Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктердің лизингтік операциялары

Кіріспе

І Бөлім Лизингтің теориялық негізі
1.1 Лизингтің мәні, түрлері және оның классификациясы
1.2 Лизингтік төлемдерді есептеу әдістері
1.3 Лизинг . халықаралық тәжірибеде

ІІ Бөлім Қазақстан Республикасындағы коммерциялық банктердің лизингтік операцияларына талдау
2.1 Қазақстан Республикасындағы лизингтің даму кезеңдері
2.2 Коммерциялық банктердің лизингтік операциялары
2.3 АҚ «АТФ . лизингтің» операцияларына талдау

ІІІ Бөлім Қазақстан Республикасындағы лизингтік қатынастарды дамыту жолдары
3.1 Лизинг бизнесінің даму перспективалары
3.2 Лизингтік операцияларды сақтандыру

Қорытынды

Пайдаланылған әдебиеттер

Қосымшалар
Мемлекеттің қаржы жүйесінің негізгі буыны халық шаруашылық салаларындағы кәсіпорындардың қаржылары болып табылады. Міне осы буында ңақты түрлі экономикалық қатынастар жүргізіледі.
Қазақстан нарыктық катынастарға еселеніп отырған дағдарыс кезеңіндс өткен. Бұл дағдарыс өндірістің құлдырауы мен сауда-экономикалық қатынастардың жаппай бұзылуының, бағалардың қарқынды өсуі мен инфляцияның өршей түсуінің салдары, мұның нәтижесінде инвестициялық белсенділік күрт төмендеді.
Қазақстан экономикасының дамуының өзекті мәселелерінің бірі экономиканың базалық және басыңқылы салаларындағы негізгі құралдардың физикалық және моральді тозуы. Бұл мәселені шешуде біздің ойымызша лизингтің, инвестициялаудың ерекше түрі ретінде, маңызы өте жоғары.
Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаев Ұлттық экономиканы көтерудің басыңқы шаралардың бірі инвестицияларды пайдалану деп айтқан. Бұл орайда экономиканы құрылымды өзгертуде және көп жылдық дағдарыстан шығуда лизинг алдыңғы қатарлы және тиімді каржыландыру түріне айналады.
Қазакстанның лизинг арқылы инвестицияларды тартудың тәжірибиесін лизингтің пайда болуы, табиғаты және түрлерін; Республикамыздағы лизингтік нарықтың қалыптасуы мен дамуындағы колдаушы және кедергі факторларға талдау жүргізілген.
Бұл тақырыпты таңдауымның негізгі себептері, біріншіден Қазақстан Республикасында лизинг нарығы әлі де толығымен қалыптасып, игерілген жоқ; екіншіден лизинг арқылы экономиканы инвестициялау бірден-бір дұрыс жол деп есептеймін. Зерттеудің негізгі мақсаттары: лизингтің теориялық негіздерін зерттеу және оның шетел тәжірибесін ескере отырып Қазақстандағы даму жолдарын іздеу.
        
        Мазмұны
| |Кіріспе | |
| | | ... ... ... теориялық негізі | ... ... ... ... және оның ... | |
|1.2 |Лизингтік төлемдерді ... ... | ... |Лизинг – халықаралық ... | |
| | | ... ... ... ... ... ... | |
| ... ... ... | ... ... ... лизингтің даму ... ... ... ... лизингтік операциялары | ... |АҚ «АТФ – ... ... талдау | |
| | | ... ... ... ... ... ... ... |
| ... | ... ... бизнесінің даму перспективалары | ... ... ... ... | |
| | | |
| ... | |
| | | |
| ... ... | |
| | | |
| ... | ... ... жүйесінің негізгі буыны халық ... ... ... болып табылады. Міне осы буында
ңақты түрлі экономикалық қатынастар жүргізіледі.
Қазақстан ... ... ... отырған дағдарыс кезеңіндс
өткен. Бұл дағдарыс өндірістің ... мен ... ... ... ... ... өсуі мен инфляцияның
өршей түсуінің салдары, мұның нәтижесінде инвестициялық белсенділік күрт
төмендеді.
Қазақстан ... ... ... ... ... базалық және басыңқылы салаларындағы негізгі ... және ... ... Бұл ... шешуде біздің ойымызша
лизингтің, ... ... түрі ... маңызы өте жоғары.
Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаев Ұлттық экономиканы
көтерудің басыңқы шаралардың бірі ... ... деп ... Бұл
орайда экономиканы құрылымды өзгертуде және көп ... ... ... ... ... және ... ... түріне айналады.
Қазакстанның лизинг арқылы инвестицияларды ... ... ... болуы, табиғаты және түрлерін; Республикамыздағы лизингтік
нарықтың қалыптасуы мен дамуындағы ... және ... ... талдау
жүргізілген.
Бұл тақырыпты таңдауымның ... ... ... ... ... ... әлі де толығымен қалыптасып, игерілген жоқ;
екіншіден лизинг арқылы экономиканы инвестициялау бірден-бір дұрыс жол ... ... ... ... лизингтің теориялық негіздерін
зерттеу және оның ... ... ... ... ... ... ... Бөлім. Лизингтің теориялық негізі.
1.1. Лизингтің мәні, түрлері және оның ... ... ... ... ... операцияның б.э.д. 2000 жылдай бұрын ертедегі
Вавилонда жасалғандығы белгілі. ... ... ... ... 1760 жылы
қабылданған Хаммурапи патшаның заңдарында лизинг туралы бірнеше баптарды
көрсеткен. Рим ... ... ... заң актілері Юстиан
Институцияларында ... ... ... ... ... жасалғандығы туралы нақты зерттеулер ретінде 1877 жылы "Белл
Телефон Компани" деген американдық компанияның телефондарды сатудың ... ... ... тиек ... "Юнайтед Стейтс лизинг корп" атты
алғашқы лизингтік компания 1952 жылы ... (АҚШ) ... 1962 жылы ... ... ... бірінші лизингтік компания
Дюссельдорфта (Германия) пайда болыпты.
"Лизинг" сөзі ... ... ... ... ... ... ... деген
мағынаны білдіреді. Осыдан барып бізге мынадай ... ... ... ... ... болды, оның жалға беруден айырмашылығы неде?
Айта кетер болсақ "жалға беру" сөзі ол мүлікті белгілі бір ... ... ... ете ... ... ... қолдануға беру. "Жалға беру"
шартында, жалға беруші өзінің жеке меншік-мүлкін өзіне ... емес ... көру үшін ... біреуге береді. Бұл шартта екі жақтың болатыны айдан
- анық. Ол жалға беруші мен ... ... - бұл ... ... ... ... құрал-жабдықгарды,
машиналарды, ЭЕМ, ұйымдастыру техникаларды, өндіріске, сауда-саттыққа және
қоймаға арналған ... ... ... ... ... ... ... мерзімге пайдалануға беруін қарастыратын жалға беру
шартын білдіреді.
Лизингтік мәмілеге келесі субъектілер ... ... ... ... - ... ... іске асыру барысында
меншікті ... ... ақша ... ... ... ... ... лизинг алушыға белгілі бір төлемге, уақытқа ... ... ... біткен ... ... ... ... ауысуынсыз ... ... ... ... заңды тұлға.
- Лизинг алушы - ... ... ... ... белгілі бір төлемге, уақытқа және шарттар ... ... үшін ... міндетті жеке немесе заңды тұлға.
- Мүлікті сатушы (жабдықтаушы) - ... ... ... ... ... лизинг берушіге немесе лизинг алушыға белгіленген уақытта
лизинг объектісін сатушы жеке ... ... ... Банк ... ... да несиелік мекеме) - ... ... ... ... ... ... ... заңды тұлға. Сонымен қатар
лизинг нарығындағы арнайы субъектілерді көрсетуге болады, Оларға:
- Сақтандыру компаниясы - лизинг мәмілесін іске ... ... ... әр ... ... ... заңды түлға. Лизингтің кез-
келген субъектісі Қазақстан Республикасының резидент немесе резидент емес
тұлға болуы ... ... ... ол ... ... ... ... қызметтің субъектісі бола алады.
Банктердің лизингтік операциялары несиелік операцияларымен ұқсас болып
келеді. Алайда, ... ... ... ... ... төленіп, мерзімі аяқталғаннан кейін де лизинг объектісінің лизинг
берушінің меншігінде қала ... ... ... Ал, ... ... ... ретінде қарыз алушының берген кепілдігі қалады.
Лизингтік мәміле бұл лизинг беруші, лизинг ... және ... ... ... ... ... ... үшін қажетті
келісім-шарттар жиынтығы.
Лизинг объектісі ретінде ғимараттар мен ... ... ... ... жер ... және т.б.
тұтынылмайтын заттарды ... ... ... ... мен ... ... объектісі болып табылмайды.
90-шы жылдардың бірінші жартысында, нарықтық ... ... ... ... ... ... ... банктер, несие
орталықтарында және жай ғана мекемелерде қолданыла бастады.
Осы сияқты ... ... ... ... ... жаңа
инвестицияның қайнар көзі болып табылатын «қаржылық жалға беру» немесе
«қаржылық лизинг», басқаша айтсақ жай ғана ... ... ... ... жалға берудің жаңа түрін енгізуге
үлкен әсерін тигізді.
Қаржылық ... ... ... мүлікті шығарушы мен оны қолданушының
арасында қаржы жұмысы бойынша делдал (посредник) жүреді. Оның ... ... ... лизиг - жеке меншік мүліктік белгілі бір төлемақыға ... ... ... ... ... ... мүліктік және
экономикалық қатынас. Ал классикалық лизинг бойынша үш тұлганың ... ... ... ... ... ... және ... сатушы.
Лизинг операциясының мәні мынада: артық қаржы жоқ потенциялды лизинг
алушы лизинг мекемесінде шарт жасауға ... ... ... ... ... алушы өзіне алатын мүлікті жақсы білетін
сатушыны таңдайды, ал лизинг беруші меншігіндегі мүлікті лизинг алушыға
лизинг ... ... ... уақытша қолдануға береді. ... ... - шарт ... мүлік лизинг берушіге қайтарылады немесе
лизинг алушының жеке меншігінде қалады.
Егер сатушы немесе лизинг беруші, немесе ... не ... ... ... ... онда ... ... саны екіге қысқарады.
Егер лизинг мүлігі өте қымбат ... ... ... саны ... Ол лизинг берушінің қаржы мөлшеріне байланысты.
Мүліктік қатынас жағынан қараганда лизинг шарты екі сатыдан ... ... алу ... Мүлікті уақытша пайдалану күкығы.
Бұл кұқықтар өртүрлі келісім шарт арқылы ... ... ... ... ... біткеннен кейін
сатылады деп алдын-ала көрсетсе, онда мүлікті уақытша пайдалану қатынасы
сату-сатып алу ... ... да, ... ... мен ... тек ... болады.
Айта кетерлік бір жайт лизинг процесі кезіндегі барлық элементтер бір-
бірімен тығыз байланысты.
Мүлікті уақытша қолдану ... ... ... ... сату-сатып
алу туралы келісім шарттарға өз күшіне енгеннен кейін ғана ... ... бір ... ... ... ... ... істі атқаруға бастама болады,
ал лизинг процесіне қатысушылар тығыз ... бола ... ... ... қызмет атқарады. Бірінші сатыда, құрал-жабдықты жөндеуші
және болашақ лизинг беруші сату-сатып алу ... ... ... ... және ... ... ретінде таныла алады. Осыдан мүлікті пайдаланушы,
сату-сатып алу келісімшартында ... ... ... да, ... ... ... болып қала береді. Сату және сатып алу келісімшартының
техникалық ... ... ... ... алу ... дайындаушы
мен лизинг алушының арасында шешіледі, ал лизинг ... ... ... ... ... сатыда мүлікті сатып алушы, сол мүлікті лизинг беруші ретінде
уакытша колдануға ... ... ... ... ... ... қолданушы мен лизинг берушінің арасында ... ... ... ... ... тұрғанымен, құрал-жабдықтың сапасына қатысты
жауапкершілігі пайдаланушының алдында қала ... ... ... де ... ... мына бір құбылыс атқарады:
Ол мүлікті уакытша ... беру ... Ал ... сату және сатып алу
қатынасы екінші орында. Сондықтан да ... ... ... ... ... ... көбірек көңіл бөлген
жөн.
Экономикалық жағынан лизинг ... және ... ... ... Осылайша несиелік қарым-қатынастары үш үлкен принципке тоқталады.
1. Несие белгілі бір мерзімге ғана беріледі.
2. Белгіленген мерзімнің қайтарылуы (возвратность)
3. ... ... үшін ... бір ... ... бойынша мүлік иесі, затын уақытша басқа біреуге ... ... ... ... оны ... алады, ал жасаған ... ... ... Сырт ... ... қатынасының элементі сияқты. Бірақ,
қатысушылар ақшамен ... ... ... ... ... ... ол
тауар нссиесіне, ал формасы жағынан инвестициялык, қаржыландыруға ұқсайды.
Лизинг шарты толық ... ... үшін ... ... өзінің жеке
қаржысы болуы керек немесе ол "арзан" ақшаға қолы жете алуы керек. "Арзан"
ақшаға қол жеткізу ... - ... ... ... ... ... жасалған лизинг компаниялары.
Лизингтің бүкіл әлем таныған, ең белгілі түрі ... ... ... ... ... ... ... оперативті лизинг деп
атайды. Лизингтің осындай түрлерге бөлінуі көбінесе мүлікті қолдану уакыты
және тәуекелге бел ... ... ... ... байкаусызда бүлінуімен
байланысты.
Оперативті лизингте келісімшарт мерзімі мүліктің пайдалану мерзімімен
қысқа болады және лизингтік төлемдер ... ... ... ... ... ... ... мүлікті уақытша колдануға бірнеше рет беруге мәжбүр болады
және де оның ... ... жоқ ... ... ... жоғалтады. Осындай
шарттарға байланысты оперативті лизингтің құны қаржы лизингінен анағұрлым
жоғары болады.
Қаржы лизингіне жалға беру мерзімінің ұзақ ... ... ... (көп
немесе барлығының амортизациясы) үлкен болуы тән. Лизинг шарты уақытында
лизинг беруші лизинг ... ... ... ... ... ... алады және лизинг шартынан өзіне пайда көреді.
Отандық әдебиеттерде көп жағдайда, лизинг деп машиналарды, жабдықтарды,
транспорт түрлерін, кұрылыс салуда алатын жал ... ұзақ ... ... деп түсінеді. Бірақ "лизинг" түсінігінің тар мағынасын ... ... ... қатынас формасында оның мәнін толығымен ашпайды.
Лизингтің арендасы едәуір үлкен айырмашылығы бар. ... ... ... ... ... тек ұзақ ... қолдануға ғана алмайды.
Оның мойнына жеке меншік ... ... ... ... ... ... ... мүлік ақысы, кездейсоқ жағдайда мүлік жоғалса
орнына келтіру, оны сақтандыру және ... ... ... ... ... ... беруші мүлікке жеке меншілік етеді.
Лшннгті келісім объектісінің өлімі мен қолдана алмасушылығы ... ... ... ... ... жалға алушыдан
айырмашылығы - ... ... ... ... ... ... үшін әр ай ... ақша төлейді, оның толық бағасын ... ... ... ... ... ... ... лизингті
беруші барлық кепілдік міндеттерінен басталады деп есептелінеді, ал
лизингті алушы ... ... ... ... ... қояды.
Лизингті беруші объектіні ... ... ... , мұндай тәсіл дәлелденген. Сонымен қатар, міндеттерді
осылайша бөлу объектіні күтудің ... ... ... ... мынаны да есепке алу қажет, егер жалға беру жалға алушы мен
жалға берушінің арасындағы екі ... ... ... ал ... контракт
үнемі үш жақты немесе көпжақты мінезге ие. Оны келесі ... ... ... экономистер лизингті, белгілі бір товарды үшінші ... ... ... ретінде қолдану және оғган ... орта және ... ... беретін, арнайы лизингтік компанияның делдалдылық негізінде
негізгі қорға қаржы белу ... ... ... ... ... бір тәсілі деп қарастыру, лизингті ... ... ... ... және оның ... бөліп-бөліп қайтаруға
мүмкіндік беруінен бастау алады, былайша айтқанда ... ... ... продукцияны жалға алу ... ... ... ... ... ... қамтылған іскерлік қарым-
қатынастағы жаңа формалар деп есептейді. Сонымен катар оның ұзақ ... ... ... ... несиелеу формасы деп те қарастырады.
Тар және бірмағыналы қатардағы анықтамалар бойынша, ... ... ... несиелеу формасы, товарды жалға алу формасы -
лизингнтің көп ... ... ... ... ... ... – несие»,
«лизинг - жалға беру», «жалға беру – ... ... - ... ... - ... алу», «сату-қарсы лизинг», «сатып алу ... ... ... ... бір ... лизинг сауда-қаржылық
несие қаржы-коммерциялық операция деп түсіндірілсе, баска ... ... - ... беру, кейде - несие - жалға берушілік келісімі деп танылады,
Австрияның атақты бизнесмендерінің бірі ... ... ... ... ... ... ... деген кітабында "Лизинг ол не, жалға беру
кепілі ме, әлде несие алу ... ме?" ... ... қояды да, "Тұтастай
алғанда, лизинг жоғарыда аталған ... ... ... ерекше түрдегі келісім" деп жауап береді.
Лизинг мәселесімен айналысатын көптеген ресейлік экономистер "лизинг -
аренда мен ... ... ... ... ... байланыстыратын сфера" деген
ұқсас пікірді ұстанады.
Е.Кабатов, Е. ... ... ... ... "лизинг" түсінігіне
кең мағына берушілердің ... ... ... ... комплексті
келісімдер қарым-қатынасын қамтиды жөне екі ... одан да көп ... ... ... ... ... ең ... сату-сатыл алу және
мүлікті жалға алу келісімі.
Е.Чекмарева былай дейді: "Лизингге негізгі, ... ... ... ... ... ... беру қатынасы. Көмекші рольді мүлікті сату-сатып
алу қатынасы атқарады. Бұл ... ... ... ... ... ғана ... ... бірге колданушы мүлікті алған
жағдайда лизинг келісімі біткен соң, ... ... ... ... да ... жылы ... ... халықаралық қаржы лизингі туралы қабылданған
конвенцияда да осындай амал бар, онда ... ... ... ... ... ... комплексі деп түсіндіріледі, онда
лизинггік компания қолданушының ... мен ... ... оған ... уақытша қолдануға береді, келісім мерзімі ... ... ... жеке ... ... ... ... қатынаста лизинг қаржы операциясы, қаржы бөлуді жүзеге
асыру амалының жаңа ... деп ... Егер ... ... ... және ақылық шартпен мүлікті уақытша колдану деп
түсінсек, оны ... ... ... несие ретінде бере аламыз. Осы
тұрғыдан алып қарағанда, ... ... ... ... ... ... ... бір формасы немесе дәстүрлі банктік қарыздарға жататын еді,
Кез-келген ... ... ... ... - ... ... несие операциялары. Мүліктің иесі ... өз ... ... ... ол мүлікті толық бағасына сатып алады,
жекешелендіреді, содан белгілі бір ... ... ... ... ... сол
сумманы орньша қояды.
Сондықтан экономикалық мағынада ... - ... ... ... ... ... ... форма немесе несие. Мұндай несиелік
қарым-қатынастарда субъект ретінде қарыз беруші - ... ... ал ... ... алушы болады, қарыздың ... ... ... ... және т.б, негізгі элементтер.
Қарызға берілген лизингтің бағасы сыртқы формасы жағынан коммерциялық
несиеге ұқсас, ... ... ... ... ... бар.
Бұл коммерциялық несие және лизингті жеке меншіктік ... ... ... ... ... товарды уақытша
қолдануға берумен бірге, келісім объектісі, яғни товарға жеке ... ... да ... Меншікке товарды пайдалану құны , дәл қазір төлеуге
мүмкіндік жоқ, ... ... ... ... кезінде мүлікті пайдалану құқығы басқару құқығынан ерекшеленеді.
Лизингті беруші қолдануға берілетін мүлікті басқару құқығын ... ... ... оны пайдалану құқығы лизингті алушыға көшеді. Осы ... ... ... ... ... төлем жүргізіп отырады,
Лизинтің уақыт мерзімі біткен соң, объект лизинг берушінің жеке ... ... да ... ... ... ... ... келісім бойынша
объектіні қолданудың уақыт мерзімі біткен соң, оны сатып алу ... ... ... ... ... ... соң, жеке меншікке құқығы бар.
Коммерциялық несие де, лизинг те де ... және ... ... байланысы көрсетіледі. Коммерциялық кредит кезінде несиелік келісім
сату-сатып алу актісіне негізделген, оның ... ... ... ... Лизинг кезінде сату-сатып алумен бастала бермейді,
себебі ол лизингтік компанияның жеке меншігі де бола алады, және әрқашан ... ... ... лизинг алушы сатып алумен аяқтала бермейді.
Коммерциялық ... ... ... ... де, ақшалай жабылады.
Лизингте де ... ... ... беріледі. Экономикалық табиғаты ... ... - ... ... түрінде қолдану төлемі. Келісім
біткеннен кейін, лизинг берушіге, қағида бойынша объект натуралды - ... ... ... ... ... ... ... мүскін, онда төлем жабдықты ... алу ... ... ... ... ... ... формасы ретінде жүзеге асуы
мүмкін. Коммерциялық кредит қысқа мерзімді. Классикалық лизингте, ... әрі орта ... және ... ... ... бірге, ұзақ
мерзімді жалға алу да бар.
Лизинттің несиеден өзгешелігі бар, ... ... ... ... ... ... жеке ... құқығы бар. Оның қарызы өтелген соң,
мүлік жалға алушының меншігіне айналады. Лизингті қарым-қатынастарда жалға
алудың ... ... ... соң, ... лизинг берушінің меншігіне
айналады.
Перов В.А. былай дейді: «Лизингтің феномені 70 ... ... ұзақ ... ... алу ретінде ғана емес, жалға алу қатынастары,
кепілдікпен несие алуды қаржыландыру ... ... ... және т.б. ... механизмдері бар жаңа, дәстүрлі емес,
спецификалық, перспективті қаржыландырудың ... ... бар ... ... ие ... түсінікке кеңірек берілген амал. «Сыртқы экономикалық білім
негіздері» ... ... - ... ... «Лизинг - машина және
жабдықтарды ұзақ мерзімге жалға алу, ... ... ... жеке ... сақтап қалуға негізделген, инвестицияны қаржыландырудың және өтімді
активизациялаудың салыстырмалы жаңа ... ... ... ... ... транспорт түрлерін ... ... ... ... ... ... береді, сонымен
бірге келісім біткенге дейін оларға меншік қаржы ... ... Ол ... компанияларға товарды ешқандай шығынсыз алуға,
өнімнің ескірунен пайда болатын шығьннан құтылуға мүмкіндік береді.
Нақты ... ... ... ...... уақытша
қолдануға беру негізінде қалыптасқан мүліктік қатынастар комплексі.
Мүліктік ... алу ... ... бұл ... сату-сатып алу
келісімі, қарызға алу келісімі және т.б. да ... ... ... Лизингке осы келісімдердің ... ... және ... негізінде туындайтын сіңісушілік тән.
Лизинг тартымдылығы (привлекательность)
Біздің білуімізше қатысушы(лар) тұлғаларға ... ... ... да кең ... ... алмайды. Қатысушы тұлғалар үшін лизинг
тартымдылығын мынадай шарттар арттыра түседі:
1. Ақша ... ... ... ... ... ... қалу ... жояды, себебі ... ... ... жеке ... ... ... және ол ақшаға
қарағанда қайтарып алуға болатын зат ретінде қаралады.
2. Лизинг 100 пайыздық несиелеуді ... және де ... ... етпейді. Сондықтан ешқандай да қаржылық ... ... ... алу мүмкіндігі болады. Ал жай несиеде, ... ... ... ... алынған заттың құнын алушының атынан өзі төлеуге тиіс болады.
3. Қандай мекемеге ... ... ... ... алуы ... ... ... кепіл (залог) ретінде танылады. Шетелдерде
кейбір лизингтік мекемелер ... ... ... ... (гарантия)
талап етпейді.
4. Лизинг келісімі екі жаққа да төлемнің ... ... ... ... ... келісімімен лизинг төлемін тауар реализациясының
төлемін алғаннан кейін де бере алады.
5. ... ... ішкі жан ... ... де денсаулығына
да көп зиян келмейді, себебі мүлік жеке ... ... Ол ... ... ... ... мүлік лизинг берушінің балансына кірмейді және бұл
мүлікке ... ... ... ... ... ... үшін салық төлеміне жеңілдіктер жасалады. Ол
үшін лизинг ... ... ... ... төлейді, бірақ лизинг
төлемінің құнын түсіреді.
8. Мүлікті өндіруші үшін ... ... арта ... ... ... ... алып ... болсақ, лизинг өнімді
реализацияға беру, өндірудің ... ... ... ... жұмыс орындарын салу. ... да ... ... ... ... ... ... қатысты кейбір кемшіліктерді де атап өту жөн болады. Лизинг
беруші үшін мына ... ... ... ескіруі және лизинг төлемнің ұзақ болуы.
Ал лизинг алушыға лизингтің бағасы ... алу мен ... ... ... ... лизингтің пайдалы жағы пайдасыз жағынан қарағанда анағұрлым
көп, ал лизингтің даму ... ... ... оның өндірісті
дамытудағы маңызы зор екендігін дәлелдейді. ... ... ... амортизациялық жеңілдіктердің кіруімен арта түседі.
Лизинг түрлері және оның ерекшеліктері
Қазіргі кезде дамыған мемлекеттердің шаруашылық тәжірибесінде ... ... ... ... ... ішінде негізгілері болып:
- Шұғыл лизинг;
- Қаржы лизингі;
- Қайтарылатын (возвратный) лизинг;
- Үлестік лизинг;
- Тура лизинг;
- ... ... ... - ағымдағы жал туралы келісім. ... ... ... ... ... амортизациялық кезеңінен аз ... ... ... жал ... ... ... ... сондықтан актив лизингке бірнеше рет беріледі.
Шұғыл лизингтің ең ... ... - ... ... ... ... ... алуы. Сонымнен бірге бұл ... ... ... ... ... қызмет керсету және ... ... ... ... ... ... лизингтің негізгі объектілері тез тозатын ... ... ... ... ... ... түрлері) және
техникалық күрделі, үнемі қадағалауды қажет ететін техника (жеңіл және жүк
автомобильдері, әуе кемелері және ... ... бұл түрі ... алушы үшін үнемді. Себебі уақытынан
бұрын келісімшартты тоқтату моральді ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндік
береді. Сонымен қатар егер лизинг алушы бір жолғы ... ... үшін ... алған болса, оның одан әрі ... және сату ... ... ... ... ... техникалық қызмет көрсетуі артық персоналды ұстаудағы ... ... ... ... келесі кемшіліктері бар:
- басқа лизинг түрлеріне қарағанда қымбаттылығы, жал ... ... ... мен ... ... салу ... уақытынан бұрын өтеу кезінде айып пұлдың төленуі;
- мүлік иелерінін ... ... ... ... ... ... ... лизингі жалға алушының төлемдері нігізінде жалға алынатын
мүліктің ... ... ... ... ... уақытынан
бұрын жалды тоқтатуын қарастырмағандықтан, бұл келісім мүлік иесінің
құралды ... алу, оған ... ... ... ... ... ... толтырып, қажетті табыс деңгейін қамтамасыз етеді.
Лизингтің бұл түрі ... ... ... және ағымдағы қызмет көрсету
бойынша барлық шығыңдар жалға алушы ... ... ... ... бұл ... түрінде келісім уақыты біткен кезде жалға алушы
негізгі құралды қалдық құны бойынша сатып алуға құқылы.
Шұғыл лизингке қарағанда ... ... ... ... ... тәуекелі
едәуір төмен болады. Былай Қарағанда бұл ... ... ұзақ ... өте ұқсас болып келеді. Себебі ... ... ... ... төлемдердің төленуін және ... ... ... орындамаған жағдайда оны ... деп атау ... ... ... ... мүлік (жер, ғимараттар
мен қүрылғылар), сонымен қатар үзақ мерзімді өндіріс құралдары жатады.
Қаржы лизингі кайтарылатын және ... ... ... ... ... ... екі ... тұратын жүйе ретінде қарастыруға
болады. Бұл келісім кезінде құралдың иесі оны 3 ... ... да, ... 3 ... ... ... ұзақ мерзімді жал келісімшартына отырады. Бұл
кезде сатып алушы ретінде әдетте ... ... ... ... ... компаниялар көрініс табады. Яғни келісімнің
нәтижесінде мүлік иесі ғана ауысады, ал пайдаланушы өзгермейді.
Өз ... ... ... ... меншік құқын кепілдікке ала
отырып, мүлік иесін несиелендіреді деп айтуға ... ... ... іскерлік белсенділіктің төмендеуі кезінде, ... ... ... ... ету мақсатында жүргізіледі.
Үлестік лизинг
Үлестік лизинг - қаржылық лизингтің бір ... ... бұл ... жақтың (инвестордың) қатысуын қарастырады. Әдетте инвестор
түрінде банк, сақтандыру немесе ... ... ... ... ... кезінде лизингтік компания ұзақ мерзімді ... ... ... ... тартылған қаражаттар есебінен
сатып алады. Алынған займның ... ... ... ... ... ... негізгі құрал болып ... ... ... ... ... ... ... өтеліп отырады, Сонымен қатар
лизингтік ... ... және ... өтеу ... жеңілдіктерді
пайдалануға мүмкіншілігі туады.
Тікелей лизинг
Лизингтің бұл түрі ... ... ... ... ... қажетті құрал-
жабдықтар мен негізгі құралдарды жалға беру туралы келісім-шарт жасасады.
Көп ... ... ... мен ... объектісін өндіруші бір тұлға
болады. Яғни ... ... ... ... ... ... лизинг негізінде сататын ірі компанияларға ІВМ, ... ... ... теңізкемелерін және автокөліктерін өндіруші
компаниялар жатады. Мысал үшін, ... және ВМW ... ... ... ... ... ... және осы
компаниялар арқылы өздерінің автокөліктерін өткізеді.
Сублизинг
Сублизинг - сублизинг келісім-шартымен рәсімделетін, лизинг ... ... 3 ... ... ... ерекше қатынастар түрі.
Сублизинг кезінде сублизингті іске асырушы тұлға лизинг объектісін
лизинг берушіден ... ... ... 3 ... ... ... № 7В-ІІ ... ж. «Қаржы лизингі туралы» ҚРЗ-на
сәйкес ... ... ... ... төлеу бойынша өзінің
міндеттемелерің 3 ... ... тиым ... ... беру кезінде лизинг берушінің жазбаша рұқсаты
міндетт і ... болу ... ... ... ... бір түрі ... ол
да халықаралық лизингтік заңдарға сай жүзеге ... ... ... бір ерекшелігі ретіңде лизинг ... ... ... ... ... тек сублизинг келісім-щартының
мерзімі аралығында ғана өтуін ... ... ... тәжірибеде лизингтің түрлеріне мыналар жатады:
шартқа қатысушы тұлғалардың саны;
­ мүліктің түрі;
­ ... ... ... ... ... міндет алу көлемі;
­ мүлікті пайдалану ... мен ... ... шарттары
Шартқа қатысушы тұлғалардың санынан лизингтің мына ... ... ... екі ... ... шарты (немесе тікелей лизинг), бұл шарт ... ... мен ... ... бір ... ... кепжақты лизинг шарты (немесе жанама лизинг). Бұл шарт бойынша
лизингті ... ... ... делдал өткізеді. Қаржылық делдал ретінде
лизинг беруші мекеме танылады. ... бұл ... ... ... үш
жақты болуы табылады. Қатысушылар: қоюшы - лизинг беруші - лизинг алушы.
Мүліктің түрі ... ... ... ... ... ... ... (жұмыс машиналары, көлік құралдары,
өндірістік кұралдар).
- жылжымайтын мүлік лизингі (өндірістік ғимараттар, т.б.).
Лизинг ... қай ... ... ... ... ... бөліп көре алатынымыз;
- ішкі лизинг, бұл ... ... ... ... бір ғана
мемлекеттің атынан болады;
- сыртқы лизинг (халықаралық), бұл шарт бойынша лизинг беруші ... ... ... ... ... ... ... басқа бір
мемлекетте болуы мүмкін. Халықаралық ... ... және ... ... ... ... алушы импортты лизингке қатысады, ал ... ... ... ... ... формасына байланысты мынадай түрлері бар:
- ақшалы формадағы лизинг, бұл ... ... ... өтемақы төлемді лизинг (немесе өтемақылы лизинг), бұл шарт
бойынша лизинг ... ... ... тауар арқылы есептеседі;
- аралас төлемді лизинг, бұл лизинг бойынша ... ... ... ... тауар түрінде немесе білгілі бір қызмет көрсету арқылы
төленеді;
Мүлікті қолдану ... мен ... ... ... ... түрлері бар:
- Мүлік амортизациясының толық болуына байланысты толық төлемді лизинг.
Бұл жерде келісімшарт уакыты мүліктің қызмет ету ... ... ... ... лизингтің мүліктің толық кұны төленеді.
- Мүлік амортизациясының толық болуының ... ... ... лизинг. Бұл жерде келісімшарт уақыты мүліктің қызмет ету
уақытынан аз болады да, лизингтің мүліктің ... ету ... аз ... лизнигтік мүліктің жарты құны ғана төленеді.
Келісімшарт уақыты мен лизинг мүлігінің негізгі шектік критерийлерінің
бірі ол лизингтің ... және ... ... ... ... жалға берілетін мүлік, мүліктің қызмет ету
мерзімінен аз уақытқа беріледі. Осыған байланысты бір ғана ... ... ... ... ... толтыра алмайды. Сондықтан да
лизинг беруші оны бірінші рет жалға беруі керек, егер оның мүлкіне ... ... онда ... ... үшін ... ... ... шығара алмау қаупі
туады.
Оперативті лизингке мынадай белгілер тән:
- ... ... ... еніп ... ... ... ету ... әлдеқайда аз, сондықтан да лизинг беруші бір-ақ ... ... өз ... ... шығара алмайды;
- Мүлік лизингке бірнеше рет беріледі;
Лизингн берілетін мүлік арнайы лизинг берушінің ... ... ... бар ... қана ... ... айтқанда
лизиигтік мекеме мүлікті алған кезде, нақты пайдаланушыны білмейді.
Осыған байланысты оперативті лизинг ... ... ... ... ... ... ... жақсы білуі керек.
- лизинг шарты екі жақты болады (лизинг беруші-лизинг алушы);
- техникалық қызмет, жөндеуден өткізу, ... ... ... ... егер ... ... жарамай қалса немесе белгілі бір ақаулар болса
лизинг алушы шартты бұза алады;
- егер ... ... ... бүлініп немесе жойылу қаупі лизинг
берушіге төнеді;
- оперативті лизинг ... ... ... ... ... болады,
себебі лизинг беруші сұраныстың аз болып қалу қаупін, мүліктің байқаусызда
бүліну каупін бдаіып қарастыруы керек;
- ... ... ... біткеннен кейін мүлік лизинг берушіге
кайтарылады. Өзінің қалауы бойынша лизинг ... ... ... ... ... жеке меншігіне алып қалуға құқығы бар.
Оперативті лизинг көлікте, ... ... және ... ... ... да ... қолданылады.
Сонымен, қорыта айтқанда оперативті лизинг барлығымызға белгілі "жалға
беру" болып табылады.
Қаржы лизингі
Қаржы лизингі бойьшша уақытша ... ... ... ... ... ... алушының жеке меншігіне ауысады. Келісімшарт
уакыты біткенше лизинг беруші лизинг төлемінен мүліктің толық ... ... да, оның ... ... жеке ... ... лизингіне тән негізгі белгілер:
- қарым-қатынас кезінде жаңа ... ... ... ол ... лизинг беруші мүлікті өзі пайдалануы үшін емес, арнайы лизингке ... ... ... пен оның ... ... ... ... пайдалаңушыға
беріледі;
- мүлікті сатушы адам, оның тек қана ... ... ... ... ... ... сапасына байланысты, дұрыс емес жерлерін жөндеу, сияқты
жұмыстарды лизинг ... ... ... сатушыға табыстайды;
- мүліктің байкаусызда құртылған жағдайдағы міндет ... ... ... қол қойылғаннан кейіи лизинг алушыға өтеді.
Қаржы лизингінің өзінше жеке сала ретінде калыптаскан бірнеше түрлері
бар:
Классикалық, қаржылық лизинг - бұл түр ... ... үш ... ... ... ... құны ... Лизинг алушының арызы бойынша лизинг
беруші керекті. ... ... оған ... де, ... ... өзінің
қаржылық шығынының орнын толтырып үстінен пайда көреді.
Қайтарымды лизинг - ол екі ... ... ... бір түрі ... ... бар мекеме, өз мүлкін лизингтік мекемеге сатады,
ал ... ... осы ... оған ... лизингке береді. Осылай
айналымға түсіреді. Келісімшарт былай жасалады: келісім шарт ... ... ... ... өзіне жеке меншікке қайтадан өз
атьгна өңдеуіне құқығы бар.
Осы сызбаға қараганда лизингке ... ... де ... ... ... алушы мен қоюшы бір ғана заңды тұлға болып қалады.
Лизингтің бұл түрі қаржылық ресурстардан киындық көріп отырған ... ... ... ... ... ... мекемелердің
мүлкін сатып, бір уақытта лизингтік келісімшартқа отырып, мүлікті пайдалана
беру өте тиімді.
Левередж лизинг - бұл лизингтің ең ... түрі ... ... ... көп ... ... ... болғандықтан көбінесе қымбат
ғимараттарды реализациялауда қолданылады. Бұл лизингтің ... ... ... ... ... ... өз ... құрал-жабдықтың
барлық құнын емес, тек бір бөлігін ғана төлейді. Ал ... ... ... ... ... ... қаржысынан төлейді. Сонда да лизингтік
мекеме барлық салықтық жеңілдіктерін пайдалана береді, салық ... ... ... ... Бұл лизинг бойынша негізгі кдуіп -
банкке, сақтандыру компанияларына, инвестициялық қор мен басқа да ... ... ... лизинг шарттарының 85 пайызынан астамы
левердж лизингті қолданады.
Сату кезіндегі лизингтік көмектер. Бұл лизинг ... ... ... мен ... мекеме қатысады. Бұл келісімдердің әртүрлі
формалары бар. Ең қарапайым жайттағы керек ... ... ... аты, ... ... ... және ... лизинг
шарттары сатушының жарнамалық материалдарында көрсетіледі, ал лизингке
берілген мүлікті қолдану жайлы сұрақтарды ... ... ... ... алады, сатушы лизинг шартында лизинг мекемесінің атынан ... ... Бұл ... ... ... ... егер ... алушы банкрот
жағдайына ұшыраса, сатушы лизингке берілген мүлікті сатып алуға міндетті.
Сублизинг.
Лизинг көбінесе тікелей емес, делдал арқылы ... ... Ол ... ... ... ... ... ол делдал арқылы құрал-жабдықтарды
лизинг мекемесіне немесе лизинг алушыға береді. Бұл шартта ... ... ... Егер ... ... ... немесе лизинг
төлемін төлеуге шамасы келмесе, төлемді негізгі лизинг ... мен ... ... ... ... қолданылады. Бұл жағдай болған кезде құрал-
жабдықтың дұрыс қолданылуын, төлемдердің дұрыс төленуін ... ... ... ... жөн ... ... сублизинггік шарттар "дабл диппинг" деген атпен
салық пайдасын екі немесе одан да көп мемлекеттерден көре ... ... ... ... ... ... ... Ұлыбритания арқылы АҚШ-қа ұшақтар
өндірілді. Бұл шарттың ... ... егер ... лизинг
берушінің жеке меншікке құқығы болса, ол жерде ... ... ... ал АҚШ-та лизинг беруші билеу құқығына ие болады. Осы ... ала ... ... сызба жасауға болады.
Лизинг Ұлыбританиядағы лизингтік мекеме жеке ... ұшақ ... да оны ... ... ... ... береді, ал ол өз
кезегінде ұшақтарды ... авиа ... ... ... ... мекемелер салық жеңілдіктерін қолдана отырып,
бірнеше филиал ашады.
Лизинг түрлерінің классификациясы
Лизинг ... ... ... ... ... ... де ... дәлелденген.
Лизингтің түрлерін бөліп шығару, классификациясының белгілерінен бастау
алады.
Ондай белгілер:
• келісімге қатысушылардың құрамы;
• жалға берілген ... ... ... жабу дәрежесі;
• амортизация шарты;
• қамтамасыздандыру көлемі;
• операциялар өтіп ... ... ... ... және ... жеңілдіктеріне қатынасы;
• лизингті төлем мінездемесі.
Келісімге қатысуышылар құрамына байланысты, ол екіге ... ... ... ... иесі өзі объектіні лизингке береді.
жанама лизинг, мүлікті делдал арқылы беру.
Лизинг алушының қалауы.
• Лизинг сферасына жаңа ... ... ... ... ... ... ... өнімді жабдықты лизингке тезірек алу және
жаңа технологияларды тезірек ... ... ... ... ... ... ... алу
мүмкіндігі;
• жабдықтарды сатып алуда лизинг бойынша ... ... ... ... экономикалық меншігіндегі лизингтің объектісі үшін
төлем жүйелерінің майысқақтығы;
• Техниканы ... ... ... жеке меншік
старт капиталында қажеттіліктің төмендеуі;
• Лизинг төлемдерінің шығынға ... ... салу ... азаюы;
• Лизинг беруші төлеп ... ... ... ... есебінде салық шығындарының төмендеуі;
• Еңбек ... ... ... ... ... және сатуда административті шығындарды азайту;
• Өндірілген өнімдер ... ... ... ... өндірудің көтерілуі;
• Өндірістік-техникалық инфраструктураның жетілуі;
• Продукцияны өндіру масштабының өсуі;
• Несиелік ресурстарды таратуға қарағанда, лизинг ... ... ... ... ... ... ... және ескірген заттарды ... ... ... ... капиталдың босатылу және жабдықтарды қарызға сатып алуда
туатын ликвидациялық босату есебінде өнімнің кеңеюі ... ... ... ... ... ... келісімінің барлық уақыт мерзіміндегі пайда және ... ... ... ... ... және ... ... Лизинг келісімінің бүкіл уақыт мерзімінде ақша жүйесін жоспарлау
оптимизациясы.
Жабдықтаушының қалауы
• қолданушылар шеңберін ... ... ... ... ... ... ... жабдықтың конкуренция тудыра алушы мүмкіндіктерінің жоғары
болуын қамтамасыз ететін модельдердің алмасулары;
• лизинг затын ... мен ұзақ ... ... қатысушылардың қалауы
Инвестор қалауы:
• лизинг операцияларын несиелеуден пайда пайызын табу;
• лизинг заттарын және несие ... тек ... бір ... ... адамның қалауы
• екі жақты келісім немесе гарантия берілгенде, агенттік төлем ақы
төлеу;
• мүлікті лизингке ... ... өзі ... ... ... ... гарантияны қорғау дәрежесінің өсуі;
• гарантия немесе екі ... ... ... ... ... өзінің агенттік функцияларын атқарғаны үшін комиссиялық төлем ақы
төлеу.
Сақтандырушының қалауы
• мүліктік сақтандыруда ... ... ... үшін ... ... ... ... қатысушылардың ортақ қалауы:
• конкуренция туғызу мүмкіншілігін жоғарылату.
Лизингтің жалға беруден айырмашылығы
Лизингтік қатынас пен жалға беру қатынасыңың ... ... ... та ... ... ... де ... Оларды келесі
түрлерінен ... ... ... ... ... мен лизинг алушының арасында
лизингтік мүлікті сатушы тұлға болады, ал жалға беруде ол жоқ.
2. ... ... ... ... ... атқарады, ал жалға беруде біз
оны кездестіре алмаймыз. Мүлікті ... ... ... беріледі,
сонымен қатар лизинг беруші мүлікті сатушыға мүлік үшін ғана ... ... ... Ал ... ... сатушы ешқандай рөл
атқармайды.
3. ... ... ... ... мен ... ... Атап
айтсақ: Мүлік лизинг алушының тұрғылықты ... ... ... Ал ... ... тек ... ... төлейді және де лизинг
беруші сату-сатып алу келісімшартын бұзуға ... ... беру ... ... ... ... жалға алушының алдында
мүліктің кемшіліктеріне жауап береді, ал ... ... ... ... ... мүлік ақаулығына жауап бермейді. Лизинг жауапты
болады: егер лизинг беруші мен жабдықтаушы бір адам бір ... ... ... ... ... ... ... босатылады. Егер
мүлікте белгілі бір кемшіліктер болса, онда ... ... оны ... ... ... ... ... ғана қоя алады.
5. Келісім шарт уақытында лизинг беруші лизинг шартының мүлігін өзінің
ғана ... алса да, ... ... да жеке ... міндет жүктеледі.
Егер мүлік лизинг алушыда болған кезде байқаусызда бүлінсе, онда оның
орнын ... ... өзі ... ... ... байқаусызда бүлінуі
пайдаланушының мойнына ... де, ол ... ... ... ақша ... өтуге міндетті. Егер ... ... ... ... ... жойылса лизинг алушы лизинг
төлемін одан ары қарай төлей беруге тиіс немесе ... ... ... ... да ... беру ... барлық міндеттерді жалға беруші өз мойнына алады.
Егер жалға берілген объект байқаусызда бүлінсе, жалға алушы келісімшартты
бұзуға ... ... ... ... ... ... беру ... алушы төлемейді.
6. Лизинг келісімшарты бұзылған жағдайда да ... ... ... ... лизинг төлемін төлейді.
Дамыған батыс елдеріндегі қаржы лизингін мінездейтін басты белгілер.
Лизинг әлемдегі барлық мемлекеттер үшін бір ... ... өнім ... мемлекеттерде лизинг бойынша арнайы заңдар жоқ болғандықтан,
қаржылық және оперативтік лизингке бөлу бухгалтерлік және ... ... ... қыркүйек айында халықаралық бухгалтерлік есепті стандарттау
комитеті (IASC) бухгалтерлік ... ... ... арналған
стандартын кіргізеді. Бұл жерде қаржылық лизинг пен ... ... ... көрінеді.( ІАS 17).
ІАS 17-де қаржылық лизинг деп - барлық пайдасы мен ... ... ... ... бәрі ... ... өтеді. Жеке
меншікке өту құқығы (немесе өтпеу құқығы) келісімшарт соңында анықталады.
Қаржылық лизингте лизинг төлемі лизинг беруші үшін ... ... ... ... ... үстіне пайда көре отырып шығара алады.
Ал ІАS бойынша оперативті лизинг дегеніміз қаржылық ... ... ... Бұл ... ... барлық қауіптер мүлік иесіне, яғни
лизинг берушіге төленеді.
ІАS 17 ... ... және ... ... ... ... ... келісімшарт біткеннен ... ... ... Лизинг алушы мүлікті дұрыс бағамен сатып алуына болады.
3. Лизинг уақыты лизинг ... ... ... ... ... минут төлемінің көлемі мүлік құнымен тепе-тең немесе
көбірек.
5. ... ... ... ... ... мен ... Лизингтің кеңінен тарауының
басты себебі - оның ... ... ... ... байланысты:
• Лизинг көмегімен кепілге берілетін мүлкі жоқ, ұсақ кәсіпорындарды
несиелеуге болады. Бұл былай: ... ... ... ... лизинг объектісі лизингке берушінің меншігінде қалады да,
лизинг алушы банкротқа ұшыраған жағдайда ... ... ... ... Лизинг 100 %-ға дейін несиелеуді ұсынады, яғни кәсіпорынға қысқа
мерзім ... ... ... ... ... құрал-жабдықты пайдалана отырып, өнеркәсіптік өнім шығаруға
және пайда ... ... ... ... ... ссудаға сатып алғаннан, лизинг бойынша алған
қолайлы, себебі, бұл жерде ол кепіл ретінде болады;
• Құрал-жабдықтың ... ... ... болатындығына
байланысты, өнімнің құнына лизингтік төлемдер ғана қосылып, мүлікке
салынатын салықты жалға беруші өзі ... ... ... ... ... ... Несие берушінің көзқарасымен қарағанда, несиенің мақсатты
пайдалануына ешқандай да ... ... ... ... тән ... ... ... алушы құрал-жабдықтың қалдық құнының жоғарлауынан
(әсіресе инфляциядан) ... ... ... ... ... құны ... қарағанда жоғары, бірақ та
ескірген ... ... ... ... ... ... ұмытпау қажет, сондықтан да ол осындай шығынның
орнын толтыру үшін коммисияны ... ... ... ... ... ... ... жіктелу белгілеріне байланысты
болады.
Олар келесідей сипатталады: жалға алынатын объектіге қатысы бойынша;
лизинг ... ... түрі ... лизингке берілетін мүліктің
түрі бойынша; лизингтік мәмілеге қатысушылардың құрамына ... ... ... ... ... ... ... нарық секторына байланысты; салықтық, ... ... ... мен ... ... ... төлемдердің ретіне байланысты. Жалға алынатын ... ... ... Таза ... - бұл ... ... ұстау бойынша
барлық шығындарды лизинг алушы төлейді және ол ... ... ... немесе нетто төлемдерді аударып отырады. Отандық лизингтік
нарықтағы ... ... таза ... ... табылады.
• Толық лизинг - бұл жағдайда лизинг беруші мүлікті ұстау бойынша
барлық ... ... ... ... ... ең ... лизинг болып табылады, себебі лизинг берушінің
мүлікті ... ... ... ... ... ... өседі.
• Бөлшектік (частичный) лизинг - бұл жағдайда лизинг беруші мүлікті
ұстау бойынша тек ... ... ғана ... алады.
Қаржыландыру түрі бойынша лизинг келесідей бөлінеді: ,
- Бір жолғы (срочный) лизинг - яғни мүлікті беру бір рет қана ... ... ... лизинг - бұл жағдайда бір лизинг
келісім-шартының мерзімі біткен ... ... ... жаңа ... ... ... белгілі бір уақыттан кейін объектінің тозуына және
лизинг алушының ... ... жаңа ... ... Қайталанылатын лизингтің тағы бір түрі Бас лизинг - лизингтің бұл
түрі лизинг алушыға жаңа келісім-шарт ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Лизингтік мәмілеге қатысушылардың құрамы бойынша лизинг:
• Тура лизинг - бұл жағдайда ... иесі өзі ... ... ... ... ... ... лизингтік мәмілеге
жатқызуға болмайды, себебі лизингтік компания көрініс таппайды.
• Жанама лизинг - бұл ... ... ... ... бір ... ... Бұл мәміле классикалық лизингтік мәмілеге ұқсас
болып келеді, ... ... ... ... ... беруші және
жабдықтаушы көрініс табады.
• Бөлек (раздельный) лизинг (көп ... ... ... бұл ... ... ... (әре техникасы, теңіз
кемелері, теміржол техникасы, ... ... ... жасау үшін қолданылады. Лизингтің бұл түрі топтық немесе
акционерлік ... деп ... ... ... ... лизинг беруші,
банктер жұмыс істеуі мүмкін.
Мүлік түріне байланысты лизинг:
• Жылжымайтын мүлік лизингі (ғимараттар мен құрылғылар);
... ... ... (автомобиль, самолет, кемелер,
техника, құрал-жабдықтар);
Мүліктің өтелу дәрежесіне байланысты лизинг:
... ... ... ... ... өтелуге жақын) лизинг, яғни
лизинг келісім-шартының мерзімі ... ... ... ... ... ... есептеліп, лизинг берушіге
мүліктің толық құны төленеді.
• Толық өтелмейтін лизинг - бұл жағдайда ... ... ... ... тек белгілі бір ... ... оның тек бір ғана ... ... ... ... лизинг:
• Шұғыл лизинг - бұл ... ... ету ... ... ... ... қысқалығын және мүліктің ... ... ... Қаржы лизингі - бұл уақытша пайдалануға берген ... ... ... өзіңің толық амортизациялық құнын ... ... ... ... ... ... Қаржы лизингі үлкен
күрделі қаржы жұмсалымын ... ... де, ... ... отырып жүзеге асырады.
Лизингтік операциялар жүргізілетін нарық секторына байланысты
лизинг:
Ішкі ... - бұл, оның ... бір ... ... келуімен
байланысты сипатталады. Халықаралық лизинг - бір тарап немесе ... әр ... ... келуін сипаттайды. Сыртқы лизинг - экспорттық
және импорттық болып ... ... ... ... лизинг алушы
болса, импорттық лизингте шетел лизинг беруші болып табылады.
Ішкі лизинг Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... болады.
Егер де лизинг беруші Қазақстан Республикасының резиденті болса, яғни
лизинг объектісі Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... келісім-шарты Қазақстан Республикасының заңдарымен
реттеледі. Ал, егер керісінше болса, онда халықаралық лизинг келісім-шарты
сыртқы экономикалық қызмет облысындағы заңдарымен ... ... ... есептеу тәсілдері
S = A + B +Q + R + D
S - ... ... ... ... ... ... соммасы;
А - лизинг қезеңіндегі лизинг мүлкінің қайта қайтару (возмещение)
құнының соммасы;
В - ... ... ... - ... ... бойынша лизинг берушіге төлем;
R - мүлікті сақтандыруға байланысты лизинг ... ... - ... ... ... ... ... басқа да шығындары.
Әрі қарай сақтандыру соммасын және басқа да ... ... ... ... ... мына ... ... = A + B + Q
Лизинг ... ... ... ... ... ... бойынша
амортизациялық алымдарға тең болады.
Лизингберушінің комиссиондык сыйақысы і - кезеңінде мына ... - ... ... өтеу ... - ... лизинг мүлкінің өтеу соммасы.
- комиссионды сыйақының жылдық пайыздық қойылымы.
- бір жыл ішіндегі кезеңдер саны.
Лизинг ... "і" ... ... ... ... ... төлеу формуласы:
К - несие ресурсының (величина) шамасы.
Кі - і-кезеңіндегі несие ресурсына төлем.
Рк - ... ... ... ... ... жыл ішіндегі кезеңдердің саны.
Лизинг төлемінің і - кешеніндегі шамасының үлесінің (величина) есебін
мына ... ... ... = Аі + Ві + Кі, і = ... төлемдерінің жалпы соммасы, барлық кезеңдердің төлемдері ретінде
есептеледі.
Лизингтік төлемдердің жалпы соммасы лизинг жобасының қанша ... ... ... ... ... ... анықтау методикасы.
Лизингтің бағасын мыналар құрайды: ... ... ... ... ... пайдалану төлемақылар, комиссионды
төлемдер, табысқа салынатын салық.
Р1=Ра + Рk + Рі + Рu + Рn
Р1 - лизингтің құны.
Ра - ... ... ... ... - пайдаланылған несие ресурстары бойынша төлем ақылар.
Рі – лизинг берушіге комиссиондық төлемдер.
Рu - лизинг берушінің қосымша шығындары.
Рn - ҚҚС ... ... ... - халықаралық тәжірибеде
Көптеген елдерде лизингтік компаниялар өздерінің құқықтарын қорғау
және бизнесін ... үшін ... ... ассоциацияларын құрды. Ресей
Федерациясында мұндай ұйым ... деп ... ... ... лизингтік ассоциясы.
Еуропада “Leaseurope” (Лиз Европ) - Euponean ... ... Leasing Compani ... деп аталады. Ол 1972 ... Штап ... ... ... “Asialease” (Азия лизинг) – Asia leasing Associations, Штаб
пәтері Сенгапурде, 1982 ... ... ... ...... Leasing
Federation. Хатшылығы (серетариат) Мексикада, 1983 ж құрылды.
1984ж осы 3 федерация және АҚШ ... ... ... ... ... ... құрды.
Соңғы 15 жылда дүние жүзінде лизингтік операциялар 5 есе ... ... Goup ... ... 1994ж 356,4 млрд АҚШ ... Аймақтардағы лизингтік операциялардың көлемі
(млрд АҚШ $)
|Аймақта|1980 |1985 |1989 |1993 ... | | | | |
|1 |GMAC |АҚШ |17,634 |17,500 |
|2 |GE Capital |АҚШ |17,374 |10,528 |
|3 |Orix ... ... |8,986 |6,968 |
|4 |Lombard North | | | |
|5 |Central / Nat ... |7,632 |6,937 |
|6 |West Group | | | |
|7 |Sociate Generale ... |5,356 |5,517 |
|8 |Debis ... | | | |
|9 |Servies ... |5,354 |4,655 ... | AT and T Capital |АҚШ |4,566 |4,250 ... |BOT ... | | | ... |Corp |АҚШ |4,459 |3,241 ... |IBM Credit Corp |АҚШ |3,600 |2,800 ... |NWS Bant ... |3,581 |2,135 ... ... бизнесі
Еуропадағы лизинг құрал-жабдықтары 1999 ж (млн. экю).
|Мемлекет |1999 ж |1998 ж ... ... ... |
| | | | ... жалпы |дағы | |
| | | | ... ... | |
| | | | | ... | ... |19223 |19877 |-3,3 |26,86 |15,8 |1 ... |18853 |17056 |10,5 |26,34 |33,3 |2 ... |8886 |91003 |-2,4 |12,42 |- |3 ... |6804 |6279 |8,4 |9,51 |13,1 |4 ... |2744 |2558 |7,3 |3,83 |13,5 |5 ... |2652 |2570 |3,2 |3,71 |13,0 |6 ... |1813 |1367 |32,6 |2,53 |20,0 |7 ... |1752 |530 |230,6 |2,45 |15,8 |8 ... |1739 |1882 |-7,6 |2,43 |13,3 |9 ... |1325 |1271 |4,2 |1,85 |11,4 |10 ... |1101 |1422 |-22,6 |1,54 |19,0 |11 ... |1050 |978 |7,4 |1,47 |46,0 |12 ... |817 |482 |69,5 |1,14 |19,8 |13 ... |726 |405 |79,3 |1,01 |7,5 |14 ... |630 |456 |38,2 |0,88 |- |15 ... |529 |490 |8,0 |0,74 |19,3 |16 ... |326 |268 |21,6 |0,46 |9,0 |17 ... |181 |- |- |0,25 |- |18 ... |141 |133 |6,0 |0,20 |13,4 |19 ... |124 |108 |14,8 |0,17 |10,0 |20 ... |85 |72 |18,1 |0,12 |- |21 ... |65 |- |- |0,09 |8,9 |22 ... |7 |- |- |0 |2,0 |23 ... |71573 |67307 |6,3 | | | ... ... ... 4 ... лизинг құрал-жабдық
көлемінің 75% ... ... ... ... ... ... ... бизнесінің лидерлері Германия (26,86%) және
Ұлыбритания (26, 34%).
Халықаралық лизингтік операцияларда қолданылатын ... 2000 ... ... |Жүк ... |Су ... |
| ... және |құрылғылар|машина-лар|машина-лар|көлігі, | |
| ... |ы және |ы |ы ... | |
| ... | | | | |
| |ық | | | | | |
| ... ... ... экю)|% |(млн. |% |
| | | | | |экю) | |
| ... |% ... |% ... |% |(млн. |
| |экю) | |экю) | |экю) | |экю) ... |71702 |93442 |148830 |276218 |189817 |672407 |879395 ... ... |51208і |57927і |75427 |143195 |241135 |289014 |300223 ... және орта |20494і |35515і |73405 |133023 |284682 |383398 |549172 ... | | | | | | | ... кестеден көріп отырғанымыздай, 12.1997 жылғы мәліметтер бойынша
еліміздің ... ... ... ... ... 28,5%
ғана орта және ұзақ ... ... ... бұл ... жылдан-жылға
жоғарлап, сәйкесінше 1998ж - 38%, 1999ж -49,3%, 2000 ж - 48,1%, 2001 ж
- 50,7%, 2002ж - 57%, 2003 ... ... ... 62,4% ... ... ... экономика салаларына банктік сектордан бөлініп отырған орта
және ұзақ мерзімді несиелердің қысқа мерзімді ... ... ... ... ... ... өсуіне әсер етеді деген
қорытынды шығаруға болады. Сонымен бірге, лизингтік ... ... ... ... ... онда ... ... лизингтік
компаниялардың коммерциялық қызметінде және отандық лизингтік нарықтың
стратегиясы мен ... ... ... несиелердің
маңыздылығы артуда. Бұндай жағдай ... ... банк ... ... өз уақытында орындауын және өтімділік деңгейін
қамтамасыз етуін талап етеді.
Лизингтік компаниялардың ... ... ... ... ... ... операциялардың көлеміне, бағытталуына және
оның нақты түрлерінің дамуына әсер етуге мүмкіндіктер алады.
Американдық ... ... ... туралы өз еңбектерінде:
«лизингтік компания ... ... ... ... ... ол ... қолы ... қызмет етуді қалайды" - дейді. Сондықтан лизингтік
компанияның өзін ... ... ... ... ... ... лизингтік бизнеске қатысуының жанама әдісі
пайда болады.
Коммерциялық банктер лизингтік фирмалармен несиелік ... ... ... банкте қабылданған жалпы тәртіптерін
пайдалану арқылы ... ... ... ... несиелік операцияларды
клиенттерге несие беру бойынша ... ... ... ретінде де
қарастыруы мүмкін. Бірақ кейбір жағдайларда лизингтік компаниялар үшін
несиені беру және оны ... ... ... жасауды да қарастырады.
Яғни, лизингтік компанияларға берілетін несиелер бойынша баға белгілеудің
және олардың төлем қабілеттілігін ... ... ... керсетілуі
мүмкін.
Бүгінгі таңда біздің елімізде лизингтік бизнестің дамуы лизинг шартымен
пайдалануға беру мақсатында құрылғыларды ... үшін ... ... ... ... келіп тірелуде. Ал, коммерциялық банктер
айналыстағы бос ақша ... ... ... ... ... ... ... операцияларды банктік операциялардың бірі
ретінде қарастыру лизингтік бизнестің дамуы үшін тиімді әдістердің бірі
болып ... ... ... ... ... лизингтік операцияларды
жүргізу үшін зандылықты база құрылған, яғни, "ҚР-дағы банктер және банктік
қызмет туралы" ҚР Президентінің 1995 ... ... ... күші ... ... банктердің ҚР-ның ҰБ-ң арнайы лицензиясы ... ... ... ... бар. ... ... ... мекемелер лизингтік қызметке қатысу үшін ... ... ... ұйым ... ... деген пікірге толығымен қосыламыз.
Себебі, кез-келген заңды тұлғалар үшін лизингтік қызметті жүргізу ... ... ... өте ... ... ... Осы тұрғыдан
алып қарағанда "ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы" ... ... ... ... ... және т.б. ... ... банктер ҚР-ның ҰБ-ң қатаң бақылауында ... ... ... ... үшін ... ұйым ... саналады.
Сонымен, жалпы тәжірибеде коммерциялық банктер лизингтік компанияларға
қарыз беруші ретінде емес, тікелей лизинг ... ... ... ... ... ... бизнеске қатысуының тікелей әдісін қолдануға
болады. Яғни, бұл әдіс лизингтік келісімдерді қаржыландыру үшін бос ... ... ... ... банктердің қаржылық операцияларындағы лизингтік қызмет
үлесінің жоғарылауы банктік құрылымнан ... ... ... ... ... алып ... Бұл ... қызмет эволюциясының
одан әрі қарай тереңдеуін көрсетеді. Еншілес лизингтік компаниялар ... ... бір ғана ... түрі ... ... Сондықтан лизингтік
келісімдерді ұйымдастыру жеңілдейді, себебі, бірдей ... ... ... процестердің ұйымдастырылудың бұндай құрылымында коммерциялық
банк өзінің еншілес лизингтік компаниясына ... ... ... үшін тек ... ... ғана ... Ал, ... келісімді
бекіту үшін қажетті басқа мәселелердің барлығымен, ... ... ... ... ... ... бекіту, сервистік қызмет көрсету
және т.б. сұрақтармен еншілес лизингтік ... ... ... ... ... барлық елдердің лизингтік қызметтер
нарығында негізгі роль атқаратын ... ірі ... ... ... лизингтік компаниялардың қызметіндегі жаңа ... ... ... ... ... ... Осы ... компаниялардың ұйымдастырушылық құрылымы нарық талаптарын ескере
отырып, лизингтік бизнестегі прогресті қамтамасыз ... ... ... деген
жалпы қағида көрінеді.
Коммерциялық банктер үшін лизингтік операциялардың тартымдылығы осы
операцияны іске ... ... ... материалдық қамтамасыз етудің бар
екендігімен түсіндіріледі. Сонымен бірге, ... ... ... ... өз операцияларының санын ұлғайтуға, клиенттерге
қызмет керсету сапасын ... ... ... ... ... қатынастардың дәстүрлі байланыстарын терендетуге
және өзара тиімді байланыстар ... ... ... қызметтер нарығындағы бәсекелестіктің тереңдеуі жағдайында
коммерциялық банктердің лизингтік операцияларды іске ... ... ... әсер ету ... ... ... ... болып табылады.
Коммерциялық банктер мүліктерді сатып алуға өз ... сата ... сол ... ... ... ... ... отырып, еліміздегі негізгі
қорларды жаңарту стратегиясы мен тактикасын ... ... даму ... ... ... ... жалпы жағдайды
бақылауға өз үлесін қосады.
Банктер үшін лизингтік операцияның артықшылығы оның ... ... ... көрінеді. Яғни, лизингтік төлемдер
арқылы банк коммиссиондық ақы түріндегі табыстың жаңа ... ... ... ... ... тәуекелділігі өте жоғары банктік
операциялар қатарына жатады. Лизингтің негізгі түрлерінің бірі, оперативті
лизинг ... банк ... ... ... бір ... ... ... кейін, сол құрылғыға деген сұраныс
болмаған жағдайда, лизинг ... ... ... өте ... ... толтыру қажеттілігі туады. Сондықтан банктік тәуекелділік
тұрғысынан алып қарағанда лизинг беруші-банктің ... ... ... ... ... ... ... қорыта айтқанда, лизинг берушінің қызметін ... ... ... лизингтік қатынастардың дамуының негізгі приоритетті
бағыттарын анықтайды. Осы бағыттарды анықтау кезінде бүгінгі күні, олар ең
алдымен ... ... ... ... ... және ... өте жоғары
халық тұтынатын тауарларды шығаруды ... ... ... көп ... ... ... деп ... әдебиеттер тізімі:
1. Чекмарева Е.Н. ... ... ... М, ... ҚР ... Банктің статистикалық бюллетені;
3. "ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы" ҚР ... күші бар ... // ... N ... ... Б., ... К. Лизинг как форма арендных отношений//Банки
Казахстана, 1997, ... ... ... ... ... ... ... таңда Қазақстан Республикасының ... 15 ... ... ... ... ... 4 лизингтік компания (Астана
финанс, Астық лизингтік компаниясы, Қазагрофинанс және ... ... 1 ... ... ... және ... ... Альфа-лизинг, Нұр-инвест, Халық лизинг, Темірлизинг,
Казтранслизинг, Альянс лизинг, БТА ... АТФ ... және ... лизин
групп) лизингтік копониялар жұмыс істеуде.
"Центрлизинг "
Лизингтік қаржыландырудың базалық жағдайы:
... ... ... соммасы- 35000 $.
• лизингтің мерзімі- 37 айдан 7 жылға дейін.
... ... 17 ден 23 %-ға дейі ... жылдық.
• аванстық төлем-30% лизинг құралының құүнынан.
• Лизинг құралын сақтандыру - ... ... ... ... жобаларын барлық салада қаржыландырады. Центр
лизинг компаниясы ... ... ... бар: ... авто және ... ... Оңтүстік Кореядан (жылдық 12%).
Қаржыландыру Кореяның экспорт - импорт банкісімен ... ... ... импорт болғанда да қаржыландырылады. Мұндай жағдайда
лизингтің ставкасы 12% (жылдық) ... ... 3 ... 5 айға ... салым соммасы 300-500 мың $ құрайды.
"Альфа-лизинг"
Лизингтің қаржыландырудың базалық жағдайы:
... ... 36 ... 60 айға ... ... төлем-30% лизинг құралының құнынан.
• Лизингкті қаржыландыру соммасына ... 12 ден 18% ... ... ... ... мерзімі - 3 аптаға дейін.
... ... ашу ОАО ДБ ... ... келісім шарттар сақтандырылады.
"Нұр-инвест
"Лизингті қаржыландырудың базалық жағдайы:
• сыйақы ставкасы қаржыландыруға байланысты жүзеге ... ... ... 1 -7 ж. дейін
• лизинг объектісінің құны минимум 5000$.
• аванстық ... -30% ... ... ... Жобаны қарастыру мерзімі.
­ 2 апта
­ 1 ай - ... ... ... ... ... ... Жапония, Үндістан және Қытайдың қаржы ұйымдарымен жұмыс
жасауда.
"Халық лизинг"
Лизингті қаржыландырудың базалық жағдайы:
... ... 37 ... 6- жылға дейін.
• Сыйақы ставкасы-15-18%.
... ... ... ... ... төлемдер: ай сайын, тоқсан сайын және ... жыл ... ... ... ... ... 2-4 апта.
• 50000$ АҚШ қаржылатындыратын жобалар қарастырылмайды.
"Темірлизинг "
Лизингті қаржыландырудың базалық жағдайы:
... ... 1 -5 ... ... ... ... 10000$
• лизинг бойынша сыйақы-16-23%
• жобаны қаржыландыру- 50-300 мың $
... ... 15 ... ... компаниясы Қазақстан территориясында
жүзеге ... ... ... ... лизинг"
Лизингті қаржыландырудың базалық жағдайы:
• лизинг мерзімі- 12 айдан 5 ж. дейін
... ... 18-25 % ... ... 13% (жылдық).
• лизингті төлемдер - ай ... ... ... багасы
• ҚҚС соммасы
• лизинг берушінің басқа да шығындары
• сыйақылар
... ... ... ... шарттың минимальды соммасы - 50000$, егер 50000$ аз болса
%-қ қойылым көбейеді, аймақтар үшін - ... ... ... ... сақтандыру
• лизинг келісім шартын міндетті ... 20 ... ... ... ... 2-3 апта
"АТФ лизинг"
Лизингті қаржыландырудың базалық жағдайы:
• Лизинг келісім шарттары бойынша: 3-5 жыл.
­ кіші ... 100000 $ ... 37 ... орта және ірі ... - 5 ... ... ... - 18-22% жылдық.
• лизинг төлемдерін төлеу.
"Медикал лизинг групп"
Лизингті қаржыландырудың ... ... ... ... - 5 ... Лизингтің минимальды ставкасы- 23 % (жылдық)
• Орта жылдық ставка- 10%
... ... – ай ... Қаржыландыру минималды соммасы- 5000$
• Лизинг келісім ... ... ... ... ... бағасынан.
• Жобаны құрастырылу мерзімі- 1 -2 апта
• Экспертиза өткізген комиссия- 0,3% ... ... ... ... ... ... групп" келесі бағытта жұмыс жасауда:
• медициналық құрал- ... ... ... ... Фармацептикалық тауарларды ұсыну.
АТФ лизинг
ОАО "Алматинский Торгово - Финансовый ... ... ... ... 2000ж. 6 ... ... "АТФ лизинг" компаниясы құрылды.
2000ж 1 қазан айында ЖШС ... ... ... 2001 ж ... ... ... өзгереді. 2003ж желтоқсан айында АҚ болып қайта өзгереді.
"АТФ лизинг" АҚ ... ... ... ... негізгі мақсаты ... ... сай ... ... ... ... алып ... лизинг" АК компаниясы отандық және щетелдік ұйымдармен тығыз қарым-
қатынаста. Солардың ... "BORUSAN MAKINA", ... ... - ... ... ... ... - дилер "Audi", және "Wolkswagen" компанияларының, "Pressta"-
жол құрылыс жабдықтарды өндіруші, "Alcon ... ... ... ... ... - Сервис", "Toyota центр жетісу,
Astana Motors".
А ТФ лшингтіц жақсы жақтары:
• Лизингке жаңа құрал-жабдықтарды ала ... ... ... 100% ... ... етпейді
• мүлік компаниясының баланысында көрсетіледі.
... ... ... ... 3 жыл және одан жоғары.
• лизинг сыйақылары.
• лизинг ... ҚҚС ... ... егер ҚР үкіметінде бекітілген
айналым қорлары импортты лизингке алған жағдайда.
... ... ... ... ... ... келісім шартыныц сызбасы.
• Лизинг алушының Лизинг жобаларын жүзеге асырумен танысу.
• Қаржы ... ... ... ... ... ... ... құжаттар.
• Лизинг алушының компания алушымен кездесуі.
• Жабдықтаушының таңтауң, онымен келісім шарт өткізу.
• Лизинг ... ... ... ... іске ... 7-10 ... үш жақты келісім шартқа қол қою және лизинг шартына (жабдықтаушы,
лизинг алушы және ... ... ... ... шартта көрсетілген міндеттерді орындау.
• Сатып алу стау шарты бойынша құрал-жабдықтарды ұсыну.
• Жабдықтаушы, ... ... және ... ... ... және өткізу АКТ-не қол қою.
... ... ... лизинг шарты бойынша
• Келісім шартта көрсетілген талаптарды, ... ... ... ... ... лизинг алушының атына өзткізу.
Лизинг aлy үшін алдын ала қойылатын талаптар.
• Мерзімі- 37 айдан 5 жылға дейін.
... ... 16-20% ... ... төлем - 5-30% лизинг құралының бағасына байланысты.
• Жобаның минимальды соммасы -50000 $
Керекті ... ... ... ... ... ... Лизинг алушының анкетасы.
• Құжаттар.
• Жобаның қысқаша түсінігі.
БТА ... ... ... ... ... алдыңғы қатарлы банктерінің
бірі. 2000 ж. Банк өзінің еншілес "БТА лизинг" компаниясын құрады. Қазіргі
таңда "БТА ... ... ... ... және ЕҚҚД ... бар ірі компаниялардың бірі.
Компанияның жарғылық капиталы - 2000000 $ "БТА ... ААҚ ... ... жасауда және экономикалық мына салаларда қызмет көрсетеді:
• транспорт
• құрылыс
• ауыл шаруашылығы
... ... ... машина құрылыс химия өндірісі
• өндіру (обрабатывающая) өндірісі.
"БТА ... ААҚ ... ... Құру және Даму ... 5000000 $ ... Қазақстандағы бір ғана компания.
"БТА лизинг" компаниясының лизинг бойынша ... ... ... ... ... "БТА лизинг" ААҚ келуі
2. Лизингалушы және лизинберушінің лизингті жабдықтаушымен мәмілесуі
3. ... ... ... талқылау
4. Келісім шартқа тұру
5. Лизингберушіге аванстық төлемді беру
6. Жабдықтаушыға лизинг құралының құнын төлеу
7. Құрал-жабдықты ... ... ... ... даму ... ... ... себебі нарықта
лизингке деген сұраныстың көбеюі.
Үкімет Қазақстанның экономикалық өсуіне көңіл бөлуде, соның ішінде
шағын, орта ... және ... ... ... - ... ұйымдардың негізгі қорларды пайдалануга алудың ... және ол ... ... 2003 жылы ... ... ... ... шарттар қаржыландырылады. Бұл көрсеткіш 2002 жылға 2
есе өскен.
2003 жылы ... ... ... құны 84000000 АҚШ $ ... ... ... 2 есе көбейтуді жоспарлауда.
Лизингктік нарықтың өсуімен, лизингтік компаниялардың ... ... % ... ... ... ... лизинг секторының көлемі 500000000-
600000000 АҚШ $ ... 2005- ... ... ... ... ... қаржы мен инвестицияның 4 % қүұрайды
ІІІ бөлім
Қазақстандағы лизингтік қатынастар механизмін ... ... ... ... құрылғыларды лизингке алу үшін келесідей екі
жағдайда шешім ... ... ... егер ... ... ... несие есебінен сатып алуға қарағанда неғұрлым тиімді болса, ал
екіншіден, кәсіпкердің ... ... алуы үшін ... ... тарихы
болмаса. Осы жерде лизингтік ... ... ... ... жоқ жөне ... ... банк несие беруден бас тартатын ... ... бара ... ... ... ... ... көрінеді. Бұл жағдай лизингтік бизнестің бір ... ... ... нарығында бүгінгі күні қалыптасып
отырған жағдайларды ескере отырып, біз лизингтік ... ... үшін ... перспективті нарықтарды бөліп қарастыруды ұсынамыз.
Қаржыгерлердің III Конгресінде ҚР-ң Елбасы Н.Ә.Назарбаев ҚР-ң Үкіметіне
және ҚР ҰБ -не индустриялдық саясат ... ... ... ... ... ... және оларды қаржыландыру механизмін дамытуды
тапсырғаны белгілі. Әлемдік тәжірибе ... ... ... ... ... ... шешуде шағын бизнестің ерекше
роль ... ... ... ... жалпы экономиканың дамуының
қозғаушы күші бола отырып, халықты жұмыспен ... ... ... ... ... ... ... - орта класты қалыптастыру көзі болып
табылады.
Міне осы шағын кәсіпкерліктің дамуына әсер ... ... ... ... ... ... дамуы болып табылады. Себебі, көптеген
кәсіпорындар үшін маңызды мәселелердің бір қосымша ақша қаражаттарының
көзін іздестіру ... ... ... Ал 2003 ... ... ... бойынша банктік сектордан шағын бизнеске бөлініп отырған ақша
қаражаттары жалпы экономикаға бөлінген ... 22,7% ғана ... Оны ... ... ... ... кәсіпкерлік субъектілеріне коммерциялық банктерден ... |12,99 |12,00 |12,01 |12,02 |11,03 ... ... оның |148830 |276218 |489417 |672407 |924283 |
|ішінде: | | | | | ... ... |39857 |74222 |121954 |146515 |210623 |
| - ... ... |20423 |40115 |60153 |63048 |80943 |
| - ұзақ ... |19434 |34107 |61801 |83467 |120718 ... ... ... ... ... бес ... коммерциялық
банктерден шағын кәсіпкерлікке бөлінген несиелер 19%-ға ұлғайғанымен, ... ... ... ... ... өте төмен. Сонымен бірге,
банктерден несие алу үшін клиенттерге қойылатын талаптардың ... ... ... ... ... жабдықтауға несие алу
мүмкіндіктерін төмендетеді. Сондықтан бүгінгі күні ... ... ... ... көбі техникалық және моральдық жағынан да
тозған.
Осы сегментке тән сипаттық белгілердің бірі - ... ... ... ... ... неғұрлым тәуекелділі жоғары түрі
болып табылатындығы. Оның себептеріне төмендегілерді жатқызуға болады:
1. Шағын кәсіпорындардың көбісінің ... ... ... жоғары
мүліктері жоқ;
2. Шағын кәсіпорындарда білікітілігі жоғары мамандардың аздылығы
немесе жоқтығы;
3. Қарызға ... ... өз ... ... ... ... ... жоқтығы.
Осы себептерге сәйкес шағын бизнеспен жұмыс істеуге шешім қабылдаған
несиелік мекемелер мынадай мәселелерге кездеседі:
1. Көптеген экономикалық және ... ... ... ... ... ... ... осы ақпараттарды
берудегі кәсіби деңгейлерінің төменділігі;
2. ... ... ... ... ... ... ... тәуекелділігінің жоғарлылығы шағын
кәсіпорындар үшін банктерден берілетін несиелердің бағасы мен мерзіміне де
әсерін тигізеді.
Ал, лизингтік ... ... ... ... бір жолы ... себебі лизингтік қатынастар кезінде несие беру үшін ... ету ... ... ... банктік несиеге қарағанда
салыстырмалы түрде төмен.
Сонымен біздің ойымызша, шағын кәсіпкерлер ... ... ... ... ... бірі ... ... тиімді механизмінің болуы. Осы жерде ең алдымен осы ... мен ... ... ... ... бір жағынан өмірлік
қабілеттілігі жоқ жобаларды ... ... ... ... ... ал екінші жағынан өте қатаң талаптар қою ... ... тым ... ... ... ... қажет. Бұл жерде
лизингтік компанияның лизингтік ... ... үшін ... ... ... ... көбейтуге, яғни көрсетілген
екі таланты біріктіруге мүмкіндіктері болуы қажет.
Осындай тығырықтан шығудың бір жолы ... ... ... ... ұйымдарды тарту арқылы қаржыландырудың көптеген
схемаларын құру. Бүгінгі таңда, ... ... ... ретінде
мемлекеттік органдарды немесе ... ... ... жоғары
жеткізушілерді тартудың өте үлкен потенциалы бар. ... ... ... ... ... ... ... дамытуға үлкен қызығушылық
танытып отыр.
Сонымен бірге, лизингтік компаниялар құрылғыларды (мүліктерді) ... ... ... өз ... ... ... Яғни,
лизингтік компания өз қасиетіне тән емес қызметтерді де өзіне жартылай алуы
мүмкін. Ол үшін ... ... ... ... ... үшін ... экономикалық және қаржылық ақпараттарға талдау жүргізу жұмыстарын
өзі атқаруы қажет. Себебі, біз жоғарыда айтып кеткеніміздей, көптеген шағын
кәсіпорындарда ... ... беру үшін ... жоғары мамандар
аз немесе мүлдем жоқ. Бірақ осындай ... ... ... ... ... ... үшін де қымбатқа түсетіні белгілі. Сондықтан лизингтік
компания өз ... ... үшін ... шаруашылығының перспективті
салалары мен бағыттарын ... ... ... қажет. Содан кейін ол
белгілі бір жеткізушіні таңдайды және сол құрылғыларды ... ... ... ... ... ... ... ... ... лизингтік компания белгілі
бір құрылғыларды лизингке беру үшін конкурс жариялауы ... ... ... ... ... ... ... компаниялардың
қосымша қызметтерін дамыту стратегиясы деп те атауға болады. Бұл жағдайда
лизингтік процесті ... ... үш ... ... қарастыруға болады.
І-кезең дайындық жұмыстарын жүргізу, яғни шағын кәсіпорындар ... ... ... және ... кезеңі. Осы дайындық кезеңінде
лизингтік компаниялар өте көп жүмыстар атқаруы қажет. Ол үшін ең ... ... ... т.б. ... ... ... ... құрылғылар үшін перспективті нарықтар туралы ақпараттар жинақтау
керек. Осы жинақталған ... ... ... бір ... сүйене
отырып құрылғылар таңдалады. Содан кейін таңдалған құрылғыларды лизингке
беру ... ... ... Бұл ... ... ... көздерін оптимизациялау сияқты факторлар да ескерілу
қажет. Осы кезеңнің негізгі ... ... ... ... ... ... ... көрсетілетін қызметтерге деген төлем
қабілеттілігі бар сұраныс мөлшерін ... Міне ... ... ... ... ... ... шығындар әкелуі мүмкін.
Егер осындай бағалау білікті түрде жүргізілсе, онда ... өз ... ... ... ... есебінен отандық нарық өндірілген
тауарлар мен көрсетілген қызметтерге тола бастайды, яғни тауарларды ... сату және ... ... ... бұндай қызмет (қосымша қызметтер көрсету) лизингтік компанияның
міндетіне жатпайтындығы белгілі. Сондықтан осындай сұрақтарды шешу ... ... ... ... ... ... Бұл ... көптеген
жұмыстарды жеткізушілердің өздері орындауы да мүмкін. Себебі, олар ... ... оның ... өздерінін, потенциалды
клиенттерімен неғұрлым жақсы таныс.
Сондықтан олар ... ... үшін ... ... ақпараттар
бере алады. Осы механизмге лизингтік ... мен ... ... ... ... жақындасуы да үлкен қозғау салуы мүмкін.
Осындай схеманың ... ... ... ... ... қарым-қатынастарын дұрыс үйымдастыру ... ... ... ... өндірушілер үшін ... ... ... ... өз ... өз ... болмаса да жарнамалау, ұсыну
мүмкіндіктерін тудырады.
Осындай механизмді пайдалану кезінде лизингтік компанияға төмендегідей
сипаттамаларға жауап беретін құрылғылармен жұмыс істеу неғұрлым ... ... ... стандарттылығы;
- құрылғыны өндіріс процесінде ... рет ... ... яғни ... құны ол ... енгізілгеннен
кейін тез төмендемеуі қажет;
- құрылғының өтімділігі.
Осындай сипаттамалардың барлығы мүліктік тәуекелділіктерді төмендетуге
және құрылғының белгілі бір ... ... ... арзандатуға
мүмкіндіктер береді. Сонымен бірге, белгілі бір сұранысқа ие құрылғылар
түріне нарықтық бағалардың, яғни, ... ... ... ... тарифтерінің өзгеруі сияқты факторлардың да әсер ... ... осы ... ... ... ... үшін ... лизингке берілуі мүмкін әртүрлі ... ... ... ... болуы қажет. Сонымен бірге құрылғыларды ... ... ... ... ... ... дұрыс
бағалау, құрылғылардың номенклатурасы туралы тиімді шешімдер қабылдау
және ... ... үшін оның ... ... мүмкіндіктерін
қарастыру қажет. Осындай жұмыстар толық орындалғаннан кейін лизингтік
қатынастарды жүзеге асырудың ... ... ... ... ... ... кезеңі деп те атауға болады. Осы
кезеңде лизингтік компанияның алдында ... ... үшін осы ... ... ақпараттарды тарату, жарнамалау міндеттері тұрады.
Себебі, лизинг біздің отандық нарық үшін ... ... ... болса кең түрде мәлім емес. Сондықтан лизингтік компания
жарнамалау жұмыстарын ... ... осы ... ... ... көңіл аудармай, керісінше өзіндік бизнесті жүргізу үшін құрылғыларды
пайдалану мүмкіндіктеріне мән беруі керек. Яғни, біздің айтайын дегеніміз,
жарнамалау ... ... ... ... ... ... ... жоқ.
Содан кейін лизингке алушылардан өтініштер жинақталынады. Өтініштер
жинақталынып ... ... ... компания клиенттің экономикалық
қызметіне төлем қабілеттілігі тұрғысынан талдау және бағалау ... осы ... ... ерекшеліктерінің бірі, егер лизингке ... ... шын ... өте ... ... және ... тартымдылығы нақты дәлелденсе, онда потенциалды клиенттер
санын кебейтуге және осы ... ... ... деген сұранысты
кеңейтуге мүмкіндіктер туғызады. Осы кезеңдегі соңғы ... ... ... ... ... ... ... негізінде
жүргізілуі мүмкін. Мысалы, ондай ... ... ... ... ... ... ... болады:
­ ұсынылатын лизинггік төлемдер саны (лизингтік маржа);
­ кәсіпорынның ағымдық экономикалық жағдайы;
­ кепіл немесе кепілдемелердің т.б. ... ... ... ... мен біліктілігі және т.б.
Перспективті клиенттер анықталғаннан кейін лизингтің құны ... ... ... ... толтырылады да лизинг объектісі
лизинг ... ... ... Міне ... ... атқарылғаннан кейін ІІІ-кезең ... Бұл ... ... кезеңі немесе лизинггік процестің ... ... те ... Негізінен лизингтік процесті ұйымдастыру бойынша негізгі
жұмыстар алғашқы екі ... ... және егер олар ... ... ... кезеңде кездейсоқ қиыншылықтар пайда болмайды. Лизингке алушы өз
міндеттемелерін ... ... ... де, ... екі ... ... ... қарау туралы қажеттіліктер туады. Лизингке
алушы өз міндеттемелерін ... ... ... ... лизингке
берілген құрылғыларды конфискациялауға ... ... бұл ... операциялар бухгалтерлік есеп пен қорытынды есепте көрсетіледі,
лизингтік компанияға лизингтік төлемдерді ... ... ... және ... аяқталғаннан кейін мүлікті одан әрі қарай пайдалану ... ... ... ... бір типі орта және ірі ... болып
табылады. Осы екі топты бір ... ... ... ... ... ... ... ұқсастықтары әсер ... тек қана ... ... ... ... Нарықтың осы
секторында жұмыс істеу лизингтік компаниялардан өте көп мөлшердегі қаржылық
ресурстарды және ... ... ... ... ... ... ... мамандарды талап етеді. Осы сегменттерде лизингтік
қатынастарды орнатудың неғұрлым перспективті ... бірі ... ... ... ... ... табылады.
Сонымен, лизингтік қызметтер нарығын жоғарыда көрсеткендей белгілі бір
белгілері ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндіктер береді. Осы лизингтік ... ... ... ... асыру кезінде ... ... ... қажет деп ойлаймыз.
2.2. Қазақстан Республикасындағы лизинг бизнесін дамыту жолдары.
Экономикадағы жалпы ... ... ... ... ... әсер етеді. Нарықтың экономикаға өту, экономиканың құлдырауына ... ... бәрі ... қатынастардың үзілуіне, қаржы-
несие саясатын жүргізудеі бағыттың бұзылуына әсер етті. ... ... ... ... ... тура ... бұл өз ... құлдырауына әкеліп соқтырды.
Сонымен айтқанда, Қазақстандағы ... ... ... ... ... және тағы ... ... субъективті характерлер
әсер етеді.
Осы факторлардың кейбірі лизингтік бизнестің дамуына кедергі болса, ал
енді бір факторлар оның ... жол ... ... ... жасалған анализ көрсеткендей, 1992-1994
жыалар лизинг дамуындағы ... ... ... 4995-1997 жылдар мемлекеттік
және аралас лизингтің ұйымдастыруы, ... ... ... нәтижесінде, бұл мерзім лизинг дамуына үлкен үлес қосты.
Бірақта лизингтің тез дамуына, әсіресе ... ... ... ... ... ... жасады және жасауда. Солардың ішінде
келесідей жалпы ... және ... ... ... болады:
1. Машиналар мен құрылғылардың бағаларының өсуі, және ... ... ... және ... ... ... барлық
диспериттердің туындауы.
2. Машиналар мен құрылғылардың лизингпен ... ішкі ... ... ... және тарту.
3. Лизингтік негізде жіберілетін ... мен ... ... ... ... Соңғы ... ... ... ... ... ... ... заңдық - нормативтік базаның
төмендеуі.
Коммерциялық лизингтің дамуын тежейтін тағы бір ... ол ... ... ... мен ... ... Олардың деңгейі
инфляция және Қазақстан Республикасының ... ... ... қаржыландыру
ставкасына байланысты болады. Осындай жағдайларда Қазақстан банктері
лизингтік операцияларға қатысуына ешқандай ... ... ... ... ... ... (1 ... дейін), орта
мерзімді (1-6-10 жыл), ұзақ ... (10 ... ... ... ... ЛТД ... ... қысқа мерзімі (1 жылға дейін), ... (1-3 жыл) ұзақ ... (3 ... ... ... несие мерзімі болып
келеді. Шетелдерде қысқа мерзімді несиелерден тері, ұзақ немесе ... ... көп ... ал ... елде ... 1 жылға дейінгі
несиелер, барлық несиелердің 95-9/% үлесін алады.
Қазіргі кезде біздің еліміздің кәсіпорындары көбінесе ... ... ... ... қорларды пайдалануда. Оларды жаңарту қажеттілігі
өте жоғары. Бірақта Республикамызда әр ... ... ... әр ... ... шығаратын өнідіріс жоқтың қасы. Мамандардың ... ... ... 1500 ... ... 11-і ғана шығарылады.
Қазіргі кезде ең күрделі мәселердің бірі агроөнеркәсіпке керекті құрал-
жабдық алу үшін конкурстық негізде лизинг беруші ... ... ... Республикасындағы лизингтің дамуын ұстап тұрған факторлар.
1994 жылы ... ... кең ... ... жыл ... ... ... актілерде көрсетілген, лизингтік қатынастың
субъектілеріне берілген жеңілдіктің негізі болды деп ... ... ... бірі №206 1994 ... 12 ... ... туралы" Қазақстан Республикасының Үкіметінің заңы ... Онда ... ... ... мемлекеттен қолдау және
экономикалық жағдай жасайтындығы ... ... ... ... ... ... ... келесідей факторлар әсер етуде:
- Шетелде "Лизинг" ... ... 3 ... ... ... ... қолданылады. Біздің елімізде
ұзақ ... ... әлі ... жасалмаған. Банктердің
қзақ мерзімді несиелеудегі, тәуекелді жабатын ... ... ... ... нарықтың инфраструктурасының дамымауы.
- Лизингтік компанияларда жоғары дәрежелі ... ... ... ... ... ... ... үшін 100% залог
лизингте (мысалы сақтандыру).
Қазіргі таңда лизингке, оның ... ... ... ... көп ... жоқ, бірақта осымен көптеген экономикалық және
әлеуметтік мәселелерді шешуге болады.
Лизиннгтік ... ... ... ... ... ... ... болады. "Қаржылық лизинг" туралы заң, салық және
кеден кодекстері көптеген өзгерістерді талап етеді. Қазақстан әлі 1986 жылы
шыққан "Қаржы лизингі" ... ... ... ... жоқ. Нарыққа
тәуекел үлкен, қаржыландыру мерзімі өте қысқа, алғашқы салымның деңгейі
жоғары ресурстардың құны жоғары. Практика ... ... ... ... ... жасағанда ғана екі жаққа тиімді болады.
Лизингтік іс-шараларды сақтандыру.
Лизинітік іс-шаралардағы сақтандыруды айта отырып ... ... ... ... ... түрде жасалады, ал егерде келісім-шартта
басқаша көрсетілсе, онда екі жақ оны өздері қарастырады.
Лизингтік келісім-шартта ... ... ... ... тәуекел, қаржылық тәуекел, саяси тәуекел, ... ... ... ... жұмысшылардың өмірі мен
денсаулығының ... ... ... ... ... ... ... байланысты тәуекел. Жоғарыда аталған
тәуекелдерді сақтандыруды бар ... ... ... ... Ұлтттық банкі осы сақтандыру компаниялары мен II деңгейлі
банктердің ... ... олар ... ... лизингтік
операция жайында есеп беріп отырулары керек.
Жоғарыда ... ... ... ... лизинггік
компанияларды, дәлірек айтсақ, лизинг нарығының дамуы ... ... ... ... одан әрі күшейту үшін, елімізде
халықаралық лизингті дамыту керек, бұл ... өз ... бір ... ... даму ... ... ... келесідей 3
негізгі бағытқа байланысты.
1. Экономиканың барлық саласындағы моральді және ... ... ... тез, әрі ... ... Инфляция деңгейін төмендетумен қоса, инвестициялық белсенділікті
арттыру.
3. Мемлекеттік ... және ... ... ... ... және орта ... ... кешендегі инвестиция жоғарылату - ол ... ... ... ... ... Оны ... ... тек
қана бос қаражатқа ... ... ... ... келе ... және орта бизнеске де арқа арту керек.
Сонымен елімізде лизнгік бизнестің дамуы, ... ... және ... ... ... ... ... табылады.
Қортынды
Лизинг еліміздің экономикасының мыңды тетігі ретінде қалыптасып келе
жатыр. Инвестиция тартуда, ел ... ... ол ... ... ... ... әкелуде, шағын бизнеске нақты қолдану
көрсетуде, коммерциялық банктер мен ... ... ұзақ және ... ... әкелуде көптеген рөл атқарды деген болжаулар бар. Сонымен
жоғарыдағыларға қарап ... ... ... ... мүмкіндіктер
бар.
Қорытындыда лизингті несиеге, арзан айырбас еместігін айта ... ... ... ... ... ... ... тиімді құралы болды.
Біздің көзқарасымыз бойынша, лизингтік ... ... ... ... деуге болады. Оның құрамында келесідей элементтер
болуы мүмкін:
- Құрамында ... ... ... ... ... ... лизингтік нарықтың инфраструктурасын дамыту.
­ Лизигтік келісім-шарттарды несиелеуде банктерумен кең ... ... (3 ... ... ... ... дамыту.
­ Қазіргі кезде қолға ... ... ... лизингтік ... ... ... лизинг шегіндегі шетел ... ... ... ... ... ... мерзімдегі, тәуекелі
жоғары операциялармен қызмет істегенше, ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... ... еді. Осындай
тектес бағдарлама ғана, елімізді лизингтік бумнан алшақтандыратын еді.
Пайдаланған әдебиеттер
1. ҚРЗ „Қаржы лизингі туралы" Егемен ... 12/УП- ... ... Республики Казахстан «Об иностранных ... от ... 1994 ...... ... ... ... в РК на 1999-2001 годы;
4. Абдраимое Р. Развитие финансевого лизинга в КР: ... ... ... 2000г. № ... ... ... Ж. ... лизинг және экономиканың нақты
сектеры / Алб-Пари 2001г. № 4
6. ... В. ... ... ... ... / Развитие
лизинговых отношений // Риск 1999 г. № 2-3
7. Лизинг: ... ... ... и ... / Бизнес 2000г. № 3-4
8. Сагадиев К. ... в ... ... и ... ... ... ... Т., Цыганов А. Страхование лизинговых сделок в сфере малого
бизнеса / Финансы 2001г. № 13
10. Анвар Сайденов «Операция Лизинг»», ... ... ... ... от ... стр. 6
11. Национальное Статистическое Агентство Республики ... ... Банк ... ... ... ... Е.; ... К. Лизинг - ... ... ... 1997г. № ... ... В.М. Лизинг - Ростов-на-Дону: Феникс 1999г.
Қазақстандағы лизинг. Жағдайы, проблемалары, жетістіктері ... ... ... ... ... ... лизингінің жағдайы
2. Лизингтің даму ... және ... шешу ... ... ... рынок лизингінің даму жетістіктері.
1. Қазақстандағы рынок лизингінің жағдайы
Қазақстанның ... ... ... ... ... ... кілті. Көптеген ... ... ... ... негізгі қорлардың 60-80 %-
на дейінгілері, ... ... ... ... ... Бұл ... негізгі әрі басты ... ... ... ... ... ... лизинг алады.
Лизинг – даму ... ... де, ... ... ... ұзақ ... және орта ... қаржыландырудың көзі
болып табылады. Негізгі рөлді – лизинг ... үшін өте ... ... ... Ол ... келе жатқан, дамыған жағынан
ашылған мекемелерге де ... әсер ... ... ... елдегі бәсекелестікті дамыту үшін лизинг өте ... Дәл осы ... ... тәжірибеде кіші және ... ... көзі ... ... сатыда лизингтің дамуы үшін ... ... ... ... ... дәл осындай көмегі нәтижесінде
салық жеңілдіктерінің ... ... ... ... лизинг дамыды, ... ... ... Корея және
Түркия сияқты мемлекеттерде бәсекелестік дамиды. ... ... ... ... 1975 жылдардан басталып құрылды, 1994
жылға дейін бұл ... ... ... 5-ші ... ... ... ... Корея экономика ғажабы болып ... ... ... ешқандай күдік жоқ.
Инвестиция ... ... ... ... ... ... 20-30 % құрайды, ал ауыспалы экономикалы ... % ... ... бұл ... 2003 ... бар жоғы 1% құрайды, ал 2005 ... 9 айға 2 ... ... осы ... 5 % құрайды.
2003 жылғы инвестиция көлеміндегі, мемлекеттердегі салыстырмалы
түрдегі лизинг үлесі
|Мемлекет ... ... ... ... ... |
| ... млн. евро ... лизинг |
| | ... % ... ... ... |206, 000 |32 ... |5, 059 |13 ... |4, 952 |11 ... |26, 037 |20 ... |44, 000 |18 ... ... ... ... |3, 412 |20 ... |2, 771 |22 ... |706 |18 ... |992 |17 ... |2, 542 |22 ... |85 |1 ... |3, 000 |5 ... ... лизинг компаниясы ақпараты бойынша
Лизингті дамыту үшін не керек? Жақсы ... әсер ... ... және ... жағынан әсер ететін нормативті
климат. Бұл екі шарт та ... ... ... ... дамыту және оған заңдылық деңгейде
көмек көрсету бар. 2004 жылы ... ... ... лизингі туралы
өзгеріс заңы ... ... ... іс ... ... ... бар. ... операцияларының бухгалтерлік есебі
МСФО-ға максималды түрде жақын ... ... ... ... ... да, ... ... да қызығушылық танытып отыр деп нық ... ... 2000 - жылы ... 5 ... ... жұмыс істеді
десек, қазір шамамен 20 ... ... бар, ... 15-і
белсенді қызмет атқарып ... ... ... бір ... ... түсінігіне біз ... пен ... ... ... ... ... даму ... 2003 жылы лизинг
көлемі 2002 жылмен салыстырғанда 4 есе ... 85 млн. ... ... 2004 жылдың 9 айында 2003 ... ... ... ... 156 млн. АҚШ долларын құрады.
Қазақстан Республикасында ... даму ... ... 9 ... ... ... (ЖАҚ ... тың
есебінсіз) лизингке берілген қаражат көлемімен, ... ... ... лизингпен айналысатын банктер) Астана Финанс, БТА
Лизинг, Халық ... ... ... ... ... ... ... жылғы жұмыс нәтижесі бойынша бұл жағдай былай ... ... ... ... ... ... Лизинг, Альянс Лизинг және ... ... 1 – ... ... бойынша лизинг портфелінің
компания ... ... ... ... Финанс, БТА Лизинг, Альянс
Лизинг, ... ... ... Транзит Банк Лизинг кіші және орта
бизнес үшін ... ... шарт ... ... лимиті
көрінбей төмендеу үстінде.
Қаржы көзіне ... ... ... ... ... жұмыс істеп жатқан экономикалық бөлімінде
ауылшаруашылығы да бар ... ... 52%), ал ... ... компанияның ... ... ... бір ... ... лизинг мекемелері
үлкен қызуғышлық танытып отыр 80 млн ... ... 53 ... ... ... лизинг коммерциялары көлік
саласымен және ... ... ... жөн көреді, олардың
үлесіне рынок ... ... 18, 11 % ... ... ... ... мүліктердің құрылымы
Қазақстанның лизинг жағдайы, ... орта Азия ... ... ... ... ... ... Лизинг дамуының Қазақстандағы проблемалары
Лизингтің заңды базасы жетістікке жеткен деп ... ... ... ... белгілі жетістіктің шегі жоқ, ... мына ... ... ... елімізде лизинг даму үстінде ... ... ... ... ... ... бар, бірінші
кезекте көлік.
2004 жылдың 9 – айына лизингкке ... ... ... ... 47% -ды ... оның ... ... қаражатымен қаржыландырса, жартысын
коммерциялық ... ... ... ... ауыл адамдарының ... ... ... ... ... жасай білу тәжірибесін арттырады.
2004 жылы лизингке берілген мүлік ... ... ... ... тенденциясы бар. Бірақ бұл ... бар ... ... ... ... компанияларының жетекшілерінің ойынша
Қазақстанда ... ... ... ... ... Европа
лизинг компанияларында лизинке берілетін ... ... ... ... ... 23 % ... лизингке берілетін мүлік ... ... ... ... компанияларына қарату басты үлкен проблема
болып табылады. Бұл ... ... ... ... ... өседі, лизинг алушыға қойылым төмендейді.
Келесі ... ... ... ... ... дамыту.
Айта кетер жайт, қаржы лизингі туралы ... ... ... қаржы лизингі бір түрлі ... ... ... заңы қаржы лизингі үшін ... ал ... ... ... ... ... да ... таса қалған проблема
емес. Салық ... ... ... нәтижесінде
халықаралық лизингті дамыту жолдары қарастырылады деген ойдамыз.
Қаржы ... ... ... ... ... ... мүлікке меншік ... ... ... ... ал ... тек ... және ... ету құқығы ғана ... ... ... ... ... ... ... кезде
қиындықтар туғызады. ... ... ... ... ... құралдарын лизинг алушының да ... ... ... ... Бұл екі ... да өз жетіспеушіліктері
бар, ... ... ... ... ... ... ... лизингті дамыту үшін ұсыныстар
Көрсетілген проблемаларға қарай ... ... ... мына ... ... ... шартына қатысты салық жеңілдіктерін қолдануға шек
қоюды азайту;
­ «Қазақстан ... ... ... тіркеу туралы»
заңына ... ... яғни ... ашу есебін,
қаржы лизингі ретінде қарау;
­ Лизинг ... үшін ... ... бүкіл уақыт бойынша
жедел ... ... ... ... инвестицияны лизинке тарту
сұрағын ... ... ... ... ... ... ... әсер етеді.
2004 ... 9 – ... ... ... ... ... ... лизинг деңгейі 257 млн АҚШ ... ... ... ... 5 % ... сөз, олай ... біз ... көтерілеміз. Ал дамыған елдерде бұл көрсеткіш ... ... ... лизингті өсіру үшін ... мен ... ... ... ... ... МСФО – ға көшу, ... ... заң ... ... үшін ... ... ... өсуі лизинг ... ... ... ал бұл ... ... сапасының
жоғарылауына бірден – бір негіз ... ... Орта ... ... рыногында үшінші ... ... ... ... және Өзбекстан).
Сонымен қатар осы зерттеуде ... ... ... ... ... ... сараптау болды.
Бұл құрылым аудан, ... ... ... сай ... ... ... ... Алғашқы екі зерттеулердің
материалдарымен www.ifc.orglantralasia сайтынан алып ... заң ... ... ... ... ... ... лизинг секторында көзқарастарын нығайта түсті.
Тәжікстанда лизинг секторын ... ... ... ... ... ... ... жүйесін қалыптастыруға себебін
тигізеді.
Қазақстанда лизинг секторының динамикалық өсуі ... ... ... 1 ... ... ... операцияларының прогрессивті
салық жүйесі қызмет атқаруда, ал 2004 ... ... ... ... пен ... лизингі туралы» ҚР заңына
өзгерістер енгізілді, бұл ... заң ... ... ... ... отырады.
Лизингке берілген мүліктің құны
Төрт елдің дұрыс заң ... мен үш ... ... ... 2003 жылы мына ... ... ... лизинг операцияның ең үлкен көлемі (85,2 млн. АҚШ
доллары);
• 2002 ... ... 4 есге ... ... елдің аймағында жұмыс істейтін 20 лизинг ... 4 банк ... ... шарттарын реализациялауды бастады;
... үш ... ... алыс ... ... қаржыландыруда;
• несие бірлестіктерінің ... ... ... ... ... ... ... операциясын 2 банк қаржыландырды;
• Лизинг операциясын реализациялау ... 2 банк ... ... ... ... шартының өте көп санда ... (2800 ... банк ... 5 есе ... ... лизингтің 4 есеге өсуі;
• елдің ... ... ... істеп жүрген 23 лизинг беруші.
Орта Азиядағы лизинг дамуының ... жыл ... ... ... ... ... нәтижелерін байқатты.
Бізге осы ... ... ... ... ... ... шарттарының саны
1. Жалпы мәліметтер
1991 жылы 19 желтоқсанда ... ... ... ... ... заңы ... Қазақстан
Республикасының жаңа конституциясы 1995 жылы 30 ... ... ... ... ... ... мемлекет деп қаралады. Халқы 15 ... ... ... – 45%, орыс - 35%, 100 ... аса - ... ... үш жылда республикамызда ... өсу өте ... ... ... 2001-2002 жылы ЖІӨ-ң орташа ... ... ... 2003 жылы ... көлемі 27 млрд.долларды құрады,
яғни жан ... 1970 АҚШ ... ... Ресей Федерациясынан
кейін ТМД-да ... ... ... ... 2002 жылға қарағанда 20% өсті, жылдық орташа
инфляция сатысы 6,5% ... ... ... ... 33% ... 21,6 млрд ... құрап отыр, экспорт көлемі 13,5 ... АҚШ ... ... - АҚШ ... ... яғни 2002 жылға
қарағанда өсу 40% және 23 % ... ... ... инвестициясы 2003 жылы 10% ... 9 ... АҚШ ... жетті.
Республикада мұнай қызметінен ... ... ... ... қор ... бұл ... ... негативті
жағынан сақтандырады және келешек ұрпаққа жеке қор ... ... ... ... қоры 2002 ... 8,6 ... АҚШ долларын құрады.
2002 жылдың АҚШ-тың ... ... ... конгресі
Қазақстан нарықтық экономикалық ел ... ... 2002 ... ... ... Investors Service” рейтинг агенттігі
Қазақстанға (Вааз ... ... ... ... Вааз ... ... ... тұтыну Қазақстан ... ішкі ... ... Бұл ... шешу үшін 2003 жылы ... ... Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... бойынша мемлекетке жүктелген ... ... ... өнімдерін сервисті – технологяилық жүйе ... ... ... ... ... барлық банктері қаржы есебінің
халықаралық ... ... ... істеп жатыр. Қазіргі кезде
Қазақстан ... ... ... дамыған болып табылады,
сонымен ... ол ... ... ... ... ... мен зейнетақы жүйесі ... ... ... ал ... банк жүйесі банк ... ... ... ... жылғы 1 қаңтардағы құрылым бойынша республикада 35 банк
қызмет ... ... ... 3 ... 15 ... жекеменшік капиталы 38,6%, 223,4 млрд. теңгеге дейін
өсті (валюталық ... – 1,5 ... АҚШ ... астам болды).
Банктің активі 39,3% өсіп, 1,6 трлн. теңгені ... ... - ... 10,9 ... АҚШ долларын құрады).
1.2 Лизингтік операциялар
Жалпы тенденциялар
Қазақстанда лизинг қызметі 2000 жылдан ... ... ... ... ... лизинг шарттарының негізгі үлесі «Казагрофинанс»
лизинг компаниясына қарасты ... да, оған ... ... ... ... Республикасының коммерциялық банктері ... құру ... ... ... ... деп ... ... Қазақстанда 20 лизинг компанияларының реті ... ... ... ... банктердің компаниялары болып
табылады және ... ... ... жалпы үлесінің 51%
тиеді де, 26% «Казагрофинанс» лизинг ... ... ... ... ... ... ... негізгі капиталы
Қазақстанда 2003 жылы 1% ... Бұл 2002 ... ... ... артық болып отыр.
Инвестициядағы негізгі капиталдық жалпы көлеміндегі
лизинг ... |2002 ж |2003 ж ... ... ... АҚШ |7797,4 |8449,7 ... ... | | ... ... АҚШ ... |21,1 |85,2 ... ... % |0,26 |1,00 ... ... ... лизинг келісімшарттарына отыру мен ... ... төрт ... ... ... ... – жабдықтың түрлері
Лизинг компанияларын мемлекет ... ... ... ... лизингке берілетін мүліктердің ... ... ... ... Оның ... ... ... 47%
құрайды.
Лизингке берілетін ауылшаруашылық ... ... ... ... үлесіне тиеді, 27% ... ... ... тиеді. Сонымен қатар ауылшаруашылық техникасын
лизингке ... ... ... да ... ... ... ... ауылшаруашылық техникасын
негізінен ... ... ... мен тракторлар болады.
Комбаиндардың ... 80% ... Егер ... емес ... ... ... лизингке берілетін мүліктің
негізгі үлесін көлік және жол ... ... ... ... ... түсіндіріледі лизинг компаниялары ... ... ... ... ... Бұл ... ... қауіп-қатерді машиналандандырады.
Лизинке берілетін мүліктің жалпы құрылысында екінші ... ... ... ... Бұл соңғы 5-жылда ... өте көп ... ... бос ... ... ... ... қаласының құрылуы және тағы басқа.
Лизинг шарттарын ... ... ... ... ... 4-5 ... ... шарттарының көлемі 2003 жылы ... ... ... 168, 90 мың АҚШ ... ... 2003 жылы ... мүліктің минималды құны 1,4 мың АҚШ ... ... ... ... ... ... максималдық құны 5,873 мың
АҚШ долларын құрады.
Пайыздық ... ... ... ... ... ... 2002 жылы минималды пайыздық ... 13% ... ... ... ... ... ... нәтижесінде бұл
көрсеткіш 9% дейін төмендеді. ... ... ... ... да ... атап ... жөн. 2002 жылы
көрсеткіштің жоғарғы деңгейі 22% ... 2003 жылы 20 % ... ... ... лизинг компаниясының есебінсіз
көрініп отыр.
Лизинг алушыға ... ... ... ... ... түріне ешқандай шектің
шектеу ... 2003 жылы ... ... негізгі үлесін кіші
және орта бизнес ... ... ... қызметін қаржыландыру секторының бастамасы
Лизинг шарттарының негізгі ... ... ... ... ... ол ... ... жалпы көлемінің
87% құрайды. Ал ... ... жеке ... ... ... ... ... банк өзінің ... ... жеке – ... капиталынан он пайыздан
аспайтын шектеу ... жылы ... 2 ... ... 13 млн. АҚШ ... ... несие алды, лизинг аумағындағы ... жылы ... ... байланысты болады.
Шартты аймақтарға бөлу
Лизинг операциясының маңызды бөлігі ... ... ... ... ... ... операцияларын аймақтарға бөлу,
сол аймақтың экономикалық ... сай ... ... ... ... операциялары «Казагрофинанс» ... ... ... қызметінің даму перспективі
Қазақстан заң жүйесін азаматтық және ... ... ... ... нәтижесінде қаржы лизингі ... ... Осы заң ... өзгертулер енгізудің
жақсы жағы қаржы лизингін жеке сала етіп ... ... ... және ... ... ... заңда
қаржы лизингін жалға беру ... бір ... ... кезде
ғана берілген болатын.
Лизингтің минималды мерзімін ... ... ... ... фактор болып ... ... ... ... алатын негізгі қаражат 10-12 жылды ... ... ... ... ... ... ... мерзімі 8-16
жылға созылуы керек болған. ... осы ... ... ... ... жеке меншігіне ала алмаған. Әрине мұндай
мерзім ... ... үшін ... ...... ... ... мерзімі үш жылға ... ... және ... кіші және орта ... дамуына мекемелердегі
қаражаттарды жаңаландыруға үлкен әсерін тигізеді.
Қазіргі ... ... ... бөлу халықаралық ... ... және ... ... стандарт және қағида
жүйесіне қарап ... ... бұл жүйе ... ... болжауымыз бойынша Қазақстандағы лизинг ... ... ... үш жылда Ресейдің деңгейіне ... яғни 4-5% ... 500-550 млн. АҚШ ... тең ... ... ... ... лизинг 85,2 млн. доллардан ... ... ... ... ... лизингтің дамуы үшін ... ... ... ... ... бұл бәсекелестіктің ... ... ... ... сыйақының төмендеуіне үлкен
әсерін тигізеді.
Қырғызстан Республикасы
2.1 Жалпы ... ...... ... ... 1991
жылы 31 тамызда жеке мемлекет ... ... ... ... млн. ... 38% ... және жас өспірімдер, 52% еңбек
етуге жарамды ... ... жылы ВВП ... ... өсуі ... ол ... 1,3 өндіріс 1,1% және қызметі 2,4%) құрады, ол ... 6 ... ең ... ... Осы жылғы инфляция деңгейі
5,6% ... 2003 ... ... ... шетелдік
инвестициялар 144,6 млн. АҚШ долларын ... ішкі ... ... 2003 жылы 1142,3 млн. ... құрады, ол бұрынғы кездерден 18% ... ... Осы ... импорт 18,8% көтеріліп, 632,1 млн. АҚШ долларын
құрады, ал ... 17,1% ... 510,2 млн. АҚШ ... ... ... ... ... химиялық өндіріс
өнімдері, машина құрал-жабдық, өндіріс-тауарларымен, ... Орта ... ... ... ... ұйымының
мүшесі болып ... ... ... бұл ... ... басқа елдерге оңай шығуы.
2004 жылдың басында Қырғызстанда ... және жеке ... ... ... ... саны 430 мың ... ... ішіндегі 205 кіші және орта ... ... ... ішкі сауда айналымы 2003 жылы ... АҚШ ... яғни ішкі ... ... көлемінен 19% -ды
құрады.
Банк жүйесі
2004 ж басында Қырғызстанда 21 коммерциялық банк қызмет ... жылы ... ... ... 4,4% ... ... ол 1,8%. Орта жылдық есеппен АҚШ доллары 1 ... ... ... 2002 жылы ол 6,9% ... ... ... ... емес, қаржы институтының ... ... Ол ... ... ... бірлестігі туралы»
және «Қырғызстан Республикасының микро ... ... ... ... бұл заңдар ... ж ... ... ... жылдың 22 шілдесінде ел президенті «Қаржы ... ... қол ... және 2003 ... 14 ... Қырғызстан
Республикасының салық кодексінің өзгертулер мен толықтырулар енгізілді.
Бұл өзгертулер Қырғызстанның ... ... ... ... ... жаңа ... жетуде үлкен роль ... ... ... 5 – банк (Демир ... ... ... ... ... Инвестициялық несие банкі,
Биолубай банк) 3 – микролизинг компаниядары, ... ... ... ... операциияларын жүзеге асырды.
Жалпы тенденциялар
2003 жылы жоғарыда ... ... ... ... 165 – ... ... ... іске асырды.
Лизинг берушілер
Банктердің ... ... ... ... Қырғызстанда 5 – банк лизинг
операцияларын жүзеге ... ... ... акционері Европалық реконструкциялау және
дамыту ... және ... ... ... ... лизинг қызметтерін жүзеге асырудағы алғашқы
банк. Бұл ... ... ... ... ... алынды, бірақ банк ... ... ... ... Темір банкпен Европалық
реконструкциялау және дамыту ... ... ... банк ... ... 700 мың АҚШ долларына дейін
өсті. Бұл ... ... ... ... қарағанда 2
есеге жоғарылаған ... ... ... ... банкі – лизинг ... ... 1 млн АҚШ ... дейін қаржыландырды. К.И.Н.Б.
жабдықтандыру жағынан шектелмейді.
• Демир Қырғыз Интернэшнл ... және ... ... ... ... ... хабарлап отыр. Осы ... ... ... ... ... ... Қаржы компаниясы несие
бірлестіктерінің көмегімен Қырғызстан ... ... ... ... ... ... операцияларының жеке ... ... 2003 жылы ... 126 ... 130 мың ... ... Осы ... негізгі клиенттері ... ... ... ... ... үш ... компаниялар
айналысады, олар «Қырғызстандағы орта және кіші ... ... ... ... комиссиясы құрған.
Компаниялар ... алыс ... ... ... ... ... ... компаниялары кіші бизнес
лизинг қызметін 2 жылға 2500 ... сай етіп ... ... ... ... лизингке берілетін ... ... ... (36%) және ауылшаруашылық техника (33%) көлік (19%) ... (10%). Бұл ... ... ... ... аймақтарға бөлу
Лизинг операцияларының басым бөлігі және капиталдық ... ... ... және Шу ... қарайды. Ал
басқа ... ... ... мүлдем аз.
Бішкек және Шу облыстары экономикалық қатынас ... ... ... ... ... табылады. Бұл жерлерде ... ... ... ... өте көп ... ал ... облыстарда
шаруашылық етуші ... өз ... ... секторда
жүзеге асырады.
Қырғызстандағы лизинг қызметін ... ... ... ... ... ... және өкіметтің
Қырғызстандағы лизинг секторын ... ... ... ... етті. Біраз оның дамуын тоқтататын кейбір ... ... ... ... ... ... сол факторлардың бірі елдің ... ... ... ... ... табылады, тіпті
коммерциялық банктердің өзі де ... ... ... ... болмайды.
Банктік емес институттар ... ... ... ... ... ... ... МФК жобасы лизинг дамыту
қызметтерінде ... ... ... ... ... отыр.
2.3. Лизинг қызметінің даму перспективі
Жүргізген ... ... МФК ... ... орта ... ... 28 млн. АҚШ долларына бағалады ... ... ... ... ... ... ... өзгеруіне жақсы жағынан әсер ... мына ... 100 мың АҚШ ... дейінгі
бағамен сұраныс өте көп: өнеркәсіп және ... ... ... ... ... Құрылыс көлік қызметі, ... және ... ... Республикасы
1. Жалпы мәліметтер
Тәжікстан 1991 жылы қыркүйекте жеке ... ... ... ... ... ... ... ТМД-ның құрамына кірді,
халқы 6,3 млн. 73,2% ... ... ... 40% - ... дейінгілер.
Макроэкономикалық көрсеткіштер
2003 жылы Тәжікстанда экономикалық көрсеткіш ... ... ол ... ... ... қалыптасуына
әсер етеді. 2003 жылдың ... ... ЖІӨ 1,6 ... АҚШ
долларын құрады. Яғни ... ... 10,2% ... ... жалақылары 14,8%, жекешеленген тауар ... ... ... ... ... 113,7% ... ... сатылым тауарлары 110,2%, ал сатылмайтын ... ... ... ... ... 153,1% ... 2002 жылмен
салыстырғанда инвестицияландыру бастауында 91 млн. АҚШ ... 2002 ... ... 40 млн. АҚШ ... ... ... жылы ... сомасы 52,7 млн. АҚШ долларын құрайтын 27
инвестициялық жоба ... ... ... 1,7 ... АҚШ долларын соның ішінде 798
млн. АҚШ ... ... 881 млн. АҚШ ... құрады. Сонда
былтырғы жылдың көрсеткіштерінен 8,4% ... жылы ... ... ... емес ... ... ... бұйымдар (алюминий), электроэнергия және жеміс
беретін өнімдер ... ... ... ... ... мұнай
өнімдері, табиғи газ, ұн және бидай құрады.
Банк жүйесі
2003 жылы 1 – ... ... ... ... – банк ... атқарады олар былай бөлінеді:
• бір мемлекеттік банк;
• он коммерциялық - ... ... ... капиталдың қатысуымен екі ... 13 ... ... 2003 жылы 1 – ... ... ... ... - 17,00%;
• коммерциялық - 41,80%;
• жеке ... - ... жеке ... басқа формалары 0,01%.
2003. Жылдың 1 – ... ... ... 15,5 млн. АҚШ
долларын құрды. Мұндағы ... ... 3,15 млн. ... немесе 20,3%.
Тәжікстанның ұлттық банкінің көрсетуі бойынша 2004 ... ... 2-ші ... банктердің экономиканың ... ... ... ... 171 млн. АҚШ ... құрады.
Несие салымдарының ұлттық валютадағы несие ... ... ... 15,6%. Осылайша 2003 ... ... ... банкінің қаржыландыруы 15% ... ... 2003 жылы 79,2 млн. АҚШ ... ... ... 38,5 млн. АҚШ ... ... валютада, 4,7 млн. АҚШ ... ... ... ... ... ... 1,9% ... валюта 9,02%.
Банк жүйесіндегі реформа
2003 1 – сәуірінен 10 – ... ... ... ... ... ... елде ақша ... ... ... ... ... басталды. 2003 жылы
ұлттық банк импорттық операцияларды ... ... ... ... ... ... таңда республикада ірі
банктерді ... ... ... ... ішкі ... өтіп ... ... жүйесіне өзгерістер енгізілді.
«Агроинвестбанк» несие портфелі жағдайын ... ... ... тоқтатуға ... ... ... ... ... ұлттық банк ... ... ... ... интервенциясын ақырындап тоқтату үстінде.
3.2. Лизингтік операциялар
Тәжікстан Республикасында лизингтік ... ... ... ... ... келеді. Бірақ қазіргі таңда ... ... ... бұл ... дамыту қарастырылып отыр. Банк ... ... ... ... ... ... тығыз байланысты.
Халықаралық лизингтің бірнеше түрлері бар, бұл ... ... ... ... жағы ... ... ... мысал
ретінде ұялы телефондар ... ... ... ... ... ... кезде негізгі өндіріс қорлары ... ... ... ... ... Оның ... себебі өндіріс қорларын
жаңартуға ақша қаражатының жоқтығы.
Тәжікстандағы кіші және орта бизнестің ... ... ... маңызды әсер ете алады. Бұл ... ... Орта ... ... ... ... ... отыр. Яғни лизинг операцияларын тұтыну ... ... 28 млн. АҚШ ... ... берушілер
МФК – ның бағалауы бойынша банк ... ... ... ... ... ... болады.
Тәжікстанның ірі банктерінің бірі ... ... 7 – шарт ... оның ... ... 2,1 млн. АҚШ доллары
болды. Лизинг ... ... Құс ... ... ... ... қатысты. «Амонадбанк» 2004 жылы 54,0 мың ... ... ... ... шартын бекітті. Бұл жердегі
лизинг құралы сұйықмай ... мини ... ... «Таджпромбанк»,
«Банк Экхата». Лизинг ... ... ... ... ... ұйымдар Соғды облысында микролизинг бағдарламасын
реализациялау ... ... ... ... даму ... жылы ... рыногын дамытудың дұрыс факторы «Қаржы
лизингі туралы» ... ... ... Бұл заң ... құқықтық вакуумда көтерілді. Осылайша ... ... ... ... ... ... ... заң
жүйелері толығымен біткен жоқ. ... ... елде ... ... өзгертулер мен ... ... ... және бұл ... кодексінің құрамына лизинг операциялары
да ... ... ... ... тек қана ... ... сонымен қатар кеден кодексіне де ... Бұл ... 2004 ... ІІ жартысында жоспарланып отыр, ... ... ... Бұл ... ... лизингтің даму шартын
дұрыстайды, яғни 2005 ... ... ... ... және
кедендік жеңілдіктер болмайды. Осылайша экономикасын ... ... ... ... Жалпы мәліметтер
Тәуелсіз Өзбекстан Республикасы 1991 жылы 31 ... ... млн. ... бар ... ... ең ... ... бірі халықтың 60% елден ауылдық ... ... ... ... ... 53,2% ... орташа жасы 24.
Макроэкономикалық көрсеткіштер
2003 жылы ЖІӨ-нің ... 4,4% ... ... ... 6,2% ... көтерілді. Инфляцияның төмендеуі 2002 ... ... 2003 жылы 3,8% ... ... Ел ... ... 2 ... ол 2002 жылға қарағанда 4,5% ... ... ... ... ... ... айналысының
көлемі 6,69 млрд. АҚШ ... ... - 3,73 ... АҚШ ... – 2,96 ... АҚШ ... ... көздері - мақта (бұл шикізатты ... ... ... ... ... ... металл, көмірқышқыл
шикізаты және оны өңдеудегі ... ... ... ... ... мен ... көкеніс продукциялары, автомобильдер,
ауылшаруашылық ... ... ... құрылыс
материалдары және қызметтер.
Импорттың негізгі көздері – ... және ... ... металл, азық-түлік.
Банктік жүйе
Елдің қаржы ... ... ... және 13 ... 4 ... 1 өзіндік банктен, мемлекетте үлесі бар 15, ... ... 33 ... ... ... ең ірі ... банктың құрамына Өзбекстан ... ... ... бар ... банк (НБУ), Тахта банк,
Узирамстройбанк, ... ... ... өз ... үлесі бар. Халық банк пен ... банк ... ... ... ... 90% ... бар. Өзбекстан
банктердегі ортақ портфельдегі несиелік ... ұзақ ... ... ... ... ... 2003 ... бойынша елдің экономика ... банк ... және ... мерзімді несиенің үлесі несие ... ... 81% ... ... көп ... - ... ... қаржыландырып
шетел банктарының несиесі мен ... ... ... ... тыс ... институтының ... ... 2002 жылы ... ... ... ... заңды негіз салған «Несие ... ... ... ... ... жылы Өзбекстан Республикасында микроқаржыландырудың
дамуы туралы ... ... ... ... бұл ... тыс қаржылық институтының дамуында ... ... ... стратегиялық мәселелер секілді
мемлекеттік ... ... ... мен кіші бизнестің дамуы
мен оның ЖІӨ ... ... ... ... ... ... бастап Өзбекстанда 250 кіші мекемелер
жұмыс істейді, ... ЖІӨ - нің ... 35%. Кіші ... ... ... қосқанда ... ... ... ... ... 57% ... бизнес мекемелеріндегі сыртқы сауда айналымы 2003 ... ... АҚШ ... ... сыртқы сауданың ортақ көлемінің
19% құрайды.
4.2. Лизинг ... ... ... ... ... ... Өзбекстанның
Президенті 2002 жылдың 28 тамызында № 3122 ... ... әрі даму ... ... Жарлыққа қол қойған соң ... ... 2002 жылы 1 ... ... ... ... дамуына кедергі келтірген ... ... ... ... жыл аралығында елдегі Азаматтық,
Салықтық, Елдің Шаруашылық – ... ... ... ... ... ... ... 40-жуық түзетулер енгізді.
Бұл осындай қаржыландыру ... ... әсер ... прогрессивті заңда орыстың қалыптасуына әкеп ... ... ... ... ... ... ... қызметінің
одан әрі даму ... ... заң ... бұл ... ... өндіру мақсатында жеделдетілген ... ... ... ... бұл ... ... арқылы
елдегі кіші бизнес стимулын жасауға көмек ... ... ... ... операцияларын басқаратын құқықтық
базаны жүзеге асыруға ... ... ... актілерге
де түзетулер ... ... ... ... болып табылатын тіркеу,
қайта тіркеу, ... ... ... алу
процедуралары жүзеге асырылған.
Жалпы тенденциялар
2003 жылы ішкі ... ... 17,3% ... ... ... операциялары сол ... 4 ... ... лизинг проектілері ... ... ... және ... ... ... арналған.
Лизингтің инвестициядағы динамикансы мен ... ... ... ... ... капиталын салыстырып көрелік.
Халықаралық лизингтің есебімен бұл ... ... ... ... ... елдердің көрсетілгенін жақын, бірақ ... ... ... ... ... ... ... егер ішкі лизинг үлесін ... ... ... деп ... онда бұл ... оптимистік тұрғыда
болмайды.
Бұдан біз ... ... ... ең ... бас ... ... компаниялары екенін ... ... ... ... өсуде ... анық ... ... ... ... ... ... құрылымдық қайшылық жергілікті ... ... ... ... ғана ... зерттеуіміздің арғы жағында тек ішкі ... ... ... ... ... ... лизинг секторында
едәуір өсу байқалды (480%). Ал ... ... ... және ... ... бар, 2002 жылғы ... үшін ... ... пайдаланып қалған банктерден көрінеді.
Лизинг ... ... ... аз дәрежеде
бөлінуі, себебі ... көп ... ... ... ... ... олар да өз ... ... ... ... ... бұл ... толық белсенділігіне және ... ... ... ... жазықтыққа байланысты.
Негізгі капитал инвестициясындағы ... ... ... ... ... ... ішкі |
| ... лизинг |инвестициясындағы ішкі ... |
| ... ... ... |1,56% |2,21% ... |2,36% |2,75% ... |4,30% |2,67% ... Министрлігінгің қарамағындағы ауылды сельхозтехникамен
жабдықтау арнайы мемлекеттік Қор ... ... ... ... ... 6% ... ... мемлекеттік қаржыландырудың жалпы ... ... ... ... фактісі – 2001 жылы
«Узсельхозмашлизинг» компаниясының ... ... ... 93% ... жылы 84,1%, ал 2003 жылы бұл үлес 67,4% ... төмендеді.
Бұл төмендеу банктегі лизинг ... тез ... елде жеке ... ... ... болуына және
лизинг ... ... ... та, ... емес
органдардың шығуына қарасты мәлім.
Ішкі лизинг ... ... ... ... ... ... үлесі
Лизинг келісім портфелі
| ... ... ... ... да ... |
| | | ... | |
| | | ... | |
| ... ... | | | |
| | ... басқа | | | |
| | ... ... | | | ... |6204 |74 |610 |208 |7022 ... |51,0 |7,7 |7,1 |0,7 |58,8 ... | | | | ... ... біздің зерттеуіміз негізгі қызметі лизинг болып
табылмайтын ... де ... ... ... ауып
көрсетті.
Толығымен алғанда Өзбекстан лизинг ... ... 2004 ... ... 7022 келісім құрды, оның құны ... ... ... лизинг практілерінің ... ... ... ... дейін («Узсельхозмашлизинг» ... ... ... жеті ... ... ... ... негізгі себебі
кейбір лизинг берушілердің жоғарғы ... (ал ... ... құн ... үшін ... ... тырысады, және
«ұзақ» ақша рыногында ... ... ... ... ... ... дәрежеде емес. Толығымен алғанда қарыз ... ... ... ... ... 2,2% құрады.
Банк үшін бұл көрсеткіштер лизинг ... ... және ... ... ... ... 2,5% ... берілген құрал-жабдық түрлері
Лизингке берілген мүліктің ... ... ... ... ... ... оның құны 2004 жылы
75,2% ... ... ... ... ... - ... операциялары. Алайда, «Узсельхозмашлизинг» компаниясының
операцияларын ... ... ... ... құны ... ... ... ортақ көлемінің
23% құрады, бұл көрсеткіш өндіріс құралдарына орын ... ... ... негігі түрлері («Узсельхозмашлизинг»
компаниясынан басқа ... ... ... ... лизингі «Узсельхозмашлизинг» компаниясының
операциясын есепке ... ... ... ... 29% ... көрсеткіш 2002 жылы лизингтің ... ... ... ... ... эффект көрсетті, алғашқы кезекте
Өзбекстанда өндірісті ... ... ... ... жылы ... берілген берушілерге орташа құны 12,8 млн.
сум құрды. Бұл ... ... ... ... ... ... республикалық бизнес- инкубатор
және Қарақалпақстанның іскер ... ... ... ... 2 млн. ... кем емес ... ... Узбеклизинг Интернэшнл орташа 200 млн. ... көп ... ... ... ... ... ... берушілері ... ... ... ... да ... айырмашылық бар
(барлығы - 2817, ... бір ... 1810 ... ... регион бойынша бөлу
Лизинг ... ... ... ... бөлу ... Бірақ, диаграммада ... ... ... ... белсенділік дәрежесімен сәйкес келеді.
Алайда, ... ... ... реализацияланған
сандарға назар аударсақ, бұдан басқа ... ... ... ... ... ... Наманган
облыстарында капитал ... ... көп ... көреміз, ал ... ... ... ... ... ... және ... облыстарында
өткізіледі.
Қарақалпақстан Республикасындағы лизинг ... ... ... ... ... ... және
Қарақалпақстан республикалық бизнес инкубаторларға ... ... ... ... 4,6% ... ... ... операциялары
Жоғарыда көрсетілгендегі 2003 жылы ... ... 5 ... ... 3122 ... ... ... шаралар» деген Президент
Жарлығына қол ... соң, ... ... банк санымен
қатар, Жарлық ... ... ... операцияларын жүзеге
асырған банктердегі лизинг ... ... де ... ... егер 2002 жылы ... ... банк жүзеге асырса, 2003 жылы оның саны 13 ... ... ... алокабанк лизинг операцияларын қаржыландырса, 2003
жылы Орта азия ... ... ... өз ... тоқтатты.
Банктің лизингке ... ... ... ... ... ... ... түрлерінің көлемінің жартыдан
көп бөлігі ақшалай ... оны ... ... ... ... ... лизинг үлесі
банк жақтан 90% құрайды. Екінші орында - ... ... ... оның ... 55% ... келеді.
2003 жылы банктердегі ... ... ... келісімдерінің
орташа құны 8,85 млн. сум ... 1,33 млн. ... 238,03 млн. ... ... ... ... ... бойынша бөлуде негізінен
2003 жылы ... ... ... жүзеге асырды. ... алып ... ... облысы өзінің маңызды екінші
орнында тұр. Басқа ... ... 10% ... 2003 жылы
Джизак облысында ... ... ... ... ... ішінде Өзбекстан Республикасының сыртқы
экономикалық қызметі бойынша ... Хаво ... ... ... берілген Боинг – 767 ... ... де атап өту ... (берілген мүлік құны – 19,3
млн. АҚШ доллары).
Лизинг ... ... ... ... ... заңдағы өзгерістер,
елде жеке лизинг ... ... ... берді.
2002 жылдың қыркүйегіне дейінгі құрылған лизинг ... ... ... ... қалыптасты, оларға жеке
салық жеңілдіктері берілді.
Банктердің лизингке берілген ... ... ... ... ... ... бір-бірімен қиылыспайтын, олардың
әрқайсысы рынок сегментінде ... ... ... да ... мен бірдей лизинг беру жеке ... ... ... салу ... жаңа лизинг компанияларының ... ... ... екі ... ... компаниялары Тойтахт – лизинг
және Эомин – Инвест ... ... және ... ... ... – лизинг» деген арнайы компания қалыптасты.
Курилинг – ... және ...... ... екі жаңа компания
2003 жылы практті ... ... ал ... ... 11 ... ... жасап, 5 лизинг келісімі ... ... ... ... ... болуы бұл жағдайды өзгертіп,
банктер ... ... ... ... береді.
Конкуренция өз ... ... ... ... ... ... ... алушының құнының төмендеуіне ... ... ... өз ... ... ... мен несие есебінен қаржыландыруды ( «Узсельхозмашлизинг»
компаниясынан басқа, ... ол ... ... мемлекеттік
Қор есебінен жүргізеді).
Толығымен алғанда, «Узсельхозмашлизинг» ... ... ... ... ... операциясының жалпы
көлемі 0,3% ... және бұл ... ... ... 45,8% өсті.
Лизинг компаниясының келісімдерінің ақшалай көлемі ... ... беру ... ... ... көшбасшылық
орынды полиграфия ... ... ...... мен
оргтехниканы лизингке беру ... ... ... ... реализациялаған компаниялардың
орташа құны 15,9 млн. сум ... ... ... 213,5 млн. сумға дейін).
Сонымен қатар Өзбекстан компаниялары жүзеге асырған ... да ... ... ... ... ... ... бөлуде
«Узсельхозмашлизинг» компаниясының толық ... ... бар ... атап өту ... ... ... Республикасында, Ферғана
және Джизак облыстарында ... бар. ... ... жылы ... ... ресурстарының көп ... ... ... Одан әрі ... ... және ... облыстарында, ал маңызды түрде орташа
қалушы 6 ... ... ... ... ... ... түрлері
Қарақалпақстан Республикасында, Андижан, ... ... ... ... ... ... әлі ... – бір проект
реализацияламаған.
Осыған дейінгі ... ... ... деген арнайы компания жұмыс істейді. Бұл ... ... ... ... ... ... ... лизинг проектісін қаржыландыру ... Бұл ... ... ... ... ... бермейді, бұл ... ... осы ... ... қызметі рыногында мәселелер
Өзбекстандағы лизинг секторын кеңейтуге ... ... ... ... екі ... шешімін тапқанымен, оның
дамуын ... ... әлі ... ... ... солардың ішіндегі ең негізгісі – елдегі ... ... ... ... ... ... көп ... ал коммерциялық банктер осы секторда
соңғы уақытқа дейін өз ... ... ... МФК ... ... ... лизинг секторында
инвестицияны тартуға ... ... ... берушіге қаржы ресурстарының берген ... ... ... Қорын қалыптастыру жұмысын МФК жүргізеді және
региондағы ... ... ... ... қаржы секторға тән ең негізгі мәселелердің ... ... ... көбі ... ... ... істеуге
бейімделмеген және өз ... ... ... ... көрсетпейді. Бұл оның сыртқы қаржыландыруда сұраныстың
жоғарылауынан болады, ... ... ... ... ... нәтижесінде жүзеге асады.
Өзбекстан заңдылығына ... ... ... ... қайтарған затын қайталап бере ... ... ... ойынша, лизингті фактор бойынша кең қолдану ұсталды.
Жеке ... ... ... ... ... ... салық жеңілдігіне зиян ... ... ... қызметінің даму перспективалары
Орат Азияда лизингтің даму Проектісін зерттеу, ... ... одан әрі даму ... ... ... ... жылы ... елдегі лизинг
қызметінің қажеттілігін қанағаттандырмау 80 млн. АҚШ ... ... ... ... ... мен ... қайта құру өңдеу ... ... ... және жеңіл өнеркәсіп саласында жабдық ... ... Бұл аз ... ... ... ... өте ... лизинг заңының жақсы дамуы, ... ... ... ... лизингтің одан әрі дамуына әсер
етеді. Бұл ... ... ... ... ... ... ... лизинг берушілер
арасында ... ... ... ... ... ... нәтижесінде
лизинг берушілер маркетинг ... мен ... ... ... ... Сонымен бірге мониторинг ... ... ... ... ... назар аударылады.
1. Қазақстан
1.1. Азаматтық - құқықтық ... ... ... ... ... 29 ... ... » басқармасымен 1999
жылы ... ... ... ... ... ... Сонымен бірге Қазақстан Республикасының «Қаржы лизингі
туралы» заңы 2000 жылы ... ... ... ... пен ... 2004 ... 18 ... түзетулер
енгізілген.
Лизингті анықтау
Қаржылық лизинг ... заңа ... ... қызметте,
лизинг беруші заттары жеке ... ... ... ... ... ... 3 жыл ... бере алады.
Осыларға ... ... беру ... ... ... ... ... келуі керек.
• лизингтік затты ... жеке ... ... ... ... ... ... мерзімі пайдалы ... ... ... ... ... ... ... құны барлық мерзімге ... ... ... затқа байланысты көтеріледі.
Екіншілік лизинг
Заң лизингті басқа бір ... ... ... беру туралы
қаралып жатыр. Ол үшін ... ... ... ... ... ... ... қатар лизинг ... ... ... ... ... қатар егер лизинг алушы лизинг
шартын дұрыс ... ... ... ... ... ... ... лизинг беруші лизинг мүмкін басқа ... ... ... ... ... ол сол ... ... алушының қолына берілгеннен кейін, сол ... ... ... ... рет лизингті беру ол лизинг ... ... ... ... ... ... ... әрқашан болып ... ... ... қаралады. Лизинг ... ... ... ... ... ... ... лизинг берушіге тиген шығындар, оны қолдану;
- лизинг ... ... ... ... дұрыс орындамаған лизинг ... ... ... ету
Қазіргі таңда лизинг алушыдан лизинг мүлігін сот ... ... ... ... және сот ... ... ... елімізде бұл процесс өте сапалы ... ... ... Сот ... ... ... берушілердің пайдасына
шығарыла бермейді, себебі ... ... ... берушіні
қарызға батыруы мүмкін, бұл ... ... ... ... ... беруші өзіне уақыт ... ... ... ... сот шешімінсіз қарауға мәжбүр болады.
«Қаржы лизингі ... заң сот ... ... ... ... ... ... алу кезінде ғана ... ... ... ете ... Сот процесінен тыс ... ету ... ғана ... ... ... ... ... бірақ
лизинг мүлігін ... ... ... ету үшін ... беруші сотқа арыз беру
керек, ал оның ... үш күн ... ... ... ... ... 10 күннің ішінде келіспеушіліктер
жіберуге ... бар, егер ... ... келіспеу тұрса, онда
-судья шығарылған шешімді ... ... ... мынандай келіспеушілік түспесе ... ... ... ... ... ... есеп қағидалары
Лизинг берушідегі ... ... беру үшін ... ... ... ... ... артық есептерді ... ... беру ... ... есептерден ... ... ... ... уақыты
біткенше төленеді.
Лизинг алушыда бухгалтерлік есеп
Лизинг ... ... ... ... есебінде болады.
Лизинг мүлігінің құны ... 4 ... ... Егер ... алушы лизинг мүлігін өз ... ... ... онда актив құны амортизация ... ... ... ... ... ... Қазақстанда салық заң жүйесімен ... заң ... ... ... ... ... ... басқа төлемдерді төлеу туралы» заңында көрсетіледі.
Қаржы лизингінде шартты ... тану үшін ... ... ... ... ... ... «Қаржы ... ... ... ... ... ... ... «Қаржы лизингі ... ... ... ... ... көбінесе амортизация қалыбы болып табылады.
Қаржы лизингі салықтандыру кезінде ... ие ... ... ... ... ... ... салықтандыру кірісі;
- төлем бастауының кірісі;
- заңды тұлға (резидент емес) таза ... ... ... ... ... бұл салық кодексінің 91 және ... ... ... ... 30% ... ... ККС
Лизинг берушінің салық кірісі қаржы лизингі ... ... ... ... ... ... несие алушы
резидентке мүлікті алу үшін ... ... ол ... ... ... ... алынып тасталады. Егер (резидент) несие
алушы Қазақстанның ... ... онда мына ... арқылы
процесс жүреді:
- есептік сана (расчетная сумма), - ... ... ... ... ... лизингодателя), - ... ... ... (среднегодовой сумма обязательств), - сыйақы
(вознограждение), - коэффициент ... ... ... ... кіріс салығы
Лизинг алушының 8 ... ... ... ... сәйкес
заңды тұлғалы лизинг алушы салықты ... ... ... ... ... ... салықтық преференция заңды
тұлғалардың қызметінде ... ... ... ... ... жүреді. Перференция мерзімі ... мен ... ... бекітілген шарт бойынша жүзеге асады.
Жер салығы
Салық ... жер ... ... ... ... заңды
және жеке тұлғалар болып табылады. Олар мына ... ие ... ... жер ... ... үнемі жерді пайдалану керек;
- уақытша жерді пайдалану жердің ... ... ... құралдарына салық
Салық объектісі көлік құралдары ... ... ... ... ... ... табылмайтындар:
- жүк көтеру көлемі 40 тоннадан жоғары ... ... ... көлік құралдары.
Көлік құралдары салығын ... – жеке ... ... заңды тұлғалар мен ... ... де ... ... тұлғалар үшін салықтандыру ... ... ... құны ... ... ... лизингінің объектісіне
салық төлеуші ... ... ... ... құны 1% ... ... қалыптастырылуы
Қазақстанның кедендік заң жүйесі ... ... ... ... осы ... ... ... сәйкес жасалған
нормативтік заң ... ... ... төлемінің мына түрлері бар:
- кеден салығы;
- кеден ... ... ... құн ... ... Лизинг
|Реквизиттер, контактілі ... ҚР, 473000, ... ... ... Абай ... 3/2 |
| |Тел: 7(3172) ... ... |
| ... 7(3172) 58-08-69 |
| |E-mail: ... |
|Басқару бастығы: ... Б.К. ... ... ... ... ... серіктестік |
|Құрылған жылы |2003 ... ... ... саны |10 ... не GAAP бойынша аудит өткізіле |Жоқ ... | ...... |Шек жоқ ... ... формасы, | ... | ... ... ... түрі ... ... |
|Лизинг операциясының географиясы |Алматы, ... ... ... ... ШҚО, БҚО ... ... |2003 ж ... ... ... ... ... |14 ... лизинг келісімінің жалпы құны АҚШ $ |1469,3 ... ... ... шартының осы портфелі |14 ... ... |846,0 ... саясатындағы лизнгке берілген ... құны |
|- ... |5,0 |
|- ... |50,0 ... ... мүліктің минималды құны АҚШ $ мыңға |40,0 ... ... ... ... құна АҚШ $ мың |54,0 ... шартының орташа көлемі |47,0 ... ... ... ... берушінің тағайындаған мерзімі |
|- ... |3 жыл |
|- ... |5 жыл ... келісімшартының орташа мерзімі |3,6 жыл ... ... ... |Мекен-жайы: Н.Гоголь көшесі, ... ... |
| |Тел: 7(3272) ... 79-41-34 |
| ... 7(3272) 79-35-61 |
| |E-mail: ... |
| |Web – site ... ... бастығы: ... Л.С. ... ... ... ... ... ... |
|Құрылған жылы |2000 ... ... ... саны |10 ... не GAAP ... ... ... |Ия ... | ...... |Шек жоқ ... ... ... | ... | ... ... ... түрі ... ... ... |
| ... техника, құрылыс |
| ... ... т.б. ... ... ... |Ақмола, Алматы, Атырау, Қызылорда, |
| |БҚО, ... ШҚО, СҚО, ОҚО, |
| ... ... ... |
| ... ... |2002 ж |2003 ж ... ... ... ... ... |45 |54 ... ... ... ... құны АҚШ $ |3765,0 |7503,0 ... ... ... ... осы ... |130 |150 ... ... |7431,0 ... ... ... ... ... құны АҚШ $ |10,0 |7 ... | | ... ... ... ... құны |431,0 |886,0 ... $ мың | | ... ... орташа көлемі |85,0 |141,0 ... ... ... ... ... мерзімі |
|- ... |3 жыл |3 жыл |
|- ... |80% |80% ... келісімшартының орташа мерзімі |7 жыл |7 жыл ...... ... ... ... ... ... ... ... ... |
| ... 299 |
| |Тел: 7(3272) 58-46-86 |
| ... 7(3272) 47 -84 -45 |
| |E-mail: ... |
| ... ... ... бастығы: ... А.Б. ... ... ... ... шектеулі серіктестік |
|Құрылған жылы |2003 ж ... ... ... саны |6 ... не GAAP ... аудит өткізіле |Жоқ ... | ...... |Шек жоқ ... ... ... | ... | ... ... мүлік түрі |Ауылшаруашылық техника ... ... ... ... ... ... Қостанай,|
| ... ШҚО, БҚО ... ... |2003 ж ... шартының саны, жылдық көрсеткіш |54 ... ... ... ... құны ... ... |1862,0 |
|құны АҚШ $ мың | ... ... ... ... құны АҚШ $ мың |1862,0 ... портфелінің келісімшарты жыл аяғында |54 ... ... |1862,0 ... берілген мүліктің минималды құны АҚШ $ мың |7,0 ... ... ... ... құны АҚШ $ мың |463,0 ... ... орташа мерзімі | 3 жыл ... ... ... ... ... ... |
|ақпараттар |9 Мая ... А-ВП |
| |Тел: 7(3172) ... 58-04-38 |
| ... 7(3172) 58-04-46 |
| ... |
| |Web – site: ... ... ... ... Е.И. ... ... ... |Акционерлік қоғам ... жылы |1999 ... ... қызметкерлер саны |19 ... не GAAP ... ... ... |Жоқ ... | ... – алушылардың |Шек жоқ ... ... ... | ... | ... берілетін мүлік түрі |Көлік, өндіріс құралдары |
| ... ... ... |
| ... ... т.б. ... ... географиясы |Ақмола, Ақтөбе, Алматы, Атырау, |
| ... БҚО, ... ШҚО, |
| |СҚО, ОҚО, ... ... |
|Көрсеткіштер |2002 ж |2003 ж ... ... ... ... көрсеткіш |150 |231 ... ... ... ... құны АҚШ ... |26 087,2 |
|Лизингке берілген ... ... ... АҚШ $ ... ... ... соңындағы лизинг шартының осы портфелі |524 |710 ... ... ... ... |
|Лизингке берілген мүліктің минималды құны АҚШ $ ... |
|- ... ... жоқ ... жоқ |
|- ... ... жоқ |шектеу жоқ |
|Лизингке берілген мүліктің ... құны АҚШ $|6,5 |6,7 ... | | ... ... ... ... құны|170,5 |66,4 ... $ мың | | ... ... ... көлемі |73,9 |36,6 ... ... ... ... ... мерзімі |
|- ... |5 жыл |5 жыл |
|- ... |7 жыл |7 жыл ... ... ... ... |6 жыл |6 жыл ... ... ... ... ҚР, ... қаласы, |
|ақпараттар ... би ... 143 а |
| |Тел: 7(3272) 68-02-64 |
| ... ... |
| |E-mail: ... |
| ... ... ... |Ли В.С. ... ... ... ... шектеулі серіктестік |
|Құрылған жылы |2002 ... ... ... саны |6 ... не GAAP ... ... ... |Жоқ ... | ...... |Шек жоқ ... ... ... | ... | ... ... ... түрі ... техника |
|Лизинг операциясының ... ... ... ... Қостанай,|
| ... ... ОҚО, ШҚО ... |2002 ж |2003 ж ... шартының саны, жылдық көрсеткіш |3 |14 ... ... ... ... құны АҚШ $ |3 |12 ... берілген мүліктің нақты бағасы АҚШ $ |699,0 ... ... ... |699,0 ... ... берілген мүліктің минималды құны АҚШ $ мыңға |
|- ... ... жоқ |13,0 |
|- ... ... жоқ ... |
|Лизингке берілген мүліктің минималды құны АҚШ $ |шектеу жоқ |295,0 ... | | ... ... ... ... тағайындаған мерзімі |
|- ... | |5 жыл |
|- ... | |7 жыл ... ... ... ... | |6 жыл ...... ... ... 480046 ... 97 ... | |
| |Тел: 7(3272) ... 58-79-56 |
| ... 7(3272) 58-79-60 |
| ... |
| ... www.halykbank.kz. |
|Басқару бастығы: ... Э.Х. ... ... ... ... ... ... ... жылы |2000 ... ... ... саны |6 ... не GAAP ... ... ... |Жоқ ... | ...... |Шек жоқ ... ... ... | ... | ... ... ... түрі |Ауылшаруашылық техника ... ... ... ... ... Ақмола, ОҚО, ШҚО|
| ... ... |2002 ж |2003 ж ... ... ... ... ... |10 |34 ... ... ... ... құны АҚШ ... | ... ... берілген мүліктің нақты бағасы |1176,0 |7745,0 ... $ мың | | ... ... лизинг шартының осы портфелі |10 |41 ... ... |695,0 |6477,0 ... ... ... ... құны АҚШ $ ... |
|- ... ... жоқ |50,0 |
|- ... ... жоқ |шектеу жоқ |
|Лизингке берілген мүліктің минималды құны АҚШ $|26,0 |87,0 ... | | ... ... ... максималды құны АҚШ |1928,0 |5873,0 |
|$ мың | | ... ... ... көлемі |118,0 |228,0 ... ... ... ... ... ... |
|- ... |3 жыл |3 жыл |
|- ... |5 жыл |5 жыл ... ... ... ... |4 жыл |4 жыл ... контактілі ... 480013, ... ... ... ... ... ... |Тел: 7(3272) ... 60-72-76 |
| ... 7(3272) 60-73-10 |
| |E-mail: ... ... ... ... С.М. ... ... ... ... шектеулі серіктестік |
|Құрылған жылы |2001 ... ... ... саны |6 ... не GAAP ... ... ... |Жоқ ... | ...... ұйымдастырушылқ|Шек жоқ ... ... ... | ... ... мүлік түрі |Ауылшаруашылық техника ... ... ... ... және ... ... ... |2002 ж |2003 ж ... ... ... берілген мүліктің құны |
|- ... |5,0 |5,0 |
|- ... ... жоқ | ... жоқ ... ... мүліктің минималды құны АҚШ |1,0 |13,0 |
|$ мың | | ... ... ... ... құны ... |573,2 |
|$ мың | | ... ... орташа көлемі |33,0 |201,3 ... ... ... мүлігіне тағайындаған мерзімі |
|- ... |12 ай |12 ай |
|- ... |60 ай |60 ай ... ... ... мерзімі |48 ай |48 ай ... ... ... |Мекен-жайы: Абай 68/74 ... | |
| |Тел: 7(3272) ... 50-57-61 |
| ... 7(3272) 50-98-40 |
| ... |
| ... ... ... ... ... Ж.А. ... ұйымдастыру формасы |Ашық акционерлік қоғам ... жылы |2002 ... ... ... саны |15 ... не GAAP ... аудит өткізіле |Ия ... | ...... ... жоқ ... ... ... | ... | ... ... ... түрі |Көлік, ... ... |
| ... ... ... ... |Ақмола, Алматы, Атырау, Маңғыстау, |
| ... СҚО, ШҚО, БҚО, |
| ... ... ... |
| ... және ... ... |
|Көрсеткіштер |2003 ж ... ... ... ... ... |33 ... ... ... ... жалпы құны |4021,0 ... ... ... ... сан ... |33 ... ... (жыл соңы АҚШ $ мың) |2688,0 ... ... ... құны |
| - ... |10,0 |
| - ... |500,0 ... ... мүліктің минималды құны АҚШ $ мың |9,0 ... ... ... ... құны АҚШ $ мың |470,0 |
|Лизинг ... орта ... |180,0 ... берушінің лизинг мүлігіне тағайындаған мерзімі |
|- ... |3 жыл |
|- ... |5 жыл ... ... ... ... |3 жыл ... контактілі |Мекен-жайы: ... ... ... ... көшесі, 96/77 |
| |Тел: 7(3272) 58-46-30 |
| ... 7(3272) 58-46-0 |
| |E-mail: ... |
| |Web – site ... ... ... ... Н.Е. ... ... ... ... ... қоғам ... жылы |2000 ... ... ... саны |10 ... не GAAP ... аудит өткізіле |Жоқ ... | ...... |Шек жоқ ... ... ... | ... | ... ... мүлік түрі |Көлік, құрал, өндіріс техникасы |
| ... ... ... ... ... | ... Атырау, Қарағанды, БҚО, |
| |ШҚО, СҚО. ... |2002 ж |2003 ж ... ... ... ... ... |19 |21 ... лизинг келісімінің жалпы құны АҚШ $ |6 268,3 |5 181,0 ... ... ... шартының осы портфелі |31 |51 ... ... (жыл соңы АҚШ $ мың) |9229,0 |13517,0 ... ... ... құны АҚШ $ мың |
| - ... ... жоқ |94,0 |
|- ... ... жоқ |1906,0 ... берілетін мүліктің минималды құны |5,0 |17,0 ... ... ... максималды құны |2752,0 |785,0 ... ... ... ... |360,8 |208,0 ... ... ... мүлігіне тағайындаған мерзімі |
|- ... |3 |3 |
|- ... |5 |5 ... келісімшартының орташа мерзімі |3,5 жыл |3,5 жыл ... ... ... ... ... Астана қаласы, ... ... ... 54 |
| |Тел: 7(3172) 59-19-19 |
| ... 7(3171) 59-10-51 |
| ... |
| ... ... ... ... ... К.К. ... жылы |1997 ... ... қызметкерлер саны |10 ... не GAAP ... ... ... |Ия ... | ...... ... жоқ ... ... ... | ... | ... ... ... түрі ... ауылшаруашылық құралы, |
| ... ... ... ... операциясының географиясы |Ақмола, Қостанай, СҚО, Қарағанды |
| ... ... ... |2003 ж ... ... ... ... көрсеткіш |33 ... ... ... келісімшартының жалпы құны ... ... ... ... ... сан ... |38 ... портфелі (жыл соңы АҚШ $ мың) ... ... ... ... құны |
| - ... |3,0 |
| - ... |Шек жоқ ... ... ... ... құны АҚШ $ мың |7,0 ... берілген мүліктің максималды құны АҚШ $ мың |175,0 ... ... орта ... |91,0 ... ... ... ... ... мерзімі |
|- минималды |0 |
|- ... |7 жыл ... ... ... ... |3 жыл ... ... ... ... ... Қазақстан, 480091, |
| ... 100А |
| |Тел: 7(3272) ... ... |
| ... ... 72-29-30 |
| ... 7(3272) 50-45-58 |
| |E-mail: ... |
| |Web – site ... ... ... ... А.Н. ... ... ... ... ... ... |
|Құрылған жылы |2002 ... ... ... саны |22 ... не GAAP бойынша аудит өткізіле |Ия ... | ...... ... |Шек жоқ ... ... ... | ... ... ... түрі |Көлік, өндіріс құрал-жабдықтары, |
| ... ... |
| ... ... ... ... | Алматы, Атырау, ШҚО, СҚО, |
| ... ... және ... ... |2002 ж |2003 ж ... ... саны, жылдық көрсеткіш |9 |95 ... ... ... жалпы құны АҚШ $ |1168,0 |7369,0 ... ... ... ... осы портфелі |9 |95 ... ... ... құны АҚШ $ мың |
| - ... |5,0 |5,0 |
|- ... |1961,0 |2013,0 ... берілетін мүліктің минималды құны |11,0 |6,0 ... ... ... ... құны |111,0 |389,0 ... ... орташа көлемі |61,0 |198,0 ... ... ... ... ... ... |
|- ... |1 жыл |1 жыл |
|- ... |5 жыл |5 жыл ... ... ... ... |3 жыл |2,5 жыл ... ААҚ ішкі процедуралары
Бақылау және есеп ... ... ... ААҚ ... пайдалы ұйымдастыру үшін, ... ... ... клиенттермен дұрыс жұмыс ... ... ... ... ... ... ... және лизинг заты ... ... ... ... ... ... (Юридикалық
бөлім), бухгалтерлік есебін енгізу, ... және ... ... ... ААҚ ... анализ жұмыстары
жүргізіледі.
«Темірлизинг» ААҚ ... ... ААҚ ... ... ... ... ... бірге лизинг портфелінің ... ... ... ... ... операциялар рыногында бэк-офис
келісімдерін ... ... ... – офис ... ... ... ... екіжақты бақылау саясатын
пайымдайды.
«Темірлизинг» ААҚ ... ... ... бөлу ... ... ... ... бірге клиенттермен, мүмкін ... ... офис ... ... үшін және ... ... беру бизнесінің және ... ... ... ... ... ... ... фронт офис қызметкерлері жауапты.
2. Фронт офистағы операция ... ... бэк – ... ... ... ... ... арасындағы мүмкін
болатын ... ... ... және бэк ... ... ... ... ... ... тек бір ... тиым салынады.
«Темірлизинг» ААҚ Фронт-офисі
Маркетинг бөлім
1. Келісімсөздер
1.1. Алғашқы ... не ... не ... ... ... екі жақ та ... информациямен алмасып отырады: маркетинг
бойынша ... ... ... ... қызметін және
берілген проектінің мәнін ... ... те өз ... лизинг
берудің ортақ шарты бойынша консультация ... ... ... ... көлемі және т.б.) сонымен ... ... ... ... ... ... ... нәтижесінде екіжақты ... ... ... ... ... ... арқылы)
құжат ... ... ... ... ... ... ... жіберіледі.
1.3. Маркетинг жайындағы менеджер клиентке ... ... ... ... жүргізу, фактуралы есеп және
бухгалтер ... ... ... ... ... қол қою үшін жібереді.
1.4. ... ... ... ... ақша төленген
соң, құжаттар пакеті несие бөліміне ... ... ... ... ... ... менеджер Жабдықтаушымен келісім сөздер
жүргізеді, қаржы лизингінің шартымен ... ... өнім ... ... ... ақы ... шарты және басқа да сұрақтар.
1.1.2. ... өз қол ... ... ... ТН ВЭД
бойынша ... ... ... ... ... ... ... маркетинг жөніндегі ... ... ... ... Товар кодын анықтауда ҚҚС (НДС)
төлеуден тартыну ... ... ... ... ... мен ... ... лизинг ... құру құны ... егер ... ... Республикасының резиденті
болмаған жағдайда, маркетинг ... ... ... ... және тағы басқа тауарды алып ... ... ... ... ... керек
деген түсіндірме жіберуі керек.
2. Лизинг заты ... ... ... ... ... ... ... маркетинг жөніндегі
менеджер несие менеджерінен ... ... ... хат ... ... жайындағы менеджер Клиент тапсырысы негізінде,
лизинг ... құны оның ... ... ... ... құнымен сәйкестендіре отырып ... ... ... ... бұл бизнес-несиедегі өте ... мен ... ... рыноктағы маңызды ... ... ... Егер ... ... ... ... болса,
маркетинг бойынша менеджер ... ... ... лизинг
затын сол техникалық ... ... ... вариантына
ауыстыруға ақыл ... ... ... ... ... ... алмастыруға
келісім бермеген жағдайда ... ... ... бірақ рынок анализін өткізу ... ... ... алу – сату ... ... ... ... бірге
маркетинг бөлімін құру ... ... одан ... ... ... Салыстырмалы жағымды ерекшеліктер ... ... ... ... онда рынокта өткізген анализінің
негізінде ... ... ... ... ... ... ... бірге менеджер маркетинг бөлімінің Бастығына
виза ... және ... ААҚ бас ... орынбасарына
пайымдалуға беріледі.
2.7. Маркетинг келісімі ... ... ... ... ... менеджеріне береді.
2.8. Соған параллель менеджер лизинг затын сату - ... ... ... ... және ... ... мен сатушы арасында
қол ... соң ... ... ... ... сату – ... алу ... Келісім Юридикалық ... ... ... және ... заты ... бағаларды дайындау
3.1. Егер лизинг заты ... ... ... ... жағдайда, менеджер ... ... ... ... ... ... ... бағасын дайындайды.
3.2. Жағымды ... ... ... менеджер лизинг
затының бағасын дайындайды, онда ... ... ... ... ... сату сатып алуды өткізу рекомендациялайды.
3.3. ... ... ... ... затының бағасын
тұрақтандырады, маркетинг ... ... ... ... ААҚ ... ... Департаментінің мамандары
«Темірлизинг» ААҚ бас ... ... ... ... ... құны ... соң ... оны курьерлік
несие менеджеріне береді.
4. Лизинг затын өңдеу және ... ... заты ... ... ... ... соң ... тазалау жүзеге асқан соң, ... ... ... ... немесе Несие бөлімінің қатысуымен лизинг
мүлігінің ... ... ... ... және Несие бөлімдерінің менеджерлері жабдықтаушыдан
лизинг затын ... ... ... ... хат ... соң,
лизинг затының дисклация ... ... ... ... ... ... және ... бар лизинг ... ... ... ... 3 ... ... ... актісі құрылады. Бұл ... ... ... алушы және
алушы қол қояды.
4.3. ... ... ... ... ... бөліміндегі
бухгалтер есебін ... - ... беру ... ... үшін ... есебі және ... және ... ... есеп беру ... беріледі де, ... ... ... ... және ... фактура есебі;
б) ... ... ... ... лизинг алушының қолы бар және мөрі бар ... ... ... немесе Несие бөлімінің менеджерлері ... ... ... ... соң, ... ... ... үлгі бойынша ... алып ... ... техникалық паспорт немесе сервис кітапшасы;
б) жүкті кедендік декларация;
в) ... және ... ... болу ... кепілдік талоны;
д) инвойс;
е) тауарды алып жүретін құжаттар.
Құрал-жабдық ... ... ... декларация;
б) сәйкестік және сапа, пайда болу ... ... ... ... ... ... эксплуатация инструкциясы;
д) кепілдік талоны,
бұларды Лизинг ... ... ... тігу үшін ... беру ... Егер ... ағылшын ... ... ... онда менеджер сол құжаттарға сәйкес орыс ... ... ... ... және Несие бөлімінің ... ... ... оны ... ракурстарды суретке түсіріп лизинг ... ... ... ... ... Лизинг заты қабылдау мен беру актісінің ... ... соң, ... ... және ... беріледі.
Ескерту:
1. Сату сатып алу затының ... одан әрі ... ... ... және тағы ... ... ... заттарға – ТМД мемлекетінің өндірушілеріне жеңіл автомобильдерге
1 ... ... жүк ... 10 ... ... пен тағы ... арнайы техникаға 7 жылдан
кем ... ... ... шет ел ... ... ... ... жүк автотранспортына 10 жылдан, ... ... ... 12 ... кем ... ... ... орнына өз міндеттерін ... ... үшін ... кепілдікке мүлік ... ТМД ... ... ... ... автомобильге 3
жылдан, жүк автотранспортына 8 жылдан, құрал-жабдық ... ... 10 ... кем ... Қиыр ... ... ... өндірушілеріне жеңіл
автомобильдерге 6 ... жүк ... 10 ... пен ... ... 12 ... кем емес;
- ҚХР зауыт өндірушілеріне ... ... 3 ... ... 5 ... ... және ... 7 жылдан кем емес.
3. Бұл құжаттар үшін ... ... ... мөрі мен ... ... ... затын алуда ол ... ... ... Сатушы
қозғалмайтын мүлік Орталығынан ... Жол ... ... ... тиіс.
Лизинг затын қайтару лизинг жағдайында ... ... ... ... ... алғашқы мен ... ... ... мөрмен басылған және бас ... ... ... қолы бар ... ... ... Кепілдік затын реализациялау ... ... ... ... ... ... ... қайта талап етілу
және кепілдік затын реализациялау ... ... ... ... ... ... Бұл ... тікелей ... ... ... ... ... ... ... жауапкершілігін артады.
Несие бөлімі
1. Клиент ... ... ... ... құжаттар пакетін алған соң, ... ... ... й ... атқарады:
1.1.1. «Қажетті құжаттар тізімін» пайымдаған құжаттар статусы
сен ... ... ... ... ... көлемде, дұрыс
өңделген болу керек.
1.1.2. Клиенттер ... ... ... ... Лицензия,
Куәлік және т.б. ... ... ... тексеру.
1.1.3. Бизнес-план өзінің құралына ... ... ... ... ... ... ... бірге болжамдық
есебін, яғни «Темірлизинг» ААҚ ... ... ... ... құрамына енгізетініне күмәндануы керек. Бизнес ... ... ... ... өткізілуі керек.
1.2. Клиенттен ... ... ... ... ... ... ... мүлік, құрал-
жабдық, кепілдік ... ... ... жағдайында қосымша
кепілдікпен қамтамасыз етіледі.
2. Проект эксперизасы және оның ... ... ... ... ... ... бағытталады:
- «Темірбанк» ААҚ қауіпсіздік ... ... ААҚ ... ... ... ААҚ маркетинг бөлімі;
- қосымша ... ... ... ... ... несие департаменті.
2.2. Қауіпсіздік ... ... ... конфидициалды
және клиенттермен ... ... ... ... ескертулерін шеттеткен болса, несиелік
менеджер ол ... ... ... одан ары ... үшін ... ... ... ескертулерін шеттеткен соң ... ... ... ... оридикалық келісімнің
соңғы бетін алу ... ... ... мен ... ... ... несие менеджері компания қызметін ... ... ... мен ақша ... ... ... ... экономикалық анализі мен ... ... ... ... ... менеджері потенциалды алушыдан
қосымша информация сұрауы мүмкін, ... ... ... ... ... ... ... Проекті электролизациялау процесінде ... ... ... ... ... ... ... кепілдігі
немесе юридикалық адамның кепілдігі ... ... бұл ... ... ... ... ... беріледі.
2.7. Проектінің қаржы – экономикалық ... ... ... ... ... алып ... бастап 10 ... ... ... ... ... құрылымдық келісімдерді алуда
несиеліе менеджер лизинг ... ... ... жағымды шешу ... ... ААҚ ... ... Егер ... ... ... кейін
қалдырылса, онда ... ... ... ААҚ ... ... жетекшіге айтады. ... ... ... ... күні кейін қалдырухатын ... ... ... ... ... мен ... жақсы келіссөздерді алу,
проектісі ... ... ... ... ... ... ... Бастығынмен келісіп, қауіпсіздік
Департаментінде ... ... ... ... ... Қауіпсіздік Департаментінің жағымды ... ... ... ... ААҚ Несие комитетіне проектіні
қарауға алып ... ... ... ... жағымды келісімі мен Несие
комитеті отырысының протоколына ... алу, ... ... экспертизалау ... ... ... ... ... және ... лизинг Келісімін, сату-сатып алуды
дайындау үшін ... ... ... хаты ... ... ... ... керек:
- ниет келісімі;
- несие ... ... ... ... ... ... затының бағасының келісімі;
- құқықты ... және ... ... құжаттар.
2.11. Несие бөлімінің Юридикалық бөлігіне ... ... ... жалпы құны, лизинг ... мен ... ... ... ... көрсетіледі. ... ... ... құны ... эквивалентімен көрсетіледі.
2.12. ... ... ... проектілерін дайындаудан
кейін және барлық ішкі ... ... ... ... ... және ... Бас директоры мен
клиенттер арасында келісімсөздер ... ... қол ... ... ... екі жағы ... түпнұсқасы анализ және ... ... ... ... ... ... ... Несие бөлімі
арқылы ... ... ... ... ... несие
менеджері арқылы жүзеге асады.
Мониторинг лизинг ... ... ... ... ... ... ... қауіпсіздендіру
3.1. Лизинг затын алу және бөлу ... қол ... ... ... ... ... ... сақтандыруға және
сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... бірге қалыптасқан
үлгі ... ... ... ... ... ... сақтандыру ... ... ... ... бір ... ... ... өткізеді.
4. Құжаттарды сақтау жауапкершілігі
4.1. Бұл проектіні ... ... ... ... ... ... құжаттарды сақтау жауапкершілігін артады.
«Темірлизинг» ААҚ БЭК – Офисі
Жоспарлау жән ... ... ... ... ... ... Сараптау және жоспарлау бөлімінің менеджері ... ... ... ... ... қаржы
лизингінің шарттары, сату – ... алу, ... ... ... ... мыналар міндетті ... ... ... қаржыландыру мерзімі;
- сыйақы қойылымы;
- қосымша кепілдік қамтамасыздандыру;
- негізгі қарызды ... ... ... ... ... ... ... мүлігін төлеу шарттары.
Құжат пакеті журналға ... ... ... және жоспарлау бөлімінің ... ... ... мүлігін алып – беру ... ... ... полисінің түпнұсқасын журналға белгілеу
береді.
1.3. ... және ... ... ... ... яғни ... ... құжаттарын, сату – ... ... ... ... полисінің құжаттарын ... да оның ... ... есеп және есеп ... ... жібереді.
1.4. Несие құжаттарының жиынтығы сараптау жоспарлау ... Сату – ... алу ... ... төлемді төлеу.
2.1. Сараптау және ... ... ... несие
қаражатын алуға тапсырысты дайындап ... ... ... ... қоса ... сай ... көшірмелерді де
дайындайды.
2.2. Әрі ... ... ... займ ... ААҚ ... ... ... және жоспарлау
бөлімінің менеджері өз ... заң ... ... ... ... ... қояды да бас ... ... ... Займ ... ... ... және ... бөлімінің
менеджер бухгалтер есебі бөліміне 2 данада ... ол ... ... алу ... ... көрсетіледі.
2.4. Сараптау және жоспарлау ... ... ... ... дайындап, оны ... ... ... тіркейді.
2.5. Егер кепілдікке ... ... ... ... ... онда ... ... тек келісім ... ... ғана ... ... төлеуге дайындауды сараптау және жоспарлау ... іске ... ... ... және шығысын, лизинг операцияларын
есептеу және саралау
3.1. ... және ... ... ... ... ... нәтижесінде, жаңа жоба жасайды. Лизинг ... ... ... күнінде құралады да басшылықтың бекітілуі қолданылады.
3.2. Лизинг ... ... ... ... бірінші
талап етуімен өткізіледі.
3.3. Сараптау және жоспарлау ... ... ... мен шығысы ... ... ... ААҚ ... жеткізеді.
3.4. Сараптау және жоспарлау бөлімінің ... ... ... жасайды, ол кестеде лизинг ... ... ... ... және жоспарлау бөлімінің менеджері негізгі
қарыздардың ... ... ... Егер ... ... ... болса менеджер несие ... бір ... хат ... ... ... алушыға белгілі бір шара
қолданылуы ... ... ... және ... бөлімінің менеджері жүйелі ... ... ... ... Егер ... ... бітпей бір ай ... ... ... ... шартын жасау үшін хат жазады.
3.7. ... және ... ... ... ... қаржыландыратын қосымша бастаулар ... ... және ... ... ... ... оның
орындалу есебі жүргізіледі.
4. Құжатты сақтау ... ... ... ... сол ... ... істеген
жұмысшы арқалайды.
Заң бөлімі
1. Лизинг ... ... ала ...... алу келісімшартын ... ... ... ... заң ... сай ... - ... Жобаны қарап болғаннан кейін заңгер заңды қорытынды шығарады.
1.3. Қажет болған ... ... ... ... ... лизингі келісімшартын сату - сатып алу ... ... ... ... ... ... құжаттарды алғаннан кейін заңгер қаржы
лизингінің келісімшартын екі ... ... сату – ... ... ... ... ... төрт данадан жасалып, ... ... ... ... ... ... ... мерзімін резидент - жабдықтаушылар
1 ... ... ... ... Егер ... ... ... келісімшарттың келіспеушіліктер
болып жатса, хаттама жазылады да, ... ... ... Келісімшарттарды өңдегеннен кейін ... оны ... ... ол оны ... мен алушыға қол қою ... ... ... сату – сатып алу лизингінің ... ... ... ... ... ... ... сату – сатып алу, кепіл келісімшарттарының
мемлекеттік ... ... ... ... ... ... мүлігін тіркеу
3.1. Мемлекеттік органдарда лизинг мүлігін ... ... ... ... ол үшін мына құжаттар болуы керек:
- есеп – анықтама;
- техникалық ... және ... ... ... жүк декларациясы;
- сәйкес келу ... ... үшін ... ... кедендік жүк декларациясы;
- сапаның ... келу ... ... ... ... ... ... тіркей алмау мүмкіндігі болмаса,
тапсырыс ... ... ... ... асады.
3.2. Заң бөлімі лизинг мүлігінің ... ... ... Лизинг операциясын алып жүру.
4.1. Ішкі сауда жүйесі ... ... ... ... оны клиент алып қоюы ... ... ... ... ... ... заңгерлері ... ... ... ... Сақтандыру келісімшарты алып беру ... ... ... сараптау және жобалау ... ... ... шаруашылық келісімшарттар қосымша ... ... ... ол ... ... сай келуі керек.
4.5. Хаттарға сұрақтарға ... ... ... мен ... ... күнінің үш күнінде қаралады.
4.6. Сенімхат жіне басқа да ... ... 1 күн ... ... ... ... алу және реализациялау процедурасы
5.1. Лизинг мүлігін пайдалану ... ... ... ... ... ... заң бөлімі лизинг
мүлігін талап ету ... ... ... ... ... талап ету процедурасы 43 күнге
созылады.
5.4. Ал ... ... ... беру ... 45 ... Өткізілген процедураға ... заң ... бас ... қызмет хатын береді.
6. Құжаттарды ... үшін ... ... ... ... ... жұмыс істеп жүрген
жұмысшыға артылады.
-----------------------
3 % - ... ... % - ... % - Автралия, Жаңа Зиландия
42 % - Солт. Америка
1 % - Африка
Лизинг сызбасы
Лизингалушы
Жабдықтаушы
Лизинг беруші («БТА ... ... ... |500 ... |1000 |
|2004 |1500 ... |2000 ... |2500 ... ... ... ... автотранспорт
Жүк таситын автокөлік
Ауылшаруашылық техника
Өндірістік сауда құрылысы
Арнайы техника
Басқалары
Млн. АҚШ доллары
Млн.АҚШ доллары
Млн.сум
2001 2002 ... % - ... % - ... ... % - ... % - ... ... - сауда жабдығы
0,9 % - медицина жабдығы
4,5 % - компьютерлер, оргтехника
5,6 % - тағы ... - ... ... % - ... ... - ... ... - Ташкент қаласы
5% - Сырдария обл.
6% - Суркандарья обл.
4 % - ... ... % - ... обл.
9 % - Бұқар обл.
3% - Джизак обл.
8% - Қашқадарья обл.
6% - ... ... % - ... ... % - ... ... % - Қарақалпақстан Республикасы
11 % - Андижан обл.
18% - ... ... - ... ... - ... ... - Навок обл.
2 % - Наманган обл.
13 % - Самарқанд обл.
7% - Суркандарья обл.
2% - Сырдария обл.
5% - ... ... - ... ... % - Ферғана обл.
7% - Хорезм обл.
2001 2002 ... ... - ... ... - Қашқадарья обл.
5% - Навок обл.
1 % - ... ... % - ... обл.
2 % - Суркандарья обл.
1 % - Сырдария обл.
44% - Ташкент қаласы
8 % - Андижан обл.
2 % - Қарақалпақстан ... - ... ... % - ... ... % - ... обл.
2001 ... % - ... ... - ... ... % - ... обл.
3 % - Джизак обл.
3% - Навок обл.
12 % - Самарқанд обл.
4 % - Сырдария обл.
1 % - Наманган ... - ... ... ... % комбайн
«Темірлизинг» ААҚ
Фронт - офис
Бэк - офис
Маркетинг бөлімі
Несие бөлімі
Бухучет және есеп бөлімі
Анализ және ... ... ... ... және ... ... және оргтехника
Жүк және адам таситын автомобильдер
Жеңіл машиналар
Ауа және теңіз вагондары
Басқалары
Шарттар ... ... % - ... ... % - Транспорт
10 % - Құрал-жабдықтар
17 % - Құрылыс
7 % - ... %
36 % - Азық – ... ... % - ... % - ... ... % - Көлік
2 % - Өндіріс
Узбеклизинг
Замин-Инвест
Барака
УзКЕЙС-агролизинг

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 95 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасындағы лизингтік операциялар78 бет
Коммерциялық банктердің лизингтік операциялары28 бет
Коммерциялық банктердің лизингтік операциялары туралы81 бет
Коммерциялық банктердің лизингтік операцияларының теорилық негізі49 бет
Коммерциялық банктің лизингтік қызметі, оның инвестициялық тәжірибесі формаларының бірі ретінде86 бет
Коммерциялық банктер. Коммерциялық банк туралы ұғым және оның типтері32 бет
Коммерциялық банктердің активті операциялары27 бет
Коммерциялық банктердің лизингтік қызметінің тиімділігі89 бет
Лизингтік операциялар туралы ақпарат43 бет
Өндiрiстiк құралдар нарығының инфрақұрылымы6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь