Ресейдегі лаңкестікпен күрес мәселелері және шешілу жолдары

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..4

І ТАРАУ. РЕСЕЙДЕ ЛАҢКЕСТІКТІҢ ОРЫН АЛУЫ ЖӘНЕ ҚҰҚЫҚТЫҚ РЕТТЕЛУІ
1.1. Ресейдегі лаңкестіктің орын алуына тарихи ретроспектива ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9
1.2. Қазіргі Ресейдегі лаңкестік және оған әсер етуші факторлар: сараптамалық талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..19
1.3. Ресейдегі лаңкестік мәселесінің құқықтық негіздері ... ... ... ... .32

ІІ ТАРАУ. ҚАЗІРГІ РЕСЕЙДІҢ ЛАҢКЕСТІКПЕН КҮРЕС ПРОБЛЕМАЛАРЫ ЖӘНЕ ШЕШІЛУ ЖОЛЫНДАҒЫ БАСЫМДЫЛЫҚТАРЫ
2.1. Ресей Федерациясының тәжірибесінде қалыптасқан лаңкестікпен күрес жүйесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..42
2.2. Елдегі Лаңкестікпен күрес іс.шараларының кемшіліктері: Беслан трагедиясынан Домодедово әуежайындағы оқиғаға дейін ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...51
2.3. Ресей Федерациясындағы лаңкестік мәселесінің шешілу жолдары: отандық, аймақтық, халықаралық шаралар аясында ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 59

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 76

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...80

ҚОСЫМШАЛАР
Жұмыстың жалпы сипаттамасы. Бітіру жұмысы Ресей Федерациясындағы лаңкестік мәселесін зертеу арқылы онымен күрестің нақты бағыттарын айқындайды. Ресейде алғаш орын алған лаңкестік әрекеттер мен қазіргі кездегі лаңкестік қауіпінің сипаты қалайша өзгергендігіне мән берілген. Ресейлік лаңкестіктің өзіндік ерекшеліктерін ескере отырып, онымен мемлекеттік күрес жүйесі және жүргізіліп жатқан іс-шаралар қамтылған. Ресейдің жеке және аймақтық, халықаралық деңгейдегі әрекеттері аясында оның мүмкін болатын шешілу жолдары сарапқа салынды.
Тақырып өзектілігі қазіргі кездегі халықаралық деңгейге көтерілген лаңкестік мәселесі Ресей Федерациясына ғана емес, бүкіл әлем мемлекеттерінің қауіпсіздігіне едәуір нұқсан келтіруші фактор ретінде лаңкестіктің нақты орныққандығымен дәлелденеді. Қазіргі жаһандық ақпараттық технологиялар мен транспорттық жүйе, халықаралық қаржыэкономикалық байланыстардың интенсивті дамуы жаңа мыңжылдық басында әлемнің жаңа кейпін жасады: бір жағынан алып қаржылық байлықтың дамыған мемлекеттерде шоғырлануы болса, келесі жағынан әлемнің көптеген кедей елдерінде саясиәлеуметтік мәселелердің өткірленуі. Жаңа әлемде халықаралық қару, есірткі, адам саудасы және халықаралық лаңкестік сияқты қылмыстар дамыды.
Соңғы қылмыс түріне, яғни лаңкестікке 2001 жылғы 11 қыркүйекте болған НьюЙорктегі оқиғадан, Мәскеудегі тұрғын үйлердегі жарылыстарынан, жапондық лаңкестік секта Аум Синрике Токио қаласының метросында жоғары улағыш зарин газын қолдануының нәтижесінде 5500 адам зардап шегуінен кейін ерекше назар аударылды [1].
Халықаралық қатынастар жүйесінде бүгінгі ірі лаңкестік мәселесі, XX ғасырдың аяғында жаңа даму сатысына шықты. Лаң салушылардың іс-әрекет жасайтын аумағы да, пайдаланылатын құралы да кеңейе түсуде. Ал мәні сол күйінде қалады, яғни адамдар мерт болады. Қоғамға үлкен залал келтіріледі. Лаңкестік мәселесі соңғы кездері өте елеулі құбылыстардың біріне айналып отыр. Өйткені ол ұлт, ел, шекара таңдамайды. Сол себепті де адамзат үшін өте қауіпті құбылыстың алдын алу, оны болдырмау, тамырына балта шабу- лаңкестікті жан-жақты сараптап, шығу себебін айқындауды қажет етеді. Сонда ғана лаңкестікке қарсы қабылданатын іс-шаралардың тиімділігі артатыны айқын [2].
Қазіргі лаңкестік идеологиялық, қылмыстық, әскери, экономикалық, саяси, діни және ұлттық секілді бір-бірін толықтыратын үрдістер кешенінен құралатын күрделі жүйе. Жалпылама түрде, бүгін лаңкестік пісіпжетілген саяси, этникалық, әлеуметтік мәселелердің уақытылы шешілмегендігіне жауап реакция ретінде бағаланады [3].
1. М.С.Досымбекова, Вестник КазНУ. Серия МО и МП. №4 (20).2005, «К вопросу развития международно-правовых основ борьбы с терроризмом», 3 бет
2. «Европейский Союз и Центральная Азия: подходы в борьбе с международным терроризмом» . Сборник матералов международной-научн-практической конференции, 23 мая 2003 года. – Алматы, 2003. – 127 бет. Мақала: Лаңкестік— әлеуметтік-саяси құбылыс. А.Р. Әліпбаев.
3. Основа противодействия терроризму.9- бет
4. Е.Б. Жатканбаев, угрозы национальным интересам казахстана. Алматы қазақ университеті 2004, 78-79 беттер
5. Федеральный закон «О противодействии терроризму» от 6 марта 2006года, http://sos-ru.info/zakon/zakon_zakon_terrorizm35.shtml
6. РФ Конституциясы, www.constitution.ru
7. Федеральный закон от 7 августа 2001 года № 115-ФЗ «О противодействии легализации (отмыванию) доходов, полученных преступным путём, и финансированию терроризма» http://base.consultant.ru/cons/cgi/online.cgi?req=doc;base=LAW;n=48710
8. Кодекс Российской Федерации об административных правонарушениях от 30 декабря 2001 года № 195-ФЗ , http://www.interlaw.ru/law/docs/12025267/
9. Федеральный закон от 3 апреля 1995 года № 40-ФЗ «О Федеральной службе безопасности», http://www.referent.ru/1/67013
10. Федеральный закон от 6 февраля 1997 года № 27-ФЗ «О внутренних войсках Министерства внутренних дел Российской Федерации», http://www.referent.ru/1/21122
11. Федеральный закон от 12 августа 1995 года № 145-ФЗ «Об оперативно-розыскной деятельности», http://www.referent.ru/1/23574
12. Закон Российской Федерации от 5 марта 1992 года № 2446-I «О безопасности» , http://svr.gov.ru/svr_today/doc04.htm
13. Уголовный кодекс Российской Федерации от 13 июня 1996 года № 63-ФЗ, http://www.consultant.ru/popular/ukrf/
14. Федеральным законом от 27 июля 2006 года № 153-ФЗ «О внесении изменений в отдельные законодательные акты Российской Федерации в связи с принятием Федерального закона «О ратификации Конвенции Совета Европы о предупреждении терроризма» и Федерального закона «О противодействии терроризму» , base.garant.ru/12148566/
15. Федеральный закон Российской Федерации от 3 мая 2011 г. N 96-ФЗ "О внесении изменений в Федеральный закон "О противодействии терроризму""
16. Указ Президента Российской Федерации от 15 февраля 2006 года № 116 «О мерах по противодействию терроризму», http://svr.gov.ru/svr_today/doc12.htm
17. Указ Президента Российской Федерации от 10 ноября 2009 года № 1267 «О внесении изменений в Указ Президента Российской Федерации от 15 февраля 2006 года № 116 «О мерах по противодействию терроризму» и состав Оперативного штаба в субъекте Российской Федерации, за исключением Чеченской Республики, по должностям, утверждённым этим Указом, http://www.russianpeople.ru/ru/old/211757
18. Указ Президента Российской Федерации от 17 июня 2003 года № 680 «О центральных компетентных органах Российской Федерации, ответственных за выполнение Шанхайской конвенции о борьбе с терроризмом, сепаратизмом, и экстремизмом», http://www.bestpravo.ru/fed2003/data05/tex18539.htm
19. Постановление Правительства Российской Федерации от 6 июня 2007 г. №352 «О мерах по реализации Федерального закона «О противодействии терроризму», http://law7.ru/base30/part8/d30ru8226.htm
20. Постановление Правительства Российской Федерации от 12 января 2007 года № 6 «Об утверждении Правил осуществления социальной реабилитации лиц, пострадавших в результате террористического акта, а также лиц, участвующих в борьбе с терроризмом», law7.ru/base35/part5/d35ru5955.htm
21. Постановление Правительства Российской Федерации от 13 октября 2008 года № 750 «О Порядке выделения бюджетных ассигнований из Резервного фонда Правительства Российской Федерации по предупреждению и ликвидации чрезвычайных ситуаций и последствий стихийных бедствий» (в ред. от 24.02.2009 г.), www.referent.ru/1/126227
22. Постановление Правительства Российской Федерации от 22 января 1997 года № 58 «О мерах социальной защиты лиц, привлекаемых к выполнению специальных задач, связанных с проведением мероприятий по борьбе с терроризмом (в ред. от 21.02.2008 г.), base.consultant.ru/cons/cgi/online.cgi?req=doc;base=LAW;n=7506
23. Постановление Правительства Российской Федерации от 21 февраля 2008 года № 105 «О возмещении вреда, причинённого жизни и здоровью лиц в связи с их участием в борьбе с терроризмом», www.rg.ru/2008/02/27/terrorizm-dok.html
24. Постановление Правительства Российской Федерации от 9 февраля 2004 года № 65 «О дополнительных гарантиях и компенсациях военнослужащим и сотрудникам федеральных органов исполнительной власти, участвующим в контртеррористических операциях и обеспечивающим правопорядок и общественную безопасность на территории Северо-Кавказского региона Российской Федерации», www.rg.ru/2004/.../kompensatsii-doc-dok.html
25. Постановление Правительства Российской Федерации от 4 мая 2008 года № 333 «О компетенции федеральных органов исполнительной власти, руководство деятельностью которых осуществляет Правительство Российской Федерации, в области противодействия терроризму», base.garant.ru/12160202/
26. Постановление Правительства Российской Федерации от 16 апреля 2008 года № 278 «О возмещении расходов, связанных с использованием при проведении контртеррористической операции транспортных средств, принадлежащих организациям или физическим лицам», www.rg.ru/2008/04/23/kompensaciya-dok.html
27. Постановление Правительства Российской Федерации от 13 марта 2008 года № 167 «О возмещении лицу, принимавшему участие в осуществлении мероприятия по борьбе с терроризмом, стоимости утраченного или повреждённого имущества», nak.fsb.ru/nac/.../order167.htm
28. Постановление Правительства Российской Федерации от 11 ноября 2006 года № 662 «Об источниках финансирования выплат денежного вознаграждения за содействие борьбе с терроризмом, alldocs.ru/zakons/index.php?from=11780
29. РесейФедерациясының 2020 жылғадейінгіҰлттыққауіпсіздікстратегиясы, www.scrf.gov.ru/documents/99.htm
30. 2009 жылғы 5 қазандақабылданғанРесейФедерациясындаЛаңкестіккеқарсытұруконцепциясы, http://www.rg.ru/2009/10/20/zakon-dok.html
31. Ресей Федерациясының әскери доктринасы, http://news.kremlin.ru/ref_notes/461
32. ЕуропакеңесініңЛаңкестіктіңалдыналужөніндегіконвенциясы http://docs.cntd.ru/document/901937508
33. Ядролықлаңкестікактілеріменкүресжөніндегіхалықаралық конвенция, www.un.org/ru/.../conventions/nucl_ter.shtml
34. Лаңкестіктіқаржыландыруменкүресжөніндегіхалықаралық конвенция, www.un.org/ru/.../decl.../conventions/terfin.shtml
35. Бомбалықлаңкестікпенкүресжөніндегіхалықаралық конвенция, www.un.org/ru/.../conventions/bombing.shtml
36. Лаңкестіктіңжолынқиютуралыеуропалық конвенция, http://www.conventions.ru/view_base.php?id=451
37. Адамдардытұтқындыққаалуменкүресжөніндегіхалықаралық конвенция, www.un.org/ru/.../conventions/bombing.shtml
38. Пластикалықжарылғышзаттарды табу мақсатындатаңбалау (маркировка) туралы конвенция, www.un.org/ru/.../conventions/markconv.shtml
39. БҰҰ Трансұлттықұйымдастырылғанқылмыспенкүресужөніндегі конвенция, www.un.org/ru/.../conventions/orgcrime.shtml
40. Лаңкестік, сепаратизм жәнеэкстремизмменкүрестуралы Шанхай Конвенциясы, www.dlib.eastview.com/browse/doc/12297469
41. Жеке тұлғалардыңқаруиемдену мен сақтауынқадағалаутуралыеуропалық конвенция, www.bestpravo.ru/fed1991/data03/tex15368.htm
42. ЕуропаКеңесінің “Лаңкестіктіқаржыландыру мен қылмыстықәрекеттердентүскентабыстардыанықтаужәнетәркілеутуралы” Конвенциясы, bestpravo.ru/fed1991/data02/tex12289.htm
43. “ТәуелсізМемлекеттерДостастығымүше-мемлекеттерініңлаңкестікпенкүрестесеріктесуітуралыкелісім”, http://bestpravo.ru/fed1999/data01/tex10002.htm
44. ТәуелсізМемлекеттерДостастығымүше-мемлекеттерініңқылмыстықкірістердіңлегализациялануы мен лаңкестіктіқаржыландыруғақарсыәрекететутуралы” келісім , www.imolin.org/pdf/imolin/CAN_ Russian0507.pdf
45. Лаңкестікпен күресте Ішкі істер министрліктерінің серіктесуі туралы” келісімі, bestpravo.ru/fed2000/data03/tex14887.htm
46. ШЫҰ мүше-мемлекеттері үкіметтерінің арасындағы қару-жарақтың, жарылғыш заттардың заңсыз айналымымен күресудегі серіктестік жөнінде келісімшарт, http://www.ecrats.com/ru/normative_documents/1660
47. ШЫҰ мүше-мемлекеттердің Кеңес басшыларының мәжілісінің қорытындылары жөніндегі бірлескен коммюнике, http://www.ecrats.com/ru/normative_documents/1662
48. ШЫҰ мүше-мемлекеттердің лаңкестікке қарсы оқулардың бірлесе ұйымдастырылуы тәртібі мен олардыөткізу туралы келісім, http://www.ecrats.com/ru/normative_documents/1666
49. 2007 жыл 17 тамызБішкек декларациясы, http://www.ecrats.com/ru/normative_documents/1656
50. 49. ШЫҰ экстремизмге қарсы іс-қимылдарының құқықтық қамсыздандырылуы келісімі, http://www.ecrats.com/ru/normative_documents/1556
51. 50. «ШЫҰ мүше-мемлекеттер арасындағы Аймақтық антитеррористік құрылым жөніндегі келісім, http://www.ecrats.com/ru/normative_documents/1557
52. 51. ШЫҰ мүше-мемлекеттердің лаңкестік, экстремизм, сепаратизммен күресудегі мемлекеттердің серіктесу Концепциясы, http://www.ecrats.com/ru/normative_documents/1558
53. «Бортников: до теракта в Домодедово спецслужбы считали, что с безопасностью в аэропортах все нормально”, http://www.gazeta.ru/news/lenta/2011/02/22/n_1716293.shtml
54. «22 февраля 2011 года Дмитрий Медведев провёл во Владикавказе заседание Национального антитеррористического комитета”, http://special.kremlin.ru/news/10408
55. “МВД РФ усилит борьбу с экстремизмом”, http://www.rian.ru/defense_safety/20110228/339897374.html
56. “Владимир Путин назвал пути борьбы с терроризмом”, http://www.vesti.ru/doc.html?id=423448
57. Медведев: борьба с терроризмом требует взаимодействия”, http://actualcomment.ru/news/22640/.
58. Газета "Коммерсантъ", №47 (3131), 18.03.2005. Как Верховный суд РФ рассматривает дела террористов
59. «Понедельник в России объявлен днем траура по погибшим в Москве и Буйнакске» // Независимая газета, 11 сентября 1999 http://www.ng.ru/events/1999-09-11/traur.htm
60. ГЕКСОГЕНОВЫЙ СЛЕД «Новая газета» 9 января 2002. Интервью с Юрием Фельштинским перед вами. 09.12.2002 http://2002.novayagazeta.ru/nomer/2002/91n/n91n-s00.shtml
61. Боевики вновь диктуют правила игры в межнациональных конфликтах // Независимая газета, 17 сентября 1999. http://nvo.ng.ru/wars/1999-09-17/perekhvat.html
62. Александр Тюрин, октябрь 2004, забытый геноцид http://zvezda.ru/politics/2006/10/13/genocide_1.htm#11
63. (Вид терроризма в Россииhttp://www.lifeinschool.narod.ru/project/004/terror.html ДЛб текстов док).
64. Islamic International Peacekeeping Brigade // GlobalSecurity.org.http://www.globalsecurity.org/security/profiles/islamic_international_peacekeeping_brigade.htm.
65. В Чечне снят режим контртеррористической операции :: Политика :: Top.rbc.ru
66. В Чечне задержан боевик, вхлдивщий в банду Бараева, http://www.newsru.com/russia/23feb2011/baraev.html.
67. Генеральная прокуратура Российской Федерации Доклад на заседании Совета Федерации Федерального Собрания Российской Федерации. http://www.genproc.gov.ru/wap/management/appearences/document-496/.
68. Рим Империясы (Последний век Империи http://www.rome-city.ru/anic/a_st58.htm
69. Первая мировая война и конец Османской империи http://www.turcia.ru/page63.php
70. Значение слова "Французская колониальная империя" в Большой Советской Энциклопедии, http://bse.sci-lib.com/article117465.html
71. http://www.rasavenim.ru
72. Терроризм в России. 07.12.2009.аналитика. http://www.kapital-rus.ru/articles/article/175472
73. Лекция №24. Терроризм и его проявление в современной России. http://nicbar.narod.ru/lekziya27.htm
74. ФҚҚ ресми сайты, http://fsb.ru/
75. РФ ІІМ ресми сайты, http://mvd.ru/
76. О СОВРЕМЕННОЙ СИТУАЦИИ В СФЕРЕ ПРОТИВОДЕЙСТВИЯ ТЕРРОРИЗМУ В РОССИИ http://www.libex.ru/detail/book218337.html
77. Об итогах деятельности Национального антитеррористического комитетав 2009 году, http://nak.fsb.ru/nac/activity.htm
78. Сергей Машкин. Спецслужбы установили, кто подготовил смертника для Домодедово, http://www.kommersant.ru/pda/kommersant.html?id=1593596
79. Риа новости ақпараттық агенттігі. http://www.rian.ru/defense_safety/20110208/331701763.html
80. Предупреждение терроризма: реальность и перспективы,www.rau.su/observer/N11_2008/006_013.pd
81. ТМД ресми сайты. http://cis.minsk.by/reestr/com.qulix.reestr.Reestr/printPreview/text?id=2967&serverUrl=http://cis.minsk.by/reestr/com.qulix.reestr.Reestr
82. ШЫҰ ресми сайты, (http://www.ecrats.com/ru/normative_documents/2172)
83. ШЫҰ ресми сайты http://www.ecrats.com/ru/rats_activity/counterterrorist_trainings/2169
84. Риа новости ақпараттық агенттігінің мәліметтері. http://www.rian.ru/defense_safety/20100625/250103019.html
85. Терроризм в России. 07.12.2009.аналитика. http://www.kapital-rus.ru/articles/article/175472
86. Петрищев, «История терроризма в россии»
87. Ю.И.Авдеев. Общие проблемы. Терроризм как социальное явление. 3638 бет
88. Литвинов.Н.Л. основные направления борьбы с антигосударственным терроризмом в современной РоссииАктуальные проблемы борьбы ФСБ России и МВД России с терроризмом, организованной преступностью и коррупцией в современных условиях, 1997; Калинин А.П., Литвинов Н.Д. История и Министерство внутренних дел России. Проблемы взаимоотношении Спецслужбы России. История и современность. 1998. 
89. Будницкий О. В. «Кровь по совести»: терроризм в России (вторая половина XIX-начало XX в.). Отечественная история, 1994
90. Будницкий О. В. Терроризм в российском освободительном движении: идеология, этика, психология (вторая половина XIX — начало XX в.). — М.: РОССПЭН, 2000. — 3543, 59
91. О.В. Будницкий, «Терроризм глазами историка. Идеология терроризма» // Вопросы философии №5, 2004, 40 бет
92. Кошель П.А. «Ресей терроризмі тарихы».М., 1995, 54 бет
93. Ланцов С. А. Революционный терроризм в России // Террор и террористы: Словарь. — СПб.: Изд-во С.-Петерб. ун-та, 2004
94. Жаринов К.В. терроризм жәнетеррористер: ист справочник/ под общ. ред. А . Е. Тераса.- Минск: Харвест, 1999.- 195 бет
95. Рууд Ч., Степанов С.А.Фонтанка, 16: политический сыск при царях. М., 1993. 76 бет,
96. О.А.Кимлацкий Аналитический вестник Совета Федерации ФС РФ№ 15 (401)2010 г..
97. В.Ю.KравченкоАналитический вестник Совета Федерации ФС РФ№ 15 (401)2010 г.
98. Гейфман А. Революционный террор в России, 1894—1917. М.: КРОН-ПРЕСС, 1997. С. 18.
99. Нетаньяху Б. Война с терроризмом: как демократии могут нанести поражение сети международного терроризма. — Альпина Паблишерз, 2002. — 206 с. — ISBN 9785945990517
100. Алекс Шмид. Статистика терроризма // Форум по проблемам преступности и общества : сборник. — ООН, 2006. — В. 1-2. — Т. 4. — С. 51-62. — ISBN 9789214000150.
101. Шольц Р. Терроризм в контексте международного права // Глобальный терроризм и международная преступность : Материалы 4-го Всемирного антикриминального и антитеррористического форума. — Герцлия: Институт международной политики по борьбе с терроризмом, 2008. — С. 49. — ISBN 9789659127702.
102. М. Ашимбаев пен М. Лаумуллиннің,Актуальные проблемы мировой полититки, сборник научных трудов, алматы 2005, 40-41
103. П. С. Бокашева.« Безопасность через сотрудничество: теория, методология, практика ».- Алматы 2006.-36,37 беттер. Мақала: Ғаламдану үрдісіндегі Орталық Азия мемлекеттеріндегі терроризм және ислам экстремизмімәселесі.
104. Д.Т. Жакеновтың,Европейский союз и центарльнаяазии: подходы в борьбе с мездународным терроризмом, 27 бет
105. «ҚазҰУ Хабаршысында» басылып жазылған Э.А. Ибраева мен Т.А. Тұрсынбаевтің серия МО и МП. №4 (16).2004 «Вопросы борьбы с терроризмом в деятельности межпарламентской ассамблеи СНГ»,
106. К.К. Ракишевтің , МО и МП №2 (22). 2006. «Предупреждение и пресечение международного терроризма: подходы к определению понятия»
107. III. Вторая революционная ситуация в России // Николай Троицкий, http://scepsis.ru/library/id_1623.html
108. 18. «Народная воля» и её «красный террор» // Николай Троицкий, http://scepsis.ru/library/id_744.html
109. Большая советская энциклопедия, 3 издание, М. 1969—1978, статья «Народная воля»
110. Первая боевая организация большевиков. 1905–1907 гг. М., 1934. Стр. 15
111. Центр Внешней политики и анализа, современный терроризм:взгяд из центральной Азии, Алматы, 2006, 76-79
112. http://www.lenta.ru/news/2005/09/01/saudi/ В захвате бесланской школы участвовал саудовский наемник // Lenta.Ru, 1 сентября 2005
113. ШАМИЛЬ БАСАЕВ ВЗЯЛ НА СЕБЯ ОТВЕТСТВЕННОСТЬ ЗА ТЕРАКТ В БЕСЛАНЕ. 17.09.2004. http://www.regions.ru/news/1635077
114. http://www.inosmi.ru/translation/221890.html . Мақала: Беслан: 'Причиной катастрофы стали военные. (1 сентября 2005)
115. Российская система предотвращения терактов: спустя год после Беслана.Доклад Исследовательского центра Agentura.Ru http://studies.agentura.ru / сентябрь 2005 http://studies.agentura.ru/listing/system1yearafter/
116. Риа новости. Последствия теракта в г. Беслане в сентябре 2004 г. Справка. http://www.rian.ru/spravka/20100901/270686784.html
117. Риа новости. Последствия теракта в г. Беслане в сентябре 2004 г. Справка. http://www.rian.ru/spravka/20100901/270686784.html
118. Скончалась 37-я жертва теракта в «Домодедово» // Lenta.ru, 24.02.2011. http://lenta.ru/news/2011/02/24/thirtyseven//
119. Следствие установило, кто и как заставил юного смертника взорвать себя в «Домодедово» 1 марта 2011 г. http://newsru.com/russia/01mar2011/domodedovo.html.
120. Аналитический вестник Совета Федерации ФС РФ№ 15 (401)2010 г Ребров.
        
        Халықаралық қатынастар факультеті
Халықаралық қатынастар және ҚР сыртқы саясаты кафедрасы
М.О. Есбаева
РЕСЕЙДЕГІ ЛАҢКЕСТІКПЕН КҮРЕС МӘСЕЛЕЛЕРІ ЖӘНЕ ШЕШІЛУ ... ... ... ... аға оқытушы
Б.М.Балаубаева
Нopмa бaқылaушы ... ... A.P. ... ... ... ... ... саясаты
кaфeдpa мeңгepушісі, т.ғ.к., дoцeнт ... ... ... ... ... ОРЫН АЛУЫ ЖӘНЕ ... ... Ресейдегі ... орын ... ... ... Ресейдегі лаңкестік және оған әсер ... ... ... ... ... ... негіздері…......……..32
ІІ ТАРАУ. ҚАЗІРГІ РЕСЕЙДІҢ ЛАҢКЕСТІКПЕН КҮРЕС ... ЖӘНЕ ... ... Ресей Федерациясының тәжірибесінде қалыптасқан лаңкестікпен күрес
жүйесі…………………………………………………………..…………..42
2.2. Елдегі Лаңкестікпен ... ... ... Беслан
трагедиясынан ... ... ... ... Федерациясындағы лаңкестік мәселесінің шешілу ... ... ... ... ... ... ... ... - Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы;
АҚШ – Америка ... ... - ... ... ... - ... ... Достастығы;
ШЫҰ – Шанхай Ынтымақтастық Ұйымы;
ААТҚ – Аймақтық антитеррористік құрылым;
АӨЫСШК – Азиядағы Өзара Ынтымақтастық және Сенім шаралары ... ... - ... ... ... беру, ғылым және мәдениет мәселелері
жөніндегі Ұйымы;
ШИР – Шешендік Ичкерия Руспубликасы;
БАҚ – Бұқаралық ақпарат құралдары;
ФЗ – Федералды заң;
ФҚҚ – Федералды ... ... – Ішкі ... ...... ... комитет;
СКФО – Солтүстік Кавказдық федералды округ;
ЗҚҚ – заңсыз қарулы құрылымдар;
ОФО – ... ... ... – Қорғаныс Министрлігі;
ТЖМ – Төтенше жағдайлар министрлігі.
Кіріспе
Жұмыстың ... ... ... ... ... ... мәселесін зертеу арқылы онымен күрестің ... ... ... ... орын ... ... әрекеттер мен қазіргі
кездегі лаңкестік қауіпінің ... ... ... мән ... ... өзіндік ерекшеліктерін ескере отырып, онымен
мемлекеттік күрес жүйесі және ... ... ... ... жеке және ... ... ... әрекеттері аясында оның
мүмкін болатын шешілу жолдары сарапқа салынды.
Тақырып өзектілігі қазіргі кездегі халықаралық деңгейге ... ... ... ... ғана ... бүкіл әлем
мемлекеттерінің ... ... ... ... ... ... нақты орныққандығымен дәлелденеді. Қазіргі жаһандық ақпараттық
технологиялар мен транспорттық ... ... ... ... ... жаңа ... ... әлемнің жаңа кейпін
жасады: бір ... алып ... ... ... мемлекеттерде
шоғырлануы болса, келесі ... ... ... ... елдерінде
саяси(әлеуметтік мәселелердің өткірленуі. Жаңа әлемде халықаралық қару,
есірткі, адам ... және ... ... ... ... дамыды.
Соңғы қылмыс түріне, яғни лаңкестікке 2001 жылғы 11 қыркүйекте болған
Нью(Йорктегі оқиғадан, Мәскеудегі тұрғын үйлердегі ... ... ... Аум Синрике Токио қаласының метросында жоғары улағыш зарин
газын қолдануының нәтижесінде 5500 адам зардап шегуінен кейін ерекше ... ... ... ... ... ірі ... ... XX
ғасырдың аяғында жаңа даму ... ... Лаң ... іс-әрекет
жасайтын аумағы да, пайдаланылатын құралы да кеңейе түсуде. Ал мәні сол
күйінде қалады, яғни адамдар мерт ... ... ... ... келтіріледі.
Лаңкестік мәселесі соңғы кездері өте елеулі құбылыстардың біріне айналып
отыр. Өйткені ол ұлт, ел, ... ... Сол ... де ... ... ... ... алдын алу, оны болдырмау, тамырына балта шабу-
лаңкестікті жан-жақты сараптап, шығу себебін ... ... ... ... ... ... қабылданатын іс-шаралардың тиімділігі артатыны айқын
[2].
Қазіргі лаңкестік ... ... ... экономикалық, саяси,
діни және ұлттық секілді ... ... ... ... ... ... ... түрде, бүгін лаңкестік пісіп(жетілген
саяси, этникалық, әлеуметтік мәселелердің уақытылы ... ... ... ... [3].
Ресей Федерациясында бұндай мәселелер түйіні Солтүстік Кавказ аймағында
шиеленісті. Елдегі лаңкестік орталығына айналған ... ... ... дейін ең тұрақсыз, қауіпсіз, мемлекетке үлкен шығындар алып келетін
аймақ. Бүкіл ел бойынша ... ... ... инфрақұрылымдары
шайқалған аймағы болып табылатын Солтүстік Кавказда заңсыз қару айналымы
дамып, қылмыстық құрылымдар мен лаң ... ... ... Осы ... ... ... ... кездегі үкімет тарапынан жүргізілуі
керек ең ... шара ... ... ... ... ... ... заманның бірқатар қарама(қайшылықтарын
шешудің бір жолына айналды деп ... ... ... ... кездегі
жағдай осындай екенін мойындау керек, сондықтан, лаңкестікпен күресудің
тиімді ... ... ... ... ... ымыраластыққа келуі,
туындаған мәселелерді барлық мүдделі жақтардың диалогы арқылы шешудің
қажеттілігі ... ... ... ... ... ... мемлекеттің ұлттық
қауіпсіздігіне ішкі және ... ... кең ... ... ... ... өсуіне байланысты лаңкестіктің
енгізілгені кездейсоқ емес. Экстремистік ұйымдар мен ... ... ... кезде Ресейдегі әлеуметтік-саяси ... ... ... ... қала ... және мемлекеттің
конституциялық қауіпсіздігі мен территориялық біртұтастығына нұқсан ... бар ірі ... ... ... зардаптарының елде артуына байланысты, онымен күресу мәселесі
қазіргі кездегі Ресейдің қауіпсіздігіндегі үлкен басымдылық. Осы ... ... ... ... үшін оның мағынасын дұрыс түсінген де
маңызды. Әлем қауымдасытығы да, Ресей Федерациясы да лаңкестік ... ... ... ... ... ... деген түрлі
көзқарастар аймақтар ерекшелігімен, ұлттық және тарихи ... ... ... ... ... тұрақтылық деңгейімен,
заңи мектептердің ерекшеліктерімен түсіндіріледі.
Лаңкестік пен экстремизм көріністерінің формаларының, ... ... мен ... көп ... ... астам анықтамасы мен ондаған классификациясы бар. «Лаңкестік»
сөзінің этимологиясы (лат. terror) ... ... ... ... шараларымен қорқыту, қысым жасау мағынасына ие. Осы ... өз ... жету үшін ... ... қолдану арқылы мемлекет
құрылымына іріткі салуға, қоғамды ... мен ... ... ... және ... зорлықты пайдалану әдісі болып табылады
[4].
Ал Ресей Федерациясының лаңкестік бойынша ... ... ... ... 2006 жылғы «Лаңкестікке қарсы тұру туралы» Федералды заңына
сәйкес, «Лаңкестік— ... ... және ... да ... қайшы
жәбірлеумен байланысты зорлық-зомбылық идеологиясы және мемлекеттік билік
органдарына, жергілікті басқару органдарына ... ... ... қабылдауына әсер ету тәжірибесі. Ал лаңкестік акт— мемлекеттік билік
органдарына, жергілікті басқару органдарына немесе халықаралық ... ... әсер ету ... ... өртеу және басқа да халықты
қорқытумен байланысты, адам өліміне алып ... ... ... ... ... ... ... апатқа және т.б. аса ... алып ... ... [5].
Сонымен қатар, бітіру тақырыбының өзектілігі тек қана Ресейге ғана ... ... ... да ... ... төндіріп отырған лаңкестік
мәселесінің жаһандық сипатынан айқындалады. Лаңкестік сипатын, оның орын
алуына әсер ететін ... ... мен ... ... ... ... онда сол зерттеулерге сүйеніп, онымен күресудің ... ... Осы ... ... ... ... ... және мемлекеттің
қауіпсіздігін қамтамасыз етуіне барабар үлесін тигізері анық.
Жоғарыда айтып кеткендей, Ресей Федерациясындағы лаңкестіктің негізгі
орталығы болып ... ... ... тұрақсыз жағдай мен аймақтағы
лаңкестік құрылымдар бүкіл ... ... ... ... ... ұлттық жіктердің пайда болуына әкеліп ... Ал ... ... ... ... ... сияқты көпұлттық мемлекетте
шиеленісуі оның географиялық тұтастығына, ... ... ... ... рас. Осы ... ... ... өзектілігі көрінеді.
Ресей Федерациясында лаңкестік мәселесінің маңыздылығын, осы сұраққа
көптеген авторлар еңбектерінің арналғандығынан, ... ... ... отырыстар, дискуссиялар, дөңгелек үстелдер ... де ... ... ... ... ел территориясында жиіленіп, әкелген адам,
қаржы шығындары онымен нақты күресу қажеттілігін тағы да ... ... ... ... ... ... орын ... Домодедово
әуежайындағы лаңкестік акт жүздеген адам өліміне алып ... Бұл ... ... ... аса ірі қауіп ... ... ... ... ... ел ... ... жоюдың өзекті
мәселе екені ақиқат. Осы күресті мемлекет қандай жолдармен ... ... ... ... ... орны ... ... зор екені даусыз.
Бітіру жұмысының деректік негізі. Зерттеудің дерекнама негізін мынадай
топтар құрайды:
Бірінші ... ... ... ... ... ... құқықтық-нормативтік қоры құрайды. Лаңкестікпен жүйелі ... бұл ... ... мәні ... ... РФ ... РФ Федералды заңдары [5,7-15], РФ Президентінің Жарлықтары [16-18], РФ
Үкіметінің Үкімдері [19-28], 2020 жылға ... ... ... ... ... [29], 2009 ... 5 қазанда қабылданған Ресей
Федерациясында Лаңкестікке қарсы тұру ... [30], ... ... ... [31] ... ... ... Федерациясының лаңкестікпен күрес саласындағы қол
қойған халықаралық ... ... ... ... және ... ... ... көздері болып табылады.. Соның ішінде,
Шанхай ... ... ... мемлекеттер достастығы, Азиядағы
өзара сенім және ... ... ... ... және ... Ұйымы мен НАТО шеңберіндегі құжаттар лаңкестікке қарсы тұру ... отыр ... ... ... ... Президенті Д.А. Медведевтің және
лаңкестікпен күрес ... ... ... ... ... ... мен сұхбаттары жатады [53-57].
Дерекнаманың бұл тобы лаңкестік ... ... баға ... ... осы ... алға тартып отырған басымдылықтарын, жүргізіп
отырған саясаттарын саралауға жол ... ... ... ... жарияланған ақпараттық
агенттіктердің хабарламалары, Федералды Қауіпсіздік қызметі, Ішкі ... ... ... ... ТМД, ШЫҰ ... ұйымдардың да
ресми сайттарындағы нақты статистикалық мәліметтер қолданылды (58-85(. Бұл
топтағы ақпарат ... ... ... ... ... ... орын
алуына талдау жасап, жүргізіліп отырған күрес шараларын ... ... ... ... 5 тобы ... ... жазу ... кеңінен
қолданылды. Оларды сұрыптап, саралап зерттеу бітіру жұмысындағы ... және алға ... ... мен ... ... ... ашуға
мүмкіндік берді.
Зерттелу деңгейі. Лаңкестік мәселесінің қазіргі кездегі өзектілігі және
кең таралуы ... әлем ... ... ... ... ... лаңкестіктің ұзақ тарихының болуы және ... ... оның кең ... ... болды. Бітіру жұмысында Ресейдегі
лаңкестіктің тарихына сүйене келе, оның қазіргі кездегі ... ... ... Иван Грозный дәуіріндегі, одан ... ... ... ... 1860 ... ... ... Сталин кезіндегі репрессиялар аралығы қазіргі кезге дейін
қамтылады. ... ... ... В.Е. ... (86(, Ю.И. ... Н.Д. ... (88( О.В. ... (89-91(, тарихшы, әрі жазушы
П.А. Кошель (92(, С.А. ... (93(, ... Ч.А (94(, ... ... (95( ... ... ... зерттеген.
Қазіргі кездегі Ресейдегі лаңкестікке сараптама жүргізгенде, ... (96(, Я.Д. ... ... С.Г. ... ... (3(, ... (97( зерттеу жұмыстары маңызды
болды.
Ресейлік және ... ... ... ... ... ... Анна ... (98(, Нетаньяху Б (99(, Алекс Шмид ... Р. (101( ... ... ... зерттеулері қолданылды.
Сондай-ақ, лаңкестік мәселесіне қатысты Қазақстандық авторлар жасаған
зерттеу жұмыстары да осы ... ... орын ... ... ... М. ... пен М. Лаумуллиннің (102(, П.С. Бокашеваның (103(, Д.Т.
Жакеновтың (104(, Е.Б. Жатқанбаеваның (4(, Э.А. ... мен ... (105(, К.К. ... (106( , М.С. ... (1(
зерттеу еңбектері ерекше.
Зерттелу обьектісі: Бітіру жұмысының зерттелу объектісі лаңкестік және
онымен күрес.
Зерттелу пәні: ... ... ... ... ... және
шешілу жолдары.
Мақсаты: Ресей Федерациясындағы лаңкестіктің орын алуын зерттей келе,
лаңкестікпен күрес мәселелері мен шешілу жолдарын анықтау.
Міндеттері: Қойылған ... ... ... ... ... жету
қарастырылған:
1. Ресей Федерациясындағы лаңкестіктің тарихына сараптама ... оның ... тән ... ... ... қауіптің елде Иван Грозный кезінен бастап қандай сипатта
болғандығына, ... ... ... өте келе әрі қарай ... ... ... ие болғандығын тарихи ретроспектива
жасау арқылы анықтау;
3. КСРО ыдырап, Ресей ... ... ... бері елде
лаңкестік атаулы қауіптің қай аймақтардан төніп, қандай
ерекшеліктермен ... оның ... ... ... тұрақсыздандырушы әрекет ретінде болуына қандай ішкі
және сыртқы факторлар әсер ... ... екі ... ... ... ... бүгін ресейлік лаңкестіктің
қалайша қарқындағандығын көрсету;
4. Қауіп болғандықтан онымен күресу ... ... ... ... ... ... ... күрес ... ... ... ... ... ... мен жақында орын алған Домодедово
әуежайындағы лаңкестік оқиғаларына ... ... ... алған өзгерістер мен күрес аппаратттарының ... ... ... Осы ... орындап, ақпаратты дұрыс сараптай келе,
Ресейдегі лаңкестікпен күрес басымдылықтарын ... ... ... жасау.
Бітіру жұмысының құрылымы. Бітіру жұмысы кіріспеден, 2 тараудан, 6
бөлімнен, қорытындыдан, пайдаланған ... ... мен ... . ... ... ОРЫН АЛУЫ ЖӘНЕ ҚҰҚЫҚТЫҚ РЕТТЕЛУІ
1. Ресейдегі лаңкестіктің орын алуына тарихи ретроспектива
Қоғамдық саяси өмірде ерекше құбылыс ретінде ... ... ... ие. Ал оны ... лаңкестіктің бастаулары мен тәжірибесін түсіну
қиындыққа соғады, алайда ... ... ... ... лаңкестікке
бұрынғы идеологиялық сипаты мен бағытталуы тән емес [94].
Мемлекеттегі билік иерархиясының ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік саяси өмір
көрінісі ретінде лаңкеcтік Ресейге оның алғашқы құрылуынан бастап таныс.
Үнемі сыртқы ... ... ... ... ішкі жанжалдарға көп тап
болған мемлекет бола отырып, өткір саяси ... күш ... яғни ... тән ... шешу ... ... ... лаңкестікті көріністер мазмұнына қарай құқықтық анықтау
талпыныстары XVI ғасырға, «қулық» (қазіргі ... ... ... пиғыл»
(прямой умысел аналогы) ұғымы қалыптасқан кезге жатады. 1550 жылғы
«Судебникте») (ІV Иван ... ... ... монархия
кезеңіндегі заңдар жинағы, құқықтың жалғыз көзі деп ... ... ... ... акт) кең ... ... ... ішінде «ойластырылған іс-әрекет» (умышление) болып өзгерді. Ол ... ... ... 3 ... ұсынылған: өлтіруге бағытталған баптар;
ұрлық жасау пиғылдары (ұйымдасқан қылмыстық топтармен ауыр ... ... ... ... мемлекеттік қылмыстар немесе патшаға қарсы
озбырлықтар (оның денсаулығына зиян келтіру, мемлекетті иеленіп алу, ... ... орта ... өз ... ... ... ... жасалған
террорлық актілерді қылмыстандыру туралы сөз ... ... ... ... ... ортасы болған, 1565-1584 жылдары Патша
IV Иванның нағыз лаңкестік билеу әдістері ... ... деп ... 1565 жылы оған ... ... ... көрмеген, негізгі мақсаты
боярлармен қатаң ойластырылған және аяусыз күрес және ... ... ... тірек бола алатын дворяндыққа алмастыру ... ... ... ... сенімді асыра пайдаланып, бұл
жаппай репрессияларға алып келгені де белгілі.
Русьтегі монархиялық билікті нығайтуға ... IV Иван ... ... тән ... ... мен сипаттарға ие, және орыс
еліндегі алғашқы осындай тәжірибе болды. Шын ... кез ... ... кез ... ... ... басу тәсілдерін қолдану осы
лаңкестікке тән саяси мақсаттарды көздеді.
1584 жылы Иван Грозныйдын қайтыс ... ... де өз ... ... ... саяси ойлары өзгешелерді өлтіруге жоғарғы билік
өкілдері барып тұрды. Федор Ионнович ... ... ... ақ ... ... ... өз ... аздаған болса да қауіп ... яғни ... ... ... ... ... Быкасов т.б.
қарсы психологиялық қорқыту мен физикалық жою әрекеттеріне барған (86, 9
б(.
1850 жылдары ... ... ... ... пайда бола бастады: Бакунин, Лавров, Ткачев, Степняк-Кравчинский.
Ұлы Француз революциясын, 1848 ... ... ... ... «Жас ... ... ұйымының тәжірибесін саралай отырып,
Гарибальди ерлігімен шабыттанып, болашақ ... ... ... құрылымды зорлықпен өзгертудің тиімді ұйымдық және тактикалық
формаларын іздей бастайды.
Ресейде мемлекетке қарсы лаңкестік дәуірі 1866 жылы ... ... оқ ... басталды деп есептеледі. Ресейлік ... елді ... ... ... тек ... арқылы алып келуге
болады деген пікір кең ... ... ... ... ... оғы
нысанаға жетпесе де революциялық ... ... ... ... тәжірибеге өтуіне өз септігін тигізгені анық. 1867 жылы
25 мамыр күні ... А. ... ІІІ ... ... ... өтіп бара ... ІІ ... оқ атады (ол да тигізе алмаған
болатын) (86. 15 ... ... ... ... Петр ... ... ... отырып, Ресейде ашық түрде алғаш рет террорды әлеуметтік және
саяси түбегейлі өзгерістерге қол ... ... деп ... «Жас ... ... (прокломация) жасайды. Бұл құжатта автор қоғамда орын ... ... ... сілтеп, революциялық мемлекетті қайта
құруға шақырды. Осы ретте шешуші өзгерістер құралы деп ол ... ... Бұл үгіт ... ... ... репрессияларға сылтау
болды. Революциалық көшбасшылардың бір бөлігі, соның ішінде ... ... ... ... «Жас Ресейге» ұқсас идеялар кең революциялық
ортада танымал бола бастайды. Ал Каракозовтың патшаға оқ атуы ... ... ... лаңкестік дәуіріне бастама болды (89(.
Каракозовтың іс-әрекеті революциялық қозғалыстың бірқатар танымал
қайраткерлерімен ... ... ... ... ... ... Н. Я. Николадзе бұл әрекетті қолдамады. Сонымен қатар,
Каракозовтың оқ атуы ... ... ... әсер ... 1860 ... ... былай жазған: «Каракозов пен оның қастандығы сол
кездегі революциялық жастар арасында қалыпты ... ... ... ... ... ұйым С.Г. ... ... салған «Халықтық
жаза» қауымы болды. Нечаев өлтірілуі тиіс алғашқы кандидаттар тізімін
жасады, ... ол ... ... лаңкестік акт Нечаевке бағынудан бас
тартқан өз ... ... ... ... ... ... Бұл ... революциялық қозғалыстағы террордың беделін он жылға түсірді
(90(.
Революциялық ... ... жаңа ... 1878 жылы ... ... қала ... ... оқ атуынан басталды.
Осылайша, Засулич Петропалв қамалының тұтқыны Боголюбов Треповтың алдында
бас киімін шешкісі келмегені үшін дүре сөгу ... үшін ... ... Қорғаушы тарап «Иә, ол осы жерден сотталған болып шығауы мүмкін,
алайда ол ... ... ... ... ... ... [92]. ... сот үкіметті таңқалдырып, Засуличті ақтады. Бұл бір ... ... ... лаңкестік идеялардың кең тарауына, екінші
жағынан патшалық ... ... ... ... ... Сол ... ... саяси өлтірулер мен зорлық-зомбылық әрекеттер
жөніндегі осыған ұқсас істер әскери соттарда қаралатын болды (93(.
Император ... ... үшін ... ... ... соттарына лауазымды тұлғаларға шабуыл жасаған немесе қарулы
қарсылық білдіргендерді сол орында ... ... ... ... бірден жабық соттарда қарастырып, апелляциялар қабылдамауға
бұйырылды (95(. ... оқ ... ... ... ... ... орын ... Одесса Жандармериясының басшысы барон ... ... ... ... ... агенті А.Г. Никоновқа
қастандықтар жасалды. 1878 жылы 4 ... «Жер және ... ... мүшісі С.М. Кравчинский Петербургтың орталығында жандармдар
бастығы генерал-адъютант Н.В. Мезенцевті ... ... ... 1879 жылы да ... (107(. ХІХ ... ... жартысында Ресейде
лаңкестіктің пайда болып, дамуына және ... ... ... ... ... ... Н.Д. Литвиновтың ұсынған көзқарасына тоқталмауға
болмайды. Ол ... ішкі ... ... тұрақсыздандыратын және
Ресейдің позициясын халықаралық аренада әлсірететін революциялық үрдістер
мен лаңкестік шетелдік арнайы ... ... ... ... ... және немістерге Ресей беделінің өсуі осы ... ... ... ... алу ... ... ... тұжырымдайды (63(.
Сол ғасырдың революциялық оқиғаларының белсенді қатысушысы О.В.
Аптекманға ... ... ... ... ... ... ... лаңкестіктің қалыптасуының нақты тарихи жағдайын көрсетті. 60 жылдар
аяғы мен 70 ... ... ... Империясы өзінің оңтүстік-азиялық
шекараларын нығайта түсті. Бұқар, ... ... ... ... шабуылдап, халықты құлдыққа алып кетуінің нәтижесінде, ІІ
Александр осы хандықтарға ... ... 1868 жылы ... ... шақырып, өз хандығында ресейлік көпестерге еркін саудаға жол
ашып, еріксіздікті жойды. 1873 жылы осы жолды хивин хандығы да ... ... ... ... ... ... ... да ауып кету
мүмкіндігінен Англия күдіктенді. Осы ... ... да ... лаңкестік
оттарын тұтандыруға әсер етуі әбден мүмкін (86. 17 б.(. 1979 ... «Жер және ... ... ... ыдырауынан кейін
«Халықтық ерік» партиясы құрылды. Ол Патшаға жасаған бірнеше қастандығы
үшін ... ұйым ... ... ... дегенмен қазіргі кездегі
тарихшылар бұл ұйымның бағдарламасында да, қызметінде де ... ... ... деп тұжырымдайды (90(.
«Халықтық ерік» 500-ге жуық белсенді мүшелерге ие ... ... ... ... ... агенттері, сонымен қатар
бірнеше техниктер мен бақылаушылар ғана ... ... ... ... ... жасалған барлық 8 қастандықты дайындау
мен ... ... 12 адам ... лаң ... ... ... іріткі салып, ұйымшылдығын
бұзу және халықтық массаларды ... еді. Ұйым ... ... ... ... тарапынан қудалануы мен «Халық және Ерік»
қауымының Атқарушы комитетінің Патшаға жасаған ... ІІ ... ... ... үшін жеке ... беруі тиіс деп түсіндірді (108(. ІІ
Александрдың ... ... ... ... 1879 жылдың күзінде
патшалық ... 3 рет ... ... ... ... 1880 жылдың 5
ақпанында С.Н.Халтурин қысқы сарайда ... ... ... ... адам көз жұмып, жараққаттар ... ... 1881 ... ... ұйым ... құралған бір топ лаң салушыр Екінші Александрға
бомба тастап, осы әрекет барысында Патша мен лаңкес И.И. Гриневицкий қайтыс
болды (93(. ... ... соң ... ... Атқарушы комитеті 10
наурыз күні жаңа Император ІІІ Александрға ультиматум-хат ... ... ... ... ... екендіктері және «халық пайдасы үшін
өздерін ... ... ... ... ... ... ... таңдау тұрды. (108(. Ешқандай өлім жазасымен ... ... ... немесе жоғарғы биліктің өз еркімен халыққа
жүгіну. Туған ел мүддесі үшін, революциямен әрдайым ... ... ... болдырмау үшін Атқарушы комитет екінші жолды таңдауыңызға кеңес
берді.
17 наурызға таман ІІ ... ... ... барлығы қолға
түсіріліп, сотқа берілді. 1881 жылы 3 сәуірінде сол ... ... ... ... ... Н. И. Кибальчич,
Т. М. Михайлов и Н. И. Рысаков дарға асылды.
1882 жылдың ортасына таман ... ... ... ... тек Вера ... ғана бостандықта болды. 1883 жылы 10 ақпан ... ... ол да ... ... Ол үкіметке «Халықтық
еріктің» басшылығын, оның Әскери ... 40-қа жуық ... ... ... әскери топтарды ұстап берді (107(.
1879-1883 жылдар аралығында 70-тен көп халықтық ерікшілерге ... ... оған 2 ... жуық адам ... Ұйым ... ... ... қарсы тұру оның идеялық және ... ... ... (109(. ... еріктің» тірі қалған мүшелері ұзақ уақытқа сотталып,
1905-1907 жылғы революция кезінде бірақ босатылды.
ІІ Александрдың ... ... ... ... қарамастан, төңкеріске алып келмей, керісінше, «азат етуші
патшаны» басыбайлы ... ... ... ... ... өлтірді деген
қауесет халық арасында тарай бастады. ІІ Александр бастаған реформалар
тоқтатылып, елде ... ... ... ... ... «халықтық ерікті» қайта жандандыру талпыныстары ... ... ... ... пен ... ... ерік» партиясының лаңкестік фракциясын» құру болды. 1887 жылы 1
наурыз күні ІІІ Александрға сәтсіз қастандық ... соң, ... ... ... ... ... 15 жылға тоқтады.
ХХ ғасыр басындағы революциялық лаңкестікке, ... ... ... ... бас тартқаны осы кезде болған саяси ... жаңа леб ... (93(. ... ... сәйкес, осы
уақытта елде лаңкестіктің өсуінің ең басты алғышарты Ресей ... ... мен ... артта қалушылықтың қатар өмір сүруі
болды. Жаңадан пайда болып жатқан ... ... ... өкілдері
көне әлеуметтік құрылымдарда өз орындарын ... бұл ... ... ... мен ... ... итермеледі (98.18б.(.
Тарихшы О.В. Будницкий ойынша, Ресейдегі ... сол ... ... бір сирек құбылыс болмады: лаңкестік идеялар неміс, ... ... ... орын алатын. Алайда Ресейлік азат
ету қозғалыстарында лаңкестік идеялар генезисі өзіндік ерекшелікке ... Ал ... ... кең ... ... және ... орыс
революционерлерін әлемнің көп елдерінде үлгілі қылды. Осылайша, Үндістанда
ғасыр ... ... ... ... деп ... [91].
Негізінен дәрежелері биік әлеуметтік топтар мен түрлі шендерге ие
болған ХІХ ... ... ... лаңкестерге қарағанда, жаңа
революциялық ... лаң ... ... ... ... ... көшіп
келген шеберлер мен қара жұмысшылардың бірінші дәуірінен ... ... ... ... ... отбасынан бола отырып, олар ауыр
экономикалық жағдайларда аз өмір ... ... ... жаңа ... ... Осындай адамдар революциялық үгіт-насихаттарға тез берілді.
Мәселен, ... ... ... ... барлық саяси өлтірулердің ... ... ... ... екен ... Бұл, әрине, сол
кездегі елдің ... ... ... ... мен ... ауыр ... салдарынан, лаңкестік отының сана-сезімге орнығуына
алып келгендігін ... ... ... кезеңдегі лаң салушылардың қатарында әйелдер де аз ... ... ... бір ... ... ... Ал барлық лаңкестер арасында олар төрттен бір ... ... ... ... осылай белсенді қосылуына қоғамда болып
жатқан ... ... ... қарастыру мен сауаттылықтың дамуы әсер
етті. Жасырын ұйымдарда олар ... ... ... ... ер
адамдардың құрметіне көбірек қол ... ... ... ... ... ... ... Бұрынғыға қарағанда, лаң салушылыққа
Ресейлік Империяның ұлттық азшылықтары: еврейлер, поляктар, Кавказ ... ... ... ... ... бастады [98. 19 б.(.
ХХ ғасыр басында алдыңғы лаңкестік әрекеттерге қатысқан дәрежесі биік
әлеуметтік ... ... мен ... ... ... да лаң ... Олардың көбісі 1860 жылдардағы саяси жетістіктерін шектеп жойған,
ІІІ Александрдың контрреформаларына қарсы болды. Олар ... ... өмір ... ... саяси режим шеңберінде бейбіт жұмыстар пәрменді
болмайды деп есептеді (98.20 б.(.
Революционерлердің лаңкестік ... ... 1891 ... ... ... болған аштық пен Ресейдің европалық жағында
тырысқақ (холера) пен сүзектің ... да әсер ... ... ... ... ... ... агитацияларға қолайлы негіз қалап,
ашығушы облыстарда революциялық үйірмелер көп ашыла бастады. Дегенмен, 1890
жылдардағы ... ... ... аса ... ... ... басқа жолдарын іздеуге тура келді. Олардың көбісі
халықтық көтерілісті жандыру үшін жеке ... ... ... ... б.(. ... ... ... деген қарым-қатынастары
лаңкестікке себепші болды. 1878 дылы ... ... істі ... ... ... ... ... екендігі мәлім болды. Лаңкестер
терең адамгершіліктері бар, өз ... ... ... ете ... ... иелене бастады. Тіпті, консервативті орталардың бір бөлігі
патшалық үкіметті радикалдармен ... ... ... ... екі жақты да айыптауды таңдады (98. 22(23 б.(.
Ғылыми-техникалық прогресс ... ... ... ... ... Осындай ілгеріліс оларға қарапайым конструкциялы
қаруларды үлкен масштабтарда ... ... ... Сол ... ... ... ... кез келген бала бос консеві банкасы ... ... ... зат ... алады» (98. 24 б.(.
Анна Гейфман айтуынша, жекелеген лаң салушылар өз акцияларының ... ... ... ... ... ... олар ... туындатып, көтеріліс болады деп есептеді.
Лаңкестіктің шарықтауына үкімет әскерінің патшаға петициямен бара жатқан
жұмысшыларды атып тастаған кез, 1905 ... 9 ... күні ... ... ... ... ... (98. 28 б.(. ХХ ... ... ... және ... ... Анна ... осы ... лаңкестікке
статистикалық мәліметтер келтіреді. 1905 жылдың қазанынан бастап бір ... ... ... 3611 мемлекеттік шенеунік ... ... 1907 ... ... ... бұл сан 4500-ға дейін өсті.
2180 өлтірілгендер мен 2530 ... жеке ... ... ... барлығы 9000-нан астам адам көз ... деп ... ... бойынша, 1908 жылдың қаңтарынан 1910 жылдың мамыр айы ... ... ... мен ... ... ... ... жасалып, нәтижесінде 732 мемлекеттік шенеунік пен 3051 жеке тұлға
өлтіріліп, 1022 ... ... пен 2829 жеке ... ... лаң ... ... үлкен бөлігі ... ... деп, ... өз ... ... болатын . Ал
Гейфман ... ... ... ... 17000 ... ... (98. 32 б.(. ... басталған соң болған көрініс—
экспроприация елде ... орын ... ... тек 1906 ... ... 306 ... тіркелді. Қаржы Министрлігінің мәліметтері бойынша,
1905 жыл басынан 1906 жыл ортасына дейін ... 1 ... ... ... ... (98. 33 б.(.
Ресейдің ірі қалаларында лаңкестік акцияларда ең белсенді Социалистер-
революционерлер партиясы болды (98. 35 б.(. Басқаша ... деп ... ... 1901 жылдың аяғында түрлі нео (жаңа) халықтық ұйымдар бір
партияға біріккен ... ... ... Аталмыш партия өзінің бағдарламалық
құжаттарына лаңкестік идеяларды ресми түрде ... ... және ... ... болды. Өзінің ... ... ... ... жалғасы ретінде қарастырды (98. 65(66б.(.
1902 жылы сәуір айында Ішкі ... ... ... ... ... ... танылды. Әскери ұйым партияның ең жасырын бөлігі
болды, оның ... М. Гоц ... ... ... ... өмір сүрі
тарихында (1901-1908) ұйымда барлығы 80-н ... адам ... ... Ұйым
партияда автономды жағдайда болды. Орталық комитет оған кезекті лаңкестік
арекетті жасауға тапсырма ... оның ... асуы ... ... ... ұйымның өз кассасы, мекен-жайлары, пәтерлері болатын,
ал Орталық комитет оның ішкі істеріне араласуға құқығы ... ... ... ... Әскери ұйымның жетекшілері Гершуни (1901-1903) мен
Азеф (1903-1908) эсерлер партиясының ұйымдастырушылары мен оның ... ең ... ... болды.
Азефтің орынбасары Борис Савинковтың жетекшілігімен Әскери ұйым 2 ... ... акт ... 1904 жылы 15 ... күні Ішкі ... ... ... мен 1905 жылдың 4 ақпанында ұлы князь Сергей Александровты
өлтіру. Осы екі сәтті қастандықтардың арқасында ... ұйым кең ... көп ... ие ... ... манифестті жариялағаннан соң,
Социалистер-революционерлер партиясының Орталық ... ... ... ... ... шешім қабылдап, Әскери ұйым тарап кетті. 1905
жылы желтоқсанда Мәскеудегі көтерілісті басып тастаған соң және І ... ... оның ... ... ... ... жасалды,
алайда 1907 жылдың басына таман СРП Әскери ... ... ... ... Орталық мәндегі лаңкестікпен Әскери ұйымнан басқа жергілікті
түрлі деңгейлердегі эсерлер топтары да айналысты және ... ... дәл осы ... ... ... ... ... 1905-1907
жылдардағы революция кезінде эсерлердің лаңкестік әрекеттерінің ... ... Осы ... олар 233 ... ұйымдастырды. 1902-1911 жылдарда
эсерлер барлығы 248 қастандық жасап, оның 11 әскери ұйым істеген болатын.
1905-1906 жылдары партиядан оның оң қанаты шығып, ... ... мен сол ... бөлініп, Социалистер-Революционистер-Максималистер
Одағы құрылды.
Ресейлік социал-демократтар ХХ ғасыр басында Ресейде өрлеп ... ... ... қаламайтындарын ерекше белгілеп, ресми
жариялады. Ал шын мәнінде, социал-демократтық ұйымдардың ... өз ... ... ... марксистердің лаңкестікке
қарсы екендіктері социалдемократтық ұйымдарға лаңкестікке қолдау ... ... ... (98. 448б.(. ... кең ... ... ... өз әскери ұйымы болды («Әскери техникалық
топ», «ОК тұсындағы ... ... (110(. Өз ... ... ... ... ... экстремистік революциялық іс-әрекеттерімен
бәсекелесу қажеттілігі жағдайында, большевиктер басшысы Ленин ... өз ... ... Революциялық лаңкестік мәселесін ... ... Анна ... ... ... 1905 жылға дейін
құрастырған және эсерлерге қарсы ... ... ... орыс ... басталғаннан кейін осы Лениннің ... ... ... ... болды (98. 448 б.(. Ленин: «Ең
лайықтысы болып табылатын ең радикалды әдіс-тәсілдер мен ... ... ... ... барымен қаруланған, екі-үш адамнан
құралса да, қандай да болмасын көлемдегі (қару, тапанша, бомба, ... ... өрт ... үшін ... бар шүберек болсын...)
Революциялық армия ... ... ... ... ... Анна ... ... отрядтары , шын мәнінде, соғысқұмар эсерлердің лаңкестік
«әскери бригадаларынан» еш айырмашылығы ... ... ... білдіреді.
Жағдай өзгерген cоң, Ленин енді, Анна Гейман айтуынша, өз ... ... үшін ... ... ... қарама-қарсы шыға
бастады. Ол жаппай көтеріліс басталамын дегенше, белсенді жұмыс үшін ... ... ... тиіс деп ... бұрындары өзі айыптаған лаңкестік актілерді енді өзі дайындауға
бұйрықтар ... өз ... ... және ... да ... шабуылдар жасауға шақырды. 1905 жылдың ... ... ... қара жүздіктер (Ресейдегі тым оңшыл ұйымдар,
монархизм, ұлыдержавалық шовинизмді үгіттеді) мен ... ... ... ... ... ыстық сумен күйдіруге, ал
полицейлердің үстеріне күкірт қышқылын төгуге ашық ... ... ... Екатеринбургте Я.Свердловтың жеке басшылығымен «қара жүздік»
қолдаушыларын мүмкін болған ... ... ... (98. 448 ... ... жақтаушыларының бірі болған Елена Стасованың айғақтары
бойынша, большевиктер жетекшісі өзінің жаңа ... ... ... тез ... ... ... ... етіп, «лаңкестіктің нағыз қолдаушысына»
айналды.
Большевиктер жоспарларында шулы ... да ... ... ... ... ... ... Н.К. Риманды өлтіру,
ал Ленинге жақын болған ... ... ... ІІ ... ... алып ... ұсынған.
Жалпы бірінші орыс революциясы кезіндегі большевиктердің лаңкестік іс-
әрекеттерін сараптайтын ... ... үшін ... ... ... ... түрлі деңгейлерінде жиі қолданылған құрал болды.
Революциялық лаңкестік бәсеңдеп, 1907 жылы революцияны басып жаншылса
да, Ресейде лаң ... ... ... ... дейін жалғасты.
Лаңкестікті сол уақытта большевиктер кең қолданды. Олардың жетекшісі Ленин
1916 жылы 25 қазанда ... ... ... еш ... ... ... ... жаппай қозғалыстармен қатар болуы тиіс», деп жазған.
1910 жылы ... ... ... ... дейінгі лаңкестік
тарихындағы соңғы ірі іс—Петр Столыпиннің Киевтік Опера ғимаратында Патша
мен 92 күзет агенттерінің ... ... ... ... революциясы және
большевиктік төңкеріс (1917) ресейлік ... ... жаңа ... ... ... ... ... және әлеуметтік ... ... ... ... тап болды. Кеңес Одағының жайлары, әрине,
алдынғы қолданған лаңкестік тактикасына ... Олар ... ... ... қалыптасқан лаңкес құрылымдарға арқа сүйеді.
Алайда осы кезде лаңкестік тек либерализация жолында келе жатқан қоғамда
ғана ... ... ... ... Ал ... ... ... қарсы
бірікпеген лаңкестікке жүйелі және жойқын мемлекеттік ... ... ... ... ... ... Ұлы ... төңкерісінен кейін көтерілді.
Ол ел территориясында жаңа билік пен ... ... ... ... режимнің
реставрациясына мүдделі болған контрреволюциялық күштер арасындағы өткір
саяси күреспен ... ... ... мен террор әдістерін
қолдану масштабын мына ... ... ... 1918 жылдың
маусымында контрреволюционерлер РСФСР 22 губерниясында 824 ... ... ... ( 4141, ... ( 339, ал ... алты мыңнан көп.
Билік үшін күресте белсенді қолданылған лаңкестік әдіс азаматтық соғыс
біткеннен кейін де ... ... ... ... соңынан бастап(ақ
мемлекеттік билікті орталықтандырып, нығайту үшін террорды кең қолданғаны
да белгілі ... (86. 24 ... ... ... ... ... актілер Германия елшісі граф
Мирбахты (1918), танымал коммунистер Урицкий мен Загорскийді өлтіру ... жылы ... ... қастандық жасалды.1918-1919 жылдары ... ... ... орын ... ... ... террор» санаулы
жылдарда антикеңестік астыртын лаңкестікті жойып ... ... ... ... ... ... ... мен лаңкестікті қолдау
еркін қоғамда ғана болуы мүмкін қол ... ... ... Сонымен
қатар, билік үшін күрес ... ... ... қуатты және
ойластырылған мемлекеттің лауазымды тұлғаларын қорғау ... ... ... ... әрекеттер ұйымдастыру мүмкін емес болып қалды.
Азаматтық соғыс біткен соң, эмиграция белсенділері шетелдегі кеңестік
өкілдерге ... ... ... Мысалы: Латвияда 1926 жылы кеңестік
дипломатялық курьер Теодор Неттенің ... ... өкіл ... 1927 жылы ... өлтірілуі. Кеңестік арнайы қызметі бұл
мәселені де ... ... ... ... ... эмиграцияның көп бөлігі бақылауға ... 1930 ... шулы ... ... шегінуіне дабыл болған 1934 жылы
С.М. Кировтың ... ... ... ... ... және ... ... лаңкестіктің 2 жергілікті ошағы пайда болды. Осы жерлерде
қайта өршіген партизандық ... ... ... ... және ... ... арасындаы кеңестік белсенділерге қарсы
лаңкестік актілер ұйымдастырды. Ал 50 жылдар басында лаңкестік әдістерді
қолданған барлық антикеңестік ... ... ( 86. 27 б.(. ... ол түсінік кеңестік қоғамнан ұзақ жылдарға жоғалып кетті. Дегенмен,
орын ... ... ... ... ... отыруы да әбден мүмкін.
Сирек, бірең-сараң лаңкестік актілер қоғамға 1960 ... ... ... 1969 жылы ... лейтенант Леонид Брежневті тапаншамен
өлтіргісі келеді. Кешірек лаң ... ауру ... ... ... жылы 3 ... сепаратистері қолдан жасалған бомбамен Мәскеу
метросында жарылыс жасайды. 70 ... ... ұшақ алып ... бірнеше
талпыныстар болды. Қайта құру кезінде бірнеше лаңкестік актілер орын алды.
Әрине, Осы ... ... ... елде ... дамымағандығын байқаймыз.
Бұған қатаң үкіметтік саясаттың қосқан үлесі зор.
Бірақ 90 жылдар басында елде орын ... ауыр ... ... туындатып, ең бастысы оның жүзеге асуына жол ашты, басқаша
сөздермен айтқанда, Ресейдегі лаңкестік ... (86. ... ... бұл елде ... ... лауазымды тұлғалар
арасындағы қарсыластық сипатында пайда болып, кейін қарапайым халық ... бір ... ... ... мен ... ... ... дәлелденді. Алайда қазіргі Ресей мүлдем басқа. Қазіргі
заман да өзгергендігі даусыз. Қазір, лаң ... ... ... да, ... мінез-құлқы да баяғы емес. Сол ... ... ... көңіл-күйден туындаған бұл мәселе, ... ... ... ... ... ... Қазіргі кездегі Ресейде лаңкестіктің орын алуы: сараптамалық
талдау
Алдыңғы жүз ... ... ... ... тұлға ретінде, қарулану
жағы мен іс-әрекет ету тактикасы жағынан өзгерді. Ал бұл ... ... ... ... ... жаңа ... ... Егер де 1970-
1980 жылдары лаңкестер көбінесе психикалық ауытқулары бар жалғыз фанатиктер
болса ... ... ... 50 пайызы сондай болған), ... ... ... ... лаң ... ... дайын нағыз ұйымдар
құрыла бастады.
Соңғы жылдары адамдардың жаппай өлуіне алып келетін ... ... ... Бұл олардың техникалық жабдықталуының жоғарлағанымен тікелей
байланысты десек қателеспейміз. Лаңкестердің аса ... ... ... ... ... қыру ... ... «технологиялық лаңкестікті»
қолдану мүмкіндігі бар. Мәселен, ядролық, химиялық, бактериялық қаруларды,
радиоактивті ... ... ... ... ... ... ... сонымен қатар, ядролық немесе басқа да өнеркәсіп объектілерін
жаулап алу сияқты үлкен қатерлер бар.
1991 жыл жаңа ... басы деп ... ... ... күйреуі жаңа
шынайылыққа алып келді. Саяси құрылым ... ... ... ... сәйкес Ресей Федерациясы демократиялық құқықтық
мемлекетке айналды. Қазіргі Ресей қоғамы кеңестікке қарағанда шексіз еркін.
Басқа ... ... ... Ресей лаңкестіктің потенциалды
объектісіне айналды.
Сонымен қатар, Бұл ... ... ... ... ... сипаттағы және өзінің территориясы жағынан, тіпті, халықаралық
лаңкестік деп ... ... ... құру кезінің өзінде Ельцин
«Қаншалықты қорытуға шамаларың жетсе, сонша екемендікті ала беріңдер» ... Бұл ... ол өз ... автономды республикаларға Ресей
шеңберіндегі шексіз егемендіті ұсыған болатын, ал 26 сәуірдегі Заң ... ... ... ... республикаларды тәжірибе жүзінде Одақтан
бөлінуіне жол ашты. Әрине, бұл ... бұрқ ... алып ... және
қазір Шешенстанда орын алып отырған жағдайға алып келді.
Ресейдегі лаңкестікті қозғай отырып, ХХ ғасыр аяғы мен осы ... ... ... келе жатқан Шешенстандағы қақтығыстарға тоқталмай кетуге
болмайды деп есептейміз. ... үшін ... ең ... ... ... ... ... Ичкерия Республикасы болып отыр.
Шешенстан— бұл Кавказ тауларындағы, Ресейдің Оңтүстік шығысындағы
мұсылмандық аймақ. Батысында ол ... ... ... ал ... ... ... жатыр. Астанасы Грозный
қаласы. Қазіргі кезде ... ... ... осы аймақта тұтанатын
сепаратистік көңіл-күй мен лаңкестік топтар іс-әрекеттері ... ... ... аталмыш Республикамен екі бірдей соғыс іс-қимылдарына барды.
Ресей ... ... ... жаюы ... осы екі
қақтығыстарға байланысты келеді.
Осы аймақтағы қазіргі кездегі лаңкестіктің Солтүстік ... ... ... ... ... салу нәтижесінде, ... ... ... ... ... Бұл лаңкестік қалай туындап,
қалай осындай күшке ие болғандығын анықтау казіргі ... ... ... ... алады деп есептейміз.
КСРО ыдырағаннан кейінгі уақытқа келсек, бұл кезде ... ... ... ... ... ие ... 1991 жылдың
көктеміне дейін Шешенстанда антикеңестік сепаратизм қатер ... ... ... ... ресейлік билік шешендік сепаратизмнің
орнығып, Шешенстанның бандиттік(лаңкестік анклавқа айналуына себепші ... ... ... ... Ошта, Ферғанада, Жаңа Узгенде
басталып кетеді. Мемлекеттік ... ... ... ... радикалды
исламдық идеялы уағыздаушылардың ағылғанын белгілейді. Ал олар еш құпиясыз
Түркияның арнайы қызметтерімен жіберілген болатын.
Шешенстандағы лаңкестік сепаратистік ... ... ... ... ... ... ұрандары тайпааралық күресте қолданылды. Алайда
шешендік қоғам ішіндегі қауымдар мен топтардың күресі ... ... ... ... бөлу ... ... ... және
ұлттық(патриоттық күштер арасындағы идеологиялық және геосаяси қарсы тұруға
айнала бастады.
Промәскеулік ... ... ... ... ... ... ... шаруашылық басшылары, жеке ... және ... мен ... ... ... рөліне мүдделі емес
халық бөлігі жатты.
Ал ұлттық(патриоттық лагерьде дала ... мен ... ... ... мен дін ... заңсыз және қылмыстық
бизнес өкілдері және ... ... ... мен ... ... ... ... жастардың көп бөлігі болды.
Ресейлік ... ... ... ... қауымдық топтарын қолдағандықтан, бұл ашық түрдегі Мәскеу
мен Грозныйдың қарсы тұруына ... мен ... ... ... ... сепаратистік
талпыныстарынан ғана туындамады деген версия бар. ... ... пен оның ... ... бойынша серіктестерінің арасындағы
қылмыстық(экономикалық мүдделерінің қақтығысы болды делінді.
Қалай дегенмен ... мен ... ашық ... ... ... ... ... Таяу және Орта Шығыстың ... ... ... ... ... да ... ... қозғалыстар өршіп, осындай ұйымдардың
бірі 1990 жылы Шешен ... ... ... ... (ШХЖК) еді. Мақсаты:
Шешенстанды КСРО құрамынан ... ... ел құру ... Оны ... ... ... генералы Джохар Дудаев басқарды. 1991 жылы
революция орын ... 8 ... ... ... сессиясында Нохчи-Чо
Шешендік Республикасының тәуелсіздігін жариялап, ... елде екі ... ... ... елде ... пен ... өтіп, Джохар Дудаев Президент болып сайланды. Әрине, бұл сайлау
Ресей Федерациясымен заңсыз деп танылады.
Республикада орын ... ... ... ... жылдары
Шешенстан іс жүзінде тәуелсіз болады. Осы кезде елде Ресей билігіне қарсы
бағытталған лаңкестік шаралар ... ... ... ... ... ... жақтастары Ресейдің басқа да аймақтарына
лаңкестік актілерін бағыттады, ... ... ... үкіметіне
қарсылығын көрсетті.
Бірінші Шешен соғысы (1994-1996) Ресейдің Солтүстік ... басу ... 1991 жылы өзін ... ... деп ... ... территориясын бақылауға алуды көздеп
басталады. Қақтығыс барысы да, қақтығысқа ... ... ... ... ... әскерилер мен құқық қорғау ... ... ... ... ... ... ... шешендік
емес тұрғындардан этникалық тазалау өткені де ақиқат (62(.
Сепаратистер алдарына нақты мақсат қойып, оған осындай ... ... ... Оған осы ... кезінде елде лаңкестік деңгейі
күрт өсіп, лаң ... ... ие ... ... ... Волгодонскте, Буйнанскте, Владикавказда, Махачкалада,
Шешенстанның территориясында және т.б. ... ... ... ... мыңдаған адамдар өлімі орын алады. Бұндай лаңкестік
акциялар ... ... алып ... ... ... 1996 жылы ... Ичкерия Республикасының алғашқы Президенті
Д.Дудаев өлімінен ... ... пен ... ... ... болып,
Шешенстан мәртебе белгілеу кейінге шегерілді. Хасавюрттік келісімдерден
және Ресей әскерін Шешенстан ... ... ... бұл аймақта
тыныштық пен ... ... ... Бұл ... ... ... лаңкестік әлі де ... ... ... ... ... ... қала ... Шешендік қыдмыстық құрылымдар жазаланбай,
жаппай адамдарды ұрлаумен, тұтқындыққа алумен ... ... ... ... ресми ресейлік өкілдерді), мұнай құбырларынан ... ... ... жалған ақша жасаумен, лаңкестік ... ... ... шабуылдар жасаумен айналысты.
Осылайша, Ресейде алғаш рет көпұлтты мемлекет үшін аса қауіпті этникалық
лаңкестік пайда болды. Ең ... ... ... ... болып, ал
Шешенстан ұлттық(сепаратистік лаңкестіктің орталығы айналады. Шешендік
террорға сырттан ... ... ... туралы мәліметтер көп.
Мысалы, Шешенстанда Ресей ... ... ... ... ... ... ... кезінде
табылған құжаттар ішінде бухгалтерлік кітап болды. “Кіріс” ... ... ... ірі ақшалай қаражаттардың ... ... ... сомасы 4 995 000 доллар. Ресей Ішкі Істер
Министрлігінің ... ... ... ... қаржылай,
материалдық көмек беруге 60 халықаралық ... ... ... ... ... 10 ... ... қатысқан. Сонымен қатар “Сакира
интернейшнл”, “Мұсылман бауырлар”, “Исламдық ... ... ... Иордандық комитеті”, “Джаммаат(и(ислами”, “Аль(Каида”, ... ... ... бар [63].
Жоғарыдағы мәліметтерді сараптай келе, КСРО ыдыраған соң пайда болған,
дінаралық ... ... ... ... ... іс жүзінде
алғашқы рет «дінге сенбейтіндермен» ... ... ... ... және ... ... берік күштері бар ... ... ... Бұл ... ... ... ... әсер ететін жаңа ұзақ мерзімді факторға айналды.
Осылайша, Ресейдегі лаңкестікті ұлттық және ... ... ... ... ... жағдайында лаңкестіктің жаңа «бұтағының», басқаша
айтқанда ... ...... ... ... ... алып келді. Ал «халықаралықтық» ең ... ... ... ... ... ... ... тауып, пісіп-жетілгенде
серіктестікке өтуінде байқалды (4(. Ал ... ... ... ... жауынгерлердің ең маңызды ... Аль ... бар ... ... ... ... ... мен жауынгерлері құрады. Басаевпен бірге жауынгерлерді Хаттаб
та басқарды. Ол 2001 жылы 11 ... күні ... ... ... шабуылды ұйымдастырған Усама бин Ладенмен тығыз қарым-қатынаста
болған (64(. Осы ... ... ... ... өзге ... ... ... тығыз қарым-қатынастарға баруынан, ... ... ... ... ... лаңкестіктің
халықаралық сипаты айқын көрініп тұр.
Осы кездерде Шешенстанның экономикалық ресурстарға деген тапшылығы ... ... ... ... ... қолдануына итермелейді.
Д.Дудаев өлімінен соң ислам екі қарама(қарсы күш ... ... ... пен ... дала командирлерімен қолданыла
бастады.
“Тәуелсіздігін” жариялауы мен “исламдық социализм” зонасын құру Таяу
және Орта ... ... ... ... ... ... әскери және қаржылай көмек алуын қамтамасыз етті.
Шешендік сепаратистерге Радикалды шетелдік ... ... ... ... және ... көмек белгілі бір идеологиялық әсермен
толықтырылып ... ... дін ... мен экстремистік
көңіл(күйдегі командирлер қысымымен 1999 жылы Шешенстанда толық “шариғатты”
басқару енгізілгендігі жарияланды. Республикада оның ... ... ... ... ... ... заңнамалық базасы жойылды. Тәжірибе
жүзінде бұл солтүстіккавказдық ... ... ... ... ... табылатын өзін-өзі жариялаған мемлекет пайда болды.
Толық “шариғаттық” билікті енгізу Шешенстанның ... ... ... 1999 жыл ... ... Шешенстан мен ... ... ... бұл ... ... ... көрсетті.
1999 жылдың жазында Шешенстан мен Дағыстан территориясында бірегей
исламдық мемлекет құру ... ... ... мен ... идеологиясы ретінде қолданылып, Басаев пен ... ... ... ... салдарынан Шешенстанда кең масштабтағы
антитеррористік, мәні жағынан антисепаратистік операцияның басталуына алып
келді. ... ... РФ ... ... ... ... компания ресейлік халық пен биліктің исламдық ... ... ... ... ... ... ... тарихындағы екінші шешен соғысы (1999(2009, ... ... ... деп ... ... территориясы мен Солтүстік
Кавказ шекарасына шектес аймақтарда басталады (65(.
Соғыс ... ... ... Ресейдің мұсылмандық
аймақтарында жас ... ... ... ... ... ... ... ісі жағынан нұсқаушылар мен мұсылман
уағыздаушылары жіберіліп отырды. Вахаббизм өрлей түсті. ... ... ... ... рөлге ие бола бастады. Олардың басты мақсаты
Шешенстанмен ... ... ... ... ... республикаларда (бірінші орында Дағыстанда, Карачаево-Черкесияда,
Кабардино-Балкарияда) сператистік, лаңкестік идеялардың таралуына үлес қосу
еді. Осылайша, Шешенстандық лаңкестер ... ... ... ... ... белгілеуінше, Солтүстік Кавказдағы жағдайды тұрақсыздандыру
көптеген субьектілерге тиімді болды. Ең алдымен бүкіл әлемге өз ... ... ... фундаменталистерге, сонымен қатар Каспий мұнай-
газ кен орнындарын пайдалана басталуына мүдделі болмаған ... ... мен ... ... ... ... ... қажет болды
(61(.
Екінші шешен соғысы барысында көптеген лаң ... ... ... ... шекті. Осы кезеңде біршама ірі лаңкестік актілер:
тұрғын үйлер ... ... ... орын ... жылдың басына қарай Масхадов, Хаттаб, Бараев, Абу-аль Валид және
басқа да командирлердің жойылуынан ... ... ... ... жылдар аралығында бір де бір ірі ... ... Ал ... ... масштабты операциялары (2005
жылы 13 қазандағы ... ... ... сәтсіздікпен аяқталды.
2006 жылы 10 шілде күні арнайы ... ... ... лаң ... ... ... жылы сәуірде контртеррористік операция аяқталды. Алайда оны ресми
түрде жойылғанымен аймақтғы жағдай жақсармады, керісінше ... ... ... ... ... ... белсенділік танытып, лаңкестік
актілер жиіленді. 2009 жылдың ... ... ... ... ... ірі операциялар жасалды. Оған жауап ретінде
лаңкесітк актiлер ұйымдастырылып, көп уақыттан бері лаңкестік акт ... де ... ... орын ... ... ... ... бір ғасырдан көп уақыт болды. Соңғы
он жылда, 2000 жылдан бастап, Ресейде тек өлімшілер (смертники) қатысуымен
33 лаңкестік акт ... ... бірі 2010 ... ... ... мен ... ... орын алды. «Тірі бомбалардың» көбісі
Шешенстанда, Дағыстанда және ... ... ... ... 90-шы ... лаң салушылар адамдарды тұтқынға алып, арақашықтық
жарылыстар жасап отырса, ХХІ ғасырда Ресейде ... ... ... ... ұғымдар кең танымал бола бастады.
Лаңкестік сияқты көріністің лаңкестік әрекеттерінің стратегиясы мен
тактикасының әрдайым өзгеріп отыруы ... ... ... ... ... ... заң ... антитерррористік
жүйені жиі жетілдіруге итермелейді.
Бірнеше жыл бұрын Солтүстік Кавказ аймағындағы ... ... ... ... ... ... жетекші еуропалық және
араб мемлекеттерінің, шетелдік үкіметтік емес ұйымдардың геостратегиялық
мүдделерімен, радикалды исламдық оқулар идеяларының ... ... ... догматтары)).
Қазіргі кезде жағдай айтарлықтай өзгерді. 2009 жылы сәуірде Шешендік
Республикада контртеррористік операция режимі ... ... соң, ... ... ... ... ... қалыптасты.
Оған қарамастан соңғы жылдары орын алып жатқан лаңкестік актілер жасырын
қылмыстық лаңкестіктің белсенділігі артқанын ... ... ... тек ... ... ғана ... ... ішілік
факторлады да атап өтеді.
Лаңкестердің тактикалық әдістері түсінікті: этника аралық, дінаралық,
аймақаралық қарама(қайшылықтарды ... ... ... ... ... туындату, Кавказда антиресейлік көңіл(күйді күшейту, ресейлік
қоғамда кавказофобияны ... ... ... ... жаңа лебіне әсер еткен
тенденциялар:
• Әлемдік қаржы дағдарысы мен биліктің әрекетсіздігіне әлеуметтік
қарсылықпен байланысты ... ... ... ... қорларына және басқа да минералды ресурстардың
болуына, ... ... ... курорттық кешендерге қарамастан Ресей
Федерациясының Солтүстік Кавказдық субъектілерінің ... және ... ... ... ... ... ... жерлердегі және таулы аймақтардағы халықтың кедейшілігі
мен жұмыссыздығының пайызының жоғары болуы. Қиын демографиялық
және миграциялық үрдістер ... жас ... көп ... ... ... емес ... аймақтағы лаңкестіктің
әлеуметтік базасының кеңеюі;
• Ресей Федерациясының солтүстіккавказдық ... ... және ... ... органдарында
жемқорлықтың аса дамығандығы;
• Жасырын қылмыстық топтар мен ... ... ... ... ... ... ықпалының артуы;
• Тұрақты және түсінікті мемлекеттік идеологияның жоқтығы (діни
руханиліктің және ... ... ... басқа) РФ солтүстіккавказдық субъектілерінде
ғылыми(қарапайым ... ... ал діни ... бұл
жерлерде енжар қарайды.
• Халықтың білім деңгейінің төмендеуі;
• Азаматтық қоғам институттарының әлсіздігі;
• Лаңкестердің идеологиясына ... ... ... ... ... ... Бизнестік заңды экономикадан көлеңкеліге өтуі, территорияның
қылмыстық мамандығы;
• Қылмыстық ... ... ... ... және ... ... толықтырылуы;
• Оперативті(іздеу, алдын-алу жұмыстардың жеткілікті түрде дұрыс
жүргізілмеуі (96(.
Жалпы қорытындылай келе, елде лаңкестік қауіпінің әлі де ... ... ... ... ... ... үйреншікті құбылысқа
айналуда. РФ Бас Прокуроры Юрий Чайканың 2008 жылдың сәуірінде келтірген
мәлеметтері ... елде ... ... 642 ... ... ... қылмыстар, соның ішінде 50-і лаңкестік акттың алды ... Ал ... ... ... ... ... ... 2009
жылдың қазан айының соңында елде 11 лаңкестік акт пен 500-ден аса ... ... ... және бұл көрсеткіштер үнемі өсуде, деп
мекеме басшысы Александр ... ... Ішкі ... ... ... ... ... 9 айында 64 лаңкестік акттың алды алынып,
Ерекше міндет жүктелген жасағының ... ... 2 ... ... ... ... ... (67(. Ия, бұл көрсеткіш лаңкестік
қауіпінің Ресей Федерациясы үшін әлі де ұзақ ... бойы ... ... ... болып қалады деп тұжырымдауға себепші бола алады.
Сонымен, осы ... ... ... ... ... лаңкестік
себебі: елдегі ұлттық жағдайдың күрт ушығуынан пайда болған Шешенстандағы
сепаратистік ... жеке ... құру ... ... Басқаша
сөзбен айтқанда, Ресей Федерациясындағы лаңкестік негізінен шешен ұлтының
Ресей ... ... ... ... ... ... ... қатысты ойымызды түйіндей келе, Ресей Федерациясы ... бола ... ... ... ... ... мүмкіндігі жоғары
болғандығы айқын. Адамзат тарихында болған барлық ... ... рим ... (68(, араб ... осман ( 69(, француз ( 70(,
австро(венгриялық ( 71( және т.б. көптеген ... ... ... ... Бұл ... ... дамуының заңдылығы болып
табылатынды. Кеңес Империясы да осы ... 1991 жылы ... ... ... яғни ... ... әлі де саяси картада орнын алып
отыр.
Шешенстан ... ... ... ... ... ... нәтижесінде, Ресейге мәжбүрлі түрде қосылды. 19 ғасыр басында
бұл қажет болды(( Ресейлік ... ... ... ... ... ... бөлінушілікті жою қажеттілігі ... ... ... ... ... ... ... бүгінде
бұндай мәселе жоқ. Сонымен қатар, Шешенстанда орыс халқы өте аз (3,7 пайыз)
, бұл (( моноұлтты республика (95,5 ... ... ... ... ... дін, тіл, мәдениет және өмір сүру дәстүрлері жағынан ... ... тағы бар. ... бір ... ... тұруы бұл тұрғыдан
алғанда орынсыз. Мемлекет бір ... ... ... ... ғана
тұрақты бола алады. Жүйе қаншалықты түрлі ... ... ... ... Бұл ... жүйелерге тән сипат, ал мемлекет ... ... ... ... ... лаң салушы, ал басқаға еркіндік үшін күрескер»
деген жалпыға белгілі мәлімдеме де осы тұрғыда біршама ... ... егер ... ... ... ... ... ыдырау қауіпі де туындайды. Сондай(ақ, Ресей Федерациясы
Солтүстік Кавказ ... ... ... деп ... ... ... бөлінуіне ешуақытта барғысы келмейді. Шешенстан Ресейден бөлінген
күннің өзінде де онда бейбітшілік орнап, Ресей ... ... ... ... деп ... айта да ... ... Ресей
Федерациясына Республикадағы жағдайды тұрақтандырып, ол жақта демократиялық
құндылықтарды үгіттеп, жергілікті ... сана ... әсер етуі ... ... ... ... ішкі ... ауыздықтауға бағытталған
нақты күрес әрекеттеріне баруы көкейкесті шаралардың бірі болып отыр.
Әрине, бұл ... ... ... ... ... болады.
Бірақ, Ресей Федерациясы Шешенстанның бөлінуіне жол бермесі ... ... ... лаңкестік Ресейде 1991 жылы бірінші Шешен
соғысынан кейін екпін алды және ... ... ... «Кавказдық
нышандарға» ие деп жоғарыда атап өттік, ... ... ... ... ... да ... ... да ақиқат. Осылайша, дәл
ультра (тым) ... 2009 жылы 25 ... ... ... сериясына жауапкершілік алды: 3 өлім, автобус аялдамасындағы
жарылыс, петербургтік метрода бомба муляжін орнату, ... ... ... ... ... ... ... террорды өз талаптарын күшейту, «ақ
нәсілді жауларды» қорқыту және биліктің беделін түсіру (дискредитация) үшін
қолданады. Сондай-ақ, ... ... ... ... «словяндық емес келбеттегі» адамдарға ғана емес, мемлекеттік
мекемелер—милиция учаскесіне, әскери коммисариаттарға, т.б. да ... деп ... 2009 ... ... айларында құқық қорғау
органдарының мағұлматтары ... ... ... ... ... ... орын ... «Сова» орталығының директор
орынбасары Галина Кожевникованың пікірінше, ... ... жаңа ... ... ... ... мен ... өтіп жатқандығының
көрінісі (72(.
Ресейдегі қазіргі кездегі лаңкестікті ... үшін ... деп ... ... қанат жайғанына да тоқталу керек. Бұл
қылмыс «лаңкестікке» жарылыстар ұйымдастыру, адамдарды тұтқындыққа алу,
қорқыту және ... жою ... ... ... ... өте ұқсас
(3. 43 б.].
Осы іс-әрекеттердің саяси мотиві болмағандығынан ... ... ... ... қырынан, іс жүзінде сондай ... ... ... үшін ... ... ... ... ұғым да
ұсынылған болатын. Дәл осы құбылысқа Ресей 1992-1994 жылдары тап болды. ... ... ... ... В.В. Витюк оны «экономикалық
лаңкестік» деп атайды. Мәселен, 1995 жылы 9 ай ... ... ... ... шаруашылық өртеніп, 469 кәсіпкер өлтіріліп, ... ... бұл түрі ... ... ... аса үлкен
қылмыстық ұқсастықтарға ие. Яғни, екеуінің де ... ... ... ... ... ... ... атмосферасы
орнатылады, қоғамдық ерік ... ... және ... ... наразылық күшейеді, қоғамның демократиялық ... ... ... ... ... істеуі қиындай түседі
(73(.
Сондықтан, Ресейге ... ... ... өте ... көңіл бөлу керек.
Соның ішінде лаңкестікке ел ... орын ... және ... ... ... ... сол факторларға байланысты күрес әрекеттеріне
баруы тиіс.
Қазіргі кезде Ресейде лаңкестіктің пайда ... және ... ... саяси, экономикалық, әлеуметтік, идеологиялық, этноұлттық және
құқықтық факторлар ... ... ... ... ... ... ... болып табылады. Оларға:
Ресейдің біртұтастығын бұзу мен ... ... ... ... ... ... талпыныстары; партиялардың,
қозғалыстардың, бірлестіктердің саяси күрестерінің өткірленуі, өркениетті
саяси күрес тәжірибесінің жоқтығы; ... ... ... ... ... ... тиімділігінің жеткіліксіздігі; билік органдарының
барлық деңгейлерде ... ... ... және ... ... ... қақтығыссыз дамуын қамтамасыз ету
бойынша ... ... ... ... құрылымының
қателіктері, олардың уақытылы жөнделмеуі, ұлттық саясаттың жаңа ... ... ... ... ... реформалардың тиімсіздігі; Ресейдің
саяси жүйесіне шетелден лаңкестік әдістер арқылы қысым жасауы (бүкіл әлемде
демократияны дамыту сияқты бүркемелі ұрандармен Америка ... ... ... ие ... қол ... саясаты) және т.б..
Бұл факторлар Ресей Федерациясының қазіргі кезде лаңкестікпен бетпе бет
қақтығысуына әсер ететіндердің ... ... ... Олар ... ... дамығандығын көрсетеді. Мұнда осы қауіптің ... ... ... ... ... ... ... күресетін жүйесінің
қаншалықты артта қалғандығы мен ... ... ... ... ... ... қабілетті халықтың үлкен бөлігінің
айқын және жасырын жұмыссыздығы; экономиканың ... ... ... ... ... көмекке ие болуы және т.с.с.
Бұл жерден Ресейдің қауіпсіздігіне экономикалық жағдайы да әсер ететінін
көруге болады. ... ... ... ... да ... және ел ... тыс ... де сәтті қаржыландырылып отыр.
Лаңкестіктің елде пайда болып, дамуына бірқатар әлеуметтік факторлар да
әсер етеді. Мәселен, қоғамның ... ... ... ... топтар мен таптардың болуы); халықта әлеуметік ... ... ... ... ... ... өмір
ұзақтығының қысқаруы т.б.; қылмыстарыдың көбеюі; діни, моральды, патриоттық
қасиеттердің, ... ... ... ... ішінде құқықтық
деңгейінің төмендеуі; бұқаралық ақпарат құралдарымен ... кең ... ... көпұлтты мемлекет болғандықтан, мұнда ... да ... елде орын ... өз үлесін тигізеді: ұлтаралық
қатынастардың ушығуы ... ... пен ... ... ... діни ... ... түрлі ұлттық топтардың экономикалық,
әлеуметтік(саяси, мәдени орындарының теңсіздігі; ұлттық өмір сүруі мен
дамуын ... ... ... қабылданатын өткір
экономикалық, әлеуметтік, саяси және басқа да мәселелердің шешімдерінің ... ... ... қарсы әрекеттерге баруға итермелейтін
радикалды, экстремистік ұлтшыл ... ... ... халықтың көпұлтты құрамы бола ... ... ... билік үшін күресте ұлтшыл саясаты.
Бұл факторлар қазіргі Ресейдегі лаңкестік мәселесінің ушығуына барабар
әсер етеді. Ұлтаралық қатынастарды реттеу, ... ... ... ... ұлттық жағдайды тұрақтандыру керектілігін айқындайды.
Жоғарыдағы факторлармен қатар, келесідей құқықтық факторлар да бар:
халықтың, саяси партиялар, ... ... ... ... төмен құқықтық сауаттылығы; “лаңкестік”, “лаңкестік
әрекет”, “лаңкестік ұйым” сияқты және ... да ... ... нақты
және бірдей ұғымының болмауы; лаңкестікке қарсы ... ... ... тиіс ... ... ... және ... заңнамалардың
нақты нормаларында көрініс табатын қауіп(қатерлерді ескерту мен ... ... ... механизмнің мемлекетте болмауы; процессуалды заңнаманың
тиімсіздігі және ... ... ... ... және ... ... болмауы тек қылмыскерлер ғана емес, қарапайым азаматтардың құқық
қорғау органдарының әлсіз деген тұжырымдама ... ... ... қатар оның халық қауіпсіздігін қамтамасыз ете алмауы; қоғамдық
ұйымдар қызметін мемлекет ішінде реттеудің жеткіліксіз болуы, ... ... ... ... ... ... жұмысын тоқтату
немесе тиым салу бойынша шаралардың уақытылы жүргізілмеуі де лаңкестіктің
тез таралуына септігін тигізеді.
Ресей ... ... ... ... ... адамдардың ой-
өрісімен тығыз байланысты идеологиялық факторлардың бірқатарына тоқталсақ,
оларға: ... ... ... ... ... ... ... нигилизм, антипатриотизм, ұлттық тарихи және ... ... ... орнығуы; БАҚ(та басқа ... ... пен ... ... ... ... ... элитаның ұлтшыл насихаты; халық арасында, соның ішінде
жастар мен жас өспірімдер арасында ... ... ... тиімді тәрбие
жүйесінің жоқтығы.
Лаңкестік әрекеттерді жүзеге асыру ... ... ... ... ... құрылды, сонымен қатар ... ... жету ... ... ... ақтайтын
және олардың қажеттілігін растайтын экстремистік идеология қалыптасты.
Лаңкестіктің ... ... ... ішкі және ... ... факторларға: ресейлік қоғамның жағдайы; үлкен көлемде жиналып
қалған саяси, ... ... ... ... ... үшін ... ... аймақтардың мемлекеттік(құқықтық мәртебесінің заңсыз
формаларға өзгеруі, демократиялық реформалар жүргізу кезіндегі кемшіліктер
мен қайшылықтар; ... ... ... ... ... ... ... этносаралық және дінаралық алауыздықтар мен қақтығыстардың
болуы; экстремистік ... ... ... ... ... идиологияларының таралуы; әлеуметтік
экстремизмнің күшеюі; қоғамдық санада идеологиялық қарама(қайшылықтардың
болуы; қоғамдық ... ... ... ... ... өсуі; сепаратизмнің бірқатар ошақтарының құрылуы.
Сыртқы факторларға: Ресейге бірқатар шетелдік мемлекеттердің геосаяси
мүдделерінің пайда ... ... ... жаһандану үрдісінің жағымсыз
әсерлері; әлемдік аймақтардың ... ... ... ... қозғалыстардың көбейіп, саяси жетілмеген ортада
оның жойқын мақсаттарда қолданылу мүмкіндігі; ... ... ... ... ... ... салаларынан ығыстыруға талпынуы;
кейбір шетелдік күштерді ... ... т.б.) және ... ... ... территорияға тасымалдануы; бірқатар шетелдік
ұлтшыл(экстремистік және ... ... ... ... ... ... лаңкестіктің өсуіне бірқатар қоғамдық қатынастар
салаларында, соның ішінде антитеррористік әрекеттердегі ... ... ... ... күрес саласындағы тиімді мемлекеттік
басқарудың жеткіліксіздігі; заңдылық режимінің ... ... кең ... құқық қорғау қызметінің қажетті деңгейде
дамымауы,оның құрылымдарында кездесетін жемқорлық; ... ... ... заттардың көбейіп кетуі; ... ... ... ... ... ... ... ішкі және сыртқы
миграция; зорлық(зомбылықтың БАҚ(пен, соның ішінде теледидардан ... [3. ... ... мен олардың туындауы мен дамуына ықпал етуші
факторлардың ... ... ... ... ... және ... ... маңызды элементтерінің бірі болып қала
береді деген тұжырымдама жасауға болады.
Қазіргі ... ... ... мен оның ... ... ... ... лаңкестердің ... ... мен ... ... ... ... масштабты
лаңкестік акциялар ұйымдастыруы нәтижесінде көтеріледі; лаңкестердің өз
территорияларында және шет ... ... ... өткізіледі;
жалданушы лаңкестер мен өлімшілер кең қолданылады; олар өте қауіпті күрес
тәсілдерін қолданады деген болжамдар жасауға ... ... ... ... ... осы ... ... лаңкестіктің елде
таралып, дамуына жол бермеуге улкен барабар әсерін тигізер еді.
1.3.Ресейдегі лаңкестікпен күрес проблемасының құқықтық негіздері
Осы ғасырда ... ... ... ... әлем ... бүкіл әлемдік қауіпсіздікке айтарлықтай үлкен қауіп ретінде танылып,
өзінің таралуы жағынан ... ... ... Ал бұл жәйт ... ... ... мен заң шығарушы органдарының алдына бұл
мәселемен күресудің ... ... ... мен ... ... тұрудың
жалпы мемлекеттік жүйесін құру жолдарын іздестірудің маңыздылығын
көрсетеді.
Ресей ... ... ... ... ... ... бойынша
лаңкестік актіні ескерту, анықтау, жолын кесу, ашу, тергеу, оның ... және жою; ... ... Ресей Қарулы Күштерінің әскери
қызметкерлерінің, мемлекеттік билік федералды ... ... ... мемлекеттік билік органдарының ... ... ... құзыреттерін бекіту бойынша үлкен құқықтық
негіз бар.
Қазіргі ... ... ... ... ... ең ... ... басты құжаты Ресей Федерациясының конституциясын жатқызылады. Ресейдің
негізгі заңы ... ... тұру ... тікелей реттемейді,
дегенмен адам мен азаматтың құқықтары мен ... ... ... (1 ... 2,6 ... 2 ... мемлекеттік билік
пен жергілікті өзін-өзі басқару органдарының құзыреттерінің ... ... ... ... тұру ... ... асырған кезде олардың
міндеттерін, функцияларын алдын ала анықтайды (4-8 тараулар) (6(.
Лаңкестікпен күрес жүйесін реттейтін ... ... ... ... 2006 ... 6 ... ... “Лаңкестікке қарсы тұру
туралы”[5] Федералды заң. ... ... ... ... ең маңызды және басты құжат болып табылады. Сондықтан бұл
заңға толығырақ ... ... ... заң ... ... бойы ... лаңкестікпен күрес саясатының ... ... ... ... ... ... келе ... заңды ауыстырды.
Алдыңғы және жаңа заңнын айырмашылықтарына келсек, алғашқы заң лаңкестік
акцияларды қиюға (пресечение) бағдарланса, жаңа заң лаңкестік қай ... да оны ... ... ... лаңкестік қауіпке қарсы
тұрудың нақты қағидалары, түсініктері және ұйымдастырушылық ... ... ... ... ... ... ... көрсетілген.
Ол бойынша Ресей Федерациясында аталмыш қауіпке қарсы тұру келесідей
қағидалар ... ... ... Адам және ... ... ... мен бостандықтарын қамтамасыз
ету және қорғау;
2. Заңдылық;
3. Лаңкестік қауіпіне ұшырайтын тұлғалардың құқықтары мен ... ... ... ... ... үшін ... ... Лаңкестікке қарсы тұру мақсатында саяси, ақпараттық-насихаттық,
әлеуметтік-экономикалық, құқықтық, ... және де ... ... ... ... және ... Лаңкестікке қарсы тұруда мемлекеттің қоғамдық және ... ... және ... да ... азаматтармен
ынтымақтасуы;
7. Лаңкестікті ескерту іс-шаралары басымдылығы;
8. Контртеррористік операцияларды жүргізу кезінде тартылған күштер мен
құралдарды пайдаланудың дара ... Оған ... тұру ... ... және ... ... ... Онымен күрестің тактикасы, техникалық әдістері, арнайы құралдары
жайлы мәліметтердің және оған ... ... ... Лаң ... ... ... ... болдырмау;
12. Лаңкестік көріністердің салдарын азайту және жою;
13. ... ... тұру ... ... ... ... болуы.
Осы жоғарыдағы қағидалар осы қауіппен күресті дұрыс бағыттау мен
бағдарлау үшін, оны ... ел мен ... ... ... мақсатында осы заңда орын алғандығы айқын көрініп тұр.
Құжат лаңкестік актілерді ескерту бойынша операцияларды Қарулы күштерді,
әскери қару-жарақтарды қолдану ... ... ... және суда, мемлекет
территориясы және одан тыс жерлерде жүргізуді қарастырады. Қатаң ... ... ... басқа іс-шаралар таусылғанда және лаң салушылар
басып алған әуе не теңіз аппараттары нәтижесінде көптеген ... ... ... ... не ... экологиялық апатқа әкеліп соқтыруы мүмкін
қиратқыш терактілерді ұйымдастыру үшін қолданылады деген толық сенім ... ... атып ... кемелерді суға кетіруге рұқсат беріледі.
Заңда жүзеге асырылуы кезіндегі контртеррористік операцияның құқықтық
режимі жазылған. Соның ... осы ... ... ... ... де ... Арнайы қызметкерлер телефондарды тыңдап,
электрондық байланыс пен хат ... ... ... ... ... ... ал кей ... тіпті, азаматтардың жеке
автокөліктерін де қолдануға, қауіпті өндірістерді тоқтатуға, ... ... ... ... ... бар. ... осылайша
қолданумен байланысты шығындарды өтеу де қарастырылған.
Заң контртеррористік операцияларды кім басқарып, ол үшін кім ... ... ... да ... ... Осы ... бірге РФ
Президентінің үкімімен осы ... ... ... ... ... органды құру қажеттілігі ешкімде күмән тудырмайды.
Бесландық мектепте орын алған ... ... ... ... ... кім ... Осы сұраққа жауап беруге, тіпті, сот қиналды.
Бірінші ... ... ... ... ... ... жою операциялары да сәтсіздікке ұшырап, 78 адам көз ... Ол ... ... ... ... басшылық етіп, нәтижесінде тек
қана жоғалтуларға тап болды.
Президент ... осы ... ... ... Енді ... ... ... Федералды Қауіпсіздік ... ... ... ... ... ... ... болатын болды (5(. 2006
жылдың 6 наурыздағы № 35-ФЗ “Лаңкестікке қарсы тұру туралы” Федералды заң ... ... ... 2001 жылдың 7 тамызындағы № 115-ФЗ “Қылмыстық ... ... ... және ... ... ... тұру
туралы” Федералды заңы (өзгертулер, ... ... ... ... [7]; 2001 жыл, 30 желтоқсандағы № 195-ФЗ Ресей ... ... ... ... кодексі [8]; 1995 жылдың 3
сәуіріндегі № 40-ФЗ ... ... ... ... ... заңы
[9]; 1997 жылы 6 ақпанда қабылданған № 27-ФЗ ... ... ... ... ішкі ... ... ... заң [10]; 1995
жылы 12 тамызда № 145-ФЗ «Оперативті іздеу қызметі ... ... ... ... мен ... соң, 01.01.2010 күшіне енген)
[11]; Ресей Федерациясының 1992 жылы 5 ... ...... ... заңы [12], 1996 жылы 13 ... ... № 63-
ФЗ Ресей Федерациясының Қылмыстық кодексі [13] бар.
Соңғы жылдары “Лаңкестікке қарсы тұру туралы” Федералды заңды қабылдаған
сәттен бастап Ресей ... ... ... ... ... ... ... және осындай актілерді жасауға ... ... ... ... ... ... Сонымен
бір уақытта лаңкестік актілердің алдын алуға ынталандырушы шара ретінде
қылмыстық жауапкершіліктен ... ... ... актіні болдырмауға
көмектескен жағдайда босату да қарастырылған.
Лаңкестік әрекет ету үшін жауапкершілік ... ... ... адам өмірін қиған немесе басқа да ауыр салдарға алып келген ... енді 25 ... ... бас ... ... немесе өмір бойына
қамалу сияқты жазалар ... ... ... негізін Ресей Федерациясы Президентінің
2006 жылдың 15 ақпанынан қабылданған «Лаңкестікке қарсы тұру ... [16] №116 ... ... ... ... жайындағы
ережемен қоса), 2009 ... 10 ... ... ... №1267 ... ... Президентінің 2006 жылы 15
ақпанындағы №116 «Лаңкестікке қарсы тұру ... ... ... ... ... ... Ресей Федерациясы ... штаб ... осы ... ... ... бойынша
өзгертулер енгізу жөніндегі»[17] Жарлығы, Ресей Федерациясы Президентінің
2003 жылы 17 ... № 680 ... ... ... ... бойынша Шанхай конвенциясының орындалуына жауапты Ресей
Федерациясының құзыретті орталық органдары жайлы»[18] жарлығы т.б. ... ... да ... ... ... ... ... қатысты бірқатар
қаулылар қабылдаған. Мәселен, ... ... ... 2007 ... 6
маусымындағы №352 «Лаңкестікке қарсы тұру туралы ... ... ... ... ... (әуе ... лаңкестік акт қауіпін жою
немесе осындай лаңкестік актілердің жолын кесу үшін Ресей ... ... ... техника мен қаруды қолдануы туралы Ережесімен;
ішкі ... ... ... ... ... ... ... және ұлттық теңіз кеме жүзі қауіпсіздігін, соның ішінде
жерасты ортада ... акт ... жою, ... қатар лаңкестік
актілердің жолын кесу үшін Ресей Федерациясының Қарулы күштерінің ... мен ... ... ... ... ... жүргізуге қатысқанда Ресей Федерациясының Қарулы күштерінің
әскери техника мен қаруды қолдануы туралы ... ... ... ... ... 2007 ... 12 ... № 6 «Лаңкестік акт
нәтижесінде зардап шеккен және ... ... ... ... әлеуметтік реабилитациясын жүзеге асыру ережелерін ... ... ... ... ... 2008 жылы 13 қазанда
қабылданған ... ... ... Резервтік қорынан төтенше
жағдайлардың алдын алу мен ... ... ... ... ... ... тәртібі туралы[21]» №750 қаулысы; Ресей ... ... ... 22 ... қабылдаған «Лаңкестікпен күрес бойынша ... ... ... ... жүзеге асыруға тартылған
тұлғалардың әлеуметтік қорғалуы шаралары ... №58 ... ... ... 2008 жыл, 21 ақпанда «Лаңкестікпен күрес шараларына
қатысуына байланысты тұлғалардың ... не ... ... ... өтеу туралы»[23] №105 қаулысы; Ресей ... №65 ... ... ... ... аймағы
территориясында контртеррористік операцияларға қатысып, тәртіп пен ... ... ... ... ... федералды органдары мен
әскери қызметкерлеріне қосымша кепілдер мен ... ... ... 9 ... ... қаулысы; 2008 жылдың 4 мамырындағы ... ... №333 ... ... тұру саласындағы, Ресей
Федерациясы Үкіметі ... ... ... ... ... құзыреттері туралы»[25] қаулысы; Ресей Федерациясы ... ... ... ... ... мен ... ... құрылдарын қолданумен байланысты шығындарды өтеу
туралы»[26] 2008 ... № 278 ... ... ... ... ... күрес шараларына қатысқан тұлғаға ... ... ... өтеу ... 2008 жылы 11 ... және ... ... 2006 жылғы 11 ... ... ... үшін ... ... ... қаржыландыру көздері туралы»[28]
№662 қаулылары лаңкестікпен күрес негізін құрап отыр.
Ресей Федерациясы әлемдік қауымдастықтың мүшесі бола ... осы ... ... ... Ол ратификацияланған антитеррористік
халықаралық құқықтық актілер: Еуропа кеңесінің Лаңкестіктің ... ... ... [32]; ... ... ... ... жөніндегі
халықаралық конвенция [33]; Лаңкестікті қаржыландырумен күрес жөніндегі
халықаралық конвнция [34]; ... ... ... ... ... [35]; Лаңкестіктің жолын қию ... ... [36]; ... ... ... күрес жөніндегі халықаралық
конвенция [37]; ... ... ... табу ... ... туралы конвенция [38]; 2000 жылы 14 желтоқсанда Ресей
Федерациясы 120 ... ... 2004 ... 26 ... БҰҰ
Трансұлттық ұйымдастырылған қылмыспен күресу жөніндегі конвенцияны [39]
ратификациялады. Осы конвенцияға ... ... ... ... ... ... ... іздеу салуға және қылмыстық
жауапкершілікке тартуға міндеттенді Лаңкестікпен күрес ... ... ... ... актілермен реттелген. 2003 жылдың 10
қаңтарында Лаңкестік, сепаратизм және ... ... ... ... [40] ... ратификацияланған болатын.
Ресейде ұлттық заңнамалар унификациясы және оның ратификациялаған
халықаралық құқықтық құжаттарымен ... ... ... ... 27 2006 ... 27 шілдесіндегі
№ 153-ФЗ “Еуропа Кеңесінің лаңкестіктің алдын алу туралы ... және ... ... тұру ... ... заңды
қабылдауға байланыты Ресей Федерациясының жеке ... ... ... ... [14] ... заңымен он бес федералды заңдар,
соның ішінде лаңкестікке қарсы тұру туралы негізгі заң ... акт ... ... 2011 жылы 3 ... ““Лаңкестікке қарсы тұру”
туралы Федералды заңға өзгерістер ... ... ... [15] қабылданды. Ол
бойынша азаматты, қоғамды және мемлекетті қорғау барысында лаңкестік
қауіпінің деңгейін ... ... ... ... ... және
т.б. толықтырулар мен өзгертулер орын алды.
Мәселен, ол өзгерістер мен толықтырулар нәтижесінде Ресей Президентінің
құзыреттері де ... ... ... етуші нормаларға сәйкес, Ресей
Президенті лаңкестікке қарсы тұру саласындағы мемлекеттік саясаттың негізгі
бағыттарын анықтайды; ... ... ... өзі ... ... ... федералды органдарының құзыреттерін бекітеді; Ресейге
қарсы немесе Ресейде үнемі тұратын азаматтарына, не ... ... ... қарсы жүзеге асырылып жатқан лаңкестік актілермен күрес ... ... тыс ... ... Федерациясының Қарулы Күштерін
және арнайы бөлімшелерді орнатылған ... ... ... ... ... елде келесідей актілерді ратификациялау үшін ішкі
мемлекеттік рәсімдердің ... ... ... ... ... жатыр:
1978 жылғы “Жеке тұлғалардың қару иемдену мен сақтауын қадағалау туралы
еуропалық конвенция” [41] ... оған 1999 жылы қол ... және ... ... ... ... ... мен қылмыстық әрекеттерден
түскен табыстарды анықтау және тәркілеу туралы” Конвенциясы [42] ... 26 қол ... ... ... ... да халықаралық құқықтық актілеріне қосылу
бойынша да интенсивті жұмыстар атқарылуда, мысалы, Еуропа Кеңесінің адам
саудасына ... ... ... ... үшін ... жүзеге асырылып
жатыр.
Ресей Федерациясы посткеңестік кеңістікте құрылған Тәуелсіз ... ... ... осы ... ... де лаңкестікпен
күрес саласында ынтымақтасады. ТМД шеңберінде келесі халықаралық құқықтық
актілер қабылданды: “Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы ... ... ... туралы келісім” [43] (1999 жыл, 4 маусым),
“Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы мүше-мемлекеттерінің қылмыстық кірістердің
заңдастырылуы мен лаңкестікті ... ... ... ету ... [44] (2007 жыл, 5 ... ... күресте ішкі істер
министрліктерінің серіктесуі ... ... [45] (2000 жыл, 8 ... ... ... халықаралық құқықтық антитеррористік серіктестігі
ТМД шеңберінде ғана емес, сонымен қатар ... ... ... ... де ... ... ... негізін Шанхай
Ынтымақтастық Ұйымының Аймақтық Антитеррористік Құрылымы да құрайды. 2004
жылы 17 ... ААТҚ ... ... ... БҰҰ-ң мемлекеттер
арасындағы серіктестік лаңкестік, экстремизм, сепаратизммен күресуде
маңыздылығын мойындап, ... ... ... пен ... нұқсан
келтіретіндігіне қосылып, осы ұйымның халықаралық бейбітшілік ... ... мен ... ... ... ... ... құжаттары: 2008 жыл 23
қазандағы ШЫҰ мүше мемлекеттері үкіметтерінің арасындағы ... ... ... ... ... ... жөнінде
келісімшарт [46]; 2008 жыл 29 тамыз ШЫҰ мүше ... ... ... ... жөніндегі бірлескен коммюнике [47];
2008 жыл 29 тамыз ШЫҰ мүше мемлекеттер басшыларының ... ... жыл 25 ... ШЫҰ мүше ... ... ... оқулардың
бірлесе ұйымдастырылуы тәртібі мен оларды өткізу туралы келісім [48]; 2007
жыл 17 тамыз Бішкек ... [49]; 2006 жыл 2 ... ШЫҰ ... ... құқықтық қамсыздандырылуы келісімі [50]; 2006 жылғы
«ШЫҰ мүше мемлекеттер ... ... ... ... ... [51]; 2005 жылғы ШЫҰ мүше мемлекеттердің лаңкестік,
экстремизм, сепаратизммен күресудегі мемлекеттердің серіктесу ... ... ... тұру ... ... ... ерекше орынды
“концептуалды-стратегиялық», «бағдарламалық құжаттар» — “мемлекетте ресми
түрде қабылданған көзқарастар ... ... ... ... стратегиялар, концепциялар, доктриналар иеленеді:
– Ресей Федерациясының 2020 ... ... ... ... ... Федерациясында Лаңкестікке қарсы тұру туралы концепциясы;
– Ресей Федерациясының Әскери ... ... ... Ресей Федерациясының Ұлттық қауіпсіздік стратегиясы
[29] мемлекеттік және қоғамдық қауіпсіздік саласында ұлттық ... ... ... ... — Ресей Федерациясының конституциялық құрылым
негіздерін зорлықпен өзгертуге, мемлекеттік билік ... ... ... ... болуға, әскери және өнеркәсіп объектілерін жоюға,
қоғам тіршілігін қамсыздандырып ... ... мен ... ... ... ... ... заттар немесе ядролық,
химиялық қарулар қолданып халықты қорқытуға бағытталған лаңкестік ұйымдар,
топтастықтар және жеке тұлғалар болып табылады (56(.
2009 ... 5 ... ... ... Федерациясында Лаңкестікке қарсы
тұру концепциясы былайша айтқанда, «Лаңкестікке қарсы тұру ... ... ... ... ... ... РФ ... Дмитрий
Медведевпен бекітіліп, оның астында РФ Қауіпсіздік кеңесінің ... ... пен ФҚҚ ... ... Бортниковтың қолдары тұр.
Негізінен бұл құжат жүйелі антитеррористік саясаттың қағидаларын дамытады.
Александр Бортниковтың ... ... ... ... ... ... қоғамның және мемлекеттің қауіпсіздігін қамтамасыз
ету саласындағы мемлекеттік ... ... ... ... лаңкестік акт орын алған жағдайда мемлекеттік ... ... ... және ... штабтар қалайша
бірлесіп әрекет қылулары керектігі көрсетілген. Тасол Бесландағы оқиғаны
алатын ... ... ... ... ... да, олар ... кезде болып, бұл түрлі деңгейдегі билік құрылымдар әрекеттерінің
келісілмегендігіне алып келеді. Осындайды болдырмау ... ең ... ... ... ... ... ... өкілеттіктерді бөлісу және ең
соңғысы түрлі мемлекеттік құрылымдар өз жауапкершіліктерін ... ... ... ... дейін жеткізу қажет. Концепцияда лаңкестіктен
сақтандыру шараларының басымдылықтары анық түрде ... ... ... мемлекеттік билік органдарымен азаматтық қоғам институттарының бір
қатарда қатысуы қарастырылған.
Концепция Ресей Федерациясында ... ... тұру ... ... қағидаларды, мақсаттарды, міндеттерді және алдағы даму
бағыттарын анықтайды. Осы конвенцияда ... ... ... ... атап ... ... актілердің және одан зардап шеккендердің көбеюі;
2. Лаңкестік географиясының кеңеюі, лаңкестік ... ... ... ... ... ... факторларды
қолдануы;
3. Лаңкестіктің пайда болуы мен таралуына әсер ететін түрлі ішкі ... ... ... ... және ... да ... ... күшеюі;
4. Лаңкестіктің ұйымдастырушылық деңгейінің көтерілуі және дамыған
инфрақұрылымға ие ірі лаңкестік ... ... ... ... соның ішінде трансұлттық қылмыспен
байланысының күшеюі
6. Лаңкестік ... ... ... ... лаң ... ... ... Лаң салушылардың жаппай қыру қаруларын иемденуге ұмтылулары;
8. Лаң салушылықтың зардаптарын көбейту және неғұрлым ... ... ... іс- әрекетте қолданылып жүрген ама-тәлідерді
жетілдіріп, жана әдістер ойлап табу;
9. Оны мемлекеттің ішкі істеріне ... жол ... ... ... ... Ресей Федерациясында лаңкестікке қарсы тұрудағы басты
мақсаты—тұлғаны, қоғамды және мемлекетті лаңкестік актілер мен ... ... ... ... ... сәйкес Оған қарсы тұрудағы басты міндеттер:
1. Лаңкестіктің туындауы мен дамуына әсер ететін ... мен ... ... ... ... мен басқа да ... ... ... ... мен ... ... ... ескерту,
бұлтартпау (пресечение).
3. Лаңкестікке барған субьектілерді Ресей ... ... ... ... ... анықтау, ескерту және жол бермеуге арналған күш пен
құралдарды ... ... ... ... ... болу ... Азаматтардың және лаң салушылардың потенциалды объектілерін қорғау,
соның ішінде аса маңызды инфрақұрылымдар мен тіршілікті қамтамасыз ету
объектілерін, ... ... ... ... ... ... ... идеологияның таралуына жол бермеу және антитеррористік іс-
шаралардың ақпараттық-насихаттық қамтамасыз ету жағынан іс-әрекеттерді
белсендіру ... ... ... ... доктринасы — Ресейдің негізгі сыртқы
әскери қауіптеріне лаңкестікті, ал ішкі ... ... ... ... ... Ресей Федерациясының бірлігі мен территориялық
біртұтастығын бұзу, мемлекеттік билік органдарының, маңызды ... ... ... ... ... жұмыс істеуінің
ұйымдастырушылығының жойылуын жатқызады.
Доктринада негізігі қауіптер қатарына заңсыз қарулы ... ... және ... ... ... ... мен ... территориясындағы іс әрекеттерін де жатқызады. Федералды
антитеррористік заңнамаға сәйкес, Қарулы күштер мен ... да ... ... ... ... ... күрес болып табылады [31].
Бүгінде лаңкестікпен күреске қатысты 300-ге жуық нормативтік актілер
қызмет ... ... ... ... ... жөніндегі заңнама
жүйесіз болып табылады, соның салдарынан оның ... ... ... емес және бірі келесісімен қарама-қайшылыққа ұшырайды.
Аталған заңдар Ресей Федерациясында лаңкестікпен күрестің құқықтық ... ... ... осы ... ... ... ... биліктің федералды органдарының, Ресей Федерациясының
субъектілерінің ... ... ... ... бірлестіктердің,
ұйымдардың, лауазымды тұлғалардың және жеке ... ... ... анықтайды, сонымен қатар, экстремистік көріністермен ... ... ... ... жүзеге асырумен байланысты
азаматтардың құқықтары, міндеттері мен ... ... ... ... база кең екенін көріп отырмыз.
Көптеген заңдар, конвенциялар, ... ... ... ... ... өте үлкен, әрі қатерлі қауіп болған соң онымен күреске көп
қаржы және күш жұмсау керек. ... ... ... мен ... ... де ... рөл ойнайды. Ал осындай құқықтық негізді
жүйелеу өте қиын.
Ресей өзінің ... ... ... ... ... де сүйенеді. Лаңкестік сияқты ұлт, шекара, халық таңдамайтын
мәселе қазіргі уақытта қанатын кең ... ... ... ... одан он ... адамдар көз жұмып, ... ... ... ... ... ... ... ұлттық заңнамамен бір уақытта
халықаралық құқықтық актілерді де ... алып жүру ... деп ... ... ... қана ... ... бүкіл ғаламшардағы
лаңкестікті ауыздықтауға халықаралық деңгейдегі серіктестік арқылы,
халықаралық ... ... ... ... керек.
ІІ ТАРАУ. ҚАЗІРГІ РЕСЕЙДІҢ ЛАҢКЕСТІКПЕН КҮРЕС ПРОБЛЕМАЛАРЫ ЖӘНЕ ШЕШІЛУ
ЖОЛЫНДАҒЫ БАСЫМДЫЛЫҚТАРЫ
2.1. Ресей Федерациясының қалыптасқан лаңкестікпен ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік
лаңкестікке қарсы тұру жүйесі қалыптасты. Ол ұйымдасқан құрылымдар
жиынтығы ... ... Ал ол ... ... ... және
заңдардың негізінде шығарылған нормативтік-құқықтық актілерге ... ... ... ... ... ... тұрады, олармен
күреседі, лаңкестік қауіптердің алдын алу ... ... ... ... ... анықтау, ескерту және болдырмауға әрекет етіп,
олардың салдарынан болуы мүмкін ... ... және ... көріністерімен күресудің формалары мен әдіс-тәсілдері
лаңкестіктің күрделі әлеуметтік-саяси және ... ... ... ... ... ... федералды органдары, Ресей
Федерациясы субъектілерінің атқарушы билік органдары, жергілікті өзін өзі
басқару ... ... ... мен ... ... ... Конституциясына және федералды заңнамаға сәйкес,
Ресей Федерациясының Президенті лаңкестікке ... тұру ... ... негізгі бағыттарын анықтайды, лаңкестікпен күресетін
атқарушы биліктің федералды органдарының ... ... ... ... ... ... ... үшін Ресей Федерациясының
территориясынан тыс жерлерде Ресей ... ... ... ... ... қолдану туралы шешім қабылдайды.
Ресей Федерациясының Федералды Жиналысы лаңкестікпен күрестің заңнамалық
негізін федералды деңгейде қалыптастырады.
Ресей Федерациясының Үкіметі лаңкестікпен ... ... ... ... ... ... белгілеп, лаңкестікті ескерту,
оның зардаптарын азайту және жою бойынша ... ... және ... ... күштермен, құралдармен және ресурстармен атқарушы биліктің
федералды органдарын, Ресей ... ... ... ... ... ... ... өзін-өзі басқару
органдарын қамтамасыз етуді ұйымдастарады.
Атқарушы ... ... ... өз ... ... ... ... жүзеге асырады.
Ресей Федерациясының субъектілерінің атқарушы билік органдары ... ... ... органдары өз құзырларының шеңберінде Ресей
Федерациясының субъектісінің территориясында ... ... алу ... ... ... ... мен ... бағытталған әрекеттерді
ұйымдстырады (97(.
Атқарушы ... ... ... Ресей ... ... ... ... ... РФ ... ... билік органдарымен,
жергілікті өзін(өзі ... ... ... ... ... ... бірлестіктер мен ұйымдардың өзара әрекеттесуі Ұлттық
антитеррористік комитет атқарады.
Лаңкестік профилактикасы бойынша және оның ... ... ... РФ субъектілерінде Территориалды атқарушы билік органдарының, РФ
субъектілерінің ... ... ... және ... ... органдарының әрекеттерін РФ субъектілерінің антитеррористік
комиссиялары жүзеге асырады.
Атқарушы ... ... ... және ... лаңкестікпен күрес
бойынша территориалдық ... ... мен ... ... ... сонымен қатар контртеррористік операцияларды басқару үшін
ҰАК құрамында ... ... ... ал РФ ... ... ... үшін РФ ... оперативті
штабтары құрылды.
Шетелдегі ресейлік азаматтар мен мекемелерге, соның ішінде ... және ... ... ... ... ... ... үшін, лаңкестік актілер қатерлері бойынша әрекеттер ұйымдастырып және
өткізу үшін дипломатиялық өкілдіктер тұсында дағдарыстық штабтар құрылады.
Заңнамаға сәйкес жаңа ... ... ... жағдайда лаңкестікке
қарсы тұру бойынша басқа да құрылымдар құрылуы ... ... ... ... тұру жүйесі тиімді болуы үшін
кәсіпорындардың, мекемелердің, сонымен қатар ... ... және ... қоғамның басқа да институттарының ұдайы және
белсенді түрде лаңкестікке қарсы тұруға қатысуы мен ... ... жүйе ... ... ... ... ... Федерациясы жоғарыда айтылған жүйеге ... ... Кез ... жүйе ... байланысты элементтерден
тұратын күрделі механизм. Ол дұрыс жұмыс істеуі үшін әрбір элементінің
ортақ мақсатқа жету ... өз ... ... ... Осы ... күрес жүйесінің де әр субъектісінің өз міндеттері бар. Осы
жүйе қалайша ... ... ... үшін, оларға жүктелген негізгі
міндеттерге тоқталу қажет.
Федералды қауіпсіздік қызметі лаңкестік әрекеттердің жолын кесу ... ... ... күресті лаңкестік сипаттағы қылмыстарды,
сонымен қатар халықаралық лаңкестік ... ... ... және жолын
кесу арқылы жүзеге асыратын негізгі субъект. Қылмыстық(процессуалды
заңнамаға сәйкес, осындай ... ... ... ... ала тергейді.
Төмендегідей міндеттерді атқарады:
1. Лаңкестік топтар мен жеке лаңкестерді анықтау;
2. Лаңкестік топтар мен жеке ... ... ... ... ... құрылымдар мен бандалық құрылымдарды қарусыздандыру,
әрекеттрерін тоқтату;
4. Заңсыз құрылымдар басшыларын анықтап, олардың әрекеттерін тоқтатып,
қамауға алу;
5. Заңсыз әскери ... ... ... ... ... ... ұйымдар іс(әрекеттерін қамтамасыз ететін жасырын
кәсіпорындарды анықтап жою;
7. ... ... мен ... ... қару(жарақ керуендерін,
материалды, техникалық, қаржылық қажеттіліктерді тоқтатып, жою;
8. Өз ... ... ... ... объектілерді
қорғауға қатысу;
9. Лаңкестермен тұтқындыққа алынған ... ... ... ... РФ ... ... органдарының
ғимараттарын, Ресей территориясындағы шетелдік дипломатиялық ... ... ... және халықаралық ұйымдар
өкілдіктерін босату;
11. ... ... ... ... ... ... ... қорғаудағы лауазымды тұлғалардың қауіпсіздігін
қамтамасыз ету;
13. Оперативті ... мен оның ... ... қауіпсіздігін
қамтамасыз ету, лаңкестік ... мен жеке ... ... Қауіпсіздік органдарымен құпиялы түрде серіктес болған ... ... ... ... ... сонымен қатар
лаңкестік сипаттағы қылмыстық істер бойынша ... ... ... қауіпсіздігін қамтамасыз ету [3. 65б.].
Федералды қауіпсіздік қызметінің осы міндеттерді атқаруға бағытталған
әрекеттерін саралайтын болсақ, 2010 жылы 25 ... ... ... ... ФҚҚ ... Ингушетия Республикасында әрекет
ететін «Имарат Кавказ» ... ... ... ... ... Исса ... қолға түсірілді. Осының ... ... ... әмірі» Тазиев Али Мусаевич тұтқындалған болатын. Қазіргі
кезде осы екі лаңкестердің қылмыстық істері тергеу бөлімінде.
Ұлттық антитеррористік комитет ... осы жылы ... ... ... ... шаралары барысында
Махачкала қаласында Ресей Федерациясының орталық бөлігінде өлімші-әйелдерді
қолданатын лаңкестік акт ... ... ... ... алынды. Қауіпсіздік
органдары мен тәртіп сақтау күштерінің белсенді жұмыстары осы топтың нақты
дислокациясын (орналасуын) ... ФҚҚ мен ІІМ ... ... ... ... ... үйлердің біреуінде 15-29 жас
аралығындағы 6 әйелді ұстады . тұтқындалған әйелдердің төртеуі ... ... ... бандиттік құрылым жетекшілерінің жесір
әйелдері, екеуі қару ... үшін ... ... ... ... қатарындағы әйелдер болған. Үйден қару-жарақ,
шахид белбеулері, бет-әлпетті өзгертетін заттар, құқық қорғау ... ... ... ... джихад тіралы діни әдебиет т.б.
табылды. Бұл атқарылған ... елде ... ... өте ... лаңкестік
оқиғалардың алдын алуына өзінің үлкен септігін тигізгендігі анық.
2009 жылдың 19-25 ... ... ... ... ... ... бойынша Ресейдің Федералды
қауіпсіздік қызметі басқармасымен ... ІІМ ... ... ... тобы ... ... ... Изерханов лаңкестік
қызметі пен қамалған орнынан қашқандығы үшін федералды іздеуде ... ... ... ... ... мүшелері өлтірілді.
ФҚҚ міндеттерінің бірі болып табылатын лаңкестіктің ... кесу ... ... бірі 2009 ... 22 ... РФ ІІМ ... Республикасындағы Зейтун ... және ... ... тобы ... ... нәтижесінде жойылды.
ФҚҚ шеңберінде Солтүстік Кавказда және олардың шетелдегі эмиссарларында
әрекет ... ... ... мен ... ... лаңкестік
әрекеттерінің жолын кесуге бағытталан оперативті-іздеу іс-шаралары
нәтижесінде ... ... ... ... ... ... ... (ШИР) Үкіметінің» қызметінің жанданғаны жайлы анық
ақпарат алынады. А.Закаев ... ... ... ... «ШИР
Қарулы күштері» құрылады. А.Явмерзаевке ... ... үшін 2008 жылы ... ... ... ... әскери және діни мүшесі
И.Хадиев кіргізіледі. ... өте ... ... ... 17 ... ІІМ бірге жоспар құрылып, арнайы операция нәтижесінде ... жылы 24 ... РФ ФҚҚ ... Республикасының Назрань қаласында
құқық қорғау органдарына бірнеше шабуыл жасаған Руслан Ужахов ... ... ... шара ... ... ... РФ ФҚҚ мен Дағыстан Республикасының ІІМ –мен Махачкала
қаласының ... ... Омар мен тағы үш ... ... ... ... ... аймақтарда жасалып жатыр. Әрине, барлық
лаңкестіктер қолға ... ... ... ... алды ... жоқ. ... осы ... ФҚҚ өз міндеттерін орындау мақсатында
әрекеттерге барып жатқандығын көріп отырмыз. Сонымен ... ФҚҚ мен ... ... ... ... ... бірге тығыз ықпалдасып,
біршама жетістіктерге жетіп жатқандығы да ... ... тұр ... Федерациясының Ішкі істер министрлігі лаңкестікпен ... ... ... күреседі:
• Антитеррористік сипаттағы профилактикалық кешенді шаралар
ұйымдастырып жүзеге ... ... ... ... ... ... ... қаруларды, жарылғыш заттарды және басқа да
қауіпті құрал(жабдықтардың каналдарын жауып тастау ... ... ... ... ... ... әрекеттесуін
ұйымдастырады;
• Ішкі істер органдарының күшімен лаңкестік сипаттағы қылмыстардың
дайындалуы мен жүзеге ... ... ... ... ... жою;
• Лаңкестік сипаттағы қылмыстарды ескерту бойынша Ішкі ... ... ... ... ... Лаңкестік сипаттағы қылмыс жасаған және ... мен ... ... ... салуды ұйымдастырады;
• Лаңкестік сипаттағы қылмыстармен күрес шаралары жөнінде халықты
және БАҚ(ты хабардар ету [3. ... ... ... ... ... ... ... кейінгі
маңыздылыққа ие. 2011 жылдың 26 ... ... ... ... ... ... органдары мен РФ ІІМ ішкі ... ... ... мүшелері мен басшыларын, олардың көмекшілерін, жалпы
лаңкестерді ... ... ... ... сақталған жасырын қоймаларды
анықтау бойынша арнайы операциялар өткізілді. Осындай ... ... ... ... қарулы құрылымдардың екі мүшесі қоршалынып, әскери
қақтығыс нәтижесінде екеуі де өлтірілді.
24 сауірде СКФО бойынша РФ ІІМ Бас Басқармасының бюро-2 оперативті-іздеу
қызметкерлерімен ... ала ... ... ... ішкі ... бөлімінің
милиция қызметкерлерімен Урус-Мартан ауданының тұрғыны қолға түсірілді. ... ... ... заңсыз қарулы құрылымдарға (ЗҚҚ) азық-түлік пен
мобильді байланыс ... алып ... ... ... ... осы жылы ... Курчалоев ауданының таулы-орманды
жерлерінде оперативті-іздеу шаралары нәтижесінде ЗҚҚ екі ... ... ... Юсеф Мухаммед Аль Эмират (Мауханнад) бандалық топтың жетекшісі
өлтірілді. ... ... ... ... осы ... ... ... қатар, көптеген оқу-жаттығулар да ұйымдастырылып жатыр
[75].
Ішкі істер министрлігі мен Федералды ... ... ... Ресей Федерациясының сыртқы ... ... ... ... Қорғау қызметі, Ресей Федерациясының ... ... ... ... ... де өз құзыреттерінің
шеңберінде күреседі.
Олардың қызметтеріне ... ... ... Ресей Федерациясының
Сыртқы барлау қызметі Ресейден тыс жерлерде орналасқан РФ мекемелерінің,
олардың қызметкерлері мен ... ... ... ... ... қатар шетелдік және ... ... ... ... ақпарат жинайды.
Ал Ресей Федерациясының Федералды ... ... ... қорғау
объектілерінің маңызды мүдделеріне төнуі мүмкін қауіпті ... ... сол ... ... алу ... ... кешенін жүзеге
асырады; өз құзыреті шеңберінде президенттік байланыстың ұйымдастырылуы мен
жұмыс істеуін қамтамасыз етеді; өз ... ... ... ... ... қауіпсіздігін қамтамасыз етеді;
қорғаудағы объектілердегі құқық бұзушылықтарды ... ... ... ... Федерациясының Қорғаныс Министрлігі Ресей Федерациясының
территориалды ... мен әуе ... ... ... орын ... күш пен ... ... дайындау мен қолдануды ұйымдастырады,
РФ Қарулы күштері объектілерін ... ... ... ... мемлекеттің қауіпсіздігіне масштабты лаңкестік қауіптер туындаған
кезде ... ... ... қатысады.
Ресей Федерациясының Қарулы күштерінің әскери бөлімдері мен бөлімшелері
әскери объектілерге лаңкестік шабуылдардың алдын алу мен ... ... ... ... бар ... мен ... әскери
қалашықтар мен казармалардың қорғалуын күшейтуге, жауапкершілік ... ... ... мен ... ... тұруды ұйымдастыруда басқа
күштік құрылымдарға қолдау жасауға, жарылғыш заттарды табу ... ... [3. ... ... ... ... күресті жүзеге асыратын
субъектілердің өзара әпрекеттесуін қамтамасыз ететін үйлестіруші орган
болып табылады.
Комиссия өз ... ... ... ... ... РФ
субъектілерінің атқарушы билік органдарымен, жергілікті өзін өзі басқару,
сонымен қатар мүдделі ұйымдармен ... ... ... ... ... ... федералды округтерде
антитеррористік комиссиялар және РФ ... ... ... ... РФ Президентінің ... ... ... және РФ ... ... ... және аймақтық антитеррористік комиссияларды басқарады.
Округтік және аймақтық ... ... ... ... ... ... әрекеттестігін
қамтамасыз ететін үйлестіруші орган болып табылады.
Коммиссиялар федералды антитеррорлық ... ... ... ... ... ... РФ ... мемлекеттік
билік органдарымен, жергілікті өзін-өзі басқару органдарымен, басқа ... ... және ... ... ... саласында сол кезде болған кемшіліктерді жою
үшін және осы ... ... ... басқаруды жетілдіру үшін
«Лаңкестікке қарсы тұру туралы» Федералды заңға, сондай-ақ ... тұру ... ... ... ... ... сәйкес 2006
жылдың 10 наурызында Ұлттық Антиттеррористік ... ... ... ... ... ... ... Ресей Федерациясының
субъектілеріндегі антитеррористік комиссияларының ... ... РФ ... ... билік органдарымен,
жергілікті өзін-өзі басқару органдарымен, осы ... ... ... қоғамдық бірлестіктер және ... ... ... РФ ... ... ... ал аймақтарда
антиттеррористік комиссиялар жұмыс атқарады. Мемлекеттік құрылымдардың ... ... ... ... ... Қауіпсіздік Қызметі, Федералды
Қорғау Қызметі, Ішкі істер министрлігі, Төтенше жағдайлар ... ... және ... даму ... Ресей Көлік
министрлігін жұмылдырып, Ұлттық антитеррористік комитет шын ... ... ... ... ... ... (76(.
Құрылған комитеттің ең маңызды жұмыс нәтижелеріне лаңкестікпен күрес
саласында биліктің барлық ... ... ... ... ... табылады.
Ұлттық антитеррористік комитеттің қызметі жайлы 2009 жылғы қорытындысына
сәйкес, Ресей ... ... ... әлі де Солтүстік-
Кавказдық федералды округінің (СКФО) бандалық құрылымдарымен және ... ... ... ... ... ... шақыруларға күштік құрылымдармен және Оперативті
штабтармен қарсы тұру мақсатында 2009 жылы ... 48 ... ... ... қарсылық көрсету кезінде 450 лаң
салушылар қайтыс болды. Оның ... ... ... ... Зия Пече ... және ... Мухаммед» ретінде танымал Хамдан
бен Загнун; қылмыстық топтардың басшылары – ... ... ... ... ... ... ... Махаури, Мукожев,
Мустапаев, Оздамиров, Осмаев, Саадулаев, Шейхулаев және басқалары болды.
Лаңкестік бағыттағы дайындалып жатқан 86 қылмыстардың жүзеге ... ... ... жағдайға келтірілген 45 Қысқартылған снайперлік мылтық
табылып, залалсыздандырылды. ... ... ... жаулап
алудың алды алынып, Новгород облысында көпшілік салтанат ұйымдастыру
жерінде жарылыстың орын ... ... 810 ... ... ... ... көмекшілері, соның ішінде өздерін Мескеу, Грозный, Махачкала
қалаларында жармақшы ... 6 ... ... 2009 жылы ... ... ... Ю.Б. Евкуровқа ұйымдастырылған
қастандық ... Оны ... ... ... ... ... Алиев тұтқындау кезіндегі әскери қақтығыс нәтижесінде ... ... ... ... 574 ... ... ... қоймалар,
боевиктердің базалары табылып, жойылды, 522 Ықшамдалған ... ... ... ... және 5,5 ... ... заттар қолға түсірілді.
Лаңкестік әрекеттен бас тартуға 92 тұлға көндірілді.
Лаңкестікпен күрестің ... ... ... жетілдіру бойынша
жұмыстар жалғастырылуда. Ұлттық антиттерористік ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету,
Солтүстік-Кавказдағы жағдайдың тұрақтандыру, заңсыз қару-жарақ, әскери оқ-
дәрілермен және жарылғыш заттар айналымымен күресті ... ... ... ... ... штабтар құру және олардың қызметтерін
ұйымдастыруды қамтамасыз ету бойынша қосымша іс-шаралар жасап ... жылы Сочи ... ... ХХІІ Қыстық олимпиядалық ойындар мен ХІ
Паралимпиядалық қысқы ... ... ... ... ... ету, ... ... қарсы тұруды іске қосу
туралы шешімдер қабылданды.
Антитеррористік комиссиялар мен ... ... ... ... алу ... ... ... қарастырылды. Осы
мақсаттарда Ресей Федерациясының 31 субъектісінде 2009 жылы ... ... ... ... ... ... лаңкестікке қарсы тұрудың күштік емес іс-шараларының басым
болуының нәтижесінде лаңкестік қауіптердің профилактикасы, Солтүстік-Кавказ
халқының ... ... ... сияқты мәселелеріне үлкен көңіл бөледі.
2009 ... 5 ... ... Федерациясының Президентімен РФ
лаңкестікке қарсы тұру туралы Концепциясы бекітілді. ... ... ... ... жетілдіруге бағытталған 15 нормативтік-құқықтық
актілер қабылданды.
Транспорттық қауіпсіздік туралы заңнамаға ... ... ... тікелей Ресей Федерациясының Үкіметі ... ... ... ... ... ... ... транспорттық
инфрақұрылым мен көліктік жабдықтар осалдығын ... ... үшін ... ... ... ... ... қауіпсіздікті
қамтамасыз етумен тікелей байланысты әрекеттер тізімі бекітілді.
Ресей Федерациясының Үкіметінің 2009 жылдың 1 маусымынан жұмыс істейтін
№458 ... ... ... ... Сочи ... дамуы мен
олимпиядалық обьектілер құрылысы бағдарламасымен қарастырылған ... ... ... ... ... ... ... қаулы қабылданды.
Ресейдің Сыртқы Істер Министрлігінде Ахуалдық-дағдарыстық орталық құру
туралы ... ... ... ... ... тұр. ... іс-әрекет ету,
Орталықты уақытылы хабардар ... және ... ... органдарымен
ықпалдасуын қамтамасыз ету үшін Ресей Федерациясының шет елдердегі барлық
елшіліктер мен консулдықтарда ... ... ... ... Қазіргі кезде
Ресей Федерациясының СІМ мәліметтері бойынша ... 150 топ ... ... ... ... жолындағы басым міндеттеріне
лаңкестік идеологиясының таралуына жол ... ... ... Осы ... күрделі мәселе аталмыш идеологияның Ғаламтор арқылы ... ... кең ... ... ... ... ... жүргізілуі,
мәселенің мемлекеттік деңгейде нашар реттелуі, ақпаратты ... ... ... ... ... ... ФҚҚ ... сайттар санының өсуіне қарсы күреседі. Соңғы 2 жыл ішінде ашық
телекоммуникациялық ... ... және ... ... 1300 ... ... ... шетелдік мемлекеттермен, ... ... ... және ... ... ... ... ұйымдармен
антитеррористік ынтымақтастық дамыды. 2009 жылы ... ... ... ШЫҰ ... ... ... ШЫҰ лаңкестікке қарсы
конвенциясы мен ... ... ... ... етудегі
ынтымақтастық туралы келісім ... ... ... ... қол қою ... ... қарсы тұру сферасындағы жағдайды
сараптау 2010 және алдағы жылдары ... ... ... ... ҰАК негізгі күш-жігері қайта құрылған ... ... ... ... ... ... тиімділігін арттыруға мақсатталған іс-шаралар кешеніне бағытталады.
Сонымен ... ... ... ... ... ... ... жолын кесуге, қару-жарақтың, ... ... және ... ... келу жолдарын қиюға, ... және ... ... ... ... ... ... бөлу
жоспарланған.
Одан басқа Ресей Біріккен Ұлттар Ұйымының лаңкестікке ... 13 ... ... да ... деңгейде онымен күресудің
маңыздылығын дұрыс, әрі толыққанды түсінетіндігін көресетеді. ... әлем ... ... лаңкестікке қарсы негізгі
халықаралық-құқықтық инструменттеріне қатысудың әмбебаптылығына басым ... ... ... ... мақсатында ... ... ... ... ... антитеррористік
әрекеттерді қамтамасыз етудің бірыңғай мемлекетаралық ақпараттық жүйе—
Лаңкестікке ... тұру ... ... банк ... ... Федерациясы ХХІ ғасырдың аса үлкен және демократиялық ... ең ... өз ... мен ... ... ... ... қатарына қосады. Мемлекет лаңкестіктің қазіргі кездегі қауіпінің
масштабы мен оның елеулілігін ... ... ... Оған ... аталмыш
проблемамен күреске бағытталған ұдайы шығарылып, жаңарып отырған құқықтық-
нормативтік базасы дәлел деп есептейміз. Алайда жай ғана ... ... қол қою ... Іс ... ... және ... ... ешкімге құпия емес. Қоғам үшін, үкімет үшін лаң ... ... ... ... қазіргі кезде бірінші маңыздылыққа ие күрделі
мақсат екені рас. Үкімет өз халқының сенімі мен үміттерін ақтау үшін, ... ... ... үшін, азаматтарын қорғай алатын қуатты мемлекет
екендігін көрсету үшін осы мәселенің шешімін табу бірінші кезекте тұр ... ... ... ... кемшіліктері: Беслан трагедиясынан
Домодедово әуежайындағы оқиғаға дейін.
Әрбір мемлекет өз елінің, өз халқының қауіпсізігі мен тұрақтылығын
қалайды. ... ... әлем ... алдында көптеген жаһандық
масштабтағы көкейкесті мәселелер тұр. ... ... ... ең ... тамырын терең жайған ірі проблема. Ресей Федерациясы да ... ... ... ... ... ... бірқатар заңдар,
құқықтық-нормативтік актілер, конвенция, концепциялар қабылдап, қомақты
қаржы бөліп, көптеген ... ... ... Осы іс-әрекеттердің
лаңкестікпен күрес саласына қандай өзгерістер алып келгендігін, өзгерістер
болды ма, ... асып ... ма, ... ... тиімді ме жоқ па
осыны Ресей Федерациясында орын ... екі лаң ... ... ... акт ... ... ... мен жақында орын алған Домодедово
әуежайындағы оқиғаларды ... ... ... ... атап ... ... ... ондаған жылдар бойы
қалыптастақан Ресей Федерациясының лаңкестікпен ... ... ... (Солтүстік Осетия) 2004 жылы 1 қыркүйекте ұйымдастырылған Ресей
Федерациясындағы ең ірі лаңкестік актісі ... ... жылы ... ... ... ... алудан кейін
Федералды антитеррористік комиссия жайлы жаңа ереже ... ... ол сол ... ... ... ... кемшіліктерді жоя
алмады. Ал ол кемшіліктер 2004 жылғы ... ... ... ... операция мен оған дейінгі контртеррористік операциялардың
анализі сол ... тән ... ірі ... ... ... ... ... мемлекеттік стратегиясының
қалыптасуына жүйелі келудің болмауы және оның ... ... ... ... ... Лаңкестікке қарсы тұру жүйесі жұмысының негізгі ... ... ... Лаңкестікпен күрес саласында міндеттер мен ... ... ... ... ... орталығы мен қызметте үйлесімнің болмауы;
• Лаңкестікке қарсы тұру жүйесі ... ... ... ... жалпыға міндетті талаптардың орындалуына
бақылау мен қадағалау жүйесінің ... ... ... жүзеге асырушы органдарды тиісті ресурстық және
ғылыми-техникалық ... ... ... ... ... толығырақ тоқталсақ, 2004 жылы 1 қыркүйекте
Бесландағы №1 ... ... ... қаруланған бір топ адам келіп,
жиналып тұрған балалар мен олардың ата-аналарын тұтқындар ретінде, барлығы
1128 ... [112] ... ... ... ... қуып ... Бұл
терракттың нәтижесінде, тұтқындар мен әскерилерді санағанда 350 астам адам
көз жұмып, қайтыс болғандардың жартысынан көбісі ... ... ... ... қатар, 500-ден астам адам түрлі жарақаттар алды, 31 лаң
салушы өлтірілді, біреуі тұтқындалып, өмір ... бас ... 2004 жылы 1 ... ... ... ... актіні өз мойнына
алды, өз мойындауын ол шешендік сепаратистердің Кавказ-Орталығы интернет
сайтында жариялаған болатын [113]. ... күні олар 14 ер ... Ал ... лаң ... ... ... 3 күн бойы ұстаған
болатын. Лаң салушылардың ... ... 2004 жылы 21-22 ... ... ... босату, Ресей әскерін Шешенстаннан
шығару. Сонымен қатар, олар келіссөздерге Ингушетияның ... ... ... ... Президенті Александр Дзасохов және 2002 жылы
Дубровкадағы лаңкестік акт кезінде ... ... ... дәрігері
Леонид Рошальдің келуін талап етті. Үшінші күні ... ... ... Қауіпсіздік Қызметінің Арнайы тағайындалған орталығына
штурмды ... ... ... ... лаң ... мен ... ... ашық атыс басталады. Жауынгерлер тұтқындарды
босатып, лаң ... жою үшін өз ... ... ... ... ... астам құрбандарға алып келді.
Осетиялық Парламент комиссиясының төрағасы ... ... ... ... ... ... босату адамдардың өліміне алып
келді [114]. Әрине операция құны өте жоғары болды. Алайда, ... ... ... ... органдарын осындай іс-шараларға ... ... ... алып келінген тамақтарды да қабылдамай
қойды. Сол уақытта балалар мен ересек адамдар физикалық және ... ... Осы ... ... ... ... адамдардың
өліміне септігін тигізді.
Осындай ірі жоғалтулардан кейін ... ... ... ... ... ... өзгерістер болды, олар жұмыс істей ма, жоқ па? ... ... ... ... сұрақтар еріксізден туындайды.
Бесландағы лаңкестік актіден кейін Ресей ... ... ... жүйесіне өзгерістер енгізді. Алайда ол өзгерістер 2003 жылдың
аяғынан ... келе ... ... да өтірік емес. ... іс ... 2003 ... ... ... ... ... Федералды Қауіпсіздік Қызметінен кейін, 2003 жылы Ішкі ... осы ... ... ... ие ... ... ... ІІМ-де Ұйымдасқан қылмыспен күрес жөніндегі басты
басқарма ішінде «Т» ... ... ... ... ... тұтқындаудың негізгі массасын  жүзеге асыратын аймақтық
бөлімшелерді құрды. Мысалы, 2004 ... ... Хизб ... ... ... ... ... ІІМ ұйымдастырып отырды.
Соның нәтижесінде, ІІМ мен ФҚҚ ... ... ... ... ... ... жатқан лаңкестік актілер жайлы
ақпараттар айырбасын ... ... ... ... орталық болмады.
Бұлайша, 2004 жылдың 1 қыркүйегіне лаңкестіктің алдын алу ресейлік
жүйесі ақпарат ... ... ... ... ... ... ... басқа мемлекеттердің арнайы қызметтерімен де
ақпаратпен жөнге ... ... ... ... ... ... лаңкестікпен күрес жөніндегі басты
басқарма Ресей ІІМ ... ... және ... күрес бойынша
департаментімен алмастырылды. Департамент ... ... ... стратегиялық шешімдері сараптау және жасау басқармасы пайда
болды.
Федералды қауіпсіздік қызметінде де ... орын ... ... ... және конституциялық құрылымды қорғау жөніндегі
департамент «Қызмет» деп өзгертілді.
Осылайша, антитеррористік бөлімшелерді ... тек қана ... ... ... ... ... ауысса, ал ІІМ бас басқарма
департаментке ауыстырылды). Координациялау деңгейінде өзгерістер болмады
(115(.
Сонымен ... ... ... аяқталған соң 10 күннен кейін, 2004
жылдың 13 ... ... ... ... ... ... отырысында Владимир Путин ... ... ... Ең ... ұсынылған екі бастама болды, яғни
алғашқысы ... ... ... ... жетілдіру үшін билік
вертикальдылығын нығайтумен (билік ... ... ... және ... ... ... ... қабылданған іс-
шаралар кешені) байланысты губернаторлардың тікелей сайлануын алып ... ... ... мемлекет іс-әрекеттерін бақылайтын орган
ретінде Қоғамдық палатаның құрылуы болды.
Президент қол қойған ... ... ... ... ... ... ... өкілі Дмитрий Козак басшылықты алған,
Солтүстік Кавказ бойынша ерекше федералды комиссия құрылды. Оған ... ... ... ал ... бір ... ... ... қорғаушы ведомстволарды да координациялауға кең құзыреттер
берілді. Бұл функциялар Комиссия басшысына ең ... ... ... ... ал лаңкестік қауіптеріне оперативті ... ... ... ... да ... береді.
2006 жылғы 16 ақпандағы Президенттің «Лаңкестікке қарсы тұру ... ... ... ... Комитеті құрылды. Ол барлық атқарушы
биліктің ... ... ... Федерациясының субъектілерінің
атқарушы билік органдарының және ... ... ... ... ... ... ... координациялап, РФ Президентіне
сәйкес ұсыныстар жасауы тиіс болды.
Ал 2006 жылы 6 ... ... ... ... ... лаңкестіктің алдын алу және онымен күрес бойынша ... ... ... ... лаңкестік көріністерінің салдарын
азайту мен жою, сонымен қатар ... ... ... ... ... ... ... және ұйымдастырушылық негіздері
қарастырылған «Лаңкестікке қарсы тұру ... ... заң ... ... ... кейін РФ президенті Владимир Путин
(«Лаңкестікпен күрестің тиімділігін ... ... ... іс-шаралар
жөніндегі» №1167 Бұйрыққа қол коя отырып ІІМ мен ФҚҚ реформалау ... ... ... ... ... ... Бұйрыққа
сәйкес, күштік министрліктер мен ведомстволарға екі жыл ... ... ... ... ... реттеуде
қатысатын күштер мен құралдардың әрекеттесуінің жаңа жүйесін құру ... ... ... ... ... жағдайлардың алдын алу
мен жою туралы ұсыныстар жасап беруге бұйырды.
Ал 2005 ... ... ІІМ және ФҚҚ ... реформалары аяқталып,
ол бойынша келесідей өзгерістер орын алды:
• Солтүстік Кавказда ... ... ... ... ... ... ... туындаған жағдайда күштік
құрылымдардың әрекеттерін басқару қағидалары;
• Солтүстік Кавказ территориясындағы ... ... ... ... жинау және сараптау қағидалары;
• Аймақтағы арнайы бөлімшелердің әрекет ету тактикасы өзгеріске ұшырады.
2004 жылдың желтоқсанында Владимир Путин ... ... ... ... қамтамасыз ету шаралары жөніндегі» Бұйрыққа ... ... ... 70-тен астам қақпа (застава), шекаралық отрядтардың
бірнеше штабтарын, ... ... ... бірқатар жолдар салуды
қамтыды және шекарашылар тұратын жерлерде ... ... ... ... ... ... ... қауіпсіздік органдарының
басшыларының арнайы мәслихатында Солтүстік-Кавказ аймағының шекараларында
жаңа шекаралық посттар құру туралы шешім ... ... ... ... ... ... әлеуметтік-
экономикалық инфрақұрылымын қайта қалпына келтіру мен ... ... ... 2006 жылы Бесланда 2 жаңа мектеп ашылған (117(.
Әрине, заңнамада да, құқық қорғау ... да ... ... ... ... ... 2006 жылғы «Лаңкестікке қарсы тұру
шаралары туралы» және осы секілді басқа да ... ... ... ... ... лаңкестік актінің салдарын азайтып, оларды жоюға бар
күш-жігерлерін салып жатыр. Алайда, дәл осы ... ... ... ... да, ... да ... ... анықтау және жолын кесу
деген сөздерін тәжірибеде қолдануын қазір аз байқалады. Ал мектеп ... ... ... ... ... осындай қатерге тап болуы
соншалықты бай ... ... ... көрсетеді. Жыл
сайын шығарылып отырған құжаттардың, ай сайын айтылып жатқан ... ... орын алып ... ... шамалы. Осы Бесландағы
қайғыны үлгі етіп, болашақта ақыры лаңкестікпен күрес қағаз ... осы ... акт ... іс ... ... әсер етсе ... ... болған мәскеулік Домодедово әуежайындағы лаңкестік акт те әлем
назарынан тыс қалмады. 2011 ... 24 ... ... ұшып ... сағат 16:32 шамасында өлімші-лаңкес жарылыс ұйымдастырады. Оның
нәтижесінде 35 адам (оның 8 шетелдіктер) көз ... 130 адам ... ... алды (118(. ... ... ... орталығы 1 наурыздағы ақпараты ... ... ... ... ... командирі 36 жасар Аслан Бютукаев
(басқа аты амир ... ... (119(. ... 20 жасар
Ингушетиядағы Али-Юрт селосының тұрғыны Магомед ... ... Оның ... және ... ... ... ... кім ұйымдастырғаны арнайы
қызмет органдарына Хасу Баталовты (Абубакар) тергеуден кейін ғана ... ... ... ... ... ... Аслан Бютукаев жұмыс
істеді. Оперативтік қызметкерлер ... ... ... оны ... акт ... ... жыл бұрын өзіне қосып алады. Солай оған
идеологиялық идеяларын дәріптеп, қатты әсер ететін ... ... ... ақпан күні “Кавказ-орталық” сайтында Доку Умаров болжалған лаңкес
Сейфулламен бірге видео жариялайды. Ал 8 ақпанда осы ... Доку ... ... ... Онда ... лаңкестік оның жеке бұйрығы
бойынша жасалып, Ресейді алдағы ... осы ... ... ... ... деп ... ... лаңкестік көріністер елдегі қауіпсіздіктің жалпы
деңгейіне кері әсерін тигізеді. Ал Домомдедово ... ... ... ... тұру ... осы ... қылмыстарды олардың
дайыдалу сатысында анықтап, жолын кесу бойынша іс-әркеттер ұйымдастырудағы
күрделі кемшіліктерін ашып ... Ең ... ... ... ... ... ... Ал бұл қылмыстық топтар басшыларының
жоспарлары мен ойларын анықтау ... ... ... ... ... ... және бұл Домодедово әуәжайында
қауіпсіздікті күшейтуге қатысты уақытылы шешімдерді қабылдауға мүмкіндік
бермеді. ... ... ... ... ... ҰАК аппараты мен
ФҚҚ қызметтеріне салалар бойынша министрліктер мен ведомстволар ... ... орын ... алып ... себептер мен жағдайлардың
сараптамасын жасауға бұйырылды. Атқарылған жұмыс транспорттық ... ... ... ... анықтады. Транспорттық
қауіпсіздікке қатысты федералды заңның үш жыл ... ... ... ... ... мен ішкі ... ... құзыреттерді және жауапкершіліктерді бөлу осы ... ... ... кейін ғана жүзеге асты.
Осы лаңкестік әрекеттен соң ФҚҚ көлік қауіпсіздігіне құзырлы лауазымды
тұлғалары жауапқа ... ... ... ... де ... ... Соның ішінде, РФ ІІМ Орталық федералды округ ... ... ... басшысы генерал-майор Андрей ... ... ... ОФО ... мемлекеттік авиациялық қадағалау
басқармасының басшысы Юрий Цыбин мен оның екі ...... ... ... ... ... ... Александр
Свешников пен Ресей авиациясының көліктік қауіпсіздігі басқармасы
басшысының ... ... ... де ... ... ... ... өзгерістер орын алды. ... ... ... ... ... алып келетін пайдасы шамалы. Қауіпсіздік
саласын жетілдіру және лаңкестіктің алдын алу ... ... ... ... ... ... ... әуежайларды және олардың
инфрақұрылымдарының қорғалуын және қауіпсіздіктерін ... ету ... ... ... ... ... етуге жауапты
ішкі істер органдары мен Ресей Федерациясының ФҚҚ ... ... ... ... ... ... ... жеткіліксіз
деңгейде шешілді.
Көлік министрлігінің, Ішкі ... ... және ... қызметінің басшылығының тексерістерінің ... ... және ... ... ... жүзеге
асырылды. Өткізілген тексерістер нәтижелері ... ... ... осыл ... олар лаңкестердің
негізгі нысаналары болып отыр. Тәжірибе көрсетіп отырғандай, лаңкестікке
тиімді ... ... тек ... ... ... құқық қорғау
құрылымдарының, қоғам азаматтарының ... ... ... асуы мүмкін. Сонымен қатар, лаңкестікпен күресетін әрбір субъект осы
үрдістегі өзінің рөлін және жауапты ... ... ... ... ... жұмыс қатаң регламентацияланған, жүйелі және тоқтаусыз ... анық ... ... комитет соңғы жылдарда көліктерде және көлік
инфрақұрылымдары объектілерінде лаңкестік қауіптерге қарсы тұру ... ... ... шешімдер қабылдады. Комитет отырыстары
барысында лаңкестік мақсаттарда жалпыға арналған авиацияны қолдануға ... ... ... ... ... жолдары қоғамдастығымен бірлесіп,
темір жол ... ... ... ... ... кешені
жасалды, кеме жүзу ... ... ... жеңгейін бағаланды.
Диверсивті-лаңкестік актілердің өсуіне байланысты Солтістік-Кавказ темір
жолдарының қауіпсіздігін арттыру бойынша әрекеттер жүзеге асырылды. Сондай-
ақ ... ... ... ... ... Ресейлік теңіз-өзен
флотымен Ресей Көлік министрлігінің ведомстволық қорғалуына 335 кеме ... ... ... ... Бұл ... ... ... объектілерінің қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселелері
тәжірибе жүзінде Ресей ... ... ... және ... ... ... ... сөзінше, «2004 жылғы Бесландағы оқиғадан кейін, ... ... ... ... ... елде ... қауіпсіздік шаралары,
соның ішінде авиациялық қауіпсіздік бойынша іс-шаралар жеткілікті түрде
жүргізілді деп бекер ойлаған екенбіз. ... ... ... пен ... ... көп ... ... қауіпсіздік
қазіргі кездегі талаптарға сай ... Осы ... ... ... ... ... ... мен ведомстволар басшылары, осы мәселеге
қатысты ФҚҚ ... ... ... ... ... жоқ» [53].
Бұған дәлел, 2008 жылы қазанда өткен Комитеттің 16 ... ... ... мен Ішкі ... министрлігіне Ресей
Федарациясының үкіметіне транспорттық милициялық штаттық ... ... ... ұсынысты дайындап, жіберу жүктелген шешімін
орындамағандығы. Осы мәселеге қатысты ... ... ... қажет
болды. Осы секілді жағдайлар, өкінішке орай, көп кездеседі.
Соның ішінде, прокурорлық тексерістер нәтижесінде сарапталған мәліметтер
бойынша, Федерация ... ... ... ... ... пен ... ... тұру, құқық
бұзушылықтардың алдын алуға қатысты бағдарламалардың жартысынан көбісі
орындалмайды. Орындалмаудың себептері ... ... ... ... Ал ... ... мен ... мәселе
тірелгенде, қаражаттың жетіспеуіне сілтеу орынсыз. Бұл мәселеге келгенде
үкімет жеткілікті қаржы сомасын бөлуі тиіс. ... бұл ... ... ... ... ... жою үшін ... барынша әрекет етуге тырысуда.
Жоғарыда мемлекет пен оның ... ... ... ... Енді Ресей Федерациясының қауіпсіздік саласындағы органдары өз
қателіктерін ескере ... ... ... ... ... үшін ... етуде. Мәселен, Ресей Федерациясының Президенті Дмитрий Медведевпен
адамдардың көліктерде және көпшілік ортада ... ... ... ... ... ... Бірқатар тапсырмалар биліктің
федералды органдарымен жүзеге асуда. Осылайша, Ресей Федерациясының
Президентінің қаулысымен 2011 ... 1 ... ІІМ мен ... ... ... және оның ... ... бойынша жаңа ережелер де бекітілді. 2010 жылдың
шілдесінде №195 Федералды ... ... ... ... және заң ... ... қауіпсіздікті
орындамағандығы үшін ... ... ... ... ... ... үшін айыппұлдар да айтарлықтай
көбейтілді.
Алдағы жылы көліктегі қауіпсіздік бойынша ... ... ... осал ... ... бақылау жүйелерімен ... ... ... ... ... ... және
техникалық қорғау құрал-жабдықтарымен қоршау жоспарланып отыр.
2011 жылы 22 ақпанда өткен Владикавказдағы отырыста Ресей Федерациясының
Президентімен Федералды ... ... ... және ... ... төнген қауіптерді ... ... ... Ресей Федералды қауіпсіздік қызметінде арнайы штаттан
тыс оперативті топ құру бұйырылды. Ал ФҚҚ ... және ҰҚК ... ... ... ... әр территориялды органдарында
құруға бұйырды. Осы отырыста Мемлекет басшысы: «Әрдайым осал түйінді тауып,
орын алған жағдай ... ... ... ... ... ... мен ... басшыларының назарына ... ... ... айтқан кезде, бұл басқа да адамдардық кең ... де ... ... Әр ... ... ... қоя
алмаймыз. Олардың жұмыс орнында ұйықтамай, тиімді жұмыс істеулері қажет»,
деген болатын [54]. Беслан мен ... ... ... бұл
өзгерістерге негізделген тиімді жұмыстар ... ... ... елге алып ... ... азаятыны анық.
Бесландағы лаңкестік әрекет лаңкестердің өз мақсаттарына жетуде адам
өмірін ескермейтіндігін, балаларға да ... ... бас ... Ал ... ... ... бұл ақиқатты тағы да
растады. Бұл лаңкестік ... ... ... ... ... ... кейін орын алып ... ірі ... ... ... әрекет екенін аңғардық. Беслан оқиғасынан кейін
жүргізілген ... мен ... ... ... не ... не ... болғандығын осы әуежайдағы жарылыс арқылы талданды.
Талдау ... ... ... ... Бесланнан кейін орын
алған реформацияның әлі дұрыс жұмыс ... және ... ... ... ... ... лаңкестік мәселесінің шешілу жолдары: отандық,
аймақтық, халықаралық шаралар
Лаңкестік Ресейдің ғана емес бүкіл әлем ... ... ... жыл ... ... келе ... ... деңгейдегі
мәселе болып отыр. Ол кең зерттеліп, онымен күрес бойынша бай құқықтық ... бар. ... өз ... ... ... ... жағдайына, мәдени, діни ахуалына қарай лаңкестікпен өзінше ... ... Әр ... ... ... сипаты да әр келкі
болатындығы тағы бар.
Лаңкестік – ... ... ... ... қауіп. Сондықтан осы
өте қиын мәселенің ... ... және ... ... ... ... ... әлемдік қауымдастығын алаңдатқан бірден бір көкейкестілігі
бар.
Лаңкестік ... орын ... әсер ... ... мен ... және ... баға ... мемлекеттік органдарға лаңкестікке қарсы
тұрудың іс-әрекеттер кешенін анықтаулары тиіс. Ресейлік және ... ... ... ... ... ... ... Лаңкестікпен күрес бойынша теориялық негіз жасау;
• Онымен күресетін толыққанды нормативті құқықтық база құру;
• Ең алдымен лаңкестік акт ... кең ... ... халықтың
өмір сүру деңгейлерін көтеру;
• Лаңкестікке қарсы ... ... ... ... ... және тағы ... шараларды кешенді қолдану, жүйелеу;
• Лаңкестікпен күресте мемлекеттің қоғамдық және діни ... ... ... мен ... ... ... лаңкестік қауіптерден
қорғануға әрдайым дайын болулары қажет.
Мемлекетте лаңкестікке қарсы тұруға ... ... ... ... ... ... әрқашан маңызды рөл ойнаған. Дәл сол теория осы ... ... ... ... ... мемлекет институттарын
лаңкестік актілердің жолын қиюға жан жақты дайындалып, олардың салдарын
барынша ... қол ... ... ... ... ... Б.Клюге, ал Ресейде ... ... ... ... ... ... ... рекомендациялар пайда болды.
Соңғы жылдары халықаралық және жалпы ... ... ... ... ... жұмыс жанданып, оларды
лаңкестікке ... ... ... ... ... көтеріліп жатты. Осы
мәселеге қатысты ... ... ... ... ... ... ... саласындағы өрескел жетістіктердің арқасында
лаңкестікке қарсы тұрудың мақсаттары ғана ... ... қана ... ... негізгі субъектілері мен қағидалары, контртеррористік
операцияларды ... ... ... ... ... және ... ... байланысты басқа да сұрақтар орын алған нормативті
құқықтық актілерді алға жылжытуға нағыз жағымды мүмкіндіктер пайда болды.
Алайда, ... ... ... Осы ... ... отырып іс жүзінде
жүзеге асырылатын тәжірибе керек. Қағаз бетіне ... ... сол ... ... ... ... қажет.
Лаңкестіктің алдын алу бойынша іс-шаралар РФ ... ... аса ... Бұл ... РФ ІІМ ... Нургалиевтің айтқан
сөздерімен толықтай келісеміз. Ол: ... ... пен ... ... және ... ... тұру бойынша оперативті және
профилактикалық қызметті сапалы түрде жақсарту ... Осы ... әр ... әр ... ... қажет. Бұл жерде орындаушыларды
ғана анықтамай, олардың көмекшілері мен ұйымдастырушыларын анықтаған абзал.
Сол кезде ғана нақты нәтижелерге ... ... ... ... ... ... ... күрестің негізі ретінде қарастыраа
отырып, И.П. Блищенко ... баға ...... ... ала жасалған
шаралармен болдырмау; қауіпті анықтап, бір жағдайлар болмай ... ... ... ... ... кем ... екі ... қарастыруға
болады. Біріншісі, лаңкестіктің алдын алу және онымен күресу тиімділігін
күшейту — ... ... кез ... ... ... ... бірі ... табылады. Екіншіден, лаңкестіктің алдын алудың өзі —
әлеуметтік-экономикалық, саяси және заңды шараларының кешенді ... ... ... ... ... ... алу шараларын жүзеге асыруды
айтпас бұрын, сол шаралардың ... ... ... ... ... сол ... ескере отырып, оның алдын алуы ... ... Осы ... ... оның алдын алу бойынша көптеген
қиындықтар туындайды [106].
Мәселен, лаңкестіктің алдын алу шараларын ... ... ... мен ... ... ... ... мүмкін. Алайда
осындай әрекеттерге лаңкестік бағыттағы ... ... ... ... ... олардың жолын қию үшін бару керек. Сонымен қатар,
оның алдын алуға мемлекет қолдауы мен үлкен бағдарламаларды ... ... ... ... жұмыстарын белсенді ету бойынша шараларды
жүзеге асырудың да қажеттілігі жоғары. ... ... ... ... көп, ... “Экстремистік әрекетке қарсы тұру туралы”
(2002), «Лаңкестікке қарсы тұру туралы» (2006) ... бар. ... бұл ... ... ... ... үлкен
кемшілігі бар. Оларда лаңкестіктің алдын алуға көңіл аз бөлінген. Әрине,
кез келген қылмысты болдырмау, ... оның ... ... ... ... ... мемлекетке осы жағынан ... ... ... ... соң, федералды заңдардың негіздерін орындайтын нақты механизм
жасап, онда ... ... ... ... ... ... белгілеу қажет.
Тіпті ІІМ, ҰҚК, ҚМ, Төтенше жағдайлар министрлігі және прокуратура
органдары сияқты ... да ... ... бұл ... ... аса ... ... субъектілердің заңасты (подзаконный)
актілерінде паспорттық және миграциялық ... ... ... ... тұру ... ... ... ведомствоаралық оқулар
өткізуге қатысты, экстремистік мақсаттарды пісіп-жетілдіріп жатқан ұйымдар
мен тұлғаларды бақылауға алуға қатысты нақты ... ... ... Бұл да онымен күреске біршама үлесін қосатыны айқын. Сонымен ... ... ... ... ... азайып, тіпті, оның шешілуіне
халықтың өмір сүру деңгейін ... оның ... мен ... ... ... ... ... үлкен аймақтарда жоғарылату сияқты
елеулі жалпымемлекеттік іс-шаралар әсер етуі ... ... ... ... ... ... ... Мәселен, елде жұмысшылар
мен қызметкерлердің жалақылары, зейнетақылар және түрлі әлеуметтік төлемдер
ұдайы өсіріліп ... Ал бұл ... аз, ... саны көп, өмір ... ... ... үшін өте маңызды.
Шешендік Республикадағы ресейлік басшылықтың осы мәселеге үлкен назар
аударуы лаңкестік көріністердің біршама азайып, осы ... ... ... мен қылмыстық құрылымдардың қалыптасуна, базаның қысқаруына алып
келді. Осыдан қорытындылайтынымыз, лаңкестіктің туындап, қең таралуына әсер
ететін ... бір ... ол ... ... ... ... яғни, лаңкестікке
шынымен қарсы тұруды қалаған мемлекет, халықтың әлеуметтік аман-саулығын
ұмытпағаны жөн.
Лаңкестікке ... ... ... ақпараттық, насихаттық, құқықтық және
арнайы ... ... және ... ... мәні зор. Бұл жерде
мәселе ... ... сай ... ... ... ... ... өзара тығыз және үнемі әрекеттесуінде. Осындай
ықпалдасудың негіздері федералды ... ... ... ... күштік құрылымдар мен құқық қорғау ... ... ... орын ... ... іскерлік
ойындар мен арнайы оқулар барысында жетілуі қажет. Мәселеге осы жағынан
келу Солтүстік Кавказдағы ... ... ... кезде
байқалды. Сондықтан лаңкестікке қарсы тұрудың негізгі сұрақтары бойынша
үздіксіз, жаппай және қажетті деңгейде ықпалдасу қамтамасыз ... ... ... мемлекеттің ақпараттық, насихаттық қызметін
жетілдіру керектігі де рас. Бұл тұста ... ... ... ... қалды. Ең алдымен бұл көп ... жеке ... ... ... ... мен БАҚ ... лаңкестердің заңсыз
сипаттағы әрекеттерін әшкерелеуге қатысты мәселе. БАҚ ... ... ... деп ... ... ... жақтауы аз емес.
Осындай ақпараттар қоғамда бұрыс пікірлер туындатып, лаңкестікпен ... ... ... ... ... ... қатысты мемлекет органдараның,
діни бірлестіктердің, қоғамдық ұйымдардың ортақ көзқарастары ... ... ... ... ... жетістіктер бар. Осы ретте Біртұтас Ресей, Ресей Либералды
демократиялық партиясы, Ресей Федерациясының Коммунистік Партиясы ... да ... ... ... тұруда осы уақытқа дейін ұстанған
позициялары бір жерден шығады. ... ... мен ... да бір ... қарсы тұруда екілік стандарттың болуына жол бермеу қажет.
Мысалы, Ресей басшылығының Шешенстан Республикасындағы және ... ... ... ... ... ... шаралары батыс
державаларымен айыпталса, ал Косоводағы лаңкестердің іс-қимылдары ... ... Осы ... ... ... ... ... мемлекеттермен өзгеше қабылданатыны РФ күрес жүйесіне біршама зиянын
тигізеді.
Лаңкестік мәселелердің азайып, ... ... ... тағы ... өз әсерін тигізетіні анық. Ол — мемлекеттің күштік құрылымдары мен
құқық қорғау органдарының мүмкіндіктерін ... әлем ... ... ... ... тұруға жоғары дайындықта болуы.
Бұл бағытта Ресей Федкрациясында белгілі бір жетістіктер бар:
– Лаңкестікпен күрес ... ... ... ... ... ... ... комитет, антитеррористік комиссиялар және
оперативті штабтар);
– ФҚҚ, ІІМ, ҚМ, ТЖМ құрамында арнайы бөлімшелер дамып, ... ... ... ... ... ... тұру бойынша жетекші кадрлар дайындалуда;
– Күштік құрылымдар мен құқық қорғау органдарының материалды-техникалық
базасы жақсартылуда.
Министрліктер мен ... ... ... ... ... ... ... соның ішінде лаңкестік актілердің алдын алу үшін ... ... ... ... ... жөн болар.
Бұл ең алдымен, күштік құрылымдар мен құқық қорғау органдарының ... ... ... ... ... Бұл жерде мәселе тек
лаңкестер жайында ... ... және ... мен ... ... ... жеткізуде емес, сонымен қатар жақын орта ... ... ... ... ... жасауда. Осы үшін аналитиктердің
квалификацияланған кадрлары мен тиісті техникалық жабдықталу қажет.
Алдағы ... ... ... кадрлық қамсыздандыру,
әскери және ... ... ... бөлімшелердің техникалық
жабдықталуы талап етеді.
Олардың ұйымдастырушылық ... ... ... ... жеке топ ... та және ірі ... ... та әрекет етуіне
мүмкіндік беруі қажет.
Арнайы бөлімшелердің жеке құрамынының Әскери және арнайы ... ... ... ... құралдарына және аймақтарға
сенімді бейімделуіне, қиын жағдайларда өзін дұрыс ұстауларына ... ... ... мен ... өткізудің методикалық деңгейін жоғары
деңгейге көтеру де керек. Сонымен бірқатарда ... ... ... ... ... ... ... технология саласындағы жаңа жетістіктер ... ... ... ... құралдарын қолдану арқылы ... өз ... ... ... бұл лаңкетікке қарсы тұруда күштік құрылымдар мен ... ... ... ... ... осы ... сияқты күрделі
мәселенің шешілуне бағытталған ұсыныстар толық емес. Алдымызда ... ... ... ... ... ... мәселесінің шешілуі қазіргі кезде оны анықтау,
бағалау және лаңкестіктің туындауына әсер ететін жағдайлар мен ... ... ... мен ... қорғау органдарының, жергілікті
басқару органдарының үнемі лаңкестік көрінісінің барлық ... ... ... арқылы жүзеге асуы мүмкін.
Ол күрес мемлекет елдегі саяси және оперативті жағдайға немесе оның жеке
аймағындағы ахуалды қаншалықты тез елеп ... ... ... шапшаң
қабылдап отырса, соншалықты тиімді болады (80(.
 Сонымен қатар, Үкімет Госдумаға заң ... ... ... Ол жоба бойынша, Ресейде үш деңгейлі лаңкестік қаіптерге қарсы
тұру жүйесі құрылады. Әр ... ... ... құрылымдар, сондай-ақ
ықтимал қауіпті аймақтар мен өте маңызды объектілер әкімшіліктерінің өзінің
сәйкес ... ету ... ... ұсыныстар жайдан жай болмады. Норд Ост, ... ... ... ... соң мемлекет басшысы “пайда болған жаңа
қауіптердің қарқындау деңгейіне барабар бола ... ... ... жүйесін құру” міндетін құқық қорғау органдарына ... ... бұл ... ... ... ... ұлттың жалпы мобилизациясының
қажеттілігіне түсірілді. Бұл жүйеде лаң салушылар тек қана ... ... ... тап ... ... ... ... да тойтарыс алады.
Лаңкестік қауіп деңгейлерін үш түс ... ... ... ... өте қиын ...... Олардың әр қайсысы
тұлғаның, қоғамның, мемлекеттің қауіпсіздігін ... ету үшін ... ... бағытталады.
Қазіргі кезде Ресейдегі лаңкестіктің негізгі ошағы Ресей Федерациясының
субъектісі Солтүстік Кавказ ... ... ... Осы ... ... Үкіметінің төрағасы В.Путин: «Соңғы уақытта біз ... ... ... ... ... және ... сфераларды дамыту жолын
жалғастыруға тиіспіз. Құқықтық тәртіп органдары мен ... ... ... ... ... ... ... көлік
инфрақұрылымының физикалық қорғанысын қамтамасыз ету мен адамдардың көп
шоғырланған ... да ... ... ... ... мұсылмандық республикаларымызда дәстүрлі ... ... ... ... және ... пен экстремизммен аяусыз күрес ... ... ... ... ... атап өтті [56].
Осы тұрғыда Ресей Федерациясының ... ... ... 2011 жылы 11 ... ... ... кездесуіндгі айтқан
сөзінің маңызды екені сөзсіз. Ол : «Мен қылмыстық ... ... ... ала алу қажеттілігін, Солтүстік Кавказдағы әлеуметтік-саяси
жағдайды тұрақсыздандыру ұмтылыстарына жедел ... ... ... тағы да ... ... ... Бұл ... біздің Қарулы
күштеріміз бен құқық қорғау органдарымыздың түрлі құрылымдарының өзара
әрекеттесуі аса ... ... ... ... ... ... ... дерлік болып тұратыны
белгілі. Сондықтан ... осы ... ... ... ... ... Ресей Федерациясы субъектілерінің мемлекеттік билік органдарының,
жергілікті өзін өзі ... ... және ... биліктің
территориалды федералды органдарының өзара ықпалдастығын жақсарту
мақсатында “Лаңкестікке ... тұру ... ... ... сонымен
қатар Лаңкестікке қарсы тұру шаралары жөніндегі” Ресей ... ... ... енгізу. Соның ішінде, Ресей
Федерациясы ... ... ... ... өзін өзі ... органдарының және муниципалды ұйымдардың
орындауына міндеттеу. Қабылданған қандай да бір ... ... ... жай ғана рекоммендация ретінде білдірмей, оның
орындалу тиістілігін заң ... ... Бұл ... өз құзыреттерін лаңкестік пен эстремизмнің алдын алуда,
оның салдарын азайту және жоюда тиімдірек қолдануына жол ... ... ... және ... қарсы тұруды қамтамасыз етудің
нәтижесін күшейту үшін азаматтардың сақтығын арттыру бойынша ... ... ... ... ... ... органдарының күштік
құрылымдар мен қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз ететін органдармен
өзара ықпалдасуын жақсарту, лаңкестікпен ... ... ... акт ... кезде және оның ... жою ... ... ... ... ... ... депутаттар мынадай ұсыныстарын қарастыру дұрыс
болады:
• Ресейдің 1989 ... БҰҰ ... ... ... және ... күрес жөніндегі” Конвенциясын
ратификациялау;
• Ресей Федерациясында ... ... ... енгізіп, лаңкестік қауіпінің деңгейі жайлы халықты
хабардар ету әдісін жасап, сонымен қатар әр ... ... ... ... ... керектігін ойластыру қажет
деген болатын.
Осы ұсыныстар да лаңкестікпен күреске өз ... ... ... ... ... ... тұру ... жүзеге асыру кезіндегі құқықтық
сипаттағы негізгі ... ... ... ... ... мен ... анықтау болып отыр.
Федералды заңнама осыған қатысты ... ... ... Соның
ішінде, муниципалды құрылымның антитеррористік комиссиясы муниципалды
құрылымдар территориясында лаңкестіктің алдын алуға мүдделі барлық
құрылымдардың ... ... ... жоқ, ... ... ... жүреді.
5. Лаңкестікпен күрес саласындағы барлық мүдделі құрылымдардың тиімдірек
әрекеттесуі үшін негізгісі антитеррористік әрекеттерді қаржыландыру
сияқты ... ... ... шешу қажет (120(.
Сонымен қатар, Ресей Федерациясындағы ең тұрақсыз аймақ ретінде
Солтүстік Кавказ ... ... ... бойы ... Осы ... құрылымдардың, лаң салушылардың мақсаты , олардың көздегендері не?
Қандай себептермен осындай әрекеттерге барады?
Лаңкестікпен ... ... ... ... компаниясын жүргізгендегі
ресейлік басшылықтың сәтсіздіктері негізінен Д.Дудаев басқарған заңсыз
әскери құрылымдарға ... ... ... үшін ... 1994 жылы ... алып ... ... айналады. Бұдан зор қателік орталық билік
органдарының Ресейде батыл саяси мақсаттары бар лаңкестік ... ... деп ... ... жағдайда лаңкестік нағыз қауіп-қатерді білдіреді. ... ... ... ... ... келтіріп, көптеген адамдар
өліміне алып келеді. Жаһандану ... бір ... ... ... ету мүмкін емес. Осындай құбылысқа бірлестік
арқылы ақылдасып қарсы тұру ... ... ел, ... АҚШ ... қуатты
мемлекет те, лаңкестіктен сақтандырылмаған. Ресей Федерациясы бұл мәселені
шешу жолында ұжымдық және кешенді ... ... ... ... табылады.
Ресей Федерациясы әлемдік қауымдастықтың толыққанды ... ... ... ... ... ... ... бірден бір жолы ретінде, онымен күрес мәселесінде
мемлекет шеңберінде ғана ... ... ... ықпалдасудың рөлі өте
жоғары. Қазіргі интеграциялық үрдістер көптеген салаларды қамтуда. Соның
ішінде, қауіпсіздік ... ... ... артып келе
жатыр. Лаңкестік осы қауіпсіздікке нұқсан келтіруші ... бір ... ... ... ... ... ТМД және ШЫҰ, АЫӨСШК сияқты
механизмдер көлемінде онымен күреседі.
Қазіргі ... ... ... ... Ресейге Орталық Азиядан
енетін халықаралық лаңкестік пен діни ... ... ... ... 20 ... жуық ... жинақталған Ресейдің оңтүстігі
және Кавказбен шекараласады. Дін мен тіл ... ... ... ... халықаралық лаңкестердің екі шекара аймағында да
істеріне еркіндік береді. Негізінен ... ... ... ... ... сақтауға және нығайтуға мүдделі, өйткені ондағы
тұрақсыздық үрдісі Ресейге жағымсыз әсер етуі мүмкін.
Осыны түсіне отырып, сонымен ... ... ... ... ... ... ... отырып, РФ аймақтық ұйымдармен
серіктесуге мүдделі. Ресей Федерациясы ... де ... ... ... ... ... серіктестігіне тоқталатын ... ... ... мүше-мемлекеттерінің Басшыларының кеңесінде 2000 жылдың ... күні ... ... ... ... бекітілді.
Координациялайтын және сараптайтын құрылымнан Орталық бүкіл ... ... ... ... ете ... ... міндетті болды [102].
Тәуелсіз мемлекеттер достастығы кеңістігінде лаңкестікке қарсы тұру
Достастықтың ... ... ... де, ... ... ... институттар жүйесі арқылы да жүзеге ... ТМД ... өз ... шегінде лаңкестікке қарсы тұру бойынша
нормативтік актілерді жасау, шаралар қабылдауда ... ... ... ... кеңесі, Парламентаралық ассамблея, Бас
прокурорлардың координациялық ... Ішкі ... ... ... ... мен арнайы қызмет басшыларының кеңесі, ... ... ... ... ... ... ... орталық қатысады.
Осы органдардың әрекеттерінің регламенттерімен және мемлекетаралық,
ведомствоаралық келісімдермен Достастық ... ... ... мен лаңкестік қауіптеріне қарсы тұру бірегей саясатты
жасап, жүзеге асыру үшін құқықтық ... ... ... басшыларының кеңесі 2011-2013 жылдарға мүше-мемлекеттердің
лаңкестік пен басқа да ... ... ... ... ... 2010 ... 10 желтоқсанында Мәскеуде қабылданды. ... ТМД ... ... ... келісілген
және/немесе бірлескен профилактикалық, оперативті-іздеу шараларының және
лаңкестікпен, экстремизмнің басқа да зорлық-зомбылық көріністерімен ... ... ... ... ... ... отыр ... ТМД Парламентаралық Ассамблеясы лаңкестікпен күрес және қауіпсіздік
мәселелері бойынша мына негізгі бағыттарды анықтады:
1. Орындардағы жағдайларды зерттеп, келіссөздер ... ... ... ... ... үрдістерді ғылыми ... ... ... ... Рекомендациялар жасау және ТМД мемлекеттерінде құқықтық базаны
жақындату және заңнамаларды үйлесімді ету үшін ... ... ... ... ТМД ... Ассамблеясының
депутаттық тобының Ресей Федерциясы, Солтүстік Кавказ аймағына ... ... ... мен ... ... (2001, наурыз) т.б. мысал бола
алады. Бұл сапарлар нақты қақтығыстық ахуалға қатысқан немесе мүдделері ... ... ... ... ... ... ... Солтүстік Кавказ аймағына болған сапардан ... ... ... ... тобы 1999 жылы ... барып,
онда Еуропа Кеңесінің Парламенттық Ассамблеясында «Шешенстандағы қақтығыс»
атты ... ... Онда РФ ... ... ... айыпталады, адамдар құқықтарының жоғарылығы белгіленеді және
демократиялық қағидаларға құрмет білдіріледі.
Парламентаралық Ассамблея ... пен ... ... ... ... ... және халықаралық) құралдарды қолдануды,
кең халықаралық серіктестікті, лаңкестік ұйымдарды қаржы көздерінен айыру
мен ... ... ... ұсынады. Қорыта келе, ТМД
Парламентаралық Ассамблеясы аймақтық ... ұйым ... ... ... ... үлес ... ... туындауының психологиялық себептерінің азаюына алып
келетін аймақтық қақтығыстардың реттелуі немесе жұмсаруы;
• ТМД мемлекеттерінің лаңкестікпен ... ... ... ... ... ... негіздерін жасау, ТМД ... ... ... сипат беретін үлгілі кодекстер
мен заңдар ... ... ... мен ... ... жақын
орналасқан аймақтарда, тіпті ТМД геосаяси кеңістігі шекарасында болуы
Парламентаралық ... ... ... ... ары ... түрлі үлттық және аймақтық, соның ішінде ең алдымен БҰҰ-мен
серіктестігі дамытылуы керек [104].
Шанхай Ынтымақтастық ұйымы аймақтың ... ... ... тигізіп қана қоймай, лаңкестік ... да ... ... ... ШЫҰ шеңберінде лаңкестікпен, экстремизммен, сепаратизммен
күресі кең құқықтық базаға ... ... бері осы ... регламенттейтін және мүше-мемлекеттердің серіктестігін
дамытатын 34 құжат қабылданған. Олардың 25 ... ... ... ... де ... [82]. Ал бұл мемлекеттердің осы
тұрғыдағы мақсатттары мен мүдделерінің біркелкілігін көрсетеді. ... ... ... ... үлес қоса ... ... ... жылы мамырда Астана қаласында ШЫҰ мүше-мемлекеттерінің құқық қоғау
органдары мен арнайы қызмет ... ... ... экстремизммен күресті жандандыру мәселелері қарастырылды.
Жиналыс қатысушылары Аймақтық ... ... ... ... ... ... ... мени арнайы қызмет органдары ААТҚ
лаңкестік, сепаратизм, экстремизммен күресті жүзеге асыратын іс ... ... ... деп ... [2]. 2005 ... 5 ... Астана
қаласында ШЫҰ шеңберінде мемлекет басшылары декларация қабылдайды. Бұл
құжатқа Ресей ... ... ... ҚХР, ... ... мемлекет басшылары қол қояды. Халықаралық лаңкестікпен күресу
жолында осы мемлекеттер позициялары бір ... ... және ... ... ... сай ... қауіп-қатер төне қалса,
оларды шешу үшін осы ... ... қол ... ... өзара көмек,
тіпті әскери көмек көрсете алады [103].
ШЫҰ шеңберінде лаңкестік мәселелерін шешу ... ... ... ... ... ШЫҰ ... 2010-2012 жылдарда лаңкестік,
сепаратизм, экстремизммен күресудегі Серіктестік бағдарламасы аясында ... 24-27 ... ... Федерациясың ірі Саратов қаласында «Саратов-
Антитеррор-2010» оперативті-стратегиялық оқу өткізілді, 2009 жылы ... ... ... ... 2009» оқуы т.б. ... ... Серіктестік бағдарламасымен «Волгоград-Антитеррор-2008», Челябинск
обылысындағы «Мирная миссия-2007» деген сияқты ... РФ ... ... ... да ... ... ұйымдастырылып
тұрады [83].
Осындай лаңкестік оқулар кең өткізіліп, іс жүзінде ... ... ... кең ... ... болса, лаңкесіктің алдын алуға, оның жолын
кесуге, ақыры оның ... ... деп ... ... салады.
Азияда Өзара Ықпалдастық және Сенім шаралары жөніндегі Кеңес (АӨЫСШК)
Ресей Федерациясының лаңкестікпен күрес жөніндегі серіктестікті дамытуда ... ... Бұл ... ТМД және ШЫҰ-ға қарағанда ерекшелігі, Ресей
Федерациясы осы мәселеде серіктестік кеңісітігінің едәуір кеңеюі (3 ... бар ... ... 2002 жылы өткен АӨЫСШК саммитіндегі халықаралық
лаңкестікпен күресте бірлескен шаралар туралы мәлімдеме маңыздылыққа ... ... ... ... ... ... өткізіледі. Оның аймақтағы өсіп келе жатқан масштабы, оның
есірткі тасымалы, экстремизм, заңсыз қару ... ... ... сабақтасуы оның елеулі үрейге айналуына әсер етуде [2].
Ланкестікті жою және өркениеттер ... ... ... декларациясы
(2002-жылы) қабылданды. Мүше-мемлекеттер АӨЫСШК-ні түрлі дәстүрлер ... ... ... мен ... ... ... механизм ретінде қарастрады. Осы тұрғыда түрлі дін, ұлт, дәстүр
мен мәдениет өкілдерінің лаңкестікке қарсы ... ... ... ... деп, ... қауіп-қатерін азайтып, оның шешімін табуға
өз ықпалын тигізеді деп сенеміз.
Ресей үшін ... ... ... рөл ... 2003 ... қаңтарында
АҚШ мемлекеттік хатшысы К. Пауэль лаңкестік ұйымдар ... ... ... ... тағайындалған исламдық полкті», «Рияд
Салихини атындағы шешендік ... ... ... БҰҰ ... Кеңесінің 5 тұрақты мүшесі бір қатарда Испания және
Германиямен бірлескен ... осы 3 ... ... атауларын 1267
резолюциясына сәйкес санкциялар бойынша Комитетке ұсынды. Бұл тұрақты
мүшелердің лаңкестер ... қосу ... ... рет ортақ шешімі. Ұлттық
антитеррористік комитеттің ақпараттық орталығы АҚШ ... ... ... басшысы Доку Умаровты халықаралық лаңкестер қатарына
қосқандығын жариялады. Бұл ... ... ... ... көрсетіп, қай мемлекеттің территориясында болмасын кез келген
формадағы лаңкестік әрекеттерді ауыздықтау мәселесінде ... ... ... Федерациясы бұл әрекетті жақсы қабылдап, ... ... ... да бір ... шешу құралы ретінде қолданудың
кез келген талпынысының алдын алып, РФ мен АҚШ ... мен ... ... ету ... ... ... қатар, Ресей және АҚШ лаңкестікпен күресте өзара әрекеттесуді
дамытуға ынталы. Олар екі ... ... ... ... ... ... қарастырып жатыр. 2010 жылдың
28 мамырындағы лаңкестікке қарсы тұру ... ... ... ... ... мәжілісінің нәтижесінде көрініс
тапқан мемлекеттер арасында ... ... ... ... сол жылы 25 ... ... азаматтарының қауіпсіздігін
қамтамасыз ету және бір уақытта азаматтық құқық пен ... ... үшін ... ... жасалатынын атап өтті. Екі ел ... ... ... ... ... ... ... АҚШ та Ресей де қазіргі кезде лаңкестік сияқты ірі ... зиян ... ... ... тұрақтылығы мен, халықтың әлеуметтік жағдайы
мен бейбітшілігі шайқалуда. Ортақ мәселеге қарсы осы екі ... да ... екі ... де ... ... ... қауіпінің сейілуіне әсер етуі әбден мүмкін.
Ресей АҚШ-пен БҰҰ көлемінде де ... ... Оған РФ ... ... оның ... барлығын ратификациялағаны дәлел.
Сонымен қатар, Ресей Федерациясы ... ... ... ... ... мен ... ұсынды:
|Мәселе сипаты ... шешу ... ... мен |
| ... ... ... ... ... ... коалицияны нығайту |
|ие болғандықтан қазіргі әлем ... ... ең ... деп ... ... ... |санайды. Ерекше назарды жаңа сапалы |
|оны қамтамасыз ету жауапкершілігі |сенім деңгейіне және ... ... іс. ... ... ... ... ... |
|мемлекеттерді бір-біріне қарсы қоймай |көтеруге ... ... ... қажет. | ... ... ... ... ... ... бойынша ұлттық |
|стратегиямен жалпы қабылданған ... ... ... ... және ... ... тиімді болмайды. |жетілдіру қосымша күшті талап етеді. |
|Бұндай негіз БҰҰ ... ... ... ... және басқа | ... ... ... | ... ... екілік ... ... ... ... ... ... бас тарту қажет. Лаң |тұлғаға берудің алдында оның ... ... ... ... ... ... байланысы бар ма соны |
|мен бірлікті ... ... ... анықтауға міндеттейді.|
|әрекеттерін ақтауға мүмкіндік туғызып |Лаңкестікпен күресті әр түрлі |
|іс жүзінде олардың басқа ... ... ... ... ... ... болады. |талпыныстары өте қауіпті. ... ... ... ... ... ... жою қаруының |
|лаңкестердің жаппай қыру жою ... ... мен ... жөніндегі ... ... ... ... осы ... ... ... |
|салада ең тығыз серіктестікке дайын. |мүшесі болып табылады. Оның таралмауы|
| ... ... ... |
| ... ... ... |
| ... ... ... Бұл ... |
| ... бірі толықтырады. ... қоса ... ... да ... күрес мәселесін шешу үшін |
|дамып жатыр. Ауғанстаннан келетін ... ... ... ... ... ... ... ие |белдеулерін» құру қажет, Шанхай ... Осы ел мен ... да ... ... ... мен ұжымдық |
|әлеуметтік, экономикалық және құқық |қауіпсіздік келісімі ұйымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... | ... ... ұлты да діні |Әр түрлі конфессиялар мен өркениеттер|
|де жоқ. Керісінше дәл осы дін мен ... ... ... ... ... ... ... сипаттағы|мәдениет ескерткіштерін ... ... ... ... ... қорғау үшін күштерді |
|етеді. Ресей батыста да шығыста да ... ... мен оның ... осы ... өз ... ... ... |
|ойнауға дайын. ... ... ... осы |
| ... серіктестікті дамуты |
| ... ... ... ... ... |БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің жаңа ... ... ... ... ... ... рөлді алдағы уақытта да БҰҰ |ұсынылады.Халықаралық және аймақтық |
|ойнайды деп ... ... ... ... ... ... ... |әрекеттесуін кеңейтуге ықпал ететін |
|ретінде ... оның ... ... ... ... ... белсенді түрде қолдау|максималды тиімділігін қамтамассыз ... ... ... отыр. ... еді. ... ... БҰҰ Бас ... 57, 58 ... ... астында қазіргі кездегі шақырулар мен лаңкестік қауіптерге қарсы
тұрудың ... ... құру ... резолюциялар қабылданды. Оларда
халықаралық қауымдастықты ХХІ ғасырдың жаһандық шақыруларының сипатына тән
нақты ориентерлерді дамыту ... [3. ... ... ... ... ... ... қарсы
аймақтық серіктестікке сүйене отырып, лаңкестікпен ... ... ... апарады деп есептеуге болады.
Басқа да мемлекеттер сияқты Ресей Федерациясы үшін де ... ... ... ... ... онымен күресте тиімді және өте
қажетті болып ... Бұл ... ... ... ... сәйкес халықаралық құқық қағидалары мен нормаларын қатаң
орындайды. Ресей Федерациясы ... ... ... ... ... Біріккен Ұлттар Ұйымының орталық рөлін нақтылауға ... ... ... ... қатар, осы сферадағы БҰҰ Қауіпсіздік
Кеңесінің резолюциялары мен әмбебап ... ... ... ... Бас ... 2006 жылы ... қабылдаған Жаһандық
контртеррористік стратегияның жүзеге тиімді асуына іс-әрекет жасауда.
Қазіргі әлем шындығы оның қауіпсіздігінің ... ... де ... ... ... ... ішінде Ресей экономикалық артта
қалушылық пен тұрақсыздық көзі болып қала берсе, Еуроатлантикалық аймақта
гүлдену мен ... ... ету ... емес. НАТО үшін де Ресей
серіктестігі маңызды. Осыны ескере ... 1997 жылы ... мен НАТО ... ... және ... ... ... болған актіге»
қол қояды. 2002 жылы бұл ... ... ... мен Ресей арасындағы
қатынастар: Жаңа сапа» декларациясына қол қойылғаннан соң жаңа импульске ие
болады, Ресей-НАТО ... ... ... Онда ... мен ... ... қауіпсіздіктеріне нұқсан келтіретін қауіптермен, ... ... ... ... ... 2011 жылы 15 ... ... кеңесі лаңкестікпен күрес бойынша
әрекетердің жаңа ... ... РФ ... ... ... ... бұл саладағы серіктесу мүмкіндіктердің елеулі екенін атап өтті.
Лиссабондағы саммите қабылданған шешімдерді, ... ... ... және ... ... ... және ... ала болжау қағидаларының
негізінде стратегиялық ... жолы ... ... ... ... ... ... лаңкестікпен күресудіге осындай
серіктестіктері іс жүзінде және үздіксіз, жанжақты жүзеге асырылса, осы
саладағы үлкен ... ... өз ... тигізетіні анық.
Халықаралық антиттеррористік серіктесу шеңберінде Ресей Федерациясының
ең негізгі күш жігері келесі бағыттарға бағытталуы ... ... ... ... мемлекеттер серіктестігін
регламентациялауға қатысты ... ... ... табу және ... ... халықаралық бастамаларын, соның ішінде Ядролық лаңкестік
актілеррімен күрес бойынша жаһандық ... мен ... ... үшін ... мен ... ... стратегиясын алға тарту;
• Антитеррористік коалиция серіктестерімен ... ... ... ... ... Достастығы т.б.) және екі
жақты ықпалдасу механизмдерін тиімді қамтамасыз ету;
• Лаңкестік ұйымдарды қаржыландыратын каналдарды жауып ... ... ... ... және ... заттардың заңсыз айналымын жою,
лаң салушы субъектілердің мемлекет шекарасымен қозғалуына жол бермеу,
лаңкестік идеология мен насихаттың таралуына жол ... одан ... ... ... ... ... сүйене отырып, лаңкестікпен
күрестің мынадай басымдылықтарын ұсынамыз:
... ... ... лаң ... ... ... ... Кавказға, соның ішінде лаңкестер орналасқан таулы
аймақтарға барлық ... ... ... күшті жұмылдырып,
жеткіліксіз болса жаңа күштер құрып, сол аймаққа қатаң бақылаулар
орнатуы қажет.
• Соның ... ... ... жеке ... ... лаң салушышылықпен айналысып жүрген индивидтер
мен құрылымдарды анықтап, оларды бақылаудан ... ... ... бар ... анықтау.
• Сонымен қатар, лаң салушылық оңай әрекет еместігі белгілі. ... ... ... ... ... оны ... қаражат бөліп
отырған көздерді тауып, оларға кедергі келтіру. ... ... ... ... ... жартысынан
көп бөлігін алатыны белгілі, сондай(ақ лаңкестер үлкен көлемде
қаруланған. Оның барлығы белгілі бір ... елге ... ... Осы ... ... лаң ... Ресейде
күресудегі тағы бір басымдылық болуы тиіс.
... ... ... ... жолға түсіруге де тырысу ... бір ... ... лаң ... бармай, заңды жолға
түсуге шақыру жұмыстарын жүргізу, соның ішінде ... ... жас ... да, ... ... ... та ... жағдайлар
аз емес. Сондықтан қарапайым халық арасында үлкен психологиялық,
сана сезімнің жетіліп, ... пен ... ... ... де мәні ... ... күресуге мемлекет тарапынан үлкен қолдау, ... ... ... ... ол ... ... ... керек. Үлкен әскери күш тағайындап, олардың
толықтай ... ... ... ... қарумен
жабдықтлуына мән берудің де ойнайтын рөлі ... ... ... ... ... ... ... жоғары болмауы
керек. Лаңкестермен дұрыс күресе алмаған лауазымды тұлғаларды
қателіктері үшін ... ... ... ... ... жөн. Дұрыс бағытта, жемісті жетістіктерге ... ... ... ... ... ... Лаңкестікпен күрес жүйесінің бұлжытпай орындап, халықаралық шарттар
мен конвенцияларды ескере отырып, елдің ... ... ... мен ... ... үздіксіз күрес жүргізу.
• ТМД; ШОС; АЫӨСШК және басқа да аймақтық механизмдер мен НАТО, БҰҰ
сияқты халықаралық механизмдер ... ... ... түсіне отырып, өзара сенім мен ... ... ... ... ... күресу;
• Лаңкестіктің Ресейде халықаралықтығы оның онымен ... ... ... ... ... халықаралық деңгейде,
жұмыла күресу әрекеттеріне барудың маңыздылығы айқын. Осы тұрғыда,
Ресей ... ... ... ... ... олардың
жүзеге асуын қамтамасыз ету. Сонымен қатар, өзі де халықаралық
деңгейдегі келімідердің, ... ... ел ... ... ... ... ... адамзатпен қоса дамып, өзгеріске ... ... ... ... өз ... кең ... Әлем қаншалықты дамыса, қаншалықты
тез жаһандану үрдісі жүрсе, техника-технология қандай қарқынмен көркейсе,
соншалықты ... ... ... те ... өсуде. Жанжалдарды
зұлымдық, зорлық-зомбылық, озбырлық көрсету арқылы шешуге негізделген бұл
актілер әлемдік қауымдастықтың алаңдатушылығын ... ... ... ... ... ... ретінде лаңкестіктің болашағын болжаудың орны ерекше
мыңыздылыққа ие.
Ресей Федерациясындағы лаңкестікті алдағы ... не ... ... ... өзекті. Қазіргі жағдайы мен жасалып жатқан шараларды ... ... ... ... бұл елде қандай болатындығын болжауға болады:
1. Егер мемлекет лаңкестік ... ... ... мен күш ( ... ... ... ... тамыры түптеп орнатылып,
осы елдің басқа да аймақтарына діни, ұлттық ұрандар астында таралуы
мүмкін. Вахаббистік идеологияны ... да ... ... ... ... ... болашағы көп жағдайда олардың қазіргі заманғы жаңа
технологияларды иемдену мүмкіндіктеріне тікелей ... ( ... лаң ... ... қауіпті қару-жарақ қолданып,
бұрынғысынан да ... ... ... жол ... ... ... көбейтіп, лаңкестіктің қаржы көздерін
тұншықтырмаса, есірткі саудасынан түсетін пайдасын ауыздықтамаса
елде лаңкестік ... ... ... ... жаһандануға тәуелді болады, нақтырақ айтсақ,
тауар, қызмет көрсету мен адамдардың ағылуы қаншалықты кең және
мемлекеттік ... ... ашық ... тікелей
байланысты. Сондықтан Ресей кеден ... ... ... ... ... қадағалап, шекараларды бақылауы
керек.
4. Жалпы Ресейдегі лаңкестік болашағы басқа да мемлекеттердегідей, кез
келген қауіп секілді ... ... ... ... ... Халықаралық лаңкестік онымен мемлекеттердің халықаралық деңгейде
ынтымақтасуының деңгейіне тікелей байланысты болады.
Қорытынды
ХХІ ғасыр тоғысында лаңкестік ең ... ... ... қала ... ... кедейшілік, ғаламдық жылыну, түрлі нүктелерде болып
жатқан қарулы қақтығыстар, заңсыз қару-жарақ пен ... ... ... мәселелермен қатар, лаңкестік те өз өзектілігін жоғалтпады.
Керісінше, 2001 жылы 11 қыркүйек күні ... дүр ... ... акт ... әлем ... мен ... ... осы мәселеге қатысты
терең ойлануға итермеледі. Әрине, АҚШ сияқты ұлы мемлекет, ... ... ... осындай дерттен сақтай алмаған соң, ... ... ... ондай залалға тіпті қарсы тұра ... Осы ... ... мемлекеттер, ұйымдар лаңкестікке қатысты саясаттарын қатаңдатты.
Шындығында, лаңкестік – бұл ... жаңа ... ... ... ... ... саны ... көбеюде. Олардың лаң салушылық
әрекеттері өз мемлекеттерінің аумағымен шектеліп қана қоймай, ... ... ... ... ... ... ғаламдық мәселелер қатарындағы орны ерекше екенін атап өту
керек. Өткен ғасыр аяғынан бастап ... ... ... ... ... ... ... ұйымдардың арнайы құқықтық негіздерді
жасауы, әлемдік деңгейдегі ... ... ... оның ... ... ... қатынастардағы
өзектілігі және маңыздылығы жағынан аса ірі құбылыс екендігін дәлелдейді.
Тақырыпты зерттеу барысында Ресейде ең алғаш ... акт ... ... ... ... ... ... болды. Осындай
сипаттағы лаң ... ... ... деп ... Одан ... жылы ... ІІ Александрға ... ... ... ... ... болады. Одан кейін де елде ... ... ... ... ... ... ... КСРО
ыдырап, Солтүстік Кавказ аймағында пайда болған ... ... ... Мемлекет бұрын соңды көрмеген айтарлықтай алып
мәселеге тап ... ... ... республикалары Ингушетия, Шешенстан,
Солтүстік Осетия, Кабардино-Балкария, Карачаево-Черкесия, ... ... ... ... лаңкестіктің қанат жайғанына бір ғасырдан көп уақыт болды. Соңғы
он жылда, 2000 жылдан бастап, Ресейде тек өлімшілер (смертники) ... ... акт ... ... бірі 2010 ... ... Осетия мен Ингушетияның шекарасында орын алды. «Тірі бомбалардың»
көбісі Шешенстанда, ... және ... ... ... ... 90-шы жылдары лаң салушылар адамдарды тұтқынға алып, дистанциялық
жарылыстар жасап отырса, ХХІ ғасырда ... ... ... «пластид»,
«өлімшілер» сияқты ұғымдар кең танымал бола бастады.
Қорыта келе, Ресейдегі лаңкестікті ... және ... ... ... ... ... жағдайында лаңкестіктің жаңа «бұтағының», басқаша
айтқанда логикалық нәтижесі— қазіргі кездегі ... ... алып ... Ал ... ең ... ... ... топтардың өзара әрекеттесуінде көрініс тауып, пісіп-жетілгенде
серіктестікке өтуінде байқалды [4. Ал ... ... ... қақтығысында жауынгерлердің ең маңызды бөлігін Аль ... бар ... ... ... ... ... мен ... құрады. Басаевпен бірге жауынгерлерді Хаттаб
та басқарды. Ол 2001 жылы 11 қыркүйек күні Бүкіләлемдік Сауда ... ... ... ... бин Ладенмен тығыз қарым-қатынаста
болған (64(. Осы тұрғыдан алғанда, шешендік лаңкестердің өзге аймақтардағы
лаң ... ... ... ... ... сондай-ақ,
ақшалай қаражат шетелден келгендіктен ... ... ... ... ... шешендік лаңкестерден басқа Ресейлік ультраоңшыл ұлтшылдар да
террорды өз талаптарын күшейту, «ақ ... ... ... және
биліктің беделін түсіру (дискредитация) үшін ... ... ... қазіргі кездегі лаңкестікті сипаттау үшін көбінесе ... ... ... ... ... да тоқталу керек. Бұл ... ... ... ... ... алу, ... ... жою сияқты әдістерді қолдануы жағынан өте ұқсас.
Ресейде лаңкестік актілердің кең етек ... ... орын ... ... мен ... ... ... күрес
қажеттілігінің маңыздылығы айқындалды.
Егер лаң ... өте ... ... ... онымен күрес өзектілігі
тіпті жоғары. Ресей Федерациясы лаңкестікпен күреске үлкен ... ... ... ... ... ... ауыр ... Жыл сайын ел
территориясында кем дегенде он жарылыстар ... ... адам ... мемлекетке мыңдаған доллар шығын келеді. Ресей Федерациясының 1991-
2011 аралығындағы жиырма жыл ішіндегі бұл зұлымдықтың тигізген зардаптарын
тіпті ... ... ... ... ... ... Ресей Федерациясының құқықтық реттелген
лаңкестікпен күрес жүйесі қалыптасты. ... ... ... ... Ресей Федерациясың Ішкі істер министрлігі, ... ... ... Федерациясының Федералды шекаралық қызметі, Қорғаныс
министрлігі, Федералды Қорғау қызметі өз компетнциялараның ... ... ... ... Алайда олардың арасындағы
лаңкестікті жеңу үшін ... ... ... байқалмайды. Бұл
дегеніміз— лаңкестікпен күрес жүйесінің өзі жүйесіз ... ... осы ... ... мен ... жоқ ... Әр лаңкестік әрекеттен соң мемлекет белгілі бір ... ... орын ... ... ол ... сол ... ... кейін оның
зардаптарымен күресу күйінде ғана.
Мемлекет ішілік шаралармен қоса, халықаралық ... ... жету ... ... рөл ... Ресей халықаралық шарттарға
сүйене отырып, өз ... ... ... ... ... кезде
Швейцария, Франция, Финляндия т.б. лаңкестікпен тиімді күресіп келе ... үлгі ... ... ... ... керек. ТМД, ШЫҰ,
АӨЫСШК, БҰҰ, НАТО сияқты ... ... ... ... ... Ресей мүше мемлекеттермен ынтымақтасады, мезгілді
оқулар, ... ... ... ... ... ... лаңкестік деп айтса
болатын шығар. Оның себебі де анық, яғни ... ... ... ... көзі
дәл осы Солтүстік Кавказдағы Шешенстан болып отыр. Осы ... шешу ... ... осы ... ... жетілдіріп, демократиялық
институттарды дамытып, халық арасында мәдени шаралар ... ... ... ... ... жағдайды ескере отырып, мемлекетке бұл саладағы ... ... ... ... ... ... ... нығайту үшін
алда әлі көптеген жұмыстар істеуі керек. Мемлекетте мәдени, ... мен ... ... іс ... ... жалпы ұлттар
арасындағы сенім мен ынтымақтастықты дамытуға бағытталған әрекеттер
қажеттілігі айқын.
Сонымен ... ... ... ... негізгі көзі ислам діні деп
шатасатындар да аз емес. Көптеген ... ... ... ... байланысты деп үзілді-кесілді жариялаулары жатады.
Лаңкестік әрекеттерге исламдық бет ... ... ... себебі мұсылман
мемлекеттерндегі халықтардың әлеуметтік жағдайы төмен, ал көптеген ғалымдар
ойынша, лаңкестікті осы нашар өмір сүру жағдайы туындатады. ХХ ... ... ... одағының Ауғаныстандағы саясатына қарсы бағытталған әрекетті
ұйымдастырушы, ал оның қаруы ретінде моджахеттер ... ... ... Ал ... ... ... ... болсақ, араб
әлеміндегі діни бағыттағы кертартпа ағымдардың өкілдері екендігіне айқын
көз жеткізе ... ... ... ... ... ... ... ағым. Ваххабизм ХІХ ғасырдың екінші ... ... ... ... Әр бір ... кертартпа ағым сияқты, бұл да
ислам дініндегі ... ... ... Ал егер де ваххабизм
идеологиясының ұстанып отырған саясатын қарайтын ... ол ... ... ... ... Батыс пен Шығыс арасындағы әлеуметтік алшақтықты
реттеуге болады деп шақырады. Бұл ислам дінінің ... ... ... ... ... оны исламдық іс-әрекеттер деп айтуға болмайды. Оны
ваххабистік лаңкестік әрекеттер деп ... жөн ... ... ... ... дәл осы ... ... тамырлары жайылған. Ресей
Федерациясы мұның ислам дініне қатысты емес екенін ... ... ... ... ... ... нұқсан келтіретін
лаңкестіктен басқа проблема, яғни ұлтаралық алауыздықпен ... ... ... ұшырамау үшін ойластырылған, рационалды шешімдерге ... ... келе ... ... ... ... Ресей Федерациясындағы лаңкестік мәселесі қазіргі кездегі ең өткір
дерлік қауіп;
• Мемлекеттегі лаңкестіктің негізгі ... ... ... ... Федерациясы лаңкестікпен күреске елеулі көңіл бөлуі қажет;
• Осы қауіппен күрес бойынша қең қорға ... ... ... әлі де ... ... Федерациясының бұл саладағы ең маңызды ... пен ... ... оның ... алу ... іс ... ... Онымен күресуде әлеуметтік бағдарламаларды, яғни білім, денсаулық
сияқты халық өмірінің маңызды салаларын қолдап, ... ... ... ... жүргізгенде барлық күшті жұмылдырып, азаматтарының да осы
күреске ... ... да ... ... ... ... ... нақты және ұдайы түрде жүргізу ғана оның қарқынын
төмендетуге негіз ... ... ... ... ... серіктестіктің лаңкестік сияқты
ғаламдық мәселемен күресуде жеңіске жетелейтін бір ... ... ... ... ... ... әрекеттерге
баруы тиіс;
• Мемлекетте лаңкестіктің орын алуына әсер ... ... ... Осы ... ... орын ... ... актілер деңгейінің өскендігін
ескере отырып, болашақта оларды азайтып, тіпті оны түпкілікті жеңу
үшін ... ... жеке ... ... де, ... ... ... көлемде де тоқтатпаған жөн.
Пайдаланған әдебиеттер тізімі
1. М.С.Досымбекова, Вестник КазНУ. Серия МО и МП. ... «К ... ... ... ... с ... 3 бет
2. «Европейский Союз и Центральная Азия: подходы в борьбе с
международным ... . ... ... конференции, 23 мая 2003
года. – Алматы, 2003. – 127 бет. ... ... ... А.Р. ... ... ... ... бет
4. Е.Б. Жатканбаев, угрозы национальным интересам казахстана.
Алматы қазақ университеті 2004, 78-79 ... ... ... «О ... ... от 6 ... ... РФ ... ... Федеральный закон от 7 августа 2001 года № 115-ФЗ ... ... ... ... полученных
преступным путём, и финансированию терроризма»
http://base.consultant.ru/cons/cgi/online.cgi?req=doc;base=L
AW;n=48710
8. ... ... ... об административных
правонарушениях от 30 декабря 2001 года № 195-ФЗ ... ... ... от 3 ... 1995 года № 40-ФЗ ... ... безопасности»,
http://www.referent.ru/1/67013
10. Федеральный закон от 6 ... 1997 года № 27-ФЗ ... ... ... ... дел Российской
Федерации», http://www.referent.ru/1/21122
11. Федеральный закон от 12 ... 1995 года № 145-ФЗ ... ... Закон Российской Федерации от 5 марта 1992 года № 2446-I «О
безопасности» , ... ... ... ... ... от 13 июня 1996 ... 63-ФЗ, ... Федеральным законом от 27 июля 2006 года № 153-ФЗ ... ... в ... ... акты
Российской Федерации в связи с принятием ... «О ... ... Совета Европы о
предупреждении ... и ... ... «О
противодействии терроризму» , base.garant.ru/12148566/
15. Федеральный закон Российской Федерации от 3 мая 2011 г. ...... ... в ... закон "О
противодействии терроризму""
16. Указ ... ... ... от 15 февраля 2006
года № 116 «О мерах по ... ... Указ ... ... ... от 10 ... 2009 ... 1267 «О внесении изменений в Указ Президента Российской
Федерации от 15 ... 2006 года № 116 «О ... ... ... и состав Оперативного штаба в
субъекте Российской Федерации, за исключением ... по ... ... этим ... Указ ... ... ... от 17 июня 2003 года №
680 «О ... ... ... ... ... за выполнение Шанхайской конвенции
о борьбе с терроризмом, сепаратизмом, и ... ... ... ... ... от 6 ... г. №352 «О ... по реализации Федерального закона «О
противодействии ... ... ... ... ... от ... 2007 года № 6 «Об утверждении Правил ... ... лиц, ... в ... акта, а также лиц, участвующих в борьбе с
терроризмом», ... ... ... ... ... от 13
октября 2008 года № 750 «О ... ... ... из ... фонда Правительства Российской
Федерации по предупреждению и ликвидации чрезвычайных
ситуаций и ... ... ... (в ред. ... г.), www.referent.ru/1/126227
22. Постановление Правительства Российской Федерации от 22
января 1997 года № 58 «О ... ... ... лиц,
привлекаемых к выполнению специальных задач, связанных с
проведением ... по ... с ... (в ред. ... ... ... ... ... Федерации от 21
февраля 2008 года № 105 «О возмещении вреда, причинённого
жизни и здоровью лиц в ... с их ... в ... ... ... Постановление Правительства Российской Федерации от 9
февраля 2004 года № 65 «О ... ... ... военнослужащим и сотрудникам федеральных
органов исполнительной ... ... ... ... и ... и ... ... на территории
Северо-Кавказского региона ... ... ... ... ... ... от 4 мая
2008 года № 333 «О ... ... ... ... руководство деятельностью которых
осуществляет Правительство Российской Федерации, в области
противодействия терроризму», base.garant.ru/12160202/
26. Постановление Правительства Российской ... от ... 2008 года № 278 «О ... ... ... ... при проведении контртеррористической
операции ... ... ... организациям
или физическим лицам», www.rg.ru/2008/04/23/kompensaciya-
dok.html
27. Постановление Правительства Российской Федерации от 13
марта 2008 года № 167 «О ... ... ... в ... ... по ... с
терроризмом, стоимости утраченного или ... ... ... ... ... ... от 11
ноября 2006 года № 662 «Об ... ... ... ... за ... ... ... alldocs.ru/zakons/index.php?from=11780
29. ... ... 2009 ... ... ... Ресей ... ... ... ... ... ... ... Бомбалықлаңкестікпенкүресжөніндегіхалықаралық конвенция,
www.un.org/ru/.../conventions/bombing.shtml
36. Лаңкестіктіңжолынқиютуралыеуропалық ... ... ... ... табу ... ... ... БҰҰ Трансұлттықұйымдастырылғанқылмыспенкүресужөніндегі
конвенция, www.un.org/ru/.../conventions/orgcrime.shtml
40. Лаңкестік, сепаратизм жәнеэкстремизмменкүрестуралы Шанхай
Конвенциясы, www.dlib.eastview.com/browse/doc/12297469
41. Жеке ... ... ... ... ... мен
қылмыстықәрекеттердентүскентабыстардыанықтаужәнетәркілеутура
лы” Конвенциясы, bestpravo.ru/fed1991/data02/tex12289.htm
43. ... ... ... ... ,
www.imolin.org/pdf/imolin/CAN_%20Russian0507.pdf
45. Лаңкестікпен ... Ішкі ... ... ... ... ШЫҰ ... үкіметтерінің арасындағы қару-
жарақтың, жарылғыш заттардың заңсыз айналымымен күресудегі
серіктестік ... ... ШЫҰ ... Кеңес басшыларының мәжілісінің
қорытындылары ... ... ... ШЫҰ ... ... ... ... бірлесе
ұйымдастырылуы тәртібі мен олардыөткізу туралы келісім,
http://www.ecrats.com/ru/normative_documents/1666
49. 2007 жыл 17 ... ... 49. ШЫҰ ... ... ... ... ... 50. «ШЫҰ ... ... Аймақтық
антитеррористік құрылым ... ... 51. ШЫҰ ... лаңкестік, экстремизм,
сепаратизммен күресудегі мемлекеттердің ... ... до ... в Домодедово спецслужбы считали, что
с безопасностью в аэропортах все ... «22 ... 2011 года ... ... провёл во
Владикавказе заседание Национального ... ... ... РФ ... ... с ... ... Путин назвал пути борьбы с ... ... ... с ... ... ... Газета "Коммерсантъ", №47 (3131), 18.03.2005. Как Верховный
суд РФ рассматривает дела террористов
59. «Понедельник в России объявлен днем траура по ... ... и ... // ... ... 11 ... ... ГЕКСОГЕНОВЫЙ СЛЕД «Новая газета» 9 января 2002. Интервью с
Юрием ... ... ... ... Боевики вновь диктуют правила игры в межнациональных
конфликтах // ... ... 17 ... ... Александр Тюрин, октябрь 2004, забытый ... (Вид ... ... ДЛб ... ... Islamic International ... Brigade ... В ... снят режим контртеррористической операции ::
Политика :: Top.rbc.ru
66. В Чечне задержан боевик, ... в ... ... ... ... ... Федерации Доклад на
заседании Совета ... ... ... ... Рим ... ... век Империи http://www.rome-
city.ru/anic/a_st58.htm
69. Первая мировая ... и ... ... ... ... слова "Французская колониальная империя" в Большой
Советской Энциклопедии, ... ... ... в ... ... Лекция №24. Терроризм и его ... в ... ... ФҚҚ ресми сайты, http://fsb.ru/
75. РФ ІІМ ... ... ... О ... ... В СФЕРЕ ПРОТИВОДЕЙСТВИЯ ТЕРРОРИЗМУ
В РОССИИ http://www.libex.ru/detail/book218337.html
77. Об итогах деятельности Национального антитеррористического
комитетав 2009 году, http://nak.fsb.ru/nac/activity.htm
78. ... ... ... ... кто подготовил
смертника для ... Риа ... ... ... ... ... реальность и
перспективы,www.rau.su/observer/N11_2008/006_013.pd
81. ТМД ... ... ШЫҰ ... ... ШЫҰ ... ... Риа ... ақпараттық агенттігінің мәліметтері.
http://www.rian.ru/defense_safety/20100625/250103019.html
85. ... в ... ... ... ... ... в ... Ю.И.Авдеев. Общие проблемы. Терроризм как ... 36−38 ... ... ... ... ... с
антигосударственным терроризмом в ... ... ... ФСБ ... и МВД ... терроризмом, организованной преступностью и коррупцией в
современных условиях, 1997; Калинин А.П., ... ... и ... ... дел ... ... ... России. История ... 1998. ... ... О. В. ... по ... ... в ... половина XIX-начало XX в.). Отечественная история,
1994
90. Будницкий О. В. Терроризм в российском освободительном
движении: идеология, ... ... ... ... ... ... XX в.). — М.: ... 2000. — 35−43, 59
91. О.В. Будницкий, «Терроризм глазами ... ... // ... ... №5, 2004, 40 ... Кошель П.А. «Ресей терроризмі тарихы».М., 1995, 54 бет
93. Ланцов С. А. Революционный терроризм в России // Террор ... ... — СПб.: ... ... ... 2004
94. Жаринов К.В. терроризм жәнетеррористер: ист справочник/ под
общ. ред. А . Е. Тераса.- Минск: ... 1999.- 195 ... Рууд Ч., ... ... 16: политический сыск при
царях. М., 1993. 76 бет,
96. О.А.Кимлацкий Аналитический вестник Совета Федерации ФС ... ... ... ... вестник Совета Федерации ФС РФ№
15 (401)2010 г.
98. Гейфман А. Революционный террор в России, 1894—1917. ... 1997. С. ... ... Б. ... с ... как демократии могут
нанести поражение сети международного терроризма. — Альпина
Паблишерз, 2002. — 206 с. — ISBN ... ... ... ... ... // Форум по проблемам
преступности и общества : сборник. — ООН, 2006. — В. 1-2. ... 4. — С. 51-62. — ISBN ... ... Р. ... в ... международного права //
Глобальный терроризм и международная преступность ... 4-го ... ... ... ... — Герцлия: Институт
международной политики по борьбе с терроризмом, 2008. — С.
49. — ISBN ... М. ... пен М. ... ... ... ... ... трудов, алматы 2005, 40-41
103. П. С. Бокашева.« Безопасность через сотрудничество: теория,
методология, практика ».- Алматы ... ... ... ... ... Азия
мемлекеттеріндегі терроризм және ислам экстремизмімәселесі.
104. Д.Т. Жакеновтың,Европейский союз и центарльнаяазии: подходы
в борьбе с мездународным ... 27 ... ... ... ... ... Э.А. Ибраева мен
Т.А. Тұрсынбаевтің серия МО и МП. №4 ... ... с ... в деятельности межпарламентской
ассамблеи СНГ»,
106. К.К. Ракишевтің , МО и МП №2 (22). 2006. ... ... ... ... подходы к определению
понятия»
107. III. Вторая революционная ситуация в ... // ... ... 18. ... ... и её ... террор» // Николай
Троицкий, http://scepsis.ru/library/id_744.html
109. Большая советская энциклопедия, 3 издание, М. ... ... ... Первая боевая организация большевиков. 1905–1907 гг. М.,
1934. Стр. 15
111. ... ... ... и анализа, современный
терроризм:взгяд из центральной Азии, Алматы, 2006, ... ... В ... ... ... ... ... // Lenta.Ru,
1 сентября 2005
113. ШАМИЛЬ БАСАЕВ ВЗЯЛ НА СЕБЯ ОТВЕТСТВЕННОСТЬ ЗА ... ... ... http://www.regions.ru/news/1635077
114. http://www.inosmi.ru/translation/221890.html . Мақала:
Беслан: 'Причиной катастрофы стали ... (1 ... ... ... ... ... спустя год
после Беслана.Доклад Исследовательского центра Agentura.Ru
http://studies.agentura.ru / ... ... Риа ... ... ... в г. ... в ... г. ... Риа ... ... теракта в г. Беслане в сентябре
2004 г. ... ... 37-я ... теракта в «Домодедово» // Lenta.ru,
24.02.2011. http://lenta.ru/news/2011/02/24/thirtyseven//
119. Следствие ... кто и как ... ... ... себя в ... 1 ... 2011 г.
http://newsru.com/russia/01mar2011/domodedovo.html.
120. Аналитический вестник Совета Федерации ФС РФ№ 15 ... ... ... ... деп ... ... ... 14 ақпанынан Ресей Федерациясының Жоғарғы Сотының үкімімен
15 ұйымды лаңкестік деп танып, олардың қызметіне ел ... ... ... ... ... ... ... әскери
Маджлисуль Шура»
2. «Ичкерия мен Дағыстан халықтарының Конгресі» (екеуі де Шешенстанда
құрылып, Шамиль Басаев және ... ... ... «База» («Аль-Каида», Усама Бен Ладен, Ауғанстан)
4. «Асбат аль-Ансар» (Ливан)
5. «Аль-Джихад» («Қасиетті соғыс») немесе «Египеттік исламдық джихад»
(Египет)
6. «Исламдық топ» («Аль-Гамаа ... ... ... ... ... ... ... азат ету партиясы» («Хизб ут-Тахрир аль-Ислами»)
9. «Лашкар-И-Тайба» (Пакістан)
10. «Джамаат-И-Ислами» («Исламдық топ», Пәкістан)
11. «Талибан қозғалысы» ... ... ... ... (бұрынғы «Өзбекстан исламдық қозғалысы)
13. «Әлеуметтік реформалар қоғамдастығы» («Джамият ... ... ... ... ... қайта өркендету қоғамы» («Джамият Ихья ат-Тураз
аль-Ислами», Кувейт)
15. «Екі ... үйі» ... Сауд ... ... ... ... Федерациясының Жоғарғы сотының шешімімен
лаңкестік деп тағы 2 ұйым танылып, олардың қызметіне Ресей ... ... ... («Ұлы Сирия әскері»)
17. «Исламдық джихад- моджахеттер джамааты»
РФ Жоғарғы сотының 2008 жылдың 13 қарашасындағы ... 1 ... деп ... оның ... ... ... ... «Исламдық Магриб елдеріндегі Аль-Каида»
2010. жылдың 8 ақпанынан Ресей Федерациясының Жоғарғы Сотының ... тағы бір ... тиым ... ... ... ... Эмират)
20. «Ингуштық джамаат»
Бұл Ресей Федерациясының лаңкестікке қатысты әрдайым ... ... ... отыратындығын көрсетеді. Жоғарғы Сот ... ... ... ... ... ... да тууы
мүмкін қауіптердің алдын алу ... ... ... деп есептеймін.
Ресейде орын алған лаңкестік актілер
Ресейде орын алған танымал лаңкестік оқиғалардың тізімі:
1991 жыл
1991 жылы 3 лаң салушылардан ... топ ... ... Сайд-Али
Сатуев, Лом-Али Чачаев) Минералды суларқаласының ... ... ... ... 178 ... тұтқындыққа алды. Бұл акция
Шешенстан-Ингушетияға төтенше жағдай режимін енгізуге ... ... ... ... Түркияға алып кетті. Онда боевиктер
тұтқындарды босатып, Шешенстанға ресейлік ... ... жол ... ... талап етті. Одан кейін түрік өкіметі лаң
салушыларға Шешенстанға қайтуына жол береді.
1992 жылы ... ... 18 ... бар ... ... алу ... жыл
16 шілдеде Мәскеу қаласында Волочаева көшесіндегі жарылыс нәтижесінде
2 адам қаза ... ... Омск ... ... ... ... еніп,
арасында 4 бала болған, барлығы 6 адамды ... ... Лаң ... үлкен
көлемдегі ақша, автомат және елден шығатын тікұшақ талап етті. Талаптарды
орындамаған ... ... ... іске қосатынын жариялады. ... ... ... ... ... ... ... зиян шекпеді.
23 желтоқсанда Муса Алмамедовтың басшылығындағы топ 15 бала мен ... ... ... ... соңында қылмыскерлер қолға түсіп, сотталды.
Ешкім жарақат алмады.
1994 жыл
18 мамырда Махачкала қаласында Ішкі істер ... ... орын ... құрбандар болмады.
26 мамырда, Владикавказ – Ставрополь рейстік автобусына шабуыл
жасалды.
28 ... ... - ...... рейстік автобусын
41 жолаушысымен жаулап алынды. Лаңкестер 15 миллион АҚШ долларын талап
етті. Тұтқындарды азат ету ... ... 2 ... ... ... ауруханаға жетпей көз жұмды. Сонымен қатар, 1 лаңкес өлтіріліп, ... ... ... 5-і ... ие болды.
29 шілде күні Минералды Сулар ... ... ... лаң
салушылар жаулап алып, осының нәтижесінде жазықсыз 4 адам қаза ... ... ... күні Ұлы ... ... тұрғын үй жанында, Екатеринбург
қаласы, тұрғын үй ... ... ... ... ... ... тамызда Екатеринбург қаласы, тұрғын үй ауласындағы жарылыс. 2 адам
жарақат алды.
17 қазанда ... ... ... ... газетінің
редакциясындағы жарылыс. Журналист Дмитрий Холодов қайтыс болды.
19 қазанда Комсомольск-на-Амуре қаласы, орта мектепте ... ... ... ... қарашада Мәскеу қаласы Яузу өзенінің темір жол көпірі жарылады және
Екатеринбург қаласының Теміржол аудандық сотының мекемесінде де ... ... ... ... ... ... ... жарылыс, құрбандар жоқ.
1995 жыл
15 қаңтарда Мәскеу қаласы, Мәскеу мемлекеттік ... ... 354 ... ... ... ... және нөмірі 510 «Мосэнерго» трансформаторлық подстанциядағы
жарылыстар сериясы болып ... ... ... ... ... Мәскеу қаласы, Теплый Стан ... ... ... ... ... ... ... ең ірі лаңкестік акт 14-20маусым аралығында болды. Шамиль
Басаевпен басқарылған 195 лаңкес Будденовск ... ... ... тұтқындыққа алды. Олардың тұтқындарды босату үшін қойған
талаптары: Ресей ... ... ... ... ... режимімен келіссөздер жүргізу. Сәтсіз шабуыл мен ... ... ... лаңкестерге тұтқындарды жіберіп, кедергісіз кетуге ... ... ... тобы ... ... Нәтижесінде 129 адам
көз жұмып, 415 түрлі жараққаттар алды. Федералды Қауіпсіздік ... мен РФ ІІМ ... ... Ерин ... ... кейін
қызметтерінен кетті. 2005 жылдың 14 маусымындағы мәліметтер бойынша, ... ... ... 30 ... ... тағы 20-сы қамауға
алынды.
14 қазанында лаңкес В. ... ... 26 ... ... бар автобусты жаулап алып, 1 млн. Доллар талап етті. ... лаң ... ... ... ... ... қантар күндері Салман Радуев басқарған ... ... ... ... аурухана мен перзентханада 2000 адамды
тұтқындыққа алды. Келіссөздерден соң ... ... ... ... ... Шешенстанға қайту жолында
Первомайское селосында ресейлік әскермен қақтығысады. ... ... кісі ... болып, 50-н жоғары жарақаттар алды. Салман Радуев жасырынып,
қашып кетті. Кизлярдағы лаңкестік акт нәтижесінде, жалпы саны 78 ... ІІМ ... және ... бейбіт азаматтары көз
жұмған. Бірнеше жыл ... соң, С. ... ... түсіп, түрмеде қайтыс
болады.
7 маусым Мәскеу ... ... ... ... үй
кіреберісіндегі жарылыс нәтижесінде 3 адам жарақаттанды.
11 маусым Мәскеу қаласы, "Тульская" станциясындағы метро вагонының
жарылысы. 4 адам ... ... 14 ... ... Нальчик қаласы, қалалық автобекеттегі автобус жарылды. 8 жан
тапсырып, 23 ауыр ... ие ... ... ... ... ... алаңындағы троллейбус жарылды. 8 адам
зардаптар шекті.
12 ... ... Мира ... ... атылып, 26 адам
жараққаттар алды.
25 шілде Астрахань-Волгоград пойыз ... ... Қаза ... ... ... тамыз Астрахань-Волгоград пойыз вагонының тағы да жарылуы. 9 адам
жарақаттанды.
10 қараша Мәскеу қаласы, Котляков ... ... орын ... 13 ... ... 17 адам ауыр ... алса, 80 жеңіл жарақаттанды.
16 қараша күні Дағыстандағы Каспиийск қаласында Каспий шекаралық
отрядының, Кавказдық ... ... ... ... жеке ... мен ... бөлімінің офицерлер мен прапорщиктер
отбасыларына арналған 9 ... ... үй ... 25 ... тротилдей қуатты жарылғыш құрылғы іске қосылып, 69 адам,
соның ішінде 21 сәби көз ... ... ... ... метро вагонында жарылыс. 1 адам
жарқат алды.
1997 жыл
23 ... ... елді ... Армавир қаласының теміржол
вокзалында,ы жарылыс нәтижесінде 3 адам жан ... 12 ... ... ... ... ... ... вокзалындағы
жарылыстан 2 адам қайтыс болып, 22 ... ... ... ... ... ... ... Таймасханова мен Асет Дадашев, ... ... ... 1999 жылы ... ... ... мен ... 16 жыл бас бостандығынан айырды.
8 шілде күні Дағыстандағы ... ... ... ... ... 3 адам көз ... 6 ... ұшырады.
16 желтоқсанда Магадан-Мәскеу рейсіндегі Жолаушы ұшағын жауланды,
алайда зиян шеккендер жоқ, лаң ... ... ... ... ... ... ... станциясындағы жарылыс. 3
адам жарақаттанған.
4 қыркүйекте Махачкала қаласында Пархоменко көшесіндегі жарылыс. Бұл
18 адам өліміне және 160-ң ... алып ... ... ... алаңда көлік жарылып, 3 адам зардап шекті.
21 қараша күні Мәскеу қаласы, Киев ... ... ... ... ... ... ... жыл
17 қаңтар Мәскеу қаласы, АҚШ Елшілігінің мекемесінің жанында көлік
жарылды, қаза болғандар жоқ.
19 наурыз Владикавказ ... ... ... ... орын алып, 62
адам мерт болып, 118 жарақаттарға ие болды.
5 сәуір ... ... ... ... ... қоғамыдық
қабылдау мекемесіндегі жарылыс, ешкім зардап шекпеді.
26 ... ... ... ... ... ... болды, 11 адам
жарақаттанды.
27 сәуір Екатеринбург қаласы, АҚШ Елшілігінің ... ... ... Қайтыс болғандар мен жарақаттанғандар жоқ.
16 мамыр Владикавказ каласы «Спутник әскери қаласындағы тұрғын ... ... 4 адам ... ұшырап, 14 жараққаттанды.
22 мамыр Мәскеу қаласы, Ішкі ... ... ... ... ... ... тамыз Мәскеу, "Охотный ряд" Сауда кешініндегі ... адам ... 44 ... ... ... ... Дагестан, тұрғын үй жарылысы 61 өлімге
ұшырап, 130 ... ... ие ... ... ... ... ... көшесінде үй жарылып, 94 көз
жұмып, 164 жараққанды.
13 қыркүйек Мәскеу, ... ... ... үй ... 124 ... 9 ... ... Волгодонск қаласы, Ростов облысы, тұрғын үй жанында
жарылыс болып, 18 ... ... ... ... ... халықаралық автобуста жарылыс болды. ... ... ... ... ... ... ... станциясында, парк культуры
станциясында жарылыстыр болып, 40 адам жан ... 85 ... ... ... ... ... жүк ... пайдаланылған лаңкестік актілер
сериясының нәтижесінде, Шешенстанда 30 ... ... ... күш ... қаза ... ... Мәскеу қаласы Пушкин алаңындағы жер асты өту жолында жарылыс
орын алып, 13 адам мерт ... 118 ... ... күні ... ... жаралыс болып, Невиномысск автобус
аялдамасы мен базарында жарылыс ... 3 адам көз ... ... ... Пятигорск қаласының орталығы 2 жеңіл көлік жарылысына
тағы да куә болады. Бұл ... ... 2 адам жан ... ... ... желтоқсанда Шешенстанның Алхан-Юрт поселкесінде автокөлік жарылысы
болып, оның ... 22 ... ... ал 50-ге жуығы жарақаттанды.
19 желтоқсанында Шешенстанның Грозный ... ... ... ... талпынысы орын алды. Жарылғыш заты бар «Урал» жүк
көлігі мекемеге кіруге ұмтылды, алайда күзетпен тоқтатылды. ... ... ... ... ... 17 ... Марета Дудуева жарақат алды.
2001 жыл
5 ақпанда Мәскеу қаласы, ... ... ... ... салдарынан 10 адам жарақттанды.
24 наурызында Минералды сулар қаласының ... ... ... ... ... ... ... эквивалентте 50 кг-
нан кем емес жарылғыш құрылғы салынып, 21 адам қайтыс болса, 100 ... Сол күні ... ... жергілікті жол полициясының мекемесінің
қасында ВАЗ-2106 ... ... 22 адам ... ... Осы күнде болған
тағы бір лаңкестік акті жүзеге аспай қалды. ВАЗ-2106 авто көлігін тексеру
кезінде тротилдік ... 40 кг ... бар ... зат ... Адыге-Хабль елді мекеніне апарып ... ... ... ... Ішкі ... ... 2 маманы көз
жұмады. Лаңкес Арасул Хубиев, яғни көлік жүргізушісі ... ... ... 12 тамызында Ставрополь өлкелік соты Хубиевті өмір бойына түрмеге
қамауды шешті.
17 кыркүйке күні ... Бас ... ... комиссиясы бар тікұшағы
жарылып, 13 адам мерт болды.
2002 жыл
28 сәуірде Владикавказда Орталық базардың кіреберісінде дүркін жарылыс
болды. Оның ... ... ... 500 грамды құрады. Бұл жағдай
нәтижесінде 9 адам көз жұмды және 46 адам ... ... ... ... күні ... лаңкестік акт әлі күнге дейін халық есінде.
Жарылыс салтанатты әскер колоннасы кірген ... ... ... ... ... 2007 жылы ... операция кезінде өлтірілген командир
Раппани Халилов басты ұйымдастырушы болды. Осы әрекет салдарынан 12 ... ... 45 адам көз ... 170 ... ... ... қаласында Ішкі Істердің Аудандың Бөлімінің (РОВД)
Зауыттың мекемесі жарылып кетті. Оқиға нәтижесінде 25 адам өмірі қиылды.
19 қазан күні ... ... да ... ... 1 адам ... ал 8 ... ... Мұнда «Таврия» автокөлігі ... ... ... жанында жарылып кетеді. Ғимаратқа 1
млн. 320 мың рубль зиян ... ... ... ... ... ... театрлық орталықты жайлап алумен байланысты еді. 2004 жылы ... ... ... сот ... ... төртеуіне жаза
бекітеді. Аслан Мурдаловқа 20 жыл бас бостандығынан айыру, Алихан ... жыл, Ахяд ... 18 жыл, ... ... 15 жыл ... ... 26 шілдесінде бұл іске тағы бір айыптау үкімі қосылып, ол
бойынша Асланбек Хасановты 22 ... ... ... ... ... лаңкестік акт болды. Шешендік
сепаратист Мовсар Бараев басшылығындағы ... ... ... ... ... ... ... адамды кепілдікке алды.
Ғимаратты азат ету мақсатындағы шабуылдау кезінде барлық лаң салушылар
өлтіріліп, ... ... ... ... ... 120-ы ... ... пайдаланған ұйықтатқыш газ қолдануынан қайтыс болды
(тұтқындар 3 күн сусыз және ... ... ... ... ... газ
қатты әсер етіп, өлімге алып келді).
27 желтоқсанда Шешенстан Республикасының үкіметі жарылып кетті. Кешен
территориясына ... зат ... ... және ... басып кірген.
Көліктерде 3 өлімші лаңкестер— ер адам жіне оның ... ... ... ... ... Оқиға соңында 72 адам жан тапсырып, 210 адам ... ... ... ... ... ... ... «КамАЗ»(ды әйел өлімші
басқарып, Шешенстанда ... ... ... ... ... 60-тан көп адам қайтыс болып, 200 жараланды.
14 мамырда Илисхан-Юрт селосында діни мереке кезінде өлімші-лаңкестер
жарылғыш құрылғыны іске ... 30 адам көз ... 150 ... ... 5 ... күні Солтістік Осетиядағы Моздокте өлімші-әйел әскери
бөлімнің авиациалық-техникалық ... ... ... ... ... 19 адам ... ... 20-ы жараланды.
5 маусымда Моздок қаласы, Солтүстік Осетия, әскери автобусқа шабуыл
болды, 19 қаза ... 24 ... ... ... ... аэродромында 2 шешендік лаңкес әйелдер
«Крылья» рок фестивалі кезінде жарылыс жасап, 16 адам көз ... ад ... ... ... ... күні Солтүстік Осетияда, Моздоктік госпиталь жаралып, 20 ... ... 60 ... ... ... қаласы, автобус аялдамаларындағы жарылыстар, 3
адам қайтыс ... 20 ... ... күні Магас қаласы, Ингушетия, УФСБ ғимаратында жарылыс
болып, 3 қайтыс болып, 20 адам ... ... ... өлкесінде Кисловодск-Минералды Сулар
электропоезді Ессентуки станциясына жақындап келе жатып, ... 44 ... ... 156 адам ... ... Тергеу барысында осы лаңкестік актіні
і Басаевтің «Риядус-салихийн» тобындағы өлімші-әйел жасағаны анықталды.
2004 жыл
6 ақпан күні тротилдік ... 4 кг ... бар ... Мәскеу
метрополитенінінің поездінде, ... және ... ... ... жасалды. 42 адам осы лаңкетік
акт салдарынан қайтыс ... 250-і ... ... ... алған
болатын. Құрылғыны 1983 жылғы Карачаево-Черкесияның тұрғыны Анзор Ижаев
іске қосқан. Бұл акт үшін жауапкершілікті ... ... ... ... көшбасшысы Лом-Али Чеченский алды. 2007 жылы 2 ... күні ... ... ... ... Хубиев Мәскеулік сотпен осы іске қатырсты
деп шешіліп, өмір бойы түрмеде қамалады деген үкім ... ... 9 ... күні Жеңіс күнін тойлау кезінде стадион
мунбесіне орнатылған бомба жарылып, Шешендік ... ... ... пен ... ... кеңесінің төрағасы Хусейн Исаев ... ... ... елді мекенге боевиктер шабуыл жасады. 98 қаза
тауып, 104 ... ... ... ... ... шоссесіндегі автобус аялдамасында
жарылыс, 4 адам жараланды.
Осы күні ... ... ... және Растов
облыстарының үстінде Ту-154 және Ту-134 ұшақтары ауада ... ... ... ... саны 90. ... Шамиль Басаева алады.
31 тамызда Мәскеу қаласы, «Рижская» ... ... ... 11 адам көз ... 41 адам ... ... ... Бесландағы №1 мектепті Шамиль Басаев 1300
адамымен жаулап ... 350 ... ... мен ... ... көз
жұмады. Осы қатыгез лаңкестік оқиға, әлі күнге дейін ... ... ... ... ... Мәскеу облысындағы темір жолдағы жарылыс нәтижесінде №382
«Грозный-Мәскеу» поездінің 4 вагоны рельстен шығып, 42 адам зардап шекті.
Жылдың бірінші жартысында 60 (тан ... ... акті орын ... ... ... уақытпен таңертенгі 9.20-да 12 боп боевиктер
Нальник қаласындғы Ішкі ... ... ... ... «Т» ... бөлімдері мен шекаралық бөлімшелерінің
ғимараттарына шабуыл жасады. ... 87 ... ... 50-і
ұсталды, 12 бейбіт тұрғын, 35 милиция ... ... 100 ... ... ... ... ... селосында қақтығыс. 4 милиционер
қаза тауып, 12 боевик жойылды.
17 ... ... Ішкі ... министр орынбасарына шабуыл, 7 адам
көз жұмды.
8 тамызда Буйнакскте ... ... 8:35 ... ... ... Битар Битаров автокөлігінің алдында тұрған көлік жарылып, Битаров
ауыр халде ауруханаға ... есін ... ... ... ... кейін
бір сағат өткен соң, Махачкаладан Буйнанскке Дағыстан Республикасының ... А. ... ... ... ... апаратын 2 жолдың
біреуі жөнделіп жатқандықтан, А. Маголмедтагировтың жолы ... ... еді. ... ... ... 2 ... құрылғы іске қосылып,
артынан орманнан авторматпен от ... ... ... көлікте
болғандықтан жеңіл контузияны санамағанда зардап шекпеді. Оны қалаға дейін
алып келе ... 2 ... ... көз ... ... ... ... құтылды.
21 тамызда Мәскеудегі Черкизовский базарында жарылыс болып, 14 адам
қайтыс болса, 61 адам жарақаттар алды.
2007 ... ... ... ... мейрамханасында жарылыс
болады. 6 адам зардап шекті, оның ішінде 2 бала бар еді. ... өз ... ... жарылғанан анықтады. 2007 жылдың наурызында осы ... ... 6 ... ... Олар ... ... және жкстремистік
топтарға кіретін Петербургтің жас жігіттері болып шықты. Аздаған уақыттан
соң айыпталушылар саны 4-ке ... 2009 жылы ... ... сотының шешімімен 1 айыпталушы толығымен ақталды, ал қалған үшеуі
кінәлі деп шешілді. Сот 2 қылмыскерді 6 және 12 дыл бас ... ... тек ... ... ... тамызда Мәскеу- Санкт-Петербург жолаушы поездіне шабуыл жасалып,
60 адам зардап шекті.
31 қазанда Тольяттидегі ... ... ... салдарынан, 2
адам көз жұмып, 50 жарақаттарға ие болған.
2008 жыл
7 ... күні Сочи ... Лоо ... ... ... үшін 2 адам көз жұмып, ондаған тұрғын жарақаттар алды.
29 тамызда Ведено ... ... ... Ресей ІІМ «Юг»
батальонына шабуыл ... 1 ... ... мерт ... ... ... өлімші-лаң салушы әйел Владикавказда маршруттық таксиді
жарып, 12 адам мерт болған еді.
2009 жыл
17 тамызында ... ... акт ... 25 адам жан ... 136
түрлі ауырлықтағы жарақаттар алған.
27 қараша күні «Невский экспресс» поездінің апаты орын алып, 95 адам
ауруханаларға жеткізіліп, 28 адам көз ... ... ... Махачкалада миналанған «Нива» автокөлігінде
қызметкерлерді тарату өтіп жатқан Жол ... ... ... ... Лаң салушылардың жолын посттан «УАЗ»-бен шығып ... ... ... ... 5 адам ... ... ... ақпан күні Дағыстан республикасының қалалық Ішкі ... ... ... ... ... көлігінде өлтірілді.
Ахмет Магомедовтің өзі және онымен болған 3 ... ... 4 адам ... ... Сол күні, алдыңғы лаңкестік акт сияқты,
Избербаш қаласында Лермонтов көшесінде экстремизммен күрес жөніндегі ... ... ... ... ... Гапиз Исаев болған «Нива»
автокөлігі өтіп бара ... ... ... ... ... ... болады.
17 ақпан күні құқық қорғаушы органдар Дағыстан астанасындағы бұрынғы
Ішкі Істер ... (ОВД) ... ... ... ... актінің алдын
алды. Лаңкестер оперативті-іздеу бюросы бөлімі мен ... ... ... ... миналаған болатын.
29 наурызда мескеулік уақытпен 7:56 кезінде «Лубянка» метро
станциясында, ... ... ... орын алды. Тағы бір жаралыс 8 сағат 37
минутта «Парк Культуры» станциясында жаңғырған. Осы ... 40 адам ... 85 адам ... ... Құқық қорғау органдары мәскеулік метрода
лаңкестік актіні жасаған өлімші-әйелдің кім екенін анықтай алды. ... ... ... ... ... ... ... жасар Джанет Абдурахманова— дағыстандық боевиктер басшысы, лақап аты Аль-
Бара болған Умалат Магомедовдың жесір әйелі жасаған ... Бұл ... ... ... көшбасшысы Доку Умаров алды.
31 наурызда ... ... ... ... ... ... ... болып, оқиға орнында куәгерлер мен құқық қорғау органдары
жиналған соң ... ... орын ... ... 12 адам қаза тауып, 23
жарақаттанды.
Сәуірдің 5 күні Ингушетиядағы Карабулактық милицияның ... екі ... іске ... 2 милилия қызметкерлері қайтыс болып, 4
жараланды.
17 ... ... ... ... көшесіндегі жарылыстан 40 адам
зардап шекті. Жарылғыш құрылғы көшедегі автокөлікке ... ... ... акт 9 ... күні мәскеулік сағат 11:20-да
болды. Тротилдік эквиваленттегі 30-40 кг қуаттылықтағы бомбаны Владикавказ
базарының маңайында тұрған көлік ішінде ... іске ... ... ... ... 17 адам көз ... 158 түрлі жарақаттар алды.
17 қазан күні Грозный қаласының Лениндік ауданында ... ... ... ... ... ... Күзетпен болған атыс-
шабыстан қаза болғандар мен жарақаттанған адамдар бар.
2011 жыл
Ресей Федерациясында болған ... ... ... жаңа ... 14 ... күні 19:30 шамасында Хасавюртте «Белые ... ... ... ... 3 адам көз жұмып, 5 жараланды. 24
қаңтарда кезекті лаңкестік акт ... ... ... әуежайында 16:32
шамасында болды. Өлімші-лаңкесті қосқанда 36 адам көз ... ... 130 адам ... ... Волгоград қаласында Жол бақармасының жаныда жарылғыш
құрылғы іске қосылды.

Пән: Жалпы тарих
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 98 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Еуропалық Одақ елдерінің ішкі саясатындағы лаңкестік мәселесімен күресу62 бет
Лаңкестікпен күрес мәселесi92 бет
Мәскеуде жүр бір қазақ туған елдің тынысын кеңейтем деп2 бет
1.Ресейдегі И.Грозный және Ұлы Петр: Саяси портреттері 2. М.Тэтчер-темір ханым5 бет
1917 жылғы ресейдегі ақпан – қазан ревалюциясы. Азамат соғысы9 бет
XX ғасырдың басындағы Ресейдегі революциялар және олардың Қазақстанға әсері28 бет
XІX-XX ғасырдағы Ресейдегі саяси және құқық тарихы9 бет
«Қазақстан мен ресейдегі көші қон мәселесінің бақ тағы көрінісі»69 бет
Азаматтық қорғаныс мәселелерінің шешілу деңгейлері9 бет
АҚШ пен НАТО: ланкестікпен күрес7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь