Кристалдар туралы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3
Кристалдану бағыттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 4
Кристалдың сырт пішіні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...4
Кристалдық көпжақтылық ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
Кристалдар комбинация ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...6
Кристалдану ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..6
Кристалдану процесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 11 Пайдаланған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..12
Кристалдар (грек тілінде: krystallos – алғашында мұз, кейіннен тау хрустальі), кристалл – табиғи пішіні дұрыс көпжақтардан құралған қатты денелер. Кристалл атомдары үш өлшемді периодты кеңістікте орналасып, кристалдық тор түзеді. Кристал қатты денелердің тепе теңдік күйі болып саналады. Белгілі бір термодинамикалық жағдайда (температура, қысым) кристалдық күйдегі химялық затқа нақты кристалдық күйдегі химиялық затқа нақты ктисталдық атомдық құрылым сәйкес келеді. Бұл құрылым атомдардың оналасу симетриясына сәйкес кристалдың сыртқы симетриясын және олардың анизотрпиялық қасиеттерін бейнелейді.
Табиғатта және техникада кездесетін қатты материалдардың көпшілігі – поликристаллдар. Олар ретсіз орналасқан ұсақ кристал дәндерден (кейде кристалидттер деп аталатын) құралады. Бұған көптеген минералдар, техникалық металдар мен қорытпалар жатады. Жеке ірі кристалдар монокристал деп аталады. Табиғатта мөлшері (массасы) жүздеген киллограмға жететін кварц, дала шпаты. Флюорит кристалымен қатар мөлшері өте ұсақ алмас кристалы кездеседі.
Смағұлов Дәулетхан ------------------------- “Металография”
Исанбаева Ғабдолла ---------------------------“Металдың мың қасиеті”
Дүйсеналиев.О. --------------------------------“Металдардың құпиясы”
        
        Жоспар
Кіріспе
............................................................................
...............................3
Кристалдану
бағыттары...................................................................
.........4
Кристалдың сырт
пішіні......................................................................
.....4
Кристалдық
көпжақтылық.................................................................
......5
Кристалдар
комбинация..................................................................
.........6
Кристалдану.................................................................
.............................6
Кристалдану
процесі.....................................................................
...........9
Қорытынды...................................................................
.............................11 Пайдаланған әдебиеттер тізімі
..............................................................12
Кіріспе
Кристалдар (грек тілінде: krystallos – алғашында мұз, кейіннен тау
хрустальі), кристалл – ... ... ... ... ... ... Кристалл атомдары үш өлшемді периодты кеңістікте орналасып,
кристалдық тор түзеді. ... ... ... тепе ... күйі ... ... бір ... жағдайда (температура, қысым)
кристалдық күйдегі химялық затқа нақты кристалдық күйдегі химиялық ... ... ... ... сәйкес келеді. Бұл құрылым атомдардың
оналасу симетриясына сәйкес ... ... ... және ... ... бейнелейді.
Табиғатта және техникада кездесетін қатты материалдардың көпшілігі –
поликристаллдар. Олар ретсіз ... ұсақ ... ... ... деп ... ... Бұған көптеген минералдар, техникалық
металдар мен қорытпалар жатады. Жеке ірі кристалдар ... ... ... ... ... ... ... жететін кварц,
дала шпаты. Флюорит кристалымен қатар мөлшері өте ұсақ алмас кристалы
кездеседі.
Кристалдану ... тепе ... ... ... ... пішіні белгілі
бір симетриясы бар дұрыс көпжақ түрінде болады. ... ... ... ... де, ... түзу ... ... тұрақты бұрыш жасай қиылысады, яғни
кристалдану кезінде кристалдық жақтары өзіне өзі паралель ... ... ... кристалогрфияда бұрыштардың тұрақтылық заңы
(Н.Стенон, 1669) деп ... ... ... ... заңы ... сандар заңы (Р.Аюи, 1784) кристалдық заттардағы микропериодтылықтың
макроскопиялық салдары болып табылады. Кристалдық тордың кез ... ... ... ... сәйкес келетін) координаталық осьтер бағытында
тор периодының бүтін сандарымен сипатталады. Қыры а,b,с – ға (а,b,с ... ... ... тең ... ... а b с жағы ... жақ ... алынсын. Сонда криссталдың ABC
жағы координата осьтерінен ОА, ОB, ОС кесінділерін қияды. ... ... : ... ... кез ... ... ... сандар (h,k,l) бойынша сипаттауға
болады.
Кристалдық көпжақтар симетриялы болады. Олардың ... мен ... ... операцияларының нәтижесінде беттесе алады. Әрбір
операция симетрия өсіне, жазықтығына не ... ... ... ... ... белгілі бір элементтерінің жиынымен
сипатталады. Симметрияның 32 класы (симметрияның 32 нүктелік тобы ) ... ... ... белгілі бір элементтерінің жиынымен сипатталады.
Симетрияның 32 класы, симетрияға ғана тән ... ... ... ... ... ... триклиндік, моноклиндік, ромбалық (төменгі
сингониялар), тетрагондық, гексагондық, тригондық (орта сингониялар), және
кубтық (жоғарғы сингония), сингония. ... ... ... ... ... ... дап ... Оның 47 түрі бар. ... ... ... ... ... ... белгілі бір класқа және
сингонияға бөлінеді. Ал кристалдық торларда ... ... ... ... ... жиі ... ... кейбір белгілі симетриялық операциялардың
(симетрия өсінің маңында, жазықтығында және ... ... ... ... ... ... симетрияның операциялары (мысалы
симетрияның винттік өсі, сырғыма шағылысу жазықтығы тағы ... да ... ... ... бір дәрежеде бір-бірімен өзара ... ... ... ... ... тобын құрайды.
Кристалдың сырт пішіні мен жақтары арасындағы бұрыштарды ... ... ... ... ... өрнектеуге мүмкіндік беретін кескін. Кристал
жақтарының орналасуы мен ... ... ... ... дәл анықтау үшін
кристаллографияда сфералық, стерографиялық және гномониялық К.п., ол
кристалдың сырт ... ... ... ... және
аксонометриялық К.п. қолданылады.Кристалдың сыртқы жақтары бірдей болса, ол
жабайы форма деп ... куб ... ... ... ... оның алты жағының бәрі
бірдей квадрат. ... ... жағы ... өстің біреуін кесіп өтеді,
басқа екеуімен паралель ... Сол ... оның ... бір ... пен екі
нульден тұрады: (100)-бірінші жағы, (010)-екінші жағы, (001)-үшінші жағы.
Жабайы форманың өз ара ... ... ... ... ... жабық
форма деп атайды.
Жабайы формалардың бірсыпырасы өзді-өзі қабыспай, ... ... ... оны ашық ... деп ... ... ... түрлері қабысқан формаларды комбинация деп
атайды. Өз ара қабыспайтын ашық формалар үнемі осы ... ... ... ... ... ... ... біріккен түрлері де
комбинация түрінде кездеседі.Бірақ жабық ... жеке ... ... ... ... ... кристалдардың құрамында неше жабайы
форма бар екенін білу үшін оның ... неше ... ... айыра білу
керек.
Кристалдар комбинацияларына кіретін ... ... ... ... ... 47 түрлі болатыны айқындалған. Сонымен,
симетриялық 32 ... ... 47 ... ... ... ... ... симетрия дәрежесі жоғарылаған сайын
кристалл жақтарының саны да ... ... ... ... ... температурада металл әртүрлі
кристалдық торға ие болуы мүмкін. Кристалдық тор (кристалдар) металда сұйық
күйден катты күйге өткенде пайда болады. Бұл ... ... ... ... ... де ... ... Мұндай процесті қайта кристалдану
дейді.
Алғашқы рет кристалдану процесін зерттеп, ойлап тапқан – ... екі ... ... ... ... нәтижесі – кішігірім
бөлшекті кристалдардың пайда болуы. ... ...... ... жан-жаққа тарауы. Кристалдану басталуының негізгі
себебі – температураның және әр жерде әлі ... ... ... ... ... Бұл атомдардың жиналуына мүмкіндік тудырады,
олардың ... ... ... ... көп болу ... ... кристалдану орталығының өзінен өзі пайда болуына әсер етеді.
Температураның ... ... ... орталығының саны арта
бастайды және ... ... ... ... Кристалдану орталығының санын
өсіру үшін қорытпаларды жаңғырту (яғни басқа ... ... ... ... ... ... ... табылған. Мысалы, шойынды
кремниймен жаңғырту, болатты титанмен кристалдандыру процесінде ... ... ... дұрыс формаға ие болады, бірақ кристалдар ұлғайған
сайын ... ... ... ... ... ... ... немесе түйіршік зерно (дәнек) дегеніміз – бұрыс формалы
кристалдар. Ажарлау, ... және ... улау ... ... ... ... көп түйіршікті көреміз. Мұндай ... ... ... ... деп ... (1-сурет).
1 сурет. Металдың құрылысы.
Көбінесе металл сынығынан үлкен түйіршіктерді көруге болады. ... түрі ... ... ... ... сурет. Металдың сынығының құрылысы.
Металлы қалыпқа құйғанда кристалдану басталады. Алдымен форманың
қабырғасында ... ... ... ... сонан кейін біртіндеп құйманың
орталығына таралады. ... ... ... ... Олар ... шығуына
қарай бағытталған: алғаш діңі, іле-шала кедір-бұдырланып, ... ... Одан ағаш ... сияқты кристалл дендрит туындайды.
Дендриттік құрылымды құйылған бөлшектермен улағаннан кейін ешбір құралсыз
жай көзбен ... ... ... ... Сом ... құймасының құрылысы.
Дендриттердің симметриялық формасы жоқ себебі тармақтардың жылдамдығы
бірдей емес. Құйма құрылысының біртекті еместігінен дендриттер ... ... ... ... ... оның құрамы дендритке қарағанда
басқаша. Кристалдану процесінде қуыс, ... ... ... пайда
болуы мүмкін. Металдың қатуы кезінде элементтердің бірыңғай таралмауының
салдарынан жергілікті біртексіздік туады, мұны ... деп ... ... ... ... ... ликвациялық квадрат (шаршы)
көрсетілген.
Кристалдану ... ... ... сызырымен байқауға болады,
температура ... ... ... ... суынуы кезінде
температураны бақыласақ, оның ... ... ... ... ... ... ... ауданшығы пайда болады. Бұл тежелудің ... ... әр ... сурет. Прокатталған (деформацияланған) құйманың құрылысы.
Ауданшықтың болуы ... шығу ... ... Ол ... ... ... ... температурасынан төменірек температурада
болады. Бұл кристалдану орталығының пайда болуына байланысты ... ... ... ... тұзақты көруге болады (5-сурет).
5-сурет. Металдың суыну графигі.
а – кристалдық қорытпа; б – ... ... ... ... в ... ... ... сатылық көтерілуі – кристалдану орталығының
суынуымен ... ... ... ... жоғарылай түседі.
Техникалық қорытпа алуда металдың ... ... өте ... ... ... металдың көлемі төмендейді, шөкпенің пайда
болуына апарып ... ... ... ------------------------- “Металография”
Исанбаева Ғабдолла ---------------------------“Металдың мың қасиеті”
Дүйсеналиев.О. --------------------------------“Металдардың құпиясы”

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жартылай өткізгішті кристалдарды өндіруде өндіріс процесін басқаруды автоматтандыру38 бет
Кристалдардың жылусыйымдылығының классикалық теориясы5 бет
Эйнштейн және Дебай бойынша кристалдардың жылу сыйымдылығының кванттық теориясы3 бет
"Атмосферадағы оттегі эволюциясы және фотосинтез."9 бет
Алмас қашаулар1 бет
Галлий және индий антимонидінің фотолюминесценциясы42 бет
Гольджи аппараты3 бет
Компьютерлерді ұйымдастыру және автоматтар теориясы9 бет
Кристалдану процесінің механизмі4 бет
Кристалдық күйдің, негізгі ерекшеліктері6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь