Қазақстандағы банк пластикалық карточкаларының айналысы жүйесін жетілдіру

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8
1 БАНК ПЛАСТИКАЛЫҚ КАРТОЧКАЛАРЫНЫҢ ЭКОНОМИКАЛЫҚ МӘНІ МЕН ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ 8
1.1 Пластикалық карточкалардың мәні және оларды топтастыру ... ... ... . 10
1.2 Пластикалық карточкалардың түрлері мен құрылымы ... ... ... ... ... ... 21
1.3 Кейбір дамыған мемлекеттердегі банктік пластикалық карточкаларының даму деңгейі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . 27
2 ҚР ЕКІНШІ ДЕҢГЕЙЛІ БАНКТЕРДІҢ ПЛАСТИКАЛЫҚ КАРТОЧКАЛАРЫНЫҢ ДАМУЫНА ТАЛДАУ ЖҮРГІЗУ («Kaspi банк» АҚ тәжірибесінде) ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 34
2.1 Қазақстан республикасыдағы екінші деңгейлі банкілердің пластикалық карточкаларына салыстырмалы талдау жүргізу ... ... ... ... ... 34
2.2 «Kaspi банк» АҚ пластикалық карточкалары мен оның механизмін талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 44
2.3 Пластикалық карточкалармен көрсетілетін қызметтер ... ... ... ... ... ... .

3 ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ БАНК ПЛАСТИКАЛЫҚ КАРТОЧКАЛАРЫНЫҢ АЙНАЛЫСЫ ЖҮЙЕСІНДЕГІ ӨЗЕКТІ МӘСЕЛЕЛЕР МЕН ОЛАРДЫ ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ ... ... ... ... ... 51
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 64
ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 67
ҚОСЫМША МӘЛІМЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 68
Диплом жұмысының өзектілігі. Бүгінгі таңда Қазақстан өзінің тәуелсіздігін алумен қатар өткен тарихына сын көзбен қарау мүмкіндігіне де ие болып отыр. Ол өзінің тұрақты ақша-несие саясатын қалыптастырып, әлемнің көптеген елдерімен «иықтасып» өмір сүру деңгейіне талпыныс жасап келеді. Ондағы мақсаты экономиканың тұрақтылығына қол жеткізу және осы мәселені шешуде банк жүйесінің алатын орны мен оның маңыздылығы ерекше және ол туралы айтудың да өзі артық. Елімізде осы аталмыш банк саласында болып жатқан өзгерістер, олардың көрсететін қызмет түрлерінің сан алуандылығы, сапа категориясына қарай бет бұруы экономиканың тұрақты болуына өз ықпалын тигізеді. Оның ішінде халыққа яғни жеке тұлғаларға банк тарапынан пластикалық карточкалары арқылы қызмет көрсетудің маңыздылығы артып келеді. Қазақстан Республикасының коммерциялық банктері – жалпы қаржы жүйесіндегі кәсіпорындар ішіндегі бүгінгі таңдағы қарқынды дамып отырған алдыңғы ұйымдардың бірі. Өйткені бұл ұйымдардың қызметі шетелдердегі барлық озық тәжірибелерді енгізе отырып атқарылуда. Қазіргі коммерциялық банктердің қызметі экономиканың барлық салаларын дамытуға және халықтың табыс деңгейін арттыруға бағытталған. Осы банктердің қызметтерінде пластикалық карточкаларымен жасалынатын операциялардың алатын орны бөлек. Кез келген қоғамда мемлекет қаржыны өзінің функциялары мен міндеттерін жүзеге асыру үшін, белгілі бір мақсаттарға жету үшін пайдаланады. Қойылған мақсаттарды іске асыруда қаржы саясаты маңызды рөл атқарады. Оны жасап, жүзеге асыру процесінде қоғам алдында тұрған міндеттерді орындаудың шарттары қамтамасыз етіледі; ол экономикалық мүдделерге ықпал жасаудың белгілі құралы болып табылады. Демек, банктік – қаржы саясаты қаржы ресурстарын іздестіру, шоғырландыру мен жинақтау және экономикалық саясат жасайтын дамудың бағыттары бойынша оларды бөлудің міндеттерін шешеді.
Диплом жұмысының мақсаты – Қазақстан Республикасындағы екінші деңгейлі банктердің пластикалық карточкаларының даму перспективаларын қарастыру. Осы мақсатқа қол жеткізу барысында келесідей міндеттерді орындау қажеттілігі туындайды:
• Қазақстан Республикасындағы пластикалық карточкалардың пайда болу тарихын қарастыру;
• Қазақстан Республикасындағы пластикалықдік карточкалардың дамуының негізін қарастыру;
• Шетелдік тәжірибелерге талдау жасап, олардың елімізде оңтайлы тұстарын қарастыру;
• зерттелген банкте пластикалықдік карточкалар бойынша қызметтің енуін талдау;
• «Kaspi банк» АҚ пластикалық карточкалары және қызметін талдау;
• Қазақстан Республикасындағы пластикалықдік карточкасын жетілдіру бойынша ұсыныстарды өңдеу.
1. Елбасының Халыққа Жолдауынан 2012ж
2. С.Мақыш. Банк ісі. Оқулық, Алматы, 2010ж
3. Дробозина Л. А. «Финансы. Денежное обращение. Кредит» - М: ЮНИТИ 2005;
4. Голубович А.Д., Клопотовский А.В., Наумов А.В. "Создание системы кредитных карточек для коммерческих банков" М., Менатеп-информ, 2007 г.
5. Голубович А.Д., Миримская О.М. "Кредитные и другие банковские карточки в системе автоматизированных денежных расчетов". М., Менатеп- Информ, 2007г.
6. Ильясов К.К. . Финансово-кредитные проблемы развития экономики Казахстана /Под ред.– Алматы: Бiлiм, 2005 – 240 с.;
7. Э.Рид, Р.Коттер и др., "Коммерческие банки".М.,СП " Космополис", 2006г. с. 372 — 380.
8. Строев А.А., компания SAS, консультант. "Расчеты и операционная техника в коммерческом банке", № 4, 2007 г..
9. Сейтқасымов Г.С. Ақша, несие, банктер. Оқулық: Алматы: Экономика, 2006. – 364 с.
10. Микропроцессорные карточки: новые рынки /Мир карточек №4, 20107.
11. Калиев Г.Т. «Коммерческие банки в Казахстане: проблемы устойчивости». Алматы: Экономика, 2006 год;
12. Ұлттық процессингтік орталықтың мәліметтері
13. Ұлттық Банктің ресми сайты
14. АҚ «Kaspi банктің» жылдық есептік мәліметтері
15. Қаржылық қадағалау агенттігінің ресми сайты www.afn.kz
16. ҚР «Банктер және банк қызметі туралы заңы» 31.08.1995 ж. (өзгертулер және толықтырулармен бірге);
17. Батраков Л.Г. «Финансовые расчеты в коммерческих сделках». Москва: Логос, 2007 год;
18. Бельгибаева К.К. «Финансово-банковская статистика» Алматы: Эконжмика, 2005;
19. Сахариева С. С. Финансы. Учебник, Алматы 2006г;
20.www.afn.kz
21.www.nationalbank.kz
        
        Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі
ӘЛ-ФАРАБИ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ
«ЭКОНОМИКА ЖӘНЕ БИЗНЕС» ЖОҒАРЫ МЕКТЕБІ
«ҚАРЖЫ» ... ... ... ... ... ... ... жұмысы
тақырыбы:
«Қазақстандағы банк пластикалық карточкаларының айналысы жүйесін жетілдіру»
050509– ... ... ... курс ... ... ... ... жетекші:
Э.ғ.к., аға оқытушы ... ... ... ... оқытушы ... ... ... ... ... ... ... атауы, қарастырылатын |Ғылыми жетекшіге|Ескертулер |
| ... ... ... ... | ... ... таңдау, оларды | | |
| ... мен ... ... ... | |
| ... библиография жасау | | ... ... ... ... ... | | |
| ... оны ... қарастыру | | ... ... ... жазу және оны | | |
| ... ... | | ... ... материалдарды және | | |
| |т.б. ... ... және | | |
| ... | | ... |Қорытынды мен ұсыныстарды ғылыми | | |
| ... ... | | ... |Ескертуге сәйкес диплом жұмысын | | |
| ... ... ... | | |
| ... ... кафедраға | | |
| ... | | ... ... мен пікірлермен танысу | | ... ... мен ... ... | | |
| ... ... ... | | |
| ... | | ... ... күні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ
«ЭКОНОМИКА ЖӘНЕ БИЗНЕС» ЖОҒАРҒЫ МЕКТЕБІ
«ҚАРЖЫ» ... ... курс Ф010К ... ... банк ... ... ... жүйесін
жетілдіру» атты тақырыбында диплом жұмысын орындауға ... ____» ... 2012 ж. № __ ... ... ... мерзімі «______» ________________________
Жұмыстың бастапқы мәліметтері: Банк ісі ... ... және ... ҚР ... ... жолдауы, Банк ісі бойынша әдебиеттер,
оқулықтар мен оқу құралдары
Диплом ... ... ... сұрақтар тізімі немесе жұмыстың
қысқаша мазмұны:
а)__________________________________________________________________________
_____________________________________________________________
ә)__________________________________________________________________________
_____________________________________________________________
б)__________________________________________________________________________
_____________________________________________________________
ГЛОССАРИЙ
1) авторизация - ... ... ... пайдалана отырып
пластикалық жасауға ... ... ... алу ... ... ... ішкі ... және/немесе пластикалық
карточкалары жүйесіне қатысушылар ... ... ... сәйкес
белгіленеді;
2) банкомат - пластикалық карточкаларын ұстаушыларға қолма-қол ақшаны алуға
және пластикалық карточкаларын пайдалана отырып банктің басқа да ... ... ... ... механикалық құрылғы;
3) дебеттік карточка - ұстаушыға ... банк ... ақша ... ... жасауға мүмкіндік беретін пластикалық карточкасы.
Дебеттік карточка ұстаушыға эмитент берген заем сомасы шегінде ... ... ... ... бірегейлендіру нөмірі - пластикалық ... ... және ... ... ... ... арналған
құпия код;
5) кәсіпкер - өзі жеткізетін тауарларына ... ... ақша ... ... ... ... пластикалық карточкаларын
қабылдайтын жеке кәсіпкер немесе заңды тұлға;
6) процессинг - пластикалық ... ... ... ... ... да операцияларды жүзеге асырған кезде қалыптасатын ақпаратты
жинауға, өңдеуге және беруге ... ... ... - эмитентпен пластикалық карточкасын беру туралы шарт ... банк ... иесі ... ... жеке ... ... тұлға;
8) корпоративті пластикалық карточкасы - заңды тұлғаның уәкілетті өкіліне
эмитент пен заңды тұлға-банк шоты ... ... ... ... беру ... шарт негізінде берілетін пластикалық карточкасы.
Корпоративті пластикалық карточкасын ... ... ... ... ... банк шотындағы ақша сомасы және/немесе аталмыш заңды тұлғаға
берілген заем сомасы шегінде жүзеге асырылады. ... ... ... заңды тұлғаның-банк шоты иесінің уәкілетті өкілі болып
табылады;
9) эмитенттің шоғырландырылған шоты - банк эмитент ... және ... ... ... ... ... ... асырылатын
операцияларды есепке алуға арналған ішкі шот;
10) кредиттік карточка - ұстаушыға ... пен ... ... жасалған
банктік заем шартының талаптарына сәйкес эмитент берген заем сомасы шегінде
пластикалық жасауға мүмкіндік беретін пластикалық карточкасы;
11) ... емес ... - ... ... ... ... ақша ... және пластикалық карточкасында орналастырылуы/іске асырылуы
мүмкін банктік қызмет көрсетулердің өзге түрлерін көрсетумен байланысты
емес қосалқы ... ... ... - ... сондай-ақ пластикалық карточкалары
жүйесіне қатысушылармен жасалған шарттарда көзделген өзге де функцияларды
жүзеге ... ... ... жүйесіне қатысушы;
13) сауда чегі - пластикалық карточкасын пайдалана отырып пластикалық ... ... ... слип - ... немесе эквайердің пластикалық карточкасын пайдалана
отырып пластикалық жасау кезінде ... ... ... құжаты;
15) пластикалық карточкалары жүйесінің ішкі ережелері - ... ... ... шығарылатын және оларды пайдалану арқылы
пластикалық карточкалары жүйесінде ... ... ... ... ... шығару - ұстаушыларға пластикалық карточкасын
беру туралы шарт негізінде не алдын ала ... ... ... ... ... шарт жасамай-ақ пластикалық карточкаларын беруді
көздейтін операция;
17) пластикалық ... ... - осы ... карточкалары
жүйесінің ішкі ережелеріне сәйкес пластикалық карточкаларын пайдалана
отырып пластикалықді ... ... ... ... ... ... ... және ұйымдастыру-техникалық ... ... ... ... ... ... - жасалған шарттарға сәйкес
пластикалық карточкаларының белгілі бір жүйесінің пластикалық карточкасын
пайдалана отырып ақы төлеу кезінде ... ... ... ... ... орындау бойынша міндеттемелер туындайтын жеке ... ... ... карточкасын беру туралы шарт - эмитент пен жеке ... ... ... жасалатын шарт, оның негізінде пластикалық карточкасы
беріледі;
20) пластикалық карточкасы - электронды терминалдар немесе өзге ... ... қол ... ... онда ... ұстаушыға пластикалық
жасауға, қолма-қол ақша алуға, валюта айырбастауға және пластикалық
карточкасының ... ... әрі ... ... бойынша басқа
операцияларды жүргізуге мүмкіндік беретін ақпарат болады. Пластикалық
карточкасы дебеттік ... және ... ... ... екіге бөлінеді;
21) алдын ала төленген ... ... - ... бастапқы
ұстаушы алдын ала салған және эмитенттің шоғырландырылған есебінде
есептелген ақша ... ... ... ... асыру және/немесе
қолма-қол ақша алу мүмкіндігін беретін ... ... ... ... ... оның ... ... мүмкіндік беретін
деректемелер болмайды;
22) пластикалық карточкасын доғару - пластикалық ... ... ... ... ... ... уақытша тыйым салу;
23) пластикалық карточкасының деректемелері - пластикалық ... ... және ... ... ... ... ... беретін пластикалық карточкасындағы және/немесе онда
сақталатын ақпарат;
24) пластикалық карточкасын ... - ... ... беру ... ... пластикалық карточкасын пайдалануға құқығы бар немесе егер
пластикалық карточкасы алдын-ала төленген ... оған ... ... ... ... эквайер - пластикалық карточкасын пайдалана отырып пластикалық жасаған
кезде кәсіпкермен ... шарт ... ... ... жасалған
пластикалық құжаты талаптарына сәйкес кәсіпкердің пайдасына ... ... ... ... ... ... шартта көзделген өзге де
іс-әрекеттерді орындауға тиісті банк немесе банк операцияларының жекелеген
түрлерін жүзеге ... ұйым ... ... ... ... ... ақша ... банк те эквайер болып табылады;
26) эмитент - пластикалық карточкаларын ... ... |8 ... |
|.................................. | |
|1 банк ... ... ... мәні мен ... |8 ... | ... ... ... мәні және ... топтастыру |10 |
|............. | ... ... ... ... мен ... |21 ... | ... ... ... ... ... ... |27 |
|даму деңгейі | ... | |
| | |
|2 ҚР ... ... ... ... карточкаларының |34 ... ... ... («Kaspi ... АҚ тәжірибесінде) | ... ... | ... ... республикасыдағы екінші деңгейлі банкілердің пластикалық|34 |
|карточкаларына салыстырмалы талдау жүргізу .................... | ... «Kaspi ... АҚ ... ... мен оның ... |44 ... | ... |
|............................................ | ... ... ... ... қызметтер | ... | |
| | |
|3 ... банк ... ... айналысы жүйесіндегі |51 ... ... мен ... ... ... ... | |
|Қорытынды |64 ... ... | ... тізімі |67 ... ... | ... ... |68 ... |
|. | ... ... өзектілігі. Бүгінгі таңда Қазақстан өзінің
тәуелсіздігін алумен қатар ... ... сын ... ... мүмкіндігіне де
ие болып отыр. Ол өзінің тұрақты ақша-несие саясатын қалыптастырып, әлемнің
көптеген елдерімен «иықтасып» өмір сүру ... ... ... ... ... ... тұрақтылығына қол жеткізу және осы мәселені
шешуде банк ... ... орны мен оның ... ерекше және ол
туралы айтудың да өзі ... ... осы ... банк ... болып
жатқан өзгерістер, олардың көрсететін қызмет ... сан ... ... ... бет бұруы экономиканың тұрақты болуына өз ... Оның ... ... яғни жеке ... банк ... ... арқылы қызмет көрсетудің маңыздылығы артып келеді.
Қазақстан Республикасының коммерциялық банктері – жалпы қаржы жүйесіндегі
кәсіпорындар ... ... ... ... ... отырған алдыңғы
ұйымдардың бірі. Өйткені бұл ұйымдардың қызметі шетелдердегі ... ... ... ... ... ... коммерциялық банктердің
қызметі экономиканың барлық салаларын дамытуға және халықтың табыс ... ... Осы ... ... ... жасалынатын операциялардың алатын орны бөлек. Кез ... ... ... ... ... мен ... ... асыру
үшін, белгілі бір мақсаттарға жету үшін пайдаланады. Қойылған мақсаттарды
іске асыруда қаржы саясаты маңызды рөл ... Оны ... ... ... қоғам алдында тұрған міндеттерді орындаудың шарттары қамтамасыз
етіледі; ол экономикалық мүдделерге ықпал ... ... ... ... ... банктік – қаржы саясаты қаржы ресурстарын іздестіру,
шоғырландыру мен ... және ... ... ... ... ... ... бөлудің міндеттерін шешеді.
Диплом жұмысының мақсаты – Қазақстан Республикасындағы екінші деңгейлі
банктердің пластикалық ... даму ... ... Осы
мақсатқа қол жеткізу барысында келесідей міндеттерді орындау ... ... ... ... ... ... болу
тарихын қарастыру;
• Қазақстан Республикасындағы пластикалықдік карточкалардың дамуының
негізін қарастыру;
• Шетелдік тәжірибелерге талдау жасап, олардың ... ... ... зерттелген банкте пластикалықдік карточкалар ... ... ... «Kaspi банк» АҚ пластикалық карточкалары және қызметін талдау;
• Қазақстан Республикасындағы пластикалықдік карточкасын жетілдіру
бойынша ұсыныстарды өңдеу.
Диплом ... ... ... – «Kaspi ... ... қоғамының
пластикалық карточкалары.
Дипломдық жұмысты жазу барысында ... ... ... ... ... монографиялар, ғылыми мақалалар, ғылыми –
тәжірибелік конференциялардың мәліметтері және зерттелген банктің ... ... ... жұмысы кіріспеден, үш тараудан, қорытындыдан,
әдебиеттер тізімінен ... ... ... ... ... ... карточкаларының қалыптасыу барысы мен олардың
экономикалық мәні, даму тарихы және оларды топтастыру ... ... ... кезде коммерциялық ... ... ... ... тәртібі және жекелеген дамыған
елдердегі пластикалық карточкаларының даму деңгейлері жөнінде ... ... ... ... ... мәні мен ... негіздері
1.1 Пластикалық карточкалардың мәні және оларды топтастыру
Дамыған елдерде тауарлар мен қызмет көрсетулерге қолма-қолсыз ... ... ... ... ... 90%-ға ... ... тұрғындардың көп бөлігі – студенттен зейнеткерге
дейін – карточканы ... ... та бұл әлі ... емес және III
Қаржыгерлер конгресінде ҚР президенті ... ... ... ... процесін жеделдетудің қажеттілігін ... ... ... ... ... ... ұлғайту жөнінде айтқан болатын. [1]
Қазіргі уақытта пластикалық ... ... ... ... ... ... және түрлі карточкалық
бағдарламалардың елеулі саны ұсынылады. Мәселен, пластикалық карточкасының
көмегімен дүкендер мен мейрамханаларда ... мен ... ... үшін
пластикалық жасауға, коммуналдық қызмет көрсетулерді, байланыс қызметін,
салық және кеден пластикалықдерін төлеуге,  кредиттерді өтеуге, карточкадан
карточкаға ақша ... ... ... ... пайдалану арқылы
тауарларға және қызмет көрсетуге ... ... ... карточкасы - электронды терминалдар немесе өзге құрылғылар
арқылы ақшаға қол жеткiзу ... онда ... ... ұстаушыға
пластикалықдердi жүзеге асыруға, қолма-қол ақша алуға, валюта айырбастауға
және пластикалық ... ... ... әрi ... ... ... операцияларды жүргiзуге мүмкiндiк беретiн ақпарат болады.
Пластикалық карточкасын беру кезінде шарт жасалады, онда ... ... ... ... ... беру талаптары;
пластикалық карточкаларын пайдалана отырып пластикалықдерді жүзеге асыру
талаптары;
қосымша картокалар берілетін адамдардың ... ... ... ... ... ... беру ... шарт негізінде түрлі
ұстаушыларға бірнеше пластикалық карточкаларын беру кезінде);
пластикалық карточкасын алу ... және ... ... ... ... ... ... беру туралы
шарттың қолданылу мерзімі;
тараптардың құқықтары мен міндеттері;
тараптардың жауапкершілігі.
Бірінші көпшілік пластикалық карточкаларын ... болу ... ... ... ... ... ... тұрғындары олардың күнделікті
өміріне сеніммен кірген  пластикалық ... осы ... ... он ... ... ғана ... ... пластикалық карточкасы – бұл қолданушыға пластикалықдерді
жүзеге асыруға, қолма-қол ақша алуға, ... ... және ... шығарған банкпен белгіленген басқа да ... ... ... ... ... ... ... немесе басқа
жабдықтар арқылы ақшаға рұқсат беру құралы.
Карточка бойынша сауда және ... – қол ... ... ... тауарлар мен қолма – қол ақшаларды бірден ... ... ... бұл операциялар жүзеге асырылады, ал ... ... ... ... ... ... бір ... түседі (бірнеше күннен артық емес). Пластикалық карточкаларға ... ... ... ... ... ... ... банк – эмитентіне олардың түсуі болып табылады. ... ... ... барлық мерзімінде банктің заты болып қалады, ал
клиенттер оларды қолдану үшін ғана алады (карточкаларды ұстаушылар). Банк ... ... ... ... карточкалар тобын ... ... ... ... ... ... ... маңызды кезең  2000 жылдардың
бірінші жартысы - чиппен жабдықталған пластикалық карточкаларын тарату
уақыты болды. ... ... ... ... ... банктер 2005 жылы
магниттік жолағы бар ... ... ... ... ... шығаруға кірісті.   
Қазіргі таңда Қазақстанда пластикалық карточкалардың «индустриясы»
құрыла бастады. Барлық дүние ... ... ... ... ... ... ... үй кәсіпорындары және әртүрлі қызметтік
кәсіпорындар енгізілді: мұндай карточкаларды қолданған адамдардың саны 500
млн. жуық. Карточкалармен барлық дамыған және ... келе ... ... ... Бұл ... ... ... банктік пластикалық
карточкалардың табысты дамып келе ... ... ... ... ... ... ... қатысушы жүйенің
пластикалықдік құралы болып табылатын ... ... ... ... ... техникалық және технологиялық базада жүзеге асырылатын
қолма – қолсыз есептеу болып ... ... және ... ... ... ... беретін банктің қор базасы маңызды ... Бұл өз ... ... өзінің клиенттеріне ұсынылған
қызметтерді кеңейтіп жетілдіруге мүмкіндік береді.
Қолма – қол ақшаларды қолдану мен ... ... және ... ... ... болады. Айналымға жаңа ақша белгісін шығаруы,
ескі ақшаларды ауыстыру, ... ... ... ... ... ... жоғалтулары және ыңғайсыздығы – мұның бәрі мемлекеттің
экономикасына қиын мәселелер болып табылады.
Қазақстанда ... ... ... 20%-на жуығы оның жеке айналымын
қолдануға жіберіледі. Қолма – қол ... ... ... ... ең ... әдістерінің бірі – қолма – қолсыз есеп жүйесін
тиімді құру. Сарапшылардың бағасы бойынша ... жүйе ... – қол ... үш ... қысқартуын қамтамасыз ете алады. /1/
Пластикалық карточкалардың қолдану маңыздылығы келесілерде ... ... ... ... ... ... есептерді жеңілдетеді.
Пластикалық карточкалардың қолма – қолдығы ірі ақша сомасын өзімен бірге
алып ... яғни ... ... ... ұрлануын болдырмауына
мүмкіндік береді, сонымен қатар ірі ақша соманы «қолдан – ... ... ... мүмкін. Пластикалық карточка пластикалықнің сенімді және
тиімді қаражаты болып табылады, шотты карточка иесі ғана қолдана алады.
Пластикалық карточкаларымен есеп ... ... ... ... ... есеп айырысулар компьютер ... ... ... ... ... ... байланыс жүйелері
арқылы жүзеге асыратын банктер және олардың ... ... мен ... ... пластикалықдер жиынтығы.
Банктік пластикалық карточкаларын қолдану аумағы жыл сайын өсіп келеді.
Пластикалық карточкалары қазіргі заманғы ... ... ... зор ... бірі ... табылады. Қолма-қол ақшамен
салыстырғанда пластикалық карточкаларының толып жатқан мүмкіндіктері мен
артықшылықтары бар, ... ... 3 млн. ... оның ... мен ... жеке ... мен ... қызметкерлер,
қарапайым жұмысшылар мен компания басшылары, ... ... ... таңда Қазақстанда әр түрлі топтағы 3,14 ... ... ... жүр. ... ... ... ... айта кету жөн:
• Ыңғайлылығы және қауіпсіздігі - қолма-қол ақша алып жүрмей, кез-келген
тауарлар мен көрсетілген қызметтер үшін ... ... ... ... Егер ... жоғалтып алған немесе
ұрлатып алған жағдайда ақша ... ... ... ... ... ... ... жүргізілген, бұл карт-шот бойынша
кодталған ақпаратты сақтайды. Каточканы арнайы ПИН-кодын білетін
карточканың иесі ғана ... ... ... ... қол ... ... болмау үшін
қауіпсіздіктің жоғарғы деңгейі.
• Карт-шотыңыздағы ... ... ... ... ... шет елге
шыққанда карт-шотында қаржы ешқандай қиындықсыз шекараны асады.
• Дүние жүзі бойынша ... ... мен ... алған тауарлар үшін
қолма-қол ақшасыз пластикалық жасау және кез-келген уақытта қолма-қол
ақшаға банкоматтар мен есеп-айырысу бөлімдері арқылы қол ... ... жүзі ... ... ақша ... және ақша аударымы кезіндегі
жеделдік пен құпиялылық.
Халықаралық каточкалар арқылы Интернет желісінде ... ...... ... ... Олар екі ... ... келеді:
• дебеттік карточка – карточкалық шот иесіне банкоматтан қолма – ... ... және ... ... ... сауда үйлерінде,
мейрамханаларда және т.б. орындарда сатып алынған ... ... үшін есеп ... ... ... ... ... банкомат – банктік карточка көмегімен және ондағы сақталған ... оның ... ... – қол ... ... мүмкіндік беретін
автоматтандырылған құрылым.
Банкоматтан карточка көмегімен ақша алу үшін ... ... ... ПИН – код тағайындалып, атаулы карточка беріледі.
ПИН – код (ағылш. Personal Identification Number – жеке идентификациялық
номер) – банктік ... ... ... ... Pos – ... қызмет көрсетуге мүмкіндік беретін жеке идентификациялық номері.[2]
Банктік карточканың мынадай өзіне тән реквизиттері бар:
• логотипті, яғни карточканың қай ... ... ... ... «Master Card», «Visa» және тағыда сол сияқты;
• карточканың номері ( он алты саннан тұрады);
• карточка иесінің аты – жөні;
• карточканың ... ... ... ... ету ... карточка иесінің қол қою үлгісі.
Қазіргі кезде көптеген эквайрер банктеріміз ірі сауда үйлерімен өзара
жасаған келісім шарт негізінде ... ... ... көздеп
отыр. Мұндай карточкалардың иелері аталған сауда үйлерінде ... ... бір ... ... үшін сауда үйінде ПОС терминал орнатылады. Мұндағы Pos – ...... ... ... ... ... ... қызмет көрсетуге арналған құрылым құрылғылары орнатылады.
Pos (Point of sale – ... ...... ... ... жасалған
келісім шартқа сәйкес тұтынушылардың сатып алған тауарлар мен қызметтері
үшін пластикалық құралы ретінде ... ... ... сауда немесе
қызмет көрсететін кәсіпорын.
Кредиттік карточка оның элементі мен ... иесі ... ... ... ... ... ... мен қызметтер үшін пластикалықді
жасауға не қолма–қол ақша алуға арналған ... ... 1. ... ... ... ... есеп айырысу
тәртібі
Дерек көзі: Ұлттық процессингтік орталықтың мәліметтері [3]
Пластикалық карточкаларымен есеп айырысулар слиптің көмегімен жүзеге
асырылады. Слип (Pos – ... ... ... ...... ... ... жасалғанын растайтын есеп айырысу құжаты.
Слип ... ... ... Pos ... ... идентификаторы;
• Операцияның жасалған күні;
• Операция сомасы және ... ... ... ... ... ... коды;
• Банктік карточканың өзіне тән белгілері;
Слипте карточканы ұстаушының ... ... ... ... ... ... арқылы есеп айырысу тәртібі келесідей:
1. Эмитент банк пластикалық жүйесінің өкілдерімен келісім- шарт ... ... ... ... ... ететін пластикалық карточканы
шығаруға құқық алады.
2. Карточка иесі эмитент банкте карт – шотын ашады және ... ... ... ... банк оған ... ... Карточка иесі карточкамен қызмет көрсетуге маманданған ... ... ... ... ... Pos – ... өткізеді немесе ПИН –
коды ... ... – қол ақша ... ... өзге банкоматқа салады.
4. Pos – терминал не банкомат авторизациялауды ... ... ... ... сәтті аяқталса, Pos – терминал ... ... ... слипті береді, оған қол қоюға тиіс. Сөйтіп,
ол өзі қалаған тауарды немесе қолма – қол ақшасын алады және ... ... ... ... соңына қарай Pos – терминал Эквайрер банкке ... яғни ол есеп ... ... ... ... Эквайрер банк слип негізінде Pos – терминалмен есеп ... ...... ... ... көрсетілген соманы аударады.
8. Эквайрер банк пластикалық карточкамен жасалған опеарциялар бойынша
ақпаратты Ұлттық процессингтік орталыққа береді.
9. Ұлттық ... ... күн ... келіп түскен ақпараттарды
өңдейді және қорытынды ... ... ... ... арасында есеп айырысуды жүргізу мақсатында дайындайды.
10. ... ... ... ... ... ... ... операциялар бойынша Қазақстан
банкаралық есеп айырысу орталығы (ҚБЕО) ... ... ... ... банк пен карточка иесі өзара есеп айырысуларды карточка түріне
қарай төмендегідей тәртіпте жасайды:
... ... ... ... банк карточка иесінің шотынан
тиісті қаражатты шегереді;
... ... ... ... иесі оған ... ... сомасы
мен оған есептелетін пайызды қайтарады.
Мұндағы, авторизация – эмитент банктің пластикалық ... ... ... ... ... ... Авторизациялау
процедурасы аяқталған соң, эмитент банк, банктік картаны ... ... ... есеп ... және өзге ... төлеуге байланысты
міндеттеме алады.[4]
Авторизациялау екі режмиде: «он - ... және «офф - ... ... ... ... «Он- лайн» режимі (ағыл. on-line – ... ...... ... ... мен арадағы электронды немесе телефон
байланысы арқылы немесе магниттік штрихты ... ... ... сипаттайды. On-line режимінде рұқсат алу үшін эмитент банкпен
арада байланыстың болуы қажет.
«Офф - ... ... ... off-line – ...... шығарушы мен арадағы электронды немесе телефон байланысты қажет
етпейтін, яғни чипті (микросызбаны) картаның көмегімен жасалатын операцияны
білдіреді.
Эквайрер банк – ... ... ... ... операциялар
бойынша Pos – терминалмен есеп ... ... ... ... 2000 жылдың аяғында ҚР Ұлттық банктің құрылтайшылығымен
жабық акционерлік қоғам ... ... ... ... Мұндай
ұйымды құрудың басты мақсаты Қазақстанда пластикалық ... ... ... ... болып табылады. [3]
Ұлттық Процессингтік орталық – пластикалық жүйесінің технологиялық
ядросы болып ... ... ... ... ... ... ... қызмет атқарады [3]:
• Пластикалық карточкалары ... ... ... ... дайындау;
• Пластикалық жүйесіне қатысушы банктер арасында өзара есеп айырысуларды
жүргізуге арналған ақпараттар даярлау;
• Пластикалық ... ... ... халықаралық пластикалық
карточкаларын пайдалану арқылы жүзеге асырылатын ... ... ... жүйесіне қатысушы банктердің үстеме ... ... ... ... ... бағдарламалық – техникалық
құралдарды көтерме бағамен ... ... ... ... ... ... ... және ақпараттық жағынан қолдау;
• Пластикалық карточкаларын қабылдау торабын ұйымдастыру.
Кредиттік карточкалар бөлшек сауда айналымында және ... ... ... ... ... несиелік карточкалардың мынадай
түрлері қолданылады [5]:
• банктік;
• сауда арналған;
• бензин ... ... ... ... және ойын ... шараларын төлеуге арналған.
Біршама кеңінен таралған түріне сауда карточкаларын жатқызуға болады.
Қазақстан аумағында қолданылып жүрген карточкалар қолданылуы ... ... ... ... Локалдық немесе оқшауланған, яғни бір елдің аумағында
қолданылатын пластикалық ... ... яғни ... ... тәжірибеде еркін қолданылатын
пластикалық карточкалары.
Пластикалық карточкалар пластмассадан жасалған. Ақпаратты жазу әдісі
бойынша топтастырылған карточкаларды төмендегідей көрсетуге болады:
- ... жазу – ... ... ... ең ... ... ... әртүрлі сурет бейнелерін картаны ұстаушыларға және
лазерлік қолтаңбаның ... ... ... ... ... шолу ... мүмкіндігін қамтамасыз етеді. Карточкалар
мұндай ... ... ... ... жергілікті кіші
жүйелерде қолдану табысымен ... ... ... ... ... ... ... үшін жеткілікті емес. Рәсімдерді
жеделдетілген түрде жүргізудің ... ету ... ... мақсатты түрде карточкада сақтау ұсынылады. Бұл ... ... ... шешілуі мүмкін. [6]
Анықталатын элемент түрінде штрих – кодпен карточкаларда тауарды талдау
үшін ұқсас коды ... ... – коды бар ... ... түрлерімен салыстыру бойынша өңдеуде өте қарапайым болады.
Соңғы ... ... ... ... ... ... ескертіледі және
пластикалықдік жүйеде қолдану үшін жарамсыз карточкалар да бар.
Осындай жетіспеушіліктер смарт ... ... ... ... ... карточкалардан айрылады.
Чиптік карточкалар – 1974 жылы Француз инженер Роланом Морено ... - ... ... ... құрылған карточкалар болып табылады.
Құрылған карточкада микро үлгі түрінің ... ... ...... ... ... ... Картаның сақтау қабілеті ақпаратты сақтау үшін ... ... ... екі түрі бар: бос ... ойымен карталар және
қорғалған ойындағы карталар. Қорғалмаған ойындағы ... ... мен жазу ... шек ... оның ... мұндай карталар
өндірістік мәліметтер құрылымын әдістендіру үшін тиімді. Сонымен қатар
картадағы ақпаратты карта құралындағы сыртқы қатынасы бойынша ... шешу ... онда ... ... PIN – ... ... ұқсас механизмдері қорғау қажет. Қорғалған ойдағы
карталар мәліметтерге қол жеткізудің шектелген меназимдерін иеленеді.
Операцияларды оқу, жазу ... ... ... ... ... кодтың
ұсынылуымен бекітіледі. Алайда қорғалған ойдағы карталар ... ... ... ... яғни олар ... ... Бұл ... сақтандырғыш жолымен жетіледі, яғни ол
арнайы көлемінде ақпараттың жазылуын бақылайды. Қорғалған карталарды
негізгі қолдануда – ... ... ... ... ... ... ... мәліметтер картасында
сақталған белгілі бір операциялардың орындалуына ... ... ... ... қауіпсіздігін және қызмет көрсету функцияларды
және ойды басқару функциялардың үлкен ... ... ... картаның жүйесін құрайды. Көптеген микропроцессорлық
карталар американдық құпияландыру стандартын ...... ... ақпаратты өндеу үшін бақыланатын карталар қолданады.
Олар мақсатты жүргізу үшін қаражаттарды, құпияланған ... ... ... ... Бұл карточкалар
қауіпсіздіктің әртүрлі жүйелерінде тиімді қолданады.
Смарт – карточкалардың орнатылған маңыздылығымен әрекеттің ... ... және ... ... ... ... Смарт – карталарды
өзінің сенімді және қанаулы ... ... ... магнитті
карточкаларға қарағанда маңызды жүреді. ... «Gem Plus ... ... ... ...... дүниежүзінде ірі
өндірушілердің мәліметтерін тестілейтін негізгі мінездемелерді келтіруге
болады:
• ақпаратты сақтау мерзімі – 10 ... ... ... минималдық саны – 10 000 рет;
• бір байт ақпараттың жазылу уақыты – 10 мс аз ... ... қызу ... – (-20) – дан + 55 ... целсий;
• жұмыс қызуы – 0 – дан + 50 ... ... ... оқшаулануы – 30 градустан екі жақты және т.б.
Карточканы өндіру кезінде әрбір мирко үлгіге тиімді код енгізіледі, онда
оны қайталау ... ... ... ... беру ... ... ... белгігі бір немесе бірнеше парольдер енгізіледі. Рұқсат етілмеген
әрекетті қолданған кезде кейбір ...... ... ... және ... ... ... қабілеттілігін қайтару үшін, оны
берілген орынға қайта ... ...... Off – line тәртібінде жұмыс істейді. Смарт –
карточкаларды қолдану мен ... ... ... ... ... ... талап етеді. Бұл пароль карточканың өзінде жазылған, яғни
жеделдетілген ... қол ... ... ... ... -
карточкалар клиенттердің қаржылық мүмкіндігін қамтамасыз етпеген сатып
алынған затқа бақылау ... ... ... ... иесі

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 67 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Электрондық ақшалар және олардың Қазақстан аумағында қолданылуы33 бет
Қазақстан Халық Банкінің экономикалық сипаттамасы57 бет
Ақша айналысы17 бет
Ақша айналысы және ақша жүйесі 29 бет
Ақша айналысы және оның дамуы31 бет
Ақша айналысы және оның заңы3 бет
Ақша айналысы және формалары31 бет
Ақша айналысы және Қазақстан Республикасындағы ақша айналысының тәртібін талдау35 бет
Ақша айналысы заңы4 бет
Ақша айналысы, заңы, ақша массасы және ақша жүйесі31 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь