ОҚО аумактық басқармасын автоматтандыру

1. Ақпараттық жүйені құрудың теориялық негіздері
1.1 ОҚО аумактық басқармасының техникалық. экономикалық сипаттамалары
1.2 Ақпараттық жүйелердің мақсаты және тағайындалу облысы
2. Экономикалық басқарушы ақпараттық жүйені құру
2.1 Ену ақпаратын сипаттау
2.2 АЖ технологиялық жабдықтау
2.1.1 Есептерді шешу және есептеу алгоритмі
2.1.2 Есептер кешенін программалық жабдықтау.
2.1.3 Delphi ортасы мен танысу
2.1.4 Арнайы программалық жабдықтауды сипаттау
2.1.5 АЖ техникалық жабдықтау.
3. Бизнес.жоспар бөлімі
3.1 Аннотация
3.2 Резюме
3.3 Кәсіпорынның сипаттамасы
3.4 Өнімнің сипаттамасы
3.5 Маркетинг жоспары
Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
Қазіргі қоғамдық прогрестің ғылыми-техникалық дамуы барысында кибернетиканы және оның басты әдіс жүелік ыңғайы кеңінен қолдану элеуметтік-экономикалық үрдістерді басқарудағы мәселелерді шешеуге де септігін елеулі түрде тигізіп отырғандығы мәлім.
Кибернетика ұғымының анықтамасында оның обьектісі, пәні және мақсаты төңрегіндегі ойлар қалыптасты. Оның маңгеру обьектісіне – күрделі динамикалық жүйелер; пәніне-жүйені басқарудағы ақпараттық үрді; мақсатында басқарудағы тиімді нәтижелерге жетудегі әдістер мен жабдықтарды тұрғызу жатады.
Алғашқы ақпараттық жүйелер 50- жылдарда пайда болды. Бұл жылдары олар еңбек ақыны есептеу, түрлі есептерді өңдеуге арналған болатын және электромеханикалық бухгалтерлік есеп машиналарында жүзеге асырылатын. Ал, 70-80-жылдары басқаруды бақылау құралы ретінде шешім қабылдауды қолдап және тездетті. 80-жылдардан кейін пайдалану бағыты мүлде өзгерді. Бұл кездегі ақпараттық жүйелер қажет кезде керекті ақпаратты беру, жаңа товарлар мен қызметтер ұсыну, жаңа жіберу бөлімдерін табу секілді жұмыстарды атқарды.
Кез-келген ақпараттық жүйенің жұмысын қамтамассыз ететін процесстерді шартты түрде келесі схемадан көруге болады:
• Ішкі немесе сыртқы құрылғылардан ақпарат енгізу;
• Ақпаратты өңдеу және оны қолайлы түрде көрсету;
• Тұтынушыға керекті немесе басқа бір жүйеге беретін ақпаратты шығару;
• Кері байланыс - белгілі бір ұжым қызметкерлерінің өңдеген информациясы, енгізілген ақпаратты коррекция жасау үшін.
Ақпараттық жүйелер құрылымын оның әртүрлі бөліктерінің жиынтығы құрайды. Бұл бөліктер ішкі жүйелер деп аталады. Ішкі жүйе- қандай да бір белгі бойынша ерекшеленген жүйелердің бөлігі. Ақпараттық жүйелердің жалпы құрылымын қолдану сферасына тәуелсіз ішкі жүйелердің жиынтығы ретінде қарастыруға болады. Бұл жағдайда классификацияның құрылымдық белгісі айтылады, ал ішкі жүйелер жабдықталушы деп аталады. Осылайша, кез келген ақпараттық жүйенің құрылымын жабдықталушы ішкі жүйелердің жиынтығы түрінде көрсетуге болады.
1.Маханов.Б.Б. «Тіршілік қауіпсіздігі»
2.Сатаев.М.И. «Тіршілік қауіпсіздігі»
3.Сатаева Л.М. «Тіршілік қауіпсіздігі»
4.АрпабековС.Қайролла Смадиярұлы Қалжігітов,Арай Мағауяқызы Төлемісова,Николай Гиоргиевич Прих) одько,Кеңес Шыныбайұлы Исаев) 5.«Өмір тіршілік қауіпсіздігі»
6.Төтенше жағдайлар шығарылым (4-10)
7.Рахманқұлов С. «Мақта шаруашылығын дамыту прблемалары»
8.Эгамбердиев А, Мұратов Т. Қашқарова З.Республиканың мақтав шаруашылығы шитті мақта өндіруді дамытудың жаңа кезеңінің жолына түсті.
9.Интернет қызметінен
10.Бобровский С., Delphi 5.0:учебный курс. Санкт-Петербург: Питер, 2000г 11.Гудман С. “Введение в разработку и анализ алгоритмов.” М.: Мир 1989 г.
12.Горев А., Ахаян Р., Макашарипов С., Эффективная работа с СУБД СПб.:Питер, 1997.— 704 с.,ил.
13.Джон Матчо, Дэвид Р.Фолкнер. Delphi — пер. с англ. — М.:Бином, 1995г
14.Камардинов О. Жантелі Х. Delphi 5-6
15.Байшорайов А.Б Ақпараттық жүйелер
16.Мейірбеков А.К. Ауылшаруашылық өнімдері
        
        1. Ақпараттық жүйені құрудың теориялық негіздері
Қазіргі қоғамдық прогрестің ғылыми-техникалық ... ... және оның ... әдіс ... ... ... ... элеуметтік-
экономикалық үрдістерді басқарудағы мәселелерді шешеуге де септігін елеулі
түрде тигізіп отырғандығы мәлім.
Кибернетика ұғымының анықтамасында оның ... пәні ... ... ... ... Оның ... ... – күрделі
динамикалық жүйелер; пәніне-жүйені басқарудағы ақпараттық үрді; мақсатында
басқарудағы тиімді нәтижелерге жетудегі әдістер мен ... ... ... жүйелер 50- жылдарда пайда болды. Бұл жылдары
олар еңбек ақыны есептеу, түрлі есептерді өңдеуге арналған ... ... ... есеп ... жүзеге асырылатын. Ал,
70-80-жылдары басқаруды бақылау құралы ретінде шешім қабылдауды қолдап және
тездетті. 80-жылдардан ... ... ... ... өзгерді. Бұл кездегі
ақпараттық жүйелер қажет кезде керекті ақпаратты беру, жаңа ... ... ... жаңа ... ... табу ... ... атқарды.
Кез-келген ақпараттық жүйенің жұмысын қамтамассыз ететін
процесстерді ... ... ... ... көруге болады:
• Ішкі немесе сыртқы құрылғылардан ақпарат енгізу;
• Ақпаратты өңдеу және оны қолайлы түрде көрсету;
• Тұтынушыға керекті немесе басқа бір ... ... ... ... Кері ... - белгілі бір ұжым қызметкерлерінің өңдеген информациясы,
енгізілген ақпаратты коррекция ... ... ... ... оның ... бөліктерінің жиынтығы
құрайды. Бұл бөліктер ішкі жүйелер деп аталады. Ішкі жүйе- қандай да ... ... ... ... ... ... жүйелердің жалпы
құрылымын қолдану сферасына ... ішкі ... ... ... ... Бұл жағдайда классификацияның құрылымдық белгісі
айтылады, ал ішкі жүйелер жабдықталушы деп ... ... кез ... ... ... жабдықталушы ішкі жүйелердің жиынтығы түрінде
көрсетуге болады.
1. ОҚО аумактық басқармасының техникалық- экономикалық сипаттамалары
Қазақстанда ... ... ... ... ... мақсатында
өнеркәсіп ауылшаруашылық шкізаттары мен және халықты азық ... ... ... Бұл ... ... ... ең ... атқаратыны анық. Ал ол жерде пайдалануда өндірістің ... және ... ... ... ... жер қорларын тиімді пайдалану
қажет.
Жер өндірістің құралы ретінде сусыз ауасыз, күн нұры мен жылуынсыз
яғни ... ... ... ... ... етуі мүмкін емес.
Ауылшаруашылығында да басқа салалардағы сияқты топырақты құнарландыру ... да ... ... , ... ... және ... саяқты жерге пайдалы сипаттар қолданылады . ... ... ... ... ... бір ... шамада басқа да ... ... ... ... ... және т.б. да ... ... едәуір белсенді және көлемді өндірістік қорлардың қатарына әкеліп
тіркейді. Жер ... ғана емес ... ... барлық
агроөнеккәсіп комплексінің өндірістік ресурсы болып табылады.
Тамақ өнімдерінің қайта өндірісі жер мен өсімдіктен ... ... ... ... заттар өндірілсе, қайта ... ... ... ... ... ... шаруашылығы
өнімдерін өндіру тұрақты болған сайын шаруашылығын дамыту да тұрақталады,
тамақ өнеркәсіп ... және ... да ... шикізаттарын
қайта өңдейтін салалардағы жұмыстар қалыпты жүреді.
Өндірістің құралы ретінде жерді оны ерекшеліктерінен бермей тұрып,
тани алмайсыз. Классикалық ... ... ... мың ... ... ... ... және қоғамдық ғылымдарының ... ... ... да ... ... бар ... ... негізделеді.Тіршілік етудің мәңгі бақилығы
ауыстырылмайтындығы, ... ... ... ... жағдай» жасағанда жақсару қабілеттілігі және т.б. ... ... ... ол адам ... ... емес табиғаттың
өзінен жаралған, табиғат өнімдерінң ... ... ... ... ... жер ... ... ерекше обьект етеді.
Осыған байланысты оларды пайдалану өндірістің басқа да құралдарындай,
қайта жаңартуға немесе қайтадан ауыстыруға ... ... ол ... ... ие. ... ... ілгерілеудің көптеген жетістіктері –
жердің өндірушілік күшін сақтауға және көтеруге бағытталған. Сондықтан
дұрыс пайдаланса, ол ... ... , ... және ... ... Сол себепті жерді пайдаланушылар мен жеке меншік иелерінен ғасырлық
болашаққа есептелген огрономдық биологиалық техникалық ... ... ... ... етеді. Тек осы жағдайда ғана жер ұрпақтан- ұрпаққа
жақсарған күйде ... деп ... ... Ол бір ... дәрежеде
түбірлі молиорацияға, егіншілік ... және ... ... байланысты.
Ауылшаруащшылық жүйелелерін пайдалану мәселелерін талдай отырып,
кеңістік шектеулігі ... ... ... ... жер ... ... ғана емес, ең алдымен жерді өндірістің құралы,
ретінде, яғни жер ... ... ... ... өндірістеріне
егістікке, жайылымға, шыбындыққа және т.б. қарау қажет.
Жер суларының әртүрлерін кеңейтудің мүмкүндіктері өте кең. ... ... ... молиоративтік қорын 84,7 млн га бағалаған
енді қазір егістік пен көп жылдық отырғызу 35млн ... ... жер ... ... қор ... сипаттайды. Жердің
кеңістік шектеулігін өндіріс құралы ретінде үш қағидамен алу керек.
1) Құнарлық деңгейіне қарай жер ... ... ... ... ... мен жер иеленушілердің жекелеген шекаралары
басқа да ... ... ... ... шектеулігі
ретінде.
Жер қорлары шектеулігінің барлық белгілірі мен белгілері алда әр ... ... ... жүруінің қозғаушы желісі екенін көрсетеді.
Бұл ерекшеліктер ... ... ... ... ... ... ... де әсер етеді.Осы мақсатқа жарайтын барлық жер бөлімдерін
қарқынды пайдалану қажеттілігі ... ... орта мен ... тән ... ... ... орналастыруды керек етеді. Бұл
егіншіліктің аймақтық жүйесін талдау қажеттілігін ... ... ... тән, ... және ... ... айқындалған
мамандану мен өндірістің шоғырлану деңгейін шарттастырады.
Өндірістің құралы ... және ... қор ... ... ... ... ... Топырақ бұл үздіксіз ... ... ... ... сол сияқты адамның шаруашылық қызметінен
де солай өзгеретін жердің құнарлы жоғарғы қабаты.
Құнарлық –бұл тұтынушылық құндылығын тудыратын жердің ... ... ... Әкономикалық әдебиеттердің табиғи және қатысты топырақты
құнарлықты деп айыру ... ... ... ұзақ ... ... процесінде,
топырақтың физикалық химиялық және биологиялық қасиеттерімен сипатталды,
климаттық жағдайлармен ... ... ... ... ... Табиғи құнарлық экономикалық құнарлаудың негізі болып табылады.
Өндіріс құралдарымен ... ... ол ... ... ... ... ... құнарлығын көбейтетін және
пайдаланылатын әлеуметтік –экономикалық факторлармен шартты .
Егін шаруашылығының қабілеттіліні, ... ... ... ... ... ... – экономикалық
жағдайларға сай жолдармен барлық жаңа, капиталға қосымша, еңбек құралы мен
сонымен қатар, ғылым мен ... ... ... ... ... және ... даму ... қарай, топырақтың құнарлығын
көтеру мүмкіндіктері, милиорация жолымен, жаңа технологиямен, ... ... ... ... ... жаңа ... және т.б. пайда болады.
Нарыққа өту кезеңінде топырақты құнарландыру мүмкіндіктері жер ... ... ... мен жердің жеке ... ... ... ... ... ... ауылшаруашылыққа пайдалану кезінде
өндірістің құралы ретінде, топырақтың құнарлылық ... ... ... соның әсерімен өсімдіктің тамырлары шіри ... ... ... ... элементтернің қалыптасуына қолдау
көрсетеді. Осыған ... Л.И. ... ... ... ... және ... әдебиеттерде ұзақ уақыт бойы гографиялық
табиғи ортаның элементі ... ... атап ... ... ... жүйелердің мақсаты және тағайындалу облысы
ЭЕМ пайда болуымен және оны ... ... ... ... бері
көптеген ақпараттық- анықтамалық және есептік мәселелерді шешуді
автоматтандыру ... ... ... ... ... ЭЕМ ақпаратты
жинақтау және сақтау үшін локальды массивтер қолданылды, мұның өзінде әрбір
шешілетін мәндер үшін ... және ... ... ... ... еді. Бұл мәліметтердің қайталануына алып келетін, оларды
жаңалауды ... ... ... ... есептердің шешімін
табуды қиындататын. [16]
Бірте- бірте, ЭЕМ программалық жабдықтауының дамуына қарай ... ... ... ... мәселелер бойынша жинақтауға,
сақтауға және жаңалауға мүмкіндік беретін ... ішкі ... ... пайда болды, мысалы кәсіпорындағы ... ... ... ... Бұл ... өз ... ... қорларын
басқару жүйелері арқылы тапты. МҚБЖ мәліметтер қорлары деп ... ғана ... ... ... ... ... де жұмыс
жасайды. Дербес компьютердің пайда ... МҚБЖ ... ... ең ... құрылғысы болып келеді. Олар мәліметтер банкілерінде
өте үлкен ақпарат көлемін өңдеу кезінде жобалауға қажетті ... ... ... ... Мәліметтер қорларымен жұмыс жасауға қажетті
программалық жабдықтау дербес компьютерде ертеден бері ... ... бұл ... ... сақтаушы қарапайым диспечерлер
қызметін атқарған және қосымшаларды қалыптастыру ... ... ... ... ... ... жақсы білетін адамдардың
өздері олармен жұмыс жасаудан қашатын. Кейін толық, ... ... ... ... да бір ... шешу үшін пайдалы болатын,
қабылданып алынған, түсінікті және білім деп ... ... ... оны ... кісіге дейін қабылдау механизмінің қабылданды-
түсінікті-бағаланды деген үш сүзгісінен өткен нәрсе.
Мұндай анықтама ... үш ... ... мүмкіндік береді:
синтаксистік,семантикалық және прогматикалық.
Ақпарат ... ... ... ... ... ... яғни
бір оқиғалар туралы белгелер арқылы жүзеге асады.
Ақпарат жүйесі қандайда бір ... ... ... ақпаратты
жинау, сақтау, жаңарту,өңдеу іздеу және шығарып, беру ... ... ... ... ... да бір ... кеңістікті
бейнелейтін пәндік саланы иемденеді.
Ақпарат жүйесін жіктеуде оны келесі ішкі кластарға бөлуге болады:
-ақпараттық- анықтамалық жүйелер;
-ақпараттық ... ... ... ... ... жүйелер ақпаратты жинап, оны адамның
пайдалануы үшін дайындалады.
Ақпараттық кеңес беретін жүйелер ... күйі мен ... ... ... беріп, нақты жағдай үшін қажетті ұсыныстар мен пікірлерді
ұсынады.
Экономикалық есептер ... ... ... жасау барысында файлдардың кейбірінде өте үлкен
ақпарат көлемі сақталған немесе жеке орналасқан файлдар өте көп. ... ... ... көлемімен жұмыс жасауға кез келген программаның
немесе жүйенің шектеулері мүмкіндік ... ... ... тәсілде пайдаланғанда: нақты келісім бойынша ақпарат
үшін, қорытынды талдау үшін немесе дәл осы мәліметтерді түрлі жағдайларды
болжау үшін ... ... осы ... жан- ... қарастыру
қажет, мұның өзі барлық қажеттіліктерді қанағаттандыратын мәліметтердің
бірегей құрылымын құруда қиындық тудырады.
Түрлі мамандар ... ... ... қажеттігі туындайды.
Мысалы, оларды енгізу, жаңалау және талдаумен түрлі адамдар ... ... ... ... ... бір ғана адам ... ... болса, онда мәліметтер қорында бір ... ... ... жасай алады, олардың барлығы бір ғана кесте мәліметтерін ... ... ... ... ... ... әрдайым ең жаңа
мәліметтермен жұмыс жасайтынына ... ... ... ... ақпараттық жүйені құру
Ақпараттық жүйелер қоғам пайда болғалы бері бар, өйткені дамудың әр
сатысында ... ... ... үшін ... ... ... талап етеді. Әсіресе бұл материалдық және материалдық ... ... ... ... өндірістік процесстерге қатысты.
Басқаруға деген қажеттілік ортақ мақсаттар үшін біріктірілген қандай
да бір ... ... ... басқару үшін туындайды.
Кибернетикалық тәсілге сәйкес басқару жүйесі басқару объектіліерінің
жиынтығынан құралады. Мысалы, кәсіпорын және басқару ... ... ... де тура және кері байланыстармен байланысқан. Тура байланыс
директивті ақпарат ағындарымен, басқарушы аппараттан ... ... ... Ал, кері ... кері бағытта бағытталатын
қабылданған шешімдер туралы есептік ақпаратты бейнелейді. Есептік ... ... ... және оның ішкі ... әсер ету ... және тура ... ағындарының, мәліметтерді өңдеу және сақтау
құрылғыларының, сонымен қатар басқару аппаратының ... ... ... объектінің ақпараттық жүйесін құрайды.
Экономикалық ақпараттық жүйе ... ... ... ... ақпаратты сақтау, іздеу және беру жүйесі түсініледі.
Экономикалық ... жүйе ... жүйе ... ... көптеген
элементтер жиыны және олардың ... ... ... Экономикалық ақпараттық жүйе жалпылама бөлімдері ретінде
жабдықтаушы және ... ішкі ... ... ... ... жүйенің жабдықтаушы ішкі жүйесі ақпараттық,
программалық, математикалық, ... ... және ... ... ... ... ... ішкі жүйесі объектіні
басқару функцияларынан, басқару ... ... ... ... ... және т.б. тәуелді болатын объектіні басқару ... ... ... Ену ... ... ... ... кесте түрінде көрсетуге болады.
Ол үшін Database Desktop мәліметтер қорына енгіземіз.
Кесте 1. «Кызметкерлер» кестесі:
| ... аты |Filed Name |Type |Size ... ... аты |Kod |N | ... ... |Familia |A |25 ... |Аты |Imia |A |20 ... ... аты ... |A |25 ... ... түрі |TipDoc |A |7 ... |Серия |Seria |N | ... ... |Nomer |N | ... |РНН |RNN |N | |
|9 |СИК |Sik |A |12 ... ... ... ... |A |5 ... ... саны |Ijdiv |N | ... ... саны |Deti |N | ... ... ... |UrObraz |A |10 ... ... |SpecObraz |A |15 ... ... ... |DataOtkr |D | ... ... ... ... |A |10 ... ... ... ... |D | ... 2. ... ... ... атауы |Filed Name |Type |Size ... ... түрі |KodPOU |А | ... ... ... |A |5 ... ... жерге |Number |N | ... ... |KodATE |N | ... ... |Ushet |N | ... ... |Otkr |D | ... ... саны ... |N | ... 3. ... ... ... ... |Filed Name |Type |Size ... |Атауы |KodUz |N | ... ... |ATE |N | ... ... |Naim |A |40 ... ... |Index |N | ... ... ... |Adress |A |50 ... ... |Familia |A |25 ... ... |Imia |A |20 ... ... |Otchestvo |A |25 ... ... ... |A |15 ... АЖ ... ... ұғымы грек тілінен аударғанда (techne) ... ... ... ... береді, ал мұның барлығы да процесстер. Процесс ұғымының
мағынасында қойылған мақсатқа жету үшін орындалатын анықталған іс-әрекеттер
жиынтығын ... ... адам ... ... ... ... ... және құрылғылар көмегімен жүзеге асырылуы тиіс.
Ақпарат ... ... ... ресурстармен барабар құнды
ресурсы болып табылады, демек, оны ... ... ... деп ... ... (АТ)- ... жағдайы туралы жаңа сапалы
ақпарат алу үшін ақпараттық ресурстарды пайдалану процессінің еңбек ... ... ... ... ... ... және бейнелеуді
қамтамасыз ететін , ... ... ... ... ... ... құрылғылар жиынтығы.
Ақпараттық технология басқарушы шешімдерді дайындау және қабылдаумен
байланысты ... ... ... қызметін қамтитын
технологиялық процесстерді бейнелейді.
2.1.1 Есептерді шешу және есептеу алгоритмі
Алгоритм – берілген ағымдық мәліметтерден ... ... ... ... ... ... ... ережелер.
Бұл берілген анықтама бойынша ережелерде қандай да бір ... ... ... ... ... және ... ... есеп
бойынша ағымдық мәліметтерге қолдану ережелері беріледі.
Алгоритмдердің негізгі сипаттамалары:
Дискреттілік- процесс алгоритмімен анықталатын бөлек элементар
кезеңдерге мүшеленуі;
Детерминерлену- нұсқаулар жиынтығы нақты ... ... бұл ... ... ... нәтиженің бірмәнділігін қамтамасыз етеді.
Нәтижелілік- берліген алгоритм бойынша жүріп жатқан процесс шекті
кезеңдер санында тоқтап, нәтиже ... ... ... тек бір ғана ... шешуге ғана емес, осы типтес
есептер классын шешуге де қолданыла алатын болуы тиіс.
Есепті шешу алгоритмі логикалық есептеуіш процессті бейнелейді.
Жасалып жатқан ... ... шешу ... ... ... ... 4. Есепті шешу алгоритмі.
2.1.2 Есептер кешенін программалық жабдықтау.
Программалық жабдықтау –бұл техникалық құрылғылардың дұрыс ... және ... жүйе ... мен ... жүзеге асыруға
арналған программалар кешені.
Программалық жабдықтау ... ... ... және ... ... ... қатар техникалық құжаттама кіреді.
Есептерді жүзеге саыру барсында мен WindowsХР операциялық ... Office ... ... ... Borland Delphi7 ... ... ... қолдандым және АИСТ программасын құрдым.
Құжаттармен немесе электрондық кестелермен жұмыс барысында құжаттың
мазмұнын ... ... ... ... ... ... жасалмайды.
Мәтіндік редакторларда мұндай икемдіоік қажетті ақпаратты парақтың кез
келген орнына ... ... ал ... ... ... ... ... есептеулерді орындау және нәтижелерді көрнекі
көрстеу мүмкіндігіне ие болу үшін ... Бұл ... ... ... ... ... жақсы қойылған есептерді шешу кезінде ыңғайлы. ... ... ... ... ... қатарлардан, ал құжаттар ... ... ... олармен жұмыс жасау қиынға соғады. Мәлімет ... ... ... кестеге немесе мәтіндік редакторға қойылған
шектеулер артық болып жатқаны ... ... жүйе ... ... ... ... Егер құжат немесе электрондық кесте
өзге ... үшін ... ... ... онда ... енгізуді және
бар мәліметті пайдалануды бақылау ... ... ... ... кестеде
бір ұяшықта мерзім, ал келесі бірінде ақшалай сақталатын болса, ... ... ... ... дыбыс түріндегі ақпаратпен жұмыс жасай
алмайтындығы анықталды.
МҚБЖ мәліметтер типтерін және ... ... ... ... Сонымен қатар, МҚБЖ ары қарай мәлімет енгізудің дұрыстығын
қадағалауы үшін критерийлер енгізуге ... Ең ... ... шарт
мәнге қойылған кездейсоқ сандық өріске мәтін енгізілмейтініне кепілдеме
беруі тиіс. Өзге шарттар ендірілетін ... ... ... ... ... ... анықтай алады. Жетелдірілген жүйелерде мәліметтер
жиынтығы арасындағы қатынастарды беруге болады және МҚБЖ ... ... ... ... ... жүктеуге болады. Мысалы,
жүйе автоматты түрде ... ... ... ... ... ... Delphi ... мен танысу
Жоғарғы деңгейлі программалау тілдері жарыққа шыға бастағаннан ... ... ... ... болды. Казіргі кезде олар процедуралық,
логикалық және ... ... ... үш ... бөлінді. Мысалы, дәстүрлі
процедуралық программалау тілдері –Фортан, Бейсик, Паскаль, логикалық
тілдер-ЛИПС, Пролог. Есептеуіш ... ... ... және ... ... пайдалануға қажеттілік нәтижесінде Delphi 6-да бірінші
нұсқасы пайда болды. Delphi 6-да ... үшін ... ... ... және ... ... жұмыс істеуде ұсынылып
отырған кітапта ... ... ... енгізілген. Delphi-де
Паскаль тілінде орындау және орындау мүмкін емес ... ... ... ... ... ... –онда қосымша құруда
компоненттік және қоссымша тәсілдер пайдаланылады. ... ... ... әр ... ... ... ... дайындалып,
арнайы іс-әрекеттерді орындайтын компоненттер элементерінен жинақталады.
Олар ... ... ... ... ... ... программа
құрылады. Delphi-де қолданылатын негізгі кітапхананы визуалды компоненттер
кітапханасы деп атайды. Компоненттер панелінде топ- ... ... ... ... ... ... бар. ... жаңа
компонент дайындап, оны осы панелге қосуына да болдаы.
Delphi Windows ... ... ... ... Онда
көптеген операторларды пайдаланып, программа дайындау, ... ... ... ... ... ұйымдастыру, OLE технлолгиясын
пайдаланып, басқа офистік қосымшаларды шақыру, олармен жұмыс ... ... ... ... да ... ... ... жазылуы
Typбо Паскалдағы сияқты.
Delphi құрамында дайындалған компильятор ... Р- ... ... машиналық кодқа компиляциялайды. Осы себепті, қазіргі кезде ол дүние
жүзіндегі компилятордың ең жылдамы. Оның компиляциялау жылдамдығы ... 10 ... ... бір ... ... 120 мың жолдан асады.
Delphi екі түрде дайындалған:біріншісі- күрделі қосымшаны бірлесіп
дайындаушылар үшін (Delphi ... ...... үшін ( Delphi for ... ыңғайланып,
қысқартылып алынған түрі.Ол тек маман программалаушылар ғана емес, барлық
Delphi -мен жұмыс істеушілерге арналған. ... ... ... Паскаль программалау тілімен жұмыс істеген ... көп ... ... ... ... ... үйрену үшін
обьект оқиға қасиет түсініктерімен еркін танысып, онда ... және ... ... ... ... білу қажет.
Delphi–де пайдаланылатын оқиғалар және түрлі ... ... ... ... көп. ... ... шешу
програмаларын құруды үйрену арқылы ғана Delphi–де ... ... үшін ... енгізілген программалрды іс-жүзінде орындап және
оларға ... ... ... жаттығу да мүмкін. Жетістік тек тәірибеге
байланысты.
Delphi–дің мүмкіндәіктерін бір кітапқа сиғызу ... ... ... мен өз ... оқып үйренушілер үшін қажетті негізгі
материалдар қарастырылған, ... ... ... ... ... ... ... үшін кітап соңына әдебиеттер
тіщзімі енгізілген.
Delphi 5- 6 ... , ... ... ... класс,
компоненттер, модуль, проект, және т.б. элементтер таныстырылып, қарапайым
программа құру тәсілдері көрсетілген.
Delphi–де ... ... ... ... ... ... ... оларды пайдалану программалары құрылған.
Тарауға OLE автоматтандыруы, ... ... ... ... мен ... ... оны ұқыпты түрде аяқтау
тәсілі де енгізілген.
Графикалық мүмкіндіктері, анимация, ... ... және т.б. ... ... ... файлымен жұмыс және ... құру ... ... ... мен ... ... дағдыға
айналғандықтан, тарауда пән бойынша ... ... ... бір ... да бар.
Реляциалық берілгендер қорымен жұмыс түрлері қарастырылып, кестелер,
сұраныстар,құру және есеп дайындау ... ... ... іске ... Delphi ортасы
Windows терезеіс арқылы Delphi–ді іске қосу командасы:
Іске қосу –Программалау –Borland Delphi 6- Delphi ... Delphi ... үш ... ... ... Delphi 5-тің негізгі терезесі ;
2- Форма (Form1)
3- Обьект инспекторы терезесі (Object ... ... ... ... ... ... модуль терезесі де іске
қосылады .Форма терезесінің ... ... ол ... ... ... ... негізгі терезесіеің құрамына негізгі ... ... ... ... ... енгізілген. Негізігі мәзір ... ... ... ... ... түймелер орналастырылған.
Стандартты түймелер:
-New (Жаңа)
-Open (Ашу)
-Save (Сақтау)
-Open Project (Проектіні ашу)
-View Form (Форманы көрсету)
-Run (Іске қосу)
- Pause (Үзіліс)
-Add file to Progect ... файл ... ... ... ... деп аталады. Форма
–программаны дайындау алдында ашылатын, программаның ... ... ... рет іске ... кезде форма Form1 атауымен көрінеді. Онң
жиектеріне тышқан көрсеткішін орналастырып.ол екі жақты нұсқама ... ... ... және ... тәсілі бойынша форманы кеңейту не қысу
қиын емес.
Құрылатын программада пайдаклану үшін ... ... ... ... Негізгі компоненттердің кейбірі Access беілгендер
қоры жүйесінде пайдаланылатын элементтер ... ... ... . Олар Delphi терезенің компаненттер политрасын орналастырылған.
Кей жағдайларда экранда форма көрінбеуі мүмкін. Оны ... ... ... ... беру ... және ... енгізілетін компаненттердің түрлі қасиеттері
бар. Қасиет айнымалылардың ерекше түрі.Олар обектінің түрлі ... ... ... анықтайды. Мысалы, форма қасиеттерінің мәндері
–форма тақырыбының мәтіні, өлшемі, экранда орналасуы, түсі т.б. Delphi ... ... ... қасиеттеріне алғашқы сәйкес мәндер меншіктеліп,
қойылады.
Форманы не онда орнатылған компанентті программа құру үшін ... ... ... ... ... ... Қасиеттер тізімі
Обьект инспекторы (Object Inspector). терезесініне енгізілген. Тізімді
инспектор ... ... үшін ... ... ... не формада
орнатылған форма компанентін )бір шерту арқылы ... ... ... ... ... ... ... атауы да жазылып қойылады.
Мысалы, Delphi іске ... ... ... ... қасйетттер терезесі 1.1
суретте көрсетілген. Терезенің екі қосымша беті бар: Properties (Қасиеттер)
және Events (Оқиғалар).Терезе ашылғанда екі ... ... ... оның ... ... ... ... Бірінші бағанда көрінетіндер
–қасиет атаулары, екінші бағанға сәйкес ... ... ... ... ... (атау)- формаға берілген атау. Ол Delphi обьектілерінің
компоненттерінің негізгі ... ... ... ... ... ол ... осы атау бойынша ажыратып таниды. Delphi-дің формаға
автоматты түрде алғашқы рет меншіктеген атауын ... ... атау ... Форманың іс-әрекеті атауынан белгілі болуы үшін атауды мазмұнға
жақын ... ... жөн. ... ... ... ... ... Form1 орнына Kv Tend атауын енгізу. Ол үшін
қасиеттер ... Name ... ... жаңа ... ... ... алса ... Терілген атау Name жолының оң ... ... ... ... ... мәтін шрифтін орнату қасиеті. Оны
таңдап, оң жағында көрінген көп ... (....) ... ... кезде
сұқбаттық шрифт таңдау терезесі көрінеді. Терезеден, әдеттегідей, қажетті
шрифт типін, өлшемін ... ... Times Kaz,10) , ОК ... ... Шрифт таңдау терезесі.
Caption (Тақырып бетіне жазу )- форма ... ... ... ... ... ... ... Caption қасиетіне
тақырып үшін Forma1 енгізіліп қойылған. Оны “Redactor” не басқа тақырыпқа
алмастыру Name ... мән ... ... ... (Түс) – ... түсін орнату қасиеті.Ол таңдалған кезде оң
жағында тілсызық түймесі – ... ... ... ... ... ... шерткен кезде мәндер терезесі ашылады. Тізімде көрінген
қалаған кеңейту түсті шерткен соң форма сәйкес ... ... ... (Ен),Неight ( Биіктік )- пиксель ... ... ... ені мен биіктігін орнату қасиеттері (бұл ... ... ... не сығу ... де автоматты түрде орнатылып қойылады) .
Обьект қасиетін программа ішінде орнату да ... ... ... ... ... 14 ету үшін программаға Form1.FondSise:=14
меншіктеу операторын енгізуге болады.
Жалпы, бір ... ... ... үшін оны қасиеттер терезесінде таңдап,
Ғ1 клавишін басу арқылы ... ... ... керек. Delphi–де
анықтамалар ағылшын тілінде жазылған. Ол ... ... ... ... ... ... 97 ... арнайы дайындалған программаны
пайдаланған жөн мұндай программа компьютерге орнатылса, оны пайдалану қиын
емес.
Экранда ... ... ... оны ... үшін ... Inspector
командасын беру жеткілікті.
1.3.Оқиғалар.Программалық код терезесі.
Windows-тағы сияқты Delphi–де ... ... ... ... ... ... құру үшін ... формаға
орналастырылған компонентті тыцшқан арқылы шертуі мүмкін. Оың әр іс-әрекеті
оқиға шақырады. Яғни ,оқиға- программаның ... ... ... ... ... ... әр оқиғаға атау беріліп қойылған. Мысалы, компоненттер
политрасының Button түймесі арқылы формада орнатылған Button1 ... Click ... ... ... ... байланысты оқиғалар жеткілікті Мысалы,формаға байланысты
оқиғалар саны -35. Олар ... ... Events ... бетіне
енгізілген. Терезеде оқиға атауларының алдында On префиксі тіркестіріліп
жазылған. Ол ... ... ... ... ... ... ортасында жиі кездесетінг оқиғалар :
OnClick – тышқан түймесін бір рет басу;
OnDblClick- тышқан түймесін екі рет ... ... ... клавишті босату
OnMouseDown- тышқан түймесін басу;
OnMouseUp-тышқан түймесін босату;
Database Desktop ... . ... ... ... Delphi ... енгізілген Database Desktop (Берілгендер қоры
жұмыс столы ) қосымша пограммасы утилитасы арқылы құрылады:
1.Tools-Database Desktop (Сервис-БҚ жұмыс ... ... ... ... Desktop ... ... негізгі терезесі
2.Терезеден File-New-Table (Файл- Жаңа- Кесте) командасын ... ... ... ... ... ... ашылатын тізімнен қажетті
кесте форматын таңдау. Алғашқы рет Paradox7 форматы іске ... ... осы атау ... ... ... ... Paradox7 ... келісіп, ОК түймесін шерту (онда пайдалануға болатын
өріс типері жеткілікті). Бірінші бағанында автоматты түрде өрістің номері
жазылып қойылған ... ... ... ... ... ... ... бастап ретімен өріске берілетін атауды ... ... ... (Saze) ... ... өріс ... өріс типті ғана
болса ғана ... ... еу ... ... оың ... бағанда
(Key) көрсетілуітиіс. Ол «*» символы арқылы белгіленеді (жалпы, кілт
Delphi-де және MS Access ... ... ... кеңінен пайдаланылады).
Database Desktop арқылы Аты –Жөні, туған жылы, ұлты (Fam, ... ... ... құру үшін ... өріс ... ... 5.3.- ... сияқты толтыру керек. Өріс атауларан қазақ
алфавиті шривтімен теруге болады (Кесте құру ... ... ... ... ... олар формада дұрыс көріне бермейді.
1. Өріс атауының ортасына нүкте (.) символы ... ... ... ... не дайындау терезесінің бірінші бағанында автоматты
түрде атаулардың ... ... ... ... көңіл
бөлмеу керек. Кезектіөріске мән енгізілген соң КҚ не сәйкес ... ... ... тиіс. Курсор келесі өріске орналастырылып
қойылады;
3. Үшінші бағанға өріс тпінің Туре енгізілуі тиіс. Ол үшін ... ... соң бос орын ... басу ... ... ... ... тип атаулары тізімі көрінеді. ... тип ... ... Оның бір әріптен тұратын қысқаша
белгілемесі курсор оналасқан орынға енгізіліп қойылады. ... ... ... ... тип ... Ол ... кезде
өріске тип белгілемесі (А) енгізіліп қойылады;
5.3-сурет өрістер сипатталған терезе
| Тип ... |Мән ... |A ... жол .Ұзындығы [1..255] |
|Number |N ... ... |S ... ... ... ... Integer |I |15 ... ... ... сан |
| | ... ... |M ... сан ... |$ ... ...... ... |L ... ... ... сан ... |+ | |
| | ... ... ... үлкен |
| | ... ... жол. |
| | ... $ ... ... ақшалық |
| | ... сан |
| | ... |
| | ... ақиқат (True)не жалған |
| | ... ... ... сан |
| | ... жол ... ... мәні |
| | |1-ге өсіп ... бүтін сан |
4) Size ... 20 не 25 ... ... ... Өріс ... сипатталып болған соң терезеде көрінген Reguier ... ... ... жөн . Ол берілгендердің жазуларда міндетті ... ... ... ... ... толтырылуы міндетті емес.
5Өріс сипатталып болған соң терезенің Save as... түймесін ... ... ... ... Save Table As.. терезесі көрінеді.
6) Терезеде кесте атаулары сақталатын ішкі бума (мысалы MyDB) ... ... егер ішкі бума ... құрылған боса, оны ашу жеткілікті). Файл атауы
өрісіне кесте атын енгізу(мысалы, Кесте2. db) және ... ... ... ... Work: ... қалдырып, Сақтау түймесін шарту.Кесте
құрылымы Кесте 2db атауы боцыеша MyDB ... ... ... жабу.
Формада Database Desktop утилитасында құрылғанкестеге қол жеткізу
компненттер ... Data Access ... ... ... ... TTable, TdataSourсe және Data Controls (Берілгендерді басқару)
DBCrid компоненттері арқылы орындалуы мүмкін. Формаға орнатылған ... ... ... ... БҚ кестесіне қол жеткізу;
TdataSourse (Берілгендер көзі)-DataSet(Берілгендер жиынтығы) қасиеті арқылы
нақты кестемен байланыс орнату,
ТDBCrid (Берілггендер кестесі)- ... ... ... ... ... ... ... берілгендерді (кестені не
сұранысты ) енгізу.Ол үшін алдымен Tтable1, TdataSourсe1 ... ... ... , қажетті қасиеттерді меншіктеп алса
болғаны.
Мысал. Database Desktop қосымша ... ... ... ... ... ... ... DBCrid компонентінің терезесіне шығару керек.
1.Жаңа проект ашу.
2.Формаға Тable, TdataSourсe1, DBCrid1 компоненттерін енгізу.
3.5.-кестеде жазылған ретімен компоненттер қасиеттер ... ... ... ... ... программалық жабдықтау нақты ақпараттық жүйені құру кезінде
қалыптастырылатын программалар жиынтығын бейнелейді. Оның ... ... ... ... ... адеквтты деңгейде жасалған
модельдерді жүзеге асыратын ... ... ... ... ... есептер мен мақсаттарды орындау үшін АИСТ
программасы ... ... Delphi ... ... ... ... ... екі процесстің өзара әсерлесуінен жасалады:
- Windows – терезені қалыптастыру процессі;
- терездегі элементтерге қажетті қызметтерді ... ... ... жазу процессі.
Программаның жобасы келесі терезелерден тұрады
1-сурет. Негізгі терезе.
2-сурет. Қызметкерлерді тіркеу.
1.DBNavigator- мәліметтер қорлары ... ... ... редактрлеу
режимін активтендіру, жазбалар қосу және жою іс- ... ... ... ... ... = ... = ... = 470
Height = 41
DataSource = DataSource1
TabOrder = 3
OnClick = DBNavigator1Click
End
2.Label- ... ... ... ... ... арналған.
Left = 30
Top = 260
Width = 32
Height = 13
Caption = '9 '#1084#1077#1089'.
3. Image- . bmp – ... ... ... және ... кескіндерді
формаға бейнелеуге мүмкіндік береді.
object Image1: TImage
Left = 0
Top = 0
Width = 832
4. Edit – символдарды енгізу- ... ... Edit1: ... = ... = ... = 70
Height = 21
TabOrder = 0
2.1.5 АЖ техникалық ... ... ... ... ... ... ... құрылғыларды сипаттайды, оның ішінде :
Ø күрделі алгоритмдер бойынша аса үлкен емес ақпарат ... ... емес ... бойынша үлкен ақпарат көлемін өңдеу;
Ø сұлбалар, сызбалар, кестелерді енгізу және ... ... ... режимінде мәселелерді шешу;
Ø сызбалардың орналасқан орнын және өлшемін өзгерту.
Жалпы айтқанды, ... ... ... ... ... ... ... негізгі талаптарына жауап беруі ... ... ... ... ... ... ... ақпаратты өңдеу, тіркеу, алмастыру;
- машиналық тасымалдауыштарды ... ... ... ... ... ... құрылғысы;
- ақпарат енгізуге мүмкіндік беретін пернетақта;
- мәтіндік және графикалық ақпаратты бейнелеуге арналған монитор;
- басып шығару ... ... ... жүйе ... жасауы үшін келесі аппараттық құрылғылар қажет:
Intel Pentium 4 2400 MHz, 512Mb RAM, 128Mb Video, 80Gb HDD.
Ең кіші ... ... Pentium I 200 MHz, 32Mb RAM, 4Mb Video, 1Gb ... ... ендірілген
Аналық тақша: BioStar P4TDP Pro v3.0 Intel 845E
Иілгіш дисктер: 1,44 мб
Қатты диск: 80 ... Rom: 52 sp Lite ... CD – RW: ... FDD 3.5 ... 64 Mb Geforce 4 MX ... LG 500E, 1280 X 1280, 60*100 ... Mouse Optical MD 335
Операциялық жүйе:
Microsoft Windows XP Professional (5.1 Build 2600)
Желі тұтынушылары: Microsoft Network
Платформа: 1(Win 32 под Windows)
Жасап шығарған: ... ... ... ... және ... қорғау
Кәсіби қауіпсіздікті және денсаулықты бағалау мен басқару.
Адам іс әрекетінің кауіпсіздігі – адамның іс ... мен ... ... ... кездеспейтін тұйық шеңбер. Адамның іс-әрекетінің процесінде
қауіп қатер әр уақытта болғанымен, ылғи да бола ... ... ... ... үш ... ... керек: қауіп нақты бар адам қауіп қатер аймағында:
адамның қолындағы ... ... ... –бұл іс әрекет кезінде қауіптердің болмайтындығы айқын
болған жағдай. Ол үшін үш негізгі міндетті атқару керек:
Бірінші міндет-нақты іс әрекеттен ... ... ... ... Өмір
сүру ортасының қауіп туғызатын элементін анықтау; ... ... ... ... ... қойылатын талаптарды белгілеу. Содан ... ... өмір ... ... ... адамды және өмір сүру ортасын табылған ... ... ... әрі ... ... ... ... іс-әрекеттің тәуекелінің қалдығынан қорғану
шараларын әзірлеу, себебі ... ... ... ... ... ... денсаулығы оның жеке ісі ғана емес, сондай ақ маңызды
қоғамдық құндылық ... жеке ... пен ... қоршаған адамдардың
денсаулығына деген сұраныс, ... ... ... ... ... өмір ... ... талаптарының бірі адам дамуының
алғашқы кезеңінде ... ... ... қамтамасыз ететін ідептерді
қалыптастыру болып табылады. Оны сонда қаншалықты табысты орнықтыру алдағы
өмірдің шынайы кел бетіне әсер ... ... сау ... үшін ... ... жеке ... күш жігері қажет. Оларды басқа ештеңемен ауыстыруға
болмайды. Адамның жетілгені соншалық денсаулықты ол ... кез ... ... ... Тек ... ... және ауру деген сайын
қажетті күш ... өсе ... ... ... мен ... ... жеке ... болып табылады. Бұл жолда алғашқы жол өмірлік
ұстанымды таңдау, өмірдегі мақсатты анықтау, бұдан ... ... ... Олар ... өз ойын жүзеге асыруға болады. Өмірде ештеңенің тегін
келмейтінін ұдайы есте ... ... ... ... үйлесімді дамыған дене
және әдемі жүріс тұрыс және қиын жұмыста ұзақ шаршамау тынымсыз ... ... және оны ... үшін ... күш жігерді қажет етеді. Қандай
да бір ғаламат ... ... ... жоқ, адамды күшті және ... ... да бір ... ... күту ... ... күнделікті еңбек
әрдайым өз жемісін береді. Әр бір адам өз бақытының ұстасы және өмірі ... ... ... ... Адам өз ... жұмыс істеуді саналы
түрде ертерек ... ... оның ... ... ... ... ... жастарда салаутты өмір салтын қалыптастыру ерекше
маңызына айнала бастады. Жас кезінде салауатты өмір ... ... ... мен ... жеке ... ... ... және
салауатты ұзақ ғұмырды қамтамасыз етуге қабілетті алдағы ... ... өмір үшін де ... ... жас ... денсаулығы барлығы
шешімдері бойынша алдағы ұрпағына жақсы болуы тиіс.
OHSAS сөзі ... ... health and safety ... ... ... пайда болған. Ресей мемлекеттік стандарттау ұйымының
ұйғарымы ... ... және ... ... қамтамсыз етудің
менеджмент жүйесі» деп атау бекітілген. 2007 жылдың бірінші жартысынан
OHSAS ... ... ... ие ... екі ... бар: OHSAS ... менеджмент жүйесінің
талаптарын қанағаттандыратын бөлімі, OHSAS 18002-бұл OHSAS 18001 қолдануы
мен басқаруы ... ... ... жаңа талаптар мен міндетті нұсқаулар
қосылмайды.
OHSAS 18001 ... ... ... ... ... ... деңгейде сақталғанын және адам өміріне зиян келтіретін
өндіріс көздерін бақылайды. Негізгі ... ... ... қауіпті
жағдайлардан мейлінше сақтау және ұйымдастыру.
Жұмыс орнындағы еңбекті қорғау нұсқауы ЕОЖ 4559-88 ... ... үшін ... санитарлық мөлшерлер ... және ... ... ... терминалдағы
қолданушылардың еңбегін қорғау жөніндегі оқу-әдістемелік ... ... ... ... ... ең ... ... зиянды өндірістік факторларды дұрыс бағалағаннан тәуелді.
Адам ағзасының бірдей өзгеруі әр түрлі себептерден тууы мүмкін. ... ... ... факторларынан, миға және күш қажет ... өз ... асып ... ... ... жүйесіне
ауырлық және т.б. осы себептер сияқты.
Қазіргі уақытта жастарда салаутты өмір ... ... ... ... бастады. Жас кезінде салауатты өмір салтының әдептерін
салаға сіңіру мен ... жеке ... ... ашуға және
салауатты ұзақ ғұмырды қамтамасыз етуге қабілетті алдағы ... ... өмір үшін де ... ... жас ... ... барлығы
шешімдері бойынша алдағы ұрпағына жақсы болуы тиіс.
Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасының ... адам мен ... ... ... құқықтарының шектелуіне жол
бермеу;
• еңбек бостандығы;
• кемсітушілікке, мәжбурлі еңбекке және балалар ... ең ... ... салу;
• қауіпсіздік және гигиена талаптарына сай келетін еңбек жағдайларына
құқықты қамтьамасыз ету;
• өндірістік қызмет ... ... ... ... өмірі мен
денсаулығының басымдылығы;
• еңбегі үшін жалақының ең төменгі мөлшерінен кем емес, әдетте ... ... ... ... ... ... ... қызметкерлердің құқықтары мен мүмкіндіктерінің теңдігі;
• қызметкерлер мен жұмыс берушілердің өздерініңи ... ... ... үшін ... ... ... ... әріптестік;
• еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау мәселелерін мемлекеттік
реттеу;
Қызметкерлер ... ... ... ... ... қоғамдық бақылауды жүзеге асыру құқығын қамтамасыз ету болып
табылады;
еңбек саласының құқықтарын шектемеуіне жол ... ... және ... ... өзге де ... ... мен ... басқа, ешкімнің де еңбек саласындағы
құықтарына шек қойылмайды.
Еңбек бостандығы
Әркімнің де ... ... ... ... ... еңбекке
қабілеттілігіне иелік етуге, кәсіп және қызмет түрін таңдауға құқығы бар.
Мемлекеттік органдардың еңбек қатынастарын реттеу саласындағы құзіреті.
1) ... ... ... және ... ... ... ... негізгі бағыттарын әзірлейді және іске асырылуын ... ... ... және еңбекті қорғау саласындағы мемлекеттік
бағдарламалардың ... және ... ... ... ... және ... қорғау саласындағы мемлекеттік
басқаруды ... және ... ... ... ... ... және ... қоғау саласында ақпарат беру және
мемлекеттік статистика ... ... ... ... ... ... тарту тәртібін белгілейді;
6) әлеуметтік жәрдемақылардың мөлшерін, тағайындау және төлеу тәртібін
айқындайды;
7) екі ... ... ... уақытша қабілетсіз мерзімі белгіленуі мүмкін
ауру түрлерінің тізбесін бекітеді.
Еңбек шарттары, әлеуметтік әріптестік тараптарының келісімдері, ұжымдық
шарттар, жұмыс ... ... ... ... ... ... ... еңбек қатынастарына тікелей байланысты
өзге де қатынастар еңбек шартында, ... ... ... келісімді
және ұжымдық шартта реттеледі.
2. Әлеуметтік әріптестік талаптарын келісімдерінің, ұжымдық шарттың, еңбек
шарттың, жұмыс беруші ... ... ... ... ... ... ... нашарлататын
ережелері жарамсыз деп танылады.
3. Келісімдердің, ұжымдық шарттың талаптары бір ... ... ... ... ... беруші осы кодекске және өзге де нормативтік құқықтық ... ... ... ... ... сәйкс өз құзіреті шегінде
актілер шығарады.
2. ... ... осы ... ... шартта көзделген жағдайларда,
қызметкерлер өкілдерінің ... ... ... ... ... шығарады.
3. Жұмыс берушінің Қазақстан Республикасының еңбек заңдарымен, шартпен,
келісімдермен салыстырғанда ... ... ... не осы
баптың 2-тармағында көрсетілген рәсімдер ... ... ... ... ... зиянды және қауіпті факторларды талдау
Оңтүстік Қазақстанға жағымсыз ықпал ететін бірінші кезектегі ауыл
шаруашылық факторлары жер жүйесінің ... өзен ... ... ... қатты органикалық ластағыштарды пайдалану малдың көп жайылуы,
ағашты шамадан тыс кесу ... және дала ... т.б ... ... аралығында егістік көлемі 3-5 млн га дан 22,3 га дейін азайды.
Республикада ауыл ... ... ... ... жер 90 ... ... Өзен ... қайта реттеу аумақтардың шөлейттенуінің республика
үшін ықтимал ... ... аса ... ... болып табылады және
экономикалық тұрақсыздықтан болуы мүмкін. Негізінен ауыл шаруашылығанда
көптеген жерлерге ... ... дән ... ... ... ... ... зиян кестер қолданылады. Ол зиянкестердің адамға деген
зианы өте көп. ... кей ... ... жақын орналасқан болғандықтан
халықтарға зиянын көп ... зиян ... мен ... және арам шөптерден ауыл шаруашылығы
өндірісіне келетін ... ... ... ... ... мен ... егін ... келіп жатқан шығын негізделген фитосанитарлық
блок жоғары тиімділік пен қатар, энергия көздері мен табиғи ... және ... ... ... ... ... баса көңіл аударады.
Ауыл және орман шаруашылығында зианды ағзалардың таралуы мен дамуы және
зиандылығын шектеу үшін ... ... ... ... ... ... ... арам шөптер мен мәдени өсімдіктердің зиянкестерімен күресінде
экологиялық тұрғыда болады. Ауыл ... ... ... ... кездегі бағыттардың бірі егіс танабы мен оның айналасында
болатын алуан түрлілікті сақтау болып ... Ауыл ... ... ... тірі организмдерге қарсы қолданылатын
химиялық дәрілер.
Көлемдік жоспарлау шешімдері.
Кабинет ішіндегі компьютерлердің орналасуы біріншіден какампьютерлік
сынып ... ... ... ... ... Компьютерлік кабинет
болған соң оның ішінде бірнеше компьютерлер орналасады. Компьютер орналасуы
кун бетке тұрмауы керек. Компьютердің ... ... ... ... ... қою ... Компьютермен жұмыс жасағанда ақ халатпен ... - ... іс - ... ... ... ... мен ... сай халықтың
күнделікті еңбек жағдайын, тұрмысын жақсартуға арналған практикалық шаралар
жиынтығы. ... қала елді ... ... ... ... ... ... жұқпалы ауруларға қарсы күрес және ... ... үгіт ... ... ... Елді ... ... санитариялық жағдайын, су құбырлары мен ... ... ... ... ... ... ... деп бірнеше түрге ... ... ... ... дәрігері бақылайды.
Санитарлық өнеркәсіптік бақылау – оған шаруашылық органдардың жобалауда
құрылыста қайта конструкциялауда өнеркәсіптің профилі мен ... ... ... ... мен құрылыста пайдалануға беруде
санитарлық гигиеналық нормалар мен дәрежелердің свақталуын ... Жаңа ... ... ... ... пен ... ... және оларды күнделікті пайдалану барысында да санитарлы
өперкәсіптік бақылау ... ... ... ... ... ... бақылаудан тұрады. Сақтық бақылауға өнеркәсіп ... алаң ... ... ... ... мен ... ... салынған немесе қайта конструкцияланған өнеркәсіп ... ... ету, ... ... ... ... ... процестерді өзгерту, бұйымның техникалық шарттарын ... ... ... ... ... үлгідегі жобасының санитарлы
өнеркәсіптік бақылауымен ... ... шарт ... ... ... бақылауға санитарлық эпидемиол тарапынан кәсіпорын
әкімшілігінің санитарлық нормалар мен ережелер ... ... ... ... ... ... жасауға қатысу, бұл шаралардың
мерзімінде орындалуын бақылау, өндірісте зиянды еңбек ... ... ... ... ала мерзімді медециналық байқаудан өткізіп,
отыруын бақылау, кәсіби аурулар мен ... ... ... және оларға
қарсы әкімшілік үшін міндетті болып саналады. Санитарлы ... ... ... ... ... ... қатысуымен
жүргізіледі.
Санитарлық техникалық жабдықтар тұрғын және ... ... ... ... мен ... ... ... жабдықтар гигиеналық мақсаттарға арналған бөлмелердегі қол жуғыш
ванна, ас үйде орнатылған ыдыс жуғыштар, арналы мақсаттар үшін ... ... ... ... жұмыстарға – үйлерді жылыту, канал
жүргізу, ... ... ... ... ыстық және суық сумен қамтамысыз
ету жұмыстары. Санитарлық техникалық жұмыстар ішкі және ... ... ... ... ... ... ... елді мекендерді және
танспорттық ауыл шаруашылық және ... ... ... жылумен
газбен қамтамасыз етуге арналған құрылыс жұмыстары ... Ор ... орға ... ... бір ... ... да сыртқы Санитарлық
техникалық жұмыстарға жатады бұл жұмыстар ... ... ... Ішкі ... ... жұмыстарға өнеркәсіптік және тұрғын
үйлерді, құрылыстарды сантехникалық, жылыту, желдету жабдықтарымен ... ... ... ... ... ... жұмыстар арнаулы
өңдеу мекемелерінің жұмысына байланысты әрі жалпы ... ... ... ... ... құрастыру жұмыстары біткеннен кейін жылыту,
реттеу жүйелерінің жұмысы арнаулы мекемелер арқылы тексеріліп ... ... құру және ... ... ... ... қауіпсіздік
КТжТО компьютерлік сыныптардағы қолданушылардың құқықтары мен міндеттері:
Компьюерлік сыныпта жұмыс істеу ... мен ... ... ... және ... ... ... санитария нормаларын
сақтау.
Кесте бойынша сабақ болса, сыныпқа сабақ беретін мұғалім ғана кіруге
болады. Сабақ немесе ... ... ... ... пен ... ... ... ішкі тәртіп ережелерін орындау.
Мұғалімнен нақты тапсырма алып сонан соң тек қана оның рұқсатынан кейін
жұмысқа кірісу.
Кеш жадпен ... ... ... ... ... іс-
тәжірибешінің рұқсатымен жойғышқа тексеру керек.
Компьютерлік сыныпта ... ... ... ... ... ... әртүрлі құрылғыларда техникаолық ақаулар,
байқалса жұмыс істеу режимі бұзылса немесе істен ... тез ... ... жағдайды іс – тәжірибешіге хабарлау керек.
Сабақтан тыс уақытта кезекші іс – тәжірибешіге жеке ... ... ... ... ... жұмыс істеуге рұқсат беретін
құжаттарын көрсету.
Компьютерлік сыныпта тәртіп сақтау.
КТжТО қойған талаптарын орындау.
Компьютерлік сыныптағы техникаға аса ұқыптылықпен қарау.
Кінәлі ... ... ... да бір себептермен материалдық шығынды
өтеу.
Тыйым салынады.
Компьютерлік сыныпқа сыртқы киіммен кіруге және екі ... бір ... ... ... ... өз ... ашпау және оның ішін жөндеу
мақсатында ... ... ... ... ... ... ... параметрлерін өзгертуге файлдарды каталогтарды бағдарламаларды
өшіруге өз бетінше компьютерге сақтағыштарды салуға және ойын ойнап ... ... ... ... ... ... басқа
тұлғаларға зиян тигізетін немесе басқа да компьютер ... ... ... ... ... ... кезде әлектр тогын барлық мекемелерде қолданылады. ... ... ... ол көзге көрінбейді, әрі исі мен түсі жоқ.
Электр ... ... ... адам ... тогы ... тізбекке жанасқан
мезетте зақымдайды. Электр тогымен зақымдалмау үшін келесі қауіпсіздік
ережесін есте сақтау ... ... ... ... тұйықталуларды болдырмас үшін
пәтердегі электр ... ... ... ... тиіс;зақымдалған
сымдарды, сөндіргіштерді, құралдар мен шырақтарды тоққа қосулы тұрғанда
ауыстыруға, жөндеуге болмайды; бұл ... ... ... ... ... жағдайда ғана атқарылады.
-электр құралдарын желіге қосу тәртібін міндетті түрде сақтау керек.
-энергетикалық ... ... ... мекемелерде өнеркәсіпте
т.б жерлерде энергиямен үздіксіз қамтамасыз ету жөніндегі энергетиканың
жүйелі кәсіпорындары мен арттыруға бағытталған ... ... ала ... және жылумен қамтамасыз ету, ... және ... ... ... сенімді жұмыс істеуін қамтамасыз ету;
-электр беретін жаңа ... және ... ... ... ... ... ... жүйелерінің жұмыс істейтін бөлімінің ... бөлу ... ... ... ... ... және тіршілікпен қамтамасыз ету жүйелерін
кіретін, жауапты тұтынушыларды үздіксіз әлектрмен жабдықтауды ... ... ... ... ... құру және ... май ... артығымен қамтамасыз ету;
-газбен жабдықтау, мұнай және ... ... ... тұрақты жұмыс
істеуін ұйымдастыру;
Өртке қарсы іс- шаралар
Өрт сөндіру орындарына қарағанда үйлерде жиі болады. ... ... ... бірдей ;
-отты, оның барлық түрлерінде, дұрыс пайдалану;
-тұрмыста қолданылатын қыздыру приборларының бұзылуы;
-электр сымдарын және электр жүйесін ... өрт ... ... ... ... оның ... ... салынбауы және бұзылғандығы;
- балалардың отпен ойнауы.
Темекіні абайсыз шегудің зардабына ерекше тоқтап күту ... ... ... өте көп, ... өрт ... себеп те жеткілікті, сонымен
қатар, оны себеп ретінде өрт болу қаупін үй ... ... ... ... Өрттің басталуына жанатын заттың, ... ... ... тұтануына қажетті темперетура беретін жылу импульсі керек. Ал оны
өшіру үшін , осы ... ... ... немесе отқа керек ... ... ... кесу ... ... осы ... өрт ... құралдар
арналған.
Олар мыналар:
-судың ағын, шашыраған және бу түрін пайдаланатын құралдар;
-химиялық және ауа –механикалық көбіктер;
-инеттер газдар ... азот және ... ... заттар хлорлы метал түріндегі арнайы флюстер.
Өрт сөндіруге суды пайдалану, ең ... оңай ... ... жану шартына және жанып жатқан заттардың қасиетіне, түріне
байланысты суды ... ... ... түрінде пайдаланады. Үлкен
қысымның әсерімен шыққан су ағымы жалынды өшіреді. Ал суды ... ... ... гөрі ... ... бұл ретте су үлкен ауқымды өшіре
алады.
Төтенше жағдай кезіндегі тіршілік қауіпсіздігі
Төтенше жағдай дегеніміз – ... ... ... ... ... ... , қаражатпен жоюға мүмкіндік бермейтін, ол
үшін әдейі материалдық, техникалық, ақша қаражатын және адам ... ... ... ... ... жері ... зор, кең байтақ. Ол
жерлерде табиғат апатының неше түрі: жер ... қар ... ... жел, ... сиақты құбылыстар жиі болып жатады.
Зілзала бұл кенеттен пайда болатын , халықтың қалыпты ... ... ... ... ... шығынға ұшырататын сондай-ақ
адамдармен ... ... ... ... ... ... өзіне тән физикалық қасиеті бар оның пайда болу
себебі, ... ... ... мен даму ... ... ... ықпал ету
ерекшелігі бар.
Зілзала кез келген мемлекет үшін үлкен ауыртпашылық, келтірер
залалы мол ... ... ... ... ... болған кезде адамдар
бұрышқа тұрып немесе сыртқа шығуы керек.
Жер сілкінісі кенеттен пайда болады. Бұл жер ... ... ... ... ... болған қозғалыс пен жарылыс
нәтижесінде пайда болған елеулі ... ... , ... ... ... асты ... мен жер астының қозғалысы. Бұл құбылыс жер асты
дүмпулерінен ... ... Жер ... ... ... жер ... өте жойқын болып келеді.
Жер сілкінісі ... ... мен ... ... залал ғимараттың өзінің зақымдалуынан шеккен шығыннан біршама есе
асып түседі. Жер сілкінісі болған кезде халықты басқа орындарға ... ... ... ... және өзге де шараларға жер
сілкінісі салдарын жою жоспарына ... өзге де ... ... ... күші бар және едәуір созылатын 30 м/с жылдамдықпен соғатын
жел.
Дауылдардың пайда болуына ауа ... ... ... ... ... өте жоғары жылдамдықпен аяқ астынан
бұзылуы әсер етеді. ... ... ... ... шыны ... және
жарықшақтардан сақтанған жөн.
Жұмыс орнын жарықпен ... ... ... ... жарықтануын есептеу. Жұмыс орнында
табиғи және жасанды жарық пайдаланылады.
- сұрланып ... ... ... және ... түсі нашарланып кетуі;
- экранның нашарлануы.
Табиғи жарықтың аздығынан жұмыс ... ... ... ... мына ... есептейміз.
Н = 5 м. – бөлменің биіктігі
hc = 0,15 м. – жарықтандырғыштардың бекітуден ұзындығы
hп = H - hc = 5 – 0,15 = 4,85 м. – ... ... = ... ... ... = 0,8 м ... ДЭЕМ бөлмелері үшін )
h = hп - hp = 4,85 - 0,8 = 4,05 – ... ... ... (2х40 Вт) бар, оның ... 1,24 м, ені ... биіктігі 0,10 м.
L – жарықтандырғыштардың арасындағы ... ... ...... ұзындығын есептегенде) = 1,76
м, Lв (бөлменің енін есептегенде) = 3 м.
l – ... ... ... ... ... ... ұзындығы, l = 0,3 - 0,5L.
lа = 0,5La, lв = 0,3Lв la = 0,88 м., lв = 0,73 ... ... ... бір-біріне жақын
орналасуын талап етеді.
Жарық ... ... ... қолданылуы бір қалыпты
жарықтандыруды қамтамасыздандырады.
Шамның қуат ... кез ... ... = Е ( r ( S ( z / N ( (, ... есептелінеді.
Мұнда Е – жарықтың ең аз мәні = 300 лк., яғни көзілдірік ... = 3
r – қор ... = 1,3 ... ПЭЕМ бөлмелері үшін)
S – жарықтандырудың ауданы = 30 м2.
z – бірдей түзу емес жарықтандыруды сипаттайды
z = Еср / Еmin – ол ... ... ( = L/h , (a = La/h = 0,6, (в ... = ... ( кез ... ... ... ал z=1,1 ( люминесцентті шамдар
үшін).
N –есеп шығаруға пайдаланылатын жарықтандырғыштардың саны. N –нің орнына
ең алдымен n ... ... ... ... Сол ... Ф – ... ағынын береді.
N = Ф/Ф1, мұнда Ф1 - әр жарықтандырғыштағы ... - ... ... оны табу үшін i бөлме индексі және шамалап
бөлме төбелерінің ... ... (пот. ... = 70%, ... = 50%, (р. ... ) = 30% ... = 300 ( 1,3 ( 25 ( 1,1 / 2 ( 0,3 = 21450 ... қамтамасыз етуді ақпараттандыруды өңдеу мен енгізудің
күтілетін экономикалық эффектісін есептеу
Жаңа ақпараттық технология кез ... ... ... оқу
ғимараттарында жұмыс процесін сапалы өзгертуге және ... ... ... ... ... ... тиімділік жанама
және тура болып бөлінеді.
Тура ... ... деп – ... ... ... жұмыстар мен нақты жобалық - ... ... ... ... және ... ... ... материалдық- еңбектік және қаржылық ... ... ... ... ... ... ... Оның локальды критерийі болып аналитикалық ... ... ... ... ... ... ... айналымын
қысқарту, мәдениетті және ... ... ... ... ... ... ... басқарудың сапасын арттыру болып табылады.
Тура және жанама экономикалық ... ... ... ... еңбектік және бағалық көрсеткіштер
арқылы анықтайды.
Тура ... ... ... ... ... ... ... құрылуына негізделген.
«Ауыл шаруашылық өнімдерін ... ... ... ... өнімінің экономикалық тиімділігі оны енгізгенге дейін және
енгізуден кейін ... ... ... Кез ... ... ... ... ету жобасын
практикалық жасау кезінде есептер қолмен іске асырылатын ... ... ... ... ие ... ... ... етудің тиімділігі табиғи және құнды
көрсеткіштермен анықталады:
• ақпараттандыруды өңдеу мен енгізудің күтілетін ... ... ... кететін күрделі шығындар;
• жылдық эксплуатациялық шығындарды үнемдеу;
• ақпараттандыруға кеткен күрделі шығындарды өтеу мерзімі.
Бұл жағдайда эффект мына формула бойынша есептеледі:
(1)
мұндағы Э – ... ... ... ... мен ... ... ... тенге;
C1, C2 – ауыл шаруашылық өнімдерін тарату ақпараттық жүйесін құруға
дейін және кейінгі қызметтің өзіндік құны, ...... ... ... ... – ауыл ... ... тарату ақпараттық жүйесін құрудағы
қызметтердің саны, бірлік.
Э = ... ... ... ... ... ... ... өңдеу мен енгізуге кеткен шығындарды есептеу келесі формула
бойынша жүзеге асады:
С = Стқк + Салг + Сөңд + ... Стқк – ... ... ... ... ... ... – алгоритмді өңдеуге кеткен шығындар, тенге;
Сөңд – жазу мен ... ... ... тенге;
Сенг – енгізуге кеткен шығындар, тенге.
Техникалық құралдар кешеніне кеткен шығындарды есептеу:
Стқк = Скомп + Сприн + Ст.б.
(3)
мұндағы: ...... ...... ... – өзге ... ... бағасы.
Компьютердің бағасы Скомп = 70000
Аналық платасы: ElitеGroup P4 M900T-M2 Процессор: IntelCore 2 Duo ... ... ... ... 320 Gb Seagate Baracuda IDE ... DVD ROM Бейне картасы: 512 Mb Ge Forse 8400 GS Palit ... ... LG / Flatron ... ... + Блок ... 350 W Пернетақта: PS2
Тышқан: Mouse XEON – 2034 Silver/Black Optical PS2
70000 теңгеден 5 ... ... ... ... ... HP LaserJet 1020 ... ... принтер, А4 форматты бетімен,
жадысы 2 мегабайт, картриджі 2500 параққа есептелген.
2) Canon LBP 3110 3 в ... ... ... ... ... ... Ст.б.=16000теңге. Бұлардың құрамына, Желілік
құрылғы – 14000 теңге, флешка 2 Gb – 2000 ... ... ... ... ... = 381000 тенге
Алгоритмді өңдеуге кеткен шығындарды есептеу:
Салг = ... * У + ... ... = 25000 ...... жалақысы;
У = 2 ай – алгоритмді өңдеуге кеткен уақыт;
Бөл = 14 % – алгоритмді өңдейтін ... ... ... ... + ... 57000 ... өңдеуге кеткен шығындар:
Салг= 57000 тенге
Бағдарламаны жазу мен өңдеуге кеткен ... ... = Көңд + ... ... бағдарламаны жөндеуге жұмсалған машиналық уақыттың құны;
Кжал. –бағдарламаны жазу мен жөндейтін ... ... ... Көңд=К*Км*q
(6)
мұндағы К = 6 сағат – бір ... ... ... істеу уақыты;
Км = 40 күн – ЭЕМ-де жұмыс істеген күндер саны;
q=150 тенге – машиналық уақыт ... ... ... = Км * ... + Бөл
(7)
мұндағы Км = 40 күн – бағдарламаны жазу мен өңдеуге кеткен күндер саны;
Оөңд. =1540 тенге – программисттің бір ... ... = 14% – ... жазу мен өңдейтін програмисттің жалақысынан
әлеуметтік ... = ... ... = 106224 ... ... ... шығындарды есептеу:
Сенг = Кенг + Ен.жал.
(8)
мұндағы Кенг – енгізу уақытына машиналық уақыттың құны;
Ен.жал. – программисттің енгізу уақытына кеткен жалақысы.
а) Кенг –ді ... ... ... ... асырылады:
Кенг = К * d * q
(9)
мұндағы К =6 сағат – ... ... ... бір ... ... =15 күн - ЭЕМ ... ... саны;
q = 150 тенге – машиналық уақыттың құны.
Кенг = ... ... ... ... ... ... ... = Qен *d/Д + Отч
(10)
мұндағы Qенг =25000 тенге– программисттің жалақысы;
d =15 күн – ЭЕМ ... ... ... = 25 күн – бір ... жұмыс күндер саны;
Бөл = 14% – бағдарламаны енгізетін програмисттің жалақысынан әлеуметтік
бөліну.
Ен.жал. = 25000*15/25+14*(25000*15/25)/100=17100 тенге
Сонда, бағдарламаны ... ... ... ... ... ... =30600 тенге
Енді, алынған мәндер бойынша бағдарламалық қамтамасыз ... ... ... шығындарды есептейміз:
С=381000+57000+106224 +30600=580974 тенге.
Жылдық эксплуатациялық шығындарды үнемдеуді есептеу
Еэкспл=Тмв*Sм
(11)
мұндағы: Тмв – электронды - есептеуіш ... ... ... – машиналық сағаттың құны.
Электронды - есептеуіш машинасының есепке қолданылған уақыты:
Тм=6*12*25=1800 сағат
(12)
Операторлардың апта бойы күніне 6 ... ... ... есептей
отырып, машиналық сағаттың құны Sм = 150 тенге.
Еэкспл=9000*5*150=1350000 тенге
Бағдарламаны қолдануға байланысты ... ... ... – 1350000 ... ... ... ... үнемдеуі
dEэкспл=(1+Wo)*(1+Wq)*Пр.жал.-Еэкспл
(13)
мұндағы: Еэкспл – бағдарламаны қолдануға байланысты жүзеге асыру шығындары;
Wo – ай сайын жалақыға кететін, әлеуметтік бөлінулер;
Wq – қосымша ... ... ...... қолмен есептейтін жұмысшылардың негізгі
жалақысы;
Wo = 0,14; Wq = 0,15.
Жылына есепті ... ... ... ... ... 25000*5*12 = 1500000 тенге
(14)
Дегенмен есепті қолмен есептейтін жұмысшылар саны – 5 ... ... бір ... жалақысы - 25000 тенге.
dЕэкспл = (1+0,14)*(1+0,15)*1500000-1350000 = 616500тенге
dЕэкспл = 616500 ... ... ... ... мерзімі
Т=С/ dЕэкспл
(15)
Т = 580974 /616500 = 0,9 жыл
Өтелу мерзімі Т– 0,9 жыл
Сонымен, ... өтеу 0,9 жыл ... ... - ... көрсеткіштері
2-кесте
| |Көрсеткіштер ... ... |
| | ... | |
|1 ... ... ... ... |17250 |
| |өңдеу мен енгізудің күтілетін экономикалық | | |
| ... | | |
| |Э | | |
|2 ... ... ... ... |32974 |
| ... ... шығындар | | |
| |С | | |
|3 ... ... ... ... |тенге |1350000 |
| ... | | |
|4 ... ... етудің өтелу мерзімі |жыл |0,9 |
| |Т | | ... ... ... ... ала ... ... соң ендіруден экономикалық тиімділікті алуға мүмкіндік береді деп
айтуға болады.
Ендіру нәтижесінде ... ... ... ... Ендіруден кейін жүйені алушылар 0,9 жыл ... ... ... ... жүйені ендірудің мақсатты көрінісін
береді.
Бағдарламалық өнімді ендіру ... ... ... ... ... Бұл ... ... түсіндіріледі:
- БӨ ендіру тек оны ойлап табуға ғана ... ... ... ... ... үйретуге, БӨ қызмет көрсету үшін ... ... ... ... салымын қажет етеді, немесе
мұндай қызметке келісім шарт жасау керек;
- өз бағдарламалық ... құру ... ... табу ... ... пайдалануды көбейту;
- жұмыс орындарын жабдықтау, күзеттік сигнализацияларды орнату.
БӨ қолдану ақпараттық актуальдылығы мен ... ... ... ... ... ... қолмен есептемей-ақ
азайтады.
3. Бизнес-жоспар бөлімі
3.1 Аннотация
Бизнес-жоспар тақырыбы: «Ауыл шаруашылық өнімдерін тарату» ақпараттық
жүйесін құру.
Мекен-жайы: Шымкент ... ... хан ... ... ... ... бизнес жоспар М.О. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан
Мемлекеттік университеті ... ... ... ... ... ... ... кафедрасының ИП-04-3к1 тобының
студенті Жарасова Балжан жасаған.
Бизнес сферасы: бағдарламалық қамтамасыз ету
Қызметтің негізгі түрлері: бағдарламалар құрастыру, ... ... ... ... жүйесін құру
Басталу мерзімі: 2008 жыл
Бизнес-жоспар қандай мерзімге есептеліп ... 10,8 ... ... ... ... ... жұмыс тақырыбы: «Ауыл шаруашылық ... ... ... ... Бұл ... ... ... өңдеуші зауыттардағы
ректикаттық бағаның жұмыс істеу принципі. Ауыл ... ... ... ... ... ... Borland Delphi
7 бағдарламалау ортасында орындалған.
Қазіргі кезде ... ... ... автоматтандыру актуальды
проблемалардың бірі болып табылады. Бәсекелестер шартында мақта өндірісінің
жағдайы туралы ақпараттардың толықтығы мен оперативтілігіне ... ... ... ... ... автоматтандырудың барлық жүйелері арасында
өзара қарым-қатынас жасауын қалай жүзеге асыруға болады: автоматтандыруды
барлық ...... ... ... ... дейін
тиісті ету, барлық ақпарат бір мәліметтер қорына жиналса, және ... кез ... ... есептерді және т.б. құрастыруға,
автоматтандыру құралдарын максималды пайдалану, ең ... ... ... ... ... ... ... мәселелерді Мақта өніміндерін өндіру үшін шешуге болады.
Өндірісті басқаруға ... ... ... ... ... ... Access мәліметтер қорында өңдеудің революциялық
технологиясына негізделген. Бұл кез ... ... ... ... үшін тек қана бір ... ... өңдеу ортасы Borland Delphi 7 бағдарламалау ... ... ... жағы ... ... ... желісі арқылы
әлемнің түкпір-түкпірінен кез келген материалды кез келген уақытта сатып
алуға ... ... ... ... ... маркетингтік бөлімі арқылы
сатуға болады.
Бағдарламалық өнім диск түрінде және Интернет-дүкендерінде сатылатын
болады.
3.3 Кәсіпорынның сипаттамасы
Қазақстанда ауыл шаруашылық ... ... ... ... ... ... сипатталады: 72-ден 82 пайызға ... 1991 ж. ... ... 15-18 ... - 1994 ж. дейін және
барлығы 3-10 пайызға дейіні - 2004 ж. дейін ... 1991 ж. ... ... ... 78 ... ... 72 ... астық
жинайтын комбайндар, 82 пайызда сепкіш, 76 пайызда жатка және 85 пайызда
топырақ өңдегіш ... ... ... Ауыл ... ... ... төмен болуы, оның тиімділігінің өсуін ... ... ... ... ... ... себебі, ауыл шаруашылық
дақылдарының технологиялық жандануының қысқаруы, өсімдіктердің зиянкестері
мен ауруларының таралуы, егінді ... ... ... ... ... ... 30 ... машина-трактор паркінің тозуының әсерінен
жоғалады), ауыл ... ... мен ... ... ... ... ... ауыл шаруашылығы техникасының негізгі түрлерін жаңартудың
жылсайынғы қажеттілігі: 3200 тракторларды, 3000 ... ... ... ... 800-1000 ... құрайды. Соңғы бірнеше жыл ішінде
Републикада орта есеппен ... ... ... 10 пайызынан аса
тракторларға және сепкіштерге, 25 ... - ... ... ... ... ... қажеттілігі импорттың есебінен, сонымен
бірге өз ... ... ... ... ... ауыл ... ... тұтынушыларға есептелген
және ресурсты үнемдейтін технологияның сұраныстарына жауап беретін ... ... ... универсалды машиналар қажет. Отандық ауыл
шаруашылығының машина жасауы жоғары тұтынуынан ... ... ... ... және қажет етеді, атап айтқанда трактор және ... ... ... және ... техниканы өндіру, тракторлық прицеп, жатка,
шөп жинау техникасы, шашыратқыш, мал ... үшін ... ... ... ... ... бірінші кезекте импорттың орнын
басатын мақсаттарға сәйкес, сонымен бірге саланың өнімі ... ... ... ... ... және ... Азия ... табысты
экспортталуы мүмкін.
Негізгі қаржылық ... ... ... ... ... ... |
|1 |БҚ ... және енгізуге кеткен шығындар |теңге |350000 |
|2 ... ... ... ... |1350000 |
|3 ... ... |жыл |0,9 ... ... жұмыс істейтін қызметкерлер туралы мәлімет:
Қызметкердің аты-жөні: Күреңбаев Мұхтар
Жасы: 45
Мекен-жайы: Юбелейный 12дом кв56
Телефон: 50-14-21
Оның ... орны ... ... ОҚО ... ... ... бөлімінің жетекшісі:
Жалақысы - 25000 теңге, болашақта – 55000 ... ... ... ... ... мен ... мамандығы бойынша жоғары білімді, бағдарлама құрастыруда
біліктілігі жоғары.
2. Басқарушылық персонал үшін қосымша жағдайлар (жеңілдіктер, ... ... және т.б.), ... ... жыл сайынғы жеңілдікпен жолдамалар
жоспарланып
3.4 Өнімнің сипаттамасы
Ақпаратты қандайда бір ... шешу үшін ... ... алынған түсінікті және бағаланған жаңа білім. Ақпарат дегініміз
оны алушы кісіге ... ... ... қабылданды түсінікті
бағаланды деген үш сүзісінен өткен нәрсе.
Қазіргі кезде ... да ... ... ақпараттық жүйелер маңазды орын
алады. Қаншалықты осы жүйе дамыған болса, соншалықты кәсіпорын пайда тауып,
тиімді жұмыс ... ... бұл жүйе ... ... ... ... ... мақсаты-кәсіпорын ішіндегі барлық
процестерді ақпараттық негізінде кампьютерге түсіріп, оны өңдеу ... ... ... ... бұл ... ... өте ... жүйесі –қандайда бір обьектіні басқаруға ... ... ... ... іздеу және шығарып беру жүйесі деп
қарастырылады.Әрбір ... ... ... обьектілердің бірігуін
қамтитын қандай да бір ақпараттық кеңістікті ... ... ... ... ... ... оны келесі ішкі кластарға ... ... ... ... ... ... ... дайындайды.Ақпараттық –кеңес беретін жүйелер обьектінің күйі мен жұмыс
тәртібі туралы ақпаратты беріп, нақты жағдай үшін ... ... ... ... ... көптеген бағдарламаларды құрумен айналысатын жеке және
заңды тұлғалар бағдарламалық қамтамасыз етуді өндіріске арнап ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан
экономикасының қарқындап дамуына байланысты, жаңа технологиялардың дамуына
байланысты, ақшаны тек банк арқылы аудару, алу ... ... банк ... тұтынушылар саны да күннен күнге өсуде. Сондықтан Borland ... ... ... жасалған «Ауыл шаруашылық өнімдерін тарату»
ақпарттық жүйесін құру бағдарламасы қолданушыларға ыңғайлы ... ... саны ... және ... өзін-өзі ақтап, пайда
әкелетініне сенемін
3.5 Маркетинг жоспары
Бұл бағдарламалық өнімнің нарығы өсуші. Себебі, ... ... ... ... ... құру ... ... істеуге
ыңғайлы, қолайлы және тиімді болғандықтан,мақта өңдеу зауыттардың көпшілігі
осы бағдарламаға көп ұсыныс береді. Маркетинг ... ... баға ... ... ... салаларының бизнестің барлық кезеңдеріндегі-
өнімнің пайда болуынан сатуға дейінгі және ... ... ... ... түсіну» принципі нарық өзгерісінің динамикасын және
қажеттілікті есепке алуға негізделеді.
2. «тұтынушылар үшін күрес» принципі ... пен ... ... ... ... сапасы, жарнама, қызмет көрсету, баға және т.б.)
арқылы ... ... ... ... ... ыңғайына барынша бейімделуі» принципі
бойынша фирманың барлық қызметі тұтынушы сұранысын және оның келешекте
өзгеруін келешекте білуге болады.
Осы жұмыста әзірленіп ... ... ... ... ... ... кез-келген мақта өңдеу зауыттары болып табылады.
Осы жобадағы әзірленіп жатқан ... ... ... ... ... өте ... және ... мынада: бұл
жұмыстағы бағдарламаны әзірлеуде біліктілігі жоғары, өз ісін жақсы ... ... ... ... және өз ... ... ... өткен,
мамандандырылған, өте жақсы ұйымдасқан топ жүзеге ... және де ... ... әзірлеу қазіргі заманғы есептеу машиналарында,
қазіргі заманғы технологиялық жабдықтарда жүзеге ... ... ... ... өнім барлық қазіргі заман талаптарын ескеріп жасалынған.
Бұл бағдарламаның ең көп қолданылатын жері банк болып ... ... ... шалғай орналасқан басқада банктермен құжат алмасып отыратын
бөлімдерінде қолданылады.
3.6 Өндірістік жоспар
Техникалық құралдар ... ... ... ... ... P4 M900T-M2 Процессор: IntelCore 2 Duo 2.66
E6750//4Mb Память: DDR21Gb/667 Винчестер: 320 Gb Seagate Baracuda IDE ... DVD ROM ... ... 512 Mb Ge Forse 8400 GS Palit Монитор: Lg19’’
TFT LG / Flatron Кейс: Стандарт + Блок ... 350 W ... ... Mouse XEON – 2034 ... Optical ... ... 5 компьютер аламыз.
Принтердің бағасы С1прин=15000 теңге
1) HP LaserJet 1020 түріндегі лазерлік принтер, А4 форматты бетімен,
жадысы 2 ... ... 2500 ... ... Canon LBP 3110 3 в ... ... ... ксерокс)
Өзге құралдардың бағасы Ст.б.=16000 теңге. Бұлардың құрамына – 4800
теңге, Желілік ... – 14000 ... ... 2 Gb – 2000 ... ... және оны сату ... ... асырған басқа ұйымдарға
қажеттілік тумайды. Жоғарыда көрсетілген техникалық құралдардың кешендік
шығындары - 350000 ... ... ... мен ... шартқа отырып,
кәсіпорыннан 381000 тенге қаражат сұраймын.
3.7 Ұйымдастырушылық жоспар
Осы жобаны жүзеге асыруға ... ОҚО ... ... ...... ... ... деңгейін бағалауды жүзеге
асырады және қызметті қамтамасыз ... ... ...... ... ... ... сертификаттауды, жабдықтарды метрологиялық қамтамасыз етеді.
3.-экономикалық бақылау бөлім – ... ... ... есептеуді, бағаны тағайындауды жүзеге асырады.
Басқарушы топтардың міндеттері: Бас ... ... М ... ... ... ... ... Қалжанов М.И. аппараттардың техникалық қауіпсіздігін
қадағалау.
Маман –Досанов А.С. стандартты сертификатын талдау міндетін атқарады.
3.8 Қаржылық ... ... ... |Көрсеткіштер ... ... |
| | ... | |
|1 ... құралдар кешенін иемденуге кеткен |тенге |350000 |
| ... | | |
| ... | | |
|2 ... ... ... шығындар |тенге |57000 |
| ... | | |
|3 ... жазу мен ... ... ... |тенге |106224 |
| |Сөңд | | |
|4 ... ... ... ... ... |30600 |
| |Сен | | |
|5 ... ... етуді ақпараттандыруға|тенге |381000 |
| |кететін ... ... | | |
| |С | | |
|6 ... ... ... ... ... |1350000 |
| |Еэкспл | | |
| ... ... ... | | |
|7 |Т |жыл |0,9 ... ... ақпараттандырудың көрсетілген есептері есептеуіш
операцияларды автоматтандыруға арналған бағдарламалық қамтамасыз ету
енгізлетін шартты ... ... ... осы ... ... ағымдық шығындарды өүнемдеу қарастырылады. Ағымдық
шығындарды үнемдеудің арқасында 0,9 ... 10,8 ай ... ... ... етуді енгізу мен өңдеуге кеткен барлық шығындарды
өтеп алады. Бұл ... ... өнім ... ... ... өнімділігін ұлғайтады және экономикалық жағынан алғанда
тиімді және мақсатқа сай болып табылады. Жұмысшылардың ... ... 1500000 ... ... Осы ... ... ... жылдық шығын, яғни 350000 теңгені шегергенде бағдарламаны жүзеге
асыру шығындарының жылдық үнемдеуі 616500 ... ... ... ... ... ... алып ... Сонда 406500 ... ... ... ... Яғни, осы сомманы үнемдеу ... ... ... жалпы шығынды 10,8 жылда өтеп аламын.Өнімді
өнеркәсіп орындарында ... ... ... оның ... ... ... ... тазалығын тексеру
3-Өнімнің салмағын тексеру
4-Өнімнің шикізатын тексеру
5-Волокноға шығару
3.9 Жұмыстардың орындалу тізбесі
Бұл ... ... ... ... мен ... ...... жж. Сауда ұйымдар қызметінің басталу уақыты
01.08.2008 жыл. Бағдарламалық өнімге тауарлық түр ... ... ... орнатылған шараларының графигіне сәйкес өндіріледі.
Бағдарламаны өндіруге қажетті материалдарға белгілі бір көлемде тапсырыс
беру өндірістік ... ... ... ... ... және ... бастау уақыты 01.08.2008 жыл. Осылардан кейін ... алу ... ... ... ... ... ... аймағында бағдарламалық өнімді әзірлеу
бағыты ... ... ... кеткен шығындарды бір жылдың ішінде
бағдарламаны дискке жазып сату арқылы қайтаруға ... деп ... және ... ... ... ... ... алады деп
сенемін, бұл қызмет түрінде инфляция көрсеткіштері байқалмайды.
Кәсіпорын үшін тәуелділік дегеніміз қолайзыз ... ... ... ... оның ... бір ... ... алып,
келуі,өндірістік және қаржылық іс әрекет нәтижесінде табыстың толық болмауы
және қосымша шығындардың пайда болуын жетелейді.
Қазіргі заманда ... ... ... ... болды. Арнаулы
компьютерлік бағдарламалар көмегімен ... ... ... ... оларды тексеріп керекті жерге жіберуге болады. ... ... ... де ... ... жұмсалған шығындағы сан мәрте артық
пайдамен қайтарады. Сондықтан, біздің ... ... ... ... төмендету үшін инвестицияларнәтижесінің
сенімділігін жоғарылататын әртүрлі анлитикалық әдістер қолдану мүкін олар;
• Математикалық статистика әдісі;
• Экономикалық-математикалық модулдер;
• Сезімталдылықты талдау.
Қорытынды
Қойылған мәселелерге ... ... ... ... етілген
ақпаратқа тез ену мүмкіндігін қамтамасыз ету, ... ... ... ... ... ... Дәл осы іс- ... жүзеге асыру
үшін ақпараттық жүйелер қолданылады. ... ... ... ... тарату жұмыспен бөлімінің қызметкерінің жұмысын
автоматтандыру ақпараттық ... ... ... ... ... ... ... Кәсіпорын туралы ақпаратты тіркеу;
Ø Қызметкерлер туралы ақпараттарды тіркеу;
Ø Бос орындарды тіркеу;
Ø ... ... ... ... ... ... ... Кәсіпорын өнімдеріне қанша шикізат пайдаланғанын есептеу;
Ø Жұмысқа қабылдау картасын толтыру;
Жасалған жұмыстар туралы келесі қорытындылар шығаруға ... ... ... қалыптастыру кезінде программаны жобалау кезеңінен
бастап іске ... ... ... ... өтілді.
2. Жасалған ақпараттық жүйе көмегімен:
• Кәсіпорынға қанша ... ... ... ... Кез ... ... тез ... табу;
• Ақпаратты сақтау және өңдеуді автоматтандыру;
• Қызметкерлерге әлеуметтік төлемақы ... ... тез, әрі ... Егер ... ... қандай да бір өзгерістер орын алса жүйені тез
арада жаңа жүйеге өзгерту мүмкіндігі;
• АИСТ ... ОҚО ... ... ... үйлестіру бөлімінде бар,
бірақ ол нұсқа Norton Commander программалық қабықшасы негізінде жұмыс
жасайды. Жазбаларды ... ... ... үшін F1-F12 ... ... ... жұмыста жасалған АИСТ программасы
Windows ортасында ыңғайлы да көрнекі жұмыс жасауға негізделген.
• 3. Жасалған ... жүйе өте ... және ... ... ... үлкен пайда келтіреді.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
1.Маханов.Б.Б. «Тіршілік қауіпсіздігі»
2.Сатаев.М.И. «Тіршілік қауіпсіздігі»
3.Сатаева Л.М. ... ... ... ... Мағауяқызы
Төлемісова,Николай Гиоргиевич Прих) одько,Кеңес Шыныбайұлы Исаев) 5.«Өмір
тіршілік қауіпсіздігі»
6.Төтенше жағдайлар шығарылым (4-10)
7.Рахманқұлов С. ... ... ... прблемалары»
8.Эгамбердиев А, Мұратов Т. Қашқарова З.Республиканың мақтав шаруашылығы
шитті мақта өндіруді дамытудың жаңа кезеңінің жолына түсті.
9.Интернет қызметінен
10.Бобровский С., Delphi ... ... ... ... ... С. ... в ... и анализ алгоритмов.” М.: ... ... А., ... Р., ... С., ... ... с СУБД
СПб.:Питер, 1997.— 704 с.,ил.
13.Джон Матчо, Дэвид Р.Фолкнер. Delphi — пер. с ...... ... О. ... Х. Delphi 5-6
15.Байшорайов А.Б Ақпараттық жүйелер
16.Мейірбеков А.К. Ауылшаруашылық өнімдері
Анықтамалар
Ақпарат жүйесі –қандайда бір ... ... ... ақпаратты
жинау, сақтау,жаңарту, өңдеу, іздеу және ... беру ... ... ... ... ... обьектілердің бірігуін
қамтитын қандай да бір ақпараттық ... ... ... саланы
иемденеді.
Ақпараттық жүйесін жүктеуде оны келесі ішкі кластарға бөлуге болады:
Ақпараттық –анықтамалық жүйелер ақпаратты ... ... ... ... ... ... беретін жүйелер обьектінің күйі мен ... ... ... ... ... ... үшін қажетті ұсыныстар мен
пікірлерді ұсынады.
Алгоритм – берілген ағымдық мәліметтерден ... ... ... ... ... анықтайтын нақты ережелер. Бұл берілген анықтама
бойынша ережелерде қандай да бір ... ... ... ... көрсетіледі және оларды берілген есеп бойынша ағымдық
мәліметтерге ... ... ... іс әрекетінің кауіпсіздігі – адамның іс тіршілігі мен қауіп қатер
бір бірімен кездеспейтін тұйық ... ... ... ... қатер әр уақытта болғанымен, ылғи да бола бермейді. ... ... ... үш жағдай болуы керек: қауіп нақты бар адам қауіп қатер аймағында:
адамның қолындағы қорғану құралдары ... ... іс ... ... ... ... айқын
болған жағдай. Ол үшін үш негізгі міндетті атқару керек:
Төтенше жағдай дегеніміз – ... ... ... ... ... ... , қаражатпен жоюға мүмкіндік бермейтін, ол
үшін әдейі материалдық, техникалық, ақша қаражатын және адам күшін ... ... ... орналасқан жері –орасан зор, кең байтақ. Ол
жерлерде ... ... неше ... жер ... қар ... қатты жел, су
тасқыны сиақты құбылыстар жиі болып жатады.
-----------------------
Шығыны
Пайдасы
Өнім түрі
Қызметкерлер
соңы
Басы

Пән: Автоматтандыру, Техника
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 45 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Оңтүстік Қазақстан облысы аумағынан өтетін Батыс Қытай-Батыс Еуропа трассасы64 бет
ЖШС САҚ кәсіпорыны14 бет
Қазақстан статистикасына 85 жыл9 бет
"Кітапхана" жұмысын автоматтандыру21 бет
"ОҚО Мақтарал ауданы Тоған ЖШС жер алқабын суғару жүйесін жетілдіру."99 бет
2 деңгейлі алдын-ала су тастау қондырғысын автоматтандыру44 бет
Access бағдарламасында мектептің оқу үрдісін автоматтандыру арқылы жұмыс жүйесін жеңілдету17 бет
Delphi ортасында құрылыс дүкенінің жұмысын автоматтандыру22 бет
MS Access программасының программалық құралдарын қолдана отырып тауарлардың қоймалық есебін автоматтандыру есебін шешу52 бет
«Батыс-2» шағын ауданындағы бу қазандығының автоматтандыру жүйесін жобалау24 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь