Коммерциялық банктің экономикалық тұрақтылығын күшейту жүйесінде оның депозиттік саясатын жетілдіру бойынша ұсыныстарды дайындау

КІРІСПЕ 2
1. КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕ ДЕПОЗИТТІК САЯСАТ ҚАЛЫПТАСУЫНЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ 4
1.1. Депозит . коммерциялық банкте ресурстар базасын құрудағы негізгі көзі ретінде 4
1.2. Банктік депозиттердің классификациясы 8
1.3 Коммерциялық банктерде депозиттік саясаттың қалыптасуының негіздері 14
2. «АТФБАНК» АҚ.НЫҢ ДЕПОЗИТТІК САЯСАТЫ 26
2.1. Қазақстанның депозиттік нарығындағы АТФбанк АҚ.ның рөлі
26
2.2 «АТФбанк» АҚ қызметінің жалпы сипаттамасы 35
2.3 “АТФбанк” АҚ депозиттік саясатының негізгі қаржылық көрсеткіштері мен қызметін талдау 37
3. ДЕПОЗИТТІК САЯСАТТЫ ЖЕТІЛДІРУДІҢ ЖОЛДАРЫ 43
3.1 «АТФбанк» АҚ.ның депозиттік саясатын жетілдіру құралдары 43
3.2 Халық салымдарын сақтандыру қоры 47
ҚОРЫТЫНДЫ 53
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ 56
Коммерциялық кәсіпорын түрлерінің бірі ретінде банктік мекеменің өзіндік ерекшелігі оның ресурстарының басым бөлігі меншікті құралдардан емес, тартылған құралдардан құрылуында. Қаражаттарды тартуда банктердің мүмкіндіктері шектеулі және кез келген елде Орталық Банк тарапынан реттемеленеді. Банк капиталының мөлшері мен тартылған қаражаттар көлемі арасындағы ара қатынасты Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі міндетті экономикалық нормативтер арқылы реттейді.
Коммерциялық банк кәсіпорындардың, ұйымдар мен мекемелердің, халық және басқа банктердің құралдарын салым (депозит) нысанында және осы салымға сәйкес шоттарды ашу арқылы тарту мүмкіндігін иеленеді. Банкпен тартылатын қаражаттар құрамы бойынша әртүрлі болып келеді. Олардың басты түрлері − клиенттермен жұмыс істеу үрдісінде банкпен тартылған құралдар (депозиттер), меншікті борышқорлық міндеттемелерді (депозиттік және жинақ сертификаттарын) шығару жолымен шоғырландырылған құралдар.
Барлық банктік саясаттың маңызды құрамдас бөлігі – бұл ресурстық базаның қалыптасу саясаты. Банк әрқашан пассивті операцияларын жүзеге асыру үрдісіндегі ресурстық базаның қалыптасуы банктің активті операцияларына қатысты бірінші әрі анықтаушы рөлді атқарады. Банктік ресурстардың негізгі бөлігі бәрімізге белгілі депозиттік операцияларды жүргізу үрдісінде құрылады, осы операцияларды дұрыс әрі тиімді ұйымдастыруға кез келген несиелік ұйымның қызмет етуінің тұрақтылығы тәуелді. Осыған байланысты пассивтерді тиімді басқару арқылы ресурстар әлуетін өсіру және оның тұрақтылығын қамтамасыз ету өзгеше өзектілік пен маңыздылықты иеленуде.
Біздің елімізде депозиттік саясаттың қалыптасу мәселелеріне қажетті көңіл аударылмай келді. Бұл жоғары инфляция және арзан ресурстардың қолда бар болған кезде банктік операцияларға сұраныс ұсынысқа қарағанда елеулі асты, ал осы шарттар банктік операциялар тәуекелінің табиғатын өзгерте отырып, жоғары пайда нормасын қамтамасыз етумен байланысты болды. Пайда нормасының төмендеуі, банкаралық несиелер және мерзімді валюталық нарықтағы операциялар сияқты табыстың дәстүрлі көздерінің жоғалуы өздерімен тартылған қаражаттың құрылымын оңтайландыру және олар бойынша пайыздық шығындарды қысқартуда коммерциялық банктер депозиттік саясаттың қалыптасуын бірінші орынға шығарды. 1998, 2008 жылдардағы болған банктік дағдарыс және одан кейінгі Қазақстан Республикасының банк жүйесінің дамуы коммерциялық банктердің депозиттік саясатының рөлін көтерудің, сонымен қатар жетілдірудің қажеттілігін растады.
1. Қазақстан Республикасының «Валюталық реттеу туралы» заңы. 24 желтоқсан 1996
2. Қазақстан Республикасының «Банктер және банк қызметтері туралы» заңы. 31 тамыз 1995.
3. Қазақстан Республикасының «Төлемдер мен ақша аударымдары туралы» заңы. 29 маусым 1998
4. «ҚР қаржы жүйесінің тұрақтылығы жөніндегі заңдылық актісіне толықтырулар мен өзгертулер енгізу туралы» ҚР Заңы. 23 қазан 2008.
5. 1995 жылдың 31 тамызынан № 2444 өзгерiстер мен қосымшалар енгiзiлген “Қазақстан Республикасындағы банктер және олардың қызметi туралы” заңдық күшi бар Қазақстан Республикасы Президентiнiң Жарлығы.
6. Қазақстан Республикасының қаржы секторын дамытудың 2007-2011 жылдарға арналған тұжырымдамасы туралы Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2006 жылғы 25 желтоқсандағы N 1284 Қаулысы
7. Толық экономикалық, қаржылық-несиелік, банктік, салықтық-кедендік, сақтандыру, биржалық және кәсіпкерлік терминологиялардың орысша-қазақша сөздігі/ Сүлеймен Рыхымжанұлы Тоқсанбай. – Алматы: Сөздiк-словарь, 1999.-816 б.
8. Абдильманова Ш.Р. Банковский маркетинг на рынке услуг населению. Алматы: Казахская Государственная Академия Управления. 2004.
9. Алпамысов А.А. Управление депозитными ресурсами в Республике Казахстан. Автореферат. Алматы, 2004.
10. Бохаев Д.Т. Коммерциялық банктердің несие ресурстарын құрудағы депозиттер: проблемалары мен болашағы. Автореферат. Алматы, 2004
11. Батракова Л.Г. Экономический анализ деятельности коммерческого банка: Учебник для вузов. М.: Издательство Корпорация Логос, 1999
12. Казимагомедов А.А. Банковское обслуживание населения: зарубежный опыт. – М.: Финансы и статистика, 2003.
13. Киселев В.В. Управление банковским капиталом (теория и практика). – М.: ОАО Издательство Экономика, 1997
14. Колесникова В.И., Кроливецкая Л.П. Банковское дело. М.: Финансы и статистика, 1999
15. Лаврушин О.И. Банковское дело. М.: Финансы и статистика, 1998.
16. Морошкин В.А. Простые и сложные проценты. Методическое пособие по расчету: вкладов, кредитов, платежей. – М.: Издательство Акалис-Бизнес-книга, 1996
17. Мақыш С.Б. Банк ісі: Оқулық. Алматы: Жеті жарғы, 2009
18. Роуз Питер С. Банковский менеджмент. Представление финансовых услуг. – М.: Издательство Дело, 1997
19. Сейтқасымов Ғ.С., Шаяхметова К.О., Абдраимова Г.Т. Бухгалтерский учет и отчетность в банках. – Алматы: Қаржы – қаражат; Раритет, 2000.
20. Сейтқасымов Ғ.С. Ақша Несие Банктер. Оқулық. – Алматы: экономика, 2001
21. Сейтқасымов Г.С. Банк ісі. – Алматы: Қаржы-қаражат, 1998
22. Сейткасимов Г.С. Деньги, кредит, банки: Учебник. – Алматы: экономика, 1999
23. Сейткасимов А.Г. Управление банковской ликвидностью и методы ее анализа. – Алматы: Қаржы-қаражат, 1998
24. Финансы, денежное обращение и кредит: Учебник /Под ред. Сенчагова В.К., Архипова А.Н. М., 2000
25. Акпеисов Б. Вклады населения и их защита. // Банки Казахстана, 2005
26. Ахметов А. Личная финансовая безопасность гарантируется. // Казахстанская правда от 27 марта 2001
27. Банки Казахстана//Журнал. Алматы.-2006.
28. Гринкевич А. А “ты застраховал свой депозит?” // Банки Казахстана, 2005
29. Гусева А.Е. Система защиты банковских депозитов. // банковское дело, 2000.
30. Доклад на международном экономическом саммите Евразия – 2000. // Банки Казахстана, 2000
31. Жуйриков К.К. Страхование или гарантирование? // Банки Казахстана, 2005
32. Жунусова Г. Некоторые особенности банковской конкуренции в Казахстане. // Аль-Пари, 2000
33. Зейнельгабдин А. Финансовая система и реальная экономика. // Деловая неделя от 9 февраля 2006
34. Каленова Р. Защищать интересы частных клиентов банков. // Банки Казахстана, 2004
35. Куанова Г.А. депозиты в банковской системе Казахстана. // Саясат, июнь-июль 2005
36. Куанова Г.А. Формирование депозитной политики в коммерческих банках. //Каз. спектр, № 1
37. Лисак Б. Казахстанские банки на пути перемен. // Банки Казахстана, 1999
38. Пресс-релиз Национального Банка Республики Казахстан от 9 января 2001 О ситуации на финансовом рынке. // Банки Казахстана, 2001
39. Сагиндыкова М. Казахстанский фонд гарантирования вкладов – новая структура в финансовом механизме республики. // Аль-Пари. 2005 год. №5
40. Шамуратов Е К вопросу о государственном фонде страхования депозитов.//Финансы Казахстана, 2000
41. Банк ісі. Оқулық: Алматы – 2005
42. www.kkb.kz.
43. www.nationalbank.kz
44. www.kazstat.kz
45. www.afn.kz
46. http://www.uchet.kz/news/index.php?ID=11018
        
        Мазмұны
Кіріспе 2
1. Коммерциялық ... ... ... қалыптасуының теориялық негіздері
4
1.1. Депозит - коммерциялық банкте ресурстар базасын құрудағы негізгі көзі
ретінде ... ... ... ... ... ... ... депозиттік саясаттың қалыптасуының негіздері
14
2. «АТФбанк» АҚ-ның депозиттік саясаты 26
2.1. Қазақстанның депозиттік нарығындағы ... ... ... ... АҚ  ... жалпы сипаттамасы 35
2.3 “АТФбанк” АҚ депозиттік саясатының негізгі қаржылық көрсеткіштері ... ... ... ... саясатты жетілдірудің жолдары 43
3.1 «АТФбанк» АҚ-ның депозиттік саясатын жетілдіру құралдары 43
3.2 ... ... ... қоры 47
Қорытынды 53
Қолданылған әдебиеттер тізімі 56
Кіріспе
Коммерциялық кәсіпорын ... бірі ... ... ... ... оның ... ... бөлігі меншікті құралдардан
емес, тартылған құралдардан құрылуында. Қаражаттарды тартуда банктердің
мүмкіндіктері ... және кез ... елде ... Банк ... Банк капиталының мөлшері мен тартылған қаражаттар көлемі
арасындағы ара ... ... ... ... Банкі міндетті
экономикалық нормативтер арқылы ... банк ... ... мен мекемелердің, халық
және басқа банктердің құралдарын салым (депозит) нысанында және осы салымға
сәйкес шоттарды ашу ... ... ... ... ... ... құрамы бойынша әртүрлі болып келеді. Олардың басты ... ... ... істеу үрдісінде банкпен тартылған құралдар (депозиттер),
меншікті ... ... ... және ... ... жолымен шоғырландырылған құралдар.
Барлық банктік саясаттың маңызды құрамдас бөлігі – бұл ... ... ... Банк ... ... ... ... асыру
үрдісіндегі ресурстық базаның қалыптасуы банктің активті операцияларына
қатысты бірінші әрі ... ... ... ... ресурстардың негізгі
бөлігі бәрімізге белгілі ... ... ... ... осы ... дұрыс әрі тиімді ұйымдастыруға кез ... ... ... ... тұрақтылығы тәуелді. Осыған байланысты
пассивтерді ... ... ... ресурстар әлуетін өсіру және ... ... ету ... ... пен ... ... ... депозиттік саясаттың қалыптасу мәселелеріне қажетті
көңіл аударылмай келді. Бұл жоғары инфляция және ... ... ... болған кезде банктік операцияларға сұраныс ұсынысқа қарағанда елеулі
асты, ал осы шарттар банктік операциялар ... ... ... ... пайда нормасын қамтамасыз етумен ... ... ... ... ... ... және ... валюталық нарықтағы
операциялар сияқты табыстың дәстүрлі көздерінің жоғалуы өздерімен тартылған
қаражаттың құрылымын оңтайландыру және олар бойынша ... ... ... ... ... ... ... бірінші
орынға шығарды. 1998, 2008 жылдардағы ... ... ... және ... ... ... банк ... дамуы коммерциялық
банктердің депозиттік саясатының рөлін ... ... ... ... ... ... теориялық және практикалық негізі ретінде экономистердің
еліміздегі мәселелерді зерттеген материалдары, Қазақстандық ... ... ... ... алынған материалдар, статистикалық
материалдар және ... ... ... ... ... ... ... аясында коммерциялық банктердің
депозиттік саясат қалыптасуының ... ... ... ... қарастырылған, олардың ерекшеліктері, сонымен қатар
екі жақ үшін де депозиттердің артықшылықтары мен кемшіліктері айқындалды.
Дипломдық зерттеудің мақсаты ... ... ... күшейту жүйесінде оның депозиттік саясатын жетілдіру бойынша
ұсыныстарды дайындау болып табылады.
Зерттеу мақсатынан туындайтын ... ... ... ... ... ... ... мәні мен мазмұнын зерттеу;
- банктік депозиттердің жіктелуін қарастыру;
- халық ... ... ... ... ... ... ... анықтау;
- коммерциялық банктің тұрақтылығын күшейту ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру қорының қызметіне талдау жасай
отырып, оны жетілдіру жолдарын анықтап беру.
Зерттеу пәні ... ... ... ... және ... жүзеге асырылу үрдісіндегі экономикалық және ұйымдастырушылық
қатынастары болып табылады.
Зерттеу объектісі − ... ... ... ... ... ... үш ... қорытындылар мен
қосымшалардан тұрады. Жалпы жұмыс 57 беттік ... ... ... ... 7 ... 13 ... және 4 ... қамтиды.
1. Коммерциялық банкте депозиттік саясат қалыптасуының теориялық негіздері
1.1. ... - ... ... ... базасын
құрудағы негізгі көзі ретінде
Банктік депозит (латынан depositum – ... ... зат) – ... ... ... бос ақшаларын беру жөніндегі экономикалық
қатынас. Алайда депозит терминін түсіндіретін анықтамалар көп. ... ... – бұл ... және жеке ... құралдарды салу
мерзіміне тәуелсіз қаржылық ... ... Ал ... ... салымдары депозит, ал жеке тұлғалардың – салымдар деп аталады.
Есеп-айырысу және ... ... ... депозит болып саналмайды.
Уақытша бос ақшалай қаражаттарды жинақтау – ... ... ... ... Бұл ... ... ... капиталымен
тартылған қаражаттардан тұрады. Меншікті капитал – ... ... ... және ... бөлігі, бірақ ол оның барлық
ресурстарының тек 10%-ын ... ... ... салыстырғанда
қаржылық ресурстар құрамында меншікті капиталдың төменгі деңгейі болуы
мынандай ... ... ... ... ... ... делдалы ретінде басқа кәсіпорындардың, мекемелердің және
халықтың уақытша бос ... ... ... түрінде жинақтайды, осы
жағдайда оларды тиімді ... ... ... қауіпсіздігін
қамтамасыз етеді және пайдалық негізде қарызды қарыз алушыға ... ... ... сақтандыру жүйесі болады, бұл
салымдарды жаппай кері алу ... ... ... ... ... басқа кәсіпорындардың материялдық объектілерінде
орналастырылған активтеріне ... ... ... ... ... ... оңай ... Басқа кәсіпорындармен салыстырғанда осы
барлық міндеттемелер коммерциялық банктарге меншікті капиталдың ... ... өз ... ... асыруға және дұрыс қызмет етуіне
мүмкіндік береді. Ең алдымен меншікті ... банк ... ... ... ... ... ... өздерінің активтік операцияларын
жүзеге асыру үшін тартылған ... ... ... ... ... ... өз ... уақытша бос ақшалай
қаражаттарын жинақтайды. ... ... осы ... негізгі бөлігін
депозиттер құрайды.
Каценеленбаум З.С. банктік депозиттің мәнін зерттей отырып оның ... ... ... атап ... ... үшін әлуетті ақша болып табылады... Салымшы үшін олар екі рөлде
шығады: бір ... ақша ... ... ... ... әкелетін капитал
рөлінде… бірақ капитал ... ... ... ... аз пайыз
әкеледі. Бұл төменделген пайыз – кездейсоқ құбылыс ... банк ... ... Өйткені банк табиғатының бүкіл мәні мынада: депозит бойынша
төленетін пайыз банк ... ... ... капитал үшін алатын
пайызға қарағанда ... ... бұл ... ... ... ... пайыздардың ¼ бөлігін құрайды».
Сонымен, депозит тек қана салымшы үшін ғана емес, және банк ... ... ... ... ... ... ... ықпалын тигізеді,
банк кейін бұл несие капиталын тиімді ... ... кез ... ... ... ... пайыздармен және қарызгерлер
төлейтін пайыздар арасындағы айырма – банк атқарған бос ақша ... және ... ... ... ... үшін сыйақы болып
табылады.
Банк үшін пассивті операциялар маңызды орын ... ... ... ... ақша ... ... әсер ететін банк
операциялары жатады. Осылардың көмегімен банктер ақша нарығында несие
ресурстарын таба ... ... 4 ... ... ... ... ... қағаздардың алғашқы эмиссиясы;
2) қор құруға немесе ұлғайтуға банк ... ... ... ... ... алынған несиелер мен борыштар;
4) депозиттік операциялар.
Пассивті операциялар айналымда бола отырып банкке ақша қаражаттар
тартуға ... ... Жаңа ... банк жүйесінде активті
операциялар нәтижесінде ... ... екі ... ... ... ... ірі ... ресурстар тобының меншікті ресурстары
құрылады. Келесі екі ... ... (3,4) түрі ... ірі ... - ... ... ... несиелік ресурстарды құрайды. Банктің
меншікті ... банк ... мен оған ... ... Коммерциялық банктердің меншікті капиталының рөлі мен ... ... ... ... ... мен ... ... өзгешелікке ие. Банктер ... ... ... ... ... ... ... Жалпы мемлекет
банктердің меншікті ресурстары мен ... ... ... ... ... белгілейді. Қазақстанда банк ресурстарының
арақатынасы белгіленген. Қазақстанның қаржылық ... ... ... ... капиталына қойылатын талаптарды қатайтты. Осыған орай
ҚҚА банктердің меншікті капиталын қазіргі 1 ... ... 1,5 ... ... ал 2010 ... ... 2 ... теңгеге дейін көтеруге
шешім қабылдады [46].
Банктің меншікті капиталы банктің тұрақтылығын қамтамасыз ... ... ... ... ... ... капитал көмегімен банк
қызметіне байланысты алғашқы шығындар: жер, ғимарат, ... ... ... және т.б. ... ... ... капитал есебінен
банкте қажетті резервтер құрады. Нәтижесінде, меншікті капитал ... ... ... салымның негізгі қаражат көзі болып табылады
[17, 126 бет].
Банктің төртінші пассивті ... тобы ... ... негізгі
болып табылатын – депозиттік операциялар. Бұл коммерциялық банк ... ... ... ... ... ... делдал ретінде қатысады.
Депозит экономикалық категория ретінде жинақ ақшаның құрамдас бөлігі
болып табылады. Бірақ егер жинақ ақша табыстары бөлу және ... ... ... ... депозит қайта бөлу қатынастары аясын қамтиды.
Депозиттер – бұл ... ... және ... ... банктегі
белгілі бір шотқа салған және өздері ... ... ... [17, ... Қазақстан Республикасының нарықтық экономикасының дамуы
жағдайындағы депозиттік нарықтың даму ... ... ... ... ... ... ... түсіндірілуі керек:
Депозит дегеніміз коммерциялық банктерге белгілі-бір ... ... ... ... ... ... тиіc, ... отырып
салынған кәсіпорындардың ақша қаражаттары.
Банктердің ақшалай қаражаттарды салымдарға тарту және оларды пайда
табу мақсатында орналастыру жұмыстары ... ... деп ... ... ... ресурстардың бос ақша нарығында ресурстарды
иемденуде инвесторлармен құралдарды ... ... ... банк ... ... ... ... арқылы банк
клиенттерге, басқа банктерге несие беру ... ... ал бұл ... негіз жасайды. Депозиттік операциялар бұл – салымға ақша қаражаттарын
тарту (пассивті депозиттер) ... ... бар ... ... банктер
немесе несие-қаржылық институттарда орналастыру бойынша (активті депозит)
операциялар. Депозиттік операциялардың ... ... ... ... ... ... ... операциялар заңды және жеке
тұлғалардың уақытша бос ақшаларын жұмылдыру бойынша маңызды дәстүрлі банк
операцияларының біріне жатады.
Депозиттік операциялардың ... ... ... несиелік
ресурстарының негізгі бөлігі құралады.
Соңғы уақыттарға дейін республикамызда ... ... ... ... жоқ. Банк ... ... олармен
жинақталатын несиелік ресурстардың мөлшері мен ... ... ... ... ... ету міндеттері орындарына қойылған жоқ
болатын. ... ... мен ... ... баланстары КСРО Мемлекеттік
банкісінің бөлімшелерімен құрастырылған, қарыздық қор өз ... ... ... ... орталықтандырылған тәртіппен қалыптастырылған
және ол республикалық кеңселер бойынша ... ... ... бөлінген,
ал республикалық – облыстық кеңселер бойынша, облыстық бөлімшелер ... ... ... ... ... ... мекемелері пассивтік
операциялармен айналыспаған. Осы себептерге байланысты елде ... ... ... еді. ... ... саясат
теориясының жасалмағандығынан, біз шетел тәжірибесіне назар аудара аламыз.
Жеке тұлғалар, ... ... ... компаниялар, жеке
кәсіпорындар, коммерциялық емес ұйымдар, үкіметтік мекемелер, мемлекеттік
кәсіпорындар, жергілікті ... ... ... ... ... орналастырады. Бұл бірнеше себептермен түсіндіріледі.
Біріншіден, банктер салымдардың үлкен ... ... ... ... өз салымдарын кез келген уақытта қайтаруды ғана талап
етіп қоймай, одан ... ... ... ала ... үшіншіден, бұл салымдар
табыс әкеледі.
Депозиттік ... ... ... ... банктік пайда алуға немесе болашақта пайда алу үшін ... ... ... ... ... ету керек:
- банк балансының жедел өтімділігін демеу мақсатында икемді депозиттік
саясат жүргізілуі керек;
- банк ... ... ... ... ... ... ... депозиттік операцияларды ұйымдастыру процесінде ерекше назар
аударылуы қажет; депозиттік операциялармен қарыздарды беру ... ... ... және ... ... ... байланыс пен
сабақтастылықты қамтамасыз ету қажет;
- депозиттерді тартуға әрекет ететін ... ... ... ... ... ... атап ... болады:
1) Коммерциялық қызмет – жеке және заңды тұлғалардан ақша
қаражаттарын депозитке ... бір ... ... ... ... отырып оны
осы қаражаттар қажет болып отырған тұлғаларға өзінің белгілі үстеме ақысын
қолдана ... ... ... осы ... оның коммерциялық банк деген
атына негіз болады.
2) Ынталандыру қызметі – депозиттік салымдардың әр түрлі ... ... ... бір ... ... ... ақша қаражаттарын
сала отырып табыс алуға деген ... ... Ол ... ... ... алу ... және белгілі бір сыйлық есебінде алу түрінде
болады.
3) ... ...... ... ... ақша
түрінде болғандықтан, ол банктің белгілі бір қорларын ... ... ...... ... жоғары деңгейде ұстап тұруға негізделген қорлар.
Бұл қорларды коммерциялық банк реттеуші органдардың талап етуімен және ... ... ... үшін өз ... ... Банк ... құру қызметі – депозиттік ... ... ... олар банктік ресурстарды құрудың негізгі көзі болып
табылады. Өйткені бұл ресурстар банк – үшін арзан және әр ... бар ... ... ... қаражаттар банктің пассивтерінің 70-80 %
құрайтын ресурс болғандықтан, олар активтік операцияларды жүргізуге ... ... ... ... ... несиелік ресурстары дегеніміз – бұл ... ... мен ... да ... ... ... құралған
және уақытша бос тұрған ақшалай қаражаттарының ... ... ... – бұл ... капиталдың және тартылған
қаражаттардың ақшалай түрдегі активті-несиелік операцияларға бағытталатын
бір бөлігі. Несиелік ресурстар ... ... ... олар ... ... қалады және олар қор емес (клиент қайтарымдылығы – тәуекелді
операция), ол орналастырылған ... ... ... ... ... ... ... активті және пассивті болып бөлінеді. Активті
депозиттік операциялар – банктің уақытша бос ақша ... ... және өзге ... ... орналастырумен
байланысты операциялар. Активті депозиттер банктің өтімді қаражаттарына
жатады.
Пассивті депозиттік операциялар – бұл клиенттердің ... бос ... ... уақытқа және пайыз төлеу шартымен тартумен байланысты
операциялар, олар пассив жағының көп бөлігін алады, сонымен ... ... ... ... көзі [17, 138 ... депозиттер бірнеше шарттар бойынша жіктеледі: ақшаны алу
нысыны бойынша (1.2.1-сурет), салымшылар категориясы бойынша (1.2.2-сурет),
мақсаттық ... және ... ... ... банктерде депозиттердің әртүрлі шарттары бойынша жіктелуі
реті 1.2.1, 1.2.2-суреттерде көрсетілген.
Талап етілетін депозиттер – белгісіз уақытта салымшылардың ағымдағы,
есеп айырысу ... ... ... қаражаттар, олар банкті алдын ала
ескертусіз кез келген уақытта ... ... ... ... ... ... ... банк Талап етілетін салымдар бойынша ең ... ... ал ... жағдайларда олар бойынша сыйақы мүлдем төленбейді.
Кейбір мемлекеттерде пайыздарды есептеуге заңды ... ... ... ... ... бірінші кезекте ағымдағы есеп айырысуларды жүзеге
асыру үшін ... Шот иесі ... әр ... формаларда – қолма-қол
ақшалармен, чектермен, ... ... ... Осындай шот ашып клиент
банкке өзінің төлем операцияларын техникалық ... ... ... күнделікті төлем операцияларын жүргізу біраз шығындарды талап
етеді, алайда ЭЕМ-ді, компьютерлік ... ... ол ... ... ол банктердің шығындарының маңызды факторы болып табылады.
Клиенттің шоты бойынша күнделікті банкте ... ... ... ... ... Талап етілетін шоттарды иеленуші
клиенттерді жалпы қарастыратын болсақ, олар өз ... бар ... ... есеп ... үшін ... пайдаланбайды, ал бұл
банк шығындарын көп немесе аз дәрежеде компенсацияландырады. ... ... үшін ... пайдаланылатын тұрақты қалдық қалады,
сондай-ақ ол пайда табу мақсатымен қарызға берілуі мүмкін [21, 160 бет].
Кері алу ... ... ... ... ... ... өздерінің ағымдағы шоттарынан
қаражаттарды үнемі алып және оны ... ... ... ... ... толтырып отырулары нәтижесінде қалыптасады. Бірақ ... өз ... ... үшін ... ... ... ... Бұл
экономиканың айналымдық сипатына негізделеді. Осы қаражаттар қалдықтары ... ... 60, 90, 120 ... ... ... ... несие бере
алады.
Талап етілетін салымдар ... ... ... ... мүмкін. Олардың арасында айырмашылықтар бар. Депозиттік шот
жағдайында клиент шоттағы қалдық сомасын ғана алуы немесе аударуы ... ол өз ... ... алады. Ал контокорренттік есеп шоттарда
теріс немесе оң қалдықтар болуы ... ... кез ... ... ... ... алып қана қоймай, ол белгілі бір уақытқа несие алуы мүмкін. Алайда,
тәжірибеде бұл ... ... ... ... кезде клиент
келісім бойынша депозиттік шоттардан несие алуы мүмкін. Бұл шоттар АҚШ-та
транзакциялық немесе ... ... деп ... ... ... чек
жазылып берілуі мүмкін.
Салымшылар категориясы бойынша депозиттер
1.2.2-сурет
Бұл шоттардың жоғары өтімділігі, төлем ... ... ... ... ... ... басты артықшылығы болып табылады, негізгі
кемшілік (салымшы үшін) – шот ... ... ... ... ... жоқ болуы. Бұл шоттардың ... банк ... ... ... ... ең ... резервтерді көбірек сақтауға міндетті
және ол шоттардың иелері шотты пайдаланғаны үшін ... ... ... ... ... ... ... коммерциялық банктерге
төлеуге заң бойынша тыйым салады. Коммерциялық ... өз ... қалу ... ... ... жаңа түрін салымшыларға ұсынады,
ол бір ... ... ... деңгейін, шоттарды есеп айырысу үшін
пайдалану ... ... ... ал ... жағынан салымшыларға
белгілі бір табыс алуды қамтамасыз етті. Бұл шот – наушот деп аталады. ... жеке ... ғана ... Бұл ... ... төлемдер үшін
пайдалануы мүмкін есеп айырысу ... ... ... алу ... ... ол ... ... есеп айырысу тратталарын беруге болатын
депозитті шот, ол бойынша нарықтық мөлшерлеме ... ... ... ... ... 1981 жылдан бастап заң арқылы АҚШ-тың бүкіл аймағында
шоттың бұл ... ... ... екінші тобын мерзімді салымдар құрайды. Терминнің өзінен
көрініп тұрғандай, мерзімді салымдар белгілі бір айдан ... ... ... үшін ... ұзақ ... салудың мәні жоғары
пайыздарды табу болып табылады. ... банк үшін бұл ... ... ол ... пайыз табумен қандай-да бір ... ... ... үшін осы ... ұзақ ... бойы ... ... Мерзімді
салымдар Талап етілетін шоттарда орын алатын ағымдағы ... ... ... ... ... ... ... және кері алу
туралы ескертуі бар мерзімді ... ... ... ... ... шот ... ... ала белгіленген күні қайтарылады, ал осы күнге
дейін банк ... өз ... ... ... Егер шот иесі ... соманы кері алмаса, онда оны сол күннен кейін ағымдағы шот секілді
пайдаланады, сондай-ақ ол өз ... кез ... ... ... кері ... [34].
Ескертуі бар мерзімді дапозиттерде салымшының ақшаларды кері алу
туралы арнауы арызын ... ... ала ... ... ... Әдетте ескерту
мерзімдері – 1 айдан 3 айға дейін, 3 айдан 6 айға дейін, 6 ... 12 ... және 1 ... ... ... ... байланысты сәйкес пайыздық
мөлшерлемелер белгіленеді. Көбінесе ... ... ала ... бар) ... депозиттер қолданылады.
Депозиттердің үшінші түрі – жинақ салымдары. Олардың белгіленген
мерзімі жоқ, қаражатты алуда ... ... ... ... жоғарғы шегі
шектелген. Шот иесі шотқа ақша салу немесе алу үшін ... ... ... ... ... ... басқа түрлеріне қарағанда
төменгі мөлшерде пайыз төленеді. Жинақ салымдары ... ... ... ... пен ... емес ... кәдімгі жинақ
салымдарын кеңінен қолданады. Мысалы, АҚШ-та корпорациялар, фирмалар және
басқа да ... ... үшін ... ... ... 150 мың долларға
белгіленген.
Халықтың салымдарын тарту мақсатында жинақтардың ... ... ... ... ... ... және т.б. ... олар
халыққа қосымша қызметтерді (пошталық, телеграфтық, саудалық және т.б.)
ұсынулармен бірге ... ... ... тұрақты мерзімі болмайды және
шот иесінен ақшаны кері алу туралы алдын-ала ескерту ... ... ... ... ... ... Қазақстанда мерзімді салымдардың ең ірі түрлерін
құрайды.
2010 жылдың 1 ... ... ... ... ... ... депозиттерінің үлесі 79,1%, ал ... ... ... ... ... ... 2010 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша екінші деңгейдегі
банктерінің қаржылық көрсеткіштері (соңғы айналыммен)[45].
Мерзімді салымдардың басқа түрі – ... ... ... ... Ол ... ... пайыздық мөлшерлемемен белгілі бір
мерзімге банкіге қаражаттарды енгізгендігін куәландыратын ақшалай ... ... ... және өте бай ... 100 ... кем емес сомада беріледі. Олар екінші ретті нарықта сатылуы және
басқа ... өтуі ...... және салымшының өзінде қалатын,
берілмейтін болады. Ақшаны ... ... тек ... ... банктен алуға болады, ал мерзімі – 14 ... 18 айға ... ... ... ... 500, 1000 және 2500 доллар номиналымен 1
айдан 5 жылға дейінгі мерзімге ұсақ ... ... ... ... банктік жүйеге тән мерзімді депозиттердің аса тұрпатты нысаны –
бұл белгілі бір шектеулермен (мысалы: алдын ала ескерту) ... ... жеке ... ... ... ... депозит бойынша
салымшыларға банк төлейтін пайыз несиелік ресурс ретінде ... үшін ... ... ... болу ... ... үшін алынатын
пайыз бен депозитке төленетін пайыз арасындағы айырма банк ... ... ... ... ... ... «Қазақстан Республикасындағы банктер ... ... ... №2444 1995ж. 31 тамыздан, «Салықтар және ... ... ... туралы» 1995 ж. 24 сәуірден, «валюталық реттеу
туралы» 1996ж. 24 ... заң күші бар ... ... ... Ұлттық Банктің екінші деңгейдегі банк клиенттерінің
банктік шоттарын ашу, жүргізу және жабу ... ... ... жүзеге асырады.
Депозиттік немесе жинақ ... – бұл ... ... ... ... ... ... бұл куәлік салымшының ақша
қаражаттарын белгіленген мерзімнің өтуі және ... ... ... ... ... ... ... мен қызметтерге есеп
айырысу немесе төлем құралы ретінде шыға алмайды. Депозиттік сертификаттар
ірі сомаларда шығарылады және ... ... үшін ... ... ... ... ... және уақыты өтуі бойынша
банкке ұсынылады. ... ... ... қайталама нарықта
сатып алу-сату жолымен үшінші тұлғаға беріле ... ... 14 ... 18 айға дейінгі мерзімге шығарылады.
Жинақ сертификаттары жеке тұлғаларға сатуға арналған. ... ... ... ... егер ... ... шарттары Ұлттық
Банкпен келісілген болса 1 жылдан 3 ... ... Егер ... ... ... салымды алу мерзімі өткен болса, онда осындай ... ету ... ... ... Банк онда ... соманы иемденушінің
бірінші талабы бойынша төлеуге міндетті. Жинақ сертификаттары тек қана ... ғана ... ... ... ... ... ... басты көзі
болып табылады. Коммерциялық банктерде салымдар ... ақша ... және ... ... ... ... мемлекеттік
реттеуге тәуелді өзгереді. Депозиттермен байланысты пассивті операцияларды
жүргізе, банк менеджерлері ... ... ... бойынша
шығындар көлемін, мүмкін ... ... ... ... ... және олардың құрылымын оңтайлатуға күш салады.
Банктер және басқа қаржылық ... ... ... және ... ... үшін ... ... депозиттердің және
оларға бағалардың және қызмет көрсету әдістерінің көптеген түрлерінің пайда
болуына әкелді. Шетел мамандарының ... ... ... ... ... ... астам банктік салымдардың ... бар. ... ... ерекшелігімен көрінеді, бұл клиенттерге оның мүддесі мен
мүмкіндігі бойынша ақша ... ... және ... мен ... аса ... нысанын таңдауға мүмкіндік береді.
Пассивтерді басқару тұрғысынан қарағанда активті операцияларды кеңейту
және ең жақсы тәсілмен ... алу үшін ... ... ... ... етілетін және мерзімді депозиттердің түрлерін көбейтіп,
әртараптандыру қажет. Мерзімді ... ... ... банк ... ... етілуі шешіледі, ал талап етілетін салымдар ең
арзан ресурстар болғандықтан, олардың көмегімен ... ... ... ... және есеп ... ... ... ету бойынша
шығындар төмен.
Қаржылық ресурстардағы талап етілетін депозиттердің ... ... банк ... ... ... бұл банктік активтерде осы
қаражаттарды пайдаланудан банкке аса ... ... ... ... ... Коммерциялық банктерде депозиттік саясаттың қалыптасуының негіздері
Банк жүйесінде аса ... ... ... ... ... ... тарту бойынша белсенді әрекетті жүргізуде.
Әрекетті тиімді әрі ... ... үшін ... бәсекелестік
шарттарындағы даму жолдарын дайындау керек.
Кез келген жағдайға бейімделу, банк құралдарын тиімді басқару және
нарықтық ... ... көру – бұл ... ... сай ... ... ... банктерге талаптарының кейбіреулері ... ... банк ... құру республика халқының сенімділігін
арттыруға және ... ... ... аса ... ... береді.
Банктерде депозиттік операцияларды басқарудың өзіндік ерекшелігі
келесі қойылған міндеттердің шешілуімен ... ... ... ... ... операцияларды
ойдағыдай жүргізу үшін жағдайлар жасау.
2. Депозиторлардың мүдделерін іскерлік байланыстардың ... ... қол ... ... ... ... мен ... қамтамасыз ету жолымен
сақталуы.
3. Банк жоспарлаған пайданы алу кепілдемесі.
4. Тәуекелдерді басқару.
5. Адам ресурстарын басқару.
Банктердің тиімді әрі ... ... осы ... ... ... ... бойынша коммерциялық банк қарекетіндегі
талдау бар мәселелерді жақсы танып білуге және одан әрі стратегиялық ... ... ... ... ... даму ... ... мақсатында SWOT-талдау
жүзеге асырылды. SWOT-талдау – бұл ... ... ... және ... ... мүмкіндіктер мен қауіптерді талдау.
Коммерциялық банктерде ішкі және сыртқы орта бар, онда ... Ішкі орта ... ... өзіне қаржылық менеджмент, кадр
менеджменті және банктік маркетингті ... ... орта ... тікелей әсер ету және жанама әсер етудің сыртқы орталарынан
тұрады. Тікелей әсер етудің сыртқы ... ... жеке және ... ... ... ... әсер ... сыртқы ортасы келесі
факторлардан, атап айтқанда, ... ... ... ... зерттеулер негізінде келесі нәтижелер айқындалды (1-
қосымша). ... ... ... әсер ... ... ... ... SWOT – талдауға тиісті депозиттік нарықтың ... ... және ... ... ... саясаттың
қалыптасу стратегиясын жасауға болады.
Банк қарекетінде негізгі мәселелер болып тиімді ... ... ... жүргізілуі және депозиттік саясаттың әлемдік
экономика деңгейі банк жүйесінің халықаралық стандартқа сай келмеуі.
Депозиттік ... ... ... ... және ... шешу
жолдарын қарстырайық (2-кесте).
2-кесте. Депозиттік нарық дамуының ... ... және ... ... ... жолдары ... ... ... ... ... валютадағы талап етілетін |
|валютадағы талап етілетін ... аса ... ... ... ... ... қою. ... ... ... ... ... ... ... ... ... |
| ... ... ... және |Әр банкте салымшылармен жұмыс істеу |
|артықшылықтары ... ... ... депозиттік бөлімнің даму |
|салымшылардың жеткіліксіз білуі. |бағдарламасын жасау. Бұл бағдарлама |
| ... ... ... ... |
| ... ... қосуы қажет. |
|Банктің ұйымдастырушылық |Әр ... ... ... ... ... ... ... құру. ... ... ... жаңа ... ... ... және |
|формаларын жасаумен айналысатын |рухани ынталандыруды ұйымдастыру. ... ... ... ... мол ... ... ... ... ... ... ... ... операциялар бойынша |Депозиттік операциялар бойынша |
|банк ... ... ... ... ... |
|жеткіліксіз бағалау. ... ... ... ... ... |Жеңілдікті несиелеу және салықтық |
| ... ... ... |
| ... ... ... ... ... ... ... ... ... |Аса әлсіз халықты қолдау бойынша ... ... ... ... ... |
| ... және ... деңгейде |
| ... ... ... ... |
| ... ... ... ... ... ... ... ... филиалдық желістің |Ірі дүкендер мен сауда орындарда |
|жеткіліксіздігі, ... ... алу ... ашу. ... ... | ... ... байланысты келесі депозиттік ... ... ... ... ... ... ... мақсатында құрамдас бөлігі депозиттік саясат ... ... банк ... ... ... ... депозиттік саясатының мәнін зерттей отырып,
келесідей сұрақтарды қозғау қажет: депозиттік саясаттың ... ... оның ... ... ... ... ... кезеңдері.
Коммерциялық банктің депозиттік саясатының субъектілері құрамына
банктің клиенттері, ... ... және ... ... ... ... объектілеріне банктің тартылған ... ... ... ... ... ... ... кіреді. Банктің
депозиттік саясаттың субъектілері мен ... ... ... ... ... ... саясатының қалыптасу негізінде
принциптердің жалпы және айрықшалықты түрлері жатыр, бұл 1.3.4-суретте
көрсетілген.
Депозиттік ... ... ... ... ... Банктің макроэкономикалық деңгейде жүргізетін мемлекеттік ақша-
несиелік саясаты үшін де, және ... ... ... банк ... ... үшін ... принциптер жатады. Оларға ғылыми
негізділікке, оңтайлылыққа және ... ... ... ... ... ... ... саясаттың барлық
элементтерінің ... ... ... ... тәсілдеме банктің
депозиттік саясатының теориялық негіздері мен басым бағыттарын ... банк ... ... үшін ең ... және ... ... мен оны
жүзеге асырудың әдістерін анықтауда көрінеді.
Коммерциялық банктің депозиттік саясатының субъектілері мен объектілерінің
құрамы
1.3.3-сурет
Депозиттік саясаттың ... ... банк ... ... ... ... жүргізудің қауіпсіздігін,
сенімділігін қамтамасыз етудің принциптері жатады, өйткені уақытша бос ақша
қаражаттарды кейін оларды орналастыру ... ... ... банк
өзінің қызметін жүзеге асыратын нарық реалийін ескереді.
Анықталған ... ... ... ... ... ... және тактикалық бағыттарын әзірлеуге мүмкіндік
береді [14, 93 бет].
Депозиттік саясаттың қалыптасуы келесі үш кезеңде ... ... ... кезеңі.
2. Жоспарлау кезеңі.
3. Шешімдерді қабылдау және жүзеге асыру кезеңі
Зерттеу кезеңінде банк клиенттердің қажеттіліктерін ... ... ... түрлері аса тартымды, қандай пайыздық мөлшерлемелерді
депозиттің қай түріне ... ... ... ... ... ... ... бойынша банк мүмкіндіктерін ескеру керек. Бұл кезеңде
сондай-ақ банк ... ... мен ... ... ... оған ... ... және бұл нарықта банктің орны рөлін талдау ... Яғни ... ... ... ... ... ... жеткіліктігін, қала немесе ауылдық жер, бәсекелестердің
болуын зерттеу және оларды депозиттік саясатты жасаудың ... ... ... кезеңінде банк депозиттік операциялар бойынша пайданы
бағалау және талдау ... ... ... тәуекелдерді жоспарлайды,
көрсететін қызмет түрлерін кеңейтеді т.с.с (1.3.5-сурет).
Шешімдерді қабылдау және жүзеге асыру кезеңі – аса маңызды әрі ... ... бұл ... ... кезеңде депозиттер қандай көлемде
тартылатындығы шешіледі. ... ... ... ... ... банк
персоналының клиенттермен ойдағыдай жұмысы: депозиттердің түрлері, мерзімі
және артықшылықтары бойынша анықтаушылық жұмысы маңызды рөл атқарады. ... тағы ... ... ... және ... ... өндірісі
атқарады және соңғысы қаржылық құралдарды аса рационалды пайдалану үшін
активтер мен пассивтерді дұрыс әрі тиімді ... және ... ... ... ... ... ... қысқаруы банкке тәуелді.
Депозиттік саясат қалыптасуындағы кезеңдер негізінде коммерциялық
банктерде депозиттік саясаттың қалыптасу ... ... ... ... ... құру принциптері.
1.3.4-сурет
Ұсынылатын стратегия депозиттік нарық мәселелерін зерттеу негізінде
Қазақстан Республикасының коммерциялық банктерге ... үшін ... ... ... қарастырайық, бұл стратегия барлық банктерге қолданылыста
бола алады. Стратегия негізгі үш ... ... және ... ... ... ... ... қалыптасу стратегиясы (А банкінің мысалында)
|А Банкі ... ... ... ... А ... ... ... ... ... ... А ... негізгі мақсаттары. ... А ... ... ... ... ... ... бойынша бар және мүмкін болатын тәуекелдердің |
|талдау. ... ... ... және жаңа ... тарту мүмкіндіктерін талдау. |
|6. А ... ... ... қалыптасуы. ... ... ... ... |
1 ... ... ... Банк рөлі
Басты әрі маңызды мәселе болып Банк операциялары ... Банк ... ... ... Банк жүйесінде Банк қандай орынды алатынды
анықтауға байланысты оған әрі ... ... ... ... Бұл кезеңде бәрінен бұрын банк қарекет концепциясын жасап, өзін
көрсетуі керек. Бәсекелестер, салымшылар және ... ... ... тікелей қатысушылары болып табылады. Яғни, олардың көзқарастарын
және ойлаған келешектегі мақсаттарды анықтау үшін ... алу ... ... ... ... ... негізгі мақсаттары
Банктің негізгі мақсаттары болып:
- халық пен кәсіпорындардан депозиттерді тарту;
- халыққа қызмет көрсету жүйесін жетілдіру;
- ... ... ... жетілдіру;
- депозиттермен жұмыс істеу бойынша әріптестерге кәсіби білім беру;
- банктік технологияларды жетілдіру және т.с.с..
2. Банктегі ... ... ... ... ... бойынша кездесетін мәселелер.
Ішкі мәселелерге:
- депозиттік операциялар бойынша тәуекелдерге;
- кадр менеджментінің жеткіліксіз дамуы;
- жарнаманың жеткіліксіз болуы.
Сыртқы мәселелерге:
- ... ... ... жоғары болуы;
- шетел валютасының курстық айырмасының өзгеруі;
- өндірістік сектордың дамуының жеткіліксіздігі;
- халықтың әлеуметтік қорғануының жеткіліксіздігі.
3. Депозиттік операциялар ... бар және ... ... ... ... ... бойынша, сондай-ақ клиенттер тобы
бойынша тәуекелдерді бағалаудың әртүрлі әдістерін пайдалану қажет, әдістер
белгілі бір кезең ішінде рестурстардың ... ... ... ... береді.
4. Банкке жаңа клиенттерді тарту мүмкіндіктер мен әлуетті ... жеке және ... ... ... ... ... ... талдауы қажет. Азаматтардың ... ... ... ... және ... өзі мен ... несиелік жүйені
несиелік ресурстар қамтамасыз етуде рөлі бойынша біртекті емес. ... ... ... ақша ... және ... ... айналым
шоттарында дамыса, оларды жинақ салымдарынан ерекшелеу қажет, олардың бас
функциясы болып ... ... ... ... ... [11, 56 ... өз кезегінде екі негізгі нысанда: жинақ ақша салымы және жинақ ақша
сертификаты нысанында шығады.
5. ... ... ... ... үшін ... тартудың негізгі көзі болып клиенттер депозиттері
табылады, олар барлық міндеттемелер сомасының үлкен бөлігін құрайды. Осыдан
тыс банк ... ... ... ... ... жасауға
борышты.
6. Қаржылық нәтижелерді талдау
Қаржылық көрсеткіштердің есебі негізінде мамандармен жасалады.
Осылайша, депозиттік саясаттың қалыптасу стратегиясын ... ... ... әр ... ... ... ... табылады. Бұл стратегияның
әрбір адымы өзінің ... ... ... банк ... ... қажет.
Депозиттік саясат қалыптасуының кезеңдері
Коммерциялық банктің депозиттік саясатының құрамдас бөлігі – бұл
тарифтік (пайыздық) саясат, өйткені ... ... ... тартудың
тиімді құралы болып саналады.
Депозиттер бойынша пайыздар тіркелген және қалқымалы болып жіктеледі.
Әлемдік тәжірибеде ... ... ең ... ... LIBOR, ... және MIBOR. Бұл нарықтық конъюктура ықпалынан құрылатын ... ... Ең көп ... ... – LIBOR, ... ... ... және әртүрлі ... ішкі ... ... әсер ... ... ... ... да
сұраныстың ұсынысқа қатынасы пайыздық мөлшерлемеге әсер етеді: егер ұсыныс
сұраныстан төмен болса, мөлшерлеме деңгейі түседі, егер ... ... ...... ... ... деңгейіне инфляция деңгейі
де әсер етеді. Инфляцияның өсуі пайыздық мөлшерлемелердің ... ... ... банктік тәжірибеде номиналды және нақты (инфляцияны
ескеріп түзетілген) пайыздық мөлшерлемелерге айырады. ... ... ... ... үшін қалқымалы пайыздық мөлшерлемелер
қолданылады, оның мөлшерлемесі келісімнің барлық уақытына тіркелмей, нарық
конъюктурасы жағдайы мен ... ... ... ... ... ... ... несиелік және депозиттік операциялар
бойынша орнатады. ... ... олар банк ... ... екінші
жағдайда салымшының жоғалтуларын өтейді. Қалқымалы мөлшерлемелерді қолдану
банкке болашақта мүмкін ... ... ... ... ... мүмкіндігін береді, ал салымшыға оның табысының нарық жағдайына
байланысты өсу ... ... ... бойынша пайыздық мөлшерлемелердің саралануы
жүргізіледі, соның ішінде халықтың төмен ... ... ... ... ... салымшылардың топтары бойынша сараланады.
Депозиттер бойынша орташа пайыздық ... ... ... ... ақша ... конъюктурасына тәуелді болатын депозиттер
бойынша пайыздық мөлшерлемесінің нарықтық деңгейі;
- депозиттік база құрылымы. ... ... ... ... ... құралдар (банкаралық
несие) үлесінің өсуі депозиттерге қызмет ... ... яғни ... ... ... әкеледі.
Депозиттік база тұрақтылығын ... үшін ... ... ... ... ... ... қатар келесі
көрсеткіштердің өзгеру ... ... ... ... ... ... ... мерзімі;
мұндағы
ОВ – салымдардың орташа қалдықтары;
ОВК – несиелерді беру бойынша айналымдық көрсеткіш.
Бұл ... ... ... ... ал бұл ... несиелеу ресурстары ретінде бағалау үшін өте маңызды.
- салымға түскен құралдардың орнығу деңгейі
мұндағы
ОВк және ОВн - ... ... және ... ... ... – мерзім ішіндегі қаражат түсімдері;
- есеп айырысу ... ... ... ... ... бұл үлес ... ... келтірмей
жоспарланған кезеңде мерзімді депозиттік шотқа ...... ... ... ... ... ай) есеп ... құралдардың орташа қалдығы;
Пфакт – есеп айырысу шотындағы нақты түсімдер ... ... ... ... ...... ... есеп айырысу шотына күтілетін түсімдер
(орындау бойынша жоспар);
- халық салымдарының ... ... ... ... ... ... мәні ... салымдарын тару масштабтарын
кеңейту бойынша коммерциялық ... ... ... бар ... ... ... мөлшерлемелердің қалыптасуында банк өзіне алатын
тәуекел дәрежесі мен маркетинг стратегиясы және банк ... рөл ... ... ... ... үлесін түсіргісі
келсе, пайыздық төлемдер деңгейін түсіреді, және керісінше көлемі бойынша
үлкен депозиттерді және ұзақ мерзімге ... ... ... ... ... мөлшерлемесін ұсынады, өйткені банк ... ... ... ... ... пен
төлемқабілеттілікті тиімді басқаруға мүмкіндік береді. Жинақтық пассивтерде
мерзімді депозиттердің ұсынбалы ... – 60% ... ... ... ... ... бөлігі болып табылады, бұл ұзақ мерзімге
сәйкес аса ... ... ... ... асырады.
Қазақстан Республикасының ҰБ Басқармасының 1999 жылы 20 ... №293 ... сай ... мен депозиттер бойынша сыйақылар
қалқымалы және тіркелген бола ... ... ... ... ... ... сыйақы мөлшерлемелері келісімнің кез келген уақытында онда
қарастырылған ... ... ... ... есептегенде сыйақы есептеудің келесідей ... ... әдіс – ... ... негізгі қарыз сомасына
сыйақы мына формуламен есептеледі:
мұндағы
i – пайыздардың жылдық мөлшерлемесі,
p – депозит қалдығы,
n – пайыздар есептелетін кезеңдегі ... ... ... әдіс – сыйақы депозиттің тек қана негізгі қарыз сомасына
емес, сонымен қатар оған қосылған табыстарға сыйақы есептеледі:
мұндағы
i – пайыздардың жылдық ...... ... ...... ... ... – салымның барлық мерзіміндегі есептелген пайыздар сомасы.
Сонымен ... ... ... ... ... ... ... көрсеткішін пайдалану қажет. Оның формуласы мынадай:
С=OД / КД
мұндағы
С – депозиттердің ... ...... ... ...... ... келісім шарттардың саны
Коммерциялық банктердің пайыздық саясаты келесі негізгі ұстанымдарда
негізделеді:
- белсенді әрі ... ... ... ... ... ... негізделген мөлшерлемелер мен тарифтерді
тиімді пайдалану арқасында нарықта бәсекеге қабілетті банктік
қызметтер үшін және банк ... мен ... үшін ... жасау;
- банк үшін қолайлы жағдайларды құру ... ... ... ... ... және табыстылықтың
өсуін қамтамасыз ету;
- жоғары сапалы банктік өнімдер мен қызметтерге қолайлы бағалар
бойынша және ... ... ... ... қанағаттандыру.
2. «АТФбанк» АҚ-ның депозиттік саясаты
2.1. Қазақстанның депозиттік нарығындағы ... ... ... ... ... 1995 ... маусымында құрылған,
Қазақстанның банк жүйесіндегі ... ... 1995 ... ... ... ... ... «Алматы сауда- қаржы банкі» АҚ
тіркеуге алды. Осы жылы ... ... ... ... ... ... жүргізу туралы №59 Қазақстан ҰБ лицензиясын ... ... ... сауда-қаржы банкі» ААҚ тіркеледі, ал 2002 жылдың маусымында
- «АТФБанк» ААҚ болып өзгереді. 2003 ... ... ... ... АҚ
ретінде қайта тіркеуден өтті.
2007 қарашада UniCredit Group ... ... және ... ... ... ... үшін, Кредитан-штальт (ВА-СА) Австрия
Банкі «АТФБанк» АҚ-тың барлық ... (жай + ... ... сатып алу процесін аяқтады. Мәміленің бағасы шамамен
2,117 млн. АҚШ ... ... ... бағам бойынша, шамамен 1,452
млн.еуро).
Bank Austria (Орталық және ... ... ... және ... ... UniCredit Group-тың бөлімшесі) мен «АТФБанк» АҚ-тың
жеке ... ... ... ... пакетін сатып алу
туралы келісімге 2007 маусымда қол қойды.
Банк ... ... ... ... баспасынан «Европа елдері
арасында корпоративтік басқару саласындағы үздік банк» 2006 ... ... ... ... ең ... еурооблигацияларын Reg S/144A Ережесі бойынша
10 жыл айналым мерзіміне 350 млн. АҚШ доллары жалпы сомасында 2006 мамырда
орналастырды. ... – 9,0%. ... ... – ING Bank және Deutsche Bank
AG болды.
«АТФБанк» АҚ мен ... ... мен ... ... ... мен
қаржылық қадағалау жөніндегі ҚР агенттігі ынтымақтастық пен кызметтердің
мөлдірлік, ашықтық және ... ... ... ... 2006
сәуірде қол қойды.
2005 жылдың нәтижелері бойынша мінсіз бизнес кәсіпорындарының мүшесі
АТФБанкті тұтынушылар Лигасы «Мінсіз» сапалық халық белгісі мен ... ... ... ... жәрдем үшін» Сертификатымен марапаттады. Сол жылдың
қарашасында «EUROMONEY» ... ... ... баспасы АТФБанкті
Қазақстанда корпоративтік басқарудағы озық қаржы институты және кіші және
орта бизнестің алдыңғы қатарлы ... деп ... және ... ... ... мен ... ... мен қаржы ұйымдарын реттеу мен қаржылық
қадағалау жөніндегі ҚР агенттігі ... ... АҚ мен ОКБ ... акционерлері арасында «Сибирь» банкінің 100% акцияларын АТФБанктің
сатып алу жөнінде келісім-шарт жасалды.
Қырғызстан Республикасының заңнамасына ... ... ... 72,92% акцияларын сатып алу жөнінде келісімге 2005 ... ол үшін екі ... ... органдарының рұқсаттары алынды. Осы
жылдың маусым айында АТФБанк өзінің онжылдық мерейтойын атап өтті ... АҚ "TEMENOS T24™» (T24) ... ... ... ... ... Бас ... 18 филиалдары мен 13 ЕКБ-де сәтті іске қосқандығы
туралы жариялайды, ал сәуір ... ... АҚ мен ... Рысқұлов
атындағы Қазақ экономикалық университеті» АҚ арасында қаржы және білім
институттары ... ... ... мақсатымен меморандум
жасалды.
АТФБанк 200 млн. АҚШ ... ... 5 жыл ... ... ... 2004 ... жүзеге асырды. Купон
–8,875%. Жетекші менеджерлер – Credit Suisse First Boston және HSBC ... ... ... ... «Қазақстан Республикасындағы кредиттік бюролар
және кредиттік тарихты қалыптастыру туралы» ... ... ... ... ... кредиттік бюро құрылды. «Бірінші кредиттік
бюро» ЖШС құрылтайшыларының қатарына «АТФБанк» АҚ ... ... ... 100 млн. АҚШ ... 3 жыл ... бірінші шығарылымын жүзеге асырды. Купон – 8,5 ... ... ... – ING Bank ... ... «Отан
зейнетақы жинақ қорының» басты акционерлерінің бірі болды.
АТФБанк валюталық ... ... және ... ... ... №239 ... Ұлттық Банкінің жаңадан лицензиясын 2004 ... Ал ... «АТФ – ... СК мен ... ЗҚ ... ... асатын
жаңа қызмет түрі «Серіктес» (Партнер) бағдарламасын ... ... ... ... ... ... ... жоғарлатуға
бағытталған.
Банк Visa Gold, Visa Business, Visa Classic, Visa Electron карталарын
ұстаушыларға жаңа қызмет түрін 2003 ... ... Ол шет ... шоттың қалдығы туралы мәліметті банкоматтан алуға мүмкіндік
береді. Сол жылдың қазанында Банк ... ... ... ... ... танымал брэндтерді жергілікті кәсіпкерлердің сатып алуын
қаржыландыру бағдарламасын жүзеге асырды.
АТФБанк Атырау, ... ... және БҚО ... ... ... меморандумға 2002 қыркүйекте қол қойды. Маусым айында
"Алматы сауда-қаржы ... ... ... ... қоғам деп
өзгертілді.
USD 20 000 000 ... ... ... ... Банк ... ... оның ... болып Raiffeisen
Zentralbank және Deutsche Bank –тері ... ... ... 170 ... ... жедел ақша
аударымдарын жүзеге асыратын Western Union (АҚШ) компаниясының қолдауымен
банктік шоттардың ашылуымен ... Сол ... ... ... ... ... VISA-Gold және VISA-Business төлем ... 1998 ... ... Қазақстанда алғаш рет жеке логотипімен
салмағы 10 және 20 г. болатын алтын құймалар шығарылды және ... ... ... НБ РК №59 ... бас ... қол ... Ол ... банк заңнамаларына сай теңгемен және ... ... ... ... ... Республикасының коммерциялық банктері – ... ... ... ... ... ... ... дамып отырған
алдыңғы ұйымдардың бірі. Өйткені бұл ұйымдардың қызметі шетелдердегі барлық
озық ... ... ... ... ... ... қызметі экономиканың барлық салаларын дамытуға және халықтың
табыс деңгейін ... ... Осы ... қызметіндегі
депозиттік және несиелік операциялардың ... орны ... ... ... ... қаражаттарды тартуға бағытталған болса,
несиелік активтік операциялар осы ... ... ... Бұл ... ... ... өздерінің банкке салған ақшалай
қаражаттары бойынша белгілі мүддені пайыз және басқа да қызметтер ... ... ие. ... пен ... ... ... ... ұйымдар мен жеке тұлғалар. Мұнда айта кететін бір ... ... ... субъектілері де бола алады.
Коммерциялық банктердің несиелері мен депозиттерінің құрылымы
2.1.1-сурет
Қазақстан Республикасының депозит нарығы күрделі де қарқынды дамып
келе ... жүйе бола ... ішкі және ... ... ... ... ... қабылдап отыр. Экономикадағы әр түрлі экономикалық, саяси
және әлеуметтік жағдайлардың әсері депозит нарығының ... да әсер ... ... ... ... даму ... өзінің жеке заңдылықтары
мен ерекшеліктеріне ие ... ... Бұл ... ... ... ... жариялаған және статистикалық мәліметтер
негізінде депозит нарығына мінездеме бере отырып, оны ... ... ... ... жылы 775 069 млн теңгені, яғни 2007 жылмен салыстырғанда ... млн тг) 1,28 есе ... ... 2007 жылы депозиттер (салымдар) ретінде
290 588 млн. тенге, 2004 жылы 447 738 млн теңге, ал 2007 жылы 603 194 ... ... ... ... ... ... ... қарқынды өсіп келе
жатқанын байқауға болады. 2008 жылы депозиттер ұлттық валютада 419 795 ... ... ... ... – 355 271 млн теңгені құрады. Сонымен барлық
салымдардың ұлттық валютада 72% ... ... ... 28% - жеке ... Ал енді шетел валютасына келетін болсақ, онда ... ... ... 54%-ын (195 872 млн ... жеке тұлғалардың
салымдары, 46%-ын заңды тұлғалардың салымдары (159 399 млн ... ... ... ... ... ... ... сақтағанды қалайтынын
байқауға болады. Бірақ, депозиттердің көп бөлігін (56% ... 430 112 ... жеке ... салымдарын құрайтынын ескерсек, олардың
коммерциялық банктерге деген сенімінің артқанын ... 2008 жылы ... 344 957 млн ... ... ... Бұл ... ... нарықта үлкен рөл атқарады деген сөз (4-кестені ... ... ... ... ... млн. ... байқайтынымыз, депозиттердің мөлшері жылдан жылға көбейіп келе
жатқанын аңғарамыз. 2007 жылы ... ... ... 3 008 740 млн
теңгені құраса, 2008 жылы бұл ... 3 918 743 млн ... ... ... жылы ... млн теңге болса, 2010 жылы 6 620 638 млн ... яғни ... ... ... ... ... 3611 898 ... өсті. Банк жүйесіндегі депозиттердің өсу қарқынын ... ... ... ... ... ... өсу қарқыны, млн теңге
2.1.2-сурет
Осы жерден тұрғындар депозиттердің қандай түрін қалайтындығын және
оларды қанша уақыт ұстайтындары ... ... ... Осы ... 4- ... ... болады.
Жоғарыдағы кестеге талдау жасай отырып, Қазақстан Республикасының
тұрғындары депозитттерді ... ... ... жөн ... ... дағдарыстың әсерінен шетел валютасының тұрақсыздығы
тұрғындардың салымдарының ұлттық валютаға ауытқуына әкелді.
2.1.3-сурет
Атап айтқанда 2009 жылы ... ... ... ... 5 256 263
млн, оның 2 222 584 млн теңгесі – ... ... және ... ... ... ... болса, ал 2010 жылы тұрғандар салымы 6 620 638 млн,
оның 2 814 658 млн ...... ... және 3 805 980 ... ұлттық валютада болды (2.1.3, 2.1.4-суреттер).
Талап етілетін ... ... ... мұнда ұлттық валютада
салынған депозиттер шетел валютасында салынған салымдардан асып түсетінін
көруге болады. 2010 жылы ... ... ... – 37 354 млн ... ... валютасында – 21 665 млн теңгені құрады.
Мерзімді салымдар портфеліне тоқталсақ, депозиттердің 112 365 ... ... ... ал 179 901 млн ...... ... басым бөлігі депозиттерді 6 айға немесе 1 жылға салады. Яғни
ұзақ мерзімді депозиттерге көңіл бөлу керек.
Енді ... ... ... ... ... талдайтын болсақ,
онда 2010 жылдың 1 қаңтарына алынған деректерге сәйкес "КАЗКОММЕРЦБАНК" АҚ
көш бастап келеді. ... ... ... 1 ... теңгені
немесе 21,6% құрады. Келесі орынды “БТА Банк” АҚ ... ... ... ... ... 17,8% ... ... орында "Қазақстан Халық
Банкі" АҚ– 1 244 912 214 теңге немесе банк жүйесіндегі барлық депозиттердің
16%. Осы үш банк ... ... ... ... ... алдыңғы
орындарда келеді. Осы айтылған сөзді келесі кестеден аңғаруға болады (4-
Қосымша).
2.1.4-сурет
Бұл жерде зерттеу ... ... ... ... "АТФБанк"
АҚ депозиттік жағдайын көрейік. Жоғарыдағы кестеден ... АҚ ... ... деңгейлі банктердегі салымдардың 6% немесе
471 473 915 теңгені құрады.
АТФбанктегі депозиттердің ... ... ... өсу
динамикасын келесі суреттен көруге болады (2.1.4-сурет).
2.1.4-сурет. 2004-2008 ж.ж. АТФбанктердегі депозиттер ... ... ... 2004 ... ... айында 43 946 млн
теңгені, 2007 жылдың осы ... 44 552 млн ... ... алдыңғы жылмен
салыстырғанда 606 млн теңгеге өскен. 2008 жылдың қаңтар айында ... 46777,3 млн ... ... ... ... ... 2225,3 млн
теңгеге өскен.
АТФбанкте барлық салымдар 2007 жылдың ... ... 49 069,2 ... 2006 ... осы ... 46777,3 млн теңгені құрап, алдьңғы
жылмен салыстырғанда 2291,9 млн теңгеге өскен. 2008 жылдың ... ... ... 52 816 млн ... құрап, алдыңғы жылмен салыстырғанда
3746,8 млн теңгеге ... ... ... 2008 ... есеп ... ... ... депозиттерінің өсуін 2.1.5-суреттен көруге
болады.
2.1.5-сурет
2.2 ... АҚ  ... ... ... кез ... ... қызметінің нақты ... ... оған ... ... беру ... кеңесі АТФБанктің қызметіне жалпы басшылық жүргізеді және
6 адамнан тұрады. Директорлар кеңесінің Төрағасы Эрик Хэмпел. Директорлар
кеңесінің ... ... ... ... Қуанышев Талғат Жұманұлы,
Хуберт А. Пандза,Роберто Тимо.
Соңғы жылдарда топтың қарқынды өсуінен соң, 2009 жылы бұл көрсеткіштер
едәуір ... ... ... ... банктің өсу қарқыны біршама
төмендеді. Мұндай баяулаудың негізгі себебі тек қана ... ғана ... ... ... ... мен ... қаржы жүйесіне әсер
еткен өтімділік дағдарысы болды. 2008 жылы үш есеге дейінгі өсу қарқынынан
соң, 2009 жылы ... ... ... төмендеп, 2008 жылғы 1 047,3 млрд.
теңгеден 2009 жылы 984,7 ... ... ... ... жылы кредиттiк мекемелерден тартылған қаражат көлемі 34,6%
төмендеді. Мұндай төмендеу қысқа мерзімді ... ... ... 2009 ... ... ... 550,0 млн. ... cомасында синдицирленген
заем өтеліп, оның орны негізгі компанияның қаражаты есебінен ... жыл ... Банк ... ... 13,9 ... теңге жай акцияларын
орналастыру есебінен өзінің жарғылық қорын ... ... 2009 ... ... ... ... ... қарыздарды тарту іске асырылды.
Нәтижесінде 2009 жылғы топтың ... ... 74,9 ... ... дейін
өсті, ал пруденциалдық нормативтерге сәйкес есептелген ... 130,0 ... ... жылы ... ... төлегеннен кейінгі АТФБанк АҚ-тың таза табыс
көлемі 7 244 млн. теңгені құрады, бұл 2008 ... ... ... ... ... алумен байланысты таза кіріс те ... ... 2009 жылы оның ... 35,9 ... ... ... банк ... 78,8%
құрады. Сыйақымен байланысты таза кіріс көлемі 2008 ... ... ... ... 2009 жылғы комиссиялық табысы 7,8 млрд. теңге болып,
2008 жылмен салыстырғанда 69,2% өскен, яғни ... ... ... ... құрайды, бұл клиент базасының өсу серпінін көрсетеді.
Сыйақы алуға байланысы жоқ табыстар 1,8 ... ... ... банктің
барлық табысының 4,0% құрады, оның құрамына сату-сатып алу, ... ... ... ... ... және тағы ... бойынша табыстар кіреді. Қаржылық нәтижені максимизациялау
мақсатында банк шығындар деңгейіне және көрсетілетін қызметтер құнына ... ... ... ... ... дәстүрлі депозиттер қабылдау, теңге мен шетел
валютасында қарыз бен ... беру ... ... Банк ... ... дебеттік және кредиттік карточка, инкассация ... ... ... ... банкингі сияқты ағымдағы шоттарына
қызмет көрсету бойынша қызметтердің кең ... ... 2008 ж. ... жай-күйі бойынша, Банк бас офистен ... ... ... ... және 69 ... бөлімшеге иелік етеді (ОБ ұғымы
бұрынғы ЕКБ пен БҚО-ны біріктірді).
Сондай-ақ, Банктің ... ... ... және ... ... ЖАҚ) ... банктері бар.
Банктік депозиттер қаражат тартудың елеулі көзі болып қала ... ... ... көлемінің шамамен үштен бір бөлігін құрайды. 2008
жылдың ... ... ... ... ... ... ... 52816
млн теңгеге жетті. Депозиттік шоттар саны 2007 ... ... ғана ... 73 ... дейін артты.
2007 жылғы 31 желтоқсандағы жай-күйі ... ... ... 67 мың ... несиесіне қызмет көрсетілді. Тұтынушылық
несиенің жалпы көлемі 641 млн. ... ... (2008 жылы 395,6 млн. ... сондай-ақ, Қазақстанда өз клиенттеріне қаржылық порталдар арқылы
оқшауланған банктік ... ... ... ... банк болып табылады.
Банк орташа және ірі ... және ... өз ... ... ... ... ... өнім мен қызметтер ұсынады;
сауда, жобалық қаржыландыру, ... ... ... сондай-ақ, қысқа мерзімді несиелеу мен басқа да жалпы банктік
қызметтерді қосқанда. Банк өз ... ... ... өтімділік деңгейін
қолдау мақсатында, әдетте, корпоративтік клиенттер үшін 18 айға дейінгі
орташа ... ... ... ... ... ... байланысты
ұзақ мерзімді қаржыландыру ұсынады. Банк ... ... ... үшін шетелдік банктермен бірлестірілген несиелер ұйымдастырады
және Ресей мен Қырғызстанның ірі корпоративтік клиенттерін ... ... ... Банк өзге де ... қызметтер көрсетеді.
Қазақстанның құнды қағаздар мен валюта нарығының негізгі қатысушысы ... ол ... ... ... ақша
нарығындағы операцияларды, құнды қағаздар ... ... ақша ... ... ... қызметін ұсынады. Банктің
бас лицензиясына сәйкес, Банктің бағалы металдармен, ... және ... ... (сату, сатып алу және сақтау) жасауға құқы бар. ... Банк ... ... және ... ... ... ... мен активтерді басқаратын сенімгерлік қызметтерін ұсынады.
Банк стратегиясы өзіне көшбасшы банк ... және ... ... (жеткізушісі) позициясын ұстануды кіргізеді.
Осы стратегияны жүзеге асыру үшін банк мыналарға жұмылдырылмақ:
"АТФбанк" АҚ стратегиясы
Банктік қызметтерді ... ... банк өз ... ... ... ... Банк өзінің корпоративтік клиенттік базасын кеңейте
және несие ... ... ... ... бермек.  Өз қоржынын
әртараптандыру мақсатында Банк шағын және орта бизнес кәсіпорындарына ... ... ... ... жүйесі мен операциялық тиімділікті жақсарту. 
Банк операциялық тиімділікті ... ... мен ... ұйымдық қайта құрылымдау және инвестициялар ... ... ... Банк жетекші ақпараттық жүйелерді ... ... ... ... ... Банк ... және негізгі борыш
шығарылымын (шығаруды), активтерді секьюритизациялау бағдарламасын, көп
жақты қаржылық ұйымдармен және ... ... ... ... ... және ... мысалы бөлшек сауда
клиенттері депозиттерінің көлемі ... ... ... ... ... ... ... қор жасау базасын ұлғайтпақ.
Басқа қаржылық қызметтер нарығына шығу. 
Қазақстандық құнды қағаздар нарығының инфроқұрылымы, ... ... әлі даму ... Банк осы нарықта күтілетін мүмкіндіктерді
пайдалану үшін, одан әрі ... ... үшін ... ... ... АҚ депозиттік саясатының негізгі қаржылық көрсеткіштері
мен қызметін талдау
АТФбанктің депозиттік саясат облысында ... ... ... халықтың
уақытша бос ақша қаражаттарын депозитке тарту табылады. Банк 6, 9 ... ... ... ... тырысады, өйткені бұл мерзімдер
клиентураны ... ... ... ... ... ... ... басқа факторы мынада: банктік
операциялар ... ... ... ... ... жасау оңай
және cәйкесінше қаржылық нарық конъюктурасына тез бейімделу ... ... ... ... ... салымдардың қосалқы жүйесі өте
икемді және кез келген салымдарға келтірілуге қабілетті. Банк ... ... ... ... жүргізуде.
АТФбанк депозиттердің бірнеше түрлерін ұсынады. Олардың көмегімен
ақшаның ... ... ... ... ... ... күні АТФбанк
салымдардың келесідей түрлерін қабылдайды:
• Шұғыл салымдар -  белгілі бір ... ... ... ... "Классикалық", "Зейнетақы").
• Шартты салымдар – салым салушы иелік ету шартын және/немесе салымды
төлеу шартын құрастыратын салым ("Сенімгерлік", ... ... ... ... ... ... ... – бұл қосымша жарна салу арқылы салым сомасын ... бар ... ... ... салымының ерекшелігі – бұл ... ... яғни 5 ... ... сыйақы мөлшері сақталады. «Үздік»
салымының жаңа шарты – ... ... ай ... ... Сондай-ақ, салым
келісім-шартын бұзған жағдайда жеңілдіктер қарастырылған.
"Үздік" салымы бойынша сыйақы ... ... ... |3 ай ... |9.0 % ... доллары |5.0 % ... |5.0 % ... ... сіз ақша ... ... туғандарыңыз бен
туысқандарыңызға қаржылық ... беру ... ... ... аша ... ... шарттарды орындағанда ғана қаражат берілетінін шешетін де
өзіңіз.
Мәселен, сіздің жақын адамыңызға ай ... ... ... мерзім
аралығында) белгілі бір сома керек делік. Егер сіз ... ... ... ... банк ... ... ... сайын ақша
беретін болады.
Бұл салымның тағы бір ... жағы бар: сіз ... ақша ... отырған
салымшының жұмсайтын қаражатына бақылау жүргізе аласыз.
«Сенімгерлік» ... ... ... ... ... ... |12 ... |
| ... ... |8.0% ... |4.5% ... | ... |4.5% ... айтылған барлық депозиттер мерзімінен бұрын келісім
шарттарының бұзылуы мен депозиттен ақшаны кері алу ... ... ... мөлшерлемесі келісімнің шарттарына сәйкес өзгереді.
Барлық салымдар ... Жеке ... ... ... ... ... ... жетілдіру мақсатында
Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі Басқармасы 2007 жылғы      4 ... ... ... деңгейлі банктеріндегі жеке тұлғалардың
салымдарына (депозиттерін) міндетті ұжымдық кепілдік беру ... ... Осы ... ... ... ... дегейлі банктеріндегі жеке
тұлғалардың салымдарына (депозиттерін) міндетті ... ... ... ... емес ұйым ... ... ... жеке
тұлғалар салымдарына кепілдік беру (сақтандыру) қоры» ЖАҚ (мұнан әрі - ... ... ... ... ... ... мәжбүрлеп тарқатқан жағдайда, осы
Ережеде бекітілген тәртіпте жеке ... ... ... ... ету ... ... ж. бастап «АТФбанк» АҚ №0000009 ... ... ... жеке ... ... ... ... кепілдік беру (сақтандыру) жүйесінің қатысушысы болып
табылады.
АТФбанк жеке тұлғалардың салымдарын сақтандыру ... ... ... ... және бюджетке басқада міндетті ... ... ... жеке ... депозиттері бойынша алынған ... ... ... бұл ... ... әр ... қаржылық қауіпсіздігін
қамтамасыз етеді. Егер банк белгілі бір себептер бойынша салымшылар ... ... ... ... қор ... өтеу гаранты ретінде
шығады. Бірақ салымдардың барлық түрлері сақтандыру жүйесіне кірмейді, оған
тек жеке тұлғалардың мерзімді депозиттері жатады.
АТФбанк ... ... ... ... ... ... өсуі ... байқауға болады. Тартылған уақытша бос
ақша қаражаттарды талдай отырып, келесі сәттерге көңіл аударайық.
АТФбанк ... ... ... танымалдыққа ие. Бұл фактіні АТФбанк
клиенттер санының өсуі мен ... ... ... өсуі ... ... ... саны ... өсуде. Мысалы, 2008 жылдың соңында
клиенттік шоттардағы қалдықтар 52 816 млн теңгені құрады.
Олардың ішінде талап етілетін ... ... 18 485 млн ... ... ... 10 565 млн теңге, ал шетел валютасында 7920 млн ... ... ... 34 331 млн ... ... оның ұлттық валютада –
14 987 млн теңге, шетел валютасында – 19 344 млн ... ( ... АҚ ... құрылымы ... ... ... ... оның ... бөлігі болып
пайыздық саясат табылатындығы айтылып кетті, өйткені депозиттік пайыз
ресурстарды ... ... ... ... ... ... динамикасына қарап, оның қарастырылған ... ... ... ... ... Тартылған депозиттер бойынша екінші деңгейдегі банктердің
сыйақы мөлшерлемелері, %
| | ... |12.2007 |12.2008 ... ... ... |5,1 |5,7 |5 |7 ... ... | | | | | ... | | | | | ... ... |4,9 |4,9 |4,8 |5,5 |
| ... | | | | ... ... ... – бұл ... құралы және ол салым
бойынша пайыздық мөлшерлеме инфляцияны аз болса да жапқанда ғана табыстылық
әкеледі.
Депозиттермен ... ... ... АТФбанк қызметін қорытындылай келе,
оның икемді ... ... ... жүргізу мүмкіндіктері, пайыздық
мөлшерлеменің икемді болуы АТФбанктің салымдарын ... ... ... ал банк ... мен ... кең ... оның жеке
клиенттерге жақын болуын, сәйкесінше қызметтердің қолайлы ... ... ... ... ... жолдары
3.1. «АТФбанк» АҚ-ның депозиттік саясатын жетілдіру құралдары
Ақша қаражаттарын тартуда таңдау ... ... да ... ... ... ... үшін өте ... бәсекелестік жүргізеді. Банк
үшін оларды жоғалту өте қиын ... ... ... ... ... ... қаражаттар құрайды.
Қазіргі уақытта коммерциялық банктер алдында ... ... бірі – ... ... ... болып табылады.
Ресурстық база микроэкономикалық фактор ... ... ... мен ... тікелей әсер етеді.
Коммерциялық банк қызметінің масштабтары мен ... ... банк ... нарығында, әсіресе депозиттік нарықтарда алатын ресурстар
көлеміне қатал ... ... ... ... ... тартуда
бәсекелі күрес пайда болады.
Өзіне тек жаңа клиентураны тартуды қосып қана қоймай ресурстарды тарту
көздерінің құрылымын үнемі өзгертуді қосатын ресурстық ... ... ... ... мен пассивтерін басқарудың құрамды бөлігі
болып табылады. Пассивтерді тиімді басқару сауатты ... ... ... болжайды. Қызметтің осы аймағының өзіндік ... ... ... ... ... таңдауы негізінен белгілі
бір клиентура ... ... банк ... ... ... ... ... аса арқаулы. Банктік бәсекенің дамуына байланысты
ресурстардың шектеулігі белгілі бір ... ... ... ... Егер осы ... тобы аз ... онда ... оларға деген
тәуелділігі өте жоғары ... ... ... ойымызша, банктің
ресурстық базасын нығайту үшін ... ... ... ... ... әртараптандырудың қажетті деңгейін ұстау, басқа көздерден ақша
қаражаттарын тарту ... ... ету және ... ... ... бойынша активтермен теңгерімділігін ұстау кіреді.
АТФбанк ресурстық ... ... ... ... ... ... қажеттігіне көп көңіл бөледі. Осыған байланысты банк
жұмысының басым ... бірі ... ... ... ... кеңейтуге және клиенттер қолайлығы үшін іс-әрекеттердің жаңа
түрлерін енгізуге бағытталған ... ... ... ... ... ... біртіндеп ұлғайту және оңтайландыру болып табылады.
АТФбанктің депозиттік саясаты азаматтардың барлық әлеуметтік және жас
шамалары әртүрлі топтардың – жұмыскерлер мен ... ... ... жылдағы адамдардың қажеттіліктерін ескеруі қажет, сонымен қатар табысы
аз отбасылары мен орта және жоғары табыс алатын адамдарға бағытталуы қажет.
АТФбанктің ... ... ... ... шаралар кешеніне
11-суретте көрсетілген қаржылық және ... ... ... ... ... ұзақ ... серіктестік қатынастарды орнатуға
ұмтылуы қажет. Осы мақсатта банк клиенттер ... ... ... жаңа ... ... ... болжау, маркетингтік
зерттеулер жүргізу, банктік өнім мен іс-әрекеттердің ... ... ... қажет.
7-сурет
Сонымен қатар депозиттік саясатты жетілдіру жолында АТФбанк табысы
жоғары клиенттерге ... ... ... ... алады. Мысалы,
салымшының дербес деректерін банкте тек бір адам - VIP клиенттерімен жұмыс
бойынша менеджер ғана білетін ... Оның ... ... ай ... ... ... пластикалық карточкаға төленеді. ... ақша ... ... жеке ... ашып ... ... ... орта
және төмен персоналы клиент туралы ... да бір ... ... ал ... ... ... ... тәуекелі жойылады.
АТФбанк депозиттік базасын кеңейту мақсатында біздің ойымызша, жинақ
сертификаты сияқты қаражаттарды тарту құралына көңіл ... ... ... ... үшін де, банктің өзі үшін де ... ... ... келісімдермен жасалған мерзімді салымдар алдында сертификаттар
елеулі артықшылықтарды иеленеді. Жинақ сертификаттарын шығару банк ... ... ... ерекшеленеді. Біріншіден, сертификаттарды
шығарған кезде ақша қаражаттары ... ... ... ... резервтер қорына аударылмайды. ... ... мен ... мүмкін қаржылық делдалдардың
үлкен саны арқасында ... ... ... ... ... ... сертификатының иесі үшін елеулі тиімді жақтары бар. ... иесі ... ... кезде табыстың аз үлесін жоғалтады,
өйткені сертификаттар бойынша табысқа салық салу бағалы қағаздар ... ... ... ... төмен пайызбен орындалады. Сонымен қатар, бағалы
қағаздардың қайталама нарығында сертификат ... ... өзге ... ... сақталған мерзім үшін табыстың бөлігі алынады және ... ... ... ал салым иесі мерзімінен бұрын мерзімді
салымды кері ... ... онда ... үшін ... ... ... ал
банк үшін ресурстар бөлігінің жойылуын білдіреді.
Осы сұрақ шегінде ... ... ... ... ... ресурстық
базасын нығайту мақсатында халықтың мерзімді салымдарын болжамбаған кері
алуы ... ... ... кері әсер ... азайту бойынша шараларды
қабылдауға қажеттілік туады. Қарастырылып отырған несиелік ұйым ... ... ... кері ... ... ... ... тұрғысынан
тиімді болады, егер осы жаңа енгізілім кезінде банк ... үшін ... орта және ұзақ ... ... ... үшін ... депозиттерін
толық өлшемде пайдалана алған жағдайда. Ал халықтың салымды мерзімінен
бұрын кері алудың кері әсерін өтеу үшін банк ... ... ... кері ... ... бойынша неғұрлым жоғары пайыз ұсынуы қажет.
Жоғарыда айтылғандармен қатар АТФбанк депозиттерді тиімді басқаруды
жүргізу үшін ... және жеке ... ... ... ... оңтайлы көлемін анықтау қажет. Банк ... ... ... ... ... ... ... инфляциялық шығындардан сақтандыру мақсатында салымы үшін
пайызын алдын-ала төлеу ұсынылуы ... ... ... ... ... оқиғалардан сақтандыру мақсатында заңдық ... көп ... ... ... ретінде елімізде құрылған ... ... ... ... ... ... ең жоғары мүдделілігі және салымдардың түсімі ... ... ... өтеу ... клиенттерге
орналастырылған салымдар бойынша пайыздарды алдын-ала төлеуге ұсыныс жасай
алады. Мұндай жағдайда салымшы ... бір ... ... ... оған ... ... ... Алайда, егер келісім мерзімінен бұрын
бұзылатын болса, банк салым сомасынан төленген пайыздарды ұстап қалады.
Клиенттерге депозиттер туралы қажетті ... ... ... ... үшін ... ... құру банк үшін орынды, бұл қызмет –
телефон арқылы банктік салымдар туралы тегін жүзеге ... ... ... ... ... ... аса егжей-тегжейлі ақпарат
алуға мүдделі клиенттермен және қызмет көрсетудің стандартты ... ... жеке ... ... ... ... алу үшін ... клиенті болу міндетті емес. Телемаркетинг қызметі
ұсынатын ақпараттарда операциялар түрлерінің мазмұнын және ... ... ... ... ... Егер ... ... олар банктің
нақты бөлімдерінде жұмыс істейтін мамандармен тікелей ... ... ... ... ... ... сервис қызметінің әріптестеріне
телефон арқылы клиенттік банк ... ... ... қажеттілік
туылса онымен кездесу туралы келісу міндеті жүктеледі.
Егер ... өз ... ... қиналатын болса, онда телемаркетинг
қызметінің мамандары ... ... ... ... қандай мөлшерде
қаражат иеленеді, ақшаны ... ... ... ... ... ... көздейді және т.с.с. Осыдан кейін маман клиенттің шарттарына ең
жоғары сәйкес ... ... ... Егер ... өзі ... мәліметтерді
ақпараттық жүйенің деректер базасында қалдырғысы келсе, онда көрсетілген
уақыттан кейін оған жаңа банктік өнімдер мен ... ... ... қоса ... ... ... пошта арқылы
жіберіледі.
Осының салдарынан ... ... ... ... АТФбанкке жаңа клиенттерді тартуға ықпалын тигізеді.
Қазіргі заманға сай телекоммуникация жүйесінің тез ... ... ... ... ... желі ... ... отыр. Адамдар
әлемдік желінің артықшылығын бәріміз сезе бастадық. Осыған байланысты қазір
клиенттер банктің сайтынан банк туралы ақпарат ... сол ... ... да мүмкіншілік туып отыр. Бұл клиентке уақытты үнемдеуге және артық
қағазбастылықты ... жол ... ... банк ... ... ... тәсілдемелерді жасау
керек, бұл саясатты клиенттік базаның ... ... ... ... ... ... ... сатуға арналған әрбір жаңа өнімі
клиенттерге түсінікті әрі ... ... оңай ... ... ... ... ... ерекшеленуі қажет.
Осылайша АТФбанк депозиттік саясатты дайындаған кезде ... ... бір ... басшылыққа алуы қажет, олардың ішінде
мыналарды атап өтуге болады:
– банктің тұрақтылығын, ... және ... ... үшін депозиттік, несиелік және ... ... ... ... ... ... ... мақсатында банк ресурстарын әртараптандыру;
– клиенттер бойынша депозиттік портфелді саралау;
– әртүрлі клиенттер топтарына сараланған тәсілдеме;
– банк өнімдері мен іс-әрекеттердің бәсекеге ... ... ... жетілдіруге және оның тұрақтылығын
қамтамасыз етуде оның ролін көтеруге ұсынылатын жолдардың кейбіреулері
осындай. ... ... ... ... ... ... банк өзінің депозиттік
саясатын банк қызметінің өзіндік ерекшелігіне сүйене және ... ... ... факторларын, экономикадағы ... ... ... ... ... депозиттердің түрлерін, олар бойынша мерзімдер
мен пайыздарды, депозиттік операцияларды ... ... ... ... ... ... ... Банк басқа банктермен бірге салымшылар ақшасының сақтандырылуын
жетілдіру үшін Қазақстан Республикасының екінші деңгейлі ... ... ... ... ... коллективті кепілдендіру
(сақтандыру) жүйесін құрды.
Бұл жүйе 1999 жылы 25 ... ... ... ... ... №399 ... сәйкес жеке тұлғалардың ... ... ... ету ... ... ... 2000 жылдың 16 ақпанынан күшіне еніп өз ... ... ... ең ... ... және ... мерзімді салымдарға
сақтандыру жасалса, 2002 ... 13 ... ... ... пен
кәсіпорындардың теңгедегі ағымдық салымдарын сақтандыруды бастады. Ал 2008
жылдан бастап сақтандырылатын салым ... 5 млн ... ... көтерілді.
Бұл қаулының 2012 жылға дейін күші бар.
Қордың негізігі мақсаты банктің клиенттерінің мүддесін қорғау, банк-
қатысушының ... ... ... ... ... ... кепілдіру жүйесі келесі негізде қызмет атқарады:
Ұлттық Банкпен жарғылық капиталы 1 ... ... ... "Қазақстанның
Жеке тұлғалардың салымдарын кепілдіру (сақтандыру) қоры" жабық акционерлік
қоғамын құрады. Бұл қор банктерден жарна алып (тартылған салымдардан ... сол ... ... ... - ... ... ... жағдайда
халықтың салымдарының бөлігін қайтарып беру.
Қор өз ақшаларын халықтың салымдары бойынша қайтару үшін ... ... ету ... өз ... тек қана ... ... мен ... Банктің депозитіне салады.
Қордың активі 2008 жылы 1 мамырда 73050,8 млн. ... ... ... ... 65745,72 млн. ... құрап, оның ішінде:
- қысқа мерзімді мемлекеттік банк қоры (1 жылға дейін)
–10519,32 млн. ... ұзақ ... ... банк қоры (1 жылдан жоғары)-
55226,4 млн. тенге.
Қордың нормативті және құқықтық құжаттары ... ... ... АҚШ ... және ... ... салым кепілдірілуі
үшін, ең алдымен салымшы сол салымның кепілденгенін қарастыратын ... ... ... ... ... кепілдендендіру жүйесіне
қатысушы банкпен ... ... ... ... ... мерзімді салым;
- жеке тұлғалардың банкке сенімгерлік басқаруға берген ақшалары;
- ... ... ... ... ... ... жеке тұлғаның
салымдары (егер осы салым сол ... ... ... ... бір тұлғаның немесе сол банктің алдында міндеттемесі бойынша жеке
тұлғалардың ... ... сол ... ... (дауыс беруге құқылы 5 % астам акцияға ие ... ... ... салымдары.
Ең алдымен халықтың мерзімді салымдары кепілдендіріледі. Қордың
басқармасының шешімімен ... ... ... ... ... ... мүмкін.
Халықтың салымдарын кепілдендіру жүйесіне қосылмаған банктер
меншікті капиталдарының көлеміндей ғана халықтың депозиттерін ... ... Бұл ... ... Банк ... ... ... алдындағы өз
міндеттерін орындау үшін, олардың қызметін атқаруы кезінде ... ... ... ... ... болуын талап
етеді. Салымдарды кепілдендіру жүйесіне қатысушы ... ... ... ... сот ... ... Қор сол ... шешімін
қабылданғаннан бастап, жеті жұмыс күні ішінде екі республикалық газетте
қордың агентті-банкі туралы ... ... ... Сол ... ... ... ... салымшылардың салымдары бойынша
қайтарым талап берілетін жері мен кезеңдері (уақыты) көрсетіледі.
Банктің ... яғни ... ... ... ... жабу туралы сот шешемі қабылданғаннан кейін 3-ай мерзім ішінде (Қор
белгілі ... ... сол ... ... алады) Қордың агенті-
банкіге салымы бойынша төлем төлеуі туралы жазбаша өтініші болуы керек.
Сол өтінішке банк ... ... жеке ... салым
құжаттары мен олардың нотариалды құжаттандырылған көшірмесі қоса берілуі
керек. Егер салымшының депозитке деген құқығы расталса, онда Қор ... ... сол ... 15 ... күні ішінде оған төлемін төлеп
береді. Сонымен, төлем ... ... ... ... Егер жеке
тұлғалардың салым сомасы:
– 200 мың ... аз ... ... сомасы толықтай қайтарылады
(төленіп беріледі);
– 200 мың теңгеден 400 мың тенгеге дейін болса, қор 200 мың ... және 200 мың ... ... ... 80 ... 400 мың ... 600 болса, 360 мың теңге және 400 мың ... ... 60 % ... 600 мың ... 800 мың ... ... ... онда Қор 480 мың
тенге және 800 мың ... ... ... 40 %-ін ... 800 мың ... 1 млн ... ... – 560 мың теңге және 800 мың
теңгеден асатын сомасының 20%-ін қайтарады;
– 1млн теңгеден көп болса, онда қор 600 мың ... және 1 ... ... ... 10 %-ін , ... ... 5 млн ... аспайтын
соманы төлейді.
Салымның қалған сомасы мен соған сыйақысы (пайызы) банктің тоқтату
комиссиясымен төленеді, яғни сол ... ... ... ... ... ... Үшіншіден халықтың талаптарын
қанағаттандырғаннан кейін тоқтатылған банк еңбеккелісіміне ... ... ... ... ... ... қызмет атқарушы тұлғалардың
еңбек ақысы ... ... мен ... мен ... ... келтіргені
үшін және авторлық келісімі бойынша сыйақы ... үшін ... ... ... ... ... ... қарамастан қайтарымды
теңге түрінде төлейді. Шетел валютасындағы салым көлемі банк-қатысушылардың
жабылуы туралы сот ... ... ... ... ... ... анықталады.
Жалпы нарықтың өзгермелілігіне және ... ... ... ... өмір ... сай өзгертулер мен толықтырулар
енгізіліп отырады. Қордың нормативті және ... ... ... жылы сақтандыру обьектілерін кеңейту қарастырылды, яғни талап
етуге ... ... ... ... ... ... Банк-
қатысушылардың міндеттері мен талаптары кеңейтілді.
Жеке тұлғалардың мерзімді ... ... ... ... Мұнда 400 мың теңгеде дейін ... ... ... ... қор ... ... 360 мың тенге баламасындағы ... ... ... 90 ... ... сыйақысы қайтарылады.
2007 жылдың 31 ... Қор ... ... шешіміне сәйкес, міндетті түрде қайтарылатын жеке тұлғалардың салымы
бойынша сыйақысы белгіленген.
Теңгемен мерізімдік салым ... 6 айға ... және ... ... 10,0 ... 12 айға дейін және толық жылдық 13,0%
– 36 айға дейін және толық жылдық 15,0 %
АҚШ долларымен ... ... 6 айға ... және толық жылдық 6,0 %
– 12 айға дейін және толық жылдық 7,0%,
– 36 айға дейін және ... ... 9,0 % ... 36 ... ... ... 10,0 %
Еуромен мерізімдік салым:
– 6 айға дейін және толық жылдық 5,0 ... 12 айға ... және ... ... 6,0 %
– 36 айға дейін және толық жылдық 8,0 %
– 36 айдан жоғары жылдық 9,0 %
Кемшілігі: банктер ... ... ... ... ... ... қарсы тұра білуінің белгісі банк ... ... ... яғни ... банктің клиенттеріне тиімді.
Қазақстанда кепілдендіру жүйесі орнығу кезеңінде өтуде, ... бұл ... ... ... ... тек қана жеке ... АҚШ ... және еуродағы мерзімді салымдары ... ... ... ұсақ ... ... ескерілген, өйткені халықтың
басым бөлігі банктік қызмет туралы аз ... ... ... жатады. Кепілдендіру қорының салымды өтеудің ең жоғары сомасы
5 млн. теңгені құрайды, өтеу сомасы ... ... ... ... ... ... ... банктер дербес түрде
сыйақы мөлшерлемесін азайту арқылы емес, ... ... ... ... ... қорға календарлық және басқа да жарналарды аудару жолымен
жүзеге асырады. Сонымен ... ... ... ... ... бойынша орнататын мөлшерлемелерге емес, ... ... ... Өз ... ... ... ... төлеу
қорға салынған жарна ... ... емес және ... ... ... ... Егер сақтандырылған салым ... ... ... ... ... ... онда осы ... қор өтейді.
Осылайша Қазақстанның банк жүйесінде жаңа құрылым ретінде кепілдендіру
жүйесінің ... ... ... ... халық салымдардың
сақтығын нақты кепілдендіру құқығын алды. ... ... ... ... ... халықаралық стандарттарына қол жеткізудің жаңа
қадамына бет бұрыс ... ... 9 ай ... ... ... жеке ... салымдары 82,5%-ға өсті. Бұл Қазақстанда депозиттерді ... ... ... ... ... отандық банк жүйесіне
сенімді қайта орнату бойынша жұмыстардың бірінші нәтижелері болды. Дағдарыс
шарттарында банктік жүйенің ... ... ... ... ... ... ... займдардың қымбаттауы және жеке тұлғалар
салымдарын сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... халықтан, кәсіпорындардан ақша қаражаттарын тарту
бойынша белсеңді жұмыстары нәтижесінде халықтың банктік жүйеге деген сенімі
артты.
2000 жылы ... ... ... ... актілеріне
өзгертулер мен қосымшалар енгізілді, оған сәйкес банктік құпия ретінде
саналатын ... ... ... оны таратудың процедуралары қатаңдалды,
сонымен қатар жеке тұлғалардың салымдарын (депозиттерін) ... ... ... ... жүйесінің қызметімен байланысты нормалар
жетілдірілді. Осындай бағыттағы мемлекетпен бекітілген шаралар ... жеке ... ... ... ... әкелді, ал бұл
халықтың банктік жүйеге ... ... ... ... ... ... қатысушылары болып жеке меншік екінші деңгейлі банктердің 34-нен 20-
сы табылады. Яғни барлық банктердің 60%, ал ... ... ... ... депозиттерінің 59% келеді. Барлық осы шаралар халықтың
бантік секторға деген сенімін арттырудың негізі ... ... ... ... ... бойынша (140 АҚШ дол.) Қазақстан ТМД елдерінің
арасында Ресейге ғана жол береді.
2000 жылдың ... ... ... ... және 2008 ... депозиттерді коллективті кепілдендіру жүйесі жеке тұлғалардың
Талап етілетін салымдарын да сақтандыратын ... ... ... ... ... сақтандыру жүйесі кемеліне жетпеген, бірақ жүйе жұмысын
бастады және бұл маңызды, ... ... ... бет ... жасауда.
Жүйе жұмыс істейді, бірақ моральдік тәүекелдер оны өйткені салымшылар
«сенімділік компаниялары», «қаржылық ... ... ... нәтижесінде күйзелістен шыға алмай отыр. Банктердің депозиттік
базаны кеңейту бойынша белсеңді ... ... ... ... мүмкіндік береді. Айрықша маңызды ... 2008 жылы ... ... ... ... ... жеке ... (депозиттерін) міндетті коллективті кепілдендіру (сақтандыру)
Ережелерінің қабылдану факті табылады. 2008 жылдың 24 қазанынан 2012 жылдың
1 қаңтарына ... ... ... ... кепілдендіру жүйесінің
банк-қатысушысы еріксіз ликвидацияға ұшыраған жағдайда, депозиттерді
міндетті ... ... ... ... депозит* бойынша кепілдендірілген өтемақы төлейді. Алайда
бұл сома бес миллион теңгеден ... ... 2012 ... 1 ... бастап
депозиттерді міндетті кепілдендіру жүйесінің банк-қатысушысы еріксіз
ликвидацияға ұшыраған ... ... ... ... депозитор-жеке тұлғаларға кепілдендірілген депозит* бойынша
кепілдендірілген өтемақы төлейді. ... бұл сома бір ... ... ... ... сәйкес қор жоғарыда көрсетіліп кеткен тәртіпте ақша
қаражаттарын өтейді, ал қалған сомасы ... ... ... ... [4, 19 ... ... ... операцияларға қатысты пассивті
операциялар бастапқы рөлді иеленеді. Дәл ... ... ... ... ... үшін ... тарту жүзеге асырылады.
Банктер үшін депозиттік базаны нығайту өте қажетті де ... ... ... ... ... ... ұлғаюы мен заңды және жеке
тұлғалар салымшылардың ауқымының кеңейуі ... ... ... мен ... тартуды ынталандыру жүйесін жақсартуға болады.
Бұған талап етуге дейінгі заңды және жеке тұлғалардың депозиттік ... ... ... ... ... қанағаттандыратындай қызметті
жақсарту және банкке қаражаттарды салуға ынта тудыру арқылы жетуге болады.
Депозит негізінен банкке белгілі уақытқа сақтауға, қолдануға ... ... Банк ... опреацияларды атқара отырып, ... ... ... және ... ... ... Сондықтан
банктер депозиттік операцияларды жүргізуде әртүлі ... мен ... ... ... ақшаны салымға тартуда келесі салым түрлерін
ұсынады. Талап етуге дейінгі, мерізімдік және жинақтық депозиттер. ... ... өз ... ... жетуге тырысады.
Алайда банктік ресурстар қалыптасуының депозит сияқты көзінің кейбір
кемшіліктерін атамауға болмайды. Бұл ... ... ақша ... ... ... және ... ... көп болуы, жеке
аймақ шегінде бос ақша қаражаттардың шектеулі болуы. ... ... ... ... жұмылдыру маңызды дәрежеде банктің өзіне
емес, клиенттерге тәуелді. Сондықтан несиелік ресурстар нарығындағы банктер
арасындағы бәсекелік күресі ... ... ... ... ... дамыту бойынша шараларды қабылдауға мәжбүр етеді. ... үшін ... ... ... ... ... маңызды. Депозиттік базасын күшейту банктер үшін өте ... ... ... ұлғайту, жеке және заңды тұлғалардың салымдары
шеңберін кеңейту ... ... ... ... ... тартуды ынталандыру жүйесін жақсартуға болады.
Жұмысты жазу барысында елдегі депозиттік нарықтың ағымдағы жағдайы
талданған, сонымен қатар ... ... ... банктік жүйенің
нақты субъектісінің қызметі зерттелді.
Дипломдық ... ... ... ... ... Қазақстанның
депозиттік нарығында азаматтардың уақытша бос ақша қаражаттарын салымдарға
тартумен байланысты жағдайдың тұрақталуы байқалуда.
Бірінші тарауда коммерциялық банкте ... ... ... ... ... депозиттік саясаттың қалыптасуы, оның кезеңдері
зерттелді, банктік ресурстарды басқару жүйесінде ... ... ... екінші тарауда депозиттердің коммерциялық банктерде алатын орнына,
Қазақстандағы депозиттік нарыққа толығымен сипаттама ... ... ... ... осы ... ... депозиттік
нарықтың соңғы жылдары бір табан алға ... ... ... ... ең алдымен еліміздің салауатты саясатынан ел экономикасының
жақсарғаны, яғни халықтың ... ... және ... оған ... халықтың сенімінің ұлғаюы.
Соңғы екі-үш жылда банктердегі салым ... ... ... ... де ... Ең бірінші азаматтардың ақшасын заңдастыруда, ел
экономикасына елеулі ақша құйылса, екіншіден халықтың банкке деген сенімін
тудыратын «Жеке ... ... ... ... ... өмірге
келуі коммерциялық банктерге салым салуға ынта ... ... ... ... даму ... ... ... дәлелі ретінде
2006 жылы резидентердің депозиттері 447 738 млн. ... ... 2008 жылы ... млн. ... ... жылы ... орташа үлес салмағының көлемі әрбір адамға 84
АҚШ долларынан 112 АҚШ долларына ... Бұл ... ТМД ... ... ... көрсеткіш.
Қазақстанның депозит нарығын талдай ... ... ... 2007-2008 жж. өсу беталысын байқауға болады. Әсіресе мерзімді
депозиттер ... ... ... ... ... ... ... объектісі «АТФбанк» ААҚ-ның келетін болсақ,
мұнда жағымды және жағымсыз ... ... ... Банк
жұмысындағы жағымды сәттерге клиенттік базаның үнемі кеңеюін, активтердің,
меншік ... мен ... ... өсуін жатқызуға болады. Алайда
тартылған қаражаттар құрылымында халықтан тартылған қаражаттарға көп ... ... ... ... уақытта дәл халықтың салымдары банктік өсудің
басым бағыты мен ең перспективалы пассивтері болып ... осы ... ... тарауында банк салымдарының және
депозиттік операцияларының маңыздылығы мен банк алдындағы ... ... ... ... ... қарастырылды.
Клиенттердің банкке деген сенімін жақсарту мақсатында құрылған «Жеке
тұлғалардың салымдарын сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... қарастырылды. Бұған қоса ... ... және ... мен ... ... ... ... Мұнда депозиттерді ұйымдастыру жолдары,
яғни банкпен клиенттердің арасындағы келісім, олардың ... ... ... операциялар қызмет көрсетуде клиенттерді қанағаттандыру
мақсатында ... озық ... мен ... және ... ... ... ... тиімді екенін көрсетеді.
Жұмыста қазіргі уақытта коммерциялық банк ... ... ... көрсетілген. Олардың ішінде банктің ресурстық базасының қалыптасу
мәселесі және ... ... ... салымдарының жеткіліксіз
қорғалу мәселесі.
Депозиттік саясаттың теориялық негіздерін ... және ... ... ... ... ... баға беру АТФбанктің
депозиттік саясатын жетілдіру бойынша ... мен ... ... ... ... ... ... кеңейту және депозиттік базаны күшейту үшін
келесілер ұсынылады:
1) Халықтың әртүрлі табыс деңгейіне ... ... ... ... ... Жинақ сертификаттарын шығаруды игеру.
3) Халықтың мерзімді салымдарын болжамбаған кері алудың жағымсыз әсерін
азайту бойынша шараларды ... ... ... өтеу ... ... салымдар
бойынша сәйкес табысты алдын-ала төлеу.
5) Клиенттер үшін жаңа ...... ... ... Банк қызметін активтендіру.
Дипломдық жұмысты жазу барысында қойылған мақсатқа қол жеткізілді және
мақсаттан туындайтын негізгі міндеттер шешілді.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
1. ... ... ... реттеу туралы» заңы. 24 желтоқсан
1996
2. Қазақстан Республикасының ... және банк ... ... ... ... 1995.
3. Қазақстан Республикасының «Төлемдер мен ақша аударымдары туралы» заңы.
29 маусым 1998
4. «ҚР қаржы жүйесінің ... ... ... ... мен ... енгізу туралы» ҚР Заңы. 23 қазан 2008.
5. 1995 жылдың 31 ... № 2444 ... мен ... ... ... ... және олардың қызметi туралы”
заңдық күшi бар ... ... ... ... ... ... қаржы секторын дамытудың 2007-2011 жылдарға
арналған тұжырымдамасы туралы Қазақстан ... ... ... 25 ... N 1284 ... ... экономикалық, қаржылық-несиелік, банктік, салықтық-кедендік,
сақтандыру, биржалық және кәсіпкерлік терминологиялардың ... ... ... ... ... – Алматы: Сөздiк-
словарь, 1999.-816 б.
8. Абдильманова Ш.Р. Банковский маркетинг на рынке услуг ... ... ... Академия Управления. 2004.
9. Алпамысов А.А. Управление депозитными ресурсами в ... ... ... ... Бохаев Д.Т. Коммерциялық банктердің несие ресурстарын ... ... мен ... ... ... ... ... Л.Г. Экономический анализ деятельности коммерческого банка:
Учебник для вузов. М.: Издательство Корпорация Логос, 1999
12. Казимагомедов А.А. ... ... ... ... ... М.: ... и статистика, 2003.
13. Киселев В.В. Управление банковским капиталом (теория и практика). –
М.: ОАО Издательство ... ... ... В.И., Кроливецкая Л.П. Банковское дело. М.: ... ... ... ... О.И. Банковское дело. М.: Финансы и статистика, 1998.
16. Морошкин В.А. Простые и ... ... ... пособие по
расчету: вкладов, кредитов, платежей. – М.: Издательство Акалис-Бизнес-
книга, 1996
17. Мақыш С.Б. Банк ісі: ... ... Жеті ... ... Роуз ... С. ... менеджмент. Представление финансовых услуг. –
М.: Издательство Дело, 1997
19. Сейтқасымов Ғ.С., ... К.О., ... Г.Т. ... ... ... в банках. – Алматы: Қаржы – қаражат; Раритет, 2000.
20. ... Ғ.С. Ақша ... ... ...... ... Сейтқасымов Г.С. Банк ісі. – Алматы: Қаржы-қаражат, 1998
22. ... Г.С. ... ... ... ...... 1999
23. Сейткасимов А.Г. Управление банковской ликвидностью и ... ...... ... 1998
24. Финансы, денежное обращение и кредит: Учебник /Под ред. ... ... А.Н. М., ... Акпеисов Б. Вклады населения и их защита. // ... ... ... ... А. ... ... безопасность гарантируется. //
Казахстанская правда от 27 марта ... ... ... ... ... А. А “ты ... свой ... // Банки Казахстана,
2005
29. Гусева А.Е. ... ... ... ... // ... 2000.
30. Доклад на международном экономическом саммите Евразия – 2000. // Банки
Казахстана, 2000
31. Жуйриков К.К. Страхование или ... // ... ... ... Г. Некоторые особенности банковской конкуренции в Казахстане.
// Аль-Пари, 2000
33. Зейнельгабдин А. Финансовая система и реальная экономика. // Деловая
неделя от 9 ... ... ... Р. ... интересы частных клиентов банков. // ... ... ... Г.А. ... в ... ... ... // Саясат, июнь-
июль 2005
36. Куанова Г.А. Формирование депозитной политики в ... ... ...... ... Б. Казахстанские банки на пути перемен. // ... ... ... ... Банка Республики Казахстан от 9 января 2001
О ситуации на финансовом рынке. // Банки Казахстана, 2001
39. Сагиндыкова М. ... фонд ... ...... в ... ... ... // Аль-Пари. 2005 год. №5
40. Шамуратов Е К вопросу о ... ... ... ... ... Банк ісі. ... ... – 2005
42. www.kkb.kz.
43. www.nationalbank.kz
44. www.kazstat.kz
45. www.afn.kz
46. http://www.uchet.kz/news/index.php?ID=11018
-----------------------
➢ Телемаркетинг қызметін құру.
➢ Клиенттер бойынша депозиттік ... ... ... ... ... ... ... ААҚ-ның депозиттік саясатын жетілдіру құралдары
➢ Салымдар тізімін ... ... ... ... Салымдар бойынша пайыздарды алдын-ала төлеу.
➢ Мерзімді депозиттерді мерзімінен ерте кері ... ... ... ... ... көлемін және кезеңін анықтау.
Қаржылық құралдар
1.3.5-сурет
Банктің депозиттік портфелінің қалыптасуы
Белсенді жарнама жүргізу
Депозитке салымдарды тарту үрдісі.
Активтер мен пассивтерді ... ... ... және ... асыру кезеңі
Депозитке құ- ралдарды тарту үрдісінде пайданы барынша көбейту
Банктің депозиттік және ... ... ... ... банктің депозиттік саясатын құру принциптері
Банктің клиенттері:
▪ Жеке тұлғалар.
▪ Заңды тұлғалар.
Мемлекеттік мекемелер:
▪ Орталық ... ... ... ... ... ... көрсету)
Коммерциялық банк
Тартылған қаражаттар:
▪ Депозиттер.
▪ Банкаралықнесие
▪ Векселдер
▪ Сертификаттар
депозиттік ... ... ... ... ... депозиттік саясаты
Коммерциялық емес ұйымдар
Қазынашылық және үкіметтік ұйымдар
Корпорациялар, фирмалар және т.б. коммерциялық ұйымдар
Жеке тұлғалар
Заңды тұлғалар
Меншікті мерзімді салымдар
Жинақ ... ... ... ... ... (толық немесе бөлігімен алынады)
Депозиттік сертификаттар
Мерзімсіз салымдар
(толық сомада алынады)
Мерзімді депозиттер (белгілі мерзімдегі міндеттемелер)
Талап етілетін депозиттер (белгісіз мерзімдегі міндеттемелер)
Банктің депо-зиттік опера-циялары бой-ынша ... ... ... ... ... ... және қызмет көрсету сапасын көтеру
Жоспарлау кезеңі
-
Клиент қажетті-ліктерін зерттеу
Банк мүмкіндікте-рін талдау
Нарықты талдау және зерттеу
Зерттеу кезеңі
Депозиттік саясат элементтерінің бірлік принципі
Кешендік ... ... ... ету ... операцияларының қауіпсіздік принципі
Оңтайлылық пен тиімділік принципі
Ғылыми негізділік принципі
Шығындардың оңтайлы деңгейін қамтамасыз ету принципі
Айрықша шарты
Жалпы принциптер
2004
2005
2006
2007
2008

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 57 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мемлекеттің инвестициялық саясаты19 бет
Дипломалды практика бағдарламасының орындалуы туралы есебі52 бет
Инвестициялық жобаның техникалық негізделгендігін және сатып алынуын бағалауға қойылатын талаптар5 бет
"Депозит және депозиттік салымдарды кепілдендіру туралы түсінік."25 бет
Ақбөкендерді қорғауды күшейту5 бет
Ақша айналысының тұрақтылығын қамтамасыз ету мәселелері17 бет
Ақша айналысының тұрақтылығын қамтамасыз ету мәселелері жайлы31 бет
Ақшалай қаражаттардың кәсіпорынның жағдайының тұрақтылығын қамтамасыз етуіндегі маңызын анықтау және оларды басқару стратегиясын жетілдіру67 бет
Балықтардың эритроциттерінің осмостық тұрақтылығына 1,1-диметилгидразиннің әсері30 бет
Банктің депозиттік (аманат) операциялары32 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь