Корпоративтік басқару жайлы

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5

1 КОРПОРАТИВТІК БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ.ӘДІСТЕМЕЛІК АСПЕКТІЛЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .7
1.1 Корпоративтік басқару теориясы: мәні, мақсаты және міндеттері ... ... ... ... ..7
1.2 Корпоративтік басқаруды ұйымдастыру қағидалары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..12
1.3 Корпоративтік басқару тиімділігін бағалау әдістері мен көрсеткіштері ... ...19

2 «АЛЬЯНС БАНК» АҚ.НЫҢ КОРПОРАТИВТІК БАСҚАРУ ТИІМДІЛІГІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...27
2.1 «Альянс Банк» АҚ.ның ұйымдастырушылық.экономикалық сипаттамасы.27
2.2 «Альянс Банк» АҚ.ның корпоративтік басқару құрылымын талдау ... ... ... .39
2.3 Қазақстан Республикасың банктеріндегі корпоративтік басқару тиімділігін есептеу көрсеткіштері мен ішкі құрылымына талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 49

3 ҚАЗАҚСТАННЫҢ БАНК СЕКТОРЫНДАҒЫ КОРПОРАТИВТІ БАСҚАРУ ЖАҒДАЙЫН ЖАҚСАРТУ ШАРАЛАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..58
3.1 Коммерциялық банктердегі корпоративтік басқаруды жетілдіру шаралары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 58
3.2 ҚР корпоративтік басқару аясындағы заңнамаларды жетілдіру бойынша ұсыныстар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...64

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...72

ПАЙДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..74
Адамс және Мехран өздерінің банктердегі және банк холдингтеріндегі корпоративті басқаруға арналған әйгілі жұмыстарында былай деген: «Қаржы ұйымдарының құрылымы, өндірістік компаниялармен салыстырғанда, мүлдем басқа. Сондықтан, корпоративті басқару бойынша кез келген ұсыныстарды жасауда, олардың қаржы институттары үшін қаншалықты тиімді болатын өлшеу қажет.
Бүгінгі күні корпоративті басқару аймағында жұмыс істейтін барлық мамандар банктер мен басқа да қаржы ұйымдарының корпоративті басқару жүйесін жасауда ерекше көңіл бөлінуі қажет дейді. Банктер мен қаржы ұйымдарына арнайы корпоративті басқару кодексін қабылдау керек десек артық болмас. Шын мәнінде қаржы ұйымдары, әсіресе банктер мүлдем басқа мәртебеге ие, бұл олардың корпоративті басқару жүйелеріне қатысты талаптарын жоғарылатады.
Әлем экономикасының жаһандануына байланысты оның негізгі қатысушыларына қойылатын талаптардың деңгейі де өседі. Қазақстандық компаниялар әлем экономикасының қатысушысы ретінде халықаралық аренаға шығарда бизнесті жүргізу стандарттары мен талаптарының деңгейінің өсуімен қақтығысады. Осындай талаптардың біріне халықаралық тәжірибеде қабылданған корпоративтік басқарудың жоғары стандарттарына сай келу жатады. Корпоративтік басқарудың негізгі мәселелерінің бірі барлық мүдделі топтардың: акционерлердің, менеджер мен қатардағы компания қызметкерлерінің, мемлекеттік басқару органдары мен несие берушілердің мүдделер теңдігін сақтау болып табылады. Дегенмен, қазіргі уақытта отандық компаниялардың көп бөлігі корпоративтік басқару қағидаларын ұстанады.
Қазақстанда корпоративті басқару түсінігі кеңінен таралғанымен, тәжірибе жүзінде әлі де бұл түсінік толығымен игерілмеген. Дегенмен, корпоративті басқару принциптерін көптеген компаниялар енгізу және соған сәйкес қызмет атқару үстінде. Бұл сферада жұмыс істейтін мамандар да өсіп келеді. Осыған байланысты корпоративті басқару мәселелерін талқылап, оның мүмкін жетілдіру жолдарын қарастыру, белгілі бір ұсыныстар енгізу өзекті мәселе болып келеді.
Корпоративті басқару принциптері бойынша қызмет атқару көбінесе акционерлік қоғамдарға тән. Қазақстан банктерінің барлығы дерлік акционерлік қоғам болып келгендіктен, бұл жұмыс «Альянс Банк» АҚ-ы мысалы ретінде қарастырылды.
Дипломдық жұмыстың пәні болып ҚР кәсіпорындарын стратегиялық басқару қатынастары қарастырылады. Дипломдық жұмысты жазу барысында SWOT талдау әдісі қолданылды.
1 Қазақстан Республикасы. 1994 ж. 27 желтоқсанда қабылданған Заң. №409-Азаматтық Кодексі - Астана.: Ақорда,1994
2 Қазақстан Республикасы. 2003 ж. 13 мамырда қабылданған Заң. № 415-ІІ Акционерлік қоғамдар туралы.
3 Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінің корпоративті басқару принциптерін қолдану бойынша қазақстандық банктеріне берген кепілдемелері.Кодекс деловой этики / Национальный Совет по корпоративному управлению.
4 Глущецский А.А. Корпоративное управление в схемах. Курс линий. – М.: Изд-во «Центр деловой информации», 2003. – 142 С.
5 Сарсенов Н.Г. «Курс корпоративного управления» Проект IFC по корпоративному управлению в центральной Азии - Алматы, 2009
6 Corporate Governance: A Framework for implementation. – World Bank, 2006
7 Храброва И.А. Корпоративное управление: вопросы интеграции. М., 2000. - С.62
8 Положение Организации экономического сотрудничества и развития http://www.railways.kz/about/report.
9 OECD Principles of Corporate Governance (1999).
10 Mallin C. (2004). Corporate Governance, Oxford University Press, 217.
11 Кубаев К.Е Модели корпоративного управления и казахстанкие компании// Международная научно-практическая конференция // Конкурентоспособность экономики Казахстана: ускоренная модернизация национальной экономики и развитие корпоративных структур. – Алматы, 13-14 ноября. - 2008 г.
12 Корпоративное управление: учебное пособие/ Е. А.Иванова, Л.В.Шишикина; под ред.проф. В.Ю. Наливайского.- Ростов н/Д.: «Феникс», 2007. 256 с.- 134-150с.
13 GAMMA Рейтинг корпоративного управления Standard & Poor’s
14 Вестник корпоративного управ ления № 6 Проект IFC по корпоративному управлению в центральной Азии - Алматы, 2010
15 «Альянс Банк» АҚ-ның ресми сайты http://www.alb.kz
16 Ажмухамедова Асем Аскаровна. Развитие корпоративного управления в банковском секторе Республики Казахстан-Алматы, 2009
17 Алибекова Р. Альянс Банк: ситуация стабильная//Казахстанская правда
2009 16июль
18 «Альянс Банк» АҚ-ның Жарғысы http://www.alb.kz
19 Құрманова Л. Қазақстанның корпоративтік басқару моделін таңдау мәселесі// Қоғам мен дәуір-2008-№4- 48-55 бет
20 «Альянс Банк» АҚ-ның 2009 жыл 31 желтоқсанға арналған жылдық қаржылық есебі http://www.alb.kz
21 «Альянс Банк» АҚ-ның 2010 жыл 31 желтоқсанға арналған жылдық қаржылық есебі http://www.alb.kz
22 Банки Казахстана. № 10, 3. -2007
23 Банки Казахстана. № 2, 10. -2007
24 Қаржы-Қаражат-Финансы Казахстана. № 12, 2009 жыл.
25 «Альянс Банк» АҚ-ның Корпоративтік басқару Кодексі// http://www.alb.kz
26 Алибекова Р. Альянс Банк: ситуация стабильная//Казахстанская правда-2009 16 июль
27 Ажмухамедова Асем Аскаровна. Развитие корпоративного управления в банковском секторе Республики Казахстан-Алматы, 2009
28 Яновская О.А., Никифорова Н.В., Корпоративное управление. Учебник – Алматы: «Экономика» 2005-320с.
29 Сарсенов Н.Г. Актуальные вопросы корпоративного управления - Алматы 2008 – С.220
30 Вестник корпоративного управ ления № 7 Проект IFC по корпоративному управлению в центральной Азии - Алматы, 2010
31 Вестник корпоративного управ ления № 2 Проект IFC по корпоративному управлению в центральной Азии - Алматы, 2009 http://www.ifc.org/
32 Джерихов Н.В. Подходы и принципы оценки эффективности корпоративной структуры//Известия Санкт-Петербургского государственного аграрного университета. – 2007. – № 4. Кодекс корпоративного управления, одобренный Советом эмитентов 21 февраля 2005 года http://www.corpgov.kz/codex/
33 Обзор содержания кодексов корпоративного управления в регионе операций ЕБРР www.ebrd.com/country/sector/law/corpgov/codes/index.htm
34 ҚР Президентінің Жолдауы «Жаңа онжылдық - жаңа экономикалық өрлеу – Қазақстанның жаңа мүмкіндіктері» // Жетісу – Алматы 2010.- 30 қаңтар.
35 Жаманбали С., Алманова Р. «Отдельные вопросы совершенствования законодательства Республики Казахстан в сфере корпоративного управления» www.kmgc.kz/.../(1213345719)_Article_ ЮРИСТ_KMGC_Corp.Govern_
36 Иссык Т., Копытин А., Косолапов Г., Көкбасарова Г., Марусич И., Саматдин А., Филин С., Шалғымбаева Г. Корпоративті басқару: Қазақстандық мазмұн. Оқу құралы – Алматы, 2010. – 384б.
37 И.Н. Демчук. Эффективное корпоративное управление в банковском секторе Казахстана // Корпоративное управление 2007 ж.
38 ДЖАН-ПЬЕРО ЧИНЬЯ. Улучшение корпоративного управления в финансовых организациях // Корпоративное управление в банковском секторе 2009 ж.- С.30-39
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
...................................................5
1 ... ... ... ... ... ... ... мақсаты және
міндеттері..................7
1.2 ... ... ... ... ... ... ... әдістері мен
көрсеткіштері.......19
2 «АЛЬЯНС ... ... ... ... «Альянс Банк» АҚ-ның ұйымдастырушылық-экономикалық сипаттамасы.27
2.2 «Альянс Банк» АҚ-ның ... ... ... ... ... банктеріндегі корпоративтік басқару тиімділігін
есептеу ... мен ішкі ... ... БАНК ... ... БАСҚАРУ ЖАҒДАЙЫН ЖАҚСАРТУ
ШАРАЛАРЫ..............................................................58
3.1 ... ... ... басқаруды жетілдіру
шаралары…………………………………………....................................................
58
3.2 ҚР корпоративтік басқару аясындағы ... ... ... ... және ... ... ... және банк ... ... арналған әйгілі жұмыстарында былай деген: «Қаржы
ұйымдарының құрылымы, өндірістік компаниялармен ... ... ... ... басқару бойынша кез келген ұсыныстарды
жасауда, олардың қаржы ... үшін ... ... болатын өлшеу
қажет.
Бүгінгі күні корпоративті басқару аймағында жұмыс істейтін барлық
мамандар ... мен ... да ... ұйымдарының корпоративті басқару
жүйесін жасауда ерекше көңіл бөлінуі қажет дейді. ... мен ... ... ... ... ... қабылдау керек десек артық
болмас. Шын мәнінде қаржы ұйымдары, әсіресе банктер мүлдем басқа мәртебеге
ие, бұл ... ... ... ... ... ... экономикасының жаһандануына байланысты оның негізгі қатысушыларына
қойылатын талаптардың деңгейі де өседі. Қазақстандық компаниялар әлем
экономикасының ... ... ... ... ... бизнесті
жүргізу стандарттары мен талаптарының деңгейінің өсуімен ... ... ... ... ... ... корпоративтік
басқарудың жоғары стандарттарына сай келу жатады. ... ... ... бірі ... мүдделі топтардың: акционерлердің,
менеджер мен ... ... ... ... ... мен несие берушілердің мүдделер теңдігін сақтау болып табылады.
Дегенмен, қазіргі ... ... ... көп бөлігі корпоративтік
басқару қағидаларын ұстанады.
Қазақстанда корпоративті басқару түсінігі ... ... ... әлі де бұл ... толығымен игерілмеген. Дегенмен,
корпоративті басқару принциптерін көптеген компаниялар енгізу және ... ... ... ... Бұл ... жұмыс істейтін мамандар да өсіп
келеді. Осыған байланысты корпоративті басқару мәселелерін ... ... ... ... ... белгілі бір ұсыныстар енгізу өзекті
мәселе болып келеді.
Корпоративті басқару принциптері бойынша қызмет ... ... ... тән. ... банктерінің барлығы дерлік
акционерлік қоғам болып келгендіктен, бұл жұмыс ... ... АҚ-ы ... ... ... пәні ... ҚР кәсіпорындарын стратегиялық басқару
қатынастары қарастырылады. Дипломдық жұмысты жазу барысында SWOT ... ... ... мақсаты - «Қамқор Вагон» ЖШС-ін зерттеу объектісі
ретінде ала отырып, ... ... ... ... бағалау
және оны жетілдіру жолдарын ұсыну. Осы мақсатқа жету үшін алға төмендегідей
міндеттер қойылды:
1) Корпоративтік басқару түсінігінің мәнін ... ... ... ... ... ... Банк» АҚ-ның ұйымдастырушылық - қаржылық жағдайын талдау;
4) Корпоративтік басқару тиімділігін бағалау көрсеткіштерін анықтау
5) Корпоративтік басқарудың құқықтық аспектілерін сипаттау ... ... ... ... ... ... ... жұмыстың бірінші бөлімінде корпоративтік басқарудың даму
тарихы, түсінігі, корпоративтік ... ... ... сонымен
қатар корпоративтік басқару тиімділігін бағалау әдістері мен көрсеткіштері
аталып кетеді.
Дипломдық жұмыстың екінші бөлімі маңызды болып келеді, онда ... ... ... ... құрылымын бағалау және сол банктің
корпоративтік қаржылық жағдайын талдау жүргізіледі. Бұл ... ... ... ... ... қарым - қатынас, корпоративтік
басқару құрылымы беріледі.
Дипломдық ... ... ... Қазақстан банктеріндегі
корпоративтік басқарудың ... ... жүйе Standard & ... ... ... ... отырып, талдау жасалынады.
Алдыңғы бөлімдерде аталып кеткен ... шешу ... ... ... ... ... нақты отандық заңнамаға өзгерістер енгізу
бойынша ұсыныстар мен банк жүйесінің ... ... ... ... ... ұсынылады.
1 КОРПОРАТИВТІК БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ- ӘДІСТЕМЕЛІК НЕГІЗДЕРІ
1. Корпоративтік басқару теориясы: мәні, мақсаты және міндеттері
XIX - ХХ ... ... ... ірі ... қалыптаса бастады
және сол кезде корпоративтік басқару мәселелері де шыға бастады, өйткені ол
компанияларда меншік құқығын бөлу және сол ... ... ... ... ... ... ... корпорация иелерін басқару
қызметтерін басқа адамдарға сеніп тапсыруға мәжбүр етті. ... ... ... арасындағы мүдделер қақтығысы айқын көріне
бастады. Корпоративтік ... ... мен ... ХХ ... ... ... ... Қазіргі заманауи эпоха мен екі өткен кезеңдердің
артықшылықтарын талдай отырып, ... ... ... ... XIX ... ... қозғауышы кәсіпкерлік болды, ХХ ғасырда менеджмент
және XXI ғасырда корпоративті басқару болып отыр.
АҚШ-та, ... ... ... мемлекеттерде корпоративтік
«көріністің» («спектакль») (акционерлер, ... ... ... ... сатып алушылар, мемлекеттік
чиновниктер, жергілікті қоғам тұрғындары, қоғамдық ... мен ... ... ... ... қарым-қатынас жүйесінің негізі нақты
анықталған. ... жүйе ... ... үш мәселесін шешуге
арналған: корпоративті басқарудың ... ... ... ... ... ... және ... міндеттемелерді орындау.
Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымы (ЭЫДҰ) мақұлдаған арнайы
құжатта ... ... ... басқару арнайы механизмдерді
анықтайды, олардың көмегімен компаниялардың мақсаты құрылады, ... ... ... және оның ... ... ... ... Онда тиісті
корпоративтік басқарудың бес негізгі принциптері жете жазылған.
Қазақстанда корпоративтік басқару экономиканың ... ... ... ... ... негізінде инвестициялық
ағымдарға жол ашады. Қазақстан ... ... ... мен ҚР
«Акционерлік қоғамдар туралы» Заңы қабылданды [1, 2]. ҚР Ұлттық Банкі
«Қазақстандық ... ... ... ... ... бойынша кепілдемені» тағайындады [3]. Қазақстандық қаржыгерлер
Ассоциациясы маңында корпоративті басқару ... ... тобы ... ... этика Кодексі құрылды, Корпоративті басқару бойынша
Қазақстанның Ұлттық Советі ... [4]. ... ... ... бері өз ... ... банк ... Халықаралық қаржы
корпорациясының қолдауымен Орталық Азиядағы корпоративті басқару бойынша
IFC жобасы өз жұмысын жүзеге асырып ... ... ... ... ... даму
механизмдерін анықтайтын Корпоративті басқаруды ұйымдастыру мен дамуының
Концепциясын жасау процессі әлі де ... ... ... ... ... ... ... теоретико-методологиялық корпоративті
басқару жағдайын құру ғана ... ... ... әлемдік банк жүйесіне
интеграция жағдайында оған жету ... мен ... ... 1-ші ... ... және әлемдік тәжірибеде корпоративті
басқарудың дамуы мен құрылуының қысқаша ... ... ... ... басқарудың қысқаша тарихы
|Жылы |Мазмұны ... ... Смит ... о ... и ... богатства народов» |
| ... ... ... ... ... ... ... |
| |және басқарушылар үшін ынталандыру туралы ескертеді. (Ұлыбритания) |
|1844 |Акционерлік компаниялар ... ... заң ... ... |А. ... и Г. Минз негіз қалайтын «Современная корпорация и частная|
| ... ... ... ... ... ж. ... ... туралы Заң бағалы қағаздар нарығының ... ... ... ... заң ... (сонымен қатар,тіркеу |
| ... ашу ... ... ж. Заң ... ... |
| |функцияларын бағалы қағаздар мен ... ... |
| ... (АҚШ) ... |ЕО ... ... заңнама бойынша директива қабылдайды. ... ... ... ... ... ... барысында алаяқтық туралы|
| |баяндама ұсынады, аудит бойынша ... ролі мен ... |
| ... және ішкі ... ... ... ... айтқанда, |
| |Тредвей Комиссиясының спонсорлық ... ... COSO ... ... |1992 ж. ... ... (АҚШ) ... кәсіпкерлік империялардың күйреуі, Polly Peck (1,3 млрд. |
|91 |фунт стерлинг көлемінде шығындар), BCCI и Maxwell ... |
| |(480 млн. фунт ... ... инвесторларды қорғау |
| ... ... ... ... ... |
| ... ... (Ұлыбритания) ... ... ... инвесторларды қорғау мақсатында корпоративті |
| ... ... ... ... ... ... жарыққа |
| ... ... және 1992 ж. ... ... қор |
| ... ... ... ... ... не ... |
| ... ... ... ... ... ашуы міндетті. |
| ... ... ... баяндамасы жарыққа шықты(Оңтүстік Африка) |
| |
| |
|1 - ... ... ... ... жарыққа шықты: Гринбери «О вознаграждении |
|95 ... лиц» и ... «О ... управлении» |
| ... ... ... ... ... шықты(Ұлыбритания) |
|1999 ... ... ... принциптерін» басып шығарады, ол сол |
| ... ... ... құжат болып табылады. ... ... ... ... ... ... ... басып шығарылды. |
| |(Ұлыбритания) ... ... ... ... ... ... ... болған, Enron |
| |корпорациясының банкротқа ұшырағаны жарияланды. ... ... ... ... жарыққа шықты (Германия) ... ... ... ... ... ... (РФ) ... |Enron компаниясының күйреуі мен басқа да корпоративті жанжалдар |
| ... ... ... әкеп ... ... |
| ... ... ... ... ... ... ... шығады.|
| |(ЕО) ... ... емес ... ... Хиггс баяндамасы басылып шығады. |
| |(Ұлыбритания) ... ... ... жанжалы Италияны дүр сілкіндірді. |
|Қазақстандағы корпоративті басқарудың қысқаша ... ... |ҚР ... кодексі қабылданды ... ... ... ... Заң қабылданды (күшін жоғалтты) ... ... ... ... ... «Қазақстандық акционерлік|
| |компаниялардың корпоративті басқару принциптерін қолдану бойынша |
| ... ... ... ... ... ... Заң ... ... ... ... ... ... ... басқару |
| |бойынша жұмысшы тобы ... ... ... қаржыгерлері Ассоциациясы мен Эмитенттер Советі |
| ... ... ... қабылдады. ... ... ... ... ... ... ... |
| ... ... ... ... ... ... |
|2005 |Эмитенттер советі Модельді Іскерлік ... ... ... ... ... ... бойынша қазақстанның Ұлттық советі құрылды. |
Дерек көзі ... ... ... ... ... №1
1999 жылы сәуір айында Экономикалық ынтымақтастық және даму ... (29 ... ... экономикасы бар мемлекеттерді біріктіреді)
келесідей анықтама құрастырды: «Корпоративті басқару- ... ... ... және ... ішкі құралдарға ... ... ... үшін ... ... бірі
корпоративті басқару болып табылады, бұл компанияның ... ... оның ... ... мен ... тұлғалар
(стейкхолдерлер) арасындағы қарым-қатынастар кешенін қамтиды».[6]
1-ші кестеге сәйкес, ... ... ... ... өткен
жүзжылдықтың 80-ші жылдары қалыптаса бастады (сурет-1).
Сурет 1. Дамыған мемлекеттердегі ... ... ... ... басқарылатын компаниялардың ұлттық экономика мен жалпы қоғамға
айтарлықтай маңызы бар. Олар ... ... ... ... ... ... ... қауым мен түгел мемлекет үшін жоғары
құнды қамтамасыз етеді. Осылайша олар тиімсіз басқарылатын компаниялардан
ерекшелінеді. Корпоративті басқарудың ... ... құру ... ... артықшылықтары 2-ші суретте келтірілген.
Сурет 2. Корпоративті басқарудың ... ... құру ... және оның
артықшылықтары
2-ші суреттен көріп отырганымыздай, корпоративті басқарудың жоғары
стандарттарын ... ... ... емес ... ... капиталға кең ауқымды доступ алады және ұзақ
мерзімді перспективада артықшылықты болады.
Корпоративті басқарудың тиісті стандарттарын ұстанған компаниялар өз
қызметінде ... ... ... ... ... төмендетуге қол
жеткізуі мүмкін, осыдан келе жалпы капитал құнының төмендеуі орын ... ... ... ... ... тән, ... ... жүйе әлі
де нығаю барысында, ал сот ... ... егер ... ... болса, тиімді көмекті әрқашан көрсете алмайды.
Сонымен, ... ... бұл ... ... ... ... басқаруды корпоративті менеджментпен шатастырмау
керек. Корпоративті менеджмент іскерлік операцияларды жүргізу барысындағы
кәсіби ... ... ... ... ... ... жүргізу механизмінде шоғырландырылған. Корпоративті басқару кең
мағыналы ұғым. Корпоративті басқару менеджментке қарағанда, ... ... ... ... мен ... ... тек компанияның даму стратегиясын құру барысында қиылысады.
Корпоративті басқару жайлы барлық жағдайлар мен ... ие ... ... ... жоқ. ... ... ... анықтамалары келтіріледі [5]:
«Корпоративті басқару-бұл компанияны басқару мен бақылау ... мен ... ... (Сэр ... ... ... ... басқару абстрактілі мақсат болып келмейді, бірақ ... ... ... ... ... ... ... шеңберінде мүдделі тұлғалар (стейкхолдерлер, ... ... ... ... ... орындауы мүмкін» («Белая
книга по вопросам корпоративного управления», ... ... ... жылы ... ... қоғамдық компаниялар не істейтінін, оларды кім
бақылайтынын, ... ... ... ... және олар жүзеге
асыратын қызметтен тәуекелдер мен ... ... ... бекітетін
құқықтық, мәдени және институционалды іс-шаралар ... ... ... «Собственость и ... ... ... управления в двадцать первом веке»).
Корпоративтік басқару – бұл ... және ... ... жеке және жалпы мүдделер арасындағы тепе-теңдік орнайтын
үдеріс. Басқаша ... бұл ... ... ... ... ... ... қосқанда) арасындағы олардың ... ... ... ... ... ... ... басқарудың жалпыға ... ... ... ... ... ... және корпорацияның
дамуындағы олардың рольдерінің негізінде құрылған басқаруды; корпорацияның
даму ... ... ... ... ... ... негізінде
құрылған акционерлердің өзара әрекетін қарастыратын, меншік иелерінің
құқықтарының жүзеге ... ... ... ... ... ... ... мақсаттарды, мінез-құлық принциптерін туындататын
басқаруды» білдіруіне саяды [7].
Сондай-ақ оны қандай-да бір мүддеге сай билікті шектейтін және ... ... және ... әсерлер» жүйесі ретінде де анықтайды. Бұл
анықтамаға сәйкес корпоративті басқарудың мақсаты – акционерлердің ... және ... ... Корпоративтік басқаруды ұйымдастыру қағидалары
Лорд Кэдберри: “Корпоративтік басқару қағидалары агенттер ... ... ... ... тек ... ... ... қатар әдеп нормаларын толтыруға негізделген”.
ЭЫДҰ Корпоративтік басқару принциптері алғашқыда министірлер деңгейінде
1998 жылы, 27-28 сәуірінде ЭЫДҰ Кеңес кездесудің талабы бойынша ... ... ... ... өкіметтермен, басқа мүдделі мекемелермен және жеке
меншік секторымен бірлесе корпоративтік басқару жөнінде стандарттар ... ... ... тапсырыс берді. Принциптер 1999 жылы
бекітілгеннен кейін, олар ЭЫДҰ ... және ... емес ... басқару бастамалар негізін қалады. Оған қоса, олар Қаржы
тұрақтандыру форумымен ... ... ... он екі ... ... ... қабылданды. Сонымен, олар Observance of Standards and ... ... ... ... Банк/IMF Есептерінің ... ... ... ... ... ... ЭЫДҰ ... және мүшелері емес елдер өкіметтеріне
олардың елдеріне корпоративтік ... ... ... ... ... ... мен ... әрекеттерінде көмектесуге, сонымен
қатар, қор биржаларына, инвесторларға, ... және ... ... ... ... рөл ... өзге адамдарға
бағыттар мен ұсыныстар беруге арналған. Осы Принциптер рыноктағы акциялары
еркін айналып жатқан ... ... ... ... ... ... сонымен қатар, ... ... ... ... жетілдіруінің пайдалы құралы болу мүмкін, мысалы
жеке меншік және мемлекеттік кәсіпорындарда. Осы Принциптер ЭЫДҰ ... ... ... ... дамыту үшін қажет деп есептейтін жалпы
негізді білдіреді. Олар халықаралық бірлестікке ... ... және ... ... деп ... Олар ... ... егжей- тегжейлеу «ең
лайықты практиканы» дайындау бойынша мемлекеттік, мемлекеттік емес және
жеке ... ... ... ... керек. [8]
Компаниялардағы басқару және шешімдер қабылдау үдерісіне көптеген
факторлар әсер етсе де және ... ұзақ ... ... жету үшін ... ... да, осы ... ... басқарудан бөлінуден пайда болған
басқару проблемаларына баса назар аударылған.
Дегенмен, бұл жай акционерлер мен әкімшіліктің ... ... ғана ... ... ... элементі болады. Кейбір заңнамаларда
басқару мәселелері ... ... ... иемденген белгілі
акционерлердің акционерлер азшылығынан өкілеттілігі ... ... ... Өзге ... ... ... құқықтарынан тәуелсіз маңызды
заңды құқықтар бар. Сондықтан, Принциптер заңнамалық, сот және ... ... ... ... кең ... ... болу керек.
Тиісті корпоративтік басқарудың негізгі принциптерін корпо- ... ... ... ... бойынша шешім қабылдағанда
маңызды фактор болып табылады. Корпорацияларды басқару ... ... ... ... ... ... ... мәнге ие болады. Капиталдың халықаралық ағындары компанияларға
инвесторлардың кеңірек көлемі арқылы қаржыландыру көздерін табуға ... Егер ... ... ... ... ... артықшылықтарын
пайда- ланып ұзақ мерзімді «төзімді» капитал ... ... ... ... ... ... ... нанымды, түсінікті және
халықаралық бекітілген принциптерге сай болу ... ... ... ... қаржыландыру көздеріне негізінде сенім артпаса да,
корпоративтік ... ... ... ... ұстаушылық ішкі инвесторлар
сенімін нығайтуға, капитал құнын ... ... ... ... ... көмектеседі.
Корпоративтік басқару құрылымы рыноктар мөлдір әрі тиімді болуына
көмектесу керек, заңға сәйкес болу тиіс және ... және ... ... ... ... ... тұжырымдау керек.
- Корпоративтік басқару құрылымы жалпы экономикалық қызметіне, рынок
адалдығына әсер ету және рынок қатысушылары мен ... және ... ... ... даму тиіс.
- Юрисдикциядағы корпоративтік басқару практикасына әсер ететін
құқықтық және ... ... ... ... ... және ... болу ... Юрисдикциядағы әр түрлі әкімшіліктер арасында жауапкершілікті бөлу
түсінікті ... ... және ... мүддесіне қайшы
келмейтініне кепіл болу керек.
- Міндеттерін кәсіби және объективті түрде ... үшін ... және ... ... ... адалдық және қорлар болу
керек. Оған қоса, шешімдері уақытында, түсінікті және ... ... ... бес ... ... ... стейкхолдерлер мен басқа да мүдделі тұлғалардың
құқығын ... ... ... ... акция иелерінің құқығын қорғау
қажет.
2) Әділдік. Корпоративті басқару жүйесі акционерлердің құқығын қорғай
отырып, ... ... ... ... миноритарлы және шетел үшін тең
қарым-қатынас болуы тиіс. Барлық акционерлер олардың құқықтары ... ... ... ... қол ... мүмкіндігі болуы міндетті.
3) Жауапкершілік. Корпоративті басқару жүйесі заңмен бекітілген мүдделі
тұлғалардың құқығын мойындауы қажет және қоғамның игілігін көбейту, ... ... ... ... ... ... жету мақсатында
мүдделі тұлғалармен акционерлік қоғамдар арасында ынтымақтастыққа мүмкіндік
беру.
4) Айқындылық. Корпоративті басқару ... ... ... барлық сұрақтар бойынша, соның ішінде қаржы жағдайы, қызметінің
нәтижесі, меншік құрылымы мен ... ... ... ... ... ету ... ... Корпоративті басқару жүйесі қоғамды стратегиялық
басқаруды, директорлар кеңесі ... ... ... ... ... ... ... қоғам мен оның ... ... ету ... ... ... бес тармақтан тұрады.
1 Акционерлер құқықтары мен меншіктің ... ... ... ... ... ... практикасын
қорғау және көмектесу тиіс.
Акционерлер меншік құқығын тіркеудің сенімді әдістеріне; акцияларды
алуға не беруге; ... ... ... ... ... және тұрақты
негізінде алуға; акционерлердің жалпы жиналыстарына қатысу мен ... ... ... ... және ... ... ... бар.
Акционерлер корпорациядағы шешім қабылдауға қатысуға және түбегейлі
өзгерістерге қатысты шешімдер туралы ... ... ... ... ... ішінде:
1)жарғыға немесе компания қызметін реттейтін басқа іспеттес құжаттарға
өзгерістер енгізу;
2) қосымша акциялар шығаруға рұқсат; және
3) компания сатуына әкелетін төтенше ... бар ... ... ... ... ... және дауыс
беруге мүмкіндіктері болу керек, олар акционерлердің жалпы жиналыстарының
өткізілуі ... ... беру ... қоса ережелер туралы ақпарат ... ... ... ... күні мен орны, күн тәртібі туралы
жеткілікті әрі ... ... алу ... ... ... ... сұрақ бойынша толық әрі дер кезінде ақпарат алу керек.
2. ... ... ... қоюға, соның ішінде жылдық сыртқы
аудиты қоса, жалпы жиналыстарының күн ... ... ... ... енгізуге мүмкіндік берілу керек.
3. Басқарма ... ... не ... ... ... ... ... қабылдауына акционердің тиімді қатысуға жағдай
жасалу керек. Акционерлер басқарма мүшелері мен басты лауазымды ... ... ... өз ... ... мүмкіндігі болу керек.
Басқарма мүшелері мен қызметкерлердің сыйақы жүйелерінің акциялық құрамдасы
акционерлер талқысына түсу тиіс.
4. Акционерлердің ... және ... емес ... ... ... ... және ... не дербес емес берілген дауыстарда тең күші болу тиіс.
Капитал құрылымы мен кейбір акционерлерге ... ... ... емес ... дәрежесін алуға мүмкіндік беретін механизмдер жариялану
керек.
Корпоративтік басқару рыноктарға тиімді және мөлдір ... ... ... болу ... ... рыногында корпорация бақылауын ... ... мен ... ... ... ... активтерінің
едәуір бөлігін сату мен қосылу сияқты төтенше сипаты бар ... өз ... мен ... ... ... түсіну үшін нақты
тұжырымдалып жариялану керек. Мәмлелер мөлдір ... және ... ... ... ... ... қорғайтын әділ шарттарда
жасалу керек.
Компанияны жұтылудан сақтайтын механизмдер әкімшілік пен басқарманы
есеп ... ... үшін ... керек.
Барлық акционерлер мен институционалдық инвесторлар меншік құқықтар
практикасына көмектесу керек.
1. Институционалдық ... ... ... ... ... ... ... беру саясаттарын, соның ішінде ... ... ... шешу ... ... ... ... тиіс.
2. Институционалдық инвесторлар инвестицияларға қатысты негізгі меншік
құқықтар практикасына әсер ете алатын мүдделердің ... ... ... ... жария ету керек.
Акционерлер (соның ішінде институционалдық акционерлер), Принциптерде
мазмұндалғандай, бір бірімен негізгі акционерлер құқықтары ... ... ... ... тек егер ... ... ... Акционерлерге тең көңіл бөлу
Корпоративтік басқару құрылымы шағын және шетелдік ... ... тең ... бөлуді қамтамасыздандыру ... ... ... ... ... ... қорғау алуға жағдай жасалу
тиіс.
Бір санаттағы барлық акционерлерге тең көңіл бөлу керек.:
- Әр ... ... ... тең ... болу ... Барлық
инвесторлар акцияларды сатып алғанша акциялардың әр санатымен байланысты
құқықтар тұралы ақпарат алуға мүмкіндігі болу ... ... беру ... теріс ықпал алған акционерлер санатымен бекітілу керек.
- ... ... ... ... ... ... ... акциялардың бақылау пакетін иемденген ... не ... ... ... ... ... алуға тиімді құралдар болу
тиіс.
- Сақтаушылар немесе үміткерлер акционермен ... ... ... ... Шет ... ... ... кедергілер жойылу тиіс.
- Акционерледің жалпы жиналыстарының регламенті мен ... ... ... тең ... ... ... ету ... Компанияда
қабылданған рәсімдер дауыс беруге қатысуды тым күрделі әрі қымбат етпеуге
тиіс.
Ішкі ақпаратты пайдаланумен операциялар және өз ... үшін ... ... ... салыну тиіс.
Басқарма мүшелері мен басқарушылар тікелей немесе үшінші тұлғалар
атынан мәмілелерге ... ... ... ... ... ... ... хабарлау керек.
3 Мүдделі тұлғалардың корпорация басқаруындағы рөлі
Корпоративтік басқарудың құрылымы заңмен ескерілген мүдделі тұлғалардың
құқықтарын ... ... және ... мен ... тұлғалардың
арасындағы байлық жинау пен жұмыс орындарды ашу мақсатымен және ... ... ... ... ... көтермелеу керек.
Мүдделі тұлғалардың заңмен ... ... ... ... ... ... олардың мүдделері заңмен қорғалса, ... ... ... үшін ... өтемақы алу керек.
Қызметкерлер қатысуының тиімділігін арттыру механизмі рұқсат болу
керек.
Егер мүдделі тұлғалар корпоративтік басқару үдерісіне ... ... ... ... және сенімді ақпаратты уақытында және тұрақты ... ... ... оның ... жеке ... мен өкілдер органы
заңсыз және этикаға ... ... ... басқармаға еркін айтуға
мүмкіндігі болу ... және ... осы үшін ... жасалмау керек.
Корпоративтік басқару құрылымы банкроттықтыққа қарсы тиімді құрылымымен
және несие берушілер құқықтарын сақтау ... ... ... тиіс.
4 Ақпаратты жариялау мен мөлдірлік
Корпоративтік басқару құрылымы корпорацияға қатысты елеулі сұрақтарды,
соның ішінде қаржы ... ... ... ... және ... ... уақытында және дәл ақпаратты қамтамасыз ету тиіс.
Жарияланатын ақпарат осымен шектелмей келесіні қамту керек:
- ... ... және ... ... ... ... мақсаттары.
- Акциялардың ірі пакеттеріне меншігі мен дауыс беру құқықтарын тарату.
- Басқарма мүшелері мен негізгі лауазымды адамдар үшін сыйақы ... ... ... ... ... соның ішінде олардың біліктілігі,
таңдау үдерісі, компанияның басқа басшылары және ... ... ... ... ме ... ... ... тараптар келісімдері.
- Болжанатын тәуекелдің факторлары.
- Қызметкерлермен және басқа мүдделі тұлғалармен байланысты сұрақтар.
- Басқарудың құрылымы мен саясаты, ... әр ... ... ... ... мазмұны және осыны орындау үдерісі.
Ақпарат бухгалтерлік есеп сапасының жоғарғы стандарттарымен, қаржы және
қаржы емес ақпаратпен және аудитпен дайындалып жариялану ... есеп ... ... мен ... ... және
объективтік бағалауын қамтамасыз ету үшін жыл сайынғы аудит тәуелсіз,
білікті ... ... ... ... акционерлерге есеп беруге міндетті және ... ... ... ... ... пайдаланушылардың қажет ақпаратты тең құқықты,
уақытында және қымбат емес алуымен қамтамасыздану керек.
Корпоративтік басқару құрылымы ... ... ... елеулі қақтығысы талдау не кеңес тұтастылығына әсер етуден аулақ
талдаушылар, брокерлер, рейтингтік ... мен ... ... мен кеңестермен қамтамасыз ететін тиімді ... ... ... ... басқару құрылымы компанияны стратегиялық басқаруымен,
басқарма тарапынан әкімшілікті ... ... ... компания
және акционерлер алдында есеп берушілігімен қамтамасыз ету тиіс.
Басқарма мүшелері барлық қажет ... ... ... ... және ... компанияның және акционерлердің мүддесінде
әрекеттену керек.
Егер басқарма ... ... әр ... ... әр ... жасай алса, басқарма барлық акционерлерге әділетті көңіл бөлу керек.
Басқарма жоғарғы этикалық стандарттарды ... ... Ол ... мүдделерін назарына алу тиіс.
Басқарма белгілі негізгі функцияларды орындау керек, соның ... ... ... ... басты жоспарларын,
тәуекелдерді басқару ... жыл ... ... мен ... жоспарларды
қайта қарау мен бағыттау, қызмет мақсаттарын жоспарлау, жоспарлар орындауын
және корпорация қызметін бақылау, сонымен қатар, негізгі шығындарды, ... мен ... ... ... басқару әрекеттерінің тиімділігін бақылау және қажет
кезінде өзгертулер ... ... ... ... ... ... ... тағайындау,
қызметтерін бақылау, керек кезде, ауыстыру және кадр ... ... ... ... ... және ... ... сыйақысын
компанияның және акционерлердің ұзақ мерзімді мүдделерімен үйлестіру.
- Басқарма мүшелерін ресми әрі мөлдір түрде ұсынумен және сайлаумен
қамтамасыз ... ... ... ... және ... мүдделерінің әлеуетті
қақтығыстарын бақылау мен реттеу, сонымен қоса корпорация активтерін өз
мақсаттарында пайдалану және ... ... ... ... ... ... ... есеп жүйесінің және қаржылық есеп
берушілігінің тұтастығын қамтамасыз ету, ... ... ... аудитті
жүргізу, сонымен қатар, бақылаудың қажет жүйелерімен қамтамасыздандыру,
әсіресе ... ... ... ... және операциялық бақылау және
заңнама мен ұқсас стандарттарға сәйкестік.
- Ақпаратты жариялау және тарату үдерісін бақылау.
Басқармада корпорация ... ... ... ... ... керек.
1. Басқарма әкімшілік лауазымды емес тәуелсіз шешім қабылдай алатын
мүшелерінің жеткілікті мөлшеріне мүдделер қақтығысына әкелетін ... ... ... ... қарау тиіс. Осындай ... ... ... және ... емес есеп ... ... ... мәмлелерді қайта қарау, басқарма мүшелерін және басты лауазымды
адамдарды ұсыну мен басқармаға сыйақы беру болуы мүмкін.
2. Басқарма ... ... ... олардың тапсырмаларын,
құрылымын және іс рәсімдерін мұқият анықтап беру тиіс.
3. Басқарма мүшелерінде өз міндеттерін тиісті атқаруға мүмкіндігі ... ... үшін ... ... дәл, ... ... алу ... болу керек. [10]
1.3 Корпоративтік басқару тиімділігін бағалау әдістері мен көрсеткіштері
Корпоративті басқару бизнес-үрдістердің барлық кешенін оңтайландырады,
салдары ... ... ... ... ... ... ... бізбен бірнеше рет аталып өтті. Корпоравтивті басқарудың тиісті
тәжірибесін өндіру үшін күрес корпоративті ... жеке ... ... ... ... ... тиімділігі бойынша ірі
компаниялардың рейтингісін құруда өз ... ... ... критерийлері өз алдына әртүрлі болатынын атап
кеткен жөн. Бізбен компания қызметінің ... ... ... ... жағдайында немесе корпоративті басқарудың тиімділігін бағалауын
құру кезінде нақтыланатын анағұрлым жалпы критерийлер ... ... ... жалпы критерийлеріне мыналар
жатады:
1. Капитал нарығына қолжетімділік. Тиімді басқарылатын компаниялар
инвесторлармен бірлікті ... ... ... ... ... ... ... өзінің қабілеттіліктеріне көбірек сенім тудырады.
Инвесторлар арасында корпоративті ... ... ... ... ... қолданылатын кілтті критерийлер тізіміне қосу
беталысы байқалады. Корпоравтивті басқарудың құрылымы мен тәжірибесі ... ... ... ... ... ... өзге де тәсілдермен
қолданылатынына емес, ... ... ... ... көп ... ... құнының төмендеуі мен компания активтері құнының артуы.
Корпоравтивті басқарудың ... ... ... ... ... қаржылық ресурстар құнының ... қол ... ... ... ... ... ... компания акциясының
құнын елеулі түрде арттырады.
3. Компанияны басқарудағы жүйенің нақтылығы. Басқару сапасын арттыру
нәтижесінде есеп ... ... ... ... ... жұмысына
қадағалау жетілдіріледі және қызмет нәтижесімен марапаттау жүйесінің
байланысы нығыздай ... ... ... ... және өз ... қолжетімділік және қаржылық мөлдірліктің ... ... ... үрдісі жақсарады. Жетекшілердің сабақтастығын жоспарлау
үшін жағдай жасайды, ал бұл компанияның ... ... ... ... ... ... әсер бұл ... жанама түрде қол
жеткізіледі, яғни топ-менеджерлерді немесе компанияның жұмысының дағдарысты
кезеңінде олардың қызметтерін ... ... ... ... ... төмендеуі арқылы. Бұл сондай-ақ алдау, акционерлер мүдделерімен
ұштаспайтын өзіндік мақсаттарды көздеу ... ... ... корпоративті басқару инсвесторлар үшін компанияның
мөлдірлігі ... және олар ... ... ... ену ... ... алады. Егер ақпарат негативті болса, мөлдірліктің ... ... ... ... ... ... ... және
бағалауды директорлар Кеңесімен жүргізуге ынталарды қалыптастырады.
Аталған критерийлер корпоративті басқарудың ... ... ... ... ... қабылдауды жетілдіру.
2. Қаржылық ресурстарды тарту.
3. Компанияның мемлекеттік органдарымен ... ... ... ... акционерлермен өзара әрекетін жақсарту.
5. Корпоративті жанжалдарды еңсеру.
Компанияларда корпоративті басқаруды бағалаудың әдістері ... ... ... және ... да бір ... ... ... жүйесін көрсетеді.
Корпоративті басқарудың аналитикалық рейтингілері қаржылық ... ... ... ... ... ... ... институтының (ДРИ) Консорциумы және
корпоративті ... ... ... ... ... ... ... агенттігі ұлттық рейтингті құруға талпыныс жасады. Әдіснаманы
сапалы заң, корпоративті тәртіп Кодексы ұсыныстары негізінде және ... ... ... ... ... отырып жасалынды.
«РИД-Эксперт РА» корпоративті басқару рейтингісі өз ... төрт ... ... интералды бағалауын көрсетеді:
1) Акционерлер құқығы (меншік құқығын, қоғамды басқаруға қатысу
құқығын, пайдадағы ... алу ... іске ... ... бұзушылықтағы
тәуекел деңгейі, акционерлердің құқықтарын қорғау бойынша ... ... ... ... және ... ... қызметі ( директорлар Кеңесі мен
атқраушы органдарының құрамы және қызметі, қаржылық-шаруашылық ... ... ... және бақылау органдары арасындағы өзара әрекет).
3) Ақпараттың ашылуы (қаржылық және ... емес ... ... ... ашудың жалпы тәртібі, ақпараттың бірқалыпты ... ... да ... ... ... ... мен ... жауапкершілігі (әлеуметтік жауапкершілік саясаты және басқа да
мүдделі топтардың есебі, еңбек жан-жалы, қызметкерлер мен ... ... ... ... ... ... – рейтингтің
қатысушылары келесідей рейтингтік класстардың біреуіне жатқызылуы мүмкін.
- А класы
А класына заңнаманың талаптарын ... ... ... ... компаниялар жатады, сонымен қатар өз тәжірибесінде
корпоративті тәртіп Кодексінің маңызды деңгейдегі ұсыныстарын сақтайтын.
Осы ... ... ... ... ... акционерлердің
құқықтарын бұзу тәуекелдері, өкілетті органдардың ниетсіз ... ... емес ... ... ... ... ... «басқа да
қызығушы тұлғалардың» қызығушылықтарын ескереді және ... ... ... ... саясат жүргізеді. А класы
компаниясының корпоративті ... ... ... ... ... ... ... үшін жеткілікті болып
келеді;
- В класы
В класының құрамына әрекет етуші ... ... ... және ... ... Кодексінің базалық ережелерін біртіндеп
орындайтын корпоративті басқаруды қанағаттандыратын деңгейдегі ... В ... ... ... акционерлердің құқықтарын бұзудағы
белгілі бір тәуекелділігімен, ... ... ... қызметімен және
рейтингтік баға беру мезетіндегі сапалы емес ақпаратты ұсынумен шектескен
болады. Өз тәжірибесінде берілген рейтингтік кластың акционерлік ... ... да ... ... ... ескереді.
Сонымен бірге, В класы компаниясын корпоративті басқарудың жиынтық
тәуекелдері ... ... ... ... ... үшін ... болады. Ал ресурстарды В ... ... ... инвестициялау «табыстылық пен
тәуекелдің» тиімді қатынасын көрсетеді;
- С класы
С класы өз қызметінде ... бір ... ... ... және
корпоративті тәртіп Кодексінің ережелерін сақтамауды ... ... ... ... компанияларын біріктіреді. С
класы компаниясының рейтингтік бағасын иемденуде акционерлердің құқықтарын
бұзудағы тәуекелдер, ... ... ... ... ... ... емес ақпаратты ұсыну фактілері көрсетілді. Рейтингтік бағаны иемдену
мезетінде акционерлік қоғамдар «басқа да ... ... ... ... және ... ... ... саясатты жүзеге асырмады. Корпоративті басқарудың
төмен деңгейлі компанияларында инвестициялаудың жиынтық тәуекелі ... ... D ... ... ... ... ... корпоративті басқарудың
қанағатандырылмаған деңгейімен сипатталады. Осы ... ... ... ... ... ... бұзу ... және корпоративті тәртіп пен «жалғасымды тәжірибе» нормаларының
базалық ережелерінің ... ... D ... ... ... ... ... анағұрлым жоғары болып келеді. D
класының ... ... ... ... ... ... ... қатар акционерлердің құқықтарын немесе басқа да
қызығушы тұлғалардың құқықтарының бұзылуын ... ... SD ... ... ... ... ... РА» консорциумы
акционерлік қоғаммен берілген мәліметтерді қолданады, сонымен қатар келесі
жария етілген ақпаратты ... ... ... ... ... ... ... иемдену мезетіне тиесілі соңғы екі кварталдың
квартал аралық есептілігін;
- Компанияның жылдық есебі;
- Агенттікпен өкілетті етілген ... ... ... ленталары.
- Басқа да ақпарат көздері, соның ішінде хабарламалар, компания
өкілеттерінің презентация ... және ... ... ... CORE-рейтингті корпоративті басқарудың сапалы
рейтингісі саналады.
Корпоративті басқарудың ... ... ... ... Институты
мен “Blue Ribbon Panel" халықаралық топтармен біріктірілген мамандарымен
құрастырылған әдіс негізінде ... ... ... ... ... ... ден (ең жоғарғы рейтинг) СОКЕ-0 (кәсіпорын-
банкроттар, ең төменгі рейтинг) дейін.
Рейтингі есептеу кезінде бастапқы мәліметтедің үш тобы ... ... ... ... ... өз ... ... ақпарат
және бағалы қағаздар нарығындағы талдаушылар сауалының нәтижелері. Ұйымды
бағалау ақпараттың ... ... ... ... ... құқықтары; тәуекелдің болмауы; корпоративті орта секілді
корпоративті басқарудың маңызды аспектілері бойынша жүзеге ... ... ... ... капиталындағы «заңды мин» бағасын
қосатын нақты бір компанияға инвестициялау тәуекелін бағалауға беріледі.
Әдістеме негізіне ... ... ... ... ... ... ... еріктері бойынша,
бағаланушы компанияның тікелей сұранысынан ... ... ... рейтингтің дайындығын төлемейді.
- Обьективтілік. Рейтингті есептеу әдісі субьективтілікті минималдайды.
Эксперт қарастырылып ... ... ... ... ... ... ... бір фактінің жоқтығын немесе болуын
көрсетеді;
- Миноритарлы акционерге қол ... ... ... ... рейтингке кіруші барлық компаниялардың акцияларының ... ие ... және ... ... миноритарлы акционерге қол
жетімді болатын ақпаратты пайдаланады.
Компаниялар корпоративті басқарудың әр түрлі аспектілерін бейнелейтін
алты параметрлер ... ... ... ... ... ... және ... түрде және
акционерлердің сұранысы бойынша ашылатын құжаттардың толықтылығы);
- Акционерлік капиталдың ... ... ... ... ... және т.с.с.);
- Директорлар Кеңесінің құрылымы және басқарманың ... ... ... ... және ... ... ... құқықтары (компанияны басқаруға қатысу құқығы,
дивиденттер алу құқығы және т.с.с.);
- Тәуекелдің болмауы (активтердің қорытындысы, трансферт бағалар);
- Корпоративті басқару ... ... ... ... ... ... ... органдармен болатын мәселелер, қаржылық есептілік
стандарттары, аудиторлық қорытындылар және т.с.с.).
Институттың ... ... ... ... істердің нақты ережелерін
көруге мүмкіндік береді, сонымен қатар инвесторларға кездесетін ... ... ... ... «ПРАЙМ-ТАСС» рейтингісі болып саналады. «ПРАЙМ-ТАСС»
талдаушыларымен құрастырылған рейтингтің әдістемесі ... ... ... жария түрдегі ақпаратты талдауға негізделген. Осындай
ақпараттың болуы «ПРАЙМ-ТАСС» көзқарасы ... ... ... ... ... ... келеді, сәйкесінше корпоративті басқару
деңгейінің де. Рейтинг жүргізу үшін жиналған критериялар корпоративті
басқарудың негізгі ... ... ... қарағанда осы рейтинг үш ... ... ... үшін ұйымдар салааралық принциптер бойынша
топтастырылған, рейтингтерді иемдену «ПРАЙМ-ТАСС» өздерінің әдістері
базасында жүргізіледі және ашық ... ... ... ... ... ... ... топтар мен ұйымдардың ниетімен
жасалған ісі ... ... ... ... агенттіктің зерттеуші
кеңесінің шешімі бойынша жүзеге асырылады. ... ... ішкі ... ... ... өз ... инвестициялау үшін инвесторларға ерекше қызығушылық танытады.
Рейтинг жүргізу үшін ... ... ... жоғарғы
концентрациясы секілді тәуекелдерді бағалады, ол акционерлер арасында жан-
жалға әкелуі мүмкін және егер акционерлік капиталдың көп ... ... ... болса, саяси мотивтер бойынша шешім қабылдауға әкелуі
мүмкін. Сонымен қатар, ... ... ... ... ... ... ... көрінбейтін құрылымы, менеджменттің
мотивация жүйесінің болуы және компаниялардың директорлары мен корпоративті
басқару деңгейін ... ... да ... ... ... тәуекелі бес категорияға топтастырылған, олардың әрқайсысы ... ... ... ... ... компанияның әрбір топшаларына
бес балдық шкала бойынша рейтинг беріледі, орташа мәні әрбір категорияда
көрсетіледі. Қорытынды рейтинг бес категорияда ... ... ... ... ... ... компанияның қаржылық айқындылығы мен компанияның
қаржылық есептілігімен байланысты ақпараттың ашылуы табылады. «ПРАЙМ-ТАСС»
корпоративті басқару ... ... ... ... ... және ... ... нарығының құрылымын қозғайды.
Әдістеменің үшінші критериясы акционерлердің құқықтарын бағалайды және
талдайды, және компаниядағы корпоративті ... ... ... ... ... ... Кеңесінің қызметін және компания
менеджментін бағалайды. ... ... ... ... критериясы – корпоративті ... ... ... ... ... рейтингтер арасында - Standard&Роог's
корпоративті басқару рейтингісі. ... ... ... ... ... әдістемесін дайындауға 1998 ж. басында
кірісті. ... ... ... ... жоба ... ... ... басқару рейтингісінің маманданған
қызметін құру жайлы ... ... және 2000 ж. ... ... ... ... ... көрсетіп бастады. Қазіргі таңда
Standard&Роог's компания деңгейінде және жеке ... ... ... ... ... ... ... тұрғысы қаржылық қызығушылығы бар тұлғалардың көзқарасы шегінде
жағдайларды ... ...... мен ... берушілер. [13]
Standard&Роог's талдаушылар тобы компаниялармен сауал жүргізеді, оның
негізінде ... ... ... мен ... ... жалпы
рейтнгісі көрініс табатын толық есеп ... ... ... есептің
үшінші бөлімінде көрсетілетін төрт құраушылардың әрбіреуі бойынша жеке балы
көрсетіледі.
Жеке бағалаулар негізделген ойша ... ... ... көрсетіледі. Есептілік құрылымы келесідей түрде көрініс табады:
1. қорытындылардың қысқаша көрінісі. Мұнда компанияның корпоративті
басқаруының ... ... ... ... ... жеке ... ... түрде негізгі ережелерін көрсетумен; осында әрбір
құраушы ... ... ... ... және ... ... ... бойынша справка: өндірістік қызметке қатысты, қаржылық ережеге
және ... пен ... ... ... ... ... ... келесі құраушылардың балы мен талдауы.
- меншік құрылымы және сыртқы әсер;
- акционерлер құқығы, ... ... бар ... ... ... ... және ... Директорлар Кеңесінің құрылымы мен тиімділігі.
GAMMA рейтингісі шкаласы бойынша GAMMA-1(төмен балл) ден ... ... ... ... немесе 9 — Standard & Poor’s көзқарасы бойынша қатты үрдістер
мен корпоративті ... ... ие ... ... беріледі.
Осы деңгейдің GAMMA рейтингісін алған компаниялар ... ... ... ... ... кемшіліктерге ие болады.
GAMMA-8 немесе 7 — Standard & Poor’s көзқарасы бойынша ... ... ... ... ... ие ... ... беріледі.
Осы деңгейдің GAMMA рейтингісін алған компаниялар корпоративті басқарудың
белгілі бір облыстарында кейбір кемшіліктерге ие ... ... 5 — Standard & Poor’s ... ... орташа үрдістер
мен корпоративті басқару тәжірибесіне ие болатын компанияларға ... ... GAMMA ... ... компаниялар корпоративті басқарудың
белгілі бір облыстарында ... ... ие ... ... 3 — Standard & Poor’s ... ... әлсіз үрдістер
мен корпоративті басқару тәжірибесіне ие болатын компанияларға беріледі.
Осы ... GAMMA ... ... ... ... ... облыстар қатарында маңызды кемшіліктерге ие болады.
GAMMA-2 немесе 1 — Standard & Poor’s көзқарасы бойынша ... ... ... ... ... ие ... компанияларға беріледі.
Осы деңгейдің GAMMA рейтингісін алған компаниялар корпоративті басқарудың
көптеген облыстарында маңызды кемшіліктерге ие болады.
Корпоративті басқарудың тағы бір ... ... ... ... болып
Bruns-wick USB Warbung рейтингісі саналады. ... ... ... корпоративті басқарумен байланысты болатын әр түрлі нақты және
әлеуетті тәуекелдердің ... ... ... ... нақты
анықталған тәуекел коэффициенті мен оны қолдану бойынша ережелер сәйкес
келеді.
Рейтинг ... ... ... ... ... құрайды. Сол
себептен, қандай да бір компанияның жинаған баллдарының ... ... ... ... ... ол ... деңгейінің көп мөлшерін
көрсетеді. Bruns-wick USB Warbung көзқарасы бойынша олардың модельдерімен
алынған нәтижелер көбінесе нарықты ... ... ... ... ... аса ... баллдарын алған компаниялар анағұрлым тәуекелі
жоғары болып келеді, ал рейтингісі ... ... ... сәйкесінше
қауіпсіз болады. [14]
Альянс Банкіге төмендегідей рейтингтер берілген:
Standard & Poor's халықаралық рейтинг агенттігі:
- "В-" контрагентінің ұзақ мерзімді ... ... "С" ... ... ... кредит рейтингі;
- Ұлттық шкала бойынша Банкіге "kzBB-" рейтингі берілді;
- Рейтингтер болжамы - ... ... ... ... борыш: "B-" рейтингі;
- Бағынышты борыш: "CCC" рейтингі.
Fitch Ratings халықаралық рейтинг агенттігі:
- "B-" шетел валютасындағы эмитент дефолтының ұзақ мерзімді ... ... ... ... "B-" ... ... ұзақ ... ЭДР, "Стабильный" болжамы;
- B-" шетел валютасындағы қысқа мерзімді ЭДР; "E" жеке ... ... ... ... борыш: "B-" рейтингі, "RR4"
активтердің қайтымдылығы рейтингі;
- Бағынышты борыш: "CC" рейтингі, "RR6" ... ... ... ... ... ... ... ТИІМДІЛІГІ
2.1 «Альянс Банк» АҚ-ның ұйымдастырушылық-экономикалық сипаттамасы
«Альянс Банкі» акционерлік қоғамы қазақстандық жетекші ... ... ... және ... ... көрсету нарығында 17 жылдан аса уақыт
жемісті еңбек етіп келеді.
Бүгінгі күні ... ... АҚ ... мөлшері бойынша елімізде
алтыншы орында және бөлшек нарықта артықшылық фокуспен бизнестің барлық
бағыттары ... ... ШОБ ... ... әмбебап қаржы
институты ретінде дамуда.
АҚ мажорлық акционері болып Банкінің 67% жай және 67% ... ие ... ... ... қоры ... 33% жай ... артықшылықты акциялар миноритарлы акционерлерге тиесілі.
Корпоративтік басқару тұрақты сабақтастықты, корпоративтік мүдделерді
қамтамасыз етуді білдіреді және корпоративтік ... ... ... ... АҚ ... ... ... табылады:
- Қазақстан Республикасының жеке ... ... ... ұжымдық кепілдік беру (сақтандыру) қорына;
- Қазақстандық ипотекалық кредиттерге кепілдік беру қорына;
- Қазақстандық қор биржасына ... ... ... ... ... және REUTERS телекоммуникациялардың халықаралық банкаралық
жүйесі;
- Қазақстан сауда-өнеркәсіп палатасы;
- VISA ... ... ... ... ... негізгі мүшесі.
«Альянс Банкі» АҚ әріптестері ретінде төмендегілерді ... ... ... ... ... компаниясы» АҚ;
- «Альянс Лизинг» АҚ;
- «Альянс Полис» Сақтандыру компаниясы» АҚ;
- ... ... ... компаниялар капиталындағы үлесі;
«Альянс Банкі» АҚ ҚР Ұлттық Банкімен белгіленген зейнетақы активтерін
басқару жөніндегі компанияға, сондай-ақ депозиттерге ... үшін ... ... ... ... жинақтаушы зейнетақы қоры» ЖАҚ
екінші деңгейдегі ... ... ...  
Альянс Банкінің миссиясы - банкілік қызметтердің алдыңғы стандарттарына
сәйкестене әрбір клиент үшін сенімді ... ... даму ... ... ... ... ... жүйесімен және халықаралық
деңгейдегі ... ... ... ... ... ... банкілік ұйым;
- активтер мөлшері бойынша Қазақстандағы ең ірі жеке ... ... жүйе ... ... ... қызмет көрсету, ЗТ операциялық қызмет көрсету және ШОБ
қаржыландыруды орталықтандырумен нарықтың ... ... ... әмбебап банк.
Банк қызметінің негізгі мақсаты - Қазақстан Республикасының резидент
жəне резидент емес жеке ... мен ... ... банк ... сыртқы экономикалық байланыстарды дамыту, шетелдік ұйымдармен
іскерлік ынтымақтастықты ... жəне ... үшін ... ... ... байланыс орнату негізінде табыс алу болып табылады.
Банк міндеттері: Қазақстан Республикасы жұртшылығының сапалы ... ... ... ... негізгі қызметі Қазақстан Республикасының азаматтарына
қол жетерлік және сапалы қызметтерді көрсете отырып, Банктің ... үшін ... ... табылады.
Банк қызметінің философиясы келесі ұстанымдарға негізделеді:
- Үйлесімділік
- Әділдік
- Сенім
- Бейсаясаттық
- Даму
- Парасаттылық[15]
Өзара ... ... ... ... ... қатар)
Әділеттікті, Сенімді және Бейсаясатты талап етеді.
Әділетсіздік немесе Сенімсіздік ... Бір ... ... ... үшін ... қаланады және ол Үйлесімділікке теріс әсер
етеді. Қарым-қатынастағы Сенім мен ... ... ... ... ... ... қол ... болады. Парасаттылыққа үнемі
жұмыс істеу, өзіңді Дамыту арқылы қол ... ... Даму ... ... ... ғана ... ... Ал үйлесімсіздік
қарама-қайшылықтарды шешу үшін күш пен қаражаттарды жұмсауды қажет етеді.
Үйлесімділіктің, ... ... ... және ... ... қарым-қатынасы адам қоғамы ... ... ... ... бірлесе жұмыс істеу табыстылығы осы
қызмет түрлерінің заңдарға ... ... және бұл ... Философиясын анықтайды.
Міндет және Философия Компания қаржы институты және пікірлестер
командасы ... дами ... аса ... ... ... және қоғаммен
біршама үйлесімді қатынастар орнататынын қарастырады, бұл қоғамның сенімін
арттырады және ... ... үшін ... ... әділ ... береді.
Қоғамнан алынған материалдық ресурстар және сенім шегін ... ... ... ... ... ... адамдардың дамуының жаңа циклы
ретінде ... ... ... қалыптастыру кезінде шектеулер мен ... ... ... сақтауды қамтамасыз ету үшін төрт
негізгі бақылау формалары ескерілуі қажет:
- Директорлар ... ... ... ... әр ... ... ... күнделікті басқаруға қатыспайтын
тұлғалардың тарапынан бақылау;
- Компания қызметінің әр түрлі бағыттарын тікелей бақылау;
Тәуекелдерді басқарудың ... ... және ішкі ... болуы.
Басқарушы құрам «кәсіби жарамдылық және ... ... ... ... ... және Философия Банк қаржы институты және пікірлестер командасы
ретінде дами отырып, аса сапалы өнімдер шығаратынын және ... ... ... ... ... бұл қоғамның сенімін
арттырады және тигізетін пайда үшін қоғам ... әділ ... ... ... материалдық ресурстар және сенім шегін Банк бизнестің,
сонымен қатар Банкте жұмыс істейтін адамдардың дамуының жаңа ... ... ... ... АҚ ... ... 56 ... және ауылдық
елді мекендерінде 19 филиалдар және 115 бөлімшелер есептелетін тармақталған
филиалдық желіге ие. Сонымен қатар 973 ... оның ... ... ... алу ... сондай-ақ қолма-қол ақша беретін
пункттердегі 138 POS-терминалдар және сауда-сервис ... ... ... ... эквайрингтік құрылғы желісіне ие.
Дәстүрлі банктік филиалдардан бөлек Альянс Банк филиалдық ... ... ... ... ұлттық пошта тасымалдаушы «Қазпошта» АҚ-
мен тығыз әріптестік қарым-қатынас орнатқан. Осы әріптестіктің арқасында
ауыл ... ... ... кез ... аудандық бөлімшесінде
стандартты банк қызметін пайдалануға мүмкіндік алды.
Мұнымен қоса ... ... ... клиенттердің төлем қабілетін
тексеріп, несиелік мәлімет жинай алатын Альянс Финанс, Альянс Retail ... ... ... ... да ... ... Мұндай әріптестік банк
бөлімшелеріндегі қызметкерлердің жұмысын біраз жеңілдетіп, кезек ... ... ... ... АҚ даму ... қысқаша тоқталатын болсақ, Альянс
Банкі өз тарихын Павлодар қаласында (Павлодар облысы) ... ... ... бірі ... ААҚ ... 13 ... ААҚ «Семипалатинский городской
банк» ААҚ бірігеді. Жаңа  «ИртышБизнесБанк» ААҚ  Алматы, Астана, ... ... және ... қ.қ. ... ... ... қ. бас
офиске орналасады. Бірігу 1993 жылдан бастап осы құрылымдармен жинақталған
банк ... ... ... сондай-ақ оларды Шығыс Қазақстан
және Павлодар облыстарының өнеркәсіп кәсіпорындары жұмысына бағытталған
аймақаралық банкіге ауыстырды.   
2001 ж. ... ААҚ ... ... болды.
Жаңа иегерлер - құрамында  «Алматы Құс» ААҚ, «Астық ... 2030» ... ... ЖШС және т.б. ... ... ... ААҚ ... аса ірі қазақстандық банкілердің бір қатар
жетекші мамандарын тартты.
2002 жыл – қайта тіркелу (13 наурыз) ... ... ... ... (наурыз - сәуір) Бас офистің Павлодар қ. Алматы қ. ... ... қ. ... ... ... филиалы ашылды, жарғылық
капитал 2,1 млрд. теңгеге дейін ұлғайды, Банк тарихында ... рет ... ... $6 млн. ... қарыз тартылды және сондай-ақ 3
млрд. теңге сомаға бағынышты ... ... ... ... Жыл
қорытындылары бойынша «Альянс Банкі» Қазақстан Республикасының аса ірі ... ... ... және ... өсу ... ... алдыңғы
қатарда - 168%.
2003 ж. 2- қыркүйек Moody’s Investors Service жетекші рейтингтік
агенттігі ... ... ... ... болжаммен алғашқы E+/Ba3/NP
кредиттік рейтинг ұсынды.
2003 ж. 19 желтоқсан Альянс Банкі ... ... ... ... сомасына синдикатталған қарыз тартты.
2004 ж. Альянс Банкі банкілік ақпарат жүйесін автоматтандыру және ... ... ... есепке алудың халықаралық
стандарттарына көшеді.
Альянс Банкі Ипотекалық кредиттерге кепілдік беру ... ... ... ... болды. (ИККҚЖ).
2005 ж. қаңтарда Банк өз қызмет нәтижелері бойынша 2002-2003 ж.ж. «The
Banker» халықаралық қаржы баспасының нұсқасы бойынша ТМД-да және ... ең ... ... банк деп ... сәуірде Альянс Банкі «Euromoney» халықаралық беделді журналының
сыйлығына ие болды. Ол 2 номинация бойынша: Қазақстанда ... ... ... ең ... банк және корпоративтік басқару бойынша жетекші
банк ретінде белгіленді.
2006 жылдың ... ... ... және ... ... ... (2006 жылғы 30 маусым жағдайы бойынша) төртінші болды.
Активтер ... ... ... ... ... ... Таза ... 2005 ж. ұқсас кезеңмен салыстырғанда 2 есе жоғары
2 104 млн. теңгені ... ... ... бірлесіп зейнеткерлерді
кредиттеу жөніндегі жоба шығарылды.
Альянс Банкі Қазақстанда жеке тұлғаларды кредиттеу жөніндегі абсолютті
жетекші болды. 2006 ж. 1 ... ... ... ... ... ... бастап 3,8 есеге ұлғайып, 208,4 млрд. теңгені
құрады. Жеке тұлғаларды кредиттеу нарығындағы Банк ... 18,2% ... ... тамыз бойынша берілген Қазақстандағы 30%  аса кредит
Альянс Банкінде рәсімделген.
2007 ж. мамырында Альянс ... ... ... ... және даму
банкінің (ЕҚДБ) тиісті бағдарламасы шеңберінде шағын және орта ... ... ... ... алды.
Осы кезге дейін пайдаланылған «Казкоммерцбанк» АҚ ... ... ... VISA ... төлем жүйесімен тікелей
қосылуды белгіледі. Осы қадам Банкінің төлем ... үшін ... ... ... ... ... ... мүмкіндік
туғызды.
Альянс Банкі Лондон қор биржасына (GDR) ғаламдық депозиттік қолхат
түрінде 17,4% жай ... ... ... ... ... құны
704 млн. АҚШ долларын құрады.
2008 ж. Альянс Банкі тұтынушылық кредиттеу моделін түзетті және ... ... ... кредиттік тарихы бар клиенттерге ... ... ... ... ... ... процессинг орталығын жетілдіруді ойдағыдай аяқтады.
Альянс Банкінің төлем карталарының ... ... ... ... ... ... күнгі жоғары технологиялық бағдарламалық-
аппараттық TranzWare плтформасына аударылды. Бұл қадам ұсынылатын қызметтер
спектрін кеңейтуге, сондай-ақ ... ... ... ... ... ... тұрақтылықтан бас тартуын арттыруға мүмкіндік
берді.
Ақпанда Альянс Банкінің басты ...... ... ... Банк ... ... пакетін «Самұрық-Қазына» қорына сату
туралы келіссөздер жүргізуді бастады.
Наурызда экономиканы қолдау жөніндегі мемлекеттік бағдарламаны ... ... ... ... ҚР ... ... ... шағын және орта
бизнесті, үлестік құрылысты және ... ... ... ... ... ... жөніндегі операторлардың бірі болды. Жиынтығында осы
бағдарламалар бойынша Банк жыл ішінде ... 50 ... ... ... ... Альянс Банкі әлемдік қаржы дағдарысынан ... ... ... ... ... ... ұсынысымен кредиторларға
жүгінді.
Желтоқсанда Банкінің жалпы жиналысында кредиторлардың ... ... ... ... жоспарын мақұлдады. Өзгелердің қатарында «Самұрық-
Қазына» Ұлттық әл-ауқат қоры» ... және ... ... ... Банкінің акционерлік капиталына енуі туралы уағдаластыққа қол
жеткізілді.
31 желтоқсанда, келісімдер шеңберінде, ... ҰӘҚ» ... 100% жай және ... ... ... ... ... қайта құрылымдау және капиталды ұлғайту жөніндегі ... ... жаңа ... ... ақпан Альянс Банкі меншік қаражаты есебінен шағын және орта бизнеске
(ШОБ) кредит беруді қайта бастау жөнінде хабарлады.  
30 наурыз Альянс ... ... ... ... ... ... қайта құрылымдау Жоспары бойынша барлық шараларды орындау
нәтижесінде Альянс Банкі капиталды 547,9 млрд. ... ... ал ... ... едәуір 50 млрд. теңгені құрады.
Қайта құрылымдау нәтижесінде борыш мөлшері 4,5 ... АҚШ ... ... ... 1 ... 80 млн. АҚШ ... дейін
қысқарды, оның ішінде: 850 млн. доллар – еуробондтар бойынша ескі ... ...... ... ... 145 млн. – ... 20 жылдық
облигациялар.
Барлық шаралардың ... ... ... АҚ ... төмендегідей
бөлінді:
- Жай : 67% - «Самұрық-Қазына» ҰӘҚ», 33% - кредиторлар
- Артықшылықты: 67% - «Самұрық-Қазына» ҰӘҚ», 33% - ... ... және ... ... депозиттер қабылдауды
қайта бастады.
17 мамыр Жеке тұлғаларды кредиттеу ... ... ... ... ... ... қаржылық жағдайы соңғы жылдар, яғни
2009 және 2010 ... ... ... ... Бұл
көрсеткіштер Басқарма төрағасы мен бас бухгалтер қолы мен мөрі ... ... ... ... ... ... ... бекіткен
жарияланатын есептілік формасы, екі түрде жүреді:
- Баланс;
- Табыс пен шығыс туралы есеп.
Коммерциялық банктердің ... ... ... ... ... ... мен ... мерзімдегі қызмет нәтижелері жағдайына қарай баға беріледі.
Коммерциялық банктің балансы – бұл ... ... ... ... да банктік операциялар, несиелік, ... және ... есеп ... ... ... ... ... табатын
бухгалтерлік баланс.
Коммерциялық банктің балансы бүгінгі күні есептіліктің маңызды бөлігі
болып табылады.
Баланстағы мәліметтер бойынша банктің ... ... ... болады:
-активтер бойынша: активтердің көлемі мен құрылымы;
-пассивтер бойынша: жалпы пассивтердің көлемі мен құрылымы және олардың
негізгі құрауыштары: міндеттемелер мен банктегі қаражаттар;
Мұнымен қатар ... ... ... ... ... банк
туралы төмендегідей маңызды мәліметтер алуы мүмкін емес:
-нарықтағы банктің ролі;
-персоналдың квалификациясы туралы;
-банк тауарлары мен қызметтерінің ... ... ... ... ... ... ... құрамы мен сапасы туралы.
Кесте 2.
«Альянс Банк» АҚ көрсеткіштері (миллион теңге)
|Баланс көрсеткіштері |2008 ж. |2009 ж. |2010 ж. ... ... |880 897 ... ... ... ... |70 042 |91 923 |88 201 ... табыс |13 790 |6 103 |1 463 ... ... |36 399 |52 688 |52 724 ... ... ... құрастырылған
Активтер, пассивтер, өзіндік капитал, таза табыс және жарғылық капитал
сияқты қаржылық көрсеткіштер банктің қаржылық анализін ... ... ... ... көрсеткіштер арқылы, көрсеткіштердің даму динамикасы
жайлы шешімдер жасауға болады.(сурет 3).
Сурет 3. «Альянс Банк» АҚ-ның ... таза ... ... диаграмма 2-кесте мәліметтеріне сүйене отырып салынған, ол
таза табыс деңгейін сипаттайды. 2009 жылы 2008 жылмен салыстырғанда ... ... 7687 млн. ... төмендегенін байқаймыз, ал 2010 жылы 2009
жылға ... 4640 млн. ... ... ... ... бірі ... ... орын алған дағдарысқа байланысты деп
тұжырымдауға болады.
Кесте 3.
«Альянс Банк» АҚ-ның табысы туралы қысқаша есеп [17]
|Табыс ... |2008 |2009 |2010 ... ... |92 948 ... |110 598 ... ... |53 366 |69 385 |75 236 ... ... ... |24 141 |17 200 |2 293 ... ... емес |11 955 |12 567 |22 537 ... | | | ... ... |36 096 |27 356 |24 830 ... шығыс |18 059 |22 442 |18 761 ... ... |13 790 |6 103 |1 463 ... ... ... құрастырылған
Кесте 4.
«Альянс Банк» АҚ-ң активтер құрылымы мен көлемі(млн теңгемен) [17]
|Активтер: |2008 жыл |2009 жыл |2010 жыл ... ... ... ақша |43 019 |24 304 ... ... мен ... | | | ... ... ... ... ... |6 503 |7 201 |6 335 ... ... құны бойынша көрініс | | | ... | | | ... ... қолда бар |7 568 |38 114 ... ... | | | ... ... дейін ұсталатын | 58 118 |79 874 |42 089 ... | | | ... және ... ... |1 190 |6 401 |7 021 ... | | | ... қаражаттар |118 102 ... ... ... ... ссудалар |625 159 |592 297 |647 721 ... ... ... ... ... |568 |4 482 |204 ... | | | ... деген кейінге қалдырылған |357 |777 |0 ... ... ... | | | ... да ... | 10 ... |20 485 ... қаражат пен материалды емес |9 864 |10 094 |10 572 ... | | | |
| ... ... |880 897 ... ... |
Деректер көзі: автормен құрастырылған
Сурет 4. «Альянс Банк» АҚ-ның 2008-2010ж.ж активтер динамикасы
Активтер көлемі 2010 жылы ... ... ... ... ал бұл
алдыңғы жылмен салытырғанда 212832 млн. теңгеге өскен ( 4-сурет). Өзіндік
капитал деңгейін ... ... ... атап кетуге болады, 2009
жылы 2008 жылмен салыстырғанда 21880536 мың ... ... ... 2010
жылы 2009 жылмен салыстырғанда 3722 млн. ... ... ... ... ... мен құрылымы (миллион теңгемен)[18]
|Міндеттемелер: |2008 |2009 |2010 ... ... |202 495 ... ... |
|Клиенттердің қаражаттары |490 535 ... ... ... қарыздық бағалы |63 838 |46 377 |28 546 ... | | | ... ... ... |0 |897 |0 ... ... ... | | | ... да ... |10 127 |8 466 |7 911 ... ... |43 857 |57 078 |76 398 ... міндеттемелер: |810 855 ... ... ... ... ... ... банк ... құрылымы келтірілген. Кестеден, банк
ресурстарының тартылған ... 2010 ... ... ... бір ... байқалды. 2010 жылғы банк міндеттемелерінің құрылымында ... банк ... ... ... ... ... құрылымы мен көлемі (млн теңгемен) [19]
|Капитал |2008 жыл |2009 жыл |2010 жыл ... ... |36 399 |52 688 |52 724 ... үшін банкте бар, |1 444 |934 |-10 ... ... ... қоры | | | ... Банк ... қатысты |70 042 |91 923 |88 201 ... ... | | | ... ... |70 042 |91 923 |88 201 ... көзі: автормен құрастырылған
Банктің өзіндік құралдары құрылымында негізгі орын банктің ... ... ... ... динамикасы көбейгенін көрсетеді. 2009
жылы 2008 жылмен салыстырғанда 16289 млн.тг ... ал 2010 жылы ... ... 36 млн. тг өскендігі ... ... 5. ... Банк» АҚ-ның 2008-2010жж жарғылық капитал динамикасы
Сурет 6. «Альянс Банк» ... ... ... ... ... ... ... АҚ-ның меншікті капитал (млн теңгемен) [20]
|Меншікті капитал |2008 |2009 |2010 ... ...... |1168600 |1780181 |1947847 ... ... АҚ |68846 |107691 |144516 ... Банк» АҚ-ң үлесі, % |5,9 |6,05 |7,4 ... ... ... ... есебін зерттеу процессі, бұл банктің қаржылық жағдайға ... ... ... ... табылады, негізгі зерттеу объектісі оның
коммерциялық қызметінің жиынтығы болады. Банк қызметінің ... ... ... оның ... ... ... бірі ... табылады.
Банктер табыс алу барысында тәуекелді бірге алып жүретін ұйымдардың
бірі, ондай тәуекел орын алған ... ... ... ... ала ... пайда болып, оның орнын банк өзінің қаражаты есебінен
толтырады. Шығындар мен табыстар анализі қаржы нәтижелерін және оның ... ... ала ... ... ... Банк ... нәтижелерін зерттеу мерзімді зерттеудің барлық ... ... ала ... ... оперативті (экспресс – анализ)
және одан кейінгі немесе келесі анализ (тереңдетіп ... ... ... ... ... ала зерттеуден басталады, оның мәні
табыс пен шығыстың классификациясының қағидаларын ... ... ... ... ... ... ... пен шығысты пайыздық және пайыздық емес ... ... ... ... пен ... ... көрсеткіштері
топтастырылады. Табыстар операционды, ... ... ... ... ... яғни банк ... жақсартып көрсететін деп
бөлінеді, ал шығындар сәйкесінше операционды және банк ... ... деп ... ... ... ... ... қызмет пен
корреспонденттік қатынас бойынша комиссиялар, кепілдемелер. ... ... ... ... ... ... ақпараттық, клиенттерге
көрсетілетін консультациялық қызмет, бағалы қағаздар ... ... ... Табыссызға бағалы қағазды және шетел валютасын ... ... ... ... ... ... орнын толтыру жатады.
Классификацияның үшінші қағида коммерциялық банктің табыс ... ... ... ... көзі ... бизнестің түрлері болады.
Банктік бизнес элементтеріне жататындар:
-ссудалық бизнес – екі құрамдық ... бар: ... ... ... және ... ... және бос ресустарды басқа коммерциялық
банктерге уақытша қолданысқа ...... ... ... және белгілі бір жеңілдік-дисконт
талаптарын банк сатып алу бойынша бизнес операциялар. Дисконт-бизнестің бір
түрі банктің факторингтік операциялары. Банк ... = ... ... ... ... ... банктің өзі бағалы қағаз шығаруы және ... ... ... ... қағаздарды қою немесе қайта сату.
-лизингтік операциялардын түсетін табыс, оған лизингтік төлемдер,
пайыздық төлемдер және ... үшін ... ... кәсіпкерліктің көбінесе реттелінетін саласы болып келеді,
сондықтан қаражатты ... ... ... және ... органдарының
алғышарттарына сәйкес орналастыру міндетті.
Банк қызметінің ... ... банк ... ... банк ... өсіруге, қажетті сақтандыру резервтерін, даму
қорларын құруға және т.б. мүмкіндік береді.
Жарияланатын табыс пен ... ... ... көрсеткіштерінен
келесідей банктің сипаттамаларын анықтауға болады:
-табыс пен шығыстың құрылымын, көлемін және динамикасын;
-жалпы таза табысты және оның ... ... ... ... ... ... ... банктің шығындары алты топқа бөлінеді: операционды
шығын, банктің ... ... ... ету ... ... ... еңбегіне төленетін шығын, салық төлеу бойынша, ... ... ... және ... ... ... пайыздық, комиссиондық және басқа да
пайыздық емес деп бөледі.
Пайыздық шығындарға банк ... ... ... пайызы, жеке және заңды
тұлғаларға, сонымен қатар ... ... ... ... және ... ... ... қалған қаражаттар, шығарылған вексель,
облигация, депозиттік және жинақ ... ... ... ... зерттеуде екі бағытты бөліп көрсетуге ... ... ... ... ... ... пайданың құрылымы, оның шығындары мен
табысын бағалау, сандық зерттеу табыстылық коэффициенттер жүйесін қолдану.
Тиімді банк қызметінің ... – бұл банк ... ... ... ... немесе шығын, рентабельділік коэффициенті.
Банк табысының тұрақты және біркелкі өсуі оның қалыпты жұмысының және
кәсіби басқару ісінің көрінісі болады.
Кез ... банк ... ... өзінің қаражаттары құрайды. Банк
капиталының жағдайы оның құрылымы, ... және өсу ... ... ... ... ... банк ... ақша-несие саясаты
мен несиелік ресурстар нарығының даму деңгейіне ... ... ... ... ... корпоративті басқару құрылымын бағалау
Қарапайым өндірістік компанияларға қарағанда, банктер мен ... заң ... ... ... басқарудың дұрыс
тәжірибесін енгізу міндетті. Осыған ... ... күні ... ... ... ... қаржы ұйымдарында орын алғаны
таңғалдырмайды. Себебі мұндай талаптар заңды түрде қаржы ... ... ... ... бағалы қағаздар нарығының кәсіби қатысушысы болып
келетін, банктер мен қаржы ұйымдарына ... ішкі ... ... ... ... ... қарастырылған. Өндірістік компанияларға заңды түрде
мұндай талаптар ... тек қана ... ... ең ... ... бар, дегенмен олар міндетті емес.
Банк корпоративтік ... ... ... ... ... акционерлер, менеджмент, клиенттер, қоғам және Банктің ... ... ... ... ... ... анықталады. Банктің
негізгі тиімді қызметі және инвестициялық тартымдылығы корпоративтік өзара
әрекеттестік қатысушылары арасындағы сенім ... ... ... басқару және корпоративтік әрекет қағидалары оны қолдауға
бағытталған. Аталмыш қағидалар акционерлердің Жалпы жиналысымен қабылданған
және Банк ... ... және ... ... базалық
постулаттарға сәйкес әзірленді.
Банкте корпоративтік басқару аясында корпоративтік ... ... Ол ... өз ... істегенде басшылыққа алған негізгі
қағидаларын бейнелейді - ... ... ... ... ... және ... ... заңнамаға сәйкес
Банк мүдделерін қадағалау және әділеттілік шарттарында қарым-қатынас құру,
Банктің және ... ... ... ... ... ... ұйымдармен (акционерлер, шетелдік инвесторлар және серіктестер,
клиенттер, өкілетті органдар) қарым-қатынастарды орнату және ... ... ... және ... ... ұстанады. Заманға сай, толық және
сенімді ақпаратты жариялау «Альянс ... ... ... ... мүмкіндік береді және Банк қызметінің сенімділігіне ... ... ... ... және қадағалау
органдарының қосымша сенімділігін ... ... АҚ-ы ... ... жүйесін заңды түрде іске
қосқан. Оған ... ... ... ... ... ... ... және басқа мәліметтердің бұқаралық ақпарат
құралдары мен ... ... ... ... Жарғысына келетін
болсақ, жарғыға сай Банк заңды тұлға болып ... жеке ... ... ... бар және сол ... өз ... жауап береді, өз атынан мүліктік және жеке мүліктік емес құқықтар
мен міндеттемелерді ала алады және ... ... ... ... ... ... және жауапкер бола алады. Жарғыда Банк атқаруға ... ... ... ... ... акцияларды немесе қарапайым және басымшылықты акцияларды
шығаруға құқылы. Акциялар құжатсыз нысанда шығарылады. ... ... ... ... ... ... дауыс беруге қойылатын
барлық мәселелерді шешуде дауыс ... ... Банк ... ... ... ... таратылған кезде оның
мүлкінің бір ... ... ... ... ... ... ... төлеу акционерлік ... ... ... Республикасының
заңдарында қарастырылған жағдайлардан басқа кезде Банк органының шешімін
талап ... ... ... ... ... ... толық
төлегенге дейін оның қарапайым акциясы бойынша дивиденттер ... ... ... ... ... бір ... ... мөлшері төмендегі тәртіпте есептеледі:
Егер дивиденд төленетін қаржылық жылдың нәтижелері бойынша Банктің таза
табысы ≤0 болса, ... ... ... ... - 0,01 (нөл бүтін
жүзден бір) теңге.
Басқа жағдайларда дивиденд мөлшері ... ... ... * (i + 1,5 %), ... % ... ... ... өсуі/төмендеуі ретінде
есептелетін индекстің ... мәні ... 100%) және ... ... ... ... ... төленетін қаржылық
жылдың желтоқсан айында өткен жылдың сәйкес айына жариялайтын инфляция;
1,5% – бекітілген маржа;
Басымдылықты акциялар ... ... ... мөлшері бір
акцияға 0,01 теңгеден кем болмауы керек. ... ... ... ... ... мәні 3 % (үш ... деңгейінде және жоғарғы
шегінің 9 % (тоғыз пайыз) деңгейінде белгіленген.
Банктің таза (салықтар мен бюджетке ... ... ... төлемдерді
төлегеннен кейінгі) табысы Банктің қолында қалады және акционерлердің жалпы
жиналысының шешімінде белгіленген тәртіпте, соның ... ... ... ... ... ... ... дамытуға немесе Қазақстан
Республикасының заңдарына сәйкес және ... ... ... ... ... ... мақсаттарға жіберіледі.
Банктің акционерлеріне келетін болсақ, Банктің акционерлері ... ... және ... емес ... ... мен ... бола алады. Банктің ірі акционері ретінде Банктің дауыс беруші
акцияларының он немесе одан көп ... ... ... бір ... ... ... ... негізінде іс-әрекет ететін бірнеше
акционер танылады. Банк акционерлерінің құқықтары:
Қазақстан Республикасының заңнамасымен ... жəне осы ... ... ... ... ... ... алуға;
2) Акционерлердің жалпы жиналысы ... осы ... ... ... ... ақпарат алуға, соның ішінде Банкінің
қаржылық есептемесімен танысуға;
3) Банкінің ... ... ... ... өзінің бағалы қағаздарға
меншік құқығын растайтын үзінді көшірмелер алуға;
4) Банк ... ... ... ... ... Кеңесіне
сайлау үшін кандидатуралар ұсынуға;
5) Банкінің органдары қабылдаған шешімдерді сот ... ... ... оның ... ... ... сұраулармен жолдануға жəне сұрау
Банкіге келіп түскен күннен бастап отыз ... ... ... ... Банк ... ... мүліктің бір бөлігіне;
8) Қазақстан Республикасының заңнамасы ... ... ... немесе оның акцияларына айырбасталатын басқа бағалы қағаздарын
басымдықпен сатып алуға.[18]
Банкінің ірі акционері де ... ... ... ... тыс ... ... шақыруды талап етуге
немесе Директорлар кеңесі акционерлердің ... ... ... бас
тартқан жағдайда оны шақыру туралы талаппен сотқа жүгінуге;
2) Қазақстан Республикасының заңнамасына сəйкес Директорлар ... ... ... күн ... ... мəселелер енгізуді
ұсынуға;
3) Директорлар кеңесінің отырысын шақыруды талап етуге;
4) өз есебінен аудиторлық ұйымның Банкінің ... ... ... ... ... ... ... міндетті:
1) акциялардың ақысын төлеуге;
2) Банкінің акциялары иелерінің тізілімін жүргізу үшін қажетті
мəліметтердің ... ... он ... ... ... жəне осы
акционерге тиесілі акциялардың атаулы иесіне хабарлауға;
3) Банк немесе оның қызметі ... ... ... ... заң
қорғайтын өзге құпияны құрайтын ақпаратты жария қылмауға;
4) Қазақстан Республикасының заңнамасына сəйкес өзге ... ... ... АҚ-ы басқа да акционерлік қоғамдар сияқты төрт органнан
құралған (сурет 7) :
1. Жоғары органы – Акционерлердің ... ... ... органы – Директорлар кеңесі;
3. Атқарушы органы – Басқарма;
4 Бақылаушы ... - Ішкі ... ... ... 7. ... ... ... корпоративтік басқару механизмі
Сурет 8. «Альянс Банк» АҚ-ның корпоративтік басқару құрылымы
Акционерлердің Жалпы ... Банк ... ... ... ... Банк өзінің күнделікті қызметінде басшылыққа алатын
стратегияны бекітеді, Директорлар кеңесі, менеджмент және ... ... үшін ... ... және ... ... ... жылдық ... ... ... ... ... ... уақытылы және ашық талқылау,
Банктің ішінде, сонымен қатар үшінші жақтармен ... ... ... салу мәселелерін ескеруі қажет.
Акционерлердің жалпы жиналысы Банкінің жоғарғы ... ... ... ... ... ... құзыретіне төмендегі мəселелер
жатады:
1) Банкінің жарғысына өзгерістер мен толықтырулар енгізу немесе оның
жаңа редакциясын бекіту;
2) Корпоративті басқару ... ... ... оған ... ... ... ... ерікті түрде қайта құру немесе тарату;
4) Банкінің жарияланған акцияларының санын өзгерту немесе ... ... ... ... ... ... шешім
қабылдау;
5) қоғамның бағалы қағаздарының айырбастау шарттарын жəне тəртіптерін,
сондай-ақ олардың өзгеруін анықтау;
6) ... ... ... ... мен ... ... оның мүшелерін сайлау жəне ... ... ... ... ... ... сандық құрамын, өкілеттіктер мерзімін
айқындау, оның ... ... жəне ... ... ... ... ... Директорлар кеңесінің мүшелеріне сыйақы төлеу
мөлшері мен жағдайларын анықтау;
8) Банкінің ... ... ... аудиторлық ұйымды анықтау;
9) жылдық қаржылық есеп беруді бекіту;
10) Банкінің ... ... ... таза ... ... тəртібін
бекіту, жай акциялар бойынша дивидендтер төлеу туралы шешім қабылдау жəне
жыл қорытындылары ... ... бір жай ... шаққанда дивидендтер
мөлшерін бекіту;
11) Қазақстан Республикасының заңнамасы көздеген ... орын ... ... жай жəне ... акциялары бойынша дивидендтер төлемеу
туралы шешім қабылдау;
12) Банкінің акцияларын ерікті делистингілеу туралы шешім ... ... ... тиесілі активтердің барлығының жиырма бес жəне
одан көп пайызын құрайтын активтердің бір немесе бірнеше ... ... ... өзге ... ... құруға немесе қызметіне қатысуы
туралы шешім қабылдау;
14) Банкінің акционерлердің Жалпы жиналысын шақыру туралы акционерлерге
хабарлау нысанын ... жəне ... ... ... ақпарат
құралдарында жариялау туралы шешім қабылдау;
15) Банк ... ... ... ... ... ... бағалы қағаздар нарығы туралы заңнамасына сəйкес олардың
құнын айқындау əдістемесін (əдістемеге өзгерістерді) бекіту;
16) акционерлердің Жалпы ... күн ... ... егер ... жарғысымен ондай тəртіп анықталмаған ... ... ... ... ... беру ... ... соның
ішінде көпшілік ақпарат құралдарында анықтау;
Акционерлердің жылдық жалпы ... ... бір рет ... ... ... ... елді ... өткізілуге тиіс.
Акционерлердің жылдық жалпы жиналысын Директорлар кеңесі шақырады.
Акционерлердің кезектен тыс жалпы жиналысы:
1) Директорлар кеңесінің;
2) ірі акционердің ... ... ... ... ... санының бес пайыздық және одан артық үлеске ие тұлғалар
(сурет 9):
Кесте 8.
«Альянс Банкі» АҚ акционерлерінің үлесі
|Аты |Жай ... ... ... |
| ... ... ... |
| | |% ... 563 |67 ... | | ... ... |4 500 098 |33 ... ... ... ... |
| ... ... үлесі, |
| ... |% ... 964 |67 ... | | ... ... |864385 |33 ... көзі: «Альянс Банк» АҚ-ның 2010 жыл 31 желтоқсанға арналған
жылдық қаржылық ... ... 9. ... ... АҚ акционерлерінің үлестерінің құрылымы
Директорлар кеңесі, “Акционерлік қоғамдар туралы” Заң мен Жарғы бойынша
тек ... ... ... құзырына жатқызылған мәселелерді
шешуді қоспағанда, Банк қызметін ... ... ... ... ... ғана ... жататын мәселелер Басқарманың шешуіне
беріле алмайды. ... ... ... ... Басқарманың құзырына
жатқызылған мәселелер жөнінде шешім қабылдауға, сондай-ақ акционерлердің
жалпы жиналысының шешімдеріне қайшы келетін шешімдер қабылдауға ... ... ... ... ... негізгі қызмет орындарына
кандидатуралар, басқарма мүшелері мен директорлар кеңесі мүшелерін ... ... ... ... Сондай заңнамадағы нормаларға сәйкес
бағалы қағаздар нарығының кәсіби қатысушылары болып келетін, банктер ... ... ... қызмет орындарына келетін кандидаттарға ерекше,
қарапайым компанияларда жоқ критериилер қойылады.
Банктердегі директорлар кеңесінде директорлар кеңесінің ... өте ... ... мүшесі тек жеке тұлға ғана бола ... ... ... Жеке тұлға акционерлердің;
2. Акционерлердің мүддесін көздеуші ретінде директорлар кеңесіне
сайлауға ұсынылған тұлғалардың;
3. ... ... (бұл ... мұндай тұлғалардың саны директорлар
кеңесі құрамының елу ... ... ... ... ... ... ... құзыретіне төмендегі мəселелер жатады:
1) Банк қызметінің басым бағыттарын анықтау;
2) акционерлердің жылдық жəне ... тыс ... ... ... ... қабылдау;
3) Банкінің акцияларын орналастыру (іске ... ... ... акциялар санының шегінде орналастырылған (іске ... саны ... жəне ... ... (іске асыру) бағасы жəне əдісі
туралы шешім кабылдау;
4) Банкінің орналастырылған акцияларды немесе ... ... ... ... алуы туралы шешім қабылдау;
5) Банкінің жылдық қаржылық есеп беруін ... ала ... ... ... мен бағалы қағаздарының туындыларын шығару
жағдайларын анықтау;
7) Басқарманың сандық құрамын, ... ... ... оның
Төрағасы мен мүшелерін сайлау, сондай-ақ олардың өкілеттіктерін ... ... ... Төрағасы мен мүшелерінің лауазымдық айлық ақыларының
мөлшері мен еңбегіне ақы төлеу жəне ... ... ... ... ... ... өкілеттік мерзімін анықтау, оның
өкілеттігін мерзімінен бұрын тоқтату, сондай-ақ корпоративтік хатшының
лауазымдық жалақысының ... жəне ... беру ... ... ... ішкі ... ... (басқарма Банкінің қызметін
ұйымдастыру мақсатында қабылдайтын құжаттарды қоспағанда) құжаттарды, соның
ішінде аукциондарды өткізу жəне ... ... ... жазылу шарттары
мен тəртібін белгілеуші ішкі құжатын бекіту;
11) коғамның басқа заңды тұлғалардың акцияларының он жəне одан да ... ... ... ... үлестерін) сатып алу туралы шешім
қабылдау;
12) Банкінің иелігіндегі ... ... ... ... он жəне одан да көп проценті қоғамға ... ... ... ... ... ... ... жатқызылатын
қызмет мəселелері бойынша шешімдер қабылдау;
13) Банкінің міндеттемелерін оның меншікті капиталының мөлшерінің ... одан көп ... ... ... ... ... кеңесінің мүшелерін сайлау кумулятивтік дауыс беру ... ... ... ... ... ... акционерлерге
үміткерлердің жасы, білімі, сол сәтте атқаратын және ... 5 жыл ... ... туралы, Банкпен қарым-қатынасының сипаты, басқа заңды
тұлғалардың ... ... ... және ... ... ... аффилатталған тұлғаларымен және ірі ... ... ... мәлімет, сондай-ақ үміткердің мүліктік жағдайына байланысы
бар мәлімет немесе оның Директорлар Кеңесінің мүшесі міндеттерін ... етуі ... ... ... ... ... беріледі.
Директорлар кеңесі мүшелерінің саны үш адамнан кем болмауы керек.
Директорлар кеңесі ... ... ... ... бір ... ... болуы керек. Директорлар кеңесіне сайланған тұлғалар шектеусіз
қайта сайлана алады. Директорлар кеңесінің уәкілет ... ... ... ... ... кеңесінің төрағасы оның мүшелері
арасынан ашық дауыс беру ... ... ... мүшелерінің жалпы
санының басым көпшілігімен сайланады.
Директорлар кеңесінің әрбір мүшесінің бір ... ... ... ... ... ... мәжіліске қатысып отырған
мүшелері санының ... ... ... ... Дауыстар тең
түскен жағдайда, Директорлар кеңесі Төрағасының ... ... ... ... сырттай дауыс беру ... ... ... ... ... бойынша дауыс беруге құқылы.
«Альянс Банк»АҚ-ның Директорлар Кеңесінің құрамының өкілеттігі 2012
жылға дейінгі мерзіммен 2008 жылы 27 ... ... ... сайланған. Оның құрамына Директорлар Кеңесінің төрағасы кіреді
және ... ... ... ... үш ... сайланады, сонымен
қатар жарғыға сәйкес екі тәуелсіз директор кіреді.
«Ағымдағы қызметті Басқарма басқарады. Басқарма Банк ... ... ... заң ... мен Жарғы бойынша Банктің басқа
органдары мен лауазымды тұлғаларының ... ... кез ... ... ... қабылдауға құқылы. Басқармаға Банктің акционерлері
мен акционерлер болып табылмайтын қызметкерлері мүше бола алады. Несиеге,
есеп айырысуға, ... ... ... ... ақша ... ... сақтауға, бухгалтерлік кітаптарға қатысты мәселелерге
және банктің қызметіне байланысты басқа да мәселелерге бақылау жасайды;
Банктің Басқармасы:
1) ... ... ... мен ... ... ... Банктің жылдық есептерін, сондай-ақ баланстық есептерін дайындайды;
4) Жарғы мен Филиалдар, өкілдіктер туралы ... ... ... іріктеу, тағайындау, дайындау және ... ... ... ... ... ... басшы және басқа қызметкерлерінің еңбегіне ақы төлеу және
ынталандыру талаптарын белгілейді;
7) Банк филиалдары мен ... ... ... ... босатады және т.б.
«Альянс Банк» АҚ-ның Басқармасының құрамына төрт адам кіреді. Олардың
бірі банк ... ... ал ... үш ... ... ... ... келеді.
Төмендегі 10- суретте «Альянс Банкі» АҚ –дағы органдар арасындағы қарым
қатынастың қалай орнайтыны ... 10. ... ... АҚ ... органдар арасындағы қарым- қатынас
Банктің шаруашылық-қаржылық қызметіне бақылау жасау үшін ішкі аудит
қызметі құрылады Ішкі ... ... ... ... ... және өз қызметі жайында соған есеп береді.
Альянс Банктің ішкі аудит қызметі өз жұмысын «Альянс Банкі» АҚ ішкі
бақылау жүйесін ұйымдастыру ... ... ... ... ... ... жөніндегі  бөлімшемен  және 
Аудиторлық комитетпен жұмысты бірге атқарады.[18]
«KPMG Audit» ЖШС компаниясы «Альянс Банк» ... ... ... болып
табылады. KPMG қызметі мақсатын клиенттер мен ... ... ... ... ... ... ауысқанында көреді.
Банктің Корпоративтік басқару кодексін бекітуге байланысты ... ... ... ... ... ... қызметі,
жұмыс істеу тәртібі мен ... ... ... ... ... ... Директорлар Кеңесінің мүшелеріне
Акционерлердің жалпы жиналысын, Директорлар кеңесінің мәжілістерін ... ... Банк ... ... ... ... процедуралық мәселеге
қатысты заңның, Банктің Жарғысы мен ішкі құжат талаптарына ... ... ... ... кезде ДК ... ... ... орындау қабілетін, соның ішінде білімін,
жұмыс тәжірибесі мен кәсіби деңгейін бағалауға тиісті.
Альянс Банк өз ... Банк ... ... ... ақпаратты келесі бұқаралық ақпарат құралдарында беруге ... ... ... ... ... ... Республикасың банктеріндегі корпоративтік басқару
тиімділігін есептеу көрсеткіштері мен ішкі құрылымына талдау
Қазіргі ... ... ... ...... ... дамып жатқан экономикалық секторы. Экономикаға кіру деңгейін(90% ... ... ... елдерінің көрсеткіштерімен салыстырайық. Жалпы
банктік жүйе ... ... ... ... ... жеткіліктілігі
және өтімділік).Қаржылық Бақылау Агенттігінің 01.01.2009 ақпараты ... ... ... 35 ... ... банк ... ... түрде, банктік сектордағы активтер мөлшері мен ... ... ... ең ұлкен үштік: Халық Банк, Казкоммерцбанк және
БТА Банк.Осы банктер ... ... ... арқасында
Қазақстанның банктік секторында монополияның болмауына қол жеткіздік.
2010 жылдағы активтер жиынтығы ... бес ірі ... атай ... АҚ мен "БТА ... АҚ ... ... мен тағы да басқа
көрсеткіштері бойынша басқа банктердің алдында келеді.
Сурет 11. Қазақстанның ірі банктерінің капиталының динамикасы
11-суреттен ... ... ... ірі банктерінің
капиталының динамикасы 2010 жылға қарағанда едәуір өсті.
Дипломдық жұмыстың ... ... ірі бес банк ... ... ... Банк, Альянс Банк, АТФ банктің ... ... ... ... ... ... тиімділігін көрсететін жүйе ретінде
Standard & Poor's рейтингтік агенттігінің әдістемесін қолданамыз: [25]
1. ... ... ... ... ... ... ... шоғырландыруы және меншiк иелерiнің ықпал етуі;
2. Қаржылай мүдделi тұлғалармен қатынастар:
- акционерлік жиналыстардың уақытылы өткізіліп тұруы, ... ... ... және ... жайлы ақпаратты алып тұру;
- меншік құқығы (тіркеу мен беру, меншік құқығының теңдігі);
3. Қаржы ... және ... ... ... ашу ... ... ашылатын мәлiметтiң уақытылы болу және ашықтығы;
- аудитордың тәуелсіздігі және оның мәртебесі;
4. компанияның директорлар кеңесі мен басқарманың жұмысының әдісі ... ... ... ... мен ... ... ... орны;
- сыртқы директорлардың орны мен тәуелсіздігі;
5. Сыйлық берудiң, жұмыстың ... және ... ... ... орын ... саясаты.
- талданатын банктердің мүлкінің құрылымы:
"Казкоммерцбанк" АҚ 1990 жылдан бастап өзінің қызметін жүргізіп келеді.
2010 жылғы реестр ұстаушылардың көшірмесіне ... ... жай ... - 575 млн, ал ... бар акциялар - 125 млн-ны құрады.
Кесте 9.
"Казкоммерцбанк"-тің бес не одан да көп ... ... ... жері ... ... дана ... | ... | |ған |
| | ... |
| | ... | |і |
| ... ... | |
|"Бағалы қағаздар орталық депозитариі" |268 387 343 |124 974 575 |56,20 ... ... ... ... | | | ... ... |184 679 013 |- |26,38 ... | | | ... Н.С. |72 570 672 |- |10,37 ... қайта құру мен даму Банкі |48 597 741 |- |6,94 ... ... ... ... қағаздар орталық депозитариі" АҚ -ның мәліметтері бойынша 259
647 150 жай акциялар мен 58 507 313 артықшылықты ... ... ... ... Бұл ... АҚ-ң ... ... 45,5% құрайды. [24]
«Альянс Банкі» акционерлік қоғамы қазақстандық жетекші банкілердің бірі
болып табылады және банкілік қызмет ... ... 17 ... аса ... ... етіп ... мажорлық акционері болып Банкінің 67% жай және 67% ... ие ... ... ... қоры ... 33% жай және
33% артықшылықты акциялар миноритарлы акционерлерге тиесілі. Осы 33% ... жуық ... ... ... ... ... ... де 3%
акциядан артық иемденбеген.
Кесте 10.
«Альянс Банкі» АҚ акционерлері
|Аты |Жай ... ... ... ... |
| ... ... үлесі, % |
|«СамұрықҚазына» Ұлттық Әл-ау|9 136 563 |67 ... | | ... ... ... ... |
| ... дана ... % |
|«СамұрықҚазына» Ұлттық Әл-ау|1 754 964 |67 ... | | ... ... ... ... АҚ-ның 2010 жыл 31 желтоқсанға арналған
жылдық қаржылық есебі http://www.alb.kz
Қапитал құрамының ашықтығы АТФ-банкке де тән ... 2010 ... ... ... ... ... бес не одан да көп акцияларды
иеленушілірі болып ... ... ... 11):
Кесте 11.
АТФ банк АҚ акционерлері
|Аты, орналасқан жері ... ... дана ... |
| | ... мөлшері, % |
| |Жай ... бар | ... ... |4 261 257 |- |13,69 ... ... | | | ... |- |3 890 503 |12,50 ... ... | | | ... ... |2 990 510 |- |9,61 ... ... | | | ... ... |2 986 941 |- |9,60 ... ... | | | ... ... ... құрастырылған
"Бағалы қағаздар орталық депозитариі" АҚ -ның ... ... АҚ- ның 4 037 636 жай ... мен ұстаушылар туралы ақпарат
ашылмаған.
«БТА Банк» АҚ – қазақстандық екінші деңгелік банктер ... ... 2009 жылы ... арасында активтер мөлшері бойынша екінші орында
болған. Үкімет, Басқарушы акционер ретінде 25 246 343 ... 8 401 ... ... ... ол ... ... 75,10%. Бұның арқасында БТА Банк
өз капиталына 212 095 миллион ... ... ... бері БТА ... миноритарный акциялар пакеті шет ел
инвесторлары East Capital, ... даму ... және ... ... voor ... ... ... 2004 жылдан бастап БТА Банкінің ... екі ... бар. ... ... қатысуы ұйымға оң әсерін
тигізуде.
Standard & Poor's рейтингтік агенттігі ... АҚ ... ... ... ... ... Банкі" АҚ акционерлері
|Аты, орналасқан жері ... ... дана ... |
| | ... мөлшері, % |
| |жай ... бар | ... ... ... ... |- |74,17 ... ... | | | ... Яков ... ... |- |6,74 ... | | | |
| ... ... ... |30998681 |5,55 ... ... | | | ... ... ... ... ... қазақстандық банктерге мүлік құрылымының ашықтығы тән
емес екенін байқадық. Барлық банктердің ішінде тек БТА Банк өз ... ... Оның ... шет ел ... ... Бұл ... не ... екенін айта салуға болмайды. Бірақ
меншіктің қандай құрылымы болмаса да, ол анық, ... ... ... Меншiк иелерiнің ықпал етуі
Талданып отырған банктердің барлығы ... ... ... ... ... ... құрамына кіреді. Мысалы, Халық Банк
"Холдингтік топ "Алмэкс"тің мүшесі. Бірақ ... бір ... ... холдингтің банкке қандай басқа құқықтары бары көрсетілмеген. Ақпараттың
мұндай жабықтығы меншік иелерінің ресурстар дұрыс ... ... ... ... Себебі мұны бақылау қиынға соғады. Бірақ ішкі
бақылау жүйесінің қаншалықты дұрыс ... ... ... әр ... бар. ... ішкі бақылау механизмі, ақпараттың ашықтығы,
айқындылығы.[26]
Мысалы, Альянс Банк бақылаудың ішкі жүйесі басқа қызметтер мен ... ... ... ... ... ... кеткен
табысты қадағалауды қосады.
Бұл аргумент банкті ... ... ... ... ... ... тұлғалармен қатынастар.
Кесте 13.
Жалпы Акционерлік Жиналыс туралы хабардар ету жолы
|Халық банк |Альянс Банк |АТФ |БТА ... ... ... ... ... |Акционерлерге |
|Ақпарат |көзінде ... ... |әр ... ... ... ... ... |белгіленген|әдістері |тарату, немесе |
|Банктік ... |дей ... ... ... ... ... ... |беттеріндех|кодекс пен ... ... не ... ... ... нақты |
|ей хабарлама|өздеріне тікелей |тарату. |көрсетілмеген|әдісі берілмеген. |
|тарату. ... | |. | ... ... ... ... ... көріп тұрғанымыздай, барлық банктегі акционерлерді хабарлау
әдістері қалағандай емес. Халықаралық тәжірибеде акционерлерді БАҚ ... ... ... ... Яғни ... етудің екі түрі әрдайым
жұмыс істейді.
Талдалынып отырған әр банкте ... ... ... ... ... ... ... бар (13 кесте). Казкоммерцбанк
– Банктің жоғарғы органы ... ... ... ... ... Банк – Банк акционерлеріне шақыру ... мен ... ... ... банкті басқаруға қатысуға құқық берілген. Альянс-
банк – Банк өз жұмысын ... ... ... қабылдаған базалық
қағидалар, банк философиясы мен миссиясы арқылы корпоративтік басқаруды
жүзеге асырады. АТФ-банк - акционерлеріне ... ... мен ... ... ... ... басқаруға қатысуға құқық берілген. БТА-
банк – Банктік қызметке қатысты маңызды мәселелерді Акционерлердің ... ... ... мен ... ... ... ... мөлшері
|Банк ... жж. БАҚ ... ... Кодексін |
| ... ... ... оған ... ... |
| |акционерлер жиналысы | |
| ... ... тыс| ... |2 |2 ... ... |
|Казкоммерцбанк |2 |2 ... ... |
| | | ... | ... Банк |2 |- ... |кейбір өзгертілер мен |
| | | | ... ... ... |2 |4 ... ... өзгертілер мен |
| | | | ... ... ... |2 |4 ... ... көзі: автормен құрастырылған
Кестеге сәйкес, Халық Банкте бір рет те кезектен тыс жиналыс ... ... ... ... құқығы мен мақсаттарын ұстана ма, олар
шынымен де шешім ... ... ма ... ойға ... де Корпоративтік Басқару Кодексіне өзгертулер мен толықтырулар
енгізуін ... ... ... көріп тұрғандай Альянс-банк пен АТФ-
банкте еш өзгертілер болмаған. Бұл банктің корпоративтік басқаруын ... ... ... экономикалық жағдайлар, заңнамалар, сонымен
қатар ... ... ... ... ... байланысты
Корпоративтік Басқару Кодексіне де өзгерістер мен толықтырулар ... ... ... мен ... ... жиналыстарды
қарастыра дауыс беру мен шешім қабылдау механизмін талдай отырып мынадай
шешімге ... ... ... ... ... ... ... қабылдау механизмі мемлекеттік заңнамаға сәйкес қызмет атқарады.БТА-
банк, Халық Банк және Казкоммерцбанктің акционерлер жиналысы ... ... әр ... не ... тыс ... ... сәйкес шешімдер мен өзгерістер қабылданатынын байқаймыз.
4. Қаржылық айқындылық және ақпараттардың ашылуы.
Қаржылық айқындылық деп қаржылық есептің ... ... ... ... Егер ол жоқ ... ол ... ... болады, себебі шет ел
инвесторлары ұлттық есепті түсінбейді. Дискриминацияның орын алмауы, шет ... ... ... ... ... ... үшін ... ету
қажет.Талданып отырған банктердің барлығында дерлік қаржылық ... ... ... жасалынады.[27]
Барлық банктердің сайтында операция не тауар түріндегі қаржылық емес
есептері берілген. Оларға ... ... ... ... ол ... не ... жағдайда бұндай ақпаратты ашық жарияламайды.
Корпоративтік және тағы да ... ... ... ... 15 ... ... және ... бақылау жүйесіне баға беру
|Ішкі бақылау жүйесінің|Халық Банк |Альянс Банк |АТФ |БТА ... ... | | | | | ... ... ... ... ... |Ұйымның ішкі бақылау |Банктің ... ... ... ... мен міндеттері|басқарудың |жүйесі саясатында ... ... |
| ... ... ... ... ... бақылау. |
| ... ... ...... |Бақылаудың ішкі ... ... | ... ... ... ... мен |
| ... | | ... ... ... ... |
| ... | | ... ... |
| ... | | ... ... |
| | | | ... |қаржыландыруға кеткен |
| | | | | ... ... ... аудитор: |Жыл сайынғы |Жыл сайынғы ... ... ... ... мен ... есеп |қаржылық-шаруашылық |қаржылық |қаржылық ... |
| ... мен ... тексеріс,банктік |есебін |есебін тексеру|Заңнамасына сәйкес |
| ... да ... пен ... ... ... ... аудитті |
| ... ... ... ... ... ... ... |
| | ... ... |жыл ... ... пікір|Аудиторлық фирма – ТОО|
| | ... ішкі ... ... ... пен Туш", |
| | ... ... ... | ... ... |
| | ... - ТОО "Делойт и |қызметті | ... |
| | ... ... ... ... | | |
| | ... ... | | | ... |Жоқ |Бар |Жоқ |Жоқ |Бар ... ... | | | | | ... көзі: автормен құрастырылған
15 кестені қарай отырып, тек ... Банк пен ... ... ... бар, оның ... міндеті Банктің акционерлерінің
заңды қызығушылықтары мен олардың құқықтарының орындалуын қамтамасыз ету.
Этикалық кодексіне сәйкес, ... ... ... тән.
Банк максималды түрде негізгі акционерлердің ... банк ... мен ... қызметі нәтижелерін ашықтық көрсетуге тырысуда.
БТА Банктің Кодексінде ... және ішкі ... ... ... банк ... нәтижелерді, жоспарлар мен өз қызметінің
мүмкіншіліктері туралы ақпаратты толық ... ... ... ... ... олардың сұраныстарына уақытылы ... ... ... ... мен ... жұмысының процедурасы.
Директорлар Кеңесi мен менеджмент жұмысының процедурасын бағалау ... ... ... функцияларды орындайтынын біду керек:
- бақылау функциясы,
- аудит функциясы,
- жоспарлау мен қазынашылық функция.
Казкоммерцбанктің корпоративтік кодексінде ... ... ... ... қызметті тиімді бақылауы керектігі жазылған.
Банктегі қаржылық шаруашылық қызметті тиімді бақылауды дұрыс бухгалтерлік
есепті жүргізу және банктегі ... ... ... ... ... ... ... бақылау мен аудит функциялары айқындалады. ... ... ... және ... ... айқын анықталмаған:
"Директорлар Кеңесі банктің ұзақ мерзімді негізгі ... ... Осы ... ... үшін тек ... кеңесі жеткіліксіз.
Альянс-банктің кодексіне сәйкес, директорлар кеңесі банктің менеджменті
мен ішкі аудитімен әр дайымғы ... ... тұру ... ... ... ... ... және корпоративтік мақсаттарды дамыту үшін
іскерлік қатынас пен бақылауды орнату.
Директорлар кеңесі құрамында аудиторлық, бақылаушы және тағы да ... ... ... ... комитеттердің құрылуы күшті корпоративтің
басқаруды қамтамасыз етеді.
АТФ-банкте ... ... ... мен орны ... ... ... ... жалпы басқаруын қамтамасыз етеді және 6
адамнан тұрады.
БТА Банкте корпоративтік үрдістер мен тәжірибені жақсарту ... ... 2007 ... ... Жалпы Жиналысында "БТА Банк Акционерлік
Қоғамының директорлар кеңесі туралы" арнайы құжат бекітілді. Бұл ... ... ... ... тиімділігін қамтамасыз етуге бағытталған.
Қазақстанның Халық банкінде де директорлар кеңесінің қызметі нақты
көрсетілген. Ол аудит, ... ... және ... ... Сонымен
қатар Халық банктің директорлар ... ... мен ... ... мен ... мүдделері мен қақтығыстарын реттеп
отыруы қажет.[28]
6. ... ... ... мен ... өтемдер төлеу тәртібі
Төлем ақылар туралы ақпаратты бірде бір банк ... ... ... ғана ... мен ... ... тәртәбі көрініп
қалады.Комитеттің ұсынысы бойынша директорлар кеңесі төраға мен ... ... ... шарттары мен көлемін анықтайды. Сонымен қатар,
директорлардың білімін арттыру бағдарламасын бекітеді.
Бір ... ... ... ... болады, ұзақ уақыт бойы
қолайсыз салықтық климат болды. Оның нәтижесінде барлығы дерлік сыйақы ... ... ... ... Ал ол ... ... ол әр ... шындыққа жанаспайды. Бірақ акционерлер өз ... ... ... ... ... ... ... не жатқаны қажет. Егер де ол екі бөлектен құралса,
оның бір ... ... ... ... ... үшін және ол ... тиімді жұмысы мен қосқан үлесіне байланғаны дұрыс. Бірақ ... еш ... ... ... ... талданып отырған банктерге тән корпоративтік
басқару әдістері мен негіздері жайында зерттеу ... Standard ... ... ... корпоративтік басқарудың тиімділік жүйесін
бағалау үшін 1 ден 10-ға ... ... ... 16 ... ... ... 16.
Банктердің корпоративтік басқару тиімділігін бағалау
|№№ ... ... ... | ... |8 ... ... |5 ... қаулылары |59 ... ... ... |3 ... ... банкінің басқармасының қаулылары |3 ... (АФН) ... ... |10 ... ... ... Т., Копытин А., Косолапов Г., Көкбасарова Г., Марусич И.,
Саматдин А., Филин С., Шалғымбаева Г. Корпоративті басқару: Қазақстандық
мазмұн. Оқу ...... 2010. – ... күні «корпоративтік басқару» түсінігі 663 құжатта кездеседі,
оның ... ... ... ... ... ... ... Олардың ішінде 8 Заң, 5-уі ҚР Президентінің жарғылары, 59 Үкіметтің
қаулысы, 3-уі ... ... ... 3-уі ... Министрдің
орынбасарының өкімі, 3-уі ҚР Ұлттық ... ... ... және
т.б. Ал қалғандары нормативтік құқықтық актілер емес немесе ... ... ... ... болып шықты.
Корпоративтік басқару меншікті тиімді басқару үшін ... ... ... 2007 ... 6 ... « 2030 жылға дейінгі
Қазақстанның даму стратегиясын жүзеге ... ... ... ... ... жыл ... есеп берулері тиіс делінген. Яни
корпоративтік басқарудың бірінші принципі айқындылық.
Заңды түрде ... ... ... ... ... ... 11 ... «Акционерлік қоғамдар туралы» және 2003 жылдың 2
шілдесіндегі «Бағалы қағаздар нарығы ... ... ... ... ... ... ... нормативті құқықтық актілерінде
көрсетілген. Дегенмен заңды ... ... ... ... түрде енгізуді қамтамасыз ету үшін ... ... Бұл ... саналы түрде бұл жүйені енгізу жолына тұру керек. Бірінші және ең
маңызды қадам ... ... ... Кодексін қабылдау болып
табылады, оған ... бір ... ... ішкі ... ... ... мемлекетте базалық корпоративті басқару
Кодексі ... әлі де ... ... ... ... қабылданған,
корпоративті басқару жүйесінің негізгі институттары мен ... ... ... ... ... ... дамуына кедергі ететін ескірген
нормаларды алып тастау өзекті болып келеді. ... ... ... ... ... ... мәселесін
қарастырғанда, әлемдік тәжірибеде құпталған, басқару тиімділігінің базалық
принциптеріне негізделу қажет:
- Акционерлердің құқықтары мен ... ... ... ... ... ... ... «айқындылығы»;
- Корпоративті жанжалдарды болдырмау және тиімді шешу.
Осы мақсатпен қазіргі уақытта акционерлік қоғамдар мен бағалы қағаздар
туралы ... ... ... ... ... ... ... өзгерістер миноритарлы инвесторлардың мүдделері мен құқықтарын
қорғау бойынша шараларды құру ... ... ... ... туралы» Заңға мынадай жаңа түсініктер енгізілді:
- «Бұқаралық компания» институты. ... ... ... ... ... ... ... бұқаралық болатын компанияларды ... ... ... өз ... ... нарықта
орналастыруға шешім қабылдады, инвесторлардың кең көлеміне тартымды болу,
сәйкесінше, оларға ... ... ... талаптарды жеке жеке
тіркеу қажет, себебі олар мемлекеттегі корпорациялардың дамуының көрсеткіші
болып ... ... ... заң ... ... ... хатшының болуын және т.б жатқызды. Бір мезгілде, бұқаралық
қызметпен айналыспайтын көптеген ... ... ... ... ... ... алып ... Бүгінгі күні мемлекетте
екі мыңнан астам тіркелген акционерлік қоғамдар бар, оның ... ... ... ... ... болмайды.
-«Корпоративті хатшы» институты.Бұқаралық компаниялардың халықаралық
тәжірибесіне сәйкес қоғамда ... ... ... ... ... ... органдары мен мүдделі тұлғаларының корпоративті ... ... ... ... ... Корпоративті хатшы қоғамның
акционерлерінің жиналысын және директорлар кеңесінің отырысын дайындау мен
жүргізуді бақылайды, күн тәртібіндегі материалдардың ... ... және ... ... қол ... ... ... хатшы компанияның директорлар кеңесіне тікелей есеп береді.
Сонымен қатар заңнаманың акционерлер жиналысының күн тәртібінен «басқа
да», ... ... ... пунктерді алып тастау мәселесін қарастыруды
уақытылы және маңызды ... ... ... ... бұл ... реттелмеген
болатын және тәжірибе жүзінде көптеген компаниялар күн тәртібі тізіміне
осындай жалпы түсінік ... ... ... Бұл ... акционерлердің
құқығының бұзылуы мүмкін мәселесі туындайды, ... ... ... ... ... ... өкілдері көрсетеді, оларға алдын
ала белгілі, анықталған сұрақ бойынша шешім қабылдауға ... ... ... күн тәртібінде «бұдан басқа» деген пункты белгілеу және ол
бойынша шешім қабылдау, күнтәртібіне ... ... ... қиын
процедураны талап ететін, заңға қайшы болды ( барлық ... ... ... не ... ... беру ... ... жалпы дауыс беретін
акцияларынан 95% ... бұл ... ... ... ... ... миноритарлы акционерге күнтәртібінде көрсетілген
сұрақтар ... ... ... ... ... ... ... қоғамның тіркеушісіне үндеуге құқық беретін норма болып келеді.
Қазіргі уақытта берілген құқықты жүзеге асыру механизмі ... анық ... идея ... ... ... ... ... қорғау мақсатында заңнама акцонерлердің
жылдық жалпы жиналысының күнтәртібіне ақша айналымы мен ... ... ... ... ... ... ... тәжірибе жүзінде қолдану тиімсіз болған,
құқықтық нормалардың кемістіктерін жоюға арналған заңнамадағы өзгерістердің
аз ғана ... ... құру ... ... қағаздар нарығы
субъектілерінің пікірі ескерілді ... ... ... ... ... ... ... жұмысшы тобы қызметінің
нәтижесі), осылайша тәжірибеде бар мәселелер максималды көрінді.
Басты назар директорлар Кеңесінің қызметін, ... ... ... ... ... орган мен қоғамның басқа да органдарына
бақылау жасайтын жеке орган ... ... ... ... ... ... алғашқы қадамдарының бірі директорлар Кеңесі
институтының ролін күшейту, тек қана Заң талаптарына сай болу ... ... ... Кеңесін басым болатын орган беделін тағайындау қажет, ол
тек қана акционерлердің мүдделерін ... ... ... ... ... ... шешуі тиіс. Осыған ... ... ... аймағындағы заңнаманы, яғни «Акционерлік қоғамдар
туралы» ... ... ... ... қарастыру қажет:
Біріншіден. Тиімді корпоративті басқару үшін директорлар кеңесінің
құрылымы маңызды орынға ие, оның ... ...... ... құрамы аз болса, компанияға қажет машыққа және сипатқа ие мүшенің
болмауы мүмкін.Ал егер керісінше директорлар ... ... саны ... ... ... ... қиынға соғады, шешім қабылдауда қиыншылық
пайда болуы ... ... ол үшін ... көпшілік қажет болса.
«Акционерлік қоғамдар туралы» Заңға сәйкес ... ... ... акционерлердің жалпы жиналысы анықтайды, сонымен қатар басқарудың
жоғары органы ... ... ... ... ... ... ... қатысты ұсыныстар келесідей ... ... олар ... ... ... барысында жиналыста ескерілуі
тиіс:
1) Директорлар Кеңесінің сандық құрамы заңның талаптары мен ... оның ... ... ... ... анықталады;
2) Директорлардың саны жағымды келіссөз жүргізуді ретке ... ... ... ... ... ... және салмақты шешім қабылдауға
тиіс, Директорлар Кеңесі комитеттерінің тиімді қызметін ұйымдастыру қажет.
Акционерлер басты назарды директорлардың жеке басына ... ... ... ... ... туралы» Заңында Директорлар ... ... ... ... ... ... ... жарғысымен анықталады деп бекітілген.Заңды түрде мұндай
талаптар тек қана белгілі бір салада ... ... ... ... ... Ал компаниялар Директорлар Кеңесінің мүшелеріне қойылатын
талаптарды жарғыға әрдайым қоса ... ... ... әлемдік
тәжірибесінде компаниялардың ішкі құжаттарында негізгі минималды талаптарды
бекітіледі және оларға Директорлар Кеңесіне сайланатын кандидаттар сәйкес
болуы тиіс. ... ... ... ... ... және жеке
бастың сипатын (көшбасшылық сипаты, адалдық, жауапкершілік) қамтиды. Мысал
үшін, корпоративті басқарудың ... ... ... ... ... қойылады:
- Директорлар Кеңесіне мүшелікке кандидаттар іскерлік және салалық
ортада оң ... мен ... ие ... керек;
- Компания акционерлерінің көп бөлігінің сеніміне ие болу керек;
- олар нақты машықтық пен тәжірибеге ие ... ... ... ... ... Директорлар Кеңесі мүшелерінің өкілеттігінің
мерзімінен бұрын тоқтатылу тәртібін жетілдіру.Директорлар Кеңесі мүшесін
кумулятивті ... беру ... ... ... ... ... ... мүддесін таныту бойынша маңызды кепілдік болып
келеді. Дегенмен мұнда ДК ... ... ... ... тоқтатудың
жеңіл әдісін белгілеумен байланысты мәселе туындауы мүмкін. Келесідей
жағдайды қарастырайық: ... ... аз ... (40%) ие ... ... екі ... ... директорын сайлауға мүмкіндігі бар.
Бірақ, келесі акционерлер ... ... ... ... ие)
дауыстың көптігімен осындай директордың жұмысын мерзімінен бұрын ... ... ... ... беру ... басқа директорды сайлайды. Яғни,
заңды түрде миноритарлы акционерлер өзінің директорын сайлау мүмкіндігін
«айналып шығу» әдісі ... Бұл ... ... ... ... ... ... заңда Директорлар Кеңесінің бір немесе бірнеше мүшесінің мерзіміне
дейін тоқтату туралы маманданған көпшілігінің (жалпы дауыс санының ... ... ... үш бөлігі) шешімін қабылдау үшін бекіту жасау;
2) кез келген негіз бойынша Директорлар Кеңесі мүшелерінің ... ... ... тыйым салу;
3) Директорлар Кеңесі мүшелерінің мерзіміне дейін өкілеттігін тоқтату
мүмкіндігі бойынша негіздемелер тізімін бекіту, мысалы, қоғамға ... ... ... ... алдын ала жалған ... ... ... ... өз ... сырттай қарау, қылмыс жасау.
Қаржы ұйымдарында (банктер, сақтандыру компаниялары зейнетақы ... ... ... ... ... ... ететін жұмысшы
критерийлеріне сай болу керек.
Үшіншіден. «Тәуелсіз директор» институты ... ... ... жыл ... бірақ та тек осы күндері ғана корпоративті басқару ... ... бұл ... ... ... ... ... директор
институтының ролі әсіресе бұқаралық (публичных) компанияларда ... ... ... ... ... компанияның маңызды шешім
қабылдауда айтарлықтай септігін тигізеді, өйткені олар ... ... жеке ... мүддесін жақтамайды. Осыған байланысты
бұқаралық ... ... ... ... санын
Директорлар Кеңесінің жалпы құрамының жартысына дейін үлкейту мүмкіндігін
қарастыру маңызды. Сонымен ... ... ... ... ... ... дауыстарының үлкен ... ... ... ... ... болу ... сай
келмегендегі жағдайлардан басқа кездерде шектеу қажет. Тәуелсіз директор
нәтижесінде «тәуелсіз» болмай қалуы мүмкін ... ... ... ... ... ... дер кезінде «тәуелсіз» белгілерін ... ... ... ... ... осы ... көптеген қазақстандық компанияларда
директорлар Кеңесінің сырттай дауыс беру ... ... ... ... ... ... жарғысында қарастырылуы мүмкін, онда сырттай ... ... ... ... ... де көрсетіледі. Яғни ... ... ... ... ... үшін ... болып
келетін,пікір талассыз және эксперттерді шақырмай-ақ, сырттай Директорлар
Кеңесінің кез келген шешімі қабылдануы мүмкін. ... ... ... ... түрде сырттай дауыс беру арқылы қабылданбайтын шешімдер
тізбегі тіркелуі тиіс. Бұған компания қызметін басқарудың ... ... ... ... қатар мүддесі жоғары болатын ірі мәмлелер
мен келісімшарттар жасағанда.
Бесіншіден. ... ... ... ... заңға сәйкес
директорлар Кеңесінің отырысын өткізу үшін ... ... аз ... қатысуынсыз жасамайды. Дегенмен заңды түрде берілген
кворумды компанияның ... ... ... қою арқылы ... ... ... ... ... ... Директорлар
Кеңесінің отырысының кворумын сирек үлкейтеді. Осыған байланысты ... ... ... ... ... жоқ ... шешуге болады. Компания қызметінің стратегиясын анықтауда,
атқарушы органды сайлағанда, акционерлердің ... ... ... ... және ... да ... қарастығанда шешім қабылдау
үшін кворум құрамында директорлардың дауыстарының ... ... ... ... ... заңға директорлар Кеңесінің компатенциясына жататын
сұрақтар ... ... ... Қазіргі нақты уақытта, Директорлар ... ... ... қоса ... ... рет сайлана алады. Бұл мүмкіндік
компанияны тиімді басқаруда директорлардың мотивациясын ... ... бұл ... тәуелсіз директорларына қатысты – егер олар
Директорлар Кеңесінің құрамында ұзақ уақыт болса, ... әділ ... ... ... ... ... себебі бұл мерзім ішінде
компаниямен тығыз байланыс орнауы мүмкін. Бұдан басқа, олардың ... рет ... ... ... ... ескеру қажет. Мысал
үшін,Францияда бір тұлға 6 жылдан астам уақыт Директорлар ... ... ... ал 70 ... асатын директорлар Директорлар Кеңесінің ... ... ... құрамайды. Осыған байланысты заңда директорлар
кеңесінің мүшелері мен тәуелсіз директорлары қайта ... ... ... ... ... компания жарғысында міндетті түрде ... ... реті ... белгілі норма болуы тиіс.
Жетіншіден. Директорлар Кеңесі отырысының санын заңды ... ... ... ... ... үшін алты ... бір реттен кем емес болса
(жалпы қабылданған халықаралық ... ... ... тиімді
жұмыс істеу мақсатында, халықаралық тәжірибеге сай жарғыда Директорлар
Кеңесінің ... бір ... ... ... ... қажет, яғни алдын
ала отырыстың маңызды сұрақтарын қамтитын күн тәртібін анықтау үшін.
Компания ... ... ... ... ... жарғыны- компанияның
негізгі құжатын құрғанда және корпоративті басқару кодексін- ... ... мен ... ... ... ... ... олардың құрылымына жауапкершілікпен, зейіемен қарау
қажет. Компанияның жарғысында, корпоративті басқару ... ... ... ... ... ... мақсатында әртүрлі деңгейдегі
компания органдарының қызметін бөліп көрсету, олардың ... ... ... және ... ... ... ... жазылуы тиіс. Басқару
органдардың арасында жауакершілікті бөлу әрбір органның мүмкіндіктері,
олардың ... ... ... сай ... ... ... қызметін басқару кәсіби менеджерлердің мойнына ... ... ... ... ... жалпы жиналысы мен директорлар кеңесі
сияқты бақылау органдарына жүктелуі тиіс.
Бізде корпоративті басқару институты жаңашылдық ... ... ... ... ... ... келу мақсатында, Кодексті
құруға және компания жарғысының ... ... ... ... ... ... ... бойынша тәжірибесі бар кәсіби
консультанттарды шақыртуға ... ... ... ... ... ... ... инвестициялық климаттың қалыптасуы мен
қазақстандық компаниялардың бәсекеге қабілеттігінің өсуіне жағымды ... ... ... ... ... сұрақтарын реттейтін
заңнамадағы өзгерістер, біздің ... үшін ... және ... бірі ... табылады.[37]
Заңды деңгейде біздің мемлекетте корпоративті басқару ... ҚР ... ... ... 1998 жылдағы Заңнан басталды.
Осы жылы ҚР елбасының «Жаңа он жылдық-Жаңа экономикалық өрлеу- Қазақстанның
Жаңа мүмкіндіктері» ... ... ... ... сай ойы бар және
соңғы нәтижеге бағыт ... ... ғана бере ... жаңа ... талап етеді» делінген. Бұл Қазақстанның Қор ... ... ... ... ... ... ... Республикасының Президенті Парламент Мәжілісіне қойған
тапсырмаларды ... ... ... акционерлердің құқығын қорғау
мәселелері бойынша ҚР кейбір заң актілеріне өзгерістер мен толықтырулар
енгізу туралы» заң ... ... ... дайындау барысында Еуропа мемлекеттерінде қалыптасқан
корпоративті ... ... ... ... бұл заң ... Лондон
биржасында қабылданған, нарықтың кәсіби қатысушыларының қызметін ... ... ... ... ... ... қамтиды.[38] Мысал
үшін, Лондон биржасында ... ... ... ... ... ... ... түрде Директорлар Кеңесінің астында
комитеттердің болуы жатады. Ондай комитеттердің негізгі функцияларына
мыналар ... ... ... ... білікті түрде директорлар кеңесінің
шешімдерін дайындау мен қарастыру;
- Директорлар Кеңесі мен ... ... ... ... орнату, әлеуметтік сұрақтарды шешу және қоғам мен оның
акционерлерінің мүдделері арасында оптималды ... ... ... ... ... ... және ... мен сыйыақы
сұрақтары бойынша комитеттер құрамына тәуелсіз директорлар енуі қажет.
Бірақ, қазақстандық ... ... күні ... ... ... ... сонымен қатар директорлар кеңесіне тәуелсіз
директорларды ... ... ... ... ... ... жаз айында
енгізілгендіктен, мұндай комитеттерді құру ... ... ... ... ... ... ие қазақстандық компанияларда іске
асады.
ҚОРЫТЫНДЫ
Қорыта келгенде, тиімді корпоративтік басқару компанияның акционерлік
құнын көтеретінін, корпоративті ... ... болу ... инвесторлар үшін компанияның тартымдылығын жоғарылататынын,
сонымен қатар компанияның имиджіне оң әсер ететіндігін зерттеп ... күні ... ... ... ... даму деңгейі
өсуде, оған себеп жыл сайынғы ... ... ... ... осы ... ... ... деген талаптардың жоғарылауы.
Корпоративті басқару жүйесінің дамуы тек қана жеке субъектілерге емес,
ол тұтас ... ... ... ... ... ... қор нарығының
дамуында және қазақстандық компаниялардың халықаралық нарыққа ... орын ... ... ... Корпоративтік басқару ұғымына анықтама
берілді: «Корпоративті басқару арнайы механизмдерді ... ... ... ... құрылады, оларға жету құралдары анықталады
және оның қызметін бақылау ... ... ... ... қызметін қамтамасыз ететін және бақылайтын ішкі құралдарға
жатады.. Экономикалық ... ... үшін ... ... ... ... ... табылады, бұл компанияның басқармасы
(менеджмент, администрация), оның директорлар кеңесі мен ... ... ... ... ... қамтиды». Осыған
байланысты тиімді корпоративті ... ... ... ... ... ... үйлестіру механизмі ретінде
түсіну орынды. [7].
Корпоративті басқарудың мақсаты – ... ... ... құндылықтарын қорғау. Осыған байланысты дипломдық ... ... ... ... ... жасалған ЭЫДҰ-ның
негізгі бес қағидасы атап өтілді:
1) Акционерлердің, стейкхолдерлер мен басқа да мүдделі ... ... ... ... басқару жүйесі барлық акционерлерге, соның
ішінде миноритарлы және шетел үшін тең ... ... ... ... ... ... жүйесі мүдделі тұлғалардың
құқығын мойындауы қажет және тұрақты қаржы ... жету ... ... ... ... ... ынтымақтастыққа мүмкіндік
беру.
4) Айқындылық. Корпоративті басқару жүйесі акционерлік ... ... ... ... нәтижесі, меншік құрылымы мен басқару
бойынша ақпараттың уақытылы жариялануын ... ету ... ... ... басқару жүйесі директорлар кеңесінің қоғам
мен оның ... ... ... ету ... ... атап ... қағидаларды қолдану компанияның корпоративті
басқаруын ... ... ... ... ... ... ... кедергі жасайтын келесідей негізгі
мәселелерді көрсете аламыз.
- Корпорация тіршілігінің қажетті элементі ретінде «әлеуметтік
функцияның » ... ... ... ... ... ... ... ұйымдасқан нарық
қорының өсуінің негізін қалайтын көз болып табылмайды.
- Корпортивтік басқару субьетілерінің жаңа ... ... ... негізделген корпортивтік ... жаңа ... ... ... ... сферасындағы заңдылық жалпы мойындалған
халықаралық стандарттарға жауап бермейді.
Осы кемшіліктерді ... ... ... жою ... ... ... ... мен ұсыныстар келтірілген:
1. Директорлар кеңесі мүшелерінің тиісті квалификациясы мен
білімінің болуы. ... ... ... арнайы комитеттер
құрылуы тиіс, әсіресе аудит бойынша ... өте ... ... ... бір ... міндетті түрде қаржы
саласын жете білуі тиіс.
2. ... ... ... құру өте ... ... бірі ... Олар ... басқаруды рационалды ұйымдастыру
бойынша директивті құжаттарды тиімді орындау және ... ... ... ... ... банкте жұмыс істеп
жатқан ішкі бақылау жүйесін, ішкі және сыртқы аудиттің сапасын
бағалауда белсенді роль ... Ішкі және ... ... уақытылы айқын және нақты орындап
тұруын бақылау.
4. Лауазымдық міндеттер мен есептілік принциптер ... ... ... қызметкерлерін жоғары басқарушылар тарапынан
бақылауы және ішкі бақылау функцияларын жете қадағалау. ... ... ... кепіл беретін құрал болып табылады
6. Корпоративтік құндылық пен банк ... ... ... этика нормаларының болуы.
7. Банк қызметінің айқындылығы, ақпараттың ... ... ... ... және ... ... банк ... өте маңызды қыры.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1 Қазақстан Республикасы. 1994 ж. 27 желтоқсанда қабылданған Заң. №409-
Азаматтық Кодексі - ... ... ... ... 2003 ж. 13 мамырда қабылданған Заң. № 415-ІІ
Акционерлік қоғамдар туралы.
3 Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... қазақстандық ... ... ... этики / Национальный Совет по корпоративному
управлению.
4 Глущецский А.А. Корпоративное управление в схемах. Курс линий. – ... ... ... ... 2003. – 142 С.
5 Сарсенов Н.Г. «Курс корпоративного управления» Проект IFC ... ... в ... Азии - Алматы, 2009
6 Corporate Governance: A Framework for implementation. – World Bank,
2006
7 ... И.А. ... ... ... ... М.,
2000. - С.62
8 Положение Организации экономического сотрудничества и развития
http://www.railways.kz/about/report.
9 OECD Principles of ... ... ... Mallin C. (2004). ... ... Oxford University Press,
217.
11 Кубаев К.Е ... ... ... и ... Международная научно-практическая ... ... ... ... ... ... экономики и развитие корпоративных структур. – ... ... - 2008 ... ... ... учебное пособие/ Е. ... под ... В.Ю. ... Ростов н/Д.: «Феникс»,
2007. 256 с.- 134-150с.
13 GAMMA Рейтинг корпоративного ... Standard & ... ... ... ... ... № 6 Проект IFC по корпоративному
управлению в центральной Азии - Алматы, 2010
15 «Альянс Банк» АҚ-ның ... ... ... ... Асем ... Развитие корпоративного управления в
банковском ... ... ... ... ... Р. ... ... ситуация стабильная//Казахстанская правда
2009 16июль
18. «Альянс Банк» АҚ-ның Жарғысы http://www.alb.kz
19. Құрманова Л. ... ... ... ... таңдау
мәселесі// Қоғам мен дәуір-2008-№4- 48-55 бет
20. «Альянс Банк» АҚ-ның 2009 жыл 31 ... ... ... қаржылық
есебі http://www.alb.kz
21. «Альянс Банк» АҚ-ның 2010 жыл 31 желтоқсанға арналған жылдық қаржылық
есебі http://www.alb.kz
22. Банки Казахстана. № 10, 3. ... ... ... № 2, 10. ... ... ... № 12, 2009 ... «Альянс Банк» АҚ-ның Корпоративтік ... ... ... Р. ... ... ситуация стабильная//Казахстанская правда-
2009 16 июль
27. Ажмухамедова Асем Аскаровна. Развитие корпоративного управления в
банковском ... ... ... ... ... О.А., ... Н.В., ... управление. Учебник –
Алматы: «Экономика» 2005-320с.
29. Сарсенов Н.Г. Актуальные вопросы корпоративного ... - ...... ... ... ... ... № 7 Проект IFC по корпоративному
управлению в центральной Азии - Алматы, ... ... ... ... ... № 2 Проект IFC по корпоративному
управлению в центральной Азии - Алматы, 2009 ... ... ... и принципы оценки эффективности корпоративной
структуры//Известия ... ... ... – 2007. – № 4. ... корпоративного управления,
одобренный ... ... 21 ... 2005 года
http://www.corpgov.kz/codex/
33. ... ... ... корпоративного управления в регионе операций
ЕБРР www.ebrd.com/country/sector/law/corpgov/codes/index.htm
34. ҚР Президентінің Жолдауы «Жаңа онжылдық - жаңа экономикалық өрлеу ... жаңа ... // ...... 2010.- 30 ... Жаманбали С., Алманова Р. ... ... ... ... ... в ... корпоративного
управления»
www.kmgc.kz/.../(1213345719)_Article_%20ЮРИСТ_KMGC_Corp.Govern_
36. Иссык Т., Копытин А., Косолапов Г., Көкбасарова Г., Марусич ... А., ... С., ... Г. ... ... ... Оқу ... – Алматы, 2010. – 384б.
37. И.Н. Демчук. Эффективное корпоративное управление в ... ... // ... ... 2007 ... ... ... Улучшение корпоративного управления в финансовых
организациях // Корпоративное управление в ... ... 2009 ... ... тағайындайды ... ... ... ... жеке ... ... ететіндер
Мүдделі тұлғалар
Репутацияның қалыптасуына әсер ететін агенттер*, келесі сфераларда әрекет
етеді:
- бухгалтериялар;
- юриспруденциялар;
- ... ... ... инвестициялық банктік операциялар;
- қаржы ақпараты және пресса;
- инвестициялық консультациялау;
- зерттеулер;
- корпоративті басқару анализі
Нарықтық реттеу мен заң сферасында әрекет ететіндер
Стандарттар ... ... және ... ... ... ... ... ресурстар тарту (ссуда мен облигациялық займдар);
- акциялардың айналымы мен ... ... ... ... мен ... ... ... бәсекелестік;
- тікелей шетел инвестицияларын тарту;
- бірігу және жұту жолдары арқылы корпорациялар ... ... ... ... ... ... ... қалыптасуына әсер ететін агенттер – бұл нарық қатысушылары
арасында ақпараттың ... емес ... ... ... ... ... ... және дұрыс емес корпоративті мінез-құлық
жағдайларын ашатын, ұйымдар мен мамандар.
Ақпарат көзі: Corporate Governance: A Framework for ...... ... құру этаптары
Халықаралық көшбасшылық
Ұлттық көшбасшылық
Корпоративті басқаруды жақсартудың алғашқы қадамдары
Нормативті-құқықтық актілерді сақтау
Потенциалды артықшылықтары
Капитал нарығына қол ... ... ... ... ... жоғарылату (Повышение эффективности
Функционирования)
Репутацияны жақсарту
Акционерлердің жалпы жиналысы
Басқарма
Директорлар Кеңесі
Есеп береді
Тағайындайды және бақылайды
Негізгі ... ... ... аудит қызметі
Акционерлердің жалпы жиыны (АЖЖ)
Директорлар кеңесі
Директорлар
кеңесінің төрағасы
➢ Директорлар кеңесінің мүшесі
➢ Тәуелсіз директор
Басқарма
Басқарма Төрағасы
Басқарма
Төрағасының бірінші ... ... ... ... ... директор
➢ Қаржы Директоры (CFO)
Акционерлер Жалпы Жиналысы
• Директорлар Кеңесін сайлайды;
• Маңызды мәселелерді шешеді(қайта құру, акцияларды шығару, ... ... ... ... ... Атқарушы орган қызметін бақылайды;
• Акционерлердің құқықтары мен ... ... ... Орган
• Компанияның ағымдық жағдайын басқарады;
• Акционерлік Жалпы Жиналыс пен ... ... ... жүзеге
асырады.
АЖЖ-ның шешімі
ДК-ң шешімі
ДК-і АЖЖ-ына есепберіп тұруы тиіс
АҚ ДК -іне есепберіп тұруы тиіс
0
50 000
100 000
150 000
200 000
250 000
қаңтар 2009
қаңтар 2010
қаңтар 2011
ақпан ... ... ... ... ... банк

Пән: Менеджмент
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 73 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Банктік несиелеу. Корпоративтік клиенттерге берілген несие түрлері14 бет
Банктің корпоративтік клиенттерімен жүргізетін операцияларын басқарудың ақпараттық жүйесін тұрғызу88 бет
Еліміздегі корпоративтік табыс салығының мемлекеттік бюджет табыстарын қалыптастырудағы, сондай-ақ жалпы экономикадағы ролі33 бет
Корпоративтiк табыс салығы жайлы22 бет
Корпоративтiк табыс салығын алу41 бет
Корпоративтiк табыс салығының бухгалтерлiк есебi мен салықтық есебiн ұйымдастыру ерекшелiктерi73 бет
Корпоративтік ақпараттық жүйелер22 бет
Корпоративтік басқару20 бет
Корпоративтік басқару туралы61 бет
Корпоративтік бағалы қағаздар25 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь