Лизингтік жүйе


Кіріспе. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3
Негізгі бөлім : I. Лизингтің теориялық негізі. . . . . . . . . . . . . . .5
I.1 Лизинг ұғымы. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
II. Қазақстандағы лизингтің дамуындағы
тәжірибесі мен перспективасы. . . . . . . . .8
II.1 Лизингтік қатынастарды банктік
құрылымдар арқылы ұйымдастырудың
ерекшеліктері. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8
II.2 Проблемалар: олардан шығу жолдары. .14

Қорытынды. . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .18
Қазақстан нарықтық қатынастардың қалыптасу кезеңіне аттап басты. Қазақстан экономикасындағы негізгі мәселенің бірі негізгі капиталдың физикалық күйзелісі. Бір жағынан Қазақстандағы кәсіпорындар алыс және жақын шет елдің машина, техникаларын импорттауға мәжбүр болып отыр. Екіншіден Қазаќстанның сол техниканың бағасын толығымен тілейтін мүмкіндігі жоқ. Күрделі қаржаландырудың, инвестицияның спецификалық формасы ретінде осы мәселені шешудің және тапшылық жағдайынан шығудың бірден бір жолы лизинг болып табылады.
Қазаќстанның экономика саласындағы (әсіресе ауыл-шаруашылығы саласы) күйзелген, моральді ескірген капиталды жаңарту қажеттілігі, кіші және орта бизнес масштабтарын үлкейту және технологияны дамыту, еңбек қарқынын жеделдету қажеттілігі сияқты мәселелер тағы да лизингке деген тәжірибелік қызығушылықты асыра түсірді. Еліміздегі лизингтік бизнестің кең-масштабты дамуы Қазақстан үшін инвестициялық процесті активизациялаудың маңызды бір бағыты және техникалық жаңартудың, экономиканың құрылымдық өзгерісінің мықты импульсі болмақ.
Коммерциялық банктердің қаржылық операцияларындағы лизингтік қызметінің өсуі банктік құрылымнан еншілес лизингтік компанияларды бөліп шығару ќажеттілігіне алып келеді. Бұл лизингтік қызмет эволюциясының одан әрі терендеуін көрсетеді. Еншілес лизингтік компаниялар үшін лизингтік қызмет бір ғана қызмет түрі болып табылады. Сондықтан лизингтік келісімдерді ұйымдастыру жеңілдейді, себебі, бірдей типтегі контрактілер саны көбейеді.
Лизингтік прцестердің ұйымдастырылудың бұндай құрылымында коммерциялық банк өзінің еншілес лизингтік компаниясына лизингтік келісімдерді жүзеге асыру үшін тек несиелік ресурстар береді. Ал, лизингтік келісімді бекіту үшін қажетті басќа мәселелердің барлығымен, яғни, тауар өндіруші зауыттармен сатып алу-сату контрактілерін бекіту, сервистік ќызмет көрсету және т.б. сұраќтармен еншілес лизингтік компания айналысады. Банктердің еншілес лизингтік компаниялары барлыќ елдердің лизингтік ќызметтер нарығында негізгі роль атќаратын неєғрлым ірі сегмент болып табылады.
1.Қаржы-қаражат журналы ,1999,№9,16-бет
2.”Yandex” іздеу жүйесі, www.yandex.ru
3.Лизингтің Қазақстандағы дамуының алғышарттары, Т.А.Жұмамұратов,Алматы,2005
4.Лизингтің жүз түсінігі, О.М.Құлжанов,Қарағанды,2004
5.Понятие лизингга в условиях рыночной экономике,И.В.Федоров,Москва,1997
6.Аренда и лизинг,А.П. Васильев,Москва,1998

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге






Жоспар:

Кіріспе. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3
Негізгі бөлім : I. Лизингтің теориялық негізі. . . . . . . . . . . . . . .5
I.1 Лизинг ұғымы. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
II. Қазақстандағы лизингтің дамуындағы
тәжірибесі мен перспективасы. . . . . . . . .8
II.1 Лизингтік қатынастарды банктік
құрылымдар арқылы ұйымдастырудың
ерекшеліктері. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8
II.2 Проблемалар: олардан шығу жолдары. .14

Қорытынды. . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .18

Кіріспе
Қазақстан нарықтық қатынастардың қалыптасу кезеңіне аттап басты. Қазақстан экономикасындағы негізгі мәселенің бірі негізгі капиталдың физикалық күйзелісі. Бір жағынан Қазақстандағы кәсіпорындар алыс және жақын шет елдің машина, техникаларын импорттауға мәжбүр болып отыр. Екіншіден Қазаќстанның сол техниканың бағасын толығымен тілейтін мүмкіндігі жоқ. Күрделі қаржаландырудың, инвестицияның спецификалық формасы ретінде осы мәселені шешудің және тапшылық жағдайынан шығудың бірден бір жолы лизинг болып табылады.
Қазаќстанның экономика саласындағы (әсіресе ауыл-шаруашылығы саласы) күйзелген, моральді ескірген капиталды жаңарту қажеттілігі, кіші және орта бизнес масштабтарын үлкейту және технологияны дамыту, еңбек қарқынын жеделдету қажеттілігі сияқты мәселелер тағы да лизингке деген тәжірибелік қызығушылықты асыра түсірді. Еліміздегі лизингтік бизнестің кең-масштабты дамуы Қазақстан үшін инвестициялық процесті активизациялаудың маңызды бір бағыты және техникалық жаңартудың, экономиканың құрылымдық өзгерісінің мықты импульсі болмақ.
Коммерциялық банктердің қаржылық операцияларындағы лизингтік қызметінің өсуі банктік құрылымнан еншілес лизингтік компанияларды бөліп шығару ќажеттілігіне алып келеді. Бұл лизингтік қызмет эволюциясының одан әрі терендеуін көрсетеді. Еншілес лизингтік компаниялар үшін лизингтік қызмет бір ғана қызмет түрі болып табылады. Сондықтан лизингтік келісімдерді ұйымдастыру жеңілдейді, себебі, бірдей типтегі контрактілер саны көбейеді.
Лизингтік прцестердің ұйымдастырылудың бұндай құрылымында коммерциялық банк өзінің еншілес лизингтік компаниясына лизингтік келісімдерді жүзеге асыру үшін тек несиелік ресурстар береді. Ал, лизингтік келісімді бекіту үшін қажетті басќа мәселелердің барлығымен, яғни, тауар өндіруші зауыттармен сатып алу-сату контрактілерін бекіту, сервистік ќызмет көрсету және т.б. сұраќтармен еншілес лизингтік компания айналысады. Банктердің еншілес лизингтік компаниялары барлыќ елдердің лизингтік ќызметтер нарығында негізгі роль атќаратын неєғрлым ірі сегмент болып табылады
Сонымен, лизингтік компаниялардың ќызметіндегі жаңа сфералар оның ұйымдастырушылыќ құрылымының күрделіленуіне әкеліп соғады. Осы жерде лизингтік компаниялардың ұйымдастырушылыќ құрылымы нарыќ талаптарын ескере отырып, лизингтік бизнестегі прогресті ќамтамасыз етуге ұмтылуы ќажет деген жалпы ќағида көрінеді.

Лизингттің теорилық негізі

1.1 Лизинг ұғымы

Жалпы “лизинг” ұғымы өз елеіміздің әдебиеттерінде , шет ел оќулыќтарында, кәсіпкерлік ќызмет тәжірибелерінде көп кездеседі. Лизингтің ќаржылыќ-коммерциялыќ , құқықтық және техникалыќ үш аспектісі бар. Жуыќтап алғанда қазіргі кезде экономикалық және құқыќтыќ оќулыќтарда лизингке жүзден астам аныќтама берілген .
Лизингтік ќатынасќа ќатысушыларды ажырату үшін мынадай терминдер қолданылады: “жалғаберуші”, “найымберуші”, “лизингберуші”, “жалғаалушы”, “жалдаушы”, “пайдаланушы”, “лизингалушы”.
Кей жағдайда лизинг оќу пәні лизингтік ќатынастар кешені болып табылады. Ал, кей жағдайда мүлікті уаќытша пайдалануға беру келісім шарты болып табылады.
Лизингтің арендадан айқын ерекшеліктері бар. Одан айырмашылығы лизингалушы жалғаалушы сияќты мүлікті ұзаќ уаќытќа ќолдануға алып қана ќоймай, оған сатыпалушы міндеттемелері жїктеледі. Сонымен ќатар, мүліктің иесі болып соңында лизингберушінің өзі ќалады. Тағы бір айырмашылығы, лизингалушы жалғаалушы сияќты мүлікті ќолдану құқығы үшін ай аралыќ төлемдер төлемейді, мүліктің толыќ құның төлейді. Егер ќолдануға алынған лизинг (мүлік) істен шығып, ќолдануға жарамай ќалса, бұл жағдай лизингалушыны келісілген төлемден толығымен өтеу міндетінен босатпайды.
Егер лизингті жедел ќолдануға мүлік беру деп түсінсек, онда оны товарлы кредит ретінде ќарастыруға болады. Осы тұрғыдан лизингті машина немесе құрал жабдыќ алудағы кредиттеудің бір формасына жатќызады.
Біраќ, лизинг банктік операция емес. Лизинг банктік операция жаќын ќаржыландыру формасына жатады. Себебі банктік кредитпен салыстырғанда лизингке тән айырмашылыќ бар. Банк артынан мүлік алушыға меншік құқығын ќалдырады, яғни, ќарыз өтелген соң мүлік ќарызалушының меншігіне көшеді. Ал лизингтік ќатынастар кезінде лизингалушы өз ќарызын өтеп болған соң, мүлік лизингберушінің меншігіне ќайтарылады.

Лизингтік келісімнің типтік схемасы



1. Лизингберуші мен лизингалушы арасындығы лизинг келісім-шарты.
2. Лизингтік фирма мен кәсіпорын-жеткізуші арасындағы келісім.
3. Лизингберуші мен банк арасындаєы кредит жөніндегі келісім.
4. Жеткізуші-кәсіпорынның лизингалушыға техниканы (мүлікті) өткізуі.
5. Лизингберушінің жеткізуші-кәсіпорынға техника (мүлік) ќұнын төлеуі.
6. Саќтандыру компаниясы мен лизингберуші арасындағы саќтандыру жөніндегі келісім, төлемнің қажеті мөлшерін төлеу.
7. Лизингалушының лизингберушіге лизингтік төлемдерді периодты түрде жіберуі.
8. Лизингберушінің банктің кредитімен пайдаланғаны үшін пайыздарды өтеу.
9. Мемлекеттік бюджетке салық төлеу және лизингберушіге салыќтыќ жеңілдіктердің жасалуы.

Қазақстандағы лизингтің дамуындағы
тәжірибесі мен перспективасы

II.1 Лизингтік қатынастарды банктік құрылымдар арқылы ұйымдастырудың ерекшеліктері

Қоғамдағы және кәсіпорындардағы еңбек бөлінісінің денгейіне және елдегі лизингтік ќатынастардың даму сатысына байланысты жалпы экономика салаларындағы әртүрлі шаруашылық субъектілерінің арасындағы лизингтік ќатынастардың ұйымдастыру формаларын аныќтау мүмкіндігі туады. Осы формалардың бірі лизингтік ќатынастарды банктік құрылымдар арќылы ұйымдастыру болып табылады. Бұндай жағдайда лизингтік ќатынастар тікелей банктер немесе банктердің еншілес лизингтік компаниялары арќылы ұйымдастырылады.
Коммерциялыќ банктер мен лизингтік компаниялар арасындадағы несиелік ќатынастар әртүрлі формада құрылуы мүмкін:
1. Банктер лизингтік компанияларға олардың жүргізетін әрбір операциялары бойынша төлем және несиелік ќабілеттігіне толық талдау жасалғаннан кейін кепілдірілген несиелер береді және бұндай несиенің шарты әдетте лизингтік келісім-шарттың мерзімімен сәйкес келеді.
2. Банктер лизингтік компанияларға кез- келген ќарыз алушыларға берілетін сияќты кепілдендірілмеген ќарапайым несиелер береді.
Осыған байланысты тәжірибеде банктік капиталдың лизингтік бизнеске қатысудың екі әдісі кездеседі:
1. тікелей әдіс.
2. жанама әдіс.
Көптеген лизингтік компаниялар өз ќызметтерін іске асырудың алғашќы кездерінде аќша ќаражаттардың жинаќтаудың сыртќы кґздеріне, соныѕ іщінде јсіресе банктік несиеге кґп мґлшерде тјујлді болады. Бўндай жаєдай бїгінгі таѕда шетелдік тјжірибеде толыќ тїрде дјлелденген. Мысалы, шетелдердегі лизингтік компаниялардыѕ жалпы ресурстарыныѕ ішіндегі банктік несиеніѕ їлесі 75%-ға дейін жетеді. Осыған байланысты лизингтік компаниялар несиенің бір түрін екінші тїрге ауыстырады десе болады, сонымен ќатар олар банк саясатына тәуелді болады.[1, 40б]
Отандық компаниялардың сырттан қаражаттар тасу мүмкіндігі жыл сайын өсіп келе жатыр. Оны коммерциялық банктерден экономика салаларына бөлініп отырған несиелер көлемінен көруге болады.

Коммерциялық банктердің берілген несиесі

12.97
12.98
12.99
12.00
12.01
12.02
09.03
Барлығы
71702
93442
148830
276218
489817
672407
879395
Қысқа мерзімді
51208
57927
75427
143195
241135
289014
330223
Ұзақ және орта мерзімді
20494
35515
73405
133023
248682
383398
549172

кесте №1.

Осы кестеден көрініп тұрғандай, 12.1997 жылғы мәліметтер бойынша еліміздің коммерциялық банктерінен бөлінген барлыќ несиелердің 28,5% ғана орта және ұзаќ мерзімді сипатта болса, бұл көрсеткіштер жоғарлап, сәйкесінше 1998ж- 38%, 1999ж- 49,3%, 2000ж- 48,1%, 2001ж- 50,7%, 2002ж- 57%, 2003ж- 62,4% құраған. Және де кестеде көрініп тұрғандай банктердің орта және ұзаќ мерзімді несиелердің ќысќа мерзімді несиелермен салыстырғанда үлес салмағының артуы еліміздің экономикалыќ өсуіне әсер етеді деген ќорытынды шығаруға болады. Сонымен бірге, лизингтік операциялардың ұзақ мерзімді сипатта болатындығын ескерсек, онда бүгінгі таңда лизингтік компаниялардың коммерциялық ќызметінде және отандық лизингтік нарыќтың стратегиясы мен тактикасын ќалыптастыруда банктік несиелердің маңызы артуда. Бұндай жағдай лизингтік компанияның банк алдындағы төлемдік міндеттемелерін өз уаќытында орындауын және өтімділік деңгейін ќамтамасыз етуін талап етеді.
Лизингтік компаниялардың несиелік ќажеттілігін ќанағаттандырып отырып коммерциялыќ банктер лизингтік операциялардің көлеміне, бағытталуына және оның наќты түрлерінің дамуына әсер етуге мүмкіндіктер алады.
Американдыќ экономист Х. Хеймел лизинг туралы өз еңбектерінде: “лизингтік компания лизингтік несиелеуге тікелей ќатысуды ќаламайды, ол тек банктің ќолы ретінде ќызмет етуді ќалайды” –дейді. [1, 41б] Сондыќтан лизингтік компанияның өзін ќаржыландыратын банктік мекемелерге тәуелділігінің нәтижесінде банктік капиталдың лизингтік бизнеске ќатысуының жанама әдісі пайда болды.
Коммерциялыќ банктер лизингтік фирмалармен несиелік ќатынастарды ұйымдастыру кезінде несиелеудің банкте ќабылданған жалпы тәртіптерін пайдалану арќылы жүзеге асырады. Сондыќтанда бұндай несиелік операцияларды клиенттерге несие беру ќарапайым активті операциялар ретінде де ќарастыру мүмкін. Біраќ кейбір жағдайларда лизингтік компаниялар їшін несие беру жјне өтеудің ерекше механизмін жасауды да ќарастырды. Яғни, лизингтік компанияларға берілетін несиелер бойынша баєа белгілеудіѕ және олардың тґлем ќабілеттігін аныќтаудыѕ ерекше ќағидалары көрсетілуі мүмкін.
Бүгінгі таңда біздің елімізде лизингтік бизнестің дамуы лизинг шартымен пайдалануға беру маќсатында құрылғыларды сатып алу їшін ќажетті аќша ќаражаттарын жинаќтау мәселесіне келіп тірелуде. Ал, коммерциялыќ банктер айналыстағы бос аќша ќаражаттарын жинаќтаумен айналысатын мекемелердің бірі болып табылатындыќтан, лизингтік операцияларды банктік операциялар ретінде ќарастырылуы лизингтік бизнестің дамуы үшін тиімді әдістердің бірі болып табылады.
Ќазіргі уаќытта ЌР-да коммерциялыќ банктердің лизингтік операциялар ды жүргізу үшін заңдылыќты база ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Лизингтік операциялар
Лизингтік қатынастар
Лизингтік келісімдегі операциялар
Лизингтік операциялар туралы
Лизингтік операцияларды ұйымдастыру
Лизингтік бизнес. Қазақстан Республикасында лизингтік бизнесті басқару жүйесін талдау
Қазақстандағы лизингтік операциялар нарығының болашағы
Лизингтік қатынастар туралы
Коммерциялық банктердің лизингтік операциялары
Халықаралық лизингтiк қатынастар
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь