Несиенің мәні және оның айналым капиталын басқарудағы рөлі

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

1 ШАРУАШЫЛЫҚ АЙНАЛЫМДА НЕСИЕНІ ПАЙДАЛАНУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ АСПЕКТІЛЕРІ
1.1 Несиенің экономикалық мәні, оның түрлері және несиелендіру қағидалар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 6
1.2 Нарықтық экономика жағдайында айналым капиталын басқару әдістері мен түрлерінің несиемен арақатынасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..11
1.3 Несие айналым капиталын қалыптастыру көзі ретінде ... ... ... ... ... ... 14

2 КӘСІПОРЫННЫҢ АЙНАЛЫМ КАПИТАЛЫН БАСҚАРУ
ҚҰРАЛЫ РЕТІНДЕ БАНКТІК НЕСИЕНІ ТАРТУДЫҢ
ЭКОНОМИКАЛЫҚ НЕГІЗДЕМЕСІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
2.1 Жеке меншігі шектеулі серіктестігінің айналым капиталын бағалау және оның минималды мөлшерін анықтау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..16
2.2 Шағын және орта бизнес субъектілерін несиелендіру
облысында «Альянсбанк» АҚ.ның несиелік саясатының
мақсаттаы мен міндеттері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 25
2.3 «Альянсбанк» АҚ.ның кәсіпорындар мен кәсіпкерлердің айналым қаражаттарын несиелендіру бағдарламарын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ...29

3 КӘСІПОРЫННЫҢ АЙНАЛЫМ КАПИТАЛЫН БАСҚАРУ САЯСАТЫНЫҢ КОММЕРЦИЯЛЫҚ БАНКТЕРДІ НЕСИЕЛЕНДІРУ МЕХАНИЗМДЕРДІ
ІСКЕ АСЫРУДЫҢ ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
3.1 «Альянс Банк» АҚ айналым капиталын қолдану тиімділігіне
банктік бақылаудың әсер етуі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...38
3.2 Қарыздық қаражаттар есебінен айналым капиталын
толықтыру мәселесін шешу жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...48
3.3 Коммерциялық банк пен қарыз алушы кәсіпорындадың
өзара әрекет етуін жетілдіру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..51

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...56

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..59

ҚОСЫМША ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
Қазақстан Республикасының Президенті Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев 2007 жылдың 28 ақпанында өткен Парламент палаталарының бірлескен отырысындағы «Жаңа Әлемдегі Жаңа Қазақстан» атты Қазақстан халқына дәстүрлі Жолдауында: "Тәуелсіздікке қолымыз жеткен алғашқы күннен бастап сіздер мен біздер барлық қажыр-қайратымызды жұмсап, еңсесін асқақтатқан Жаңа Қазақстан барған сайын нық сеніммен алға басып келеді. Дамудың өзі таңдаған даңғылына түскен еліміздің атағы шартарапқа таралып, әлемдік қоғамдастықтың алдындағы абыройы да жылдан жылға артып отыр. Біз экономикамыз мен мемлекетіміздің берік іргетасын қаладық. Қазақстанның алдағы дамуы, кемел келешегі экономикалық, әлеуметтік, саясаи және әкімшілік тұрғыда жан-жақты сараланып, түбегейлі жаңа кезеңге батыл қадам бастық",- деп Елбасымыз Қазақстан халқына жарқын болашағымыз біздің қолымызда екендігіне тағы да көзімізді жеткізді. /1,25б/
Еліміздің 2030 жылға дейінгі Дамуының стратегиясы – қоғамымыздың келешектегі келбеті мен мемлекеттің мақсат-мұраты баян етілді.
Бүгін толық жауапкершілікпен былай деп мәлімдеуімізге болады: "Қазақстан өтпелі кезеңнен ойдағыдай өтті, әрі өз дамуының сапалық жаңа кезеңіне нық сеніммен қадам басты!",-деп айтты./1,17б/
Елбасының 2007 жылдың 28 ақпанындағы «Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан» атты Қазақстан халқына Жолдауында: «Бәсеке қабілеттілік─ Қазақстанның әлемдік экономика мен қоғамдастыққа табысты кірігуінің кілті. Сондықтан да өткен жылдың өзінде біз жалпы қазақстандық жобамызды тұжырымдап, оны іске асыруды қолға алған болатынбыз. Бұл─ біздің әлемнің бәсекеге барынша қабілетті елу елінің қоғамдастығына қарай жедел жылжуымыздың және оның тұрақты мүшесі ретінде Қазақстанның тұғырнамасын нығайту» деген /1, 5-6 б/. Өткен жылы біз жалпы қазақстандық жобамызды тұжырымдап, оны іске асыруды қолға алған болатынбыз. Бұл – біздің әлемнің бәсекеге барынша қабілетті 50 елінің қоғамдастығына қарай жедел жылжуымыз және оның тұрақты мүшесі ретінде Қазақстанның тұғырнамасын нығайту.
Президентіміздің өткен жылғы Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті 50 елдің қатарына кіру стратегиясында: "Біз қатаң бәсекеге әзір тұрып, оны өз мүддемізге пайдалана білуіміз керек. Қазақстан көп тарапты халықаралық экономикалық жобаларға белсене қатыса алады, қатысуға тиіс те. Мемлекет өз тарапынан іскерлік бастамашылықтың жолындағы заңнамалық, әкімшілік және бюрократиялық кедергілерді ысырып тастауға, жекеменшік капиталдың келешегі үлкен кемел бастамаларына тікелей қолдау көрсетуге міндетті", - деп экономикамыздың барлық салаларын дамытуға мүмкіндігіміз бар деп пайымдаған еді. /2,19б/
1 Назарбаев Н.Ә. Қазақстан Республикасының Преидентінің Қазақстан халқына Жолдауы «Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан». Астана, 2007ж. 28 ақпан //Егемен Қазақстан, 1 наурыз 2007ж.
2 Назарбаев Н.Ә. Қазақстан Республикасының Преидентінің Қазақстан халқына Жолдауы «Қазақстан жедел экономикалық, әлеуметтік және саяси жаңғыру жолында». 18.02.2005 ж.
3 Закон «О Национальном банке Республики Казахстан» от 30 марта 1995 г
4 Закон «О банках и банковской деятельности в Республике Казахстан» от 31 августа 1995 г.
5 Порядок проведения оценки залогового имущества и методические рекомендации по определению стоимости объекта залога за 2005 год: Внутрибанковские инструкции АО «Альянсбанк». - Астана.-2005.-101с.
6 Методика проведения финансовой оценки заемщика за 2005 год: Внутрибанковская инструкция АО «Альянсбанк».-Астана.-2005.-105с.
7 Годовые отчеты АО «Альянсбанк» за 2002-2004 годы.
8 Общие сведения о банковской системе//Вестник НБК.-2001.-№ 3.-9с.
9 Положение о внутренней кредитной политике АО «Альянсбанк» за 2004 год.- Алматы.-2005.114с.
10 Положение о Кредитном Комитете АО «Альянсбанк» за 2004 год. - Алматы.- 2004.147с.
11 Банковская среда в РК//»Предприниматель и право». №12, 1997.
12 Бабичева Ю. А. Банковское дело: справочное пособие / Ю.А. Бабичева.-М.: Банки и биржи, 1994.-356с.
13 Бастер Н. Банковское дело: Стратегическое руководство/ Н. Бакстер, Т. Бэрелл.- М.:ЮНИТИ, 1998. –356с.
14 Воробьев В. Залоговое кредитование: зарубежный опыт и действительность / В. Воробьев // Вопросы Экономики. – 1996.- № 11.-С. 135-145.
15 Долан Э.Дж., Кэмпбелл К.Д., Кэмпбелл Р.Дж. Деньги, банковское дело и денежно-кредитная политика. М.-Л., 1991.
16 Жуков Е.Ф. Жуков.- М.: Банки и биржи, 1998.-346с.
17 Ильясов С. Управление рисками со стороны банка – неотъемлемая часть кредитования предприятий/С. Ильясов // Бизнес и академия-2001.-№2.-С. 11-13.
18 Колесников В.И. Банковское дело / В.И. Колесников. - М.: Финансы и статистика, 2000. - 425 с.
19 Лаврушин О.И. Деньги. Кредит. Банки. / О.И. Лаврушин. - М.:Финансы и статистика, 2000.- 256 с.
20 Лисак Б. Анализ кредитоспособности и платежеспособности заемщиков банка при потребительском кредитовании / Б. Лисак // Банки Казахстана. - 2003. - №6. - С. 3-6.
21 Марченко Г. Современное состояние и перспективы развития финансового рынка и банковской системы Казахстана /Г.Марченко// Банки Казахстана. - 2000. - №3. - С. 2-5.
22 Оливер де Баер Анализ банковского кредита и рейтинга / Оливер де
Баер // Банки Казахстана. - 2000. - №9. - С. 42-44.
23 Рамазанов Н. Банки Казахстана: итоги 2000 года//Деловая неделя.-2001.-№17,18.)
24 Саниев М.С.. Деньги, кредит, банки/Учебник - А:Алматинский коммерческий институт, 2000. – 467 с.
25 Саниев М.С. Банковская система в условиях рыночной экономики- А. 1991.-238 с.
26 Сейткасимов Г.С. Банковское дело / Г.С. Сейткасимов. - А.: Каржы -Каражат. - 1998. - 576 с.
27 Сейткасимов Г.С.. Деньги, кредит, банки: Учебник /Под ред. проф.. – Алматы: Экономика, 1996.
28 Утеулин Е. Система кредитования в банках / Е. Утеулин, М. Кенжеханов // Банки Казахстана. - 2000. - №5. - С. 26-27.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ және ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
Л.Н. ГУМИЛЕВ атындағы ЕУРАЗИЯЛЫҚ ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТ
ЭКОНОМИКАЛЫҚ ФАКУЛЬТЕТ
Байдаулет Аслан Қайырбекұлы
«НЕСИЕНІҢ МӘНІ ЖӘНЕ ОНЫҢ АЙНАЛЫМ
КАПИТАЛЫН БАСҚАРУДАҒЫ РӨЛІ»
ДИПЛОМДЫҚ ... 522530 – ... ... ... ... және ... МИНИСТРЛІГІ
Л.Н. ГУМИЛЕВ атындағы ЕУРАЗИЯЛЫҚ ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТ
ЭКОНОМИКАЛЫҚ ФАКУЛЬТЕТ
«Қаржы» кафедрасының меңгерушісі
С.Е. Керімқұловпен
қорғауға жіберілді
«___»________________2007ж.
ДИПЛОМДЫҚ ЖҰМЫС
тақырыбы: «НЕСИЕНІҢ МӘНІ ЖӘНЕ ОНЫҢ АЙНАЛЫМ
КАПИТАЛЫН БАСҚАРУДАҒЫ ... 522530 – ... курс ... А.Қ.
Ғылыми жетекші:
э.ғ.к., доцент
Мерғалиев Б.Қ.
Астана 2007
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
...................................................3
1 Шаруашылық айналымда несиені пайдаланудың теориялық аспектілері
1.1 Несиенің экономикалық мәні, оның ... және ... ... ... ... айналым капиталын басқару әдістері мен
түрлерінің несиемен арақатынасы..........................................11
1.3 Несие айналым капиталын қалыптастыру көзі
ретінде........................14
2 Кәсіпорынның айналым капиталын ... ... ... несиені тартудың
экономикалық негіздемесі
....................................................................
2.1 Жеке меншігі шектеулі серіктестігінің айналым капиталын бағалау және
оның минималды мөлшерін
анықтау..............................................16
2.2 Шағын және орта ... ... ... «Альянсбанк» АҚ-ның несиелік саясатының
мақсаттаы мен
міндеттері..................................................................
..........25
2.3 «Альянсбанк» АҚ-ның кәсіпорындар мен кәсіпкерлердің айналым
қаражаттарын несиелендіру бағдарламарын
талдау...................................29
3 Кәсіпорынның айналым капиталын басқару саясатының коммерциялық банктерді
несиелендіру ... ... ... ... «Альянс Банк» АҚ айналым капиталын қолдану тиімділігіне
банктік бақылаудың әсер
етуі...................................................................38
3.2 Қарыздық қаражаттар есебінен айналым ... ... ... ... банк пен ... ... кәсіпорындадың
өзара әрекет етуін
жетілдіру..................................................................5
1
ҚОРЫТЫНДЫ...................................................................
........................................56
ҚОЛДАНЫЛҒАН ... ... ... ... Әбішұлы Назарбаев 2007
жылдың 28 ақпанында өткен Парламент палаталарының ... ... ... Жаңа ... атты ... ... дәстүрлі Жолдауында:
"Тәуелсіздікке қолымыз жеткен алғашқы күннен бастап сіздер мен ... ... ... ... ... Жаңа Қазақстан барған
сайын нық сеніммен алға басып келеді. ... өзі ... ... ... ... ... таралып, әлемдік қоғамдастықтың алдындағы
абыройы да жылдан жылға артып отыр. Біз экономикамыз мен ... ... ... Қазақстанның алдағы дамуы, кемел келешегі
экономикалық, әлеуметтік, саясаи және ... ... ... ... жаңа ... ... қадам бастық",- деп Елбасымыз
Қазақстан халқына жарқын болашағымыз біздің қолымызда ... тағы ... ... /1,25б/
Еліміздің 2030 жылға дейінгі Дамуының стратегиясы – ... ... мен ... ... баян ... ... ... былай деп мәлімдеуімізге болады: "Қазақстан
өтпелі кезеңнен ойдағыдай өтті, әрі өз дамуының сапалық жаңа кезеңіне нық
сеніммен қадам ... ... 2007 ... 28 ... «Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан» атты
Қазақстан халқына Жолдауында: «Бәсеке қабілеттілік─ Қазақстанның әлемдік
экономика мен қоғамдастыққа табысты кірігуінің ... ... да ... ... біз ... қазақстандық жобамызды тұжырымдап, оны іске асыруды
қолға алған ... ... ... ... ... барынша қабілетті елу
елінің қоғамдастығына қарай жедел ... және оның ... ... Қазақстанның тұғырнамасын нығайту» деген /1, 5-6 б/. Өткен жылы ... ... ... ... оны іске ... ... ... Бұл – біздің әлемнің бәсекеге барынша қабілетті 50 ... ... ... ... және оның тұрақты мүшесі ретінде
Қазақстанның тұғырнамасын нығайту.
Президентіміздің өткен жылғы ... ... ... ... 50 ... қатарына кіру стратегиясында: "Біз қатаң бәсекеге әзір
тұрып, оны өз мүддемізге пайдалана ... ... ... көп ... ... ... ... қатыса алады, қатысуға тиіс те.
Мемлекет өз тарапынан іскерлік бастамашылықтың ... ... және ... ... ысырып тастауға, жекеменшік
капиталдың келешегі үлкен кемел бастамаларына тікелей қолдау ... - деп ... ... ... ... мүмкіндігіміз
бар деп пайымдаған еді. /2,19б/
Стратегияда айқындалған мақсаттарға қол жеткiзу үшiн жаңа мемлекеттiк
даму институттарын құру және ... ... атап ... Қазақстанның
инвестициялық қорын, Қазақстан Даму Банкiн, Инновациялық қорды, Экспортты
сақтандыру ... ... ... Даму ... ... ... ұзақ мерзiмдi және орташа
мерзiмдi төмен проценттi банк ... оның ... ... ... ... ... ... кредиттiк институттар беретiн заемдар ... ... ... ... беру ... жеке ... ... бастамаларына (инфрақұрылымдық жобалар бөлiгiнде) қаржылай
қолдау көрсету болып табылады.
Қазақстанның Даму Банкiнiң ... етуi ... ... банк ... ... және ... ставкаларды төмендету
қажеттiлiгiне байланысты экономикадағы ұзақ мерзiмдi және ... ... ... қамтамасыз ете алмауымен белгiленедi.
Осындай қаржылай қолдау көрсету туралы шешiм ҚҚТ ... ... ... жасалып, тiзбенiң неғұрлым маңызды элементтерi анықталғаннан
кейiн жүзеге ... ... ҚҚТ ... ... ... ... жоба үшiн өзге де ... сипаттарда жүзеге асырылуы тиiс. Бұл ретте
жобаларды бағалаудың бiрiншi ... ... бiрi ... ... ... ... арада жарғылық капиталды ұлғайтуды, еншiлес ... ... атап ... ... ... құру ... ... Даму Банкi институционалдық тұрғыда нығайтылатын болады.
Сонымен ... ... Даму ... ... Республикасынан тысқары
жерлерде жобаларды қаржыландыру құқығы берiлуi мүмкiн.
Нарықтық қатынастарға ... ... банк ... ... елдегі төлемдер мен есептер жүйесін басқаратындығымен, сауда-саттық
мәмілелерінің басым бөлігін ... ... және ... арқылы іске асыруымен, салымшылар жинақтарын фирмалар мен
өндірістік ... ... ... ... жүйесінің мақсаттары мен міндеттері көбінесе жалпы ... мен ... ... ... банк ... – ұлттық валюта
тұрақтылығы мен ... ... ... ... ... ... ... ретіндегі банк рөлі банк ... ... мен ... ... ... ... қызметтерді
атқару үрдісі барысында анықталады.
Банк жұмысының нәтижелігі мен сенімділігі қаржы қорларын ... ... ... мен несиелік-инвестициялық жүйелер
салаларындағы банк ... ... ... ... ... ... ... негізгі үлесін құрайды және кірістің пайыз
түріндегі маңызды бөлігінен табыс көреді. Сонымен қатар, ... ... ... ... ... ... ... левериджді арттыратын
үрдістерге сезімтал болып келеді.
Кез-келген банк несиенің қандай түрлерін беретінін, ... ... ... кімге беретінін анықтап алуы ... ... ... яғни ... ... басқару стратегиясы мен ... ... ... ... ... ... ... құрылған
несиелік саясаттың маңызы зор. Несиелік саясат ... ... ... ... ... ... ... мен тәртіптемелерді
қалыптастырады.
Несиелік саясаттың мақсаты – несиелік тәуекелділікті тиімді әрі ... ... ... яғни ... тәуекелділіктің барынша көбейту
немесе барынша азайту үрдістері арасындағы ... табу ... ... несиелік портфелін қолдау және ... ... ... ... оның несиелік саясатының қаншалықты нақты
құрылғанына байланысты.
Бүгінгі таңда осы сұрақ ... ... ... ... ... ... «Несиенің мәні және оның айналым қапиталын басқарудағы
рөлі» деген тақырыпты ... ... ...... ... ... және бас субъектінің
айналым капиталын басқарудағы рөлін анықтау.
Қойылған мақсатқа сәйкес жоспарға алынған зерттеу ... ... ... ... ... пайдаланудың теориялық аспектілерін
қарастыру;
- кәсіпорынның айналым капиталын басқару құралы ретінде банктік ... ... ... кәсіпорынның айналым капиталын басқару ... ... ... ... іске ... жетілдіру жолдарын
ұсыну.
Жұмыстың әдістемелік негізі Қазақстан Республикасы Үкіметінің ... ... ... статистика бойынша Қазақстан Республикасының
Агенттілігінің ... ... ... ... ... ... ... статистикалық және экономикалық-математикалық әдістер
қолданылды.
Жұмыстың практикалық негізі «АЗОН» ЖШС-ның және ... ... ... ... ... ... ... Дипломдық жұмыс кіріспе, үш ... ... ... ... ... ... 63 ... орындалған,
құрамында: 9 сурет, 11 кесте
1 ШАРУАШЫЛЫҚ АЙНАЛЫМДА НЕСИЕНІ
ПАЙДАЛАНУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ АСПЕКТІЛЕРІ
Несиенің экономикалық мәні, оның ... және ... ... ... ... ... ... басқару әдістері мен
модельдері, несие айналым капиталын қалыптастыру көзі ... ... ... ... ... оның ... ... қағидалар
Несие қазіргі кездегі экономиканың тірегі, экономикалық дамудың басты
бөлшегі болып ... Оны ірі ... ... мен ... ... өндірістік, ауылшаруашылық және сауда-саттық шағын ... мен ... ... ... ... халық та пайдаланады.
Қарыз алушының мақсаттық талаптарына байланысты несие өндірістік ... ... ... ... өндірістік түрі несие берушідан ... ... ... байланысты. Несиенің бұл түрі ... ... ... ... ... ... түрі ... несиелік қатынастар дамығанда, яғни
бір субъектінің ... ... ... екіншісінің оларды пайдалану
қажеттілігі туындағанда пайда болған. ... өте келе ... бұл ... ... таралып, халықтың қажеттілігін, ең алдымен ұзақ
пайдаланатын ... ... ... ... ... мүмкіндігін
тудырды.
Өндірістік несиемен салыстырғанда тұтынушылық несие түрін халық тұтыну
мақсаттарында ... ол жаңа құн ... ... ... ... ... ... үшін жұмсалады.
Тұтынушылық несие – ... ... ... ... ... ... ... өтеуге коммерциялық ... ... ... ... шегіндіріп сату) және банктік (тұтынушылық мақсаттарға
берілетін қарыздар) несие түрінде ... ... ... несиенің
басты бағыты – халықтың тауарларды сатып алуына ... Бұл ... ... тығыз байланысты: бір жағынан тауар айналымы өскен сайын
несиенің көлемі де артады, өйткені тауарға деген сұраныс несие қажеттілігін
тудырады, ... ...... ... көбейген сайын төлем
қабілеттілігі өсе береді.
Несие құрылымы оның мәніне негізделген және ... ... ... ... табылады.
Тұтынушылық несиелеу үрдісінде қарыз беретін тарап несиелік мәміленің
несие ... ... ... табылады. Қарызды беру үшін несие берушідың
белгілі бір қаражаты болуы шарт. Олардың жеке меншік қорлары мен ... ... ... ... ... беруші өз шаруашылығында жеке
қорларынан ғана емес, есепшоттарда сақталған клиенттерден түскен ... ... мен ... ... ... бере алады.
Несие алып жатқан, несиелік қатынастар құрған тарап қарызгер ... олар ... ... ... ... міндетті. Қазіргі кезде
банктермен қоса шаруашылық ұйымдар, мемлекет пен халықтың өзі қарызгер ... ... ... ... яғни несие берушідың қарызгерге беретін
заты, керісінше, несие берушіға ... ... зат ... ... ... бөлшегінің бірі болып табылады.
Несие берушілердің ерекшеліктерін ескере отырып,халықты ... тура және ... ... екі ... бөлінеді.
Тура банктік несие берілгенде банк пен қарызгер ... ... Ал ... несие банк пен клиенттің арасына делдал тарапты
араластыру арқылы ... ... ... ... ... ... қызмет етеді, мұндай жағдайда клиент пен кейіннен банктен
қарыз алатын дүкен арасында несиелік келісімшарт құрылады. ... ... ... техниканы сатып алуға берілетін қарыздардың 60% ... ... ... ... тура және ... ... мен кемшіліктері бар. Тура ... ... ең ... ...... ... құнын нақты
бағалауға, қарыздың экономикалық мақсаттылығын анықтауға, оның ... ... ... ... ... ұйымдастыру
қарапайымдылығы. Осының бәрі банк пен қарызгер ... ... ... ... ... ... банк тұрғысынан
банктік тура несие жанама несиеден ... ... ... ... ... ... кемшілігі болып табылады.
Субъектер бойынша несиені бөлу ... алу ... ... ... ... яғни, несие ... ... ... және ... қатынасындағы әлдебір нақты несие келісіміне
тән ерекшеліктердің жиынтығын көрсетеді. ... ... ... ... несиенің қасиеті болып табылады, олар ... ... ... ... ... жағдайларда
түрлі болуы мүмкін – несиені беру және оны қайтару тәртібі басқаша ... ... атап ... ... ... ... өндірістік,
саудалық, банк аралық несиелер ерекше айқындалуы мүмкін. АҚШ-та ... ... ... несиелері ерекше назар аударады.
Әрбір жағдайда несие түрлерінің беру және ... ... ... ... болуы мүмкін. Орталықтандырылған одақтық банк жүйесінде
аса ... ... ...... айналымы жөніндегі несие тәртібі,
ауылшаруашылық ... ... ... ... ... ... №1 нұсқау, дайындық өнеркәсіптер және ... ... де ... ... ... ерекшеленеді.
Несие түрлері тек субъектер бойынша ғана ... ... ... ... арқылы ерекшеленеді (Сурет 1).
Сурет 1 Несие түрлері
Оларға жататындар:
- несиенің капитал қозғалысымен байланысы;
- несиені қолдану саласы;
- несие мерзімі;
- несиенің ... ... ... етілуі.
Несиенің капитал қозғалысымен байланысы бойынша оны екі түрге бөлуге
болады: ақша ... мен ... ... Ақша ... ... ... немесе басқа мақсаттармен байланысты. Несие ... ... алып ... жасалған жинақ есебінен жабылған жағдайда осылай
болады. Капитал ... ... ... ... ... оны ... Несиегер бұл жағдайда несиенің тек қарызды қайтару үшін ғана емес,
оның көмегімен жаңа бағаны алу үшін ... ... ... банк
қаражатын қолдану нәтижесінде қосымша алынған табыс бөлігі ретінде ... ... ... ... ... ... несиелендірудің типтік түрі
болып табылады.
Несиенің пайдалану саласы бойынша, өндіріс саласы несие мен ... ... ... бөлінеді. Қазіргі заманғы тәжірибелер үшін қаржыны
қалыпты экономика айқындамасы ... ... ... ... ... ... ... мен табыс өндірістік салаға қарағанда анағұрлым
көп болып табылатын айналым саласына салу ... ... ... ... тән тәжірибенің ерекшелігі тауар өндірушілер банктерден қарыз ала
бермейтіндігінде. Кейде оны алу қиынға соғып жатса, ал енді бір ... үшін ... ... тым ауыр ... ... үшін төленетін қарыз пайызы тым жоғары болып келеді.
Өзіндік ... ... да ... ... ... ... ... рентабельдігі үшін түскен табыс есебінен төлеуге де келмейді.
Жоғарғы қарыз пайызын ең басты, ... ... ғана ... ... ... ... да несие салымының өндірісті дамыту
жағына емес (нарықты тұрақтандыру айқындамасы жағынан және ... ... ... ... маңызды болып табылатын), керісінше сауда ... ... да ... ... банктік несиелер қысқа мерзімді, ұзақ мерзімді және орта
мерзімді болып бөлінеді.
Қазіргі ... ... ... ісі ... мерзімді сипатпен ерекшеленеді.
Көптеген нарықтық экономика елдерінің айқындамасы жағынан қысқа мерзімді
несиелерге пайдалану ... бір ... әрі ... ... ... бұл ... ... сұранысынан шығатын капитал айналымынына
қызмет ететін қарыз.
Ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... ... ... мәселен, АҚШ-та сегіз жылдан артық мерзімдерді ұзақ мерзімге
жатқызады) ... ... Бұл ... негізгі капиталды құру үшін қажетті
қаражатқа сұраныс үшін, қаржы активтерін, сондай-ақ, кейбір түрлі айналым
қарадатына қызмет ... ... ... пайдалану мерзімі 1 жылдан 6 ... ... ... ... Оларды қолдану саласы ұзақ ... ... ... ... ... тәжірибе айқындамасы жағынан клиенттерге несие берудің мерзімінің
ұзақтығы барлық эталон үшін ... ... ... Мәселен, кеңестік
тәжірибеде қысқа мерзімді қарызға 1 жыл мен 3 жыл аралығында пайдалануға
берілген несиені ... ... ... сай ақша ... ... ... ... жылдам құнсыздануы) әлемдік банктік тәжірибеде тұрақтанған.
Қысқа мерзімді, ұзақ мерзімді, орта ... ... ... ... ... қарызға 12 айға дейін пайдалануға берілген
қарызды жатқызады. Ал орта мерзімдіге – 1-2 жыл, ұзақ ... – 3 ... ... ... ... ... қайтару мерзімін нақты
көрсетпей-ақ рәсімделсе, қазақстандық ... ... ... ... ... бойынша қарызды пайдалану, сондай-ақ, ... ... ... ... ... банк ... белгісіздік пен «орта
мерзімді несие» түсінігінің болмашы ... ... тек ... ... ұзақ ... ғана ... ... қарыздарын жіктеу критерийлері бөлімінде несиені төлеу соңғы
орындарда емес. Аталмыш белгілері деректеріне байланысты ... ... банк ... ... ... ... ... бағамы - сол
тұста нарықта көрсетілген баға болып табылады. Түрлі банк қарыздары бойынша
сұраныс пен ұсынысты назарға алу қажет. ... ... ... бұл ... баға ... ... Оның көтеру айқындамасы да болады. ... ... ... ... ... ... тәуекелге байланысты туады.
Олардың несие шарттарын бұзуы, несие ресурстары бағамының көтерілу ... тағы ... ... ... ... ... ... дифференциялық
табыс элементі болып табылады. Ол акционерлермен қарым-қатынас ... ... ... ... ... қаржыландыру
(олардың нарықтық бағасымен салыстырғанда төмендетілген жағдайы), банк
қызметкерлерін несиелендіру (ерекше жағдайда банк ... ... ... мен банк ... ... белгілерінің маңызды элементтері
қамсыздандыру болып табылады. Бұған байланысты қарыздың тікелей, ... ... ... ... ... болмауы да мүмкін. Халықаралық
тәжірибеде несие былай бөлінеді: қамсыздандырылған, қамсыздандырылмаған,
жартылай қамсыздандырылған.
Әлемдік банк тәжірибесінде ... ... ... да ... Орталықтандырылған банк жүйесінде тауарлық ... ... ... ... болып саналған. Ал батыс
тәжірибесінде ... ... ... ... ... ... материалдық қамсыздандыру банк қарызының ... ... ... ... ... баяу ... қор бір жағында тұрса, екіншісі – қарызгердің жалпы мүлкі,
жылдам ... ... ... ... ... ... өз ... жасады. Мұндай қамсыздандыруы бар ... ... ... ... ... тауарлық материалдық құндылықпен (олар
қорда да жоқ, олардың бәрі де айналымда жүреді) ... ... ... ... де, мәселен, өтім базарын таппаған дайын өнім ... ... ... ... ... бұл ... қанша жерден тауарлық материалдық
қамсыздандырылғанымен, сенімді деп айтуға болмайды. ... ... ... ... алу ... соғады. Өйткені, оны осыған байланысты
сенімсіз қарыздар санатына қосамыз.
Бар мәселе қамсыздандыру сапасында. Егер де бар ... ... ... ... онда ... үшін ... жаман болмайды, және мұндай
қамсыздандыруды ... ... да ... Ал ... жағынан алып
қарағанда, назарға қамсыздандырылмаған ... ... ... да назарға алмауға болмайды. Әсіресе, она егер де алдыңғы қатарлы
қарызгер мен ... ... ... жағдайда несиенің қайтарылу
қамсыздандырылуы қарызгердің бүкіл ... ... ... ... ... ... тұлғалармен қатар,
жеке тұлғаларға да беріледі. Кәсіорындарға ... ... ... ... ... оның ... ... болашақтағы
табысы, сондай-ақ, несие ... ... ... ... ... ірі ... ірі ... алдыңғы қатарлы
қарызгер бола алатын, білікті басшылығы бар және ... даму ... ... ... ... ... ... бұл жеке тұлғаларға қатысты болып ... ... ... ... ... ... ... жеке үйінің барын,
көп жылдан бергі тұрақты жұмыс орнын, қарызды дер кезінде жабуын назарға
алып ... ... тағы да бір ... ... атап ... қамсыздандыру банк
несиелендіру жүйесінің іргетасты элементі болып табылады. Оны сол немесе
басқа жобаны қаржыландыру ... ... ... ... қабылдауда
«соңғы қорғаныс шебі» деп атау дәстүрге айналған.
Әлемдік банк тәжірибесінде жіктеудің басқа да ... ... ... ... ... екі блокқа бөлінеді: заңды тұлғаларға несие және
жеке тұлғаларға қарыз. Егер де ... ... ... өндірістік мақсатқа
жұмсалса (мәселен, өндірісті ұлғайту және ... ... ... екінші
блоктың несиелері халықтың жеке қажеттілігіне қызмет көрсетеді. Мұндай
жіктеме ... ... да ... ету, ... ... ... ... және т.б.), сондай-ақ, ... ... үшін де ... болып саналады.
Банк несиесін басқа да, ұсақ белгілері арқылы бөлшектейді. Оларды
несиелендіру процесі ... ... ... (рубль, доллар, евро
және тағы басқалары) ... да ... ... ... ... және ... да, ұдайы толықтырылған және ... де ... ... ... бөлу үшін оның мөлшері де маңызды негіз ... ... және ... ... «ірі» несиелер реттеледі. Бұл
несиелердің қатарына бір қарызгерге (немесе қарызгерлер тобына) берілетін
банк ... 5 ... ... қарызды жатқызамыз.
1.2 Нарықтық экономика жағдайларындағы айналым
капиталын басқару әдістері мен түрлерінің
несиемен арақатынасы
Айналым капиталы жайындағы түсінік ... және ... ... сипатталып жүр. Кейбір еңбектерде айналымдық қаржы өндірістік және
айналдыру қорларының ... ... ... ... ... ... және ... қорларының қаржылық
жиынтығы ретінде берілген. Көптеген әдебиеттерде ... ақша ... және ... ... ... көлемдегі айналдыру қорларын
құруға алынған қаражаттар жиынтығын құрайды.
Айналым капиталы - әрбір жедел айналым кезеңіне ... мен ... ... капитал болып табылады. Басқаша айтқанда, бұл ... ... ... ... (айналымдық ақшалар). Айналым капиталы
негізгі капитал сияқты кәсіпкерліктің дамуына ... ... ... өндірістік қатынастарды білдіреді.
Айналым капиталын басқару ерекшеліктері шаруашылық етуші ... ... ... Егер ... ұйымдары тауарларының,
өндірістік кәсіпорындардың шикізаты мен материалдарының ара ... ... ... корпорациялардың ақша құралдары мен олардың эквиваленттері
көп болады.
Қаржылық менеджмент теориясына сәйкес, айналым ... ... ... капиталдардан тұрады. Ағымдағы активтердің ... және ... ... ... ... ... ... бөлігі тұрақты айналым капиталының негізін құрайды.
Ескертілген жағдайларда қосымша ақша қажеттілігі туындап жатса, ... ... ... ... өткізуге, және басқа да
жағдайларға байланысты пайда болған маңызды себептерге байланысты өзгергіш
айналым ... ... ... ... ... ... ... активтердің көлемі мен
құрамы, олардың өтімділігі, ағымдағы активтерді өтеуге меншік және қарызға
алынған қорлардың ара-қатынасы, таза айналым капиталының ... ... ... ... және ... ... ... да жағдайлардың ара-
қатынасы сияқты көптеген факторларға байланысты.
Активтер мен ... ... ... бірі – ... ... қамтамасыз ететін факторларды зерттеу болып табылады.
Активтердің ... ... ... ... ... ... көбейту, немесе керісінше, айналым активтерінің көбеюіне кедергі
жасайтын факторлар ретінде активтердің басқа ... ... ... ақша
қорлары көлемін азайту сияқты жағдайлар жоғарыда аталған факторларға
жатады.
Банктермен несие беру ... ... жеке ... ... ... ... және ... мақсаттарын
қаржыландыру үшін іске асырылатын экономикалық функция болып табылады.
Банктер ... ... ... ... ... іске ... олар ... көрсететін аймақтардың экономикалық жағдайы тәуелді.
Себебі, банк несиесі осы аймақтардағы жаңа ... мен ... ... ... ... және ... экономикалық өмір сүру
қабілеттілігін қамтамасыз етеді.
Қазақстандық банктердің көбінде ссудалық шоттар ... ... ... құрайды да, табыстың 2/3 бөлігін әкеледі. Одан гөрі ... ... ... ... ... ие. ... қиындықтар қателі басқарушылық шешімдерді қабылдау ... ... емес ... ... несие саясатын жүргізбеуден немесе
болжанбаған экономикалық құлдырауға байланысты несие проблемалары есебінен
туындайды. /4,192б/
Несие саясаты несиені орынды баксқарудың көзі ... ... Ол ... ... ... және несие қоржынын басқаратын банк қызметкерлеріне
жетекшілік етудегі объективті ... мен ... ... қатар, ол Директорлар Кеңесін, ішкі және сыртқы аудиторларды ... ... ... ... ... үшін базамен қакмтамасыз
етеді. Барлық ұйымдық деңгейде дұрыс қабылданатын ... ... ... кезінде банк менеджменті тиесілі несие ... ... ... құтылу және бизнес перспективаларын баламалы бағалауға
мүмкін. Банк жетекшілері сенімді, қағаз ... ... ... саясаты,
несие тәуекелін сапалы басқарудағы фундаменттің болуға тиіс екендігін
санайды.
«Саясат» барлығына ... ... ... яғни кіші қызметкерден банк
президентіне дейін. Кейде, саясатқа қатысты « шешімді алдын – ала ... ... ... бұл ... әр ... қабылдаудағы белгіленген
жалпы ереже болып табылатынын айқындайды. Қарыз беру, ... ... ... және ... ала ... саясат, әрекеттің
альтернативті бағытын төмендетеді де, ... ... ... ... ... ... негізгі мақсаты болып барлық процедураларды сақтап, банк
үшін тиімді ... ... ... ... ... ... ... табысты барынша көбейту болып табылады.
Банк қызметінің сапа ... ... ... ... және ... ... тиімді басқарудың көзі несие тәуекелін дұрыс басқару болып
табылады. Банк өзінің қарыз ... мен ... ... ... тура білуі және өзі қабылдай алатын тәуекел деңгейін басқаруға
жағдай болуға тиіс, ... ... ... шарты арқылы мүмкін
тәуекелдіктерден ... ... шара ... ... ... ... ... мәжбүрлі түрде төлету бойынша шараларды жүргізуге тиіс.
Несие саясатын құру, соның ... ... ... ұйымдастыру келесі
принциптерге қарай негізделуі тиіс:
• ерекшеліктерді ... жаңа банк ... ( ... ) ... ... ... бағытталған несие қоржынын басқару
тәсілдеріне, « нашар » несиелерді ... ... мен ... ... ... банк ... (несиелерін) жоюға, несие
қоржын сапасын радикалды жақсартуға;
• ағымдағы ... ... ... ...... ... банк ... болған залалды өтеуге адекватті
резервтерді анықтауға;
• бір ... ... ... банк ... көлемін анықтау;
• банк қарыздарының жеке түрлері ... ... ... ... ... саясатының болмауы, банктің несие
қызметкерлерінің банктің ... ... ... ... жеке ... теориялық біліміне сүйеніп, жедел шешім қабылдауына әкеп соғады.
1.3 Несие айналым капиталын қалыптастыру көзі ретінде
Нарықтық экономика төменгі деңгейінің ... оның ... бес ... ... ... ... олар: өзін-өзі
қаржыландыру, капитал нарығы арқылы тура қаржыландыру, банктік несиелеу,
бюджеттік қаржыландыру және ... ... ... ... ... беру қарызгер өндірісінің көлеміне, пайда генерациясының
тұрақтылығына, ... ... ... ... ... капитал
нарығындағы құнды қағаздардың таралуы деңгейіне байланысты бола ... ... ... тұрғыдан шектелмейді; несиені аз уақытта
рәсімдеп, қолға ... ... ... ... ... ұзақ ... беруге көндіру ең басты қиындық болып табылады.
Экономиканың дұрыс дамуы үшін инвестициялық банк ... ... ... ... ... ... ... елдерде өте маңызды рөл
атқарады, себебі олар компаниялар мен ... ... ... де бір ... ... ... ... дәстүрлі түрде қарыз беретін және
жинақтық операцияларды іске асыратын ұйым; инвестициялық банк – ... ... және ... ... ... істейтін компания
екенін естеріңізге сала кетейік). Ресейдегі инвестициялық ... ... ... ... жоғынан көрінеді, жергілікті
банктер өз клиенттерінің ағымдағы ... өтеу ... ... ... ... қаржылық шешімдер стратегиялық басқару шеңберінде
шектеліп қоймай, ... ... ... ... ... ... қаржылық ағымдар айналымдық ақша трансформациясы ретінде, ... ... мен ... ... үрдістің ерекшеліктерімен
сипатталады. Ағымдағы қызметті ... ... ... ... ... ... және меншік немесе сырттан тартылған қорлар
есебінен ... ... ... әдістермен жүзеге асырылады. Бұл жоғарыдағы
трансформацияның маңызды бөлігі болып табылады.
Ағымдағы қызметті тікелей қаржыландыру қысқа мерзімді ... ... ... ал жанама қаржыландыру кейде коммерциялық несие деп
аталатын несие берушінің қарызы есебінен ... ... ... ... ... келеді: жедел несие, контокорентті несие,
талап етілме (онкольді)несие, есептік несие, және т.б. болуы мүмкін.
Жедел несие дегеніміз – ... ... ... қарызгердің есепшотына
аударуы. Мерзімі аяқталғанда несие өтеледі./11,121б/
Контокоррентті несие банк есептік құжаттары төленген клиенттің ағымдағы
есепшотын жүргізіп, пайданы есепке алған ... ... Егер ... ... ... ... жеткіліксіз болса, банк ... ... сома ... несие береді, яғни контокорренттің
дебеттік және несиелік айырымы болуы мүмкін. Банк клиентке несие берген
жағдайда ... ... өз ... ... егер ... ... ... банк пайызды клиенттің депозиттік есепшотына аударады.
Онкольді несие контокорренттің бір түрі болып табылады, әдетте ... ... ... ... қағаздар кепілдікке қойылғанда
беріледі; клиенттің шоттары несиені қамтамасыз ету ... ... ... банк ... ... ... қажет.
Есептік (кепіл құндықағазды) несие дегеніміз - кепілқұндықағазы бар
клиенттің төлем мерзімі жеткенге ... ... ... ... ... алуы.
Қарыздың негізгі сомасы мен пайыздарды (бір сома немесе төлемдер сериясы)
өтеу жолдары несиелік келісімшартта бекітіледі.
Сөйтіп, кез-келген ... ... ... ... бір ... ... тұрғысынан алып қарағандағы қорларды құрылымдық
оңтайландыру – ... ... ... ... жүргізу; ағымдағы
қаржыландыру тұрғысынан – көптеген қорлардың пайда ... ... ... ... ... ... ... ғана емес,
сондай-ақ күтпеген жерден (әсіресе қызмет көрсету саласы көлемінің кеңеюі
әдетте ... ... ... әкеледі) пайда болуы мүмкін.
Шығындарға қатысты барлық қорларды екі топқа ... ... ... ... (өте көп, мәселен несие мен ... ... ... ... ... сақтаушыларға үлеспайда төленеді,
- тауарлық операциялар бойынша несиелік қарыз жеңілдіктен бас тартуға
байланысты, бұның өзі де тегін емес, ... ... ... ... ... қарыздың кейбір түрлері жатады,
мәселен жалақы қарызы)./18,274б/
Дипломдық жұмыста айналымдық ақша қоры ретінде банктік несиені ... ... ... ... КӘСІПОРЫННЫҢ АЙНАЛЫМ КАПИТАЛЫН БАСҚАРУ
ҚҰРАЛЫ РЕТІНДЕ БАНКТІК НЕСИЕНІ ТАРТУДЫҢ
ЭКОНОМИКАЛЫҚ НЕГІЗДЕМЕСІ
ЖШС-ның айналым капиталын бағалау және оның минималды ... ... және орта ... субъектілерін несиелендіру облысында «Альянсбанк» АҚ-
ның несиелік саясатының ... мен ... ... ... мен ... ... қаражаттарын несиелендіру
бағдарламарын талдау.
2.1 Жеке меншігі шектеулі ... ... ... және оның минималды мөлшерін анықтау
«Азон» ЖШС - 21.12.1995 ж. ... ... ... ... тіркелген.
«Азон» ЖШС 2000 жылдың 6 қарашасында сәулет, қала тұрғызу және құрылыс
салаларында ҚР аймағында ... ... ... ... ... ... лицензия алады, дәлірек айтқанда:
- сертификаттандырылмаған құрылыс материалдарын өндіру;
- құрылыстық-жөндеу жұмыстар.
Мекен-жайы: Астана қ., Өндіріс ... А/Я ... ... ... «Азон» ЖШС барлық жұмыстарын келесідей
бағыттарда жүзеге асырады:
- көбіршіктелген ... ... ... жылуоқшаулағыш
қондырғыларды өндіру,
- темір-терсекті жинау және қайта өңдеу,
- мәдени-әлеуметтік, өндірістік нысандағы ... мен ... ... ... емес ... бұйымдарының (құрамды) өндірісі;
- құрылыс-монтаждық жұмыстарды орындау, жөндеу, пайдалану, қалпына
келтіру жұмыстары;
- ... ... және ... үй, ... белгідегі
нысандардың құрылысы;
- сауда-саттық және сауда-делдалдық қызметті іске ... ... ... ... – дәмхана, мейрамхана, жазғы алаңдар және
т.б.;
- жанар-жағар май материалдарын жеткізу;
- ... ... ... мен ... ... ... көрсету;
- жобалау-қарау жұмыстары;
- халық тұтынатын тауарларды, өндірістік тауарлар мен тамақ өнімдерін
өндіру және ... оның ... нан, нан ... ... мен
кондитерлік бұйымдар. өндірістік-техникалық өнімдер;
- өндірістік-техникалық сипаттағы тауралар, халық тұтынатын тауарлар,
ауылшаруашылық өнімдері мен екінші қайтара ... ... ... ... сатып алу, дайындау, өндіру, қайта өндіру, сақтау ... ... ... сатып алу және қайта сату, автомобильдерге
сервистік және техникалық ... ... ... ... ... сақтау және сату, сондай-ақ, мұнай өңдейтін
құрал-
жабдықтар;
- қосалқы шаруаларды ... ... ... желісін, сауда үйлерін, супермаркеттер мен тағы да
басқаларын ұйымдастыру;
- тұрғындарға көліктік қызмет көрсету, оның ішінде, жүк пен ... ... ішкі ... ... оның ... ... ... түрін
экспорттау
мен импорттау;
- әрекеттегі Қазақстан Республикасының заңына қарсы келмейтін басқа да
қызмет түрлері.
Қатысушылар салымдары жинағы 12,5 миллион ... ... ... ... ... ... ... ЖШС мүлігіндегі қатысушылардың үлестері
жарналық капиталдағы салымдармен сәйкес келеді және ... ... ... ... ... ... толғымен төленген.
2004-2006 жылдардағы кәсіпорын құрамы мен мүлкін талдаймыз /Қосымша А/.
Талданған үш жыл ... ... ЖШС ... екі есе ұлғайған. Кәсіпорын
активтері құрылымында 2004 жылы 63%, ал 2006 жылы ... ... ... ... қаражат сәйкес келеді, сәл 30%-дан асады.
Ағымдағы активтер тауарлық-материалдық қорлар, дебеторлық қарыз және ақша
түрінде берілген. ... 2004 ... ... ... ... ... 1,8% ... ал 2006 жылы олардың тепе-теңдік бағасы ... ... ... ... 28,2% ... ТМЗ мен ... ... өзгерістер байқалды, кәсіпорын мүлкінің жалпы сомасының 3,7%
-нан, 8,3% дейін өзгерді. Құны 4,5 есе ... ... ЖШС ... ... ... ... құрамында 19 мың теңге көлеміндегі
аяқталмаған өндірістің сомасы көрсетіледі.
Ағымдағы активтер құрылымы 2-суретте анық көрсетілген.
2004 жылғы ағымдағы ... ... ... қарыз 83,2% құраған,
ал дайын өнім, материалдар мен ... ... ... ... ... 8,7% ... ақша қаражаты 8,1% құрады. 2006 жылдың
нәтижелеріне қарағанда, ағымдағы акивтер құрылымы айтарлықтай ... ... ара ... 43,5% ... ... ал ... ... құны ағымдағы активтер құнынан 55% асып кеткен,
01.01.06ж. ақша қаражаты ағымдағы активтердің 1,1% ... ... 2 ... ... ағымдағы активтер құрылымы
Жеке және несие табыс көздерін қарастырайық /Қосымша Б/.
«Азон» ЖШС-нің жалпы ... 2004 жылы 51,7 ... ... Үш ... ... ... ... яғни, екі есе өсті.
«Азон» ЖШС капиталының құрылымы 3 суретте көрсетілген.
Үш жылдың ішінде жеке ... ... ... ... ... бұнымен бір уақытта өндіріс қызметін қаржыландырудың жалпы
сомасында несие капиталының үлесінің ... ... ... өскені
байқалады. Яғни, бұдан «АЗОН» ЖШС-нің несие көзіне тәуелділігін көруге
болады.
«Азон» ЖШС-нің ... ... ... ... ... болып табылады да,
12,5 миллион теңгені құрайды. 2002-2005 ... ... ... ... ... ... ... шығынның барын көрсетті. 2006
жылдың нәтижесі бойынша алынған таза ... қана ... ... ... ... 01.01.2004 жылдағы 8,5 миллион көрсеткішті 01.01.06 жылы
14,7 миллион теңгеге өсірді.
2002 жылы ... 35 ... ... ... ... 2007 ... басындағы
жағдаймен салыстырғанда, несие қаражатының қалдығы 33,4 миллион теңгені
құрайды.
Сурет 3. «Азон» ЖШС ... ... ... 5,4 есе ... ... ... ... табылады. Несие
қарызының меншікті үлесі үш жылдың ішінде 19,2 пайыздан 51,8 пайызға ... ... жағы ... екі ... ... ... ... тастағаны.
1 кестеде «Азон» ЖШС-нің қаржылық-шаруашылық жұмысын талдаймыз.
Үш жыл ішіндегі ... ЖШС ... ... ... ... ... ... пайда 47,3 млн. теңге құраған, 2005 жылы 36 млн. теңгеге немесе ... ... ... ал 2006 жылы пайда 2,3 есе өседі, табыс 83,5 ... ... ... құны ... ... ... болады: 20042004-
2005 ж.ж. бір деңгейде ... млн. ... ... ... өсім 85% құрайды. Талдау нәтижесінде 2005 жылғы өткізімнен
түскен табыстың төмендеуі өнімнің өзіндік ... ... ... салмағы 2004 жылғы 71,4 %-дан 2005 жылы 95,1% -ға ... ... 2006 жылы ... өсуі ... ... құннан да асып түсті,
соның нәтижесінде өзіндік құнның ара салмағы ... ... ... бұл кәсіпорынның жалпы көлемдік табысының өсуіне себеп болды
(Сурет 4).
Кесте 1.
Кәсіпорынның қаржылық-шаруашылық жұмысының негізгі ... ... |Өсу ... |
| |2004 |2005 |2006 |2005/ |2006/ |2006/ |
| | | | |2004 |2005 |2004 ... ... ... |33796 |34291 |63554 |101,5% |185,3% |188,1% ... құны, мың теңге | | | | | | ... ... ... түскен |47334 |36043 |83479 |76,1% |231,6% |176,4% ... мың ... | | | | | | ... ... ... |17353,5 |23000 |32750 |132,5% |142,4% |188,7% ... ... ... мың | | | | | | ... | | | | | | ... ... ... |33803,5 |38758 |55352,5|114,7% |142,8% |163,7% |
|орташа жылдық құны, мың | | | | | | ... | | | | | | ... ... қорлардың |2,7 |1,6 |2,5 | | | ... коэф ... | | | | | | |
| | | | | | | ... | | | | | | |
| ... |132 |230 |141 |174,2% |61,3% |106,8% ... Жұмыскерлердің орташа |14 |14 |14 |100,0% |100,0% |100,0% ... ... адам | | | | | | ... ... өнімділігі, мың |3381 |2574,5|5962,79|76,1% |231,6% |176,4% ... адам | | | | | | ... Қор ... |2,7 |1,6 |2,5 |59,3% |156,3% |92,6% ... ... көлемдік табыс, |13537 |1752 |19925 |12,9% ... ... ... | | | | | | ... ... ... ... |13684 |11889 |83,7% |86,9% |72,7% |
|теңге | | | | | | ... ... ... |-2775 |750 |7945 |-27,0% ... ... мың теңге | | | | | | ... ... ... ... |0 |0 | | | ... ... | | | | | | ... ... ... салығы|238 |0 |0 | | | ... Таза ... мың ... |-3013 |750 |7945 |-24,9% ... ... |51142 |61758 |88102 |120,8% |142,7% |172,3% ... құны | | | | | | ... ... |0,9 |0,6 |0,9 |66,7% |150,0% |100,0% ... рет | | | | | | ... ... ... |1,4 |0,9 |1,5 |64,3% |166,7% |107,1% ... рет | | | | | | ... ... активтер |257 |387 |239 |150,6% |61,8% |93,0% ... | | | | | | ... күн | | | | | | ... ... % |-8,9% |2,2% |12,5% | | | ... - ... ЖШС-нің 2004-2006 жылдар аралығында қаржылық
есептемесінен алынды.
Сурет 4 Жалпы өткізім ... ... ... пен
өзіндік құнның ара салмағының өзгеруі
Айта кететін жайт, өткізім көлеміндегі ... ... ... оның ... 2004 жылғы көрсеткішке ... ... ... ... 71,4% -ға ... осының нәтижесінде «Азон» ЖШС-нің өзіндік
құнды төмендету қорлары бар деген қорытынды жасауға болады.
Сурет 5. ... ... ... ... ... ... мың, ... Конструкт» ЖШС-нің іскерлік белсенділік көрсеткішінің ... ... ... ... = ... – сатудан түскен табыс
ЖОБ- негізгі қаражаттың жылдық орташа бағасы
2004 жылы = =2,7
2005 жылы = ... жылы = ... ... ... = ...... саны мен негізгі қордың айналым коэффициенті
365 – есептік кезеңнің ұзақтығы, негізінен 360 күнге ... жылы = ... жылы = ... жылы = ... беру ... ... ... айналым коэффициентімен бірдей
болады. Өйткені, формулалары бірдей болып келеді: .
Негізгі қордың айналым көрсеткішінің ... өсіп кету ... ... ... ... ... байланысты, өйткені, негізгі қордың
бағасының көлемі тұрақты ... ... ... 6).
Сурет 6. «Сити Конструкт» ЖШС-нің негізгі
қаражатының айналым көрсеткіші.
«Сити Конструкт» ЖШС-нің еңбек өндірісінің анализін жасаймыз
Еңбек ... = ... ... ... ... – Жұмысшылардың саны
2004 жылы = =3381мың теңге/адам
2005 жылы = =2574,5 мың теңге/адам
2006 жылы = =5962,8 мың ... ... саны ... ... үш ... ... 14 ... құрайды. Еңбек өндірісінің динамикасы толығымен сатудан
түскен ... ... ... егер де 2004 жылы бір ... өнімнің 3,4 миллионнан келсе, 2005 жылы – 2,6 миллион, ал ... ... бір ... 5,9 ... ... ... өндіріс
жазып алынған.
2004 жылғы жұмыс қорытындысы бойынша 3 миллион ... ... ... ... ... ... болып, 2006 жылы пайда 2,2 пайыздан 12,5 пайызға дейін
өскен.
Активтер мен ағымдағы активтер айналымдылығы көрсеткіштерінің ... ... ... = ,
(3)
Мұндағы,
П – өткізім ... ... ... ... жылдық құны
2004 жылы = =0,9
2005 жылы = =0,6
2006 жылы = =0,9
Ағымдағы ... ... ... = ... П – ... пайдасы
АА- кәсіпорынның ағымдағы активтерінің орташа жылдық құны
2004 жылы = =1,4
2005 жылы = ... жылы = ... жылы ... ... ... ... артты. Бұл көрсеткіш
айналымдық қаржының әрбір теңгесі 2004 жылы 1,4 ... 2005 жылы ... ал 2006 жылы 1,5 ... ... көрсетеді. Бұл «Азон» ЖШС-нің
2006 жылы ... ... ... ... ... айналымның ... = ... С – ... саны ... ... ... айналымдылығы
коэффициенті
365 – есептік кезең ұзақтылығы, әдетте 360 алынады
2004 жылы = =257
2005 жылы = ... жылы = ... ... бір ... ұзақтылығы күнмен санағанда 2004 жылы
257 күн; 2005 жылы 387 күн; 2006 жылы 239 күн болды, яғни ... ... ... 148 ... ... ... ... капиталының
қажеттілігі 37401,9 мың теңгеге дейін азайды. Бұл сома 2006 ... тыс. ... ... ... ... мен 2006 жылғы бұрынғы
айналымдық ... ... млн. ... ... ... ... арасындағы айырмашылық ретінде есептелген.
Ағымдағы активтерді бекіту коэффициенті = , ... жылы = ... жылы = ... жылы = ... ... 1 ... өнімді шығаруға 2004 жылы 71 тиын, 2005
жылы 108 тиын, 2006 жылы 66 тиын айналымдық қаржы ... ... ... Бұл ... ... 42 ... ... төмендеген. Яғни бұл
көрсеткіш ... ... ... ... ... ... ... активтер айналымын талдай келіп, ... ... ... жылдамдығының артқанын анық байқадық.
Есептелген көрсеткіштерді 2 кестеде көрсетеміз.
Мінеки, активтер айналымдылығын бағалау үш жыл қатарынан активтер ... ... ... 0,9-1,5 ... ... ... ... кәсіпорын активтері бір жыл ішінде бір де бір айналым жасамайды, ал
ағымдағы активтердің ... 0,9-1,5 ... 2) ... ... талданған кезеңде «Азон» ЖШС-нің капиталдық құрылымы браз
өзгерістерге ие болды: 2004 жылдың басында ... ... ... ... 0,51 (), ал 2006 ... ... 0,59 ()
құрады , бұл оның айналымдық жылдамдығының артуына түрткі болады.
Кесте 2.
2004-2006 жж айналым ... ... ... ... |2004ж. |2005ж. |2006ж. |2006ж. |
| | | | | |2004 ж. |
| | | | | ... |
| | | | | ... |
|1 ... өткізімінен түскен табыс, |47334 |36043 |83479 |6,79 |
| |мың ... | | | | |
|2 ... ... ... мың |33803,5 |38758 |55353 |0,322 |
| ... | | | | |
|3 ... активтер |1,40 |0,93 |1,51 |0,11 |
| ... ... | | | | |
|4 ... ... бір |257 |387 |239 |-16 |
| ... ... күн | | | | |
|5 ... активтерін бекіту |0,71 |1,08 |0,66 |-0,05 |
| ... | | | | |
|6 ... ... ... құны |51142 |61758 |88102 |36960 |
|7 ... ... рет |0,9 |0,6 |0,9 | ... - ... ... 2004-2006 жылдар аралығында қаржылық
есептемесінен алынды.
Дебиторлық қарыз көбейгенде ... ... ... ... ... материалдарды сатып алуға, еңбекақы төлеуге, т.б.
қажетті қаржылық қорлардың жетіспеушілігі пайда болады. ... ... ... ... ... мерзімін қысқарту тиімді.
Сурет 7. «Азон» ЖШС –нің активтер айналымдылығы көрсеткіштері.
2.2 Шағын және орта бизнес субъектілерін несиелендіру
облысында «Альянсбанк» ... ... ... мен ... ... АҚ ... қызмет нарығында 10 жылдан астам ... ... ... ... келе ... ... деңгейдегі Қазақстан
Банктерінің бірі. «Альянс Банк» АҚ 1999 жылдың 13 ... ... ... банкі» ААҚ (Семей қ.) мен «Иртышбизнесбанк» ААҚ (Павлодар қ.)
бірігуі нәтижесінде ... ... ... ... ... табылады.
Альянс Банктің дамуының қаржылық көрсеткіштері қарқындылығы ... банк ... ... қарқындылығынан көш ілгері
келеді.
Альянс Банк небары үш жыл ... ... ... ... 6 ... 15 ... ... көтерілді, халықаралық қаржылық
институттармен қарым-қатынас жасасты (банк үш синдикаттық қарыз алды, оның
екеуін жауып тастаған), халықаралық рейтингке ие ... ... ... ... ЖАҚ Қазақстан Республикасындағы
жалғыз депозитарий және ҚР Қаржы ... мен ҚР ... ... ... ... ... ... өкілетті депозитарий болып ... ... ... муниципалдық және мемлекеттік емес
(биржада ... ... ... ... ... ... ... негізгі еншілес принципі – несие жағындағы қауіп-
қатердің төменгі көрсеткіші бойынша тұтынушыны барынша қанағаттандыру. Кез-
келген банк ... ... ... ... ... ... мүмкіндігі мен
құзыреттілігінде бақыланған жағдайда жетістікке жетеді.
Несие ... ... банк ... де ... ... ... ... жатқанда және қосымша инвестицияны тарту үшін
халықаралық қарыз капиталдары ... шығу ... ... ... ... Банк активтері, әсіресе, несиелер қаражатты, шығын мен зияндарды
кез-келген уақытта жабатындай жеткілікті өтімді ... ... ... үшін табыс көлемін де қолайлы ету қажет.
«АльянсБанк» АҚ –ның несиелік саясатында несиелік ... ... ... мен тактикасы бар. Стратегиялық бөлігі банктің
несиелеу саласындағы ... ... мен ... ... тұрғысында - өткізім үшін пайдаланатын қаржылық және ... ... АҚ ... саясаты «Қазақстан Республикасы Банктері мен
банктік ... ... ... ... ... ... актілерінің нормативтеріне, өз Жарғысына және ... ... ... ... ... ... саясат мәселелері бойынша банк стратегиясы стратегиялық
жоспардың негізгі бөлігі болып ... және ... ... ... мен
табыс көрсеткіштерін үздіксіз арттыруға бағытталған. Банк ... ... ... ... ... ... шеңберін кеңейту;
- кәсіпорындар, салалар мен аймақтар дамуына тікелей байланысты ... ... ... ... бағытталған қатынастарды құру және
дамыту;
- бар күшін корпоративті клиенттерге, шағын және ... ... мен ... ... ... ағымдары бар жеке
кәсіпорындарға, ... ... ... және тиімді ұсыныстарға
жұмылдыру.
Несиелендіру лимиттері мен ... ... ... бір ... ... беру мерзімі бойынша лимит,
- несиедендіру валютасы түріндегі лимит: KZT, USD, KZT/USD,
- Банк қызметкерлеріне ... ... ... лимит.
- Банк екі (немесе одан да көп) қарызгердің несиесін үшінші жақпен ... ... ... арқылы береді.
Несие бойынша және/немесе кепіл, аккредитив, бір клиентке немесе ... ... ... ... ... баланстан тыс міндеттер бойынша
қарызы банктің жеке капиталының 25 ... ... ... ... ... істейтін, дауыс беретін компания акцияларының 10
пайыздан астамының иегерлерін банкпен ерекше қатынаспен ... ... деп ... ... ... және/немесе кепіл,
аккредитив және басқа да инсайдерлер бойынша жиынтық қарызы банктің жеке
капиалының 10 ... ... ... ... ... ерекше қатынастағы
байланысты қарызгерлердің (инсайдерлер) тәуекелі сомасы ... ... ... аспауы тиіс.
Қазақстан Республикасындағы экономикалық және әлеуметтік жағдайын және
оның динамикасы, несие нарығының жағдайы, банк ... ... ... ... ... ала ... несие кезіндегі басты бағыттарға
мыналарды жатқызамыз:
1) қарызгер типі ... ... ... – жақсы қаржы көрсеткіші, менеджменті, өнім/қызмет
көрсетуі, беделі, қаржылық және несие тарихы бар ... мен ... жеке ...... ... ... ... асырып жатқан
кәсіпкерлер, ірі депозитті есеп шотты ашуға мүмкіндігі бар жеке ... ... ... бар жеке ... несие мақсаты бойынша - әрекеттегі бизнесті дамыту ... ... ... ... материал және басқа да ... ... ... ... ... алу), ... ... нарықтағы конъюктураға қатысты);
3) несиені кепіл затпен қамтамасыз ету түрі бойынша:
- «Альянсбанк» АҚ-да ... ... ... ... үйге деген жеткілікті сұранысы бар аймақтардағы тұрғын
үйлер (пәтерлер, коттедждер, сатып алынған жер телімі бар үйлер);
- өнеркәсіптік және ... ... ... мен ... ... ... аудандарында орналасқан ... ... ... қонақүйлер және басқалары. Сондай-ақ, өндірістік алаңдар
және/немесе ... ... ... ... жағдайдағы отандық және шетелдік жеңіл автокөліктер;
- халық тұтынатын ... ... ... ... ... болмаған).
4) несие мерзімі бойынша – қысқа мерзімді (1 жылға дейін).
Несиелендіру кезінде керексіз бағытқа мыналар жатады:
- жаңа ... ... ... ... ... ... ... барлау, бастапқы инвестициялар (құрал-жабдықты, өндірістік
алаңдарды алу);
- кепілсіз несие беру: аяқталмаған ... ... ... ... ... ... үйлерге, қала сыртындағы жылжымайтын мүлікке, зергерлің
бұйымдардағы қымбат тастар мен қымбат металдарға, өнер ... ... мен ... ... ... ... жылжымайтын және
жылжымалы нысандарға, патенттерге, лицензия мен ... ... ... ... ... ... бағыттар:
- жұмыс түрі бойынша – қару және әскери техниканы ... ... бар ... сату мен ... ... тыйым салған барлық жұмыс
түрлері;
- несие мақсаты бойынша – басқа қаржылық мекемелер берген ... ... ... жабу, өндірістің Жарғылық қорына енгізу үшін несие беру,
өндіріс Жарғысына сай келмейтін мақсатта беру, спекуляциялық ... ... ... ... ... елеулі зиян келтіретін жобаны
несиелеу;
- кепілдік қамтамасыз ету түрі ...... ... ... болып
табылмайтын депозиттік қаражат (мәселен, сақтандыру компанияларының
сақтандыру резервтері), аса қажетті заттар мен киілетін ... мал, ... ... бар, ... әсер ... қару және ... азаматтық айналымнан тәркіленген мүлік;
- бюджеттік және төлеуге қабілетсіз ұйымдардың кепіл беруімен несие беру,
тұрақты табысы жоқ тұлғалардың кепілдігі бойынша.
Несие процесін ... ... ... келесі қатарын қарастырады:
- несиеге тапсырысты қабылдау, қарау және сараптау;
- ... ... ... ... ... ... дайындау;
- несиенің кепілін тексеру және бағалау;
- заңды қорытындыны дайындау;
-несиеге рұқсат беру және құптау үрдісі;
- ... ... ... ... ету және келісімдерді заңдастыру;
- берілген несиенің мониторингі және оны қайтаруын бағалау.
Франт-кеңсенің жұмыскері Клиентке алдын-ала берілген кеңестің ... ... ... ... ... Қарыз беру туралы шешімді
Несие комитеті береді.
Франт-кеңсенің жұмыскері қарыз бойынша ай ... ... ... ... ... үшін қосылатын пайыздық төлемді Қарызды қайтару есебін
еске ала ... ... ... шығады.
Клиенттің төлеу қабілеттігі алдын-ала есептеу кезінде төменде көрсетілген
міндетті ... бәрі де ... ... ... мен ... ... төлемдер, отбасы шығыны, ... ... ... ... ... ... өтеу, қарызға алған тауарлардың ... ай ... ... ... ... және басқа да төлемдер.
2.3 «Альянс Банк» АҚ-ның кәсіпорындар мен кәсіпкерлердің
айналымдық қаражаттарын несиелендіру бағдарламаларын талдау
Банк қызметі ... ... ... ... ... ... ал ... экономиканың дамуы көптеген банк өнімдерінің жаңа
түрлерінің пайда болуын талап етеді.
Кесте 3.
| ... ... ... |1/12/2005 |
| ... |Ара ... (%) ... млн. ... |Ара ... |
| |млн. ... | | |(%) |
| ... ... |Сомасы |Үлес ... |
| ... ... ... |
| |е |(%) | |(%) | ... қорының |210 ... | | | | | ... ... |180 ... ... | | | | | ... пен ... |
|қаражаттың ара | | | | | ... | | | | | ... ... |>1,5 |1,2-1,5 |0,8-1,2 |0,6-0,8 |1 |0,8-1,0 |0,5-0,8 |0,3-0,5 |15% |10%-15% |5%-10% |2%-5% |3 |2-3 |1-2 |1 |8% |6%-8% |4%-6% |2%-4% |8% |6%-8% |4%-6% |4%-6% |4%-6% |
|- ... сауда |>15% |12%-14% |8%-12% |5%-8% |

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 63 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Аймақтық нарықтың дамуы және қалыптасу ерекшеліктері22 бет
Кәсіпорынның өндіріске, өнімді сатуға жұмсалған және басқа да шығындары29 бет
Мемлекеттік басқарудың мәні және оның экономикалық процестерді әрі қарай дамытудағы рөлі30 бет
Кәсіпорын қызметіндегі айналым капиталының мәні мен ролі81 бет
Кәсіпорын қызметіндегі айналым капиталының мәні мен ролі туралы89 бет
«Қаржы нарығы және делдалдар» пәні бойынша негізгі дәріс материалдары75 бет
Микроэкономика пәнін зерделеу186 бет
Несиенің қажеттілігі және оның мәні мен капиталы26 бет
Корпоративті мәдениет3 бет
Кәсіпорынды ақша ресурстарымен басқарудағы қаржы менеджментінің рөлі23 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь