Ақшаның пайда болуы және мәні туралы

1. Кіріспе.
2. Ақшаның пайда болуы және мәні.

2.1. Ақшаның қысқаша тарихы.
2.2. Ақшаның мәні.
3. Ақшаның қызметі.
4. Ұлттық валюта.
5. Қорытынды.
6. Пайдаланылған әдебиеттер.
Ақша – жалпыға бірдей балама ретінде қызмет ететін ерекше тауар. Ақшаның мәні оның атқаратын қызметінен көрініс береді. Ақша, негізінен, үш түрлі қызмет атқарады:
• айналыс құралы ретінде – ақшаға кез келген тауарды сатып алуға болады
• құн өлшемі ретінде – ақшамен нарыққа ұсынылған кез келген тауардың құны өлшенеді
• қорлану қоры қызметін атқарады – егер тауар өндіруші тауарды сатқаннан түскен ақшаны өзге тауарларды сатып алуға ұзақ уақыт пайдаланбаса, ондай ақша қазына құрау қызметін атқарады
Ақша - бұл тауарлар мен қызметтерді және басқа да индивидтерді алуға әрдайым пайдаланылатын активткердің жиынтығы. Қазіргі экономика ақшасыз қалыптасу мүмкін емес. Ақша кәсіпорындар үшін жоспарлау, есеп және бақылау құралы ретінде пайдаланылады, яғни ақша шаруашылық әрекеттің маңызды элементі болып табылады. Кәсіпорындар ақша арқылы сыртқы өмірмен байланысқа түседі, табыс табады және есеп айырысулар жүргізеді. Өйткені кәсіпорындардың негізгі мақсаттарының бірі табыс табу болып табылады, ол үшін ақша қаражаттарының есебін дұрыс жүргізу қажет.
Ақша қоғамдық еңбек пен бағаны іске асырды. Ақшасы бар адам қоғамдық еңбектің тиісті бөлігіне құқық алады. Ақша арқылы тауардың қарсы – қайшылықтары да шешіледі. Тауар әлемі тауарлар мен ақшаға бөлінеді.
Әрбір өркениет ақшаның өз түрін шығарған еді.Әр уақыттарда және дүниенің түрлі бөліктерінде адамдар ақша ретінде әр түрлі тауарларды – астық, мал, қымбат тастар және металдарды пайдаланды. Адамзат нарыққа қатысатын және әртүрлі мәмілелерді жасайтын, барлық адамдарды қызықтыратын әмбебап ақша тауарын іздеді.
1. Кәсіпкерлік іс - әрекеттің негіздері. Экономикалық теория. В.М.Власова, 1999 ж.
2. Саяси экономия. В.А.Медведев, 1999 ж.
3. Ақша, банк ісі және қаржы несие саясат. Эдвин Дж. Долан, Колин Д. Кэмбелл, Розмари Дж. Кэмбелл.
4. Макроэкономика. Эдвин Дж. Долан,Дэвид Е. Линдсей, 1994 ж.
5. Саяси экономия. С.С.Дзарасов, 1998 ж.
6. Жалпы экономикалық теория. Шеденов Ө.Қ., Сағындықов Е.Н., Жүнісов Б.А., Байжомартов У.С., 2004 ж.
        
        Жоспар:
1. Кіріспе.
2. Ақшаның пайда болуы және мәні.
2.1. Ақшаның қысқаша тарихы.
2.2. Ақшаның мәні.
3. Ақшаның қызметі.
4. Ұлттық валюта.
5. Қорытынды.
6. Пайдаланылған әдебиеттер.
Кіріспе
Ақша – ... ... ... ретінде қызмет ететін ерекше тауар.
Ақшаның мәні оның ... ... ... ... ... ... үш
түрлі қызмет атқарады:
• айналыс құралы ретінде – ақшаға кез келген тауарды сатып алуға болады
• құн өлшемі ретінде – ... ... ... кез ... ... ... ... қоры қызметін атқарады – егер тауар өндіруші тауарды сатқаннан
түскен ... өзге ... ... ... ұзақ ... пайдаланбаса,
ондай ақша қазына құрау қызметін атқарады
Ақша - бұл тауарлар мен қызметтерді және ... да ... ... ... ... жиынтығы. Қазіргі экономика ақшасыз
қалыптасу мүмкін емес. Ақша кәсіпорындар үшін жоспарлау, есеп және бақылау
құралы ... ... яғни ақша ... ... ... болып табылады. Кәсіпорындар ақша арқылы сыртқы өмірмен ... ... ... және есеп ... ... Өйткені
кәсіпорындардың негізгі мақсаттарының бірі табыс табу ... ... ... ақша ... есебін дұрыс жүргізу қажет.
Ақша қоғамдық еңбек пен бағаны іске асырды. ... бар адам ... ... ... құқық алады. Ақша арқылы тауардың қарсы ... да ... ... ... тауарлар мен ақшаға бөлінеді.
Әрбір өркениет ақшаның өз түрін шығарған еді.Әр уақыттарда ... ... ... адамдар ақша ретінде әр түрлі тауарларды –
астық, мал, қымбат тастар және ... ... ... ... және ... ... жасайтын, барлық адамдарды қызықтыратын
әмбебап ақша тауарын ... ... ... бойы ең ... ақша ... металлдар болды – алтын және күміс. Олардың артықшылықтары:
- біртектілігі;
- аз көлемімен де ... ... ... ... ... ... металдардың физикалық қасиеттері (біртектілігі, мықтылығы,
құндылығы) ақша атқаруға тиісті талаптарды толық ... ... ... ... ... да, ... пайдалы қасиеттері мен ... ... ... белгілі бір көлемінің сақталуына мемлекеттік
кепілдік ... ... және ... теңгелер пайда болды. Осы себептен алтын
мен күміс ұзақ ... ... ... ... ақша жүйесінің негізі
болды және ғасырлар бойы ... ... және ... ... ... Соңғы ғасырларда алтын және күміс теңгелердің орнына қағаз ақшалар
жүре бастады. Қағаз ақшаның құны ... ... және олар ... ... ... ... және ... қысқаша тарихы:
А) Ежелгі ақшалар.
Ең алғашқы шақалар Қытай және Индия патшалығында б.д.д. 7-ғасырда
пайда ... ... ... ... І ... айналымға шақаларды енгізді.
Қағаздан жасалған ақшалар б.д.д. 8-ғасырда Қытайда пайда болды. Қағаз
ақша 7-8 ғасырларда Қытайға келеген саяхатшыларға үлкен әсер ... ... ... ... – бұл ... тырысқан мақсатқа жетудің жаңа әдісі деп
жазды. 13-ғасырда Шыңғысхан мемлекетінде ... ақша ... ... ... ... ақшаны қолдан жасау үлкен кіріс әкелді және
ауыр қылмыс деп саналды.
Батыс цивилизация елдерінде ... рет ... ... ... ... ... 1690 жылы қағаз ақша Массачусетс штатында басылды.
Еуропада ... ... ... ... экономист және банкир Джон Ло
Король банкінің ... ... ... ... ... – бұл ... ... аяқталған түрі. Алтынмен бірге күміс
пайдаланылған ... ақша ... ... ... Бірақ, 20-ғасырдың
басында елдер алтын валютаға, монометаллды жүйеге көше ... ... ... Жапония 1897 жылы, Ресей 1898 жылы, АҚШ 1900 ... ... ақша ... 18-ғасырдың аяғында енгізілді, Германияда 1871 жылы,
Голландияда 1877 жылы.
Қазіргі кезде ... ақша ... ... ... ... Қазір алтынды тек қана кәдімгі тауар ретінде сатып алуға
болады. Тек осы жолмен ғана ақша ... ... ... ... мен мәні ... ... шешім табылған жоқ.
Экономикалық мектеп өкілдерінің бірі ерте дүниедегі грек ойшылы Аристотель
ұсынған қағидаға сүйене ... ...... ... ... арасындағы
саналы келісім нәтижесі ретінде қарады. Басқа бағыттағы мектептің өкілдері
ақшаны – мемлекет бекіткен тауарды ... ... ... ретінде
қарастырған. Үшінші өкілдері ақша өзінің табиғаты бойынша алтын мен ... ... ... – бұл ... ... тән ... ... Ақша пайда болғанға
дейін табиғи айырбас жүрді. Алғашқа қауымдастық арасындағы қоғамдық еңбек
сенімінің айырбасы ... ... ... ... айырбастың дамуы
алғашқы ірі қоғамдық еңбек бөлінісімен байланысты, яғни шаруашылар және ... ... ... ... ірі ... ... жер иеленудегі
саланың бөлінуінен тауар өндірісі және жеке меншік иелері арасындағы жиі
айырбас. Тауар ... ұзақ ... даму ... ... ... ... – ақша ... Ақшаның пайда болуы айырбас
кезінде пайда болатын тауар ... ... ... ... құн ... және тұтыну құралы болып табылады, яғни тауар
өндірушілердің еңбегін жүзеге асырады. Осыдан ... ... ...... нақты қажеттіліктерін қанағаттандыратын тұтыну ... ... құны ... айырбас кезінде көрініс табатын құн арасындағы
қайшылық. ... – бір ... ... ... жеке ... құны ... ... бір – біріне тауар қасиетінің қайшылығы мынада қорытындылады,
тауарды құн ретінде қолдану кезінде оны ... бас ... ... ... ... құны ... ... кезінде айырбастауға болмайды. Тауар
тұтыну құны ретінде сапасы жағынан бір текті және саны ... ... ... ... Құн ... ... бір ... және саны жағынан
өлшенбейтін абстракты еңбекті қалыптастырады. ... ... ... ... абстракты және нақты еңбек арасындағы екінші қайшылық
туындайды.
Еңбектің екі жақты ... ... ... ... ...
еңбектің жеке және қоғамдық сипаты ... ... ... бөлінісін
тереңдету нәтижесінде жеке тауар өндірушілердің жалпы тәуелділігі дамиды.
Тауар өндірісі ... ... ... Негізінде жеке еңбек шығындары
жатқан тауар айырбасы мүмкінсіз болады. Себебі нақты еңбектің біртексіздігі
жұмыс уақытымен өлшеуге ... ... шешу ... ... ... эквивалент рөлін атқаратын
ерекше тауар ... ... ... массасынан дағдарыстық ерекшелеу
табылады. Ақша құнның эквиваленттік ... ... орай ... ... ... ... ... алғашқы айырбас құны құнды
көрсетудің формасы ретінде пайда ... Бір ... құны оған ... ... ... ... Бұл ... қарапайым немесе кездейсоқ формасы,
А тауарының Х-і В тауарының У-не ... Осы ... А ... өз
құнын көрсете отырып, оны В тауарының тұтыну құнына жатқызады, яғни құнның
қатысты формасында болады. Құнның қатынасы және эквиваленттік ... ... ... екі ... ... ... эквивалент түрінде ақшаны ... оның ... ... қамтылған қоғамдық еңбек шығындарын көрсетеді және
соның негізінде олардың жалпы ... ... ... Яғни ақша ... бойынша тауардың айырбас құнының болмысын көрсетеді. Айырбас құны,
ақша, т.б. категориялардың ішкі ... ... ... ... ... ... ... мәнін түсіну негізі құрайды. Ақшалар:
біріншіден, жеке ... ... ... екіншіден, қоғамдық
тұтыну мен жалпы қоғамдық еңбекке кеткен жеке ... ... жеке ... ... ... ... ... массасына
қатынасын қамтиды. Ақшалар тауарды өлшемейді, ақшалай формада көрсетілген
қоғамдағы қажетті еңбекті өлшейді.
Ақшалар тауар ... ... ... үшін ... бар өндірістік
қатынастарды көрсетеді. Ақшалар капитализмге өлшемейді бірыңғай айырбас
мәмлесінің тауарды ...... ... ... өндірістік
қатынастарды көрсеткен. Монополистік капитализмге дейінгі жағдайларда тауар
өндіруші мен қоғам арасында, ал монополистік капитализм ... ... мен ... ... ... болды.
Тауар өндірушілердің әлемдік нарыққа тәуелділігінің күшею шаралары
бойынша еңбекке кеткен жеке шығындарды қоғамның мойындауы тек ұлт ... ... ... ... ... ... өсу дәрежесімен де жүзеге
асырылады. ... ... ... әр түрлі этапында ақшаға деген әртүрлі
талаптар қояды, оның эволюциясын анықтайды.
Алғашқы қауымдық ... ... ақша ... ... ... қолданылды. Ол айырбас құнын көрсетудің туындаған табиғи формасын
көрсетті. Ақшаның бұрынғы түріне күн сайын қолданылатын ... ... ... ... ... ... ... қызмет атқарады. Тауарлық ақшалар
арасында сатылатын (қой, тұз, шай, бидай, ... және ... ... ... былғалылар, күректер), ... ... ... алқалар) ерекшеленді.
Тауарды айырбастау жүйесінде тауарды ... ... ... ... үшін ... ... тауар қажет болды. Одан
басқа, жер иелену мен саланың дамуында ... ... ... ... ... ал сала ... ... маңызды орын алды.
Ақша алдымен металдың әртүрлі кесектері формасында, ал б.д.д. 8-
ғасырдан бастап басып ... тиын ... ... ... дейін
ақшаның рөлін мыс, күміс, ... ... ... ... ... және
Египетте) атқарды. Тауар өндірісінің ... ... және ... ... ... Асыл металдардың табиғи қасиеттері ... ... ... ... ... ... біртектілік, бөліну, нормативтік
және сақтау қасиеттерін ... Олар ... ... кіші көлемде көрсетеді,
нәтижесінде құнның эквивалентті формасы ... бір ... ... ... ... ... айырбастау кезінде құнның көрінісі төмендегідей ... ... ... жай ... ... ол ... ... қоғамға бірінші
ең ірі еңбек бөлінісінен соң, жалпы алғашқы қауым ... ... ... ... ... ... Бір тайпалар малмен айналысса, ал
екіншілер – ... ... ... ... айырбастау үшін экономикалық
негіз пайда болды. Мұндай айырбас ... ... ... ... ... ↔ Т ... ... 1 қап астық) экв.
Бұл мысалымызда бірінші тауар (қой) өзінің құнын басқа тауарда (1 ... ... ... онда ... құн түрінде болғаны, ал ... ... оның ... ... ... яғни эквивалентті түрде болғаны.
Тауар өндірісінің ары қарай дамуы тауар айырбасын реттілікпен
жүргізуге алып ... ... екі ғана ... одан да ... ... ... ... – толық немесе кеңейтілген екінші ... ... ... рөльді игілікті металдар (алтын,
күміс) атқара бастады, себебі оның өзіне тән бірқатар артықшылығы ... ... ... ... ... ең ... осы ... аз ғана бөліктерінде ... ... ... ... ... ... былай көрсетуге болады:
Т1(1 қап астық) Т2(1 ... гр. ...... ... ... қой) Т3(5 ... қызметі.
Ақша экономикада бірнеше қызмет атқарады:
1. Ақша – төлем құралы. Ақша ең ... ... ... ... ойлап шығарылған еді. Ақша – бұл ... ... ... ... ... ... ... даму процесінде
тауарлық мәмленің ерекше түрі – тауарды алдын-ала төлеусіз сатып
алу пайда ... ... ... ... ... ... төлем кейінге қалдырылған жағдайда ғана ... ... ... несиеге өткізудің ерекше формасы, яғни
төлемді кейінге қалдыру пайда болды.
2. Ақша – ... ... Ақша ... әртүрлі қажеттіліктер
қанағаттандырылады, сондықтан ақша саудаға қатысушылардың арасында
тауар айналымын жеңілдетеді. Айналым құралы ... ақша ... ... тауар айырбастау актілеріне үзіліссіз қызмет
етеді. Ақша айналымы тауар айналымының ... ... ... ... ... үшін қажетті болып табылады.
3. Ақша – баға ... және ... ... Ақша сатушылар мен сатып
алушылар үшін тауар құндылығының бірыңғай өлшемі. Ақша ... өмір ... есеп ... ... пен ... ... береді. Тауардың ақшалай түрде көрсетілген құны оның
бағасы болып табылады.
4. Ақша – сақтандыру құралы. Ақша өз ... өмір ... ... ... ... ... ... жағдайда пайдалану үшін
жинауға болады.
5. Дүниежүзілік ақша. Дүниежүзілік ақшалардың ... ... ... ... және оларды синтездей отырып, тарихи
және логикалық түрде негізделеді. Дүниежүзілік ... ... ... өтеу, халықаралық баланстар бойынша есеп
айырысу үшін ... ... ... шетелден тауарларды қолма-
қол ақшаларға сатып алуда халықаралық сатып алу құралы; ... ... ... қор құру және алтынның бір ... ... ... ... ... қоғамдық материализациялау болып
табылады.
Ұлттық валюта.
Әрбір елдің өз валютасы бар. Оның ... ... ... елді ... ... ... ... мемлекетке ел экономикасын басқаруға мүмкіндік
береді.
3. Ұлттық валюта үкіметтің мемлекеттен ақша алатын ... ... ... ... үшін ... Ұлттық валютасы бар мемлекет өзі ақша шығарады.
Тәуелсіз егемен мемлекеттің міндетті рәміздерінің бірі оның ұлттық
валютасы болып ... Кез ... ... ... оның ... ... өз валютасының тарихы да кіреді. Басқа көптеген елдердің ... ... сан ... бойы ... Кез ... ұлттық валюта
елдің өткенін, бүгінгісін және болашағын бейнелейді. Ал ... ... ... ... ... ... Президенттің 1993 жылғы 15
қарашадағы жарлығынан басталды. Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... ... ... етеді, қолдан жасаудан қорғайды,
ескірілген ақшаны айналымнан алып тастайды.
Алғаш рет 1,3,5,10,20,50,100 теңге шығарылды. 1 теңге 100 ... ... ... шығарылды.
200,500,1000,2000,5000 теңгеде оң жақтан әл-Фараби суреттелген, сол
жақтан – Қожа Ахмет Яссауи кесенесі, бұл ... ... ... қолдан
жасаудан сақтандырады.
1994 жылдан бастап 2,5,10,20,50 ... ... ... ... ... 1995 жылы 1,3,5,10 және 20 теңге номиналды шақалар, 1997
жылы 50 теңге ... ... ... қолданылуы 25 жылға дейін
созылады.
2000 жылдың 1 тамызынан бастап, 1 – 5 ... ақша ... 2000 ... ... 1 – 50 теңге ақша қағаздарын шығару тоқтатылды және олар металл
шақаларына ауыстырылды.
Теңге сөзі мынадай ... ... ... ... ... ... Республикасының ірі ақша ... ... = 100 ... ... ... ... ұсақ ақша ... (1 манат = 100
теңге);
• Теңге нышаны — Қазақстан теңгесінің нышаны.
Биыл Қазақстанның төл валютасы теңгенің ... ... 12 ... ... 12 ... Қазақстан Республикасының президенті «Қазақстан
Республимкасында ұлттық валюта енгізу туралы» жарлыққа қол қойып, ... ... өте 15 ... ... Қазақстан Республикасының өз валютасы қаржы
нарығында айналымға енді.
Негізінен, қазақ валютасы тарихының ... ... ... және ... ... айтуынша, теңгені дайындау үрдісі ... ... ... 1991 жылы ... ... ... ... елтаңба мен жалаудың кескінін талқылау барысында, ұлттық
валюта мәселесі де көлденең туды. Ал 1992 жылдың 27 ... ... ... банк басқармасы теңге купюрасының үлгілерін бекітті.
Ертесіне, қазақ валютасын ... ... ... Тимур Сүлейменов,
Меңдібай Алин, ... ... ... ... ... ... Ұлыбританияның әлемге әйгілі әрі ең көне «Харрисон және оның
ұлдары» деп аталатын банкноттық фабрикасында (400 жылдан астам тарихы ... ... ... ... ... ... болуы өте зор, ақша бүкіл әлемге
ең қажет құрал. Ақша қоғамдық ... пен ... іске ... ... бар
адам қоғамдық еңбектің тиісті бөлігіне құқық алады.
Ақшалар арқылы тауардың қарсы-қайшылықтары да ... ... ... мен ... ... ... ... мен айналымда болатын ақша
бірлігі санының арасындағы тепе-теңдіктің бұзылуы, ... ... ... ақша ... ... ... ... тарихи экономикалық категория болып ... ... ... ... ... ... Ақша ... төлемінің негізгі құралы
болып табылады, сондықтан олардың рөлі мен маңызы, мәнін түсіну қажеттілігі
пайда болады.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Кәсіпкерлік іс - ... ... ... теория.
В.М.Власова, 1999 ж.
2. Саяси экономия. В.А.Медведев, 1999 ж.
3. Ақша, банк ісі және қаржы несие саясат. Эдвин Дж. Долан, ... ... ... Дж. ... ... ... Дж. Долан,Дэвид Е. Линдсей, 1994 ж.
5. Саяси экономия. С.С.Дзарасов, 1998 ... ... ... ... ... Ө.Қ., ... Е.Н.,
Жүнісов Б.А., Байжомартов У.С., 2004 ж.

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ақшаның пайда болуы және мәні9 бет
Ақшаның пайда болуы және мәні. Қазақстан Республикасының ақша жүйесі33 бет
Ақшаның пайда болуы, мәні және қызметі14 бет
Ақшаның пайда болуы, мәні және қызметі жайлы16 бет
Ақшаның пайда болуы, мәні және қызметтері30 бет
Ақшаның қажеттілігі,пайда болуы және мәні16 бет
Шаруашылықты ұйымдастыру түрлері. Ақшаның пайда болуы, мәні және қызметтері7 бет
Қазақстандағы ақшаның пайда болуы5 бет
Ақша нарығының және валюталық биржалардың ерекшеліктері 26 бет
Ақша, банк, несие жүйелері12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь