Хаостық сигналды пайдаланып жасырын оптикалық байланысты жасау

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3
1 МӘСЕЛЕНІҢ ЗАМАНАУИ ЖАҒДАЙЫНА ШОЛУ ... ... ... ... ... ... ... 4
1.1 Заманауи оптоталшықтық байланыс жүйелері ... ... ... ... ... ... ... 10
1.2 Оптоталшықтық байланыс желілеріндегі ақпараттың жойылу себептері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
12
1.3 Хаостық сигналдарды пайдаланып информацияны қорғаудың әдістеріне шолу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
14
2 ЭКСПЕРИМЕНТТІК БӨЛІМ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 19
2.1 Хаос генераторының негізгі сипаттамаларын және жұмыс істеу аймақтарын анықтау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
22
2.2 Схемотехникалық эксперименттің нәтижелері ... ... ... ... ... ... . 25
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 40
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 44
Талшықтық оптикалық байланыс жүйелері оптикалық диэлектрлік толқындық арналар арқылы информация тасымалданатын байланыс жүйесі болып табылады. Ғылымда мұндар арналар оптикалық талшық деп аталады. Қазіргі таңда оптикалық талшық информация тасымалдаудағы ең мінсіз физикалық орта, сондай-ақ, информацияның үлкен ағындарын алыс жерлерге тасымалдаудағы ең болашағы зор орта болып табылады. Мұның себебі оптикалық толқындық арналарға тән бірнеше ерекшеліктер болып табылады.
Оптикалық сигналдардың кең жолақты болуы олардың тасымалдаушы жиіліктерінің өте жоғары болуында. Бұл өз кезегінде оптикалық арналар арқылы 1.1 Терабит/с жылдамдыққа дейінгі информацияны жіберудің мүмкіндігін тудырады. Басқаша сөзбен айтатын болсақ, бір ғана талшық арқылы бір мезетте 10 миллион телефон байланысын және миллион видео байланыс жасауға болады дегенді білдіреді.
Мәліметтерді тасымалдау жылдамдығын оларды бір уақытта екі бағытта тасымалдаудың арқасында арттыру мүмкін, себебі жарық толқындары бір талшықта бір-бірінен тәуелсіз тарай беруі мүмкін. Сондай-ақ, оптоталшықта поляризациясы екі түрлі жарық сигналдары да тарала береді, бұл өз кезегінде байланыс арнасының өткізгіштік қабілетін екі есе арттырады. Бүгінгі таңда оптикалық талшық бойынша жіберуге болатын мәліметтің тығыздығының шектік мәні анықталмаған.
Талшықтағы жарық сигналының сөнуі басқа орталармен салыстырғанда өте аз, бұл өз кезегінде ұзындығы 100 км болатын байланыс желілерін регенератордың көмегінсіз құруға мүмкіндік береді.
Оптикалық талшық кварцтан жасалынады, кварцтың негізін кремнийдің тотығы құрайды, бұл материал мыспен салыстырғанда әлдеқайда арзан.
Оптикалық талшықтың диаметрі 1-0,2 мм болып, өлшемдері кіші және салмағы аз болып келеді, сондықтан талшықты авиация, кабелдік техникада пайдаланудың болашағы зор.
Шыны талшықтар метал емес, сондықтан құрылыс жұмыстары кезінде сегменттерді галваникалық сәйкестендіру мәселелері автоматты түрде шешіледі.
Оптикалық талшықтың негізіндегі байланыс жүйелері электромагниттік кедергілерге төзімді болып, талшықтағы информация рұқсатсыз кіруден қорғалған. Талшықтық-оптикалық желілердегі информацияны оны зақымдамай алудың мүмкіндігі жоқ. Ал, талшыққа тиген кез-келген сыртқы әсер мониторинг әдісі арқылы тіркелуі мүмкін. Теориялық тұрғыдан информацияны рұқсатсыз қабылдаудың мүмкіндіктері бар, дегенмен, бұл әдістерді амалға асыру өте қымбат болып табылады.
Рұқсатсыз қабылданған сигналды анқтау үшін Майкельсон интерферометрі қажет болады, оның құрылысы да арнайы дайындалған болу қажет. Дегенмен, интерференциялық бейненің көрінісі өте әлсіз болуы мүмкін. Оған талшық арқылы таралып жатқан мәліметтердің көптігі себеп болады.
1. Листвин А. В., Листвин В. Н., Швырков Д. В. Оптические волокна для линий связи. — М.: ЛЕСАРарт, 2003. — 288 с. — 10 000 экз. — ISBN 5-902367-01-8.
2. Gambling, W. A., «The Rise and Rise of Optical Fibers», IEEE Journal on Selected Topics in Quantum Electronics, Vol. 6, No. 6, pp. 1084—1093, Nov./Dec. 2000
3. Hecht, Jeff, Understanding Fiber Optics, 4th ed., Prentice-Hall, Upper Saddle River, NJ, USA 2002 (ISBN 0-13-027828-9)

4. Волоконно-оптическая техника: современное состояние и новые перспективы: Сб. статей под ред. Дмитриева С.А. и Слепова Н.Н. 3-е изд., перераб. и доп. – М.: Техносфера, 2010.

5. Все для ВОЛС: http://c-a-v.ru

6. Волоконно-оптические датчики. Вводный курс для инженеров и научных работников /Под ред. Э. Удда. Пер. с англ. – М.: Техносфера, 2008.

7. Гришачев В.В. Проблемы безопасности информационных систем высокой доступности на основе фотонных технологий. – Системы высокой доступности, 2006, т. 2, №3–4, с. 80.

8. Денисов В.И., Гришачев В.В., Косенко О.А. Волоконно-оптические технологии в системах безопасности и защиты информации. – Специальная техника, 2010, №4, с.47 .

9. Свинцов А.Г. ВОСП и защита информации. – Фотон-Экспресс, 2000, №18, с. 16.

10. Свинцов А.Г. Оптимизация параметров оптического рефлектометра для обнаружения неоднородности при попытке несанкционированного доступа в ВОСП. – Фотон-Экспресс, 2006, №6(54), с.56.

11. Боос А.В., Шухардин О.Н. Анализ проблем обеспечения безопасности информации, передаваемой по оптическим каналам связи, и путей их решения. – Информационное противодействие угрозам терроризма, 2005, №5, с. 162.

12. Рахманов В.Н. Мониторинг несанкционированного доступа к оптическому кабелю ВОЛС. – Вестник СГК, июнь 2006, с.17 [http://www.sgk-urep.ru]

13. Алексеев А.В. Мероприятия по защите информации в волоконно-оптических линиях связи. – Энергетик, 2008, № 5, с. 34.



28. А.Г. Сивцов ВОСП и защита информации. Фотон-Экспресс / №18, 2000, С. 16-20.

29. В.Г. Годный Вопросы информационной безопасности в волоконно-оптических линиях связи. Системы безопасности. / №2(44), 2002. С.44-47.

30. Ю.В. Бородакий, А.Ю. Добродеев, С.В. Дмитриев, М.И. Ермоних, С.Г. Фурсов Проблема защиты волоконно-оптических систем и сетей от НДС. Пути и перспективы её решения. Системы безопасности связи и телекоммуникаций / ФГУП «Концерн Системпром», №41(5), 2001. С. 83.

31. К.Е. Румянцев, И.Е. Хайров Передача конфиденциальной информации по волоконно-оптическим линиям связи, защищённая от несанкционированного доступа. Информационное противодействие угрозам терроризма: Научн.-практ.журн., №1, 2003. С. 72 – 79.

32. Хорошко В.А. Чекатков А.А. "Методы и средства защиты информации ". Киев: Юниор, 2003.-502с.
33. Манько А., Катюк В., Задорожний М.Защита информации на волоконно-оптических линиях связи от несанкционированного доступа. // Сборник докладов и статей Правове, нормативне та метрологичне забезпечення системи захисту інформації в Україні, вип.2 Киев, 2001г.
34. Булавкин И.А. Вопросы информационной безопасности сетей P0N. – Технологии и средства связи, 2006, № 2, с.104.

35. Булавкин И.А. Обнаружение макроизгибов в сетях PON без использования рефлектометра. – Вестник связи, 2008, №3, с. 54.

36. Карпуков Л.М., Щекотихин О.В., Сметанин И.Н. Методы защиты информации в ВОЛС. – Фотон-экспресс, 2009, №4(76) с.34.

37. Похитители света. Методы несанкционированного съема информации с волоконно-оптических систем. – Информационно-деловой ВЕСТНИК ОАО ЦНПО "КАСКАД", 2009, №7(54), №6(53). [http://www.kaskad.ru]

38. Попова А.В., Тупота В.И. Методика обоснования требований по защите информации, циркулирующей в волоконно-оптических системах передачи данных. – Телекоммуникации, 2009, №11, с.24.

39. Глущенко А., Глущенко Л., Тупота В. Оценка защищенности информации, циркулирующей в ВОЛП. – Фотоника, 2010, №4, с.36.

40. Гришачев В.В., Кабашкин В.Н., Фролов А.Д. Анализ каналов утечки информации в волоконно-оптических линиях связи: нарушение полного внутреннего отражения. – Информационное противодействие угрозам терроризма, 2005, №4, с. 194.

41. Гришачев В.В., Кабашкин В.Н., Фролов А.Д. Физические принципы формирования каналов утечки информации в волоконно-оптических линиях связи. – Информационное противодействие угрозам терроризма, 2004, №3, с. 74.

42. Листвин А.В., Листвин В.Н. Рефлектометрия оптических волокон. – М.: ЛЕСАРТарт, 2005.

43. Гришачев В.В. Выявление угроз утечки речевой информации через волоконно-оптические коммуникации. – Фотоника, 2011, №4, с.32.

44. Гришачев В.В., Косенко О.А. Практическая оценка эффективности канала утечки акустической (речевой) информации через волоконно-оптические коммуникации. – Вопросы защиты информации, 2010, №2, с.18.

45. Гришачев В.В., Халяпин Д.Б., Шевченко Н.А. Внешнее оптическое зашумление волоконно-оптического канала СКС для предотвращения подслушивания по акусто-оптоволоконному каналу утечки речевой информации. – Специальная техника, 2009, №3, с. 2.

46. Гришачев В.В., Халяпин Д.Б., Шевченко Н.А., Мерзликин В.Г. Новые каналы утечки конфиденциальной речевой информации через волоконно-оптические подсистемы СКС. – Специальная техника, 2009, №2, с. 2.


1. Sandra Kay Miller, «Hacking at the Speed of Light », Security Solutions Magazine, April 2006
2. Davis, USN, RADM John P.«USS Jimmy Carter (SSN-23): Expanding Future SSN Missions». Undersea Waifare, Fall 1999 Vol.2, No. I
3. Optical Illusion by: Sandra Kay Miller Information security Issue: Nov 2006.
4. Optical Network Security: Technical Analysis of Fiber Tapping Mechanisms and Methods for detection and Prevention, Keith Shaneman & Dr. Stuart Gray, IEEE Military Communications Conference 2004.
5. R. Jedidi and R. Pierre, High-Order Finite-Element Methods for the Computation of Bending Loss in Optical Waveguides, lLT, Vol. 25, No. 9, pp. 2618-30, SEP 2007.
6. FTB-8140 Transport Blazer — 40143 Gigabit SONETISDH Test Module, EXFO
7. «Optical Fiber Design for Secure Tap Proof transmission», US Patent No. 6801700 B2, Oct. 5,2004.
8. All Optical Networks (A ON), National Communication System, NCS TIB 00-7, August 2000
9. DrakaElite, BendBright-Elite Fiber for Patch Cord, Draka Communications, July, 2010
10. W. Ford, «Computer Communications Security», Upper Saddle River, NJ: Prentice-Hall, 1994.
11. D. R. Stinson, «Cryptography», Boca Raton, FL: CRC, 1995.
12. N. Ferguson and 8. Schneier, «Practical Cryptography», Indianapolis, IN: Wiley, 2003.
13. Sandra Kay Miller, «Hacking at the Speed of Light », Security Solutions Magazine, April 2006
14. Davis, USN, RADM John P.«USS Jimmy Carter (SSN-23): Expanding Future SSN Missions». Undersea Waifare, Fall 1999 Vol.2, No. I
15. Optical Illusion by: Sandra Kay Miller Information security Issue: Nov 2006.
16. Optical Network Security: Technical Analysis of Fiber Tapping Mechanisms and Methods for detection and Prevention, Keith Shaneman & Dr. Stuart Gray, IEEE Military Communications Conference 2004.
17. R. Jedidi and R. Pierre, High-Order Finite-Element Methods for the Computation of Bending Loss in Optical Waveguides, lLT, Vol. 25, No. 9, pp. 2618-30, SEP 2007.
18. FTB-8140 Transport Blazer — 40143 Gigabit SONETISDH Test Module, EXFO
19. «Optical Fiber Design for Secure Tap Proof transmission», US Patent No. 6801700 B2, Oct. 5,2004.
20. All Optical Networks (A ON), National Communication System, NCS TIB 00-7, August 2000
21. DrakaElite, BendBright-Elite Fiber for Patch Cord, Draka Communications, July, 2010
22. W. Ford, «Computer Communications Security», Upper Saddle River, NJ: Prentice-Hall, 1994.
23. D. R. Stinson, «Cryptography», Boca Raton, FL: CRC, 1995.
24. N. Ferguson and 8. Schneier, «Practical Cryptography», Indianapolis, IN: Wiley, 2003.

1. Fujieda H, Horiike Y, Yamamoto T & Nomura T, IEEE Trans Consumer Electron, 46 (2000) 283.
2. Lo C C & Chen Y J, IEEE Trans Consumer Electron, 45 (1999) 1074.
3. Pecora L M & Carroll T L, Phys Rev Lett, A64 (1990) 821.
4. Kocarev L, Halle K S, Eckert K & Chua L O, Int J Bifurcation & Chaos, 2 (1992) 3.
5. Cuomo K M & Oppenheim A M, Phys Rev Lett, 71 (1993) 65.
6. Lakshmanan M & Murali K, Chaos in Non-linear Oscillators: Controlling and Synchronization (World Scientific: Singapore), 1996, p235.
7. Murali K & Lakshmanan M, Phys Rev E, 48 (1993) 271.
8. Murali K, Phys Lett A, 272 (2000) 184.
9. Kennedy M P & Kolumban G, Signal Processing, 80 (2000) 1307.
10. Leung H & Lam J, IEEE Tran Circuits & Sys-I, 44 (1997) 262.
11. Short K M, Int Bifurcation & Chaos , 6 (1996) 367.
12. Dmitriev A S , Panas A I, Starkov S O & Kuzmin L V, Int J Bifurcation & Chaos, 7 (1997) 2511.
13. Murali K, Tamasevicius A, Mykolaitis G, Namajunas A & Lindberg E, Proc Int Workshop on Non-Linear Dynamics of Electronic Systems , Ronne, Denmark , 1999, p241.
14. Murali K, Haiyang Yu, Vinay Varadan & Henry Leung, IEEE Trans Consumer Electron , 47 (2001) 709.
        
        Қaзaқcтaн Pecпубликacының білім жәнe ғылым миниcтpлігі
әл-Фapaби aтындaғы Қaзaқ ұлттық унивepcитeті
Мамырова М.Ү.
ХАОСТЫҚ ... ... ... ... ... ... ... 5B071900 «Радиотехника, электроника және телекоммуникациялар»
Қaзaқcтaн Pecпубликacының білім жәнe ... ... ... Қaзaқ ұлттық унивepcитeті
Физикa-тeхникaлық фaкультeті
Қaтты дeнe физикacы жәнe бeйcызық ... ... ... ... ... ... ... ЖҰМЫC
Тaқыpыбы: Хаостық сигналды пайдаланып жасырын оптикалық байланысты жасау
5B071900 «Радиотехника, электроника және ... ... ... М.Ү. |
|Диплом жетекші ... А.А. ... ... ... А.А. |
Aлмaты 2015
Peфepaт
Диплoмдық жұмыc ? ... ? ... ? ... ? пaйдaлaнғaн
әдебиеттен тұpaды.
Кілт cөздеp:
Жұмыcтың негізгі мaқcaты:
Жұмыcтың нәтижеcі:
Pефеpaт
Диплoмнaя paбoтa oбъемoм ? cтpaниц, coдеpжит ? ... ? ... ,
? ... ... литеpaтуpы.
Ключевые cлoвa:
Целью диплoмнoй paбoты являетcя:
Pезультaт paбoты:
Abstract
The thesis consist of ? pages, contains ? illustrations,? tables and
? names of ... aim of ... result of ... ………………………………………………......…………………... |3 |
|1 ... ... ... ... |4 ... ... ... байланыс жүйелері...…..…………….... |10 |
|1.2 ... ... ... ... ... | |
| ... .......................……………………………………………… |12 |
|1.3 |Хаостық сигналдарды пайдаланып информацияны қорғаудың | |
| ... ... |14 |
|2 ... ... |19 ... |Хаос генераторының негізгі сипаттамаларын және ... ... | |
| ... анықтау………………………………………………… |22 ... ... ... ... |25 ... |40 ... ... ... ... |44 ... ... байланыс жүйелері оптикалық диэлектрлік толқындық
арналар арқылы информация ... ... ... ... ... ... арналар оптикалық талшық деп аталады. Қазіргі таңда
оптикалық ... ... ... ең ... ... ... сондай-
ақ, информацияның үлкен ағындарын алыс жерлерге тасымалдаудағы ең болашағы
зор орта болып табылады. Мұның себебі оптикалық ... ... ... ... ... ... сигналдардың кең жолақты болуы олардың ... өте ... ... Бұл өз ... ... ... 1.1 ... жылдамдыққа дейінгі информацияны жіберудің мүмкіндігін
тудырады. Басқаша сөзбен айтатын болсақ, бір ғана ... ... бір ... ... ... ... және миллион видео байланыс жасауға болады
дегенді білдіреді.
Мәліметтерді тасымалдау ... ... бір ... екі ... арқасында арттыру мүмкін, себебі жарық толқындары ... ... ... ... ... мүмкін. Сондай-ақ, оптоталшықта
поляризациясы екі түрлі жарық сигналдары да тарала береді, бұл өз ... ... ... ... екі есе ... ... ... талшық бойынша жіберуге болатын мәліметтің ... ... ... ... ... сөнуі басқа орталармен салыстырғанда өте аз,
бұл өз кезегінде ұзындығы 100 км болатын байланыс желілерін регенератордың
көмегінсіз құруға ... ... ... кварцтан жасалынады, кварцтың негізін кремнийдің тотығы
құрайды, бұл материал мыспен салыстырғанда әлдеқайда арзан.
Оптикалық ... ... 1-0,2 мм ... ... кіші және ... ... келеді, сондықтан талшықты ... ... ... ... ... ... метал емес, сондықтан құрылыс жұмыстары кезінде
сегменттерді ... ... ... ... түрде
шешіледі.
Оптикалық талшықтың негізіндегі байланыс ... ... ... ... ... информация рұқсатсыз кіруден
қорғалған. ... ... ... оны ... ... жоқ. Ал, ... тиген кез-келген сыртқы әсер мониторинг
әдісі арқылы ... ... ... ... ... рұқсатсыз
қабылдаудың мүмкіндіктері бар, дегенмен, бұл әдістерді амалға асыру өте
қымбат болып ... ... ... ... үшін Майкельсон интерферометрі
қажет болады, оның құрылысы да ... ... болу ... ... ... ... өте әлсіз болуы мүмкін. Оған талшық
арқылы таралып жатқан мәліметтердің көптігі ... ... ... ... ... арқылы таралатын информация
барынша қорғалған екен. Оның ... ... ... ... және
техникалық қасиеттері екендігін де анықтадық. Дегенмен, оптикалық талшықтар
арқылы таралатын мәліметтер мүлдем қауіпсіз ... ... Жаңа ... күн ... арта ... ... қауіпсіз болып тұрған
оптикалық талшықтардың осал жерін тауып, оптикалық талшықтарды да қатерлі
жасауы мүмкін.
Осы мәселені ... ... бұл ... ... ... ... ... сигналдарды пайдаланып қорғаудың әдістері ұсынылды, және
шынайы схемотехникалық ... ... ... ... қорғауға
болатындығы көрсетілді.
Алдымен хаостық генератордың сипаттамалары ... ... ... ... Схемотехникалық экспериментте сандық
информацияны ... арна ... ... ... ... Бұл жұмыстың жалғасы ретінде алынған нәтижелерді ... ... ... ... ... ... заманауи жағдайына шолу
1.1 Заманауи оптоталшықтық байланыс жүйелері
Қазіргі таңда оптоталшықты байланыс желілері қарқынды дамып ... ... ... ... ... арналарымен ауыстырылып
жатыр. Оптоталшықтық толқын арналарындағы ақпарат тасушылар инфрақызыл
аймақтағы электромагнитті толқындар болып ... Әр ... ... ... ішкі ... ... қолданылады, ол оптикалық талшыққа түсетін
қорғағыш ... ... ... ... ... және дауысты интеграциялауға мүмкіндік беретін барлық
үстемелердің ... ... ... ... Бұл ... ... оптималды шешім болып табылады.
Оптоталшықтық оптика көптеген ерекшеліктерге ие. Сонымен оптоталшықты
кабельдер кедергіге төзімді және монтаждаушылар ... ... ... ... ... ... ... тексермесе де тұрақты жұмысты
қамтамасыз етеді.
Оптикалық сигналдардың кең ... ... ... ... өте ... ... Бұл өз кезегінде оптикалық арналар
арқылы 1.1 Терабит/с жылдамдыққа дейінгі ... ... ... ... сөзбен айтатын болсақ, бір ғана талшық арқылы бір ... ... ... ... және миллион видео байланыс жасауға болады
дегенді ... ... ... ... бір уақытта екі бағытта
тасымалдаудың ... ... ... ... ... ... ... бір-бірінен тәуелсіз тарай беруі мүмкін. Сондай-ақ, ... екі ... ... сигналдары да тарала береді, бұл өз кезегінде
байланыс ... ... ... екі есе арттырады. Бүгінгі таңда
оптикалық талшық бойынша жіберуге болатын мәліметтің тығыздығының шектік
мәні анықталмаған.
Талшықтағы ... ... ... ... ... салыстырғанда өте аз,
бұл өз кезегінде ұзындығы 100 км болатын байланыс желілерін регенератордың
көмегінсіз құруға мүмкіндік береді.
Оптикалық талшық ... ... ... негізін кремнийдің тотығы
құрайды, бұл материал мыспен салыстырғанда әлдеқайда арзан.
Оптикалық ... ... 1-0,2 мм ... өлшемдері кіші және салмағы
аз болып келеді, сондықтан талшықты ... ... ... ... зор.
Оптикалық байланыс жүйесінің принципі - мәліметтерді оптоталшық арқылы
алыс жердегі қабылдағышқа жеткізу. ... ... ... сигналға
өзгереді және сондай күйде қашықтыққа жеткізіледі. Қабылдағыш құрылғыда ол
қайтадан ... ... ... Талшықты-оптикалық байланыстың мыс
желілер мен радиобайланыс жүйесі сияқты басқа аппаратты жеткізу типтеріне
қарағанда артықшылығы ... ... ... ұзақ ... (200 км) ... ... жеткізу электромагнитті кедергілерге сезімтал ... ... ... ... өткізбейді және радиожиілік интерференцияға
тіпті ... ... ... жүйе ... ... ... көп каналдарды қамтамасыз
етеді.
• Оптикалық кабель басқа темір желілерге қарағанда анағұрлым ... ... және ... көп ... ... ... бір оптоталшықты кабельде
144 талшық бар болуы мүмкін.
• Оптикалық талшықтар өте сенімді.
... ... ... ... ... көп (спутниктік байланыс
жүйесі 10 жыл).
• Оптикалық талшықтардың жұмыс істеу ... -40° -тан ... ... ... ... ... ... бар:
1. Сөну: Жарық сигналы талшық арқылы өтетін болғандықтан ол жұтылу,
шашырау басқа да ... ... ... ... ... ... сигнал қуаттылығы қабылдағыштың өзінің шуының
деңгейіне дейін азаяды.
2. Өткізгіштік қабілеттілік: ... ... ... ... бар. Ал егер ... сигналы бірнеше жиілікті қолданатын болса,
онда бұл құбылыс ақпараттық өткізгіштік қабілетті төмендетеді.
3. Дисперсия. Талшықта таралған ... ... ... ... ... жоғары жылдамдығында ақпараттық өткізгіштік қабілеті
шектейді не оның арақашықтығын қысқартады.
Оптоталшықты жасау үшін ... шыны ... ... ... ... оптикалық талшық балқытылған кварц – бағалы тау-кенін
түзуші минералдар негізінде жасалады. Оның қасиеттеріне қарай ... ... ... мынадай бірқатар жақсы сипаттамаларға ие:
▪ жақсы ... ... ол ... таратқан кезде әр ... ... ... ... ... өшудің төмен коэффициенті. Осы ... ... ... ... тарайды. Ол кварцты оптоталшықтың қолданылу ... ... ... ұзақ ... ... ... жоғары иілгіштік қасиетке ие, сондықтан
олардың негізінде жасалған жарықтаратушылар жетерліктей үлкен диаметрге ие
(1000 микрометрден ... ол ... ... ... ... Сөнудің жоғары коэффициенттеріне орай полимерлі ... ... ... төмендеген кезде инфрақызыл зонада
қолданыла алмайды.
Оптикалық талшық пластикалық қорғағыш ... ... ... ... , ... және ... ... тұрады.
| |
| ... 1. ... ... [3] |
1. ... ... ... ... бойымен қозғалысын қамтамасыз етеді.
Өзекше диаметрінің шамасына қарай оған жарық сәулелерінің түсу ... ... ... ... үлкен болған сайын сәулелену түсетін
мүмкін аудан да ... кең ... ... ... ... ... (n) ... 1,48-ді құрайды.
2. Ішкі қабықша өзекшеге қарағанда аз сыну ... ие, ол ... ... ... ... ... ... сәулелері талшық бойымен
қозғалады. Толық ішкі шағылу кезінде өзекшеге түсетін жарық сәулесі оның
бойымен максималды ... ... ... ... ... талшықтың ішкі элементтерін сыртқы теріс
факторлардан қорғайтын буферлік көпқабатты бүркеніш болып табылады. ... ... ... 250 ... ... талшықтың екі түрі бар:
1. Көпмодалы немесе мультимодалы, кабель тым ... ... ... ... ... тым ... бірақ сипаттамасы өте жақсы.
Бұл екі түрдің арасындағы басты ерекшелігі кабельде жарық ... ... ... ... ... және көпмодалы талшықтар бір-бірінен сыну коэффициентінің
орталық талшықтың радиусынан тәуелділігі бойынша ажыратылады. Мода ... ... ... сипаттамасымен байланысты. Қарапайым
түрде моданы талшық бойымен таралатын жарықтың мүмкін болатын ... ... Мода көп ... сайын, сигнал формасының дисперсиялық
бұрмалануы да көп болады.
Көпмодалы талшықтар - жарық сәулелері ... ... ... ... 62,5 мкм ... ... Ал ... қабықтың диаметрі – 125 мкм
(ол кейде 62,5/125 деп белгіленеді). Оптикалық талшықтың бұл түрі әр түрлі
бұрыштардан көптеген ... ... ... және олардың бір мезгілде
қозғалуына мүмкіндік береді. Бұндай ... аз ... (1 ... ... қолданылады. Жеткізу технологиясымен талшық ұзындығына
байланысты, олардың мәліметтерді жеткізу жылдамдығы Мбит / с ~ 10 Гбит ... ... ... ... ... толқынының ұзындығы 0,85 мкм. Рұқсат
етілетін кабельдің ұзындығы 2-5 км. ... ... ... ... ... ... байқамыз, оның салдарынан кабельдің қабылдау
соңында ... түрі ... ... ... ... ... кабельдің негізгі түрі болып табылады, ... ол ... ... ... ... ... ... кідіруі электр
кабельдеріндегі кідіруден қатты ерекшеленбейді.
Бірмодалы ... ... ... ... 8 мкм. ... ... болғандықтан, оның бойымен тек бір ғана ... ... ... ... да модааралық дисперсияның пайда болуы нөлге тең
болады. Бұл ... ... ... ... ... ... ... береді. Бірмодалы оптоталшық ондаған,
тіпті, жүздеген километрлі қашықтықтағы ... үшін ... ... ... жарық өткізгіш өзегі 7-13 мкм болады. Бір
модалы ... ... ... бір ... ... соның салдарынан олардың
барлығы қабылдағышқа бір мезгілде ... ал ... түрі ... ... Бір ... кабельдің орталық талшығының диаметрі шамамен ... және ... ... бір ғана ... ... (1,3 мкм). Бұл
жағдайда дисперсия мен сигналдың ... ... бұл ... ... ... ... ... береді.
| |
| ... 2. ... ... [5] ... ... 3 түрі ... (А, Б және В). А және ... мультимодалы талшық түрі көрсетілген. Б типі уақыт бойынша аз
таралу дисперсиясына ие, ... ... ... аз ... ... сыну ... қолдану дисперсияны 1 нсек/км-ге дейін және одан
да азайтуға мүмкіндік береді. Жарық импульстарына белгілі бір ... ... ... берсе, дисперсиялық эффекттерді толығымен жоюға
болады. Сонда импульстарды мыңдаған километрлерге формасының бұрмалануынсыз
таратуға болады. Мұндай ... ... деп ... ... ... ... түрі ... Бірмодалы талшық 50-100
ГГц-км диапазонында өткізу жолағын алуға мүмкіндік береді. Бірмодалы типті
дисперсиялық мағына ... 30 ... ... аралықты құрайды.
| |
| ... 3. Сыну ... ... ... ... ... ... ажыратылатын талшық түрлері ... бұл түрі ... ... аз ... қабылдайды, есесіне,
сигналдың минималды бұрмалануы мен ... ... ... ... ... талшықтың орталық бөлігінің диаметрі 3-10
микрон , ал ... ... 30-125 ... ... ... саны ... ... анықтайды. Модалық дисперсия импульстардың бір-
біріне шашырауына және кедергі келтіруіне әкеп ... ... ... ... ... мен жарықтың толқын ұзындығына тәуелді. А типті
талшықтың мода саны n мынаған тең:
, ... d – ... ... ... ... a – ... сандық
апертурасы, ал - толқын ұзындығы. Талшықтың орталық бөлігінің диаметрі
50 - ге тең талшық 1000 моданы қолдайды. Б типті талшық үшін n ... есе аз. ... ... А ... ... n1 (~1,48) және n2 (~1,46), сәйкесінше, ядро мен клэдингтің ... А ... ... ... ... ...  
анықтайды (дененің кіріс сәулеленуін ұстау бұрышы) = arcsinA (~3,370).
Толқын ұзындығы неғұрлым ... ... ... ... ... саны аз және
сигналдың бұрмалануы да аз болады. Бұл ұзынтолқынды инфрақызыл диапазонда
жұмыс істеуге ... ... ... бірдей модалардың өзінде ... ... ... бойымен әр түрлі жылдамдықпен қозғалады. Тегіс
профильді сыну көрсеткіші бар талшық 1 нсек/км және одан да аз ... Бұл ... ... ... ... ұзындықты траекториясы бар
жарықтың тез таралуымен байланысты, себебі ол жерде сыну коэффициенті аз.
Бірмодалы режим жарықтың ... ... ... ... диаметріне тең
болғанда іске асады. Көпмодалы талшыққа қарағанда, ... ... тек ядро ... ғана ... ... ... оптикалық
қасиеттеріне қойылатын талаптар ... ... ... ... ... ... ... өткізу жолағын жуық түрде мына
формуламен есептеуге болады:
, ... Disp ... ... ... дисперсиясы , сек/нм,км;
SW – бастау спектрінің кеңдігі, нм; ML – талшықтың ұзындығы, км; Егер жарық
көзінің диаметрі талшық ядросының ... ... ... онда жарықтың
геометриялық сәйкессіздіктерге байланысты ... мына ... ... ... ... ... диаметрінен үлкен болса, онда жоғалулар
болмайды. Егер жарық ... ... ... ... апертурасынан
үлкен болса, онда жарықтың жоғалуы мыналарды құрайды:
(5)
Дисперсиямен қатар оптикалық каналдың тездігі шулармен шектеледі. Шулар екі
құраушыдан тұрады: ... және ... шу. ... шу мына ... ... е - ... ... i – қабылдағыш арқылы өтетін орта ток, В –
қабылдағыштың өткізу жолағының ... ... ... ... ... ... ... температурасында 25 нА-ді құрайды.
Жылулық шу мына қатынаспен анықталады:
, ... k – ... ... Т – ... ... бойынша температура, В
- қабылдағыштың өткізу ... ... RL – ... ... 10 ... және 298 0К температурасында шудың бұл құраушысы 18 нА-ге тең.
Жылулық шудың құраушыларының бірі – ... ... ол ... 1
градусқа өскен сайын 10% ға артады. Қабылдағыштың сезімталдығы ... ... Ол ... ... ... ... фотондар санына қатынасын сипаттайды. Бұл параметр
,көбінесе, пайызбен ... ... ... ... Егер әр ... ... 60 жұп келетін болса, онда кванттық эффективтілік
60%-ға тең. R ... ... ... сезімталдық негізінде
есептелінуі мүмкін.
, ... е – ... ... h - ... ... с – ... ... ұзындығы, ал  - кванттық ... ... ... ... ... ерекшеленбейді. Тиісті
аспаптардың көмегінсіз оптоталшықтың түрін ажырата ... ... түр, ... қасиеттер оптикалық талшықтарға арнайы жабын береді.
Оптоталшықтардың бірнеше өлшемдері стандартталған:
125 мкм шыны ... ... онда ені ... сай ... өткізетін
өзек бар. 250 мкм - бұл лакты изоляциямен қапталған шыны. Әдетте ... лак ... ... ... ... ... ... қасиеттері
оның модульдегі шартты номерін анықтайды. Лакты ... ... ... ... ... талшық балық аулайтын қармақтың жібіне ұқсайды
және ол 5 мм радиусты иілімге ... ... ... мкм ... ... ... жабынды. Олар электр сымдар жасау
және оптоталшықты кросстарды қосу үшін ... ... ... ... ... ... ... түстік есебі).
Қазіргі таңда толқын ұзындықтарының 6 ... ... 1. ... ... диапазондары
|Диапазон аты |Сипаттама ... ... |
| | ... |
|O ... |1260-1360 нм |
|E ... ... нм |
|S ... ... нм |
|C ... ... нм |
|L ... ... нм |
|U ... ұзынтолқынды|1625-1675 нм ... 2. ... ... ... ... түрі ... |Клэдинг |А |Сөну ... |
| ... ... | ... ... |
| ... ... | | ... ... ... |850 |1300 |1550 | ... |9,3 |125 |0,13 | |0,4 |0,3 |850 нмге |
| |8,1 |125 |0,17 | |0,5 |0,25 |5000 ... |50 |125 |0,2 |2,4 |0,6 |0,5 |850 нмге ... |62,5 |125 |0,275 |3,0 |0,7 |0,3 |600; |
| |85 |125 |0,26 |2,8 |0,7 |0,4 |1300 нмге |
| | | | | | | |1500 ... |200 |380 |0,27 |6,0 | | |850 нм ... | | | | | | ... 6 |
2. ... ... желілеріндегі ақпараттың жойылу себептері
Ақпаратты жеткізудің барлық басқа әдістерінен ...... ... ... ... ... түзу үшін, ережеге сай,
оптоталшыққа тікелей жетуді және оптоталшықтан шашырау ... ... ... ... немесе шашыраудың өтуін тіркеуді ... ... ... ... ... ... каналдарын түзудің негізгі
физикалық принциптерін төмендегі типтерге бөлуге болады [28-30] :
1) Оптоталшық түрінің ... ... ... ... ... талшықты ию барысында өзек пен ... ... ... құлау бұрышында өзгеріс пайда болады. Құлау
бұрышы шекті бұрыштан кішірейеді, бұл электромагниттік шашыраудың ... ... ... ... ... ... 17). ... талшықты ию,
иілу орнында күшті жанама шашырауға ... ... бұл ... ... ... алуға мүмкіндік туғызады.
Cурет 17. Утечка каналының пайда ... R ... , ... - ... ... - сыну бұрышы бар оптоталшық
R иілудің ең жоғары радиусын бағалайық, онда толық ішкі шағылысудың
бұзылуына байланысты d ... ... ... ... сыну ... ... ... Мұнда ең үлкен радиус n1, n2 – өзектің сынуы мен
жарық тасушының қабығының көрсеткіші формуласымен анықталады.
,
Иілу нүктесінде талшықтан шығатын электромагнитті ... ... ... ... p- ... осыған сәйкес, [31]
,
,
мұнда– құлаушы шашыраудың ...  – p- ... үшін ... ... ... D=125 мкм ... – оптикалық қабықша және d=50 мкм өзек диаметрі мен көп модалы
талшық үшін иілу ... ... R≤3,5 см ... сыну ... күшті өтетінін көрсетеді (оптоталшықта негізгі жарық ағымы
интенсивтілігі 80%-ға дейінгі ... Июді ... ... сыну ... ... ... ... цилиндрлі
түр, жарық ағымының түрі, тағы ... мыс, ... ... атап айту керек. Олардың үлесі едәуір төмен.
Механикалық әсер ... ... ішкі ... ... талшықты
сындыру кезінде ғана емес, ... ... ... ... да мүмкін, бұл деформациялау нүктесінде бақылауға болмайтын
шашырауды туғызады ... ... ... ... ... әсер ... ... өзгеруімен ғана емес, сондай-ақ оптикалық талшыққа акустикалық әсер
етумен де қол ... де ... ... ... сыну
көрсеткішінің периодты өзгеруінің дифракциялық торы құрылады, ол ... ... ... ... ... ... бастапқы
бағытынан ауытқиды, сөйтіп оның бөлігі тарату каналының шегінен шығып
кетеді. Қойылған ... ... ... физикалық құбылыс жоғары
жиіліктегі дыбыстағы (>10 МГц) Брэгг дифракциясы болып табылады Λ толқын
ұзындығы ... ... λ – ... ... ... ұзындығы, L – дыбыс толқынын
тарату аймағының ені. Серпінді ... ... ... ... ... тор ... ... оптоталшықтың ішінде сыну көрсеткішінің
периодты өзгеруін түзеді (18-сурет).
Сурет 18. Оптоталшықтың ... ... ... әсерінен
дифракциялық тордың түзілуі
Жалғыз бақыланып отырған дифракциялық максимумының ... ... ... (2ΘB) екі ... тең. ... ... ... негізгі ақпараттық ағымның жиілігіне тең.
Дифракционды максимум интенсивтілігін төмендегі ... ... J0 – ... ... ... M2 ... ... акустооптикалық сапасы. Есептеулер әрекеттестік ұзындығы Λ=10 мкм
болатын акустикалық әсер барысында (d/D)=(50/125) параметрлі көп ... үшін ... ... ... ... максималды бұрышы 5
градус болатынын көрсетеді. Бірінші ... ... ... ... ... ... 19- ... көрсетілген. Графиктен
дыбыс толқынының, тіпті, ... ... ... шашырау заманауи фотоқабылдағышта тіркеу үшін жеткілікті
үлкен екенін көруге ... ... ... ... L дыбысталу аймағын
өзгерту арқылы дифракциялық ... ... ... ... ... ... қатар утечка каналындағы ... ... ... ... 19. Дифракционды максимум интенсивтілігінің дыбыс толқынының
интенсивтілігінен тәуелділігі
Оптоталшықтың (n2/n1) өзегінің сыну ... ... ... ... ... ... сыртқы әсер талшықтың түрін
өзгертпейтін механикалық әсер – ... ... ... ... созу барысында өзектің сыну ... ... ... ... ∆n2 ... ... Осы ... толық ішкі
шашырау бұрышының мәні ... ... ... ... мәні ... ... қатынасы үшін формула фотосерпімді эффектімен анықталады,
,
мұнда p, ε – фотосерпінділікпен деформацияның тиімді тензорлары, бұл созылу
барысында оптикалық талшықта пайда ... ... ... ... ... ... дейін идеалды күйінде) төзімді екенін
ескеретін болсақ, оптоталшыққа көбірек механикалық қуат жібере отырып, φ'r -
 φr ≈ 10-6sin φ r ... ... ... өзгеруіне жетуге болады,
оптикалық талшықтардың шегінен негізгі ақпараттық ... ... ... жеткілікті болуы мүмкін.
Сурет 20. Сыртқы күштің әсерінен оптоталшықтың созылуы негізінде шығу
каналының түзілуі
Механикалық қуат көмегімен ... ... сыну ... сыну көрсеткішіне қатынасының өзгеруін тудыратын әдістердің бірі –
оптоталшықтарды бұрау әдісі. (n2/n1) ... ... ... ∆n1  және ... ... ... көрсеткіштерін өзгертетін
стаационарлы электрлі өзгерістердің әсерін де ... ... ... үшін ... кері ... ... фотосерпінді
құбылыстар үшін теңдеумен анықталады:
,
мұнда b – ... ... ... E – ... ... ... ішкі шашыраудың жаңа бұрышы (∆n1>0 және ∆n2>0), егер (108 В/м) жақсы
балқыған кварц ойығы үшін электр ... ... ... ... ... онда ... ... өрісінің әсерімен шекті бұрыштың өзгеруін
φ'r - φr ≈ 2∙10-6 sin φr шамасына жетуге ... ... қуат ... ... туындайтын шекті бұрыштың мәнінің өзгеруі аз ... ... ... ... ... әсері утечка каналын түзудің
тиімді әдісіне әкеліп соғатынын атап айту ... ... ... ... бір кемшілік бар, ол солардың негізінде пайда болған
шығу каналын оңай ... ... ... Бұл шығу ... ... кері жарық шашырауымен анықталады.
Рефлектометрия көмегімен кері шашырау жағында мұндай ... ... және ... ... оңай ... ... ... әдісімен утечка каналдарының түзілуі
Оптикалық туннелдеу – қосымша жоғалусыз және кері таралусыз ақпараттық
оптикалық талшықтардың ... ... ... ... ... ... сәуле таратудың бөлігін ұстап алуға мүмкіндік беретін
әдіс. Оптикалық туннельдеу ... ... ... ... n1-ден
кіші n2 сыну көрсеткіші қабаты арқылы ішкі толық шағылысу ... ... ... ... оптикалық сәуле таратудың өтуінде ... ... ... және ... оптикада оптикалық туннельдеу принциптерінде
оптикалық тармақтағыш, оптофондар, талшықты-оптикалық датчиктер сияқты
физикалық шамалар құрылғылары жасалынады.
Сурет 21. ... ... ... ... ... ... талшықта жарық таратылу барысында жарық ағымының бөлігі
оптоталшық өзегінің ... ... ... φ ... ... ... ... арақашықтығында оптоталшықтың қабығына өзектен шыққан
сәуленің интенсивтілігін формуласымен ... ... ... ... барысында қабықтың елеулі бөлігін құрайтынын
білдіреді. Бір модалы талшықта ... көп ... ... ... ... ... Бұл жарықтың өзектен қабыққа кіруінің ... ... ... Құлау бұрышының φ толық шағылысу
бұрышына φr жақындау кезінде экспонент деңгейінің көрсеткіші нөлдік мәнге
ұмтылады, ... ... ... құрылысында - өзекпен қабыққа тарайды. Бұл
негізгі оптоталшықтан шыққан интенсивтілік бөлігі қосымша ... ... ... соғады. Қосымша толқын тасығышқа өткен сәулелену
интенсивтілігін мына формуламен анықтайды: [31]
мұнда k – ... ... ... ... S – ... ... ... ұзындығы. Байланыс коэффициентінің ең көп
мәніне қабықпен қосымша оптоталшық (l=0) ... ... ... ... ... n3=n1 сыну ... ... болады. Формуладан
көріп тұрғанымыздай, сәулелену негізгі оптоталшық толқын тасығыштан қосымша
толқын тасығышқа толық өтуде бұл ... ... ... ұзындығының
мәні:
S=π/2k.
Оптикалық түйілісу ұзындығының ары қарай ұлғаюында кері процесс орын
алады. ... егер ... мен ... ... ... сәулелену
жүйелі бір толқын тасығыштан екіншісіне өтіп тұрады.
Оптикалық туннельдеудің өзгеше ерекшелігі кері ... ... бұл ... ... ... кіру ... ... алудың бұл әдісі өте тұйық. Қорытындысында, оптоталшықтан ақпарат
алудың ... мен ... ... басқа да әдістерінің көп екенін атап
айту керек. Талшықты оптикалық ... ... – шығу ... ... ... ... ... түйіліс қажеттігінде.
2.2. Байланыстың талшықтық-оптикалық желілерінде ақпаратты қорғау
Қазіргі уақытта оптикалық талшық - ақпаратты ... үшін ... ... ... ... ... ... қойылатын ең
маңызды талаптардың бірі – сақтаушылық пен ... ... ету. ... ... ... ... ... мен барлық қол жетімді құралдарды қолданып сенімді,
қорғалған инфраструктура қалыптасуы қажет.
Байланыс ... ... ... ... ... ... ... қорғау;
– Бұзушының әдейі әсерінен қорғау;
– Қауіпсіздік қатерінен қорғау.
Желілер нысандарындағы мәліметтер мен желіні басқару ақпаратты қорғауға
жатады. ... ... ... ... рұқсатсыз кіру (НДС) –
қиындығы мен қымбаттығына қарамастан, бәрібір мүмкін.
Талшықты оптикалық ... ... ... ... түсу ... ... үш ... бөлуге болады:
- жалғастыру әдісі: үзіліссіз, үзілісті, жергілікті, созылыңқы;
- тіркеу және күшейту әдісімен.
Пассивті – ... ... ... ... ...... ... өзгертетін арнайы құрылғылардың
көмегімен оптоталшықтың бүйір жақ беткейінен ... ... ... орын ... арнайы құралдардың көмегімен оптоталшықтың
жанама беткейінен шығатын шашырауды тіркеу, онда ... ... ... орын ... шашыраулар қайтадан жасалынып, оптоталшыққа
енгізіледі.Үзіліссіз ... ... ... ең ... жолы ... иілу ... ... модалардың линзалық фокустық әдісі [32].
Талшықты оптикалық байланыс желілерінен ақпаратты ... ... ... ... қосуды айтады. Бұл кезде желіні уақытша ... ... бұл ... ... рұқсатсыз кірудің (НСД) мүмкіндігі болып
табылады.
Талшықты оптикалық байланыс желілерінен ақпаратты ... ... ... ... тұйықтылыққа ие, себебі олар талшық бойымен ... ... ... ... ақпаратты қолға түсіру үшін
бүйір жақтағы шашыраудың ... ... ... бөліктері қолданылады.
Оптоталшықтың бүйір жағынан шығатын жанама оптикалық шашырауға физикалық
конструктивтік және технологиялық факторлар себепші болады. Қорғаныс ... ... ... ... ... ... жақ ... әлсірейді. Сондықтан да жоғарыда атап өтілген кез-келген ақпаратты
қолға түсірудің ... тек ... ... қорғаныс қабығының бұзылуынан
және оптикалық талшықтарға тікелей кіруде ғана мүмкін. ... ... ... ... ... ... ... кіруден желі
жолында арнайы әдістер мен ... ... ... етіледі.
Канал бойынша ақпаратты жеткізудегі ең сенімді әдісі – цифрлеу. ... ... ... ... ... ... схемасы
өзгереді.
Талшықты оптикалық байланыс желілері желі жолдарын ... ... ... ... рұқсатсыз кіру (НСД) жоқ дегенге кепілдік
бермейді. Бұл мәселені абоненттік бөліктерде желі ... ... ... жетілдіру шешеді.
Бүгінгі таңда талшықты оптикалық байланыс желілерінің ... ... ... ... әдістер көп. Сондықтан, жүйелі түрде
ғылыми-техникалық шешімдер ... ... ... ... ... ... ... жайт, берілген әдіс рұқсатсыз кіру (НСД) түрлерінің аясында
ғана қауіпсіздікті қамтамасыз ете алады. ... ... ... ... ақпараттық қорғалуы
Ақпараттың жоғалуын болдырмау үшін ... ... ... ... ... және олар ... ... істеудің барлық
кезеңдерінде қолданылады. [34]
Құпия және маңызды ақпарат сақталған құрылғылар мен байланыс каналдарын
сыртқы әсерлер мен ... ... ... Зақым байланыс каналы немесе
құрылғының бұзылуынан, құпия ақпараттың жасандылығынан ... ... ... ... Сыртқы әсерлер табиғи апаттар немесе құрылғының
бұзылуынан және ... ... ... ... ... ... ... оны рұқсатсыз ақпарат
алудан қорғау мәселелсі өзекті болып табылады.
Ақпаратты ... ... ... бар:
− ақпараттың физикалық түрленуі;
– ақпараттың криптографиялық түрленуі.
1. Оптоталшықтық байланыс жүйелеріндегі ақпаратты қорғаудың физикалық
әдістері:
... ... ... ... ... рұқсатсыз
кіруден қоғаудың техникалық әдістерін жетілдіру. Жұмыстың берілген тобы
оптикалық кабельдер , ... және ... ... ... және электрлі әдістерімен байланысты [35]. Бұл
токтың ... ... бірі ... ... ... ... кіруге кедергі жасайтындай етіп құрылған. Қорғаудың осындай
әдістері арнайы байланыстардың дәстүрлі ... ... ... ... ... ... бірі ... қабығы мен
шағылысудың арнайы құрылымымен көп қабатты оптикалық талшықтарды қолдану
болып ... ... ... ... бір ... ... көп
қабатты құрылымды білдіреді. Қабаттардың сыну коэффициентінің арақатынасы
айналма бағыттағы ... ... көп ... ... шулы ... ... ... береді. Бақылау және ақпаратты ... ... ... ... ... жоқ. ... ... оптоталшық бүйір
жақ беті арқылы ақпараттық ... ... ... ... (байланыс желілерінің әр түрлі бөлімдерінде ... ... ... ... ... ... ... енудің
әрекеттері бақылау (шу) сигналының деңгейінің өзгеруі бойынша немесе ... ... ... ұшыратуға болады. Рұқсатсыз кіру орны
жоғары дәлдікпен рефлектометрдің көмегімен анықталады.
2. ... ... ... ақпаратты сигналға рұқсатсыз кіру
бақылауының техникалық әдістерін жетілдіру. Бұл бағыттағы екінші ... ... ... ... және оптоталшықтан шығуда оптикалық
сигналдардың параметрлерін ... ... ... ... ... және әр ... ... дамыту.
Рұқсатыз кіру фиксациясының негізгі жүйесі оптикалық жолының жағдайын
диагностикалық жүйесі (ЖДЖ) ... ... ... ... ... ... ... сараптамамен, не шағылысқан сигнал ... ... ... ... ... ... ЖДЖ ең ... диагностикалық жүйе болып
табылады. Талшықтық оптикалық байланыс желілерінің қабылдағыш бөлімінде
өткен сигнал сараптамадан ... НД ... ... ... ... бұл өзгеріс белгіленіп талшықтық оптикалық байланыс желілерінің
басқару блогына жеткізіледі. Талшықтық ... ... ... модулінде қателер коэффициентінің анализатор қолдануда ... ... ... ... аппаратурасының минималды
өзгерулерінде жүзеге асырылады, себебі талшықтық оптикалық ... ... ... іс жүзінде барлық қажет модульдер бар.
Кемшілігі сигналдардың ... ... ... ... ... ЖДЖ ... кемшіліктері өткен сигналдың сараптамасымен пайда
болған біртекті еместік координаты туралы ... жоқ ... ... Бұл ТОЮЖ ... режиміндегі өзгерістерге мұқият сараптама
жүргізуге мүмкіндік бермейді (НСИ фиксация жүйесіндегі ... ... ... [36]
ЖДЖ шағылысқан сигнал сараптамасымен (рефлектометрикалық ЖДЖ) талшықтық
оптикалық байланыс желілерінің беріктігін ... ... ... береді.
Қазіргі таңда оптоталшықта кері шашырау сигналының қуаттылығын, өлшемін
бақылау үшін отандық және ... ... ... үлгілерінде
қолданылатын импульсты бұрғылау әдісін қолданады. Оның ... ... ... ... ... ... ... енгізіледі, одан кейін
осы шетте әр түрлі жағдайда кері бағытта таратылған шашырау тіркеледі, оның
интенсивтілігі бойынша оптоталшықта 100-120 км-ге ... ... ... ... ... ... туралы жорамалдауға болады. Бақыланып
отырған желілердегі алғашқы рефлектограммалар ... ... ... әр ... ... параметрлерде тіркеледі және
ағымдағы рефлектограммалармен салыстырылады. 0,1 ... ... ... ... берілген жолдағы нүктеде оптоталшыққа
рұқсатсыз кіру әрекетінің ... ... ... ... ... ... ... импульсты
рефлектометрия әдісінің негізінде төмендегілер:
- оптикалық жолдың ұзындығы бойына жоғары шешілуде (НД фиксациясында
жергілікті бір ... емес ... табу үшін өте ... ... едәуір төмендейді және
талшықтық оптикалық байланыс желілерінде бақылайтын бөлімдер кемиді;
- қуатты бақыланатын ... ... ... ... ... ... ... қиындатады, ол ЖДЖ мүмкіндіктерін
төмендетеді, не диагностика жүйесін күрделендіреді және қымбаттады;
- ... ... ... ... ... ... желілерін ұзақ үзіліссіз бақылау үшін жеткіліксіз
ресурстары бар;
- барланатын ... ... ... ... ... ... кең ... және тез әсер ететін аппаратурасы ЖДЖ-
ны қымбаттатады.
Оптоталшықтық ... ... ... ... әдістері
1. Жеткізілетін сигналдарының кодты шуын қолдануға ... ... ... ... ... ... ... кодтарды жеткізуде өажет
жылдамдыққа байланысты арнайы таңдалынған ... ... ... ... алу ... ... туындайтын оптикалық
қуаттылықтың аздаған төмендеуінде талшықтық оптикалық байланыс желілері
шығуда сандық ... ... ... ... ... ол ТОБЖ ... ... жеткілікті.
2. Талшықтық оптикалық байланыс желілерінде ... әр ... ... ... ... негізделген әдіс. Бірінші
компенсатор шашыраған сигнал желісіне енгізіледі, ал ... ... ... ... ... түрін қалпына келтіреді.
3. Динамикалық (анықталған) бейберекеттік режимнің қолданылуы,
ақпаратты жеткізуді жалған ... ... ... пен ... етуге мүмкіндік береді. Қорытындысында шыққан сигнал ... ... оның ... ... ... Кванттық криптография әдістері – криптографиялық ... ... ... мен ... статистикамен байланыстыру. Олар
байланыс желілерінде жеке фотон түрінде ... ... ... ... ... ... жоғары деңгейде қамтамасыз етеді, байланыс
каналында ұстап алушыға олардың квантты жағдайының берік өлшеуі мүмкіндік
бермейді, ал ... ... ... алу ... фотондар жиілігінің
мүмкін сипаттамасын өзгеруде білінеді.
Ақпаратты қорғаудың криптографиялық әдістерін қолданудың мысалдары:
Криптографиялық қорғау үшін ... ... ... барысында елеулі уақытша кідіру және SONET/SDH
каналдары үшін тән мәліметтерді жеткізуде жылдамдықтың ... ... ... ... ... ететін әдістерді таңдап алу қажет.
[37]
Осындай әдістер ретінде SafeNet компаниясының ... ... ... ... ... Олар ОС-3 (155,5 ... ОС-48 (2,4 Гбит/с) жылдамдығында каналды деңгейде SDH барлық
трафикасын шифрлеуді жүзеге асырады. Оның ... ... ... үшін мөлдір, солай болғандықтан ол сигналға ... ... ... Бұл ... ... тест ... ... тексеру шешімі
қабылданды. Тексерудің жаңа сериясын жүргізу үшін негізгі және резервті ... ... ... ... қуатты имитациялайтын стенд
құрастырылды. SafeEnterprise SONET ... OC3/OC12 ... ... SDH ... қосылды және шеткі (соңғы) қондырғы үшін ... ... ... етілді. Тестілеу үшін дискті жүйеге қуат
тудыратын OS Sun Solaris ... ... және оның ... Қуаттың параметрлері қуат түрлерімен де, сондай-ақ жеткізілетін
мәліметтердің болк өлшемі де (8 ... ... ... Сыналатын
стендтің екі конфигурациясы үшін ... ... ... ... ... және ... ... қабілетті канал.
Тесттердің қорытындысын салыстырғанда мынадай қорытынды жасауға болады:
шифрлеу аппаратурасын қолдану ... ... ... ... ... оқу ... ... 6,15%-ға төмендетеді.
Осылайша SafeEnterprise SONET ... OC3/OC12 ... ... ... SDH ... өткізгіштік қабілетін елеусіз төмендетеді
(IPSec хаттамасы бойынша шифрлеу кезінде өнімділіктің төмендетілуі әр ... ... ... 30%-ға дейін құрайды). SafeNet компаниясының шифрлеу
қондырғысы ... ... ... қорғау IP-адресін
және маршруты схемасының өзгеруінсіз жүзеге асыруға мүмкіндік береді [38].
Жоғарыда аталған барлық қорғау әдістері мен ... ... ... НД модель шеңберінде ғана ақпараттың қауіпсіздігін қамтамасыз ... ... ... ... физикалық құбылыстар әлдеқашан
қолданылатын жаңа, сондай-ақ жетілдірілген НСИ ... ... ... ... ... ... жаңа әдістерін меңгеруі мүмкін,
оған қорғаудың криптографиялық әдістеріне тән емес, олар жеткілікті ... ... ... ... ... ... ... уақыттың тапсырмасы – байланыс ... ... ... ... ... ... ... мен
практикалық ендіру қажеттігін атап айту керек.
Талшықтық оптикалық байланыс желілерінде ... шығу ... ... ішкі ... ... ... ЭКСПЕРИМЕНТТІК БӨЛІМ
2.1 Хаос генераторының негізгі сипаттамаларын және ... ... ... ... сәйкес хаостық генераторды таңдауға және оның жұмыс жасау
аймақтарын зерттеуге қатысты ... ... ... ... ... ... қатысты схемотехникалық
эксперименттердің нәтижелеі көрсетілген.
В данном этапе работ в ... ... ... была ... ... Схемотехническое моделирование проводилось в среде MultiSIM. Цепь Чуа
явилась первой электрической цепью, способной ... ... Его ... было ... в ... ... цепь ... из
четырёх линейных элементов: двух конденсаторов, одной индуктивности и
резистора, а ... ... в себя один ... ... ... на ... вольт-амперной характеристике которого имелась
область с негативным сопротивлением. Этот ... ... ... ... Чуа. Цепь ... ... ... и диод Чуа является
необходимой частью для ... ... ... Этот ... как ... компонент, но его несложно собрать, задействовав
два операционных усилителя.
В нашем случае ... ... ... ... аналоговые
операционные усилители TL082CD (рисунок 20).
| |
| ... 20 – ... ... ... цепи Чуа в ... MultiSim |
Для того чтобы увидеть бифуркации возникающие в этой системе ... ... R8 от 1.45 кОм до 2 кОм. Один из ... ... ... к данному режиму фазовый портрет показаны на рисунке 21.
| | |
| ... 21 – ... в ... ... ... ... ряд |
|(слева) и фазовый портрет системы (справа) при R=1.75 кОм |
| | |
| | |
| | |
| ... ... (b) – R=1.95 кОм, (c) – R=1.90 кОм, (d) – R=1.85 кОм, (e) – ... кОм, (f) – R=1.60 кОм |
| ... 22 – ... в цепи Чуа ... ... ... из ... 22, при ... управляющего параметра R8 в
динамике цепи Чуа ... ... ... ... режимы. В
частности, можно наблюдать предельный цикл через бифуркацию Андронова-
Хопфа, ... ... ... ... ... возникает аттрактор типа
Ресслера. Дальнейшее уменьшение параметра приводит к ... что ... ... возникает странный аттрактор “double scroll”, при малых
значениях управляющего параметра в ... ... ... простые
колебания и аттрактор имеет вид простого предельного ... ... ... ... и ... ... системы
Для того чтобы исследовать различные режимы синхронизации нами была
реализована связанная схема двух автоколебательных ... Чуа в ... ... 23). На ... 24 ... динамика системы ... и ... ... Как ... из ... рисунка, изначально
две системы Чуа находятся в совершенно разных состояниях и у них ... ... ... ... из ... квазипериодического
аттрактора, который со времен заполнит вес объем фазового пространства.
| |
| ... 23 – ... ... двух ... ... Чуа. |
| |
| |
| |
| |
| |
|- ... ... (b) – ... ... |
| ... 24 – ... ... ... от двух систем и фазовые |
|портреты ... ... двух ... Чуа их выходы соединялись между собой.
На рисунке 24 (b) показан синхронный режим двух ... ... ... показывает синхронность этих систем.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
Сілтемелер:
1. Листвин А. В., Листвин В. Н., Швырков Д. В. Оптические волокна для линий
связи. — М.: ЛЕСАРарт, ... ... 000 ... ... ... W. A., «The Rise and Rise of Optical ... Journal on
Selected Topics in Quantum Electronics, Vol. 6, No. 6, pp. 1084—1093,
Nov./Dec. ... Hecht, ... Fiber Optics, 4th ed., ... Upper
Saddle River, NJ, USA 2002 (ISBN 0-13-027828-9)
4. Волоконно-оптическая техника: современное состояние и новые перспективы:
Сб. статей под ред. Дмитриева С.А. и ... Н.Н. 3-е изд., ... и ... ... ... Все для ВОЛС: http://c-a-v.ru
6. Волоконно-оптические датчики. Вводный курс для ... и ... /Под ред. ... Пер. с ... – М.: ... 2008. 
7. Гришачев В.В. Проблемы безопасности информационных систем высокой
доступности на основе фотонных технологий. – ... ... ... т. 2, №3–4, с. 80. 
8. Денисов В.И., Гришачев В.В., Косенко О.А. Волоконно-оптические
технологии в ... ... и ... ...... 2010, №4, с.47 .
9. ... А.Г. ВОСП и защита информации. – Фотон-Экспресс, 2000, №18, ... ... А.Г. ... параметров оптического рефлектометра для
обнаружения неоднородности при попытке несанкционированного доступа в ВОСП.
... 2006, ... ... Боос А.В., ... О.Н. ... проблем обеспечения безопасности
информации, передаваемой по оптическим каналам связи, и путей их решения. –
Информационное ... ... ... 2005, №5, с. ... Рахманов В.Н. Мониторинг несанкционированного доступа к оптическому
кабелю ... ... СГК, июнь 2006, с.17 ... ... А.В. ... по ... ... в волоконно-оптических
линиях связи. – Энергетик, 2008, № 5, с. 34.
28. А.Г. Сивцов ВОСП и защита информации. Фотон-Экспресс / №18, 2000, С. ... В.Г. ... ... ... ... в волоконно-оптических
линиях связи. Системы безопасности. / №2(44), 2002. С.44-47.
30. Ю.В. ... А.Ю. ... С.В. ... М.И. Ермоних, С.Г.
Фурсов Проблема ... ... ... и ... от НДС. Пути ... её ... ... безопасности связи и телекоммуникаций /
ФГУП «Концерн Системпром», №41(5), 2001. С. 83.
31. К.Е. Румянцев, И.Е. ... ... ... ... ... ... связи, защищённая от несанкционированного
доступа. Информационное противодействие угрозам ... ... №1, 2003. С. 72 – ... ... В.А. ... А.А. "Методы и средства защиты информации ".
Киев: Юниор, 2003.-502с.
33. Манько А., Катюк В., ... ... ... на волоконно-
оптических линиях связи от несанкционированного ... // ... и ... ... ... та метрологичне забезпечення системи
захисту інформації в Україні, вип.2 Киев, 2001г.
34. Булавкин И.А. Вопросы ... ... ... P0N. ... и ... ... 2006, № 2, ... Булавкин И.А. Обнаружение макроизгибов в сетях PON без использования
рефлектометра. – Вестник связи, 2008, №3, с. 54.
36. Карпуков Л.М., ... О.В., ... И.Н. ... ... ... ... – Фотон-экспресс, 2009, №4(76) с.34.
37. Похитители света. Методы несанкционированного съема информации ... ...... ... ОАО ЦНПО
"КАСКАД", 2009, №7(54), №6(53). [http://www.kaskad.ru]
38. Попова А.В., Тупота В.И. Методика обоснования требований по защите
информации, ... в ... ... ... ... 2009, №11, с.24.
39. Глущенко А., Глущенко Л., Тупота В. ... ... ... в ...... 2010, №4, ... Гришачев В.В., Кабашкин В.Н., Фролов А.Д. Анализ каналов утечки
информации в волоконно-оптических линиях связи: нарушение полного
внутреннего отражения. – Информационное ... ... ... ... 194. 
41. Гришачев В.В., Кабашкин В.Н., Фролов А.Д. Физические принципы
формирования каналов утечки информации в волоконно-оптических линиях
связи. – Информационное противодействие угрозам ... 2004, №3, ... ... А.В., Листвин В.Н. Рефлектометрия оптических волокон. – М.:
ЛЕСАРТарт, 2005. 
43. Гришачев В.В. Выявление угроз утечки речевой ... ... ... ... – Фотоника, 2011, №4, с.32.
44. Гришачев В.В., Косенко О.А. Практическая оценка эффективности канала
утечки акустической (речевой) информации через волоконно-оптические
коммуникации. – Вопросы ... ... 2010, ... ... В.В., ... Д.Б., Шевченко Н.А. Внешнее оптическое
зашумление волоконно-оптического канала СКС для предотвращения
подслушивания по акусто-оптоволоконному каналу утечки речевой информации. ... ... 2009, №3, с. ... ... В.В., Халяпин Д.Б., Шевченко Н.А., Мерзликин В.Г. Новые ... ... ... ... через волоконно-оптические
подсистемы СКС. – Специальная техника, 2009, №2, с. ... Sandra Kay Miller, ... at the Speed of Light », Security ... April 2006
2. Davis, USN, RADM John P.«USS Jimmy Carter (SSN-23): Expanding Future SSN
Missions». Undersea Waifare, Fall 1999 Vol.2, No. I
3. Optical Illusion by: Sandra Kay Miller ... security Issue: ... Optical Network ... Technical Analysis of Fiber Tapping Mechanisms
and Methods for detection and Prevention, Keith Shaneman & Dr. ... IEEE Military ... ... ... R. Jedidi and R. Pierre, High-Order Finite-Element Methods for ... of Bending Loss in Optical ... lLT, Vol. 25, No. ... 2618-30, SEP ... FTB-8140 ... Blazer — 40143 Gigabit ... Test Module, ... «Optical Fiber Design for Secure Tap Proof transmission», US Patent No.
6801700 B2, Oct. 5,2004.
8. All Optical Networks (A ON), National ... System, NCS TIB ... August ... ... ... Fiber for Patch Cord, Draka ... 2010
10. W. Ford, «Computer Communications Security», Upper Saddle River, NJ:
Prentice-Hall, 1994.
11. D. R. Stinson, ... Boca Raton, FL: CRC, ... N. Ferguson and 8. ... ... ... ... Wiley, ... Sandra Kay Miller, «Hacking at the Speed of Light », Security Solutions
Magazine, April 2006
14. Davis, USN, RADM John P.«USS Jimmy Carter ... ... ... ... Undersea Waifare, Fall 1999 Vol.2, No. I
15. Optical Illusion by: Sandra Kay Miller Information security Issue: ... Optical Network ... ... Analysis of Fiber Tapping
Mechanisms and Methods for detection and Prevention, Keith Shaneman ... Stuart Gray, IEEE Military ... ... 2004.
17. R. Jedidi and R. Pierre, High-Order ... Methods for ... of Bending Loss in Optical ... lLT, Vol. 25, No. ... 2618-30, SEP 2007.
18. FTB-8140 Transport Blazer — 40143 Gigabit SONETISDH Test Module, EXFO
19. ... Fiber Design for Secure Tap Proof ... US Patent ... B2, Oct. ... All Optical Networks (A ON), National Communication System, NCS TIB 00-
7, August ... ... ... Fiber for Patch Cord, ... July, ... W. Ford, ... ... ... Upper Saddle River, ... ... D. R. Stinson, «Cryptography», Boca Raton, FL: CRC, 1995.
24. N. Ferguson and 8. ... ... ... ... Wiley, ... Fujieda H, Horiike Y, Yamamoto T & Nomura T, IEEE Trans ... 46 (2000) 283.
2. Lo C C & Chen Y J, IEEE Trans Consumer ... 45 (1999) ... Pecora L M & Carroll T L, Phys Rev Lett, A64 (1990) ... Kocarev L, Halle K S, Eckert K & Chua L O, Int J ... & Chaos, 2
(1992) 3.
5. Cuomo K M & ... A M, Phys Rev Lett, 71 (1993) ... ... M & Murali K, Chaos in ... ... ... ... (World Scientific: Singapore), 1996, p235.
7. Murali K & Lakshmanan M, Phys Rev E, 48 (1993) 271.
8. Murali K, Phys Lett A, 272 (2000) ... Kennedy M P & Kolumban G, Signal ... 80 (2000) ... Leung H & Lam J, IEEE Tran Circuits & Sys-I, 44 (1997) 262.
11. Short K M, Int Bifurcation & Chaos , 6 (1996) ... Dmitriev A S , Panas A I, Starkov S O & Kuzmin L V, Int J ... Chaos, 7 (1997) ... Murali K, ... A, Mykolaitis G, Namajunas A & Lindberg E, Proc
Int Workshop on ... Dynamics of ... Systems ... Denmark , 1999, ... Murali K, Haiyang Yu, Vinay Varadan & Henry Leung, IEEE Trans ... , 47 (2001) 709.
-----------------------
(a)
(b)
(c)
(d)
(e)
(f)
(a)
(b)

Пән: Автоматтандыру, Техника
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 28 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Радиотехникалық динамикалық хаос генераторларының энергетикалық тиімділігін анықтау40 бет
Хаос генераторлары17 бет
Хаосты радиотехникалық генераторлардың жасыру деңгейін анықтау24 бет
Arduino микроконтроллерін пайдаланып күн трекерін жасау39 бет
MapInfo бағдарламасындағы ГАЖ технологиясын пайдаланып дифференцияцияланған ландшафтық карталарын жасау әдістері (Алатау аумағында)30 бет
n-ші ретті, коэффициенттері айнымалы біртекті сызықтық дифференциалдық теңдеулерді жалпыланған Абель формуласын пайдаланып шешу36 бет
«Сандық талшықты оптикалық беру жүйелері» пәні бойынша тест сұрақтар17 бет
Арна мен сигналдың физикалық сипаттамаларының келісілуі. Арна байланысының деректерді тасымалдау жүйелерінің негізі9 бет
Байланыстың оптикалық жүйесінің өзгешеліктері12 бет
Дыбыс сигналды ақпаратты сақтауға арналған радиотолқынды құрылғы16 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь