызметін жетілдіруге
және тиімділігін арттыруға септігін тигізетінін байкауға болады [9].
Қазақстанның Даму Банкі және оның мәртебесi.
Қазақстанның Даму ... ... ... ... ... ... ... акционерлік қоғам болып табылады. Даму Банкі ... ... ... ... Банкінің қызметін құқықтық реттеу: Қазақстанның Даму Банкi
туралы заңдар Қазақстан ... ... ... ... Даму ... ... Заңынан және өзге де
нормативтік құқықтық актілерден тұрады.
Қазақстан Республикасының  акционерлік қоғамдар ... ... және өзге де ... қызмет түрлерін реттейтін заңдары
Даму Банкіне Қазақстан Республикасының Даму Банкі туралы Заңында ... ... қоры ... ... ... ... бөлігінде қолданылады.
Даму Банкiнiң инвестициялық басымдықтары, заем қаражатын тартуға
сандық шектеулерi, ... ... ... ... ... қаржыландыруының, кепiлдiктер беруiнiң, сенім білдірілген
өкілдің (агенттің) функциясын ... ... ... ықтимал
шарттары, тәртiбi мен мерзiмдерi ұлттық басқарушы холдинг бекiтетiн Даму
Банкiнiң Кредит саясаты туралы меморандумында белгiленедi.
Даму Банкінің мақсаттары мен ... ... ... ... ... ... қызметті
жетілдіру және оның тиімділігін арттыру, өндірістік ... ... ... ... ел ... ... және ... тартуға жәрдемдесу болып табылады.
Даму Банкінің міндеттері:
1) Заңда көзделген операцияларды (банктерге нысаналы кредиттерді,
кредит желілерін қоса алғанда) ... ... ... жаңа ... бар ... ... мен ... оның ішінде активтерді,
акциялар пакеттерін (қатысу ... ... ... сатып алуға
бағытталатын инвестицияларды көздейтін жобаларды орта ... (бес ... одан ... ... және ұзақ мерзімді (он ... ... ... мерзімге) негізде қаржыландыру, сондай-ақ инвестициялық жобаларды
дайындауды және іске ... ... ету ... аралық
қаржыландыру;
2) Заңда көзделген операцияларды (банктерге ... ... ... қоса ... жүзеге асыру арқылы ... ... ... ... мен ... ... Қазақстан Республикасының аумағында шығарылатын
өнімдердің экспортын ... ... ... ... қарыз алушының акцияларына немесе капиталындағы қатысу үлестеріне
айырбастау құқығымен қоса реттелген ... ... ... ... ... ... жобаларды іске асыру шеңберінде қарыз
алушылардың ағымдағы қызметін қаржыландыру;
4) басқа да кредит институттары ... ... ... ... ... ... бірлесіп қаржыландыру, Қазақстан
Республикасының екінші деңгейдегі ... және ... ... ... ... ұйымдарға, сондай-ақ банк операцияларының
жекелеген түрлерін жүзеге ... ... ... беру ... ... экономикасына кредит беруді ынталандыру;
5) Қазақстан Республикасының Yкіметі іске асыратын инвестициялық
жобаларды қаржыландырудың тетіктерін жетілдіру;
6) Қазақстан Республикасының ... ... өзге де ... болып
табылады.
Даму Банкiнiң функциялары:
1) Меморандумға сәйкес, республикалық және жергiлiктi инвестициялық
жобаларды қоспағанда, инвестициялық ... мен ... ... және ... оның ... бiрлесiп қаржыландыру;
2) қайтарымды негiзде қаржыландырылатын республикалық және бюджеттік
инвестициялық ... ... ... кепілдіктермен және
мемлекеттің кепілгерлігімен қамтамасыз етілген ... ... ... ... ... ... сенім білдірілген
өкілдің функциясын орындау;
3) республикалық және бюджеттік ... ... ... ... ... ... ... сондай-ақ
мемлекет кепiлдiк берген ... ... ... ... банк ... ... Даму ... заемшыларының қаржылық жай – күйiнiң және Даму Банкi
қызмет көрсететiн ... және ... ... ... ... ... және мемлекеттің кепілгерлігімен
қамтамасыз етілген қарыздар ... ... ... ... ... Даму Банкi заемшыларының мiндеттемелердi орындауын қамтамасыз
ету жөнiнде шаралар қолдану;
6) мемлекет кепiлдiк берген заемдарды қоса ... ... ... алу, ... ... ... және оларды өтеу;
7) Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң мемлекеттiк кепiлдiктер,
мемлекеттің кепілгерлігі ... ... ... және заңды
тұлғалардың өзге де ... ... ... ... ... ... қаражатты қайтару жөнiндегi сенім
білдірілген өкілдің функциясын орындау болып табылады.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... беру жүзеге асырылатын жағдайларды ... ... ... ... және ... жобаларға, сондай-ақ мемлекеттік кепілдіктермен және
мемлекеттің кепілгерлігімен ... ... ... ... ... қызмет көрсету жөнiндегi сенім білдірілген
өкілдің функциясын орындау Даму Банкiнiң айрықша құзыретiне ... ... ... Меморандумға сәйкес өзінің кредит саясатын анықтауға;
2) банк сараптамасының және заемшының кредит қабілеттілігін талдаудың
нәтижелері ... ... ... ... және ... ... ... қаржыландырудың қисындылығын
анықтауға;
3) банк сараптамасын ... ... үшін ... мен ... ... белгіленген шекте заем қаражатын, оның iшiнде
республикалық және жергiлiктi ... заем ... ... заем қаражатын қоса алғанда, қаржы құралдарының iшкi және ... ... ... ... және ... ... орналастыруға;
6) Бағдарламаға енбейтін республикалық және жергiлiктi инвестициялық
жобаларды қоспағанда, инвестициялық жобаларды іріктеп ... ... ... ... ... ... ... қоса алғанда, оларға кредит беруді жүзеге асыруға;
7) жиынтық көлемі Меморандумда белгіленетін өз кепілдіктерін беруге;
8) отандық және ... ... және ... да ... ... ... ... ұйымдастырушысы және қатысушысы
болуға;
9) ұлттық басқарушы ... ... ... ... тұлғалардың
оларды қаржыландыру жөніндегі агенті болуға құқылы.
Қазақстан Республикасы мемлекеттік органдарының Даму ... ...... ... Даму банкі банк жүйесіндегі ... түсу ... Даму ... ... атқара отырып, өз
өкілеттігін жүзеге асырады. Даму банкі мен ... ... ...... «Қазақстанның Даму банкі туралы» заңы бойынша
жүзеге асырылады:
- қаржы рыногы мен қаржылық ұйымдарды реттеу және ... ... ... ... мен ... Ұлттық Банкi Қазақстан Республикасының заң
актiлерiнде айқындалған өкiлеттiктер шегiнде, банктердi,
банк конгломераттарын пруденциялық реттеу және резервтiк
талаптар ... ... ... ... ... ... ... нормативтiк
құқықтық актiлердi қоспағанда, Даму Банкiнiң Қазақстан
Республикасының қаржылық ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттiк органдардың Даму Банкiмен қарым-қатынастардағы
өзге де өкiлеттiктерi Қазақстан Республикасының заңдарына
сәйкес жүзеге асырылады.
Қазақстан Республикасының заң ... ... ... қоспағанда, мемлекеттiк органдардың және олардың лауазымды
адамдарының Даму Банкiнiң қызметiне кез келген түрде ... ... ... Даму Банкінің қызметі
Даму Банкінің жүзеге асыратын операциялары.
Даму Банкі өз функцияларын ... үшін ... ... ... ... ... ... және өзге де операцияларды:
- қарыз ... ... ... ... емес ... ... ... және қайтарымды шарттармен (Меморандумға
сәйкес ел экономикасын дамытуға бағытталған инвестициялық жобалар мен
экспорттық операцияларды іске ... ... ... ... ... ... және ... емес заңды тұлғаларға және
секьюритилендіру мәмілелері шеңберінде шығарылатын ... ... ... ... ... банктік кепілдіктер беруді;
- резидент және резидент емес ... ... үшін ... ... көзделетін банктік кепілгерліктер мен өзге де ... ... ашу (қою) мен ... және ол бойынша
міндеттемелерді орындауды;
- банктердің және банк ... ... ... ... ... ... ... ашуды және жүргізуді;
- Даму Банкі қызмет көрсетілетін инвестициялық жобалар ... ... ... ... ... төлемдерді және ақша
аударымдарын жүзеге асыру, Даму ... ... ... ... ... резервке алу мақсатында Даму Банкі қарыз алушыларының банк
шоттарын ашуды және жүргізуді, оның ішінде Даму ... ... да ... мен қаражаттарды, оған қоса ... ... ... қаражатын есепке жатқызу үшін банк шоттарын ашуды
және ... ... ... арнаулы шоттарын, резервтік шоттарды және
қайтарымды ... ... ... және ... ... жобаларға, сондай-ақ агенттік қызмет көрсету
(тапсырма) шарттарына және облигациялар ұстаушылардың мүдделерін ... ... ... ... ... және мемлекеттің
кепілгерлігімен берілген қарыздар есебінен қаржыландырылатын жобаларға
қызмет көрсетуге байланысты басқа ... ... және ... ... және (немесе) резидент емес заңды тұлғалардың Даму Банкі
алдындағы міндеттемелерін қамтамасыз ету ... ... ... есепке жатқызу үшін банк шоттарын ... ... Даму ... өтімділігін қамтамасыз ету мақсатында депозиттер
қабылдауды, заңды тұлғалардың, оның ішінде банктердің банк ... ... ... Даму Банкінің қарыз алушыларын, корреспондент-банктерді, банк
операцияларының жекелеген ... ... ... ... ... ... және резидент емес заңды тұлғалардың тапсырмасы бойынша
олардың ... және банк ... ... ... ... ... корреспонденттік шоттары және Даму ... ... ету ... ... қабылдауды, заңды
тұлғалардың, оның ішінде банктердің банк ... ... ... ... ... аударым операцияларын: резидент және ... емес ... ... және ақша ... ... тапсырмаларын орындауды;
- төлем құжаттарын (вексельдерді қоспағанда) инкассоға қабылдауды;
- ... ... ... ... ... ... лизингтік қызметті;
- эмиссиялық бағалы қағаздар шығаруды;
- өз ... ... ... қолма-қол шетел валютасымен операцияларды қоспағанда, ... ... ... ... ... келетін мақсаттарда бағалы ... ... ... мен ... қызметін;
- мезониндік қаржыландыру беруді жүзеге асырады.
Даму ... банк ... ... және ... ... жобалар ретiнде қайтарымды
негiзде қаржыландыруға ұсынылатын жобаларға, сондай-ақ мемлекет кепiлдiк
берген заемдар есебiнен ... ... ... банк
сараптамасын жүргiзеді.
Даму Банкiнiң инвестициялық жобаны сараптаудың ... ... ... ... заемшының кредит қабiлеттiлiгi мен төлем
қабiлеттiлiгi, заемды қайтарудың қамтамасыз ... ... ... мен ... ... ... ... қайтарымды негiзде қаржыландырудың қисындылығы ... ... ... бюджет қаражаты немесе мемлекет кепiлдiк ... ... ... ... ... ... инвестициялық
жобаны қарау, банк сараптамасының нәтижелерi бойынша Даму ... ... ... жағдайда, Қазақстан Республикасының ... ... ... ... Даму Банкiнiң инвестициялық
жобаларға сараптама ... ... ... ... ... шарт ... жүзеге асырылады.
Даму Банкiнiң республикалық және жергiлiктi бюджеттерден заемдар
тартуы және ... ... ... және ... бюджеттерден заемдар алуы
тек қана ақылы, мерзiмдiлiк және қайтарымдылық негiзде жүзеге асырылады.
Даму Банкiнiң республикалық және жергiлiктi бюджеттерден алатын заемдарды
беру, ... және ... ... мен шарттары Қазақстан
Республикасының заңдарында айқындалады. Республикалық және ... ... ... Даму ... Меморандумға сәйкес өзi
дербес iрiктеу жүргiзетiн жобаларға ... беру үшiн ... ... ... ... өкіл ... функцияларын орындауы.
Қайтарымды негiзде қаржыландырылатын республикалық және бюджеттік
инвестициялық жобаларға, ... ... ... ... ... ... етілген қарыздар есебiнен
қаржыландырылатын жобаларға ... ... ... ... ... ... функциясын орындау. Даму Банкi сенім білдірілген өкіл
(агент) болып ... ... ... ... және
жергiлiктi бюджеттердiң қаражаты есебiнен қаржыландыру Қазақстан
Республикасының ... ... және ... шарттарға сәйкес жүзеге
асырылады. Инвестициялық жобаны iске асыру аяқталғаннан немесе мерзiмiнен
бұрын тоқтатылғаннан кейiн Даму ... ... ... ... қайтарады. Даму Банкi Қазақстан Республикасының заңдарына
сәйкес жобаларды ... үшiн ... ... ... мемлекеттің кепілгерлігімен қамтамасыз етілген қарыздар бойынша
сенім білдірілген өкілдің (агенттің) функцияларын орындайды.
Даму Банкi қызмет ... ... ... iске ... Банкі сенім білдірілген өкіл ретінде өзі қызмет көрсететін
инвестициялық жобаларға қатысты шарт негізінде:
1) ... iске ... ... ... ... ... ... iске асырылатын жобалар бойынша жұмыстар, көрсетiлген қызметтер
көлемiнiң нақты орындалуының ... ... ... алады.
Даму Банкi жыл сайын шарт негізінде, нәтижелердiң жобалық техникалық
– экономикалық көрсеткiштерге сәйкестiгiн ... ... ... өкіл ... өзі ... көрсететін инвестициялық жобалардың
iске асырылуына және қаржыландырылуына талдау ... және ... ... уәкiлеттi органға тиiстi қорытынды бередi.
Даму Банкінің қарыздар беруі.
Даму Банкі ... ... ... ... және ... ... ... кредиттер бойынша сыйақы
ставкасының шамасы қарыз берудің орташа құнын және Даму ... ... ... ... ... ... органдарының қаржыландыру туралы шешімдерді қабылдау
жөніндегі ... ... және Даму ... ... ... қаржыландыратын инвестициялық жобалар мен операцияларды,
сондай-ақ Даму Банкі беретін кредит құралдарын іске ... ... ... ... ... жабылуға, оның ішінде
болашақта келіп түсетін мүліктік кепілді, Қазақстан ... ... ... мүлікті, тиісті мүлікке талап құқықтарын
(мүліктік құқықтарды) қоса алғанда, Даму ... ... ... шарттарда және тәртіппен кепілмен, кепілдікпен ... ... ... ... ... Республикасының
заңнамасында көзделген басқа тәсілдерімен, сақтандырумен және басқалармен
қамтамасыз етілуге тиіс.
Міндеттемелердің орындалуын қамтамасыз етуді ұсыну ... ... ... ... ... қатысу үлестерінің жүз
проценттік үлесін (барлық акцияларын) Даму Банкі иеленетін ұйымдарға Даму
Банкінің ... ... ... ... ... ... беру
жағдайларына қолданылмайды.
Ұлттық басқарушы холдингтің тобына ... және ... ... ... бекітетін инвестициялық жобаларды іске
асыратын заңды тұлғаларға кредит берудің және олардың міндеттемелерінің
орындалуын қамтамасыз етуді ұсынуының ... мен ... ... ... ... холдингтің тобына кіретін заңды тұлғаларға кредит
берудің және олардың міндеттемелерінің орындалуын ... ... ... ... кезінде Қазақстан Республикасының банк
заңнамасында белгіленген, банкпен ерекше қатынастар ... ... ... шарттарын беруге тыйым салу және көрсетілген
тұлғалармен ... ... ... ... ... Банкінің лизингтік қызметті жүзеге асыруы туралы, жарғылық
капиталдарына Даму ... ... ... ... ... ... бойынша кепілдіктер мен кепілгерліктерді беруі туралы
шешімдерді Даму Банкінің директорлар кеңесі Меморандумға ... ... ... ... ... Банкi қарыз алуды заемның қайтарылуын өз активтерiмен қамтамасыз
ете отырып немесе Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... борыштық бағалы қағаздар ол Қазақстан
Республикасының бағалы қағаздар рыногы ... ... ... қаржы
агентi мәртебесiн алған кезден бастап ... ... ... Банкi Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес бағалы
қағаздарды және Даму ... ... да ... ... ... және олар ... сыйақылар төлеуге байланысты
бүкiл қызметтi немесе оның бiр ... ... ... ... ... ... қызметін шектеу.
Даму Банкінің:
1) жеке тұлғаларға, кредиттік серіктестіктерге, мемлекеттік емес
зейнетақы қорларына, ... ... ... ... ... ... ... қорларға, сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... және ақшалай нысанда орындалуы көзделетін өзге ... ... жеке ... ... тартуына және жеке тұлғаларға банк
шоттарын ашуына;
3) Заңда көзделген жағдайларды қоспағанда, қайтарылуын қамтамасыз
етпей қарыздар ... жеке ... ... қызмет көрсетуді жүзеге асыруына;
5) бұрын тартылған қарыздар бойынша мерзімі өткен (бір жылдан артық)
міндеттемелері болған кезде ... ... және ішкі ... алуды жүзеге
асыруына тыйым салынады.
Банк көрсететін қызметтер.
Банк бүгінгі күнде өнеркәсіптің шикізатқа жатпайтын ... ... және ... ... ... құруға, сондай-
ақ Қазақстанда өнеркәсіптік, ... ... ... ... объектілерін құруға және жаңғыртуға
бағытталған жобаларды ұзақ мерзімді қаржыландыру бойынша қызметтердің кең
спектрін ұсынады.
Банк, инвестициялық жобаларға және ... ... ... (5 ... артық мерзімге) кредиттеу қызметтерін көрсету,
жобаларға агенттік қызмет көрсету және банктік кепілдіктер берумен қатар
клиенттерге:
- ... ... ... ... ... ... ... олардың қаржылану көздерін саралау;
- бірлесе қаржыландырып отырған тараптар арасында жоба бойынша
тәуекелдерді бөлу;
- ... ... ... ... мүмкіндік беретін
бірқатар қосымша қызметтерді көрсетеді, сондай-ақ клиентке капиталдың
сыртқы және ішкі ... ... ... ... банкинг қызметін
көрсетеді.
Әлемдік жетекші даму банктерінің тәжірибесіне сүйене отырып, Банк,
жобалық облигациялар шығару, мезаниндік ... және т.б. ... ... ... ... ... пайдаланылатын
қаржылық құралдар қатарын кеңейту мақсатында үздіксіз жұмыс істейді.
Банктің кредиттік ... ... ... және ... басымдықтары, қарыздық қаражаттар тартуға сандық шектеулер,
лимиттер, бағыттар, мүмкін болған талаптар, кредиттеудің тәртібі мен
мерзімі, ... ... ... ... ... ... ... функцияларын орындау ұлттық басқарушы компания
бекіткен ... ... ... ... ... ... ... көрсету.
Негізгі кредит қызметін жүзеге асырумен қатар Даму Банкі мыналарға
қызмет көрсету жөніндегі агент функцияларын орындайды:
- ... ... ... ... және
жергілікті бюджеттік инвестициялық жобалар (бағдарламалар),
- мемлекет кепілдік ... ... ... ... Банк ... ... ... кепілдіктер бойынша
міндеттемелерді және ... ... ... ... ... ... тұлғалардың басқа да ... ... ... ... бюджеттен бөлінген
қаражатты қайтару бойынша қызмет атқарады.
Даму Банкінің жобалар мен қарыздарға қызмет көрсету жөніндегі ... ... ... ... қаражатты агент
функцияларын орындауы қарыз алушылардың республикалық бюджет ... ... ... Даму ... ... ... ... жобалар.
Банктің кредит саясаты туралы меморандумға сәйкес қаржыландыру үшін
инвестициялық жобаларды іріктеу ... ... ... жатпайтын салаларында оның ішінде қазақстандық ... ... мен ... экспортына ықпал ететін бәсекеге
қабілетті өндірістерді және ... ... және ... ... жобаларға басымдық беріледі.
Даму Банкінің инвестициялық қызметінің негізгі ... ... және ... ... жобалар болып табылады:
1)инфрақұрылым объектілерін ... ... ... ... жоба шеңберінде шикізатты өндіруді және/немесе сатып
алуды, көлікпен тасымалдауды, оны қайта өңдеуді және ... ... ... ... ... ... ... жоба шеңберінде шикізатты шығаруды және/немесе сатып
алуды, көлікпен тасымалдауды, оны қайта өңдеуді және дайын өнімді сатуды
қоса алғандағы ауылшаруашылық ... ... ... медициналық, оқу, спорттық-сауықтыру және
қонақ үй қызметтері саласындағы объектілерді (коммерциялық негізде);
Даму Банкінің шетелдегі ... ... ... ... ... ... транзиттік әлеуетінің,
қазақстандық тауарлардың, жұмыстардың, қызметтер мен ... ... ... ... ... болып табылады.
Банктің инвестициялық басымдықтарына сәйкес келетін жобалар үшін Банк
мынадай қызметтер ұсынады:
- орта мерзімді (5 жылдан 10 ... ... және ұзақ ... ... 20 жылға дейін) кредит беру,
оның ішінде:
- жобаларды бірлесіп қаржыландыру және ... ... ... ... қаржыландыру.
Даму Банкі инвестициялық жоба бойынша беретін қарыздың ең аз сомасы 5
млн. АҚШ долларына баламалы мөлшерде белгіленеді.
Даму Банкіне ... ... ... салынады:
- қару-жарақ өндіруді;
- алкоголь өнімін өндіруді;
- есірткілерді, есірткі құралдарын және психотропты заттарды
өндіруді;
- темекі ... ... ... үй құрылысын;
- мемлекеттік оқу және медицина мекемелерін, ... ... ... ... ... ... 14 мамырдағы ... Даму ... ... кеңесінің шешіміне сәйкес инвестициялық ... ... ... және ... ... тәуелсіз кәсіптік
тәжірибені, тәуелсіздікті және объективтілікті қолдану процедураларын
жеңілдету мақсатында Банк ... ... ... жаңа ... Аталған қағидалар қаржыландыруға өтінім ... ... ... ... ... мыналар бойынша қорытындысын
беруді көздейді:
1) қарызды қайтару бойынша қамсыздандыруды бағалау;
2) жобаны құқықтық ... ... ... ... жоба ... ... ... қатар, Банк тәуелсіз сарапшыларға және сыртқы ... ... ... ... консервативтік саясатты жүргізеді және жобаны, қарыз алушының
төлемге қабілеттілігі мен ... ... ... ... ... және ... тәуекелдерді бағалай отырып, жобаларды
мұқият іріктеуді жүзеге асырады. Бұл ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету, өнімді сату нарықтары,
құрылатын немесе ... ... ... ... және
экспортқа бағытталғандығын бағалаумен құралдардың сапасы бөлігінде ... ... ... талдауына үлкен көңіл бөлінеді.
Банк кепілдіктері.
«Қазақстанның Даму Банкі ... ... ... Банктің маңызды
стратегиялық міндеттерінің бірі басқа кредит институттары беретін
қарыздар мен ... ... ... ... ... ... ... Республикасы экономикасының өндірістік секторына кредит
беруді ынталандыру болып табылады.
Осының салдарынан Банк заңды ... үшін ... ... ... ... және өзге де міндеттемелерге банктік кепілдіктер
беретін қызметтерді ұсынады. Кепілдіктер берудің тәртібі мен ... ... ... туралы меморандумда белгіленеді.
Инвестициялық банкинг қызметтері.
Қазақстанның дамып келе жатқан экономикасы қаржыландыруды тартуды
экономиканың кез келген бөлшегі ... ... бір ... ... ... тарту тек өз бизнесіңді кеңейтіп, нық капиталдануға ... қана ... ... ... стратегиялық әріптестермен қарым-
қатынасты әрі орнатуға, әрі қалпына келтіруге және өзі туралы әлемге паш
етуге ... ... ... ... ғылыми-техникалық прогреске, жаңа
өндірістік қуаттар құруға, жетілдіруге және ... ... ете ... ұзақ ... ... ... ретінде инвесторлар үшін
табыстың елеулі көзі болып табылады.
Осыған байланысты Қазақстан саяси тұрақты және тез дамушы ... ... ... шетелдік инвесторлар үшін өте тартымды.
Қаржы қызметтері нарығының ... ... өз ... бірі ... жаңа ... ... міндеттейді, олардың бірі
инвестициялық банкинг болып табылады.
Инвестициялық банкинг халықаралық ... ... ... ... ... ... консультациялау, сенімгерлік
басқару, бағалы қағаздар нарығында андеррайтинг бойынша ... ... ... қызметті білдіреді. Еліміздің қаржы нарығын ... ... ... ... қызметтеріне сұраныстың артқаны туралы
куәландырады.
Осыған орай, Банктің бағалы қағаздар нарығының кәсіби қатысушысы бола
отырып, Банк ... ... ... тікелей қаржыландырумен қатар
инвестициялық банкинг қызметтерін, атап ... ... ... ... ... және ... ... көрсетуге
құқығы бар, осылай ол өзінің әлеуетті клиенттерінің талаптарын толығымен
қанағаттандырады.
Банк осы сәтте ... ... ... ... ... ұсынады:
- S&P, Moody’s, Fitch (rating advisory services) сияқты рейтинг
агенттіктерінің рейтингтерін алуға арналған қызметтер;
- компанияның ... ... ... ... ... және
қаржылық құжаттамаларды дайындауды, ... қор ... кіру ... ... қоса ... Банк ... қор ... алып шығу (IPO-Initial Public Offering);
- инвесторлар іріктеуді, заңдық және ... ... қоса ... ... қарызды ұйымдастыру;
- нарықты талдауды, клиенттерді қор нарығына алып шығу ... ... ... қоса ... ішкі және ... ... ... шығаруды ұйымдастыру және андеррайтинг,
облигацияларды халықаралық және Қазақстандық биржалардың ... ... ... ... ... ... ... басқа да қаржылық консалтингтік қызметтер.
Андеррайтинг және қаржы консультантының қызметтері.
Қаржы консультантының қызметтері.
Қаржы консультантының ... ... ... ... мемлекеттік тіркеу үшін бағалы қағаздарының бүкіл
құжаттамасын дайындау және орналастыру;
2. ҚҚА, Қазақстан Қор ... ... ... ... оларды ішкі қаржы нарығының сауда-саттық алаңының ресми тізіміне
енгізу мәселелері бойынша өзара іс-қимыл;
3. Шығаруға ұсынылатын бағалы қағаздардардың құрылымы мен ... ... ... ... ... ... ... шеңберінде өзінің
клиенттерінің бағалы қағаздарын ішкі қор биржасында орналастыру бойынша
қызметтер көрсетеді, оның ішінде:
1) әлеуетті ... ... ... ... ... ... (баға белгіленімдерін қойып
шығу.).
Корреспонденттік қатынастар.
Банк теңгеде, АҚШ долларында, ... ... ... ... және ... ... ... шоттар ашылған қазақстандық
банктермен де, шетелдік банктермен де корреспонденттік ... Даму ... ... ... сай Банк мынадай жағдайларда
заңды және жеке ... ... ... алады, банк шоттарын аша
алады:
1. Даму Банкінің қарыздарын, төлемдер жүргізу және ақша ... ... және ... ... ... қоса алғанда
Даму Банкі қызмет көрсететін инвестициялық жобалар мен ... ... ... ... көзделген басқа қарыздарды және
қаражаттарды салу үшін банк ... ашу және ... Бұл ... ... ақша сомасы осы тармақшада көзделген олар бойынша жасалатын
операциялар сомасынан артық болмауы тиіс;
2. Шартты салымдардың ... ... ... қатар мемлекет
кепілдік берген қарыздар бойынша жасалған шарттарға сәйкес резервтік
шоттарды ашу және ... Даму ... ... ... ... міндеттемелерін
қамтамасыз ету мақсатында қаражатты салуға арналған банкілік шоттарды ашу
және жүргізу;
4. Даму Банкінің өтімділігін қамтамасыз ету мақсатында ... ... ... ... ... ... Даму ... Қазақстанның экономикасын
әртараптандыруға жәрдемдесетін аса күрделі, капитал сыйымды және ұзақ
мерзімді инвестициялық жобаларды табысты ... ... ... ... жеке ... істеуді кепіл ете отырып, Қазақстанның
Даму Банкі өнеркәсіп пен инфрақұрылымның шикізаттық емес ... ... ... ... бірқатар қаржылық және
консультациялық қызмет көрсетуді ұсынады:
1. инвестициялық жобалар мен экспорттық операцияларды ұзақ
мерзімді кредиттеу
2. жобаларға ... ... ... банк ... ... жобалық қаржыландыру
5. инвестициялық банкинг қызметтері
6. синдикаттауды ұйымдастыру және басқалар.
Инвестициялық жобаларды іріктеу кезінде қосымша құн экономикалық
тізбегін қалыпты дамыта ... ... ... өнім ... ... ... нарықтарға шығу жағынан келешегі бар жобаларға басымдық
беріледі.
2005 жылы құрылған «ҚДБ-Лизинг» АҚ еншілес ұйымы Қазақстанның
Даму Банкімен бірге клиенттерге өнеркәсіптің ... ... ... ... үшін ... ... қызметтерін ұсынады
[22].
2.4 Даму Банкінің капиталы, есебі, есептілігі және тәуелсіз ... ... ... капиталы.
Даму Банкiнiң жарғылық капиталы кемiнде отыз миллиард ... Даму ... ... ... ... ... ... тиесiлi болады.
Даму Банкiнiң жарғылық ... ... ... экспорттық
операцияларға кредит беруден басқа, кредит беру мақсатына жiберiлмейдi
және Меморандумға сәйкес айқындалатын қаржы құралдарының iшкi және сыртқы
рыноктарында, оның ... ... ... ... ... ... биржасы, орталық депозитарий) құрған заңды ... ... ... акционерлердің жалпы жиналысының шешімі бойынша
лизинг ұстаушы ұйымдардың және өзге де ... ... ... қатысқан акцияларды сатып алу үшiн инвестицияланады.
Даму Банкiнiң заңды тұлғалардың жарғылық капиталына қатысуы.
Даму Банкi Меморандумға және Қазақстан ... ... Даму ... бұрын кепiлге ресiмдеген заңды ... ... ... ... ... одан әрi ... мақсатында өндiрiп
алған;
2) бағалы қағаздар рыногының кәсiби қатысушылары (қор биржасы,
орталық ... ... ... ... ... ... акционерлердің жалпы жиналысының шешімі бойынша лизинг ұстаушы
ұйымдардың және өзге де ... ... ... ... ... ... ... шеңберінде заңды тұлғалардың
жарғылық капиталдарына, сондай-ақ мезониндік қаржыландыру кезінде қарыз
алушылардың жарғылық капиталдарына қатысқан жағдайларда заңды тұлғалардың
жарғылық ... ... ... Даму Банкі жүз процент қатысатын ұйымдардың
басқару органдарында тәуелсіз директорлардың болу ... Даму ... ... құқылы.
Даму Банкiнiң провизиялар (резервтер) қалыптастыруы.
Даму Банкiнiң сыныпталған активтер және шартты мiндеттемелер бойынша
провизиялар қалыптастыруы қаржы рыногы мен ... ... ... ... жөнiндегi уәкiлеттi мемлекеттiк органның нормативтiк құқықтық
актiлерiне сәйкес ... ... ... ... саясатын акционерлердің жалпы жиналысы
айқындайды.Даму Банкiнiң есеп саясатын  Даму Банкiнiң директорлар кеңесi
бекiтедi.
Даму Банкі ... есеп ... мен ... ... жасауды
Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік
туралы заңнамасына сәйкес ... ... ... ай сайын бюджеттi атқару жөнiндегi ... ... ... ақшасының шығыстары туралы;
2) ай сайын облыстардың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың)
жергiлiктi ... ...... бюджеттер ақшасының
шығыстары туралы;
3) ай сайын бюджеттi ... және ... ... жөнiндегi
уәкiлеттi органдарға – Даму Банкiне республикалық ... ... ... маңызы бар қаланың, ... ... ...... ... ... ... игерiлуi туралы есептілікті табыс етеді.
Даму Банкiнiң аудитi.
Даму Банкi қызметiнiң ... ... ... ... ... ... ... таңдап алынған аудиторлық ұйым жыл сайын
жүзеге асырады. Даму ... ... ... ... аудит
аяқталғаннан кейiн акционерлердiң жалпы жиналысында қаралып, бекiтiледi.
Есептемелер мен аналитика.
Қазақстанның Даму ... ... ... және ... ... Банк туралы анық және ... ... ... ... Банк қызметінің негізгі принциптер ретінде
әділдік, қол ... ... ашу ... ... және
толықтылығы бекітілген.
Бұл принциптер бойынша заңнамамен орнатылған мезгіліне сәйкес дер
кезінде Банк сайтында тоқсандық, жылдық ... ... және Банк ... есеп ... ... және потенциалды инвесторлардың ыңғайлығы үшін қазіргі несие
Банк рейтингтері туралы мәлімет, соның ішінде дүниежүзілік ... Банк ... есеп ... Банк ... эмиссиялары
туралы толық анықтамалары, өткен және жоспарлық құнды ... ... ... ... үшін ... ... ... презентациялар жарияланған.
Жарты жылда Банкпен өткізілетін Қазақстан Даму Банкінің мемлекеттің
банк секторында позициялану және Банк жүзеге асырған жобалардың ... ... ... аналитикалық зерттеулерде бұл бөлімде
орналасқан.
Банк маңызды корпоративтік оқиғалар ... дер ... ... ... ... ... басқару кодексіне сәйкес
Банктін қайта ұйымдастыруы, ... ... ... ... ... Банк ... ... еңгізу және басқада маңызды
мәселелер жатады.
13 ақпан 2009 жылы ... «ҚР ... ... ... ... ... қоры қызметінің мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар
енгізу және ... ... қоры ... ҚР Заңының күші жойылды
деп тану туралы» заңға қол қойды.
«Қазақстан Даму Банкі» АҚ ... ... ... ... ... үшін өзінің қаржылық ашықтығының жоғарғы деңгейін тұрақты
түрде ұстайды.
2001 жылдан бастап, Банк өзінің қаржылық есебін Халықаралық қаржылық
есеп ... ... ... ... ... ... ... әр тоқсандық және жылдық қаржылық есебі, тұрақты түрде Банктің веб-
сайтында көрсетіліп тұрады, сонымен қатар Банктің тоқсандық және ... ... ... қор ... (KASE) ... ... ... туралы ақпарат.
Қазақстан Республикасының заңнамасына және Халықаралық ... ... ... даму ... АҚ жылдық қаржылық есептің
дұрыстығын растау және ... ... ... ... мен ... ... үшін, кәсіби аудиторлық ұйымды (сыртқы ... ... ... таңдайды.
Жыл сайынғы Банк қызметінің сыртқы аудитін 2009 ... 18 ...... ... ... ... ... Директорлар Кеңесінің
шешімімен бекітілген акцияларының (қатысу үлестерінің) елу және одан ... ... ... ... ... ... «Самұрық – Қазына» АҚ-ға
тікелей және жанама тиесілі ... ... ... ... ... алу Ережесіне сәйкес таңдап алынған аудиторлық ұйым
жүргізеді.
2008 ... ... ... қаржылық есебінің тәуелсіз сыртқы аудитін,
«Үлкен төрттікке» кіретін ... ... ЖШС ... ... ... 2010 жылдық қаржылық есебін аудиттік тексеру қызметін сатып
алу ... шарт ... ... ... ... ... 21 280 мың
теңгені құрады. Бұл сома Қазақстан Республикасының заңнамасында
қарастырылған ... ... ... ... ҚҚС), алым және аудиторлық
қызметті көрсету барысындағы барлық шығындардан тұрады.
Сыртқы аудитордың көрсететін қызметтерінің түрлері.
- Банктің 2010 жылдың ... ... ... ... шоғырландырылмаған қаржылық есептілігін шолу жөніндегі аралық
рәсімдер; 
- Банктің 2010 жылдың бірінші жартыжылдығы ішіндегі ... ... ... ... ... ... ... Банктің 2010 жылдың шоғырландырылған және ... ... ... жөніндегі аралық рәсімдер;
- Банктің 2010 жылдың шоғырландырылған және шоғырландырылмаған
қаржылық есептілігінің аудит бойынша жобасы;
- ... 2010 ... ... және ... есептілік аудитінің қортындысы;
- Банк басшылығына арналған қортынды хат.
Сыртқы аудитор – аудиторлық қызметтен тыс ... ... ... ... және ... есебін жүргізу саласында кеңес береді;
- Директорлар Кеңесінің мүшелерін, Банк жетекшілерін және ... ... ... ... ... ... ... сыртқы аудиторына шоғырландырылған
қаржылық есебінің аудитін жүргізу барысында қолдау көрсетеді.
2001 жылдан 2007 жылға дейін Банктің ... ... ... ... тәуелсіз аудиторлық ұйымдар атқарды: «KPMG Janat» ЖШС,
«Эрнст энд Янг Казахстан» ЖШС, «Делойт и Туш» ЖШС, ... ... ... ... Даму ... ... ... айқындығын Банктің қаржылық
нәтижелеріне мүдделі барлық, ... үшін ... ... ... жылдан бастап Банк есептілікті Қаржылық есептің халықаралық
стандарттарына (ҚЕХС) сәйкес жасайды.
2005 жылдан бері Банктің қаржылық ... ... ... ... ... ашық ... нәтижелері бойынша таңдап алынатын, беделді,
Deloitte халықаралық компаниясы жүргізеді. Банктің қаржылық нәтижелеріне
қатысты сыртқы ... ... мен ... тек ... өз
көзқарастары болып табылады және Банктің бағасымен сай ... ... ... ... ... ... 2011 |2010 ... ... ... ... ... |
|Наурыз, 2011 ... ... ... 2010 ... ... |
| ... Директорлар кеңесімен бекіту ... 2011 ... ... ... 2010 ... |
| ... ... ... ... |
| ... ҰӘҚ» - ның ... ... 2011 |Тәуелсіз аудитормен расталған 2010 жылдық |
| ... ... ... ... – маусым, |2011 жылдың бірінші тоқсандық қаржылық ... ... ... ...... |2011 ... ... ... ... ... ... шолу ... аралық рәсімдер;  |
|Шілде – қыркүйек, |2011 ... ... ... ... ... ... ... ...... |2011 жылдың үшінші тоқсандық қаржылық ... ... ... ... Даму Банкiнiң органдары
Даму Банкiнiң органдары мыналар:
1) жоғары органы – акционерлердiң жалпы жиналысы;
2) басқару органы – ... ... ... органы – басқарма;
4) Қазақстан Республикасының заңнамасына және Даму ... ... өзге де ... ... органдарының функциялары, өкiлеттiктерi мен қызмет тәртiбi
Қазақстан Республикасының Даму Банкi туралы Заңында, ... өзге де ... ... ... және Даму
Банкiнiң жарғысында белгiленедi.
Директорлар кеңесі.
Директорлар кеңесінің төрағасын қоса алғанда, директорлар кеңесінің
мүшелері қаржы нарығы мен ... ... ... мен ... ... мемлекеттік органның келісімінсіз сайланады.
Директорлар кеңесін сайлау тәртібі мен оның ... ... ... және Даму ... ... ... ... орган болып табылады және Даму ... ... ... жүзеге асырады. Басқармаға басқарма төрағасы
басшылық етеді. Басқарма Қазақстан Республикасының Заңдарында және ... ... Даму ... ... ... мен ... құзыретіне жатқызылмаған қызметтің кез келген мәселелері
бойынша шешімдер қабылдауға құқылы. Басқарманы ... ... ... ... және Даму ... жарғысына сәйкес
айқындалады.
Қазақстанның Даму Банкі Қазақстан ... ... ... кредиттік – институт болып табылады.
Қазақстанның Даму ... ... ... Оның ... жалпы жиналысынан;
2. Оның Директорлары ...... ... ... ... ... Даму ... ... Оған ... басқарушы Директорлардан;
5. Даму Банк Президент аппаратының басшысынан;
6. Даму ... ... ... басшысының құзырындағы:
қауіпсіздік комитетінен; банк ... ... icтey ... ... ... стратегиялық ... ... ... ... ... және
талдау ... Даму ... ... ... а) ... (қаржылық активтер мен міндеттемелерді есепке ... ... ... ... алу басқармасы;
бюджетті жоспарлау басқармасы; бас бухгалтерия);
8. ... ... ... а) ... ... (№1 ... жобаларды кредиттеу басқармасы; №2
инвестиииялық жобаларды кредитгеу ... ә) ... ... (№1 ... ма; №2 ... б) ... кредиттер және
қаржылық емес активтерді өткізу (сату) басқармасынан ... ... ... және ... басқармасы; экспорттық кредиттеу
басқармасы; агенттік ... ... ... Вице – ... ... ... ... операциялар
басқармасы; қарыз алу және құрылымдық қаржыландыру басқармасы; қаржылық
тәуекелдерді бақылау басқармасы; банктің ... ... ... ету
басқармасы мен жобаларды құқықтық сараптау басқармасынан тұратын ... ... ... ... ... Даму ... осы Даму ... Директорлары кеңесі
(Директораты) басқарады.
Қазақстанның Даму Банкінің ... ... ... ... органы), Даму банкінің президенті (атқарушы органы),
ішкі аудит кызметі (бақылаушы), директорлар ... ... ... Даму ... ... кеңесі осы кеңестің
төрағасынан және акционерлердің жалпы жиналысы сайлайтын жеті ... ... ... үш ... ... ... ... белгілейді.
Қазақстан Республикасының Үкіметі Қазақстанның Даму Банкі Директорлар
кеңесінің төрт мүшесінің ... ... ... ... мүшелерінің арасынан акционерлердің жалпы жиналысына Даму Банкі
Президентінің ... ... ... кеңесі акционерлердің мүдделерін іске асыруды
және құқықтарын қорғауды, Банктің алдында тұрған стратегиялық міндеттерге
қол жеткізуді ... ... ... ... ... ... ... отырып, Банктің Директорлар Кеңесінің үш
мүшесі Ұлттық әл-ауқат Қоры «Самұрық – ... АҚ ... ... ... ... болып табылады.
Бүгінгі күні «Қазақстанның Даму Банкі» АҚ Директорлар кеңесінің
жанында мынадай тұрақты ... ... ... ... Аудит жөніндегі комитет және тағайындаулар мен сыйақылар
жөніндегі комитет. Олардың қызметінің ... Банк ... ... ... ... және бұл мәселелер бойынша Директорлар Кеңесіне
консультация беру болып табылады.
Директорлар кеңесінің өз функцияларын толыққанды ... ... ... акционерлердің құқықтары мен мүдделерін іске
асыруға кепілдік беретін рәсімдік талаптарды сақтауын қамтамасыз ету үшін
Банктің корпоративтік хатшысы лауазымы енгізілді.
Қазақстанның Даму ... ... ... ... осы ... ... жиналысы eкі жылдан аспайтын мерзігмге сайлайды.
Даму Банкінің Директорлар кеңесі өз өкілеттігіне орай:
1. Даму ... ... ... ... ... Даму ... әрбip ... жылына арналған бюджетті бекітеді;
3. Даму Банкі президентінің ұсынуы бойынша Даму ... ... ... және кызметтен босатады;
4. Даму Банкінің ішкі аудит құрылымдық бөлімшесінің ... және ... ... Жыл ... Даму ... есеп ... бекітеді.
Қазақстанның Даму Банкінің жыл сайынғы сыртқы ... ... ... ... белгілейтін тәртіппен таңдап алынған
аудиторлық ұйым (аудитор) жургізеді.
Қаржы жылының ... ... Даму ... ... сыртқы
аудит жургізу туралы аудиторлық ұйыммен арадағы келісімшартты (шартты)
Даму ... ... ... ... төрағасы жасайды және ... ... ... ... ... ДАМУ ... ҚАРЖЫЛЫҚ ОПЕРАЦИЯЛАРЫ ЖӘНЕ ЖОБАЛАРЫ
3.1 Банк жүйесіндегі Қазақстан Республикасының Даму Банкі: ... ... ... құзыреті және қаржылық операциялары
Қазақстанның Даму Банкі жарғылық капиталына мемлекеттің қатысуы 100
процентті құрайтын, өзіне берілген ... ... ... ... ... банк жуйесінің екінші деңгейіне қосылмайтын,
Қазақстан ... ... және одан ... жерлерде жүзеге
асырылатын инвестициялық-қаржылық қызмет пен ... ... ... ... ... ... және
ынталандыру мақсатында акционерлік қоғам нысанында кұрылған заңды ... ... ... ... табылады [27].
Деңгейаралық Қазақстанның Даму Банкінің айрықша құзыретіне қайтарымды
негізде қаржыландырылатын (бюджеттік кредит арқылы) республикалық және
жергілікті инвестициялық жобаларға, сондай-ақ ... ... ... ... қаржыландырылатын жобаларға қызмет көрсету жөніндегі
агенттің функциясын орындау жатады [28].
Қазақстанның Даму ... өз ... ... мемлекеттік
инвестициялық қызметті жетілдіру және оның ... ... ... мен ... ... дамыту, ел экономикасына
сыртқы және ішікі инвестициялар тартуға жәрдемдесу ... ... ... іске ... турғысынан Қазақстанның Даму Банкіне:
1) инвестициялық жобаларға бес жылға және одан артық ... ... ... беру;
2) инвестициялық жобаларға он жылға және одан ... ... ... ... (ұзақ мерзімге) кредит беру;
3) ел ... ... ... ... ... ... ... резиденттерінің экспорттық
операцияларын кредиттеу;
4) басқа қаржылық-кредиттік ... ... ... ... ... ... ... беру;
5) бірлесіп қаржыландыру жолымен Қазақстан ... ... ... ... бepyдi ынталандыру;
6) Қазақстан Республикасынын Үкіметі іске асыратын инвестициялық
жобаларды ... ... ... ... және ... ... ... сәйкес өзге де міндеттер
жүктелген.
Қазақстанның Даму Банкі ... тән ... ... ... ... ... ... бекіткен өзінің Кредит саясаты
туралы Меморандумына ... ... ... және ... ... ... осы жобалар мен ... оның ... ... ... ... ... қаржыландырылатын республикалық және жергілікті
инвестициялық жобаларға, сондай-ақ мемлекет кепілдік берген заемдар
есебінен қаржыландырылатын ... ... ... ... орындайды;
3. республикалық және жергілікті инвестициялық жобалар ретінде
кайтарымды негізде қаржыландыруға ... ... ... ... ... ... есебінен қаржыландыруға ұсынылатын
жобаларға банктік ... ... өз ... ... ... өзі қызмет көрсететін
республикалық және жергілікті инвестиииялық жобаларға, сондай-ақ мемлекет
кепілдік берген заемдар есебінен ... ... icкe ... ... өз ... ... ... орындауын қамтамасыз ету
жөнінде шаралар қолданады;
6. мемлекет кепілдік берген заемдарды қоса алғанда, мемлекеттік емес
заемдар алады,оларға қызмет көрсетеді және өтейді;
7. ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасы Үкіметінің мемлекетк кепілдіктер бойынша
міндеттемелерді орындауына және ... ... өзге де ... орындауына байланысты республикалық бюджеттен бөлінген
қаражатты қайтару жөніндегі агенттің функциясын орындайды.
Қазақстанның Даму ... ... ... саясаты туралы Меморандумына сәйкес тиісті қаржы
жылына арналған өз кредиттік саясатын ... ... ... және ... ... қабілеттілігін
талдау нәтижелері бойынша инвестиииялық жобаны қайтарымдылық негізінде
қаржыландырудың қыйсындылыгын анықтауға;
3) ... ... ... үшін ... және консультанттарды
тартуға;
4) кредит саясаты туралы Меморандумда белгіленген шектерде және
тәртіп негізінде заем қаражатын қоса ... ... ... қаржылық
құралдардың ішкі және сыртқы рыноктарында ... бос ... ... ... шекте заемдық қаражаттарды, оның ішінде
республикалық және жергілікті бюджетгерден заемдық қаражаттарды тартуға;
6) бағдарламаға енбейтін республикалық және жергілікті ... ... ... және ... белгіленетін шектеулерің ескере
отырып, бірлесіп қаржыландыруды қоса алғанда, оларға кредит беруге;
7) жиынттық көлемі Меморандумда ... өз ... ... және ... ... ... ... да қаржылық
институттардың қатысуымен қарыз алудың ұйымдастырушысы және қатысушысы
болуға құқылы [29].
Қазақстанның Даму Банкі агент ретінде ... ... ... ... және ... ... ... қаржыландыру
бюджеттік бағдарламалардың әкімшілері тарапынан осы Банкке қаражаттар
аудару жолымен жүзеге асырылады.
Өзi ... ... ... ... қатысты агенттік қызмет
көрсету шарттарына сәйкес Қазақстанның Даму Банкі:
1) ... ... icкe ... ... ... ... қаржылық жәй – күйінің;
3) іске асырылатын жобалар бойынша жұмыстар, көрсететілетін қызметтер
көлемінен нақтылы ... ... ... Даму ... республикалық және жергілікті инвестициялық
жобалар ретінде кайтарымды негізде қаржыландыруға ұсынылатын жобалардың,
сондай-ақ ... ... ... ... ... қаржыландыруға
ұсынылатын жобалардың банктік сараптамасын тиісті шарт ... ... ... ... ... ... нәтижелері жөніндегі
Қазақстан Даму Банкінің қорытындысы ... ... ... ... мен төлем қабілеттілігі, заемды қайтарудың
қамтамасыз етілуі туралы, қаржыландырудың нысаны мен ... ... ... ... ... ... ... туралы
қорытындыларды қамтиды [27].
Қазақстанның Даму Банкі бюджетті атқару жөніндегі ... ... ... ақша ... ... ... ... қаласының және Астана қаласының ... ... ақша ... ... туралы, сондай-ақ
бюджетті атқкару және бюджеттік жоспарлау жөніндегі уәкілетті органдарға
республикалық бюджеттен өзіне, жергілікті ... ... және ... әкімдіктеріне бөлінгенген заемдық қаражаттардың
игерілуі туралы есептілікті ай сайын табыс етіп отырады.
Қазақстанның Даму Банкі өз ... ... ... ... ... ... ... операцияларды жүзеге асырады:
1. заңды тұлғаларға ақылы, ... және ... ... ... нысанда кредитгер береді;
2. заңды тұлғаларға ақшалай нысанда орындалуы көзделетін банктік
кепілдіктер береді;
3. заңды тұлғаларға ... ... ... ... ... және өзге де ... ... аккредитив ашады (қояды) және растайды, ... ... ... ... ... ... ... мақсатында банктер мен банктік
операциялардың жекеленген түрлерін ... ... ... ... ... және жүргізеді;
6. өзі қызмет көрсететін инвестициялық жобаларға және ... ... ... ... ... ... мен ақша
аударымдарын жүзеге асыру мақсатында Даму Банкінің заемдарын, ... ... ... ... және жергілікті бюджеттердің
қаражаттарын есепке алу ұшін банктік шоттар ашады және ... ... ... ... ... ... мемлекет кепілдік
берген заемдар туралы шарттарға сәйкес резервтік шоттар ... ... ... ... Даму ... ... мадеттемелерін қамтамасыз
ету мақсатында қаражаттарды есепке алу үшін банктік шоттар ашады және
жургізеді;
9. өзінің ... ... ... ... ... ... корреспондент-банктердің, ұйымдардың тапсырмалары бойынша
арқылы есеп айырысады;
10. заңды тұлғалардың ақша аудару ... ... ... өз ... пайдасына төлемдік құзжатгарды (век- сельдерден
басқасын) инкассоға қабыддайды;
12. ... ... ... ету ... ... ... тиісті заңнамалар мен ресми құжаттарда белгіленген ... ... ... ... қызмет жүргізіледі;
14. лизингтік қызмет жүргізеді,
15. эмиссиялық бағалы қағаздар шығарады;
16. өз ... ... ... ... Банкі өзінің қызметінде қаржыландырудың ... ... Орта ... және ұзақ мерзімді несиелендіру, сонымен қатар,
қаржы салымы жобаларын ортақ қаржыландыру;
- Экспорттық операцияларды ортақ қаржыландырумен ... ... ... ... ... ортақ жобалық қаржыландыру;
- Қаржы салымы жобаларын жобалық қаржыландыру;
- Даму ... (әрі ... ... ... қатысатын, жарғылық
капиталдағы лизинг-беруші ұйымдарды несиелендіру);
- Қаржылық лизинг.
Қаржы салымы жобалары мен ... ... және ... ... ... ... ... Банкі қаржы салымы жобадарын және ... ... ... ... ... тұжырымдама:
- Меморандуммен анықталған, басымдылықпен қаржы салымы жобаларының
сәйкес келуі;
- ... және ... ... жобаны жүзеге асыру шешімінде құрылатын, өнім өткізу мүмкіндігі,
және шикі зат базасының жеткіліктілігі;
- ... ... ... және ... ... ... ... нысанын сатып алу;
- экологиялық талаптарды сақтау;
- институтты ... ... ... менеджменттің барлығы;
- ұсынылатын несие құралын ... ... ... ... қамтамасыз етудің барлығы;
- қарыз алушыдан талап етілетін талаптардың орындалуы ... ... ... ... ... және ... Банкі несиелейтін Шектеулі несиелеу   «Қазақстан Республикасының
Банкі туралы» Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 25 сәуірдегі ... ... ... ... арқылы жүргізіледі.
Сыйақы тағайындау мөлшері және тарифтер.
Даму Банкі ... ... мен ... ... ... ... Даму ... қарызға алынған және операциялық
шығыстардың орташа құнын есепке алу ... ... ... қарызға
алудың орташа құны, сыйақы тағайындаудың шектік (жоғары және ... ... мен ... Директорлар кеңесі бекіткен
тәртіпте Даму Банкінің активтер мен пассивтерді ... ... 5 млн. АҚШ ... ... сомадағы инвестициялық жобалар,
экспорттық операциялар бойынша және лизинг беруші ұйым ұсынатын қарыздар
бойынша сыйақы тағайындау мөлшері туралы шешім Директорлар ... ... ... комитетінің шешімін ... ... ... ... ... ... ... мен валюта:
Инвестициялық жобаларды несиелеуде қарыздарды берудің мына мерзімдері
белгіленеді:
- орта мерзімді ... ... (5 ... 10 ... ұзақ мерзімді инвестициялық қарыздар (10 жылдан 20 жылға
дейін).
Инвестициялық жобаларды несиелеу ... ... және ... инвестициялық жобалардың талаптарына сәйкес жүзеге асырылады.
2) Несиелеу көздері:
Инвестициялық жобаларды несиелеу үшін қарыз қаражат пайдаланылады,
соның ішінде ... ... ... сондай-ақ Даму Банкі
мемлекеттік кепілдік негізінде алынған қарыздар пайдаланылады.
3) Қаржыландырудың төменгі ... ... ... Даму ... ұсынатын қарыздың төменгі
сомасы 5 млн. АҚШ ... ... ... ... ... ... ... кепілдеме беру жағдайында Даму
Банкі мен еншілес ұйым-лизинг ... ... ... инвестициялық
жобаларды қаржыландырудың төменгі сомасы 5 млн. АҚШ ... ... ... ... лизинг және кепілдеме беру жағдайында Даму Банкі
мен еншілес ұйым-лизинг берушінің өзара ұсынатын инвестициялық жобаларды
қаржыландырған жағдайда ... ... ... бөлігіндегі талаптар
Даму Банкіне таралмайды.
4) Шешімдерді қабылдаудың ... ... ... ... оң ... алған
инвестициялық жобаны несиелеу мәселесі Даму Банкінің Несие комитетінің
қарауына ... Даму ... ... ... оң ... ... жобаны несиелеу мәселесі Даму Банкінің Директорлар Кеңесіне
жобаны қаржыландыру туралы шешімді қабылдау үшін қарауға беріледі [8].
Экспорттық операцияларды ... ... ... және ... ... ... ... экспорттық операциялардың
талаптарына байланысты анықталады. Экспорттық операцияларды ... ... және ... ... ... операцияның талаптарына
сәйкес жүзеге асырылады.
2) Несиелеу көздері:
Экспорттық операцияларды несиелеу үшін:
- мемлекеттік ... ... ... қарыз қаражаттар;
- Даму Банкінің жарғылық ... оның ... 20% ... ... ... ... ... Банкі ұсынатын экспорттық операциялар жөніндегі қарыздың төменгі
сомасы 1 млн. АҚШ долларына балама көлемде белгіленеді.
Даму Банкінің несие портфеліндегі экспорттық ... ... ... ... ... Шешімді қабылдау тәртібі:
Банк сараптамасының нәтижесі бойынша оң қорытынды алған экспорттық
операцияларды несиелеу мәселесі Даму Банкінің ... ... ... млн. АҚШ долларынан аспайтын  сомадағы балама ... ... ... шешім Даму Банкінің Несие комитетімен
қабылданады.
5 млн. АҚШ ... ... ... балама экспорттық
операцияларды несиелеу бойынша шешім Даму Банкінің ... ... ... шығарғанда, Директорлар Кеңесіне ... ... ... ... қабылдау үшін қарауға беріледі [23].
Лизингтік келісімдерді жасау.
1) Қаржылық лизинг ... ... және ... ... шартын жасағанда мына мерзімдер белгіленеді:
- орта мерзімді (3 жылдан 10 жылға дейін);
- ұзақ ... (10 ... 20 ... ... ... ... және ... валютасында жүзеге асырылады.
2) Қаржыландыру көздері:
Лизингтік келісімдерді ... үшін ... ... оның ... ... ... қарыз пайдаланылады.
3) Лизингтік келісімніңтөменгі сомасы:
Даму Банкі жүзеге асыратын лизингтік келісімнің төменгі сомасы ... ... ... келісімдерді жүргізу лимитінен ... Даму ... ... ... жарғылық капиталда жүз пайыз үлесте
(барлық акциялармен) белгіленеді.
4) ... ... ... ... банк ... ... ... оң
қорытынды алған лизингтік келісімді жүзеге асыру ... ... ... ұсынылады. Несие Комитеті лизингтік келісімді жүзеге
асыру туралы оң ... ... ... ... ... ... шешімді қабылдайтын  Директорлар кеңесіне қарауға
ұсынылады [21].
Лизинг беруші ... ... ... мерзімі және валюта:
Лизинг беруші ұйымды несиелеуде мерзім Даму Банкі мен лизинг беруші
ұйымдардың ... ... ... ... ... ... Лизинг беруші ұйымды несиелеу ұлттық және шетел
валютасында ... ... ... ... ... ұйымды несиелеу үшін қарыз қаражат, мемлекеттік
бюджеттен алынатын қарыздар пайдаланылады.
3) Несиелеудің ... ... ... ... ... ... ... сомасы Даму Банкі мен
лизинг беруші ... ... ... ... ... ... белгіленеді.
4) Шешімді қабылдаудың тәртібі:
Лизинг беруші ұйымды несиелеу мәселесі Даму Банкінің қарауына
ұсынылады. Даму ... ... ... лизинг беруші ұйымды несиелеу
туралы оң ... ... Даму ... ... ... ... ... мониторингі және бақылау: несие ... және ... Даму ... үздіксіз жүзеге асырылады және
банк қарыз ... ... ... ету мерзімі бойында қарыз алушыны,
лизинг алушыны ... және ... ... ... және төлем
қабілеттілігі әрекетін, қарызды мақсатты пайдалану, лизинг ... ... және ... ... іске ... лизингтің шартын қамтиды.
Даму Банкі Заңның 17-бабына сәйкес ... және ... ... ай ... ... ... ... және провизия 
қалыптастыруды (резервтерді) жүргізеді [31].
Кепілдеме ұсыну.
1) Даму Банкінің кепілдеме беруді шектеуі:
Даму Банкі Заңның ... ... ... ... отырып
кепілдеме береді. Даму Банкі қаржыландыру мақсатында кепілдеме берген
инвестициялық ... осы ... ... ... ... ... керек.
2) Мерзімдері және валюта:
Даму Банкі қаржыландыру мақсатында кепілдеме берген инвестициялық
жобалар және экспорттық ... ... ... осы
Меморандумда белгіленген Даму Банкінің инвестициялық ... ... ... несиелеу мерзімдерге сәйкес келуі керек.
Даму Банкінің лизинг беруші ұйымға беретін кепілдемесінің мерзімі
лизинг беруші ұйымы ... ... ... ... белгіленеді.
Даму Банкінің кепілдеме беруі іске ... ... ... ... немесе лизинг беруші ұйым тартатын
қарыздың талаптарына сәйкес жүзеге асырылады.
3) Кепілдеме сомасы:
Даму Банкі қаржыландыру мақсатында ... ... ... ... операцияларды несиелеу  кепілдемесінің төменгі сомасы осы
Меморандумда белгіленген Даму ... ... ... ... ... ... ... төменгі сомаға сәйкес келуі
керек.
Лизинг беруші ұйымның кепілдеме сомасы лизинг беруші ұйымның тартатын
қарыз ... ... ... ... жалпы көлемі Даму Банкінің үшінші тұлғалардың қарызы
бойынша, соның ішінде инвестициялық жобалар мен ... ... ... ... ... ... ... қоса алғанда, қолданыстағы
кепілдемелердің (шартты міндеттемелер) жалпы көлемінің Даму Банкінің жеке
қорына қатынасы 2:1 аспауы тиіс.
Даму ... ... ... ... ... ... шартты
міндеттемелер бойынша лимит орнатуға құқылы.
5) Шешімді қабылдаудың тәртібі:
Даму Банкі қаржыландыру мақсатында инвестициялық ... ... ... ... ... банк сараптамасы нәтижесі
бойынша оң ... ... ... ... ... ... Даму ... инвестициялық жобаларды іске асыратын үшінші
тұлғалардың қарызы бойынша кепілдеме беру туралы ... ... Даму ... ... Комитеті оң шешім қабылдаған ... ... іске ... ... ... ... беру
жөніндегі кепілдеме беру туралы шешімді Директорлар кеңесі Даму Банкінің
Несие Комитеті оң шешім ... ... ... ... іске ... үшінші тұлғаларға 5 млн. АҚШ
долларына балама сомадан аспайтын көлемдегі қарыз беру ... беру ... ... ... ... ... операцияларды іске асыратын үшінші тұлғаларға 5 млн. АҚШ
долларына ... ... ... ... ... беру жөніндегі
кепілдеме беру туралы шешімді Директорлар ... Даму ... ... оң шешім қабылдаған жағдайда қабылдайды.
Даму Банкінің лизинг беруші ... ... беру ... ... ... Даму Банкінің Несие комитеті оң шешім ... ... Даму ... ... міндеттемелердің (кепілдемелердің)
мониторингі және ... ... ... ... және бақылау Даму Банкімен үздіксіз жүзеге асырылады және
банк қарыз шартының ... ... ету ... ... ... ... несие қабілеттілігін талдау және төлем қабілеттілігі әрекетін,
қарызды мақсатты пайдалану, ... ... және ... іске ... ... ... Заңның 17-бабына сәйкес мониторингтің және бақылаудың
нәтижелеріне сәйкес ай сайын несие портфелін жіктеуді және ... ... ... ... ету.
1)Қарыздарды және кепілдемелерді қамтамасыз ету
Даму Банкі ұсынатын қарыздар мен берілетін ... ... және ... ... Заңнамасында қарастырылған
басқа да тәсілдермен міндеттемелерді орындауды қамтамасыз етілуі керек.
Аталған тармақшаның ... ... ... Даму ... ... лизингтік келісімнің төменгі сомасы лизинг беруші ұйымның
лизингтік келісімдерді жүргізу ... ... ... Даму ... ... жарғылық капиталда жүз пайыз үлесте (барлық акциялармен)
белгіленеді.
Даму Банкі  ... ... ... мен ... ... ету ... құрылымы және көлемі  Даму Банкінің Директорлар
кеңесімен анықталады.
2) Лизингтік келісімдер бойынша тәуекелдерді жабуды қамтамасыз ету
Лизингтік келісімдердің ... ... ... құны ... ... арқылы аванстық төлем түрінде және/немесе міндеттемелерді
қамтамасыз ету тәсілдерімен заңнамада ... ... ... ... ... сондай-ақ Даму Банкінің Директорлар
кеңесі ... ... Даму ... ішкі ... ... ... ... жолымен жабылуы керек.
Даму Банкі жүргізетін лизингтік келісімдер бойынша тәуекелдерді ... ... ... және көлемі  Даму Банкінің Директорлар кеңесімен
анықталады.
Лимиттер.
Бір қарыз алушыға арналған тәуекел бойынша лимит, ... ... ... ... және ... ... қосқанда (үлестес қарыз
алушылардың мен лизинг алушылардың тобы, елу ... ... ... ... ... жанама жататын заңды тұлғаларды
қоспағанда, соның ішінде акция (қатысу үлесі) пакеттері ««Самұрық»
мемлекеттік ... ... ... ... холдингі»
акционерлік қоғамының  және/немесе «Қазына»тұрақты даму қоры» акционерлік
қоғамының меншігіне тиесілі заңды ... Даму ... жеке ... 25
% ... ... ... ... кеңесі несие саясатының басымдықтарына
сәйкес салалық және аймақтық белгілері бойынша Даму ... ... ... ... ... ... белгілеуге құқылы.
Лизинг беруші еншілес ұйымдарға лизингтік қызметті жүзеге ... ... ... Даму ... ... ... ... ескеріп
жүзеге асырылады.
Кешенді банктік сараптама.
Даму Банкі банк ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асыруға құқығы жоқ. Банктік сараптама Даму
Банкінің ішкі ... ... ... жүргізіледі.
Банк сараптамасын жүргізу туралы талап  Даму Банкі жарғылық қорында
қатысудың жүз ... ... ... бар лизинг беруші
ұйымды несиелегенде, сондай-ақ олардың міндеттемелері бойынша кепілдеме
бергенде  таралмайды.
Даму Банкі ... ... ... ... қаржыландыруға ұсынылатын республикалық және
жергілікті бюджеттік инвестициялық жобаларды (бағдарламаларды);
- мемлекет кепіл беретін қарыздардың ... ... ... ... мемлекеттің кепілгерлігіндегі қаржыландыруға ... ... Даму ... қаржыландыруға немесе оның астында кепілдемеге
ұсынылатын инвестициялық жобалар мен ... ... ... Банкі банктік сараптаманы жүргізу мақсатында сарапшылар мен
кеңесшілерді тартуы ... Даму ... іске ... ... ... келісім негізінде Даму Банкі ... ... жүз ... (барлық акцияларымен) лизинг беруші ұйымдар жүргізуі мүмкін
[18].
Банктік сараптаманы жүргізуде құжаттарға талаптар.
Даму ... ... ... Даму ... ішкі құжаттарында
белгіленген талаптарға сәйкес ресімделген құжаттар болғанда жүргізіледі.
Банктік сараптаманы жүргізудегі тарифтер. Банктік ... ... ... Даму ... ... және ... ... Комитетінің шешімімен белгіленеді және Директорлар
кеңесімен бекітіледі. ... ... ... мен ... ... ... келісімдерде агентпен орындалатиын қызмет
түрлері, қызмет көрсету шарттары (агент орындаған ... үшін ... ... және Даму ... ... ... бойынша агент функциясын
тиісті орындамағаны үшін жауапкершілігі төмендегілер қарастырылады:
- қайтару негізінде қаржыланатын, республикалық және ... ... ... ... кепілді мемлекеттік қарыздар есебіне қаржыланатын, жобалар;
Сонымен қатар, келісімдік тапсырмалар ... ... ... ... ... ... кепілдемелері және
басқа да қарыздық тапсырмалары бойынша ... ... ... ... ... ... ... бойынша
агент қызметін орындау қарастырылады.
Даму Банкімен жобалар мен несиелерге қызмет көрсету ... ... ... ... қатар,  републикалық бюджет қаражаттарын
қайтару бойынша агент қызметі Даму Банкі қаражаты есебіне кредиторлар ... ... ... несие жинаушы міндеттермелерін орындауды
қарастырмайды.
Шеттен алып пайдалану.
Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес Даму Банкі ... ... ... ... және ... бюджеттерден
ішкі және сыртқы нарығында шеттен алып пайдалануды ... ... алып ... келесі үлгілерде жүзеге асады:
- қарыздық бағалы қағаздарды орналастыру және шығару;
- қарыз туралы келісімдерді (келісулерді) ... ... ... ... ... ... Республикасы бейрезиденттерінің банк аралық несиелерін тарту
және қарыз ... ... ... жасау жолымен бюджеттік
несиелер жүзеге ... Даму ... ... алып ... ... ... да шет ел ... жүзеге асады.
Лимиттер және шектеулер.
Қаржы салымы жобаларын, экспорттық ... ... ... несиелік және лизинг қызметін (міндеттерді) жүзе ... ... ... ... ... ... ... қарыз жеке капиталған
оның қатынасы бойынша 4:1  ара қатынасынан аспауы керек. Даму ... ... ... ... ... ... лимитті орнатуға құқылы.
Шектеу агенттік негізде қызмет көрсету қаражатына таратылмайды.
Даму Банкі қарыздары портфелінің құрылымы ... ... ... ара-қатынастар Даму Банкінің активтері мен пассивтерін
басқару бойынша ... ... ... ... портфельді басқару.
Құралдар мен лимиттер.
Даму Банкі инвестициялық портфельдің жалпы көлемінің мына көлемінде,
қаржылық нарық пен қаржылық ұйымдарды реттеу мен ... ... ... органның талаптарына жауап беретін төмендегі
қаржылық құралдардың ішкі және ... ... ... ... ... ... және қарызды қоса ... ... ... ... ... ... ... соның
ішінде
басқа мемлекеттердің заңнамасына сәйкес шығарылған ... ... ... % ... мына халықаралық қаржылық ұйымдары шығарылған құнды қағаздар:
- Халықаралық Қайта құру және Даму Банкі;
- Еуропалық ... Құру және Даму ... Азия Даму ... Ислам Даму Банкі;
- Халықаралық қарылық корпорация;
- Америкааралық Даму Банкі;
- Африка Даму Банкі;
- Еуропалық инвестициялық банкі (the European ... ... ... ... банкі (the Nordic Investment Bank);
- Еуропалық Кеңесті Дамыту Банкі (the Council of Europe Development
Bank).
Орналастыру бойынша лимит - 100 % ... ... ... ұзақ мерзімді «А-» рейтингінен кем емес
 («Standard & Poors» және «Fitch» ... ... ... ... «А3» ... емес («Moodys Investors Service» ... ... ... ... ие ... ... құнды
қағаздары - 70 % көп емес;
4. құнды ... ... ... ... ... жүзеге асыратын қор биржасы тізімінде аса жоғары және аса жоғары
санаттан кейінгі тізімге енгізілген мемлекеттік емес құнды ... ... емес ... үшін - 25 %, қаржылық ұйымдар үшін - 50 % көп ... «А-» ... кем емес ... & Poors» және «Fitch»
рейтинг агенттіктерінің жіктеуі бойынша) немесе «A3» кем емес ... ... ... ... ... ... ... - 70% көп емес;
6. шетелдік валютада - 100 % дейін;
7. ... ... ... - 20 % кем ... ... Республикасының Ұлттық Банкіндегі салымдарда
(депозиттерде), екінші деңгейлі шетел ... ... & ... ... ВВВ ... емес немесе Moodys шкаласы бойынша Ваа несие
рейтингіне ие),  екінші ... және ... ... ... ... - 50 % көп ... аса ... металдар, уәкілетті мемлекеттік органның лицензиясы
болғанда - 20 % көп емес.
Даму Банкі ... ... ... ... ... да ... құралдармен операциялар жасауға құқылы.
Даму Банкі жарғылық қордағы қаражаттың бөлігін (төленген ... ... 50 % көп ... Даму ... ... кеңесімен белгіленген
сенімді басқармаға және Қазақстан Республикасының заңнамасына ... ... ... ... ... ... қатысу көлемі.
Даму Банкінің қор биржасындағы, орталық депозитарийдегі, лизинг
беруші ... ... ... егер бұл ... Республикасының
заңнамасында және Даму Банкінің құрылтайшылық құжаттарында ... ... ... кеңесімен анықталады.
Даму Банкінің үшінші тұлғамен лизинг беруші ұйымды құрған жағдайда
және қатысуда қатысу үлесі ... ... ... ... ... ... ... несиенің бір нысаны ретінде.
Мемлекеттің несиенің бір нысаны Қазақстан Республикасының 2030 жылға
дейігі Стртегиясына және Қазақстан Республикасы Үкіметінің 1988 ... ... № 104 ... ... шағын және орта бизнесті,
фермерлік шаруашылықты дамытуға несие бөлу болып ... ... ... ... ... ... ... акционерлік қоғамы
құрылды, ол шағын және орта бизнестегі, фермерлік ... ... ... құру ... ... құру және ... ... Банкісінің
(ҚДЕБ) Азия Даму Банкісінің Қазақстанға ... (АДБ) ... ... траншы несие жүйелерінің есебінен 100 миллион АҚШ
долларына тең сомадағы несие беруді қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... заемшы рөлінде әрекет етеді ... ... ... ... ... жүзеге асыру жөніндегі
агенті болып табылады, ол ... ... ... ... ... ... пайдалануға қамтамасыз етеді және екінші
деңгейдегі уәкілетті банктерді таңдайды [32].
Қазіргі кезде мемлекеттің ауыл шаруашылығына несие ... ... ... ... асырылады, бұл қайта құру және дамудың Еуропа банкі
несие желілерін ашуға ... ... ... ... ... ... ... құрылуы жағдайында 100 миллион АҚШ долларына дейін
қаражат көзделеді. Баспасөзде айтылғандай іс жүзінде мемлекеттік ... үшін ... 10 ... бір ... теңгеден аспайтын
мөлшерде несиені Алматы қалалық әкімшілігі банктер арасында тендар өткізу
жолымен бөледі, ондағы мақсат ақшаны кәсіпкерлердің ... ... ... ... ... банк заңнамасы бойынша несие беруді-банк
операциясын жүзеге асыруға құқылы емес. Бұл орайда «Лариба банк» жеңімпаз
атанды, ол ... ... 8 ... ... ақша ... ... белгілегендей жылына 10 проценттікпен қарыз берді. Бұл ... ... ... ... ... ... ... сыйақысының ставкасы
жоғары болғанымен нарықтық бағадан төмен болды. Несие берудің бұл ... ... ... ... және ... ... ... бағдарламалары болмауынан, яғнипсихологиялық
факторларға, атап ... ... ... ақша ... ... ... табылатындығына байланысты, жеткілікті дәрежеде жүзеге асырылмайды
[33]. Сонымен қатар банктар мемлекетпен ... ... ... ... ... ... өйткені қызмет көрсету жүйесі бас-аяғы көрінбейтін
өте ауқымды ... ... ... ... ... ... ... шағын және орта бизнес субъектілерін қаржыландыру
жобаларына белсене қатысады. Мәселен, ... ... ... ... ... бір ... жүз мың долларға дейінгі АҚШ ... ... ... ол ... және орта ... ... және төрттен
бірі ауыл шаруашылығын дамытуға берілген, ал микронесие беру ... ... ... бес ... ... асырылады [34].
Қазақстан Ұлттық Банкі арқылы қайтарусыз қаржыландыру жүзеге асуы
мүмкін, ол жобаны қаржыландыру ... ... ... әрекет етеді.
Аталған жобаларды қаржыландырудың қайнар көздері республикалық және
жергілікті бюджеттердің ... ... ... Негізгі құралдарды сатып
алуға, мемлекеттік органдардың және ... ... ... мекемелердің құрылыстарына және күрделі жөндеуге байланысты
инвестициялық жобаларды қайтарусыз қаржыландыру Қазақстан Даму Банкісінің
қатысуынсыз жүргізіледі. ... ... ... және ... ... ... ... көрсетуді Қазақстан Даму Банкі оның
тарифтеріне сәйкес ақылы турде көрсетеді. Несиелерді қамтамасыз ... ... ... ... ... ... мен оны қайтару
бойынша Қазақстан Даму ... ... ... ... ... ... дәрежеде орындауға жауапкершілік агенттік
келісіммен реттеледі. Республикалық бюджеттен ... ... ... ... ... кепілдік бойынша міндеттемелерді
орындау шотына бөлінген ақшаны қайтару бойынша агнттік ... ... ... Даму ... ... ... ... қызмет
көрсету шартында көзделеді. Қайтарылатын негізде ... ... ... жасау сараптаудың төмендегідей ережелерін
қамтиды: жобаның тиімділігі; ақырғы заемшының несие қабілеттігі; несиені
қайтаруды қамтамасыз ету; қаржыландыру ... мен ... ... ... Банк ... ... ... инвестициялық
жобаны мемлекеттік кепілдікпен мемлекеттік емес сырқы заемдар қаражаты
есебінен және/немесе республикалық бюджет қаржысы есебінен несие ... ... ... ... ... енгізудің
міндетті шарты болып табылады. ... ... ... ... ... Даму ... мен ... заемшы (өтініш беруші)
арасында жоба сараптамасын жүргізуге жасалған шарт негізінде жүргізіледі,
бұл орайда ақы өндіру, ... мен ... ... ... ақысын
қоса алғанда, жоба сомасының 2 (екі) процентінен аспайтын мөлшерде жүзеге
асады. Қазақстан Даму Банкісінің банк ... ... ... ... ... үшін ... ... жоблардың
базасын дайындау және жобаларға экономикалық баға беру, жобаларды іріктеу
жөніндегі жұмыстарға жалпы ... ... ... ... ... ұсынады. Агенттік негізде Қазақстан Даму Банкісін
қаржыландыруы өзге де несие беруші ұйымдармен бірге ... ... ... ... ... Даму Банкісінің несие берудегі басты принципі несие беру
жобалардың ақтауы болып табылады. Несие беру ... ... ... ... ауыл ... ... өндіру және осымен
байланысты қызмет көрсетулер, оған іздестіру жұмыстары ... ... ... тасымалдаудың тиімді жүйелерін құру; тоқыма
және тері – аяқкиім өнеркәсібі; электр және электрондық ... ... ... және ағаш ... өндірісі; кокс, мұнай
айдау өнімдері және ... отын ... ... ... және ... ... және пластмасс бұйымдары; металлургия өнеркәсібі;
машиналар мен ... ... ... шығару; электр энергиясымен,
газбен, бумен және ыстық сумен қамтамасыз ету; құрылыс; көлік; қойма
шаруашылығы және ... дәрі – ... пен ... ... ... Салалар бойынша несие беру лимиттері дифференциялануы
мүмкін және ол ... ... ... Инвестициялық жобаларға
несие берудің қайнар көздері болып табылатындар: ... ... ... ... ол ... ... Даму ... заемшы
болады; заемдық қаражаттар, мемлекеттік кепілдікиен Қазақстан Даму
Банкісінің тартқан қаражаттарын қоса алғанда; ... Даму ... ... ... ... ... жеке меншік қаражаты
(банктің жарғылық капиталы несие беру мақсатына пайдаланбайды, экспорттық
несие беруден басқа және ... ... ... ... ... ... операцияларға несие бөлу үшін төмендегідей
қайнар көздер ... ... ... Даму ... заемдық
қаражаттары, Қазақстан Даму Банкісінің оның ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан Даму Банкі
өзінің несие қызметінде төмендегідей несие беру түрлерін пайдаланады:
экспорттық несие беру ... ... ... нарықта өтуіне
жәрдемдеседі); инвестициялық орта мерзімді несие беру. Экспорттық несие
беру бойынша мерзімдер жобаның ... ... кез ... ... ... Инвестициялық несие беру ... ... ... орта ... ... ... 5-10жыл және
ұзақ мерзімді инвестициялық несиелер 10-20 жыл. Жобаларды қаржылындырудың
ең төменгі сомасы бойынша төмендегідей шектеулер белгіленеді: 5 млн. ...... ... үшін және 1 млн. АҚШ ...... ... Несие тәуекелін төмендету ... бір ... ... ... ... ... Даму ... жеке
капиталының 25 проценттен аспайтын мөлшерде лимит Қазақстан Даму Банкісі
Директорлар Кеңесі бекіткен ... ... ... ... ... ... беру ... сәйкес теңге немесе еркін айналатын
валюта болып табылады. Несиелердің қайтарылу принципін қамтамасыз ететін
активтермен несие қамтамасыз ... тиіс ... ... ... ... ... ... және жылжымайтын мүлік және
міндемелерді орындауы қамтамсыз ететін Қазақстан Республикасы азаматтық
заңнамасымен ... өзге ... Даму ... жоба ... ... және өзге тәуекелдерді
кешенді түрде ... ... ... ... құқылы емес. Сараптама
екі кезеңмен өткізіледі. Бірінші кезең – банктің ... ... ... заемшы туралы және жоба туралы жалпы ақпарат негізінде ... ... ... – кешенді банктік сараптама, ол мыналарды қамтиды:
жобаның қаржылық ... ... ... ... ... жағдайына сараптама жасау; жобаға
экономикалық баға; жобаны жүзеге ... ... және ... ... ... ... баға; кепілдік (кепілдік)
қамтамасыз ету бағасы. Қазақстан Даму Банкі жобаларға ... ... ... мен кеңесшілерді шақыра алады. Жобалардың сараптамасы
шарт негізінде жүзеге асырылады. Несие ... ... ... ... ... мен ... жөніндегі комитетінің шешімдеріне
сәйкес белгіленеді [37].
Экспорттық несиелер бойынша 5 млн АҚШ ... ... ... ... ... ... ... қабылдау Қазақстан Даму Банкі Несие
комитетінің өкілеттігіне жатады, ал 5 АҚШ ... ... ... және ... несие бойынша шешімді Қазақстан Даму Банкісінің
Директорлар кеңесі қабылдайды [38].
Қазақстан Даму Банкісі ... ... ... ... ... ... аккредитивтерді шығаруға және растауға құқылы. Аталған
операцияларға Меморандум бойынша несиелерге ... ... ... беру өзге ... ... бірлесіп қаржыландыру жағдайында жүзеге
асуы мүмкін. Несие портфеліне бақылау мен мониторинг несиелер мен ... ... ... ... ... Қазақстан Даму Банкісімен
жүзеге асырылады, оған клиенттің несие қабілеттігіне және несие берудің
барлық кезеңі бойына жобаларды ... ... ... ... ... де
жатады. Қазақстан Даму Банкісінің бақылауы нәтижесінде ай ... ... ... ... ... ... Қазақстан Ұлттық Банкінің нормативтік-құқықтық актілерінің
талаптарына сәйкес жүзеге асырылады. Несие қызметінен болатын залалдарды
жабу үшін ... Даму ... ... ... мен ... ... ... (резервті) қалыптастырады, ондай
топтастыру топтастырылған дебиторлық ... де ... ... Банкісі өзінің жеке меншік капиталына қатысты заемдық қаражатты
тартуы, шартты міндеттемені қоса ... 6:1 ... ... тиіс. Мұндай шектеулер агенттік негізде қызмет ... ... ... Даму ... ... ... шешімімен Даму Банкісінің борышты бағалы қағаздар эмиссиясын
өзінің жеке кепілдігі немесе ... ... ... жүзеге асыра алады.
Қазақстан Даму Банкісі Қазақстанның ... ... ... ... ... Ол ... негізінде
іріктеу меннесие беруді, бірлесіп қаржыландыруды қоса ... ... және одан ... – және ұзақ ... (10 ... 20 ... дейін)
инвестициялық жобаларды және жобалардың коммерциялық өзін – өзі ақтауымен
20%-нен ... ... ... несиесінің ең төменгі сомасы -1 млн АҚШ
доллары ... ... 5 млн АҚШ ... ... ... ... мен ... операцияларға несие беру туралы
шешімді құрамына Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігінің, Үкімет
пен ... ... ... ... ... ... кеңесі
қабылдайды, ал 5 млн АҚШ долларынан ... ... оны ... ... қабылдайды [39].
Қазақстанның Даму Банкісін жұмылдыру өндірістің жоғары қосылған
құнмен ... ... және ...... зерттеулерді және
экономиканың болашағы бар салаларын ... ... ... ... мен ... өсуіне жетелейтін олардың неғұрлым
маңызды элементтерін анықтауды қолдайтын ... ... Даму Банк ... ... және ... ... 25 ... «Қазақстанның Даму Банкісі туралы» заңына
сәйкес Даму Банкі ... ... және ... өнеркәсіпті
дамытуға инвестициялық қызметті жүргізеді, бұл орайда ... ... және ішкі ... ... жәрдемдеседі. Даму
банкі инвестицилық жобаларға орташа мерзімді (бес жылға және одан жоғары)
және ұзақ мерзімді (он жылға және одан ... ... ... несие
беруді жүзеге асырады; Қазақстан Республикасы аумағында ... ... ... мақсатында Қазақстан резиденттерінің экспорттық
операцияларына несие беру; өзге несие институттары берген заемдар мен
несиелер ... ... ... беру ... ... өндірістік секторын қолдайтын несие беру, сондай-ақ
бірлесіп қаржыландыру; Қазақстан Республикасы Үкіметінің ... ... ... ... ... ... Даму ... жобаларды және экспорттық операцияларды ... қоса ... ... және жергілікті инвестициялық
жобаларды қоспағанда, Меморандумға сәйкес ... мен ... ... ... ... қаржыландыратын республикалық және
жергілікті инвестициялық жобаларды, ... ... ... ... ... ... қамту жөніндегі
агенттің міндетін атқарады; республикалық және жергілікті инвестициялық
жобалар ... ... ... қаржыландырылуға ұсынылатын
жобаларды, сондай-ақ кепілдендірілген мемлекет заемдар ... ... ... ... сараптамалардан өткізеді;
Даму Банкі заемшыларының қаржылық жағдайының мониторингісін және олардың
қамтитын жобаларын жүзеге асыруды мемлекеттік емес ... оның ... ... ... алу, ... және өтеуді жүзеге
асырады. Қазақстанның Даму Банкі Қазақстан ... 2001 ... ... №1187 ... ... 2001-2003 жылдардағы кезеңге
арналған «Қазақстан Даму Банкі» жабық акционерлік қоғамының несие саясаты
Меморандумына сәйкес қаржылық жылға ... ... ... ... ... несие мәмілелері мен кепілдік операцияларды жүргізу
бойынша рәсімдер мен ... ... оның ... ... ... басқару және бақылау жасау туралы шешімдерді қабылдау
процестерін айқындайды, сондай-ақ қабылданған шешімдер негізінде ... мен ... ... ... үш жыл кезеңге
бекітеді және оны Қазақстанның Даму ... ... ... істейтін
бөлімшелерінің орындауы үшін қабылдайды. Меморандумның тұжырымдық және ол
Даму ... ... ... ... ... Даму Банкісінің Несие
саясаты туралы Ережелерінде ... ... Даму ... ... ... айқындау үшін негіз болып табылады. Меморандум айқындаған
несие ... және онда ... ... ... Даму Банкі
қызметінің нәтижелерін және жаңа бағыттарын, заңнама және ... ... ... ... және әлемдік нарықтағы
экономикалық жағдайлардың өзгерістерін есепке ала отырып түзетілуі
мүмкін. ... ... ... ... ... бекітеді. Қазақстан Даму Банкі қызметінің мақсаты мемлекеттік
инвестициялық қызметті жетілдіру және оның ... ... ... және ... ... ... сыртқы және ішкі инвестицияларды ... ... ... ... Даму ... ... ... атқарады:
мемлекеттік инвестициялардың жергілікт (аймақтық) ... ... ... қамтамасыз ету бойынша Қазақстан
Қаржы ... ... ... ... және ұзақ ... жобларға несие бөлу, экспорттық операцияларға, несие беру,
кепілдіктерді, кепіл болушылықты ... ... ашу ... ... даму ... ... кеңесі бекіткен ішкі
несие саясатына сәйкес өзінің жеке тәуекелімен лизингтік операцияларды
қоса алғанда, ... беру ... ... қызметтің тиімділігін жетілдіріп,
жоғарылату, өндірістік инфрақұрылымды және өңдеу ... ... ... ішкі және ... ... ... ... Банктің негізгі қызметі болып табылады. Банк орта мерзімді (5 ... ... ... және ұзақ ... (10 ... 20 ... дейін)
инвестициялық жобаларды, сондай-ақ экспорттық операцияларды жүзеге
асырады [9].
Инвестициялық жобалар.
Банктің негізгі ... бірі ... ... ... ... шегінуге жағдай жасайтын жобаларды
қаржыландыру болып табылады (Қойылған мақсаттарға қол ... үшін ... даму ... ... Банк ... Республикасы
Үкіметінің 2003-2015 жылдарға арналған Индустриалдық-инновациялық даму
стратегиясын, сондай-ақ бірқатар салалық және мемлекеттік бағдарламаларды
жүзеге асыру ... ... даму ... бірі ... ... ... еткен күннен бастап Банктің 996,8 млн. АҚШ ... ... ... 2 105,2 млн. АҚШ ... құрайтын, 49
инвестициялық жобаларды қаржыландыруға мақұлдады, оның ішінде 2006 ... 449,5 млн. АҚШ ... ... жалпы сомасы 933,4 млн. АҚШ
долларын құрайтын 13 инвестициялық жобаны мақұлдаған еді.
2007 ... 1 ... ... ... ... басынан бастап
мақұлданған инвестициялық жобаларды игеру 425,6 млн. АҚШ долларын құрады,
соның ішінде 2006 жылы - жыл басынан 30% ... 98,7 млн. АҚШ ...... даму ... іске ... ... 38 инвестициялық жоба ішінен:
- 15 жоба экспортқа бағытталған жоба категориясына ... 7 жоба ... және ... инфрақұрылымын дамытуға бағытталған;
- 6 жоба өнеркәсіптің басқа салаларында бәсекеге қабілетті өнімдерді
шығаруға бағытталған;
- 5 жоба Қазақстан ... ... ... арналған
Мемлекеттік тұрғын үй құрылысын дамыту бағдарламасын жүзеге асыру шегінде
құрылыс материалдарының өндірісін кеңейтуге бағытталған;
- 4 жоба Каспий ... ... ... игерудің мемлекеттік
бағдарламасы шегінде инфрақұрылымдық жобалардың құрылысына ... 1 жоба ... ... ... ... бағытталған.
Қазақстан аумағының кешенді дамуы және олардың ... даму ... іске ... ... мақсатында Банк
Қазақстанның барлық аймақтарында несиелеуді жүзеге асырады. Аймақтық
құрылымдағы ең ... ... ... ... (16%) және Қызылорда
облыстарына (15%), сонымен қатар ... ... ... (1 ... облыстар бойынша несиелеу көлемінің біркелкі ... ... бар. ... ... шикізатқа бай Атырау
облысында, өндіру салаларында маманданған бірқатар ... ... ... және ... ... ... ... шетелдік инвестициялардың үлкен көлемімен өтеледі, бұл
инвестициялар соңғы жылдары ... ... нақ осы ... ... ... Солтүстік Қазақстан облысындағы мәнді жобаларды
қаржыландыруы маңызды, бұл облыста, сонымен қатар ... ... ... ... ... халықтың көп қоныстануы мен өсімімен
ерекшеленетін ... ... және ... ... ... ішінде тікелей инвестициялардың ең төмен көлемі
байқалды. Банктің қатысуымен инвестициялық сипаты жоғары емес Жамбыл
облысында да ... ... ... ... осы ... ... ... мүмкіндік береді.
Осылайша, өндірістерді нақ осы облыстарда құра отырып, Банк аймақтық
әлеуметтік-экономикалық диспропорцияның жойылуына жағдай ... ... ... ... ... ... салалық
құрылымы көлік және байланыс (18%), ... ... газ бен ... және ... (13,2%), ... және тігін өнеркәсібі (7,4%), басқа
металл емес ... ... ... (27,7%), ... ... шығару (4,3%) және тамақ өнеркәсібі (5,3%), химия ... ... ... өнімдері мен ядролық материалдар өндірісі (2%),
целлюлоза-қағаз өнеркәсібі, баспа ісі (8,4%), ауыл ... аң ... ... ... (1,6%), көп ... жобалар (6,1%), электр
жабдығын, электрондық және ... ... ... (1,1%), ... (0,1%) ... ... мәнді секторлары жатады (2 сур)
[42].
2-сур.
Көлік және ... ... даму ... ... ... басқа салаларының бәсекеге қабілеттілігі көбіне
өндірістік және ... ... даму ... ... ... ... ... міндет көлік инфрақұрылымы дамудың шектеуші
факторына айналатындай ... ... ... ... өсуінің жоғары қарқынына сәйкес жүк және жолаушы ... және ... ... ету ... ... Басқа маңызды
міндет елдің көлік әлеуетін максималды дамыту болып табылады.
Банк ... ... ... (18%) ... және ... ... бұл салалар Қазақстан ... ... ... ... қазақстандық өнім экспортының ілгері
жылжуына және кеңеюіне әсерін тигізеді, және олар ... ... ... бірі ... ... бағыттағы Ақтау Теңіз Халықаралық
Сауда Портын кеңейту бойынша инвестициялық жобасын ... ... ... іске ... ... ... ... порттарға бәсекеге түсуге
қабілетті, бүкіл қазіргі заманғы талаптарға сай ... ірі ... ... ... кеме жүзуін нығайтуға және Ұлттық ... ... ... ... ... асыруға, экспорттық-импорттық және
транзиттік тасымалдардың тұрақты ... ... ... ... ... ... Бұл ... экономикасының ілеспелі салалары
үшін мультипликативтік әсерді қамтамасыз етеді, ... ... ... ... асырылуына ықпалын тигізеді.
Бұдан басқа іске асырылған "Түпқараған ... ... ... ... ... ... ... жол алаңының
құрылысы" инвестициялық жобасы айрықша қызығушылық тудырады. Жобаны іске
асыру мұнайды барлау және өндіру бойынша ... ... ... ... ... сол арқылы мемлекеттің Каспий аймағындағы мұнай
өндіруші компаниялар ... ... ... ... ... ... болды.
Екінші кезеңде теңіз операцияларын қолдау флотын салу және оған ... ... ... Бұл ... ... асыру ұлттық теңіз сауда флотын
қажетті түрді және сыныпты қазіргі заманғы кемелермен жабдықтауға, Каспий
теңізінің қазақстандық ... ... ... ... ... іске
асыруға қабілетті қосалқы флоттың құрылуына мүмкіндік береді, сонымен
қатар жаңа ... ... ... ... (жасанды аралдар және
олардың үстіне мұнай инфрақұрылымын салу), бұл Каспий ... ... ... іске асыру мүмкіндігін қамтамасыз
етеді.
Бұдан ... Банк ең ... ... және болашағы ... ... ... АҚ ... қаржыландырды.
Қазақстанның екі ірі қаласы Астана - Алматы ... ... ... құру ... ... ... осы екі қала ... телебайланыс арқылы алмасу мүмкіндіктерін кеңейтуге мүмкіндік
береді, алдыңғы қатарлы және ... ... ... ... ... және олардың отандық бизнес және халық үшін максималды
қолжетімді болуын қамтамасыз етеді.
Электр энергиясын, газ бен суды ... және ... ... ... және ... онан ары ... үшін
Қазақстан Республикасының Индустриалдық-инновациялық даму стратегиясында
энергия өндіруші және тасымалдаушы кәсіпорындардың жабдығын ... ... ... ... ... ... ... және тарату бойынша ең ... ... ... ... Банк ... жобалардың жалпы
көлемінің 13,2% құрайды.
Банк Еуропа Қайта Құру және Даму ... ... ... ... ... құрылысы инвестициялық жобасын
қаржыландырады ("KEGOC" АҚ). Бұл жобаны іске ... ... ... ... нығайтуға, елдің
оңтүстік аймақтарындағы тарифтердің тұрақтануына, елдің оңтүстік өңірінің
тұтынушыларын электржабдықтаудың ... және ... ... ... ... ... ... төмендетуге
жағдай жасайды. Осы инвестициялық жобаны іске асыру энергиясы ... ... ... ... ... ... ... жеткізілу көлемін жоғарылатуға мүмкіндік береді, сонымен
бірге электр энергиясын шектес ... ... ... ... ... ұлғайтуға жағдай тудырады.
Қазақстанның оңтүстігіндегі электр энергиясының тапшылығын ... Банк ... АҚ ТЭЦ-1 ... құру ... ... бастады, оны іске асыру өндірілетін жылу және электр
энергиясының көлемін ұлғайтуға, және бұл ... ... ... ... ... халыққа жеткізіп тұруға жағдай жасайды.
Қазақстанның оңтүстік ... ... ... тапшылығы
мәселесін шешетін тағы бір жоба қазіргі кезде жүзеге асырылып жатқан
Шарын ... ... ... ... ... ... ... Жобаның негізгі мақсаты электр ... ... және ... ... ... ең ... салмақты көтеру режимінде энергия
жүйесіне жеткізу.
Өңдеу өнеркәсібі.
Өңдеу өнеркәсібін ... ... ... ... ... ... көлемінің 63,6% құрайды.
Тоқыма және тігін өнеркәсібі
Елде құрылып жатқан тоқыма кластерін ... Банк ... шала ... ... ... ... және сатып алу, дайын өнімді
экспорттау бойынша жобаларды қаржыландыра ... ... ... ... ... ... және ... бастады. Содан
кейін қосымша құнның жоғары деңгейін алумен мақтаны терең өңдеу бойынша
инвестициялық жобалар құрылымдандырылды[43].
Химия өнеркәсібі
Банк осы салада ... ЖШС ... ... оның ... ... жібінің өндірісін жаңарту және іске қосу, оның жылына
1500 тонна көлеміндегі жоғары термотұрақты сипаты бар. Мета-арамид өнімі
бұл - ... ... ... ... ... химиялық және
радиациялық беріктігі және т.б. айырмалық ... ... бар ... ... ... талшықты-қабықшалы байланыстырушы
материалдар.
Сонымен қатар Банк "Биохим" өндірістік кешенін құру ... оның ... ... ... ... ... ... өнеркәсіптік кешеннің құрылысы аяқталды.
| ... ... ... өнеркәсібіндегі жаңа жоғары технологиялық өндірістерді
қаржыландыру мысалы "Vita" АҚ ... ... ... терең өңдеу
бойынша зауыт салу жобасы болып табылады. Жоба тамақ ... алу ... ... құруды және кейін сыртқы нарықтағы бәсекеге
қабілетті жаңа өнім түрлерін шығару үшін сояны ... ... ... ... үшін жаңа ... ... ... басқа жобаны іске асыру
егіс даласының ұлғаюына және сәйкесінше сояны өсірумен айналысатын ауылды
жердегі халық ... ... ... ... ... ... жүзеге асуы бәсекеге
қабілетті тауарлы өнімнің халықаралық ... ... ... жасайды.
• Целлюлоза-қағаз өнеркәсібі және баспа ісі
Банк бәсекеге ... ... үшін ... ... ... ... жүйе ... кәсіпорындардың ашылуын қаржыландырады.
Бұл салада "Іле қатырма-қағаз комбинаты" АҚ, қатырма-қағаз өнімін
шығару және өңдеу комбинатының құрылысы бойынша инвестициялық ... ... ... ... ... Банк ... Қағазы" АҚ, әрі
қазақстандық, әрі аймақтағы басқа елдер нарығы үшін ... ... ... ... ... ... ... өнеркәсібі және дайын металл бұйымдарын шығару
Банк металлургия саласының ... ... ... ... ... ... жасаудың қазіргі заманғы жоғары сапалы өнімін
шығару үшін негіз құрады.
Осылайша Банк Павлодар ... ... ... құйып, кейін ыстық
деформациялау әдісімен дөңгелек прокат өндірісін құруды қаржыландырды.
• Кокс, мұнай өнімдерінің өндірісі
Қазақстанның шикізаттық емес салаларының дамуы үшін елде ... ... ... әрі ... ішкі қажеттіліктерін
қанағаттандыру үшін, әрі ... ... ... ... жеткізу үшін
маңызды мәнге ие болып отыр.
• Электр, электрондық және оптикалық жабдықты шығару
Банк Қазақстанда экспортқа бағытталған және ... ... ... ... ... ... қабілетті жаңа жоғары
технологиялық өндірістерді қаржыландыруға айрықша көңіл бөледі.
Осы ... ... ... ... АҚ, ... жылу XLPE ... бірге күш беретін кабельді шығаруды
игерумен қатар кабель-өткізгіштік өнімнің өндірісін ... ... ... ... Жоба ... ... өнімнің жаңа
түрлерін шығаратын өндіріс құрылу үстінде ... ... ... ... ... жасалған изоляциясы бар күш беретін
кабель (XLPE изоляциясы).
Банк сонымен бірге Ақтөбе қаласында ... ... ... жобасын қаржыландырады, ол елдегі құрал-жабдықты шығару
саласының дамып отырғанын ... ... Ауыл ... ауыл ... саласының дамуына айрықша көңіл бөледі, оның
дамуы елдің ... ... ... ... бағыты болып
табылады.
Бұл салада Банк мысал үшін Ақмола, ... ... ... ... ауыл шаруашылық техникасының лизинг
негізінде берілуін, сонымен қатар астықты өңдеу және өндіріске ... ... ... тарту бойынша жаңа ... ... ... ... ... бірі ... операцияларын қаржыландыру болып
табылады. ... ... ... ... ... ... алғанда елдің экспорттық әлеуетін күшейтуге жағдай
жасайды, бұл ұлттық экономиканың диверсификациясы кезінде маңызды роль
атқарады.
Банк ... ... ... ... 615,8 млн. АҚШ ... Банктің 253,1 млн. АҚШ ... ... 51 ... ... ішінде 2006 жылы 176,9 млн. АҚШ доллары сомасына Банктің
несиелеу көлемі 53,7 млн. АҚШ ... ... 13 ... ... ... экспорттық операциялар елдің 10 аймағында жүзеге
асырылады. Бұдан басқа, ... ... ... ... ... ... іске асырады. Ең үлкен үлес аймақаралық жобаларға
(29%), Оңтүстік Қазақстанға (20%), Ақмола облысына тиісті (14%) ... ... ... ... ең ... үлес ... елдің экспортқа бағытталған өнім өндірісінде потенциалы өте жоғары
аймақтарына тиісті [45].
3-сур.
Банктың қаржыландыратын операциялары бойынша ... ... ... елдер:
- ТМД елдері - Ресей Федерациясы, Өзбекстан Республикасы, Тәжікстан
Республикасы, ... ... ... Грузия, Әзірбайжан,
- қиыр шет елдері - Ұлыбритания, АҚШ, Австрия, Испания, Италия,
Бельгия, ... ... ... Сауд ... Мысыр, Иордания, ҚХР,
Нидерланды, Латвия (4-сур.).
4-сур.
| ... жылы банк ... құны 1,35 ... ... ... 6 жаңа
инвестициялық жобаларды қаржыландыруды мақұлдады. Оның ішінде банктің
үлесі 1,26 миллиард ... ... ... ... ... мұнай өңдеу
зауытын қайта жарақтандыру, Мойнақ су электр станциясы құрылысының  3-
кезеңі, Шардара су ... ... ... ... ... жүк  ... ... ұйымдастыру жобалары бар.
Қазақстанның даму банкі (ҚДБ) тобы (ҚДБ және ҚДБ-Лизинг) былтыр жалпы
құны 1,4 миллиард ... ... 18 ... іске қосты. Олардың арасында
ҚР Үкіметінің стратегиялық инновациялар жобалар тізіміне енген нысандар
да бар.  Ондағы банктің үлесі 701,5 ... ... ... ... айтуынша, биыл банк жалпы құны 2,4 миллиард долларды құрайтын
18 жобаны қаржыландырып, жаңа 5 жобаға инвестиция құюды ... ... ҚДБ ... ... ... 650 ... доллардың 10 жобасын
пайдалануға бермекші.  Былтыр банктің қаржыландыру ... ... ... ... 5,2 миллиард долларға жеткен болатын.
«Қазақстанның даму банкі» АҚ-ы активтерінің ... 1 ... ... 6,5 ... ... құрайды. Отандық банктер арасында
несиелік рейтингі ең жоғары ... ... ... бұл ... рейтингін  S&P рейтинг агенттігі желтоқсанда Қазақстанның
тәуелсіз ... ... ... ... ... ... айтуынша,
өткен жылы олар несиелік қоржынын  968 миллион долларға немесе 48 пайызға
ұлғайтып  2,9 миллиард долларға ... ... ... ... ... үлесі 82 пайызды құрап отыр. Оларды қаржыландыру
кезінде ... ... ... ... ... ... ... инфрақұрылым сияқты салаларға басымдық
берілген [44].
3.3 Даму ... ... ... бұрынғыдай мемлекеттің сенімді несиелік мекемесі және құнды
қағаздардың ірі эмитенті бола отырып, Қазақстанның инвестициялық саясатын
іске асырудағы ... роль ... ... ... Банк қаржы
нарығының қатысушысы, республикалық және ... ... ... ... ... ... мемлекет кепіл беретін
қарыз арқылы қаржыландырылатын жобалардың агенті болып табылады [46].
Банктің миссиясы Қазақстан ... ұзақ ... ... ... ... ... ... емес ел
экономикасының бәсекеге жарамды жедел дамуының инвестициялық қажеттілігін
екінші деңгейлі банктер ... ... ... ... ... қол жеткізуге жағдай жасау болып табылады [21].
Бүгінгі күні Банк экономиканың бүкіл маңызды секторларында ... ... және ... ... және ... ... тамақ
өнеркәсібі, химия өнеркәсібі, электр энергиясын, газ бен суды ... ... ... емес ... ... ... мен жабдықтарды
шығару, кокс, мұнай өнімдері мен ядролық материалдарды шығару, целлюлоза-
қағаз өнеркәсібі, ауыл шаруашылығы, электр, ... және ... ... ... өнеркәсібі.
Банк 2001 жылы құрылған сәттен бастап, жеке сектор және ... ... ... ... ... ... динамикалық өсімі
қамтамасыз етілуде.
Қазақстанның Даму Банкінің бүгінгі таңдағы инвестициялық қызметін
қалай сипаттасам: ең алдымен ... ... ... келтіргім
келіп отыр: бүгінгі күнгі жағдай бойынша ... Даму ... ... АҚШ ... ... 176 ... жоба мен экспорттық
операцияны мақұлдады. Оның ішіндегі Банктің қатысуы 3,6 ... ... ... ... еліміздің аса капиталдандырылған банктерінің қатарына
жататын Қазақстанның Даму Банкіне мемлекет жақсы қолдау көрсетіп отыр.
Бүгінгі күнгі жағдай бойынша ... ... ... 759 млн. ... ... ... – 825,5 млн. АҚШ ... құрап отыр. Сондай-
ақ айта кететін бір жағдай, Қазақстан Республикасының “Қазақстанның Даму
Банкі туралы” ... ... ... капитал қаражаты инвестициялық
жобаларды несие беруге бағытталмайды [47].
Банк қызметінің негізгі көрсеткіштері.
Бүгінгі күні Банк елдің қуатты несиелік ... ... ... ... және ... нарығының қатысушысы, қайтарылма негізде ... ... ... ... ... ... республикалық
және жергілікті бюджеттік инвестициялық жобаларға қызмет көрсетуші агент
бола отырып, мемлекеттің ... ... ... ... ... ... ролін атқарады.
Қызмет еткен күннен бастап Банк мемлекеттің және жеке сектордың нақты
инвестициялық сұранымын ескере ... ... ... ... ... ... өлшенген саясатты жүргізеді және жобаның банктік сараптамасының
негізінде қарыз ... ... ... және борыш төлеу
қабілеттілігін, несиелік және ... ... ... ... мұқият іріктеуді жүзеге асырады. Бұл кезде ішкі және ... ... ... ... технологиясы, шикізатпен қамтамасыз
етілуі, өнімді өткізу және жабдық сапасы ... ... көп ... ... қатар құрылып немесе кеңейтіліп жатқан өндірістің
бәсекеге қабілеттілігі және ... ... ... емес ... ... коммерциялық емес сипаттағы мақсаттары жоқ. Сонымен
бірге, Даму Банкі экономиканың шикізаттық емес секторында ұзақ ... орта ... аз ... кредиттерді беру жолымен жеке сектор ... ... ... ... жүзеге асыратындығын атап өту
қажет.
Коммерциялық емес мақсаттарды іске асыруға жоспарланатын шығындар.
Даму Банкінде соңғысының болмауына байланысты ... ... іске ... ... ... ... ... бірге,
төмен пайыздық ставкалар бойынша ұзақ мерзімді жəне орта мерзімді
кредиттер беру ... ... ... ... ... ... орын алып отыр.
Коммерциялық мақсаттар.
Қойылған мақсаттарға жəне қажетті қаржылық қолдаудың көлемдерін қол
жеткізу үшін негізгі шарттар мен факторлар ... ... Даму ... ... кредит беруі инвестициялық жобаларға кредит берудің
(мақұлдаудың) жылдық көлемін 2007-2011 жылдары 500, 700, 900, 950, ... АҚШ ... ... ... (58,5; 81,9; 105,3; 111,2; 117,0 млрд.
теңге) ұйғарады. Нəтижесінде 2007 жылдың аяғына Даму Банкінің экономикаға
кредит беру көлемі 1,4 ... АҚШ ... ... (163,8 ... ... жəне 2011 ... аяғына – шамамен тиісінше 4,2 жəне 5,3 млрд. ... (491,4 жəне 620,1 ... ... ... тиіс [21].
Қызметтің негізгі көрсеткіштері, қаражатқа қажеттілік 2007-2011
жылдарға арналған негізгі қаржы-экономикалық көрсеткіштер
|Көрсеткіш ... |2005 |2006 |2007 |2008 |2009 |2010 |
| ... |ж. |ж. |ж. |ж. |ж. |ж. |
| |гі ... ... |Бол- |Бол- |Бол- |Бол- |
| | | |лау |жам |жам |жам |жам ... ... секторына әсер ету.
Банктің негізгі міндеті ұзақ мерзімді және орта мерзімді ... ... ... ... несиелік институттар беретін қарыз
және несие бойынша ... ... беру ... жеке ... мемлекеттің бастамаларын қаржылық қолдау болып табылады.
Экономиканың шикізаттық емес секторын инвестициялау бойынша ... ... ... қор ... ... ... ірі капиталдың іс жүзінде болмауы жағдайында, Банк
қызметі ел ... ... ... ... өңдеу
өнеркәсібінің және өндірістік инфрақұрылымның ұзақ ... ... ... ... даму ... ... айрықша өзектілікке ие
болуда.
Банктің қызметі банк жүйесінде бірталай тәуекелдің және ... ... ... ... орай ... ... ... және төмен пайыздық несиелерді қамтамасыз ете ... Банк ... ... ... секторындағы өз орынын
алып, сәйкесінше екінші деңгейлі банктермен бәсекеге түспейді.
Несиелік тәуекелдерді ... ... ... және шаруашылық
етуші субъектілермен бөлу қағидасын ... ... ... ... ... халықаралық қаржы институттары), Банк жеке, оның ішінде шетелдік
инвестициялардың ірі ... ... бар ... ... іске ... сол арқылы Банк индустриалдық-инновациялық
дамуда мультипликативтік әсерді тудырып, қорландыру ... ... ... Банк инвестицияларының әрбір 1 долларына Банк мақұлдаған
жобалар мен ... қоса ... ... ... орта ... 1,5 ... тартылуы қамтамасыз етіледі.
Пайда табу мақсатына ұмтылмай, шеттен алынатын қаражаттың нақты
құнына және ... ... ... ... Банк ... сектормен
экономиканы несиелеудің шарттарына оң ықпал етіп, заңды ... ... ... ... ... ... инвестициялық жобаларды жыл сайынғы несиелеудің ... ... ... ... ... өтеу бойынша жеңілдік
мерзімінің ұзақтығы және олардың ... ... құны ... ... өлшенген ставкасы төмендетіледі [18].
Даму Банкінің 2007-2011 жылдарға арнап бекітілген стратегиялық даму
бағыттарына сәйкес жақын жылдарға Даму ... ... ... ... ... Мынадай салаларда жобаларды басым қаржыландыруды арттыру:
- электр энергиясын және ... ... да ... ... ... экспорттауға бағыттай отырып, энергетика (атом ... жылу және су ... ... ... инфрақұрылым (теміржол тармақтарын, теңіз және «құрғақ» порттарды,
әуежайларды, логистикалық орталықтарды, Оңтүстік-Батыс транзиттік дәлізін
салуды қоса алғанда ... ... ... ... ... және ... ... құрал-жабдықтарын шығару;
- ауыл шаруашылығы өнімдерін өңдеуге байланысты тамақ өнеркәсібі.
Банктің экономиканың басым секторларына ауқымды кредит берумен ... ... ... ... беру (мақұлдаудың) жылдық көлемін 1
млрд. АҚШ доллары деңгейіне жеткізу ұйғарылады.
Нәтижесінде Даму Банкінің 2010 ... ... және 2011 ... ... көлемі 4,2 және 5,3 млрд. АҚШ долларына баламалы
соманы құрауы тиіс.
2. Банктің шет елдегі белсенділігін ... ... ... ... ... ... шеңберінде Қазақстаннан
тысқары жерлерде инвестициялық жобаларды іске асыру, оның ішінде ШЫҰ
кеңістігі шеңберінде инвестициялық жобаларды қаржыландыру;
- ... мен ... ... ... ... ... алу мақсатында инвестициялық портфель активтерінің бір
бөлігін халықаралық қаржы институттарына кейіннен ... ... ... Оң ... тарихын қолдау және Даму Банкінің тиісінше ... ... ... ... ұсынылатын аспаптардың желісін және қызметтер
жиынтығын кеңейту:
- мемлекеттік-жеке кәсіпкерлік шеңберінде инфрақұрылым объектілерін
қаржыландыруды қоса алғанда ... және ... ... ... ... бойынша ақша ағындарын секьюрителендіру
арқылы жобалау облигацияларын шығару және т.б.;
- консалтингтік қызметтер және инвестициялық ... ... ... ... ... ... жәрдем көрсету
(андеррайтинг) [43].
Қ О Р Ы Т Ы Н Д Ы
Сонымен, Қазақстан Республикасының демократиялық, зайырлы, ... ... ... ретінде өсіп өркендеуіне әрі өркениетті дамуына
Қазақстан Республикасының Конституциясы, банктік, салықтық, қаржылық
заңнама мен заңға ... ... ... актілер негізінде нысаналы
жұмыс істеп жатқан банк жүйесі, оның ауқымындағы ... ... ... ... пен мақсат – мүддеге сай жетілдіруге,
Қазақстан Республикасының экономикалық ... мен ... ... және ... ... ... іске ... ат
салысып жатқан Қазақстан Ұлттық Банкі, Қазақстаның Даму Банкі, сондай-ақ
коммерциялық банктер өздерінің айтарлықтай мардымды қаржылық-экономикалық
үлестерін қосуда.
Қазақстан Республикасының банк ... ... ... ... ... ел ... ... секторларының өсуіне тиісінше
септігін тигізіп отыр. Сонымен қатар банктер Қазақстанның қаржы-несие
жүйесінің тұрақты, орнықты әрі тиімді ... ... ... ... және мемлекет пен экономика, уәкілетті мемлекет органдар мен
халықтың арасындағы өзара ... ... ... ... ... Н.Ә. ... ... реформалауға бағыт ұстап, біз қысқа мерзімнің ішінде нарықтық
реформаларды жүргізе білдік, тиісті заңнамаларды жасауға қол ... ... ... де ... қатарында танылды, ал мұны
жетекші халықаралық сарапшылардың өздері ... ... ... ... ... ... ... уақытта Қазақстан кірісі
орта деңгейдегі елдердің тобына кіреді» деп мәлімдеген болатын өзінің
Қазақстан халқына Жолдауында (48, 6-7 ... ... ... ... ... ... банк жүйесі
Қазақстан Республикасының экономикасын қозғалысқа келтіретін әлеуетті
механизм болып табылады деп есептейміз.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... Бұған соңғы жылдары ... ... өте ... ... ... ТМД ... ішінде алғашқы
орынды иеленіп келуі дәлел.
Бұл Қазақстан республикасының Орталық Банкі – ... ... ... сәйкес банк қызметін реттеу мен қадағалауда кең өкілеттіктер
мен құқықтар ... ... ... ... ... банк ... жетілгендігін көрсетеді.
Қазақстан Республикасының барлық банктері үш жылдан бері ... ... ... стандартына көшті. Сонымен қатар ... ... ... ... ... әбден мүмкін. Осыған
байланысты Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі банк ... ... ... бастап Еуропалық Одақ елдерінің стандарттарына көшу
саясатын жүргізіп келеді.
Осы уақытта отандық банктер өз қызметтерін сыртқы рынокқа, ... мен Орта Азия ... ... ... ... Ал ... ... пен Қаржы Министрлігі бірлесіп валюталық режимді ... ... Бұл ... ... шет елдерде
капиталмен операциялар жасауын жеңілдетеді [11].
Қазақстанның отын және ... ... ... ... ... инфрақұрылымдық және өңдеуші салаларында
төменгі инвестициялық белсенділік ел экономикасын шикізат ресурстары
нарығындағы өзгерістерге осал және ... ... Ел ... ... ... реформалауға қадам
басып, Қазақстанның шикізат тәуелділігінен шығуына мақсат қойылды. ... ... және ... әлемдік нарыққа кірігуі инновацияларға,
экономиканың өсуінің жаңа ... ... және ... ... ... ... пайдалануға негізделген дамудың барлық
бағыттары бойынша ... ... ... ... ... қол ... үшін ... Республикасының Президенті
Н.Ә. Назарбаевтың бастамасы бойынша Қазақстан Республикасы Президентінің
«Қазақстанның Даму Банкі туралы» 2000 ... 28 ...... ... ... «Қазақстанның Даму Банкі туралы» Қазақстан
Республикасының 2001 жылғы 25 ... № 178-ІІ ... ... Даму ... ... ... ... құру туралы»
Қазақстан Республикасы ... 2001 ... 18 ... № 659 ... 2001 жылдың мамырында ерекше құқықтық мәртебесі бар Қазақстанның
Даму Банкі құрылды.
Қазақстанның Даму Банкі Қазақстан Республикасы ... ... ... ... 2001 ... 31 ... жабық акционерлік қоғам
нысанында тіркелді және 2003 жылғы 18 ... ... ... ... ... ... ... нысанында қайта
тіркелді [9].
Банктің миссиясы Қазақстан Республикасының ұзақ мерзімді орнықты
экономикалық ... ... ... ... емес ... бәсекеге жарамды жедел дамуының инвестициялық қажеттілігін
екінші деңгейлі ... ... ... ... ... ... қол ... жағдай жасау болып табылады.
Банктің нишасы:
- өңдеу өнеркәсібі, өндірістік және транспорттық инфрақұрылым;
- ұзақ мерзімді ірі (5 млн. АҚШ ... ... ... ... ... ... жобалар;
- қазақстандық тауар өндірушілердің өнімдерін экспортқа шығаруға
жағдай жасау.
Қазақстан Республикасының "Қазақстан Республикасындағы ... ... ... туралы" Заңына сәйкес Банктің Заңмен анықталатын ерекше
құқықтық ... бар. ... ... Банк ... ... инвестициялық қызметтің тиімділігін жетілдіру және арттыру,
өндірістік инфрақұрылымды және өңдеу өнеркәсібін дамыту, ел ... және ішкі ... ... ... ... ... орташа мерзімді (бес жыл және одан ұзақ мерзімге) және ұзақ
мерзімді (он жыл және одан көп ... - ... ... дейін)
инвестициялық жобаларды несиелеу;
2) резидентке - Қазақстандық өнім ... ... беру ... ... ... ... операцияларын несиелеу,
оның ішінде қоса қаржыландыру,
3) басқа қаржы институттары беретін ... және ... ... ... беру ... ... ... өндірістік секторын несиелеуді, сондай-ақ қоса
қаржыландыруды ... ... ... Үкіметі жүзеге асырып отырған инвестициялық
жобаларды қаржыландыру механизмдерін жетілдіру;
5) Қазақстан Республикасының заң актілеріне сәйкес өзге де ... ... ... ... Банк ... және жеке сектордың нақты
инвестициялық сұранымын ескере ... ... ... ... ... ... ... Банкі алдына жетекші дүниежүзілік даму қаржы институттарының
қатарына кіру және Қазақстан экономикасының шикізатқа жатпайтын ... ... ... қосу ... ... ... ... Даму Банкінің болашаққа бағытталған жоспарлары айта
кетсек: Қазақстан Республикасының Үкіметі ... ... ... ... ету және ... ... ... мүмкіндігін
жақсарту үшін стратегиялық маңызды шешімдер қабылдағаны туралы баршамызға
белгілі. Олардың қатарына ... жаңа ... 5 ... АҚШ ... ... жүйе ... ... банктерге оларды 25 пайыз шамасында капиталдандыруды ... ... да ... ... ... ... ... ресурстарының
тапшылығы жағдайында осындай шаралар қолдану арқылы ... ... ... ... ... ... ... соның ішінде ұлттық экономиканы дамытуға елеулі әсерін
тигізетін ... ... ... ... ... күні ... Даму Банкі биылғы, “Самұрық-Қазына” ұлттық
әл-ауқат мемлекеттік ... ... ... отыр және аса ... ... ... іске асыру және мониторингін
жүргізу саласында үлкен тәжірибесі бар негізгі ... ... ... ... ... ... Даму Банкі ірі инфрақұрылымдық
жобаларды да, өңдеу өнеркәсібіндегі серпінді жобаларды да қоса алғандағы
экономиканы несиелеудің одан ары өсуін өз ... бірі ... ... Сондықтан да бизнестің барлық дерлік ... ... ... іске ... ... ... арғы ... даму мен қаржы аспаптарының түрлерін кеңейту
біздің Банктің жоспарларының бірі болып табылады [49].
Банк өлшенген саясатты жүргізеді және ... ... ... ... алушының төлеу қабілеттілігін және борыш ... ... және ... ... ... ... мұқият іріктеуді жүзеге асырады. Бұл кезде ішкі және сыртқы,
оның ішінде ... ... ... ... ... ... өткізу және жабдық сапасы тұрғысынан талдауға көп ... ... ... ... ... ... ... өндірістің
бәсекеге қабілеттілігі және экспортқа бағытталуы бағаланады.
Банктің негізгі міндеттерінің бірі ... ... ... бағытталуынан шегінуге жағдай ... ... ... табылады (Қойылған мақсаттарға қол жеткізу үшін Үкімет
мамандандырылған даму институттарын құрды). Банк Қазақстан Республикасы
Үкіметінің 2003-2015 ... ... ... ... ... ... ... және мемлекеттік бағдарламаларды
жүзеге асыру бойынша негізгі даму институттарының бірі болып табылады.
Банк функцияларының бірі ... ... ... ... ... ... ... өндірушілерінің экспортын
қаржыландыру жалпы алғанда елдің ... ... ... ... бұл ... ... ... кезінде маңызды роль
атқарады.
Бүгінгі күні Даму Банкі бұрынғыдай мемлекеттің ... ... және ... ... ірі эмитенті бола отырып, Қазақстанның
инвестициялық саясатын іске асырудағы ... роль ... ... Банк қаржы нарығының қатысушысы, республикалық және ... ... ... ... ... ... ... беретін қарыз арқылы қаржыландырылатын жобалардың ... ... Даму ... ... ... ең ... бірі ... табылып, бұдан әрі де серпінді және кластерлік
жобаларды іске асыруда, мемлекеттік ... ... ... өз ... ... ... ... Бұл істе біздің негізгі
қағидаттарымыз ... ... және ... ... ... ... Қазақстанның Даму Банкі Қазақстан Республикасы
экономикасының өркендеуіне белсенді түрде ат салысып отыр деп ... ... ... ... Республикасының Конституциясы 1995 жылғы 30 тамыз
(өзгертулер мен толықтырулар 2011 жылғы 2 ақпандағы №254-ІІІ ... ... ... базасы: анықтама жүйесі «Юрист». Компания ЮрИнфо
1996-2010.
2 Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Болашақтың
іргесін ... ... атты ... ... ... 2011жыл.
3 Аралбаева А.А. Қазақстан Республикасындағы банктік құқықтық
қатынастар: теориялық және ... ... заң ғыл. ... ... 2007.- 147 ... Қазақстан Республикасы Қаржы нарығын және қаржы ... ... ... ... 2007 ... ... 90 бет http://www.afn.kz
5 ҚР Президенті ... ... ... ... 2008ж.
6 «Қазақстан Республикасының қаржы секторын дағдарыстан кейнгі
кезеңде дамыту тұжырымдамасы» Қазақстан Республикасы Президентінің ... 1 ... № 923 ... мақұлданған.
7 «Қазақстан Даму Банкі» http://www.kdb.kz.
8 Қазақстан ... ... және банк ... ... Республикасының 1995 ж. 31 тамыздағы № 2444 Заңы
(2011.25.03.берілген өзгерістер мен толықтырулармен).
9 Найманбаев С.М. ... ... Оқу ... – Алматы: Жеті жарғы,
2005. – 152 б.
10 ... С.Б. Банк ісі: Оқу ...... Жеті ... 2009. ... б.
11 Найманбаев С.М. Қазақстан Республикасының қаржылық құқы.
- Алматы: Демеу, 1994. – 200 ... ... С.Б., ... А.Ә. Банк ісі: Оқу құралы. - Алматы: Қазақ
Университеті, 2004. – 241 ... ... А.А. ... ... ... – М.: ... 2005. ... с.
14 Тасыбаева А.С. Банкілік құқық: Оқу құралы. - ... 1999. ... ... ... Ғ.С. ... несие, банктер: Оқулық. – ... 2005. – 416 ... ... А.А. ... право. - М.: Юристъ, 2005. – 459 с.
17 Ілиясов Қ.Қ., Құлпыбаев С. Қаржы: Жоғары оқу орындарына арналған
оқулық. - ... 2005. – 552 ... ... ... Даму Банкі ... ... ... жағдай бойынша ақпараттық
анықтама.
19 Карасева М.В., Крохина Ю.А. Финансовое право. - М., 2001. ... ... ... Ғ.С., ... Д.М., Мақыш С.Б., Мусина Ә.Ә., Ілияс
А.А., Нұрымов А.А., Сейтқасымов А.Ғ., Хамитов Н.Н., ... ... Ж.Б. Банк ісі: ... - ... 2009. – 586 ... Қазақстанның Даму Банкі туралы 2001 ж. 25 ...... ... Заңы (2010.02.04. берілген өзгерістер мен
толықтырулармен).
22 Смағұлова Р.О., ... Қ.Ә., ... Ә.Қ., ... ... ақша ... және ... Оқу ... – Алматы: Экономика,
2008. – 462 б.
23 «Қазақстанның Даму ... ... ... ... ... Есеп» http://www.kdb/documents.kz 01.03.2011 жылғы
жағдай бойынша ақпараттық анықтама
25 Мельников В.Д., Ильясов К.К. ... ...... ... ... ... Ұ.М., Бохаев Д.Т., Рузиева Э.А. Қаржы нарығы ... ...... ... 2008. - 296 ... Алексеева Д.Г., Пыхтин С.В., Хоменко Е.Г. ... ... ... ... 2003. – 480 ... ... Т.А. Учет и ... Учебное пособие. - Алматы: Қазақ
Университеті, 2000. - 208 бет.
29 ... ... ... / Под ред. О.И. ... - ... и ... 1998. - 576 с.
30 Ажиханов С.О. Правовые основы функционирования банковской системы
Республики Казахстан: (вопросы теории и ... ... ... 12.00.02. - Алматы, 2002. – 140 с.
31 Финансовое право / Под ред. О.Н. ... - М.: ... - 400 ... Налоговое право / Под ред. С.Г. ... - М.: ИД ... -608 ... А.А. ... Б.Е. Укашев // аудит теориясы (оқу құралы) ... ... ... ... Г.С. ... // Ы. ... атындағы
Қазақтың білім академиясының Республикалық баспа кабинеті //Алматы,
2009ж, 145 ... ... А.А. ... право (Краткий курс лекций). – ... 2004. - 2-е изд., ... и доп. - 335 ... ... Н.Д. ... ... ... для вузов. 2-е изд.,
перераб. и доп. - М: ... 2000. – ... ... ... мен ... ... мемлекеттік реттеу және
қадағалау туралы 2003 жылғы 4 шілдедегі №474-ІІ Қазақстан Республикасының
Заңы (07.07.04ж. №577-ІІ ҚР ... ... ... ... ... нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау
жөніндегі агенттігі туралы ... // СД ... ... ... ... “Юрист”. Компания ЮрИнфо 1996. - 2009.
37 Осипов Е.Б., ... Э.М. ... ... банк ... ... ... « Бастау», 2009-252б.
38 Л.Давыдов. Д.Раймов. Банковское право РК – Алматы, Жеті жарғы,
2005-156с
39 ... Н.Н. Банк ісі: ... ...... Экономика,
2010. – 216 б.
40 ... Е.П. ... ... - М.: ... 2005. – 440 ... ... ... құрылымы» http://www.origin.kz
2011 жылғы жағдай бойынша ақпараттық анықтама.
42 «Инвестициялық жобалардың салалық ... ... ... Даму ... ... ... ... жылдарға
арналған стратегиялық даму бағыттары.
44 «Қазақстанның Даму Банкі» Акционерлік Қоғамының 2008-2010 жылдарға
арналған даму бағдарламасы.
45 «Экспорт операцияларының аймақтық құрылымы» http://www.egemen.kz.
46 ... Г.А. ... ... ... В 2-х т. – М.: Юристъ,
2010. - Т. 1. – 696 с.
47 «Қаржы рыногы мен ... ... ... ... ... ... 2003 жылы 4 ... №474 Заңы // База данных «Закон». –
2009. – 25-б.
48 Назарбаев Н.А. Қазақстан ... ... және ... ... ... ... Республикасының Президенті Нұрсұлтан
Әбішұлының Қазақстан халқына жолдауы. - Алматы: Атамұра, 2005. - 48 б.
49 ... ... ... ... қоры
http://www.samruk-kazyna.kz 01.03.2011 жылғы жағдай бойынша ақпараттық
анықтама.
-----------------------
Экспорт операцияларының аймақтық құрылымы
Инвестициялық жобалардың аймақтық құрылымы

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 84 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жөндеу және тазалау жұмыстарын жүргізу кезіндегі қауіпсіздік9 бет
ҚР-да инвестициялық процестерді мемлекеттік реттеудің жағдайы мен перспективалары (сала деректерінде)77 бет
Web User Interface (WUI) негізіндегі пайдаланушы интерфейсінің компоненттері3 бет
Инвестицияның экономикадағы рөлi және шетелдік инвестициялар18 бет
Модульдер. Жоба файлдары арасындағы байланыс, Бағдарламаны құру, Мәліметтерді енгізіу шығару.Кескіндеу және түзету компаненттері, Дипломдық жобаға жиналған материалдарды жинау және жүйелеу, Бағдарламалық қамтамасыздандыруды сипаттау9 бет
Шетелдік инвестициялар, оларды Қазақстанда пайдалану12 бет
Экономиканы әртараптандыру және жаңарту бағыттар20 бет
Экономиканы әртараптандыру және жаңарту бағыттарының теориялық негіздері24 бет
Ғылыми-техникалық прогресс және қаржыландыру13 бет
Қазақстан Республикасының индустриялы-инновациялық даму стратегиясы16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь