Мақтарал ауданының жергілікті бюджетін пайдалануды жетілдіру жолдары

ЖОСПАРЫ.

Кіріспе

1.білім. Жергілікті бюджетті қалыптастыру жолдары.
1.1.Қазақстан Республикасының “Бюджет кодексіне” шолу
1.2. Қазақстан Республикасының бюджетінің ұйымдастырылуының қағидаттары.
1.3.Бюджет кірістері мен шығыстарының есеп объектілері.

2.білім Жергілікті бюджеттің шығыстарын жоспарлау.
2.1 Білім беруге арналған бюджет шығыстарын қалыптастыру .
2.2.Денсаулық сақтауға арналған бюджет шығыстарын жоспарлау
2.3. Көлік құралдарына жіне коммуникацияға арналған бюджет шығыстарын қалыптастыру

Қорытынды

Пайдаланған әдебиеттер

Қосымшалар
Кiрiспе
Нарықтық қатынастардың құрылымында да, мемлекет тарапынан оларды реттеу механизмiнде қаржы зор рөл атқарады. Қаржы - нарықтық қатынастардың құрамды бөлiгiжәне мемлекеттiк саясатты жүзеге асырудың құралы. Бұл орайда қаржының әлеуметтiк – экономикалық мәнiн түсiне бiлудiң , оның iс-әрекет етуiнiң ерекшелiктерiн терең ұғынудың, Қазақстан экономикасын ойдағыдай дамыту мақсатымен қаржы ресурстарын неғұрлым толық және ұтымды пайдаланудың әдiстерi мен амалдарын көрсете бiлудiң маңызы зор.
Қаржы қатынастарының теориясын зерделейтін қаржының мақсаты қаржы категорияларын, ұғымдарын, терминдерін ұғып алуда олардың сыныптамасын әлеуметтік экономикалық процестердегі маңызы мен формасын, орнын біліп алу теориялық және практикалық жағынан қамтамасыз ету; сонымен бірге қаржыны ұйымдастыру нысандарының өзара байланысы мен өзара іс әрекетін және оның қоғамның әлеуметтік экономикалық дамуының нақтылы жағдайларындағы қолданудың әдістерін түсінуге қол жеткізу міндеті болып табылады.
Экономиканың жұмыс iстеуiнiң нарық жағдайында мемлекет тауар –ақша қатынастарын әлде қайда аз дәрежеде реттейдi, негiзгi реттеуiш тауарлардың, жұмыстардың және қызметтер көрсетудiң сұранымы мен ұсынымы болып табылады. [2,8-бет]
Қаржының пайда болуының бастапқы шарты ақша қатынастарымен ортақтастырылған тауар өндiрiсi болып есептелiнедi. Экономикалық өмiрде қаржының сыртқы көрiнiсi қоғамдық өндiрiстегi әр түрлi қатысушылар қаражаттарының қозғалысы түрiнде болып жатады. Тауар –ақша қатынастарының жалпы қамтуындағы сипатқа ие болып отырған нарықтық экономика жағдайында қаржы нақтылы және үздiксiз болып жататын ақша айналымын – ақша ағынын бейнелеп көрсетедi.
Қаржы – ақша қатынастарының жиынтығы, олардың ажырағысыз бөлiгi, ол әрқашан экономикалық жүйе шеңберiндегi қоғамдық ұдайы өндiрiстiң түрлi субьектiлерi арасындағы бүкiл ақша қатынастарын емес, тек айрықша ақша қатынастарын бiлдiредi, сондықтан оның ролi мен маңызы экономикалық қатынастарда ақша қатынастарының қандай орын алатындығына байланысты.
Қазақстан Республикасының бюджет Кодексі бюджет процесін жүзеге асырудың жаңа ұстанымдарын айқындайды. Ең алдымен, мемлекеттің экономикалық саясатына сәйкес орта мерзімдік бюджетті жоспарлау қажеттігіне назар аударылуда. Бюджетті жоспарлау процесіне стратегиялық бағдар беру мақсатында алдағы үш жылдық кезеңге арналған салық – бюджет саясатын анықтайтын құжат – Орта мерзімді фискалдық саясатты жыл сайын әзірлеу шешімі қабылданды. [1,6-бет]
Бұл құжаттың қажеттілігі экономикалық реформалар жетістігінің қоғамының қаржы жүйесін дамыту бағыттарына жүргізіліп жатқан салық –бюджет саясатының заман талабына бара – барлығының тікелей тәуелділігімен негізделген. Мұндай жағдайларда бюджет мемлекеттің ресурстарын жұмылдыру мен жұмсаудың басты құралы ретінде саяси билікке экономикаға ықпал етуге, оның құрылымдық қайта құрылуын қаржыландыруға, экономиканың басым секторларын дамытуды көтермелеуге, халықтың неғұрлым қорғалған жіктерін әлеуметтік қолданумен қамтамасыз етуге шынайы мүмкіндік береді. Тиісті қаржы жылына арналған бюджеттің әзірлеу кезінде орта мерзімді саясат негізі болып табылады.
Жерiлiктi бюджеттердi басқарудың жергiлiктi органдарының сан қырлы қызметтерiнiң негiзгi қаржы базасы бола отырып, олардың экономикалық дербестiгiн нығайтады, шаруашылық қызметiн жандандырады, аумақтың экономикалық әлуетiн кеңейтуге, қаржы ресурстарының резервтерiн ашып пайдалануға мүмкiндiк жасайды. Сонымен жергiлiктi бюджеттер жергiлiктi экономикалық жән әлеуметтiк мiндеттердi жүзеге асыруда елеулi рөл атқарады. Бұл тұтынудың қоғамдық қорларын бөлген кезде көрiнедi. Жергiлiктi бюджет арқылы мемлекеттiк бюджет қаражаттарының басым бөлiгi әлеуметтiк инфрақұрылымға жұмсалады.
Б. С. Өтебевтың “Мемлекеттік бюджет” әдебиетінде бюджеттік іс- әрекет жүргізу мемлекеттің орталықтандырылған ақша қаражаттары қорын қалыптастыру мен пайдалануына байланысты және ерекше экономикалық, ұйымдастырушылық формаларды қолдану негізінде жүргізіледі деп жпзған. [24, 10бет ]
С.Құлпыбаев, Қ. Iлиясовтың “Қаржы” әдебиетiнде “Жергілікті ќаржылыќ билік пен басќарудыњ жергілікті органдарыныњ сан ќырлы ќызметініњ ќаржы базасы болып табылатын жергілікті бюджеттерге мањызды рол беріледі.” деп жазған. [2,339-бет] Сондықтан жергiлiктi бюджет каржы саласының басты базасы болып табылады.
Менің дипломдық жұмысымның тақырыбы: ”Мақтарал ауданының жергілікті бюджетін басқаруды жетілдіру жолдары”.
Дипломдық жұмыс тақырыбының мақсаты - әрбір шаруашылық жүргізуші субьектілер іс - әрекеттерінің тиімділігі мен табысқа жету көрсеткіштері, жергілікті бюджеттік бағдарламалардың тиімділігін бағалауды және жергiлiктi бюджеттерiнiң кiрiс- шығыстары туралы талдама жасау және нақты дұрыс жүргізілу бағыттарын анықтау болып табылады.
Бірінші бөлімде Қазақстан Республикасының бюджет кодексiн шолу,” Қазақстан Республикасының ұлттық қоры, Қазақстан Республикасының бюджетінің ұйымдастырылуының қағидаттары, бюджетаралық қатынастарды реттеу нысандары, бюджет кірістері мен шығыстарының есеп объектілері, бюджет кірісіне талдау жасалған.
Екінші бөлімде жергiлiктi бюджеттiң бiлiм беруге арналған бюджет шығыстарында білім беру жүйесінің негізгі міндеттері мен оның басымды мақсаттары, білім беруді дамытудың мемлекеттік бағдарламаға сәйкес жоғары білім беру жүйесі туралы және азаматтардың білім алу құқығы мен білім берудің негізгі принциптері, Қазақстан Республикасының “Білім беру ”туралы заңына сәйкес жазылған.
Денсаулық сақтауға арналған бюджет шығыстарын жоспарлауда республикалық бюджеттің денсаулық сақтауға арналған құралдарды жұмсау, мемлекеттік денсаулық сақтауды қаржыландыру көздері, аймақтық бюджеттер шығындарында денсаулық сақтауға берілген құралдар туралы, денсаулық сақтауға арналған шығындарды жоспарлау есептемелерінің негізін құрайтын көрсеткіштер туралы жан- жақты талданған.
Көлік құралдарына және коммуникацияға арналған бюджет шығыстарын қалыптастыруда өндірістік және айсақаралық байланыстарды қамтамасыз ететін , сондай-ақ халықтың ерсілі- қарсылы жүруі мен ақпарат мұқтаждықтары, көлік пен коммуникацияны ұстау мен дамуын қаржыландыруға арналған шығындар туралы берілген. [24, 206бет ]
Соңында қорытынды мен әдебиеттер тізімі көрсетілген.
Пайдаланылған әдебиеттер.
1. Қазақстан Республиканың Бюджет Кодексі 2005ж.
2. Қаржы Қ.Қ. Iлиясов , С. Құлпыбаев Алматы 2005ж
3. Банктегі бухгалтерлік есеп С.Т Мыржақыпова
4. Қаржылық жалпы курсы В.Д. Мельников, В.Д. Ли
5. Бухгалтерський управленческий учет В.Б. Ивашкевич.
6. Бухгалтерський учет в государственных учреждениях Алматы. 2003.
7. Бухалтерских учет на прозводственных предприятиях. В.Э. Каримов.
8. Управленческсий учет. Энтони А. Аткенсон. М 2005 г.
9. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі Алматы 2003 ж.
10. Қазақстан Республикасының Салық кодексі А 2002 ж.
11. Инструкция по учету операций Н.Б РК с ценным бумагами (постовление совета директаров от 12.06.97 №209);
12. Инструкция по учету доходов и расходов и их отражению по кодам ,
13. Бюджетной классификаций Н.Б. РК (постовление совета директаров от 14.05.97 г №170)
14. Инструкция по учету операций с таварно – мариальными запасами, в том чесле молоценными и быстро – изномивающими предметами в подазрениях НБ РК (постовление совета директаров от 12.06.97 г №201).
15. Собраник задач по финансовому анализ 1997 г.
16. Ковалев В.В “Финансовый анализ” М 1998 г.
17. Абрюкина М.С., Грачев А.В. Анализ финансова – экономической деятельности предприятия учебно – практическое пособие – М; изд. “Дело и сервиз”, 1998 г.
18. Назарбаев Н.А. Казахстан – 2030 Процветание, безопапсность и улучщение блогосостояние всех казахстанцов Послание Президента страны народу Казахстана.
19. Ф.Б. Диполь “Финансвый и управленческий анализ” Москва 1998 г.
20. Қаржы қаражат. “Заңды тұлғалардың табыс салығының ерекшеліктері” 1996 жыл. №6 ;
21. Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы заң күші бар жарлығы.
22. Налог – учебник под редакцией. Чериника;
23. Салықтар – оқулық. А.Б. Ермекбаев, Алматы 1995ж.
24. Мемлекеттiк бюджет Өтебаев Н Алматы 2005
25. “Білім беру туралы ” заңы 1999 жылы маусым айының 7 жұлдызы.
26. Білім беру саласының мемлекеттік мекеме жұмыскерлерінің еңбекақы жүйесі Республика үкіметінің 2003 ж. бекіткен N-91 “Мемлекеттік қызметкерлер және қазыналық кәсіпорындар жұмыскерлері емес мемлекеттік мекемелер жұмыскерлерінің еңбекақы жүйесі жөніндегі” қаулысы.
        
        ЖОСПАРЫ.
Тақырыбы: Мақтарал ауданының жергілікті бюджетін пайдалануды жетілдіру
жолдары.
Кіріспе
1-бµлім. Жергілікті бюджетті қалыптастыру жолдары.
1.1.Қазақстан Республикасының ... ... ... ... Республикасының бюджетінің ұйымдастырылуының қағидаттары.
1.3.Бюджет кірістері мен шығыстарының есеп объектілері.
2-бµлім Жергілікті ... ... ... ... ... ... ... шығыстарын қалыптастыру .
2.2.Денсаулық сақтауға арналған бюджет шығыстарын жоспарлау
2.3. ... ... жіне ... ... ... ... ... ќолы ___________
Ѓылыми жеткшініњ ќолы __________
Жазылѓан уаќыты _______________
(к‰ні, айы, ... ... ... да, мемлекет тарапынан оларды реттеу
механизмiнде қаржы зор рөл атқарады. Қаржы - нарықтық қатынастардың құрамды
бөлiгiжәне ... ... ... асырудың құралы. Бұл орайда
қаржының әлеуметтiк – экономикалық мәнiн түсiне бiлудiң , оның ... ... ... ... ... ... ойдағыдай
дамыту мақсатымен қаржы ресурстарын неғұрлым толық және ұтымды ... мен ... ... ... маңызы зор.
Қаржы қатынастарының теориясын зерделейтін қаржының мақсаты қаржы
категорияларын, ұғымдарын, ... ұғып ... ... ... ... процестердегі маңызы мен формасын, орнын біліп алу
теориялық және практикалық жағынан қамтамасыз ету; сонымен ... ... ... ... ... мен өзара іс әрекетін және оның
қоғамның ... ... ... ... ... әдістерін түсінуге қол жеткізу міндеті болып табылады.
Экономиканың жұмыс iстеуiнiң ... ... ... ... ... әлде қайда аз дәрежеде реттейдi, негiзгi реттеуiш тауарлардың,
жұмыстардың және ... ... ... мен ... ... ... пайда болуының бастапқы шарты ақша ... ... ... ... ... ... өмiрде
қаржының сыртқы көрiнiсi қоғамдық өндiрiстегi әр ... ... ... ... ... ... ... –ақша қатынастарының
жалпы қамтуындағы сипатқа ие болып отырған нарықтық ... ... ... және ... ... ... ақша айналымын – ақша ағынын
бейнелеп көрсетедi.
Қаржы – ақша қатынастарының жиынтығы, олардың ажырағысыз ... ... ... жүйе ... ... ... өндiрiстiң түрлi
субьектiлерi арасындағы бүкiл ақша қатынастарын емес, тек айрықша ақша
қатынастарын бiлдiредi, ... оның ролi мен ... ... ақша ... ... орын ... байланысты.
Қазақстан Республикасының бюджет Кодексі бюджет процесін
жүзеге асырудың жаңа ұстанымдарын айқындайды. Ең ... ... ... ... орта ... бюджетті жоспарлау қажеттігіне
назар аударылуда. Бюджетті жоспарлау процесіне стратегиялық бағдар беру
мақсатында алдағы үш ... ... ... ... – бюджет саясатын
анықтайтын құжат – Орта мерзімді ... ... жыл ... ... ... ... құжаттың қажеттілігі экономикалық ... ... ... ... ... ... жүргізіліп жатқан салық –бюджет
саясатының заман талабына бара – ... ... ... ... ... ... мемлекеттің ресурстарын жұмылдыру
мен жұмсаудың басты құралы ретінде саяси билікке экономикаға ықпал етуге,
оның ... ... ... қаржыландыруға, экономиканың басым
секторларын дамытуды көтермелеуге, халықтың неғұрлым ... ... ... ... етуге шынайы мүмкіндік береді. Тиісті
қаржы жылына арналған бюджеттің ... ... орта ... ... ... табылады.
Жерiлiктi бюджеттердi басқарудың жергiлiктi органдарының сан ... ... ... базасы бола отырып, олардың экономикалық
дербестiгiн нығайтады, ... ... ... ... ... кеңейтуге, қаржы ресурстарының резервтерiн ашып
пайдалануға ... ... ... ... бюджеттер жергiлiктi
экономикалық жән әлеуметтiк мiндеттердi жүзеге асыруда елеулi рөл ... ... ... қорларын бөлген кезде көрiнедi. Жергiлiктi бюджет
арқылы ... ... ... ... ... әлеуметтiк
инфрақұрылымға жұмсалады.
Б. С. Өтебевтың ... ... ... ... іс- ... мемлекеттің орталықтандырылған ақша қаражаттары қорын қалыптастыру
мен пайдалануына ... және ... ... ... ... негізінде жүргізіледі деп жпзған. [24, 10бет ]
С.Құлпыбаев, Қ. Iлиясовтың “Қаржы” әдебиетiнде “Жергілікті ... пен ... ... органдарыныњ сан ќырлы ќызметініњ ќаржы
базасы ... ... ... ... ... рол беріледі.” деп
жазған. [2,339-бет] Сондықтан ... ... ... ... басты
базасы болып табылады.
Менің дипломдық жұмысымның тақырыбы: ”Мақтарал ауданының жергілікті
бюджетін басқаруды жетілдіру жолдары”.
Дипломдық жұмыс ... ... - ... ... жүргізуші
субьектілер іс - әрекеттерінің тиімділігі мен табысқа жету көрсеткіштері,
жергілікті бюджеттік бағдарламалардың тиімділігін ... және ... ... ... ... ... жасау және нақты дұрыс
жүргізілу бағыттарын анықтау ... ... ... ... ... ... ... шолу,”
Қазақстан Республикасының ұлттық қоры, Қазақстан Республикасының бюджетінің
ұйымдастырылуының қағидаттары, бюджетаралық қатынастарды реттеу нысандары,
бюджет кірістері мен ... есеп ... ... кірісіне талдау
жасалған.
Екінші бөлімде жергiлiктi бюджеттiң бiлiм беруге арналған ... ... беру ... негізгі міндеттері мен оның ... ... ... ... ... ... ... жоғары
білім беру жүйесі туралы және азаматтардың білім алу ... мен ... ... ... Қазақстан Республикасының “Білім беру ”туралы
заңына сәйкес жазылған.
Денсаулық ... ... ... ... жоспарлауда
республикалық бюджеттің ... ... ... ... ... ... ... қаржыландыру көздері, аймақтық бюджеттер
шығындарында денсаулық сақтауға берілген ... ... ... ... шығындарды жоспарлау есептемелерінің негізін құрайтын
көрсеткіштер туралы жан- жақты талданған.
Көлік құралдарына және ... ... ... ... ... және ... ... қамтамасыз
ететін , сондай-ақ халықтың ерсілі- ... ... мен ... ... пен ... ... мен дамуын қаржыландыруға
арналған шығындар туралы берілген. [24, 206бет ]
Соңында қорытынды мен әдебиеттер тізімі көрсетілген.
1-бµлім. Жергілікті ... ... ... ... ... ... ... кодекс бюджеттік және бюджетаралық қатынастарды рейтейді және
бюджет жүйесі жұмыс ... ... ... құрылуы мен
пайдалануының негізгі ережелерін, принціптері мен тетіктерін белгілейді.
Қазақстан Республикасының бюджет заңдары Қазақстан ... ... осы ... және қабылдануы осы кодекске
көзделген өзге де нормативтік құқықтық актілерден тұрады.
Егер Қазақстан республикасының ... ... ... ... осы
Кодекстегіден өзгеше ерешелер белгіленсе, онда халықаралық шарттың
ережелері ... ... ... заңдары Қазақстан Республикасының
бүкіл аумағында қолданысқа болады және борлық жеке және заңды ... ... ... мен ... ... ... ... және жергілікті бюджеттерден тиісті
қаржы жылына арнап ақша бөлу туралы ... осы ... ... ақша бөлу ... ... ... ... қаржы жылы
аяталғаннан кейін күшін жояды.
Тиісті қаржы жылына ... ... ... ... заңға
өзгерістер мен толықтырулар енігзу ... ... ... ... ... жергілікті ьбюджет туралы мәслихаттардың шешімдеріне өзгерістер
мен толықтырулар енгізу туралы ... ... ...... ... ... мен ... атқарушы органдардың
оларды іске асыру туралы актілері ... ... ... 1 қаңтарына бастап
қолданысқа енгізіледі. [1, 5бет ... заң ... және өзге де ... ... ... ... ... заңдарына қайшы келетін ережелер көзделсе,
онда ҚазақстанРеспубликасы бюджет заңдарының ережелері қолданылады.
Мемлекеттік бюджет –араларындағы өзара өтелетін ... ... ... және ... ... біріктіретін,
талдамалы ақпарат ретінде пайдаланылатын және ... ... ... ... ... жобаның (бағдарламаның)
мақсатын, оған жету ... ... және ... одан әрі үшін оны ... ала іріктеуді жүзеге асыру
мүмкіндігін қамтамасыз ететін инвестициялық жоба(бағдарлама) тұжырымдамасы;
Кассалық алшақтық –қаржы жылы ішінде ... ... ... ... мен бюджет қаражатының бос қалдықтары көлемінен ... ... ... ... ... маңызы бар
қаланың, астананың бюджеті, ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) бюджеті;
Бюджеттік ... ... ... ... ... ... қаржыландырылатын, жергілікті бюджеттің орташа
мерзімді кезеңге арналған болжамды көрсеткіштерін және тиісті қаржы ... ... ... ... жоспарлау жөніндегі функцияларды
жүзеге асыратын атқарушы орган;
Бюджетті атқару жөніндегі жергілікті ... ... ... бюджетті атқару, жергілікті бюджеттің атқарылуы
жөніндегі бюджеттік есеп және есептілікті жүргізу ... ... ... ... ... бөлу ... ... әр түрлі деңгейлердегі
бюджеттердің арасында бөлудың проценттік арақатынасы;
Салалық (секторлық) ... ... ... ... жекелеген салаларының (секторларының) неғұрлым
маңызды міндеттерін шешуге бағытталған бағдарлама;
Басым ... ... ... ... ... ... тізбесі республикалық немесе ... ... ... ... ... ... тізімі болып табылатын, республиканы немесе
аймақтарды әлеуметтік-экономикалық дамытудың орта ... ... ... ... ... қаражатын игерудің барлық деңгейінде
бюджет қаражатын пайдалатын орталық және жергілікті атқарушы органдар,
мемлекеттік мекемелер, жеке және ... ... ... ... ... соның ішінде азаматтық-құқықтық мәмілелер негізінде қызмет
көрсететін тұлғалар;
Аймақтық ... ... ... ... –экономикалық дамыту міндеттерін шешуге бағытталған бағдарлама;
Түзетілген бюджет-тиісінше Қазақстан республикасының Парламентінде
немесе мәслихатта ... ... ... ... және
жергілікті атқарушы органдар енгізген өзгерістер мен толықтыруларды ескере
отырып ... ... ... дамудың орташа мерзімдік жосапры-Қазақстан
республикасының Үкіметі немесе мәслихат бекітетін, республиканы немесе
аймақты әлеуметтік-экономикалық ... үш ... ... арналған
негізгі көрсеткіштері мен бағыттарын және оларды іске асыру жөніндегі
шараларды ... ... және ... Республикасының Ұлттық қорына,
сондай-ақ бюджеттен, соның ішінде жеке және заңды тұлғаларға Қазақстан
Республикасының ... ... ... ... ... және
қайтарылмайтын төлемдер;
Бекітілген бюджет-тиісті ... ... ... ... Парламенті немесе тисті мәслихат бекіткен бюджет;
Нақтыланған бюджет-атқарылуы барысында Қазақстан ... ... ... ... ... ... мен ... отырып тиісті қаржы жылына бекітілген бюджет;
Қаржыландыру-бюджет қаражатын алушыларға осы қаражатты бөлу;
Қаржы жылы – ... ... ... ... ... 1 ... басталып, 31 желтоқсанында аяқталатын уақыт кезеңі;
Бюджеттік жоспарлау жөніндегі ... ... ... ... кезеңге арналған мемлекеттік бюджеттің болжамды көрсеткіштерін
және тиісті қаржы жылына ... ... ... жобасын жоспарлау
жөніндегі функцияларды жүзеге асыратын орталық атқарушы орган;
Ішкі бақылау жөніндегі орталық ... ... ... ... ... жүзеге асыратын орталық атқарушы орган;
Бюджетті атқару жөніндегі орталық уәкілетті орган-республикалық
бюджетті және өз құзыреті шегінде ... ... ... жөніндегі
бюджеттік есеп пен есептілікті атқару, жүргізу саласындағы функцияларды
жүзеге ... ... ... ... жоспарлау жөніндегі орталық уәкілетті орган- Қазақстан
республикасының әлеуметтік-экономикалық дамуының негізгі бағыттарын әзірлеу
функцияларын жүзеге ... ... ... ... ... бюджет заңдарының осы бапта көрсетілмеген ... осы ... ... ... ... мәндерде
пайдаланылады. [2, 10-бет ]
Қазақстан Республикасы бюджет заңдары ұғымдарының ... ... ... Қазақстан Республикасының басқа да заң
салалары ұғымдарының анықтамаларымен сәйкес келмеген ... ... ... заңдарының ұғымдары пайдаланылады.
Осы кодексте пайдаланылатын Қазақстан Республикасының басқа да заңдар
салаларының ... егер осы ... ... ... ... ... заңдарының осы ... ... ... ... ... ... ... тұрады:
кірістер;
салықтық түсімдер;
салықтық емес түсімдер
негізгі капиталды сатудан түскен түсімдер;
ресми трансфеттер түсімдері;
шығындар:
операциялық сальдо;
таза бюджеттік кредит беру;
бюджеттік ... ... ... ... ... операциялар бойынша сальдо;
қаржы активтерін сатып алу;
мемлекеттің қаржы активтерін сатудан түсетін түсімдер;
бюджет тапшылығы (профициті);
бюджет тапшылығын қаржыландыру (профицитін пайдалану);
қарыздар ... ... ... ... ... ... және ... атқарылуы туралы есептерді түзу
осы баптың 1-тармағында көрсетілген ... ... ... ... ... ... қоры:
Тұтас алғанда ағымдағы қаржы жылы бойынша шикізат секторы ұйымдарынан
республикалық бюджетке түсетін түсімдердің бекітілген және ... ... ... ... ... республикалық бюджет шығынын өтеуге
жұмсалады. Өтем ... ... ... ... ... толық
атқарылмаған жалпы сомасынан аспауға тиіс. Түсімдердің ... ... ... ... ... асып түскен жағдайда өтем жүзеге асырылмайды;
Қақастан Республикасының Ұлттық ... ... ... ... ... белгілейтін мақсаттарға арналып
берілетін нысаналы трансфеттер түрінде;
Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... және жыл ... ... ... ... ... жұмасалады.
Қазақстан Республикасының Ұлттық қорын қалыптастыру көздері.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ұйымдарының республикалық бюджетке түсетін нақты
түсімдердің тиісті қаржы жылына арналған республикалық бюджет туралы ... ... ... көлемінен асып түсуі ретінде ... ... ... ... ... ... және кен мен өңдеу салаларына жататын
мемлекеттік ... ... ... ... есебінен
айқындалатын республикалық бюджеттен берілетін ресми трансфеттер;
Шикізат ... ... ... бюджетке түсетін
республикалық бюджетте жоспарланған түсімдер ... он ... ... ... ... ... ... трансфеттер;
Ауыл шаруашылық мақсатындағы жер учаскелерін сатудан түскен түсімдер
есебінен айқындалатын ... ... ... трансфеттері;
Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... ... ... ... заңдарымен тыйым салынбаған өзге ... мен ... ... табылды.
Негізгі қызметі табиғи ресурстарды өндіру ұйымдарының тізбесін Қазақстан
Республикасының ... ... [1, 10бет ... ... ... ... ... –шикізат секторы
ұйымдарынан бюджетке салықтың мынадай түрлері бойынша түсетін түсімдердің
жиынтығы;
Корпорациялық табыс салығы;
Қосылған құнға ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының өнімді
жөніндегі үлесі.
Шикізат секторы ұйымдарынан түсетін түсімдер болжамы шикізат
секторының тауарларына республиканың ... ... ... ... ... дүниежүзілік тұрақты есеп айырысу бағалары
ескеріле отырып жасалады.
Осы баптың 1-тармағының 1) тармақшасында ... ... ... ... ... және кен ... ... салаларға жататын мемлекеттік мүлікті ... ... тыс ... ... ... республикалық бюджеттен
берілетін ресми трансфеттерді республикалық ... ... ... ... ... ... нақтыламай-ақ бюджетті атқару
жөніндегі орталық уәкілетті орган ... ... ... ... ... қорына аударады.
Осы баптың 1-тармағының 3) тармақшасында көрсетілген ... ... ... ... және кен ... және
өңдеуші салаларға жататын мемлекеттік мүлікті жекешелендіруден ... ... ... ... ... ... ... трансфеттер тиісті қаржы жылына арналған республикалық бюджет ... ... ... ... жер ... сатудан түскен түсімдер
есебінен айқындалатын, осы баптың 1-тармағы 4) ... ... ... ... тиісті қаржы жылына арналған жергілікті
бюджетті атқару ... оны ... ... ... ... қорына аударады.
Қазақстан Республикасының Ұлттық қорын басқарудан ... ... ... Республикасының Ұлттық қорын қаржылық
активтерге және материалдық емес активтерді қоспағанда, өзге де мүліктерге
орналастырудан құрылады.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... қорын сақтау:
Қазақстан Республикасының Ұлттық қорының жеткілікті өтімділік деңгейін
ұстап тұру:
Тәуекел деңгейінің қалыптылығы жағадайында ұзақ мерзімді перспективада
Қазақстан Республикасының ... қоры ... ... деңгейін ұстап
тұру;
Инвестициялық кірістер алуды қамтамасыз ету мақсатында рұқсат етілген
қаржы активтеріне және матеиралдық емес ... ... өзге ... ... етілген қаржылық активтердің және матеиралдық емес ... өзге де ... ... ... ... ... басқару жөніндегі кеңестің ұсынысы бойынша Қазақстан Республикасының
Ұлттық Банкімен бірлесіп Қазақстан Республикасының Үкіметі ... ... ... ... жеке және ... тұлғаларға кредит
беруге және міндеттермелерді орындауды қамтамасыз ету ретінде ... [1,12 бет ... ... ... ... ... ... бюджеттің
шығынын өтеу оның атқарылуы барысында Қазақстан Респубикасының Ұлттық қорын
басқару ... ... ... ... ... ... ... Республикасының Парламентінде репсубликалық бюджетті нақтыламай-
ақ жүзеге асырылады.
Қазақстан ... ... ... ... бюджетке
берілетін нысаналы трансферттердің көлемі ... ... ... арналған
республикалық бюджет туралы заңмен бекітіледі.
Активтерді Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... пайдалану тәртібін Қазақстан
Республикасының Үкіметі айқындайды.
Қазақстан Республикасының Ұлттық қорын ... ... ... ... Президенті жанындағы Қазақстан Республикасының
Ұлттық қорын тиімді пайдалану және оны қаржылық активтерге және ... ... ... өзге де мүліктерге орналастыру ... ... ... ... ... ... ... басқару жөніндегі функциялары:
Қазақстан Репсубликасының Ұлттық қорын қалыптастыру мен пайдалану
тиімділігін арттыру жөнінде ұсыныстар талдап-жасау;
Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... қарау-және талдап –жасау;
Қазақстан Республикасының Ұлттық қорын орналастыру үшін рұқсат етілген
қаржылық активтердің және матеиралдық емес ... ... өзге ... ... ... ... ... болып табылады.
Қазақстан Республикасының Ұлттық қорын басқару жөніндегі кеңесті құру
туралы ... оның ... мен ол ... ... Қазақстан Республикасының
Президенті бекітеді. [1, 10бет ]
Республикалық бюджет жобасын қарау мен бекіту туралы ... ... ... ... ... ... ... туралы заңның
жобасын Қазақстан Республикасының ... ... ... жыл
алдындағы жылдың 1 қырқүйегінен кешіктермей Қазақстан ... ... ... ... алдағы қаржы жылына ... ... ... ... ... бір ... ... мен матеиралдарды;
Әлеуметтік-экономикалық дамудың орта мерзімді жоспарын;
алдағы үш ... ... ... орта ... ... саясатты;
Республикалық бюджеттік бағдарламалар паспорттарының жобаларын;
Республикалық бюджеттің түсімдері бойынша ... ме ... ... күнгі жағдай бойынша мемлекеттік кепілдік берген
борыштың жайы ... ... ... ... ... ... бюджет жобасында негізге
алынған шешімдерді ашып көрсететін түсіндірме ... ... ... ... жылына арналған ... ... ... ... Палаталарының бірлескен отырысында кемінде екі
оқылымда және ағымдағы жылдың 1желтоқсанынан кешіктірмей бекітіледі.
Қазақстан ... ... ... ... ... ... арналған республикалық бюджет туралы заңды қабылдамаған жағдайда,
Қазақстан Республикасының Президенті алдағы қаржы жылының бірінші тоқсанына
арналған республикалық ... ... ... жарлық шығаруға құқылы, ол
республикалық бюджетті Қазақстан Республикасының ... ... ... ... жылының бірінші тоқсанына арналған республикалық қаржы
жоспары ағымдағы жылдың 30 желтоқсанынан кешіктірілмей алдағы қаржы жылына
арналған ... ... ... төрттен бір бөлігі көлемінде
бекітіледі.
Республикалық ... ... ... осы ... ... жүзеге асырылады.
Кезекті қаржы жылының бірінші тоқсанына ... ... ... ... жағдайда, осы қаржы жоспары жылына ... ... сол ... 1 ... кешіктірілмей бекітілуге тиіс.
Бұл ретте аталған қаржы жылына арналған республикалық бюджет сол
жылдың ... ... ... ... ... жоспары ескеріле
отырып бекітіледі.
Алдағы қаржы жылына арналған республикалық бюджет ... ... ... ... ... ... ... жылының
бірінші тоқсанына арналған республикалық қаржы жоспары туралы Жарлығы
қосымшаларымен ... ... ... ... ... жобасын қарау мен бекіту туралы жалпы ережелер.
Алдағы қаржы жылына арналған облыстық бюджеттің, республикалық ... ... ... ... ... ... республикалық маңызы бар
қаланың, астананың жергілікті атқарушы органы жоспарланып ... ... ... 15 қазанынан кешіктірмей тиісті мәслихатқа енгізеді.
Алдағы қаржы жылына арналған ... ... ... бар ... ... ... (облыстық маңызы бар қала) жергілікті атқарушы
органы жоспарланып отырған жылдың алдындағы жылдың қарашасынан кешіктірмей
тиісті мәслихатқа ... ... ... ... ... ... ... жергілікті
бюджеттің жобасымен бір мезгілде мынандай құжаттарды және материалдарды:
Әлеуметтік-экономикалық дамудың орта мерзімді жоспарын;
Үш жылдық кезеңге арналған орта ... ... ... бюджеттік бағдарламалар паспорттарының жобаларын;
Жергілікті бюджеттің түсімдері ... ... мен ... ... ... ... ... жобасында негізге алынған
шешімдерді ашып көрсететін түсіндірме жазбаны табыс етеді.
Алдағы қаржы жылына арналған облыстық бюджет, ... ... ... астананың бюджеті Қазақстан Республикасының Президенті тиісті
қаржы жылына арналған республикалық бюджет туралы заңға қол қойғаннан кейін
екі апта ... ... ... ... ... бар ... алдағы қаржы жылына арналған
бюджеті тиісті қаржы жылына арналған ... ... ... ... ... ... қол ... кейін екі апта мерзімнен
кешіктірілмей ... осы ... ... ... мерзімде алдағы қаржы
жылына арналған жергілікті ... ... ... ... ... ... бірліктің жергілікті атқарушы органы алдағы қаржы
жылының бірінші тоқсанына арналған жергілікті атқарушы органы алдағы ... ... ... арналған жергілікті қаржы жоспары туралы шешім
шығаруға құқылы, ол жергілікті бюджетті ... ... ... ... ... ... тоқсанына арналған жергілікті қаржы
жоспары ағымдағы жылдың 30 желтоқсанынан кешіктірілмей алдағы қаржы жылына
арналған ... ... ... ... бір ... ... ... жоспарының атқарылуы осы Кодексте ... ... ... қаржы жылының бірінші тоқсанына арналған жергілікті қаржы жоспары
бекітілген ... осы ... ... ... ... бюджет сол жылғы 1
наурыздан кешіктірілмей бекітілуі тиіс. [1, 15бет ]
Облыстардың, республикалық ... бар ... ... ... ... ... (қалалық) мәслихаттар аудандардың (облыстық
маңызы бар қалалардың) бюджеттерін бекіту туралы шешім қабылдағаннан кейін
бір апта ... ... ... ... ... ... органға
және бюджетті атқару жөніндегі орталық уәкілетті органға ... ... ... жинақталған облыстардың, республикалық
маңызы бар қалалардың, астананың ... ... ... ... ... ... бюджеттерден қаржыландырылатын жергілікті бюджеттік
инвестициялық жобалар мен бағдарламалардың тізбесін табыс ... ... ... жылына арналған жергілікті бюджет туралы
қабылдаған шешімдері қосымшаларымен және ... ... ... ... ... ... тоқсанына арналған жергілікті қаржы жоспары
туралы ... ... ... ... ... ... жарияланады.
Қазақстан Республикасы Парламенті палаталарының бірлескен отырысында
заң қабылдау арқылы жүзеге асырылады.
Жергілікті бюджет ... ... ... ... ... ... ... тиісті мәслихаттың тұрақты комиссияларында
қаралады.
Тиісті мәслихаттардың тұрақты комиссиялары комиссия ... ... ... ... ... ... ... атқарушы
органдардың өкілдері тартылуы мүмкін.
Тұрақты комиссиялар жұмыс топтарының пікірлерін ... ... ... және ... қоса жергілікті бюджет жобасына
өзгерістер мен толықтырулар енгізу жөнінде ... ... және ... ... ... бас ... комиссияға жібереді.
Бас тұрақты комиссия тұрақты комиссиялардан түскен ұсыныстардың
жинақтамасын жасап, оны мәслихаттың ... ... Бұл ... ... ... мен ... бар ұсыныстар ғана
енгізіледі.
Тиісті мәслихаттың сессиясында жергілікті ... ... ... ... ... ... ... жергілікті атқарушы орган
уәкілеттік берген адамның (адамдардың) тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктің
орта ... ... даму ... орта ... ... және ... қаржы жылына арналған жергілікті бюджеттің
жобасы бойынша қорытындысымен қоса баяндамаларын қамтиды.
Мәслихат сессияда алдағы қаржы ... ... ... бюджет
бойынша жергілікті бюджеттік бағдарламалар әкімшілері басшыларының ... ... ... ... бюджетінің ұйымдастырылуының қағидаттары.
Бюджет жүйесі мынадай принциптерге негізделеді:
Бірлік принципі –Қазақстан Республикасының аумағындағы Қазақстан
республикасының ... ... ... ... ... ... ... сыныптауды, бюджет процесін жүзеге асырудың бірыңғай
рәсімдерін пайдалануды қамтамасыз ету;
Толықтық принципі-Қазақстан ... ... ... мен ... ... және ... Республикасының Ұлттық
қорында көрсету, бюджет қаражатын пайдалана отырып, өзара ... ... сол ... ... ... талаптар құқықтарынан шегінуге жол
бермеу;
Реалистік принципі-бекітілген ... ... ... орта мерзімді фискалдық саясатқа және Қазақстан
Республикасы мен ... ... ... орта мерзімді
жоспарының бекітілген (түзетілген) өлшемдері мен бағыттарына сәйкес келуі;
[24, 15 бет ]
Транспаренттілік принципі-мемлекеттік немесе ... ... өзге ... ... ... мәліметтерді қоспағанда, Қазақстан Республикасының
бюджет заңдары саласындағы нормативтік құқықтық актілерді, ... ... ... және оларды атқарылуы туралы
есептерді, мемлекеттің фискалдық ... ... ... да ... ... ... ... процесінің ашықтығы, мемлекеттік қаржы
бақылауын ... ... ... ... ... ... мемлекеттік басқару органдарының сақтауы;
Тиімділік және нәтижелілік принципі-бюджеттерді ... ... ... ... бір ... қол жеткізу
қажеттілігін негізге алып, бюджет қаражатының осы нәтижелерге қол жеткізу
үшін қажетті оңтайлы көлемін пайдалана ... ... және ... ... ... ... ... пайдалана отырып ең үздік нәтижені
қамтамасыз ету;
Басымдық принципі ... ... ... немесе аймақтың
әлеуметтік-экономикалық дамуының басым бағыттарына сәйкес жүзеге асыру;
Жауапкершілік принципі-бюджет процесіне қатысушыларды ... ... ... ... үшін ... тарту;
Бюджеттердің дербестік принципі-түрлі ... ... ... ... ... бөлініп тұруын орнықтыру және осы Кодекске сәйкес
олардың жұмсалу бағыттарын анықтау, ... ... ... осы ... сәйкес бюджет процесін дербес ... ... ... ... ... ... ... алынған
кірістерді, осы Кодекстің 40-бабының 6-тармағында белгіленген жағдайларды
қоспағанда, жергілікті бюджеттер қаражатының бос қалдықтарын жоғары ... алып ... жол ... ... ... ... ... қосымша шығыстар жүктеуге жол берілмейтіндігі.
[24, 20 бет ]
Осы Кодексте мынандай негізгі ұғымдар пайдаланылады:
Мемлекеттің активтері -өткен операциялар ... ... ... ... ... ... және мүліктік емес ... ... мен ... ... бар ... ... мен ... іске асыруды қаржымен
қамтамасыз етуге арналған орталықтандыоылған ақша қоры;
Облыстың бюджеті ... ... ... ... ... облыстық бюджетті, аудандардың (облыстық маңызы бар қалалардың)
бюджеттерін біріктіретін, талдамалы ақпарат ретінде пайдаланылатын және
бекітуге ... ... ... ... ... ... ... органдары тиісті
бюджет қаражаты есебінен ... ... ... ... ... ... заттай нормалар есепке алынған мемлекеттік
қызметтер көрсету құны;
Бюджет жүйесі- бюджеттердің және Қазақстан ... ... ... бюджеттік процестер мен қатынастардың жиынтығы;
Бюджеттік инвестициялық бағдарлама –сипаты техникалық-экономикалық
негіздеу ... қол ... ... ... ... бермейтін
тірыңғай инвестициялық мақсатты көздейтін іс-шаралар жиынтығы;
Бюджеттік инвестициялар –экономикалық ... табу ... ... ... жету ... ... ... құнын
ұлғайтуға, адам ресустарын дамытуға және табиғи ресурстарды жаңғыртуға
бағытталған қаржыландыру;
Бюджеттік операциялар –бюджетті ... ... ... ... ... процесінде жүзеге асырылатын операциялар;
Бюджет қаражаты –мемлекеттік меншікке түсуі мен жұмсалуы бюджетте
ақшалай ... ... ... ақша және өзге де ... инвестициялық жоба-шектеулі уақыт кезеңі ішінде іске
асырылатын және ... ... бар ... ... ... ... ... жиынтығы;
Бюджетаралық қатынастар принциптері
Бюджетаралық қатынастар мынандай принциптерге негізделеді:
Облыстар, республикалық маңызы бар қалалар, астана ... ... ... ... ... ... бар
қалалар) бюджеттерінің жоғары тұрған облыстық бюджетпен өзара қатынастарда
теңдігі;
Түсімдерді тиімді бөлу, ол түсімдердің ара жігін ажыратудың ... бір ... ... ... ... ... ... сипаты бар, сыртқы факторлардың
әсеріне тәуелсіз салықтық және салықтық емес түсімдер бекітіледі;
Мемлекеттік мекемелер ... ... үшін ... ... ... және салықтық емес түсімдер бекітіледі;
Мемлекеттік мекемелер көрсеткен қызметтер үшін ... ... ... және ... емес ... ... қызметтер көрсету
қаржыландырылатын бюджет кірісіне түседі;
Қайта бөліну сипаты бар, сондай-ақ ... ... ... ... бюджет жүйесінің неғұрлым жоғары деңгейлеріне бекітіледі;
Салық және бюджетке төленетін басқа да ... ... ... ... ... ... ... дәрежесін қамтамасыз ететін бюджет
деңгейіне артықшылық ... ... ... бар ... ... ... ... бюджеттерге бекітіледі;
Қазақстан Республикасының әкімшілік-аумақтық бірліктерінің бюджеттік
қамтамасыз етілу деңгейлерін теңестіру;
Жергілікті атқарушы органдардың бірдейде мемлекеттік қызмет көрсетуін
қамтамасыз ету;
Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... –мемлекеттік қызмет көрсетудің неғұрлым тиімді және нәтижелі
жүргізілуі мен ... ... ете ... ... басқару
деңгейіне мемлекеттік қызметтер көрестуді бекітіп беру;
Мемлекеттік қызмет көрсету деңгейін оны алушыларға ... ... ... ... ... есепке алу және мемлекеттік
қызметтер көрсету сапасын арттыру мақсатымен, көрсетілетін ... ... ... мүмкін болғанша неғұрлым төмен деңгейіне беру;
[13, 10бет ]
Бюджеттің әрбір деңгейінің алынған ресми трансфеттер мен ... және ... ... үшін ... ... реттеу нысандары.
Бюджетаралық қатынастар:
Республикалық және облыстық бюджет, республикалық маңызы бар қала,
астана бюджетінің ... ... ... және аудандық (облыстық маңызы бар қалалар) ... ... ... ... ... ... ... дамуға арналған нысаналы трансфеттер болып бөлінеді.
Бюджетаралық қатынастарды реттеу нысандарын айқындаған кезде бюджеттер
деңгейлерінің әрқайсысының салықтық әлеуеті, ... ... ... ... ... ... заттай нормалар
ескеріледі.
Бюджетаралық қатынастарды реттеу ... орта ... ... ... ... ... мен кредиттерді жергілікті атқарушы органдар тек
қана олардың нысаналы қызметіне сәйкес пайдаланады.
Нысаналы ... мен ... ... мақсатқа сай
пайдаланылмаған сомалары осы ... мен ... ... ... ... ағымдағы қаржы жылының 31 ... ... ... ... ... ... мен кредиттердің қаржы жылы ішінде
пайдаланылмаған(толық ... ... осы ... ... ... жоғары тұрған бюджетке қаржы жылы аяқталғаннан ... ... ... ... ... қайтарылуыға жатады.
Дамуға арналған нысаналы ... ... жылы ... ... ... ... осы ... 92-бабы 6-
тармағының 1) тармақшасында белгіленген мөлшерде ... ... ... иелігінде қалдырылуы мүмкін.
Бюджеттің атқарылуы принциптері.
Бюджет қаражатын ... ... ... ... мемлекеттік мекемелердің азаматтық-
құқықтық мәліметтерімен, нормативтік құқықтық актілермен ... ... ... ... жүзеге асырылатын іс-шараларға
бюджет қаражатын пайдалану.
Уақытылылық принципі-бюджет түсімдерін ... алу және ... ... ... ... ... атқарылуы принципі-қаржы жылының аяғына қарай
төлемдер көлемінің жинақталып қалуына жол бермеу ... ... ... жылы ішінде бірқалыпты бөлу.
Кассаның бірыңғайлық принципі-түсімдердің ... ... ... ... алу және ... ... барлығын бірыңғай
қазынашылық шоттан ұлттық валютамен жүзеге асыру. Бюджет жүйесінің барлық
деңгейдегі бюджеттері кассаның ... ... ... ... ... ... жүргiзу құпиялылық режимiн қамтамасыз ету
ескерiле отырып, тәуелсiздiк, ... ... ... ... ... ... ... сақталып жүзеге
асырылады. [24, 98 бет ]
Тәуелсiздік принципi - мемлекеттiк қаржылық бақылау органдарының,
мәслихаттардың ... ... iшкi ... қызметтерiнiң және
олардың қызметкерлерi мен мүшелерiнiң тәуелсiздiгiне, бақылау функцияларын
жүзеге асыру кезiнде ... ... ... ... iс-шарасының
тәуелсiздiгiне нұқсан келтiретiн кез келген араласушылыққа жол бермеу.
Бақылаудың объективтiлiк принципi - бақылауды Қазақстан
Республикасының заңдарына, мемлекеттiк ... ... ... ... ... мүдделер қақтығысына жол бермеу, бақылау
нәтижелерi бойынша анықталған және құжаттармен расталған фактiлер негiзiнде
ғана шешiмдер қабылдау.
Бақылау нәтижелерiнiң ... ... - ... ... ... ... және ... қаржылық бақылау
объектiсiнiң өзге де құжаттарымен растау.
Бақылаудың ашықтық принципi - бақылау нәтижелерiн ... ... ... ... ... мәслихаттардың
тексеру комиссияларының Қазақстан Республикасының Президентiне, Қазақстан
Республикасының Парламентiне, Қазақстан Республикасының Үкiметiне,
мәслихаттарға есеп беретiндiгi.
Құзыреттiлiк принципi - мемлекеттiк қаржылық бақылау органдары,
iшкi бақылау ... ... ... ... ... бақылауды сапалы жүзеге асыруы үшiн қажеттi кәсiби
бiлiмдер мен дағдылардың жиынтығы.
Жариялылық ... - ... ... ... ... ... ... өзге де құпияны қамтамасыз етудi ескере отырып,
бақылау нәтижелерiн жариялау.
Мемлекеттiк қаржылық бақылауға қойылатын бiрыңғай талаптар
мемлекеттiк қаржылық бақылау стандарттарымен айқындалады.
Мемлекеттiк ... ... ... ... ... ... жөнiндегi есеп комитетi ішкi бақылау жөнiндегi
орталық уәкiлеттi органмен бiрлесе отырып әзiрлейдi және оларды
Республикалық бюджеттiң атқарылуын ... ... есеп ... ... ... ... мемлекеттiк қаржылық
бақылау органдары, мәслихаттардың тексеру комиссиялары, iшкi бақылау қызмет
Өкілді органдардың бюджет жобасын қарауының негізгі принциптері.
Өкілді органдар бюджет жобасын қараған кезде ... ... ... ... ... текдестірімділігін сақтау принципін ұстанады.
Негізгілік принципі депутаттардың бюджет жобасына өзгерістер ... ... ... кез ... ... ... ... оларға қоса тіркей отырып, осы түзетулерді енгізудің қажеттігін,
олардың әлеуметтік-экономикалық даму ... ... ... қатар жүруге тиіс екендігін білдіреді.
Бюджеттің теңдестірімділігін сақтау принципі ... ... кез ... ... пен ... енгізген кезде ... ... ... ... ... ... ... сақтау
үшін қосымша түсімдердің нақты көздері не қысқартылатын ... тиіс ... ... ... жылына арналған республикалық бюджет туралы ... ... ... ... ... мен Сенатының жалпы
отырысында талқылау Қазақстан Республикасының Үкіметі уәкілеттік берген
адамның (адамдардың) Қазақстан ... орта ... ... даму ... орта ... Қазақстан Республикасы Ұлттық
Банкі Төрағасының ақша-кредит саясаты бойынша баяндамаларын, ... ... ... ... ... ... заң жобасы бойынша қорытындыларымен қоса баяндамаларын қамтиды.
Қазақстан Республикасы ... ... ... отырыстарда
алдағы қаржы жылына арналған республикалық бюджет туралы заңның ... ... ... бағдарламалар әкімшілері басшыларының
сөздерін ... ... ... ... ... ... бюджет туралы заңның жобасы
Қазақстан республикасы Парламенті палаталарының бірлескен отырыснда кемінде
екі оқылымда қаралады.
Талқылау Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... Республикасының әлеуметтік –экономикалық дамуының
орта мерзімді жоспары, орта мерзімді фискалдық саясат және тиісті ... ... ... ... ... ... ... жөніндегі,
Қазақстан республикасы Ұлттық Банкі Төрағасының ақша-кредит саясаты
жөніндегі, ... ... ... ... Палаталары
уәкілеттік берген адамдардың заң жобасы бойынша қорытындыларымен ... ... ... ... ... ... шығындарының,
операциялық сальдосының, таза ... ... ... ... ... ... ... тапшылығының (профициттің)
тапшылығын қаржыландырудың (профицитті пайдаланудың) жалпы ... ... ... мен ... ... ... орасан зор әр алуандығында ортақ
ерекшеліктерімен ... ... ... ... ... көрсетуге
болады. Мәселен, мемлекеттің шаруашылық ... ... ... және ... ... қаржы қатынастары
жалпы қоғамдық өнімді құндық бөлудің ерекше саласын құрайды және қоғамдық
қажеттіліктерді қанағаттандыруға ... ... ақша ... және ... ... болады. Қаржы қатынастарының
бұл жиынтығы “мемлекеттік бюджет” ұғымының экономикалық мазмұнын құрайды.
[2, 56 бет ... ... ... ... ... бюджеттің
объективті сипаты бар. Бөлудің дербес сферасы ретіндегі оның өмір ... ... ... ұдайы өндірістің ... ... және ... ... Бұл ... ... ... етеді. Ақша қаражаттарын
орталықтандыру бүкіл ... ... ... ... ... ұйымдастыру үшін, жалпы экономиканың жұмыс істеуін қамтамасыз ету
үшін қажет.
Экономика ... ... ... ... ... ... қоғамдық өндірістің қажетті қарқыны мен үйлесімін
қамтамасыз етуге, оның салалық және аумақтық құрылымын ... ... ... ... ... ... бағдарламасы үшін
қажетті көлемде қаражаттарды қалыптастыруға, ірі ... ... ... ... ... арқасында ақша қаражаттары, мемлекеттің
экономикалық және әлеуметтік саясатын ... іске ... үшін ... ... ... және ... дамудың шешуші учасклеріне
шоғырландырылады.
Сөйтіп, объективті бөлгіштік қатынастардың экономикалық нысаны ... ... ... ... ... ... ... бджет
айрықшалықты қоғамдық арналоымды орындайды – ... ... ... ... ... ... ... көрінеді.
Қаржы қатынастарының белгілі бір жиынтығы ретіндегі мемлекеттік
бюджетке ең ... ... ... ... ... өзгеше белгілер
тән: бюджет қатынастарының бөлгіштік сипаты бар, әрқашан ақша нысанында
жүзеге ... ... ақша ... ... және пайдаланумен
қосарлана жүреді. Сонымен бірге, бюджет қатынастарына белгілі бір өзіндік
ерекшелік тән, ... ол ... ... ... ... шеңберінен
шықпайды.
Құндықбөліністің айрықшалықты сферасы ретінде мемлекеттік бюджет мына
өзгеше белгілермен сипатталады:
Мемлекеттен жалпы қоғамдық өнімнің бір бөлігін ... ... ... қажеттіліктерді қанағаттандыруға пайдаланумен байланысты
бөлгіштік қатынастардың айрықша экономикалық нысаны болып табылады;
Құнды жасау және оны ... ... ... материалдық
өндіріс қаржысынан және құнды тұтынуға қызмет ... ... емес ... ... ... ... ол ұлттық шаруашылықтың
салалары, ... ... ... қоғамдық қызметтің сфералары
арасында құнды қайта бөлуге арналған;
Қоғамдық өнімнің оның ... ... ... тікелей
байланысты емес құндық бөліністің стадиясын білдіреді және одан ... ... ... ал ... ... ... өндірісте де,
өндірістік емес сферада да тауар ақша қатынастарымен тығыз ... ... кез ... басқа экономикалық категория сияқты,
өндірістік қатынастарды білдіреді және ... ... ... ... заттық түрінде болады: бюджет қатынастары мемлекеттің
орталықтандырылған ақша қорында – ... ... ... ... ... ... жатқан нақты экономикалық процестер мемлекеттің
жұмылдыратын және ... ақша ... ... ... ... ... қор – бұл ... өнім мен ұлттық табыстың
құндық бөліністің белгілі стадияларын өткен және ... ... ... ...... қызмет көрсету, қорғаныс және басқару жөніндегі
қажеттіліктерді қанағаттандыру үшін мемлекетке түсетін бөлігі ... ... ... ... ... ... ... пайдаланылуы құнды бөлу және қайта ... ... оның ... ... ... экономикалық категория ретінде жалпы қаржы категориясына
сай келетін бөлу және бақылау функцияларын орындайды. Бұл ... ... ... ... мәні мен ... бюджет қатынастарының ... ... ... ... ... ... ... ретінде мемлекеттік бюджет бөлгіштік ... ... ... ... ұлттық табыс пен жалпы ішкі өнімді қайта ... ... ... және ... ... ... ... ету; ақша қаражаттарының орталықдырылған қорын жасау
және пайдалануға ... ... ... ... ... ... [24,
17 бет ]
Мемлекеттік бюджетке ... ... ... ... сондай-ақ барлық негізгі қаржы институттары – салықтар,
мемлекеттің шығыстары, ... ... ... ... және ... ... табатындықтан бюджет мемлекеттің негізгі қаржы
жоспары ретінде сипатталады.Ол нақты кезеңге, әдетте,бір жылға жасалынады,
бюджеттің кірістерін, ... ... ... ... ... ... ... Бюджетті негізгі қаржы жоспары деп
мойындау оның ... ... ... ... ... ... қаржы
жоспарларының жүйесіндегі басымдық жағын, сондай-ақ ... ... ... ... ... ... жоспары мемлекеттің қаржылық қызметінің жемісі ... ... ... қаржы жоспарының көрсеткіштері республика
Парламентінің жыл ... ... ... ... туралы заңына
сәйкес орындауға жатады.
Мемлекеттік бюджет ұлттық экономикаға басқарудың басты механизмдерінің
бірі. Ол ... ... ... ақша ... ... мен
пайдаланудың нысандары мен әдістерінің жиынтығы ... ... ... ... ... ... ... экономикаға ықпал етудің құралы
ретіндегі ... рөлі ... ... ... ақша қорының сандық ... ... ... мен
бөлудің нысандары мен әдістерін реттеу, бюджеттің атқарылуы ... ... бөлу ... ... ... ... ... мемлекет жзаңдарының бірі болып табылады.
Сөйтіп, бюджеттің сан ... ... ... ... оны осы жоғарыда
айтылғандардың жиынтығы ретінде қараған жөн.
Мемлекетті бюджеттің сапалық сипаттамасы
Мемлекеттік бюджет – ұлттық табыс пен ... ішкі ... ... бөлудің
негізгі құралы. Мемлекеттік бюджеттің көмегімен ұлттық ... 30%, ... ... 20%, ... қоғамдық өнімнің 10% бөлінеді. Бюджет Қазақстанның
бүкіл аумағында өндірістік күштерді неғұрлым ... ... мен ... ... ... ... отырып салааралық
және аумақтық ... бөлу үшін ... ... ... жағдайында мемлекеттік бюджеттің
қаражаттары ең алдымен экономиканың құрылымын ... ... ... ... ... қаржыландыруға, ғылыми-техникалық
әлуетті арттыруға, әлеуметтік ... ... және ... ең ... ... ... ... бағытталуы тиіс.
Шығыстар мен салықтар арқылы бюджет экономика мен инвестицияларды
реттеудің және ... ... ... ... ... ... табылады.
Бюджет қаражаттарының әлеуметтік ... зор ... ... ...... ... аз жіктерін
қолдау, сондай-ақ денсаулық сақтау, білім беру мен мәдениет ... ... ... ... мен ... ... процесінде ұлттық
шаруашылықтың салаларында және ... емес ... ... ... ... ақша ... жасау және пайдаланудың
негізгі қаржы жоспары бола ... ... ... ... ... ... байланысќан.
Бюджеттік жоспарлау мен бюджеттіњ атќарылуы процесінде ... ... ... ... ... ... кµшу ... ресурстарды ж±мылдыру жєне оларды пайдалану
процесінде бюджеттік баќылаудыњ мањызды к‰шейе ... ... ақша ... қалыптастырумен және пайдаланумен
байланысты болып келетін бюджеттің жұмыс жасауы ... ...... ... мен ... ... ... отырады. Олар
құндық бөліністің жеке көздерін ... ... ... ... өзі ... объективті және олардың өзгеше қоғамдық арналымы
болады: кірістер мемлекетті қажетті ақша ... ... ... орталықтандырылған ресурстарды жалпы мемлекеттік қажеттіліктерге
сәйкес бөледі. [5, 10бет ]
Кірістер мен шығыстардың ... мен ... ... ... ... және ... ... жүзеге асырылатын мемлекеттік бюджет
және салық саясатын ... ... ... болады. Бұл кезде
мемлекет белгілі бір жағдайларда кірістерді қалыптастырудың және ... ... ... мен ... ... құатынастарға көшкенге дейін КСРО – ның мемлекеттік
бюджетінің ... ... ... ақша ... ... Ол ... ... жалпы сомасының 90 % құрады және
негізінен екі төлемнен – айналымсалығы мен пайдадан алынатын ... Бұл жүйе 1930 ... 1990 ... дейін өмір сүрді. 1980 жылдары
енгізілген өндірістік қорлар, еңбек ... және ... үшін ... ... алынатын нормативті төлемдер қолданылып жүрген төлемдер
жүйесін өзгертпеді және жеке кәсіпорындар қызметінің жеке дара нәтижелеріне
бағытталып отырды.
Дағдыдағыдай, кірістердің көзі ... ... ... бара – ... ... ... ... Республикасының мемлекеттік бюджеті
кірістерінің құрамы мен құрылымысалық төлемдерінің ... ... ... тұрақсыз стпаттағы салықсыз емес ... ... ... ... заңға сәйкес бюджеттің құрылымы ... ... ... ... ... ... бойынша негізгі борышты өтеуден;
Шығыстардан және кредит беруден:
шығыстардан;
кредит беруден;
Бюджет тапшылығынан:
Бюджет тапшылығын қаржыландырудан өз кезегінде кірістер:
Салықтық түсімдер;
Салыққа жатпайтын түсімдер;
Капиталмен ... ... ... ... ... ... ... бұл үш категориясы алынған ресми трансферттер
бөлігімен яғни тауарларды немесе қызметтер көрсетуді сатып алуға, кредиттер
беруге ... ... ... ... байланысты емес тегін және
қайтарылмайтын төлемдермен толықтырылады.
Бюджеттен берілген ... өтеу ... ... кредиттер бойынша
мемлекеттік шаруашылық жүргізуші субъектілер ... ... ... ... табылады.
Бюджеттің шығыстар бөлігі функционалдық ... ... ... борышқа қызмет ету жзөніндегі шығыстар ... ... ... тобы ... сыйақылар төлеу және қарыздарды
орналастырғаны үшін комиссиялық сыйақылар төлеу бойынша Қаржы ... ... ... ... өтеу ... ... ... басқа экономикалық
бірліктерді несиелендіруге арналған қаражаттар тиісті бөлікте ... топ ... ... ... ... ... шығыстар мен бюджеттен қайтарымды негізде бөлінген
кредиттер ауқымының бюджетке ... ... ... ... ... ... көрсетеді. Бекітілген республикалық бюдджет тапшылығының
көлемі ұлттық валютамен және ... ішкі ... ... ал ... ... және ... ... бюджеттерінің тапшылығы ұлттық
валютамен көрсетіледі. Ал бюджет профиципі – бұл бюджетке түсетін кірістер
мен ресми трансферттер ... және ... ... берілген кредиттер
бойынша негізгі борышты өтеудің жалпы сомасының жалпы шығыстардың және
қайтарымдық негізде бөлінетін кредиттердің ... асып ... ... ... ... де ұлттық валютамен немесе жалпы ішкі өнімге
пайызбен есептеледі.
Мемлекеттік бюджеттің ... ...... ... ... және ... ... борышты өтеу жөніндегі шығыстарды қамтып
көрсетеді. Оның қос арналымы бар:
1. тапшылық болған жағдайда – ішкі көздерден және ... ... ... ... ...... тыс ... бірінші кезекте
мемлекеттік міндеттемелерді өтеуге немесе ... ... ... ... ... пайдалану.
Кірістер мен шығыстардың егжей – ... ... мен ... ... ... ... ... бекіткен бірыңғай
бюджеттік сыныптама – ... ... және ... ... ... ... ... мен бюджеттен жұмсалатын
шығыстардың топ ... ... ... ... акт. ... ... шығыстардың функционалдық және экономикалық
сыныптамаларынан тұрады. Бірыңғай бюджеттік ... ... ... және әлеуметтік дамуының жоспарларымен, болжамдарымен және
бағдарламаларымен, министрлік пен ведомоставолардың, ... ... ... ... ... ... ... етеді; жеке
сметалар мен қаржы жоспарларын құрама сметалар мен ... ... ... ... ... мен ... жазбаша тізбесі арасындағы
үйлесуді қамтамасыз етеді.
1996 жылға дейінгі бюджеттік сыныптама ... ... ... ... бап, тарау. Алайда ұзақ уақыт қолданылып келген ... ... ... оған есеп жүргізудің және ... – ақ ... ... ... ... қазіргі заман талаптарына сай
болудан қалды. Сондықтан 1996 жылдан бастап ол жаңа, халықаралық ... ... ... ... ... ... ... кірістер енді төрт ... ... ... ... ... ішкі сынып, ерекшелік. ... ... мына ... ... ... түсімдері; салыққа
жатпайтын түсімдер; капиталмен жасалатын операциялардан алынатын кірістер;
алынған ресми трансферттер; бюджеттен берілген ... ... ... ... қаражаттары қалдықтарының ... ... ... ... ... ... ретінде сипаттайды. Мысалы,
салық түсімдеріндегі сынып – салық тобын, ішкі ...... ...... салық төлеушіні немесе салық объектісін білдіреді.
Шығыстарда функционалдық, экономикалық және ... ... ... ... ... ... ... және
бюджет қатынастары қатысушыларының кең көлемді сипаттамасы болып табылады.
Функционалдық сыныптамаға ... ... бес ... ... топ, ішкі функция, мемлекеттік мекеме – бағдарламалардың
әкімшісі, ... ішкі ... ... ... ұштастырылуы
шығыстардың функционалдық сыныптамасының кодын құрайды.
Шығыстарды ... ... ... ... ... бойынша
төрт бөлімге бөледі: санат, сынып, ішкі сынып, ерекшелік. Санат мыналарды
қамтиды: ағымдағы шығыстар, ... ... ... ... ... ішкі ... және ... шығыстардың арналымы мен сипаттын нақтылай
түседі, мысалы, ағымдағы шығыстарда: тауарлар мен қызметтер көрсетуге
жұмсалатын ...... мен ... ...... ... ... жалақысы. [13,50 бет ]
Бюджеттің атқарылуы кезінде екі ... ... ... ... ... ... функционалдық және экономикалық
сыныптамалардың ұштастырылуы пайдаланады.
Ведомстволық сыныптама бойынша шығыстардың атқарылуы мен ... ... ... ... ... ... Қазақстан
Республикасы Президентінің Әкімшілігі, Парламенттің шаруашылық басқармасы,
Премьер – министрдің Кеңсесі, облыстар мен Астана және ... ... ... комитеттер, агенттіктер, Қазақстан Республикасының
басқа ведомстволары мен службалары бойынша топтастыруды білдіреді.
Бюджеттік сыныптама автоматтандыру құралдарын қолданатын басқарудың
жоғарғы жеделдігіне жету үшін ... мен ... жан – ... ... ... етіп ... ... береді.
Бюджеттік жоспарлау - мемлекеттің қаржы саясатының талаптарына
бағындырылған қаржылық ... ... ... ... ... ... мәні ... жалпы ұлттық әлеуметтік – экономикалық
дамуы негізінде түрлі деңгейдегі бюджеттерді ... мен ... ... бюджет жүйесінің буындары арасында қоғамдық өнімнің құны ... ... бөлу және ... ... болып отыр. Бюджеттік жоспарлау
барысында қаржы ... ... ... ... экономикалық
және сапалық көрсеткіштеріне және табиғи, материал, еңбек және қаржы
ресурстарына белсенді ықпал ... ... ... ... ... және жергілікті бюджеттерден қаржыландырылатын бюджеттік
бағдарламалардың тізбесін қалыптастыруға;
Заңнамалық актілер мен кірістерді республикалық және ... ... бөлу ... ... өкілді органдарының
шешімдерімен – кірісті облыстық бюджет пен аудандар бюджеттерінің арасында
бөлудің тұрақты нормативтерін ... ... ... ... ... бюджеттерге
берілетін субвенциялардың және облыстық бюджеттерден, Астана және Алматы
қалаларының бюджеттерінен Республикалық ... ... ... ұзақ ... ... облыстық өкілді органдардың
шешімдерімен – облыстық бюджеттен аудандардың ... ... және ... ... облыстық бюджетке берілетін
бюджеттік алынымдардың ұзақ мерзімді мөлшерін белгілеу;
Қаржы министрлігімен келісе отырып, облыстар мен Астана және ... ... ... ... ... ... жылына арналған республикалық бюджет туралы заңда және
жергілікті бюджет туралы ... ... ... ... ... және Алматы қалаларының жергілікті атқарушы
органдарының тиісті ... ... ... ... лимитін белгідеуге;
Үкімет белгілейтін тәртіп пен жергілікті атқарушы органдар тартатын
қарыздар ... ... ... ... ... ... экономикасы басынан кешіріп отырған нарықтық
қатынастарға көшу кезеңі оның бюджетінің мазмұнына, ... ... ... ... етіп ... ... әсіресе оның
шығыстарының абсолютті және относителді тез өсуі оған тән ... ... ... ... ... және ... мемлекеттің функцияларының
кеңеюінен, Қазақстанның ішкі және ... ... өзі ... ... туып отыр.
Бюджеттің кірістері – бюджетке қайтарылмайтын негізде салықтардан,
алымдардан және ... ... ... да ... ... ... ... жатпайтын және өзге де түсімдердің, сондай – ... ... ... ... ... ... ... “Бюджет жүйесі туралы” ... ... ... ... түсімдер мыналарды қамтиды:
Республикалық бюджеттің кірістерін, олар мыналардан тұрады:
а) салықтар, алымдар ... да ... ... ... ;
ә) салыққа жатпайтын түсімдерден;
б) капиталмен жүргізілетін операциялардан алынатын кірістерден: Мемлекеттік
резервтерден алынған тауарлар үшін берешекті өтеуден және Мемлекеттік
қордан ... ... ... ... ... алынған ресми трансферттерді:
Заңды және жеке тұлғалардан немесе шет мемлекеттерден;
Бюджеттік алынымдардан;
Республикалық ... ... ... кредиттер бойынша негізгі
борышта өтеуден.
Бюджеттің шығыстары – бұл бекітілген бюджет шегінде қайтарылмайтын
негізде бөлінетін ... ... ... ... ... ... ... қорғаныс қабілетін қамтамасыз етуді; қауіпсіздікті қамтамасыз
етуді; ... ... ... ... орта ... және ... ... деңгейде азаматтарға тегін медициналық көмектің
кепілдік берілген көлемін; заң актілеріне ... ... ... ... жәрдемақыларды алатын азаматтардың санатына осы
жәрдемақыларды, арнаулы мемлекеттік ... ... ... соғысына қатысушылары мен мүгедектерін, мемлекеттік әлеуметтік
жәрдемақы алушыларды ... ... ... ... ... мәдениет, спорт және ақпарат саласындағы қызметтерді; ... су және ... ... басым бағдарламаларын; көші – қон
саласындағы қызметті; қоршаған ... ... ... ... ... ... байланысты; республикалық деңгейдегі жобалау
іздестіру жұмыстарын; республикалық маңызы бар жол ... ... және ... гидрометеорологиялық мониторингті; үкіметтік
борышқа ... ... ... ... мемлекеттік кепілдіктер
бойынша міндеттемелерді орындауды; жергілікті бюджеттерге ... ... ... ... және ... ... қаржыландыруға жұмсалады. [20,28 бет ]
Сондай – ақ ... ... ... ... ... ... ... бағдарламалардың әкімшілерін, олардың аумақтық
бөлімшелерін және ... ... ... ұстауға арналған
шығыстар да республикалық бюджеттен қаржыландырылады.
Республикалық бюджеттік бағдарламалардың әкімшелерін ұстауға арналған
шығыстар Қазақстан Республикасы ... және ... ... штат саны ... мен ... ... ... органдардың топтары бойынша бір қызметкерге жұмсалатын ағымдағы
шығыстардың нормативтері негізге алына отырып белгіленеді және ... ... ... өзге де ... ... ... жол берілмейді.
Республикалық бюджеттен шығыстар мен кредиттердің жекеленген бағыттары
бойынша немесе жекелеген ... ... ... ... ... жылына арналған республикалық бюджет туралы заңдағыдан басқа,
өзге де нормативтік құқықтық актілерде шығыстар мен несиелендірудің ең ... ... ... мөлшерлерін белгілеуге жол берілмейді.
Республикалық бюджеттің сыртқы экономикалық қызметпен байланысты және
ұлттық валютаның айырбас ... ... ... ... ... ... ... бөлінген кезеңдегі ресми айырбас
бағамы бойынша жұмсалады.
Нарықтық жағдайларға көшу жағдайында республикалық бюджет шығыстарының
құрылымы айтарлықтай ... ...... ... ... ... ... жұмсалымдарға жұмсалатын бюджет
қаражаттары шұғыл қысқаруда. Жекешелендіру бағдарламасын жүзеге ... ... ... ... бөлігі акционерлік қоғамға
өзгерді, олар ұлғаймалы ұдайы өндірісті, қаржы ... ... ... мен ... ... ... ... тиіс.
Алайда нарықтық механизмдердің іс - әрекеті жағдайында да жеке салалар
мен аумақтарды, ... ... ... ... ... ... ... өзінің шешуші маңызын сақтап
қалуда.
Экономика мен әлеуметтік – мәдени шараларды қаржыландыру ... ... ... ... субвенциялар нысанында беріледі.
Бюджеттің атқарылуы ... ... ... ... атынан
республикалық бюджетке көзделген сомалар шегінде кредиттер бере алады.
Кредиттер берудің тәртібі мен ... ... ... ... ... ... жеке ... және шет
елдерден республикалық бюджет ... ... үшін ... ... бойынша қарыз алуға құқылы.
Үкіметтің қаражатты қарыз алуы ... алу ... ... эмиссиялық
бағалы қағаздар шығару шарттары нысанында жүзеге асырылады. Қарыз шартарын
жасаудың және мемлекеттік бағалы қағаздар шығарудың ... мен ... ... ... жөніндегі уәкілетті орган облыстар мен Астана және
Алматы қалалары әкімдерінің ұсынысы ... ... ... ... ... алшақтықты жабуға төмен тұрған бюджеттерді
несиелендіру үшін тиісіт қаржы ... ... ... бюджетке
көзделген арнаулы резерв шегінде ... ... ... бюджеттік
кредиттер бере алады.
Бұрынға кезеңмен салыстырғанда шығыстардың құрылымында ... ... ... арта ... ... ... ... денсаулық сақтауды, әлеуметтік сақтандыру мен қамсыздандыруды
және басқа бағдарламаларды қамтитын әлеуметтік ... ... ... ... ... шығыстардың 60 пайызынан асып отыр. Сонымен бірге
өнімсіз мақсаттардың: басқаруға, армияға, ... ... ... борышқа қызмет көрсетуге, дипломатиялық ... ... ... ... ... ... жүргізу квоталары бойынша
жарналарға және ... ... ... өсуде. Бұл мақсаттарға жыл
сайын бюджет қаражаттарының 1/3 бөлігі жұмсалады.
Сөйтіп, жалпы ... мәні бар ... ... ... ... қамтамасыз ететін республикалық бюджет елдің
экономикалық процесін реттеуде аса ... рөл ... ... ... ... ... ... жергілікті бюджеттердің рөлін
төмен түсірмейді. Тап ... ... ... ... ... ... қажетті қаржы ресурстарымен қамтамасыз етеді,
халықтың тұрмыстық әлеуметтік ... ... ... ... ... және мәдени дәрежесіне айтарлықтай ықпал
етеді.
Рынокке өтпелі кезеңде бюджет жүйесінің барлық ... ... ... ... ... үшін ... ... құндық
арақатынастарын жақсартуға ықпал етеді, нарықтық инфрақұрылымды дамыту және
азаматтардың әлеуметтік кепілдерін қанағаттандыру үшін ұлттық ... ... ... ... ... тиіс. Бұл тек салықтардың ынталандырушы рөлін
күшейту, ... ... және ... ... ... ... ... жолымен бюджет ресурстарын
қалыптастырып, жұмсау кезінде жоғары тиімділікке қол ... ... ... ... ... ... ... барлық деңгейлердегі бюджеттер
арасындағы, сондай – ақ мемлекет пен шаруашылық ... ... ... ... қарым – қатынастарды одан әрі демократияландыру
мен жетілдіруді қажет етеді.
2002 жылдан ... ... ... ... ... және
даму бағдарламаларына бөлінуіне байланысты, мемлекеттік бюджеттің шығыс
бөлігін де ... ... ... және даму ... етіп ... ... Даму ... инвестициялық және инновациялық
қызметті қаржыландыруға жұмсалатын және ұдайы өндіріспен ... ... ... ... бюджетке қоладнылып жүрген нормалардан және
әлеуметтік қамстамасыз етудің ... ... ... ... ... қарастырылған. Ол түгелдей бюджетке шоғырланатын
халықтың ақша ... мен ... өсуі ... ... ... ... ұдайы өндірістің қажеттіліктерімен, ...... ... ... ... ... ... көзделген.
Бюджеттiң түсiмдерi мен шығыстарына әсер ететiн нормативтiк құқықтық
актiлер
Республикалық немесе жергiлiктi ... ... ... ... ... көздейтiн Қазақстан Республикасы заңдары
жобаларының ережелерi Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң оң ... ... ғана ... ... Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң
қорытындысы Республикалық бюджет комиссиясының ұсыныстары ескерiле ... ... ... бюджеттердiң шығыстарын ұлғайтуды немесе
түсiмдерiн қысқартуды ... ... ... Президентiнiң
жарлықтары және Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң қаулылары жобаларының
ережелерiн ... ... ... ... ... қарауына
жатады.
Осы баптың 1-тармағында көрсетiлген актiлер жобаларының ережелерi
Қазақстан ... ... ... бюджет комиссиясының)
қорытындысы ағымдағы жылдың бiрiншi жартысында берiлген жағдайда ... ... ... ерте енгiзiле алмайды.
Қорытынды ағымдағы жылдың екiншi ... ... ... ... ... ... ... жылдан кейiнгi қаржы жылынан ерте
енгiзiле алмайды.
Жергiлiктi бюджеттердiң ... ... ... ... ... ... ... органдар шешiмдерiнiң жобалары
әкiмдiктiң оң қорытындысы болған жағдайда ғана мәслихаттардың қарауына
енгiзiлуi ... ... ... ... ... комиссиясының
ұсыныстары ескерiле отырып жасалады.
Жергiлiктi бюджеттердiң шығыстарын ұлғайтуды немесе түсiмдерiн қысқартуды
көздейтiн жергiлiктi атқарушы ... ... ... ... ... комиссиясының мiндеттi түрде қарауына жатады.
Осы баптың 3-тармағында көрсетiлген ... ... ... ... оң қорытындысы болған жағдайда қолданысқа келесi
қаржы жылынан ерте ... ... ... 2 және 4-тармақтарында көрсетiлген ережелер ... ... ... ... ... туралы заңға өзгерiстер мен
толықтырулар енгiзу туралы заңдарға және тиiстi қаржы ... ... ... ... ... шешiмдерiне өзгерiстер мен
толықтырулар енгiзу туралы мәслихаттар шешiмдерiне, сондай-ақ оларды iске
асыру ... ... ... ... ... бюджет.
Осы Кодекспен айқындалған салықтық және басқа да түсiмдер есебiнен
қалыптастырылатын және орталық ... ... ... ... ... мекемелердiң мiндеттерi мен функцияларын қаржымен
қамтамасыз етуге және мемлекеттiк ... ... ... асыруға арналған орталықтандырылған ақша қоры республикалық бюджет
болып табылады.
Тиiстi ... ... ... ... ... Қазақстан
Республикасының заңымен бекiтiледi.
Аудан (облыстық маңызы бар қала) бюджетi.
Кодекспен айқындалған салықтық және басқа да ... ... және ... ... ... бар қаланың) жергiлiктi
мемлекеттiк органдарының, ... ... ... ... ... мен ... қаржымен қамтамасыз етуге және
тиiстi ... ... ... бар ... мемлекеттiк саясатты iске
асыруға арналған орталықтандырылған ақша қоры аудан ... ... ... ... болып табылады.
Тиiстi қаржы жылына арналған ... ... ... бар ... ... ... ... бар қала) мәслихатының шешiмiмен бекiтiледi.
Төтенше мемлекеттiк бюджет.
Төтенше мемлекеттiк бюджет республикалық және ... ... ... және Қазақстан Республикасындағы төтенше немесе
соғыс жағдайларында енгiзiледi.
Төтенше мемлекеттiк бюджеттi ... ... ... уәкiлеттi орган әзiрлейдi және ол ... ... ... тәртiппен Қазақстан Республикасы Президентiнiң
Жарлығымен бекiтiледi. [1, 15 бет ]
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... енгiзу және оның күшiн жою ... ... ... ... төтенше мемлекеттiк бюджеттi енгiзуге және оның
қолданылуын тоқтатуға негiз болып табылады.
Төтенше ... ... ... ... ... Парламентi дереу хабардар етiледi.
Төтенше мемлекеттiк бюджеттiң қолданылу уақытына тиiстi ... ... ... ... ... ... және тиiстi қаржы жылына
арналған барлық ... ... ... ... ... ... ... тұрады.
Төтенше мемлекеттiк бюджет төтенше немесе соғыс ... ... ... ... ... ... бюджеттiң қолданылуы тоқтатылғаннан бастап
республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң ... ... ... жылына
арналған республикалық бюджет туралы ... және ... ... ... барлық деңгейлердегi жергiлiктi бюджеттер туралы мәслихаттардың
шешiмдерiне сәйкес жүзеге асырылады.
Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттiк бюджет енгiзiлмейдi.
Қазақстан Республикасының бiрнеше аймақтарының ... ... ... ... ... ... жағдайдың зардабы ұлттық мүдделерге
және республиканың экономикалық қауiпсiздiгiне нақты қатер түндiруi мүмкiн
болатын ретте ғана ... ... ... енгiзуге негiз бола алады.
Бюджеттiң түсiмдерi мен шығыстары.
Кiрiстер, бюджет кредиттерiн өтеу, мемлекеттiң қаржы ... ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Шығындар, бюджет кредиттерi, қаржы активтерiн сатып алу, қарыздар
бойынша негiзгi борышты өтеу ... ... ... ... ... және басқа да мiндеттi төлемдер, ресми трансферттер, ... ... ... ... ... ... және ... активтерiн сатуға байланысты емес, осы ... және ... ... да заң актiлерiне сәйкес бюджетке eceптелуге тиiстi
ақша бюджет кiрiстерi болып табылады.
Салықтық ... - ... ... ... ... белгiленген
салықтар және бюджетке төленетiн басқа да мiндеттi төлемдер.
Салықтық емес ... - ... ... ... ... ... ... байланысты гранттарды сатудан
түсетiн түсiмдерге жатпайтындардан басқа, осы Кодексте және Қазақстан
Республикасының ... да заң ... ... ... ... ... ... сондай-ақ, ресми трансферттерден басқа,
бюджетке өтеусiз негiзде берiлетiн ақша. [21, 100 бет ]
Мынадай ақшалар негізгi ... ... ... ... болып
табылады:
1) мемлекеттiк мекемелерге бекiтiлiп берiлген ... ... ... ... ... ... ... тауарларды сатудан түсетiн ақша;
3) мемлекет меншiгiндегi жер учаскелерiн жеке ... ... ... ... немесе уақытша жер ... ... не ... заңдарында немесе халықаралық ... ... жер ... өзге ... ... ... түсетiн
ақша;
4) мемлекетке тиесiлi материалдық емес активтердi сатудан түсетiн ақша.
Ресми ... ... - ... бiр ... Қазақстан Республикасының Ұлттық қорынан бюджетке түсетiн
трансферттер түсiмдерi.
Кiрiстердiң жаңа ... ... ... ... күшiн
жою немесе оларды өзгерту осы Кодекске мiндеттi түрде өзгерiстер ... ... ... ... ... ... трансферттердi қоспағанда, кiрiстердiң нысаналы мақсаты
болмайды.
Мемлекеттiк мекемелердiң тауарларды (жұмыстарды, көрсетiлетiн
қызметтердi) өткiзуiнен ... ... ... ... ... ... өткiзуiнен түсетiн ақша тиiстi бюджетке есептелуге тиiс.
Егер Қазақстан Республикасының заң ... ... ... ... ... жатпайтын, төленетiн ақысының мiндеттi сипаты
болмайтын әрi жеке және ... ... ... ... ... ... ... қызметтердi) өткiзу құқығы көзделген
болса, мұндай тауарларды (жұмыстарды, ... ... ... ақша ... ... ... ... мүмкiн.
Мемлекеттiк мекемелердiң тауарларды (жұмыстарды, көрсетiлетiн
қызметтердi) өткiзуiнен түсетiн өздерiнiң ... ... ақша ... ... және ... Республикасының Yкiметi айқындаған тәртiппен
пайдаланылады.
Бюджет шығындары.
Қайтарылмайтын негiзде бөлiнетiн ... ... ... ... ... ... мынадай түрлерге бөлiнедi:
1) мемлекеттiк мекемелердiң қызметiн қамтамасыз ететiн ... ... ... жоқ iс-шараларды ұйымдастыру мен өткiзуге байланысты
шығындар;
3) мемлекеттiк тапсырысқа арналған ... - ... ... ... мақсатында (мемлекеттiк органдардың өздерiнiң тұтынуына арналмаған)
өндiрiлетiн ... ... ... ... мемлекеттiк
органдардың ақы төлеуi;
4) жеке тұлғаларға ақшалай төлемдер - қызметкерлерге еңбегi үшiн ақшалай
төлемдерден ... ... ... заң ... ... жеке
тұлғаларға ақшалай нысандағы төлемдермен байланысты шығындар;
5) ... ... ... - мемлекеттiк мекемелер және ... ... ... ... тұлғаларды өтеусіз және қайтарылмайтын
негiзде қаржыландыру;
6) ресми трансферттер - бюджеттiң бiр деңгейiнен екiншiсiне, сондай-ақ
Қазақстан ... ... ... трансферттер төлеу;
7) мемлекеттiң мiндеттемелерiн орындауға арналған шығындардың өзге ... ... ... ... ... немесе қызмет аясын
әлеуметтiк-экономикалық дамыту мiндеттерiн iске асырудың басқа, ... ... ... реттерде ғана Қазақстан Республикасының заң
актiлерiнде көзделген жағдайларда берiлуi ... ... ... ... ... ... орта ... фискалдық саясатпен айқындалады.
Ресми трансферттердiң жалпылама сипаты да, нысаналы ... ... ... ... сипаты бар ресми трансферттер нысаналы трансферттер
болып табылады. [23, 90 бет ]
Бюджет шығыстарының функционалдық ... ... ... ... ... ... ... бейнелейтiн функционалдық және ведомстволық белгiлер бойынша
бюджеттiк қаражаттардың жұмсалу бағыттарын айқындайтын барлық деңгейлердегi
бюджеттер ... ... ... ... ... ... ... шығыстарының функционалдық сыныптамасының топтамасы
мынадай деңгейлерден:
функционалдық топтардан;
функционалдық iшкі ... ... ... ... және iшкi ... тұрады.
Функционалдық топ - бюджет шығыстарын салалық ... ... ... ... ... iшкi топ бюджет қаражатының функционалдық топ iшiнде
жұмсалу бағытын нақтылайды.
Бюджет шығыстарының функционалдық ... ... ... ... ... топтармен ... (iшкi ... ... ... жасалатын бюджет
шығыстарының ведомстволық сыныптамасы қалыптастырылуы мүмкiн.
Мақтарал ауданының 2006 жылға арналаған аудандық ... ... (мың. ... | ... |2005 ... 12- ... |2006 ... 12- |Жоспа|Нақт|
| |аттары. | ... |р |ы |
| | | | ... | | | |) |-) |
| | ... ... |% |(+) |
| | | | | |(-) |
|1 ... ... |174462 |171844 |98,5 |-2618 |
| ... ... | | | | |
|2 ... |6108 |5956 |97,5 |-152 |
|4 ... беру |3398399 |3375456 |99,3 |-22943 |
|5 ... ... |125 |95 |76,0 |-30 |
|6 ... көмек және |239207 |239061 |99,9 |-146 |
| ... ... | | | |
|7 ... ... |152967 |132475 |86,6 |-20492 |
| ... | | | | |
|8 ... спорт, туризм |85728 |85577 |99,8 |-151 |
| ... ... ... | | | |
|8 ... және ... |18515 |18457 |99,7 |-58 |
| ... ... ... | | | | ... су, ... ... |11499 |11497 |100,0 |-2 |
| ... ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... және жануарлар | | | | |
| ... ... жер | | | | |
| ... | | | | ... ... қала |3778 |3723 |98,5 |-55 |
| ... және құрылыс | | | | |
| ... | | | | ... және | |19945 |100,0 |0 |
| ... | | | | ... |8622 |8607 |99,8 |-15 ... ... |27 |29 |100,0 |-2 ... өтеу |10000 |10000 |100,0 |0 |
| ... ... |4129382 |4081722 |98,9 |-47660 ... Денсаулық сақтауға арналған бюджет шығыстарын жоспарлау .
Халықтың денсаулығын сақтау мен бекінісі өз алды ... ... ... ... пен ... ... көп жақтық
іс- әрекеттерін көрсетеді. ... ... ... сұрақтары арнайы
заңнамалық және нормативтік ... ... Олар ... Конституциясымен кепілденген азаматтардың денсаулық пен оны
сақтау жөніндегі құқықтарын қамтамасыз етуін , халық денсаулығының ... ... ... жасау үшін билік пен басқарудың мемлекеттік
органдарының , ... ... мен ... ... ... ... ... профилактикалық бағыттылығы мемлекет пен
жұмыс берушілердің әлеуметті-экономикалық ... ... іске ... ... етіледі. Бұл жүйе азаматтар денсаулығына зиянды әсер
ететін факторлар мен ... жою және ... ... ... ала
сақтандыруға , өмірге және ... ... ... деңгейде
сүйемелдеуге бағытталады. [24, 206 бет ]
Республикалық бюджеттің ... ... ... ... ... кодексте келесі бағыттар бойынша анықталған:
– Жоғары мамандандырылған медициналық жәрдем көрсету;
– Республикалық ... ... ... және ... төтенше
жағдайларды жою маңында ... ... ... қызметін
ұйымдастыру;
– Республикалық мәндегі ... ... ... ... ... шығару;
– Психиатриялық аурулары бар және қатаң байқау талап ететін адамдарға
медициналық жәрдем көрсету;
– Сотты – медициналық және сотты- психиатриялық ... ... ... ... емдеуді ұйымдастыру;
– Айрықша қауіпті індеттерге қарсы іс- әрекет;
– Республикалық денсаулық сақтау ұйымдары үшін қан, оның ... мен ... ... Республикалық деңгей бойынша халықтың , мемлекеттік шекара ... ...... ... ... ... әскери қызметкерлер мен құқық қорғау ... ... ... ... мүшелерін , сондай- ақ әскери қызметкерлер , құқық
қорғау органдары мен басқа да категория ... ... ... ... ... сәйкес медициналық ... ... ... ... ... ... ... сақтау саласындағы іс- әрекет.
Аймақтық бюджеттер шығындарында денсаулық ... ... ... ... бойы қарастырылған:
– республикалық бюджеттен қаржыландырылатын ... ... ... ... кепілдемеленген көлемін қамтамасыз ету;
– халықтың санитарлы- эпидемиологиялық саулығын қамтамасыз ету;
– заңнамаларға сәйкестік вакциналар , иммунобиологиялық және ... ... ... ... жергілікті денсаулық сақтау ұйымдар үшін қан және оның ... мен ... ... ... қаржыландырылатын бағыттардан басқа денсаулық
сақтау аумағындағы басқа шаралар. [24, 206 бет ]
Осы мақсаттарға ... ... ... ... бойы ... ... анықталған. Мысалы, республикалық бюджет шығындар құрамына
05 “Денсаулық сақтау ” атты функционалдық топ және оның ... 01 ... ... 02 ... ... ... , 03 “Мамандандырылған
медициналық жәрдем ” , 09 “Денсаулық сақтау аумағындағы басқа да қызметтер”
атты кіші функциялар кіреді.
Мемлекеттік ... ... ... ... ретінде келесілер
табылады:
– республикалық және жергілікті бюджеттер құралдары;
– халықаралық ұйымдар құралдары(денсаулық сақтау жөніндегі халықаралық
бағдарламалар);
– нормативтер үстінде ақылы ... ... ... мен шаруашылық
іс- әрекеттің басқа түрлері арқылы алынған медициналық мекемелердің
құралдары;
– азаматтардың өздік ... ... және жеке ... , сонымен қатар басқа мемлекеттердің
ақысыз және игі қайырымдылық жарналары;
– заңнамалармен тиым салынбаған басқа да ... ... ... ... ... бір көз болып медициналық
қамсыздандыру табылады. Ол ... ... ... ... ... және халық денсаулығын сақтау жұмысындағы экономикалық
мүдделілігінің механизімін құрайды.
Денсаулық сақтау саласының әлеуметті- экономикалық маңыздылығы және ... ... ... ... едәуір үлкен көлемі шығындарды сапалы
жоспарлау мен құралдарды тиімді талап етеді.
Денсаулық сақтау мекемелердің іс- ... ... және ... ... мен оның іс- ... ... Бюджеттік жіктелуге сәйкес денсаулық сақтау мекемелерін
қаржыландыру бюджеттік бағдарламалар мен кіші ... ... ... ... ... ... 02 “Халықтың денсаулығын сақтау”
атты ішкі ... ... 006 ... санитарлы- эпидемиологиялық
саулығы” атты, 007 “Қан және оның ... ... мен ... және тағы ... ... бойынша шығындар
қаржыландырылады. [24, 175 бет ]
Денсаулық ... ... ... ... ... ел мен
аймақтардың әлеуметті- ... даму ... ... ... сақтауға арналған шығындарды жоспарлау
есептемелерінің негізін құрайтын оперативті- ... ... ... ... ... ... орындар саны;
- жыл бойы бір кереуетті пайдалану күн ... ... ... күн ... ... ... ... жылдық саны;
- дәрігерлік қатысу саны.
Оперативті- тізбекті және өндірістік көрсеткіштер негізінде және ... ... ... ... ... ... ... форма бойынша шығындарды қаржыландару жоспары
есептеледі. Уәкілетті басқару ... ... және ... қаржылық
жылға құрылған бұл қаржыландыру ... ... ... ... ... көлемі, мақсатты бағыты және тоқсан ... ... ... ... ... ... көлемінің ішінде ең үлкен
үлес салмақты емдік – ... ... ... арналған шығындар
алады. Мұндай шығындарға келесілер жатады:
- барлық ауруханалық мекемелер түрлері;
- амбулаториялы – ... ... ана мен ... ... ... диспансерлер;
- айрықша типтегі денсаулық сақтау мекемелері;
- шипажайлық ... ... ... ... ... мен ... ... экономикалық ерекшеліктері бойынша арнайы формалар
толтыру арқылы іске асырылады. Денсаулық сақтау ... ... ... емес ... ... ... ақы ... шығындар есептемелерін жасау үшін 04- 111 форма толтырылады. Мұнда
қызметтер атаулары мен категориялары бойынша ... ай ... ... ... сақтау мекемелерінде тамаққа арналған шығындарды есептеу ... ... ... ... ... ... , орташа жылдық орын
(кереует) күн саны, бір орын ... ... ... ... нормасы, шығындардың жалпы сомасы көрсетіледі.
Тұрақты (стационарлық) денсаулық ... ... дәрі ... ... ... ... үшін 02-132 форма құрастырылалды.
Бұл құжатта бөлімдер атаулары , ... ... ... саны , ... ... бір ауруды емдеу құны, бір аурудың ауруханада болған
орташа күн ... дәрі – ... ... шығындар сомасы көрсетіледі . Ал
амбулаториялы – емханалық мекемелерде дәрі – дәрмек шығындарын ... ... ... ... ... жоспарлап отырған дәрігерлік қатысу саны
, бір ... ... ... құны және ... шығындар сомасы
көрсетіледі.
Сонымен қатар , денсаулық сақтау мекемелерінде басқа да шығындар есептеу
үшін тиісті формалар ... ... 01-139 ... ... ... сатып алуға арналған шығындарды есептеу үшін толтырылады, 01-
141 – ыстық және суық су , ... мен ... ... шығындарды
есептеуге , 01-144- электроқуатты төлеуге қажетті шығындарды ... , ... ... ... ... ... қажетті шығындарды есептеуге ,
01-146- ғимараттар , құрал- жабдықтар мен басқа да ... ... , ... жұмсалатын шығындарды есептеуге қолданылады.
Республикалық бюджеттің “Денсаулық сақтау ” функционалдық топ құрамында
айрықша ішкі ... ... Осы ішкі ... ... ... жәрдем жасауға арналған шығындарды өтеу үшін
бюджеттік ... ... ... ел ... өте маңызды
бағыттар , мысалы, аурулардың жеке бір ... дәрі ... ету ... ... ... ... ... сияқты арнайы
бағдарламалар арқылы жүргізіледі.
Емдік – профилактикалық және ... да ... ... ... ұстауға бағытталған шығындар ... ... ... ... ... және ... да ... жалақыларын төлеу
шығындарын құрайды. Бұл еңбекақы жөніндегі шығындар ... мен ... ... да ... ... ... қосындысы денсаулық сақтау
мекемелер ... ... ақы ... ... бекітілген біріңғай тарифтік кесте негізінде ... ... ... ... ... Осы ... ... мемлекеттік денсаулық сақтау мекемелерінде уақытша еңбекақы жүйесі
пайдаланады, ал бұл ... ... ... ... ... тізімінің G катерория тобына жатады. Бұл қызметтер тізіміне
сәйкес ... ... ... ... ... ... ... аттестатциялау тәртібі жөніндегі әрекеттегі
ережелер негізінде өткізілетін ... мен ... ... іске ... ... ... мөлшерлемесі тиісті қызмет категориясы
мен әрекеттегі нормативтік актілермен қарастырылған қосымша ... ... ... негіздік мөлшерлеме арқылы қалыптасады. ... және ... да ... ... орташа айлық
мөлшерлемесі мен олардың саны арқылы денсаулық сақтау мекемесінің еңбекақы
қоры есептеледі.
Денсаулық сақтау мекемелерін ... ... ... ... ... , ал осы ... жұмсау бекітілген қаржыландыру жоспары
көрсеткіштеріне қатаңдық сәйкестікте іске асырылады.
3. Көлік құралдарына және коммуникацияға арналған ... ... ... және ... – ол ... және ... ... ететін, сондай-ақ халықтың ерсілі- қарсылы жүру мен ақпарат
мұқтаждықтарын қанағаттандыратын салалар. Көлік пен коммуникация
инфрақұрылым саласына жататындықтан , олар ... мен ... ... өте ... ... ... ... осы инфрақұрылымның дамуы
жеткілікті болмаған себептен экономиканың басқа салалары да тиімсіз ... ал ол ... ... экономикалық даму қарқыны төмендетуге
әкеледі.
Демек, бұл салалардың тұрмысты ... ... ... ... ... ... ... мемлекет өз жағынан қолдайды және сонымен бірге
реттейді. Мемлекеттік реттеу бағалық реттеу әдісі , ... ... ... тұтынушылар категорияларын белгілеу, жеңілдіктер тізімі мен
оларды бюджеттік қаржыландыру көздерін белгілеу арқылы іске асырады.
Мемлекеттің ... ... ... ... ... саясаты экономика
салаларын қаржыландыруға арналған шығыстар үлесін төмендетуге ... , ... пен ... стратегиялық, экономикалық және
әлеуметтік мәнін есептей ... осы ... ... ... әлі де маңызды және өте зор. Бюджет құралдары көлікті ... ... ... іске ... , ... ... жетілдіруге
және осы салалар бойынша мақсатты инвестициялық бағдарламаларды орындауға
бағытталады. [24, 206 бет ... ... ... автокөлік жолдарын дамыту жұмыстары мен темір
жол және су ... , ... ... және ... ... ... ... қарастырылады. Бюджет құралдары сондай-
ақ почталық байланысты дамыту мен жаңғыртуға , оның қаржылық ... , ... ... ... әр ... өтемақылар
төлеуге пайдаланады. Жалпы айтқанда көлік пен коммуникация аумағы ... ... ... ... мен ... мұқтаждықтарын тиісті
техникалық ... ... ... ... ... ... кодексте көлік пен коммуникацияның ұстау мен дамуын
қаржыландыруға арналған барлық шығыстары бюджеттік жіктелуге ... және ... ” атты ... топта көрсетіледі. Бюджет
құралдарын бюджеттік жүйе деңгейлері бойынша жұмсау бағыттарында
айтарлықтай ерекшеліктер бар, ал бұл арада еске сала кететін – ... ... ... республикалық бюджетке түседі. Бұл бюджет
арқылы келесі бағыттар ... ... және ... мәні бар автокөлік жолдарының
құрылысы, оларды жаңалау, жөндеу және ... су ... іс- ... ... және ... кеме ... ... ету мен кеме жолдарын ұстау;
• теңіз жолдарын навигациялық , гидрографиялық қамтамасыз ету;
• әуедегі және ... ... ... ... әлеуметті маңызы бар облысаралық қатынас бойынша жолаушы тасымалдауды
ұйымдастыру;
• магистралды темір жолдарды дамыту;
• аэроғарыштық іс- әрекет;
• радиожиілікті спектр мен ... ... ... ... ... және коммуникация” атты функционалдық топ бойынша
бюджеттік құралдар әлеуметті мәні бар ауданаралық және қалааралық
қатынастар бойы ... ... ... өтеу үшін және ... ... мәні бар ... жолдар , жаңалауы, жөндеуі мен ұстауына
пайдаланады.
Республикалық маңызы барқаланың , ... ... осы ... ... ... мәні бар автокөлік жолдар құрылысы, жаңалауы ... мен ... ... мәні бар ішкі ... бойы ... ұйымдастыруына қарастырылады. Ал аудан ... мәні бар ... ... ... , жөндеуге , ... ... ... ... ... ауыл ... және ... қоғамдық жолаушы тасымалдауды ұйымдастыруға арналған шығындар
қарастырылған . [24, 207 бет ... ... ... қаржыландыру бюджеттік жіктелуге сәйкес
республикалық және жергілікті ... ... ... іске ... көлем і мен құрылымы жыл сайын ... ... ... және ... ... ... жөніндегі тиісті маслиха
Қорытынды
Нарықтық механизмге көшуге жағдайында ... ... ең ... ... ... ... құруды,
кешенді мақсатты бюджеттік бағдарламаларды ... ... ... ... ... дамуды тездетуге және халықтың ең
аз қамтылған жіктерін, сондай-ақ ... ... бiлiм ... ... әлеуметтік қорғауға бағытталуы тиіс.
Бюджет экономикалық ... ... ... ... Өз алды бюджеттiк сала болуы адамзаттың субъективтiк
пiкiрiне байланысты емес, ең адымен ол қоғамдық өндiрiстiң ... ... ... ... ... мен ... ... қажеттiлiкке байланысты. ... ... ... ... ... түсiнiк берiлген – ол
“республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң ... ... ... ... сараптамалық ақпарат ретiнде пайдаланатын және
бекiтуге жатпайтын қосындысын құрайтын ... ... ... ... бюджет” терминi- мемлекет ... және ... ... қор мағынасында да пайдаланады.
“Бюджет” деген көптеген ұғымға сүйене ... ол ... ... деп ... ... ол өз алдында жеке бiр экономикалық категория;
• ол мемлекеттiң ақша қаражаттарының орталықтандырылған қоры;
• ол экономиканы реттеуге арналған құрал ... ... ... ол ... ... ... жоспары;
ол барлық бюджеттiк қарым-қатынасқа ... ... ... заң. ... ... жету үшiн ... құқықтық актiлердiң
ережелерiне сүйене, мемлекеттiк бюджет ... ... ... ... ... ... ... Республикасының
бюджет жүйеснiң негiздерiн логикалық тiзбектi түрде жазуын, әр ... ... ... мен ... осы ... ... атқарушы органдардың функцияларын толығынан қарастырады.
Жергілікті ќаржылыќ билік пен басќарудыњ жергілікті органдарыныњ сан
ќырлы ќызметініњ ... ... ... ... ... бюджеттерге
мањызды рол беріледі.
Бұл жұмыстың мазмұны мен құрылымы – ... ... ... мен ... ... негiзiнде және Қаржы бөлiмi негiзiнде жазылған
және олардың құрылымына толық сәйкес.
Жергiлiктi бюджеттiң және ... ... ... ... бюджетті есеп айырысу- кассалық күтуін өрістету, ... ... ... есеп ... күтуін өрістету оның
ішінде ақылы қызмет көрсетуден депозиттік сомалардан және ... ... ... ... ... ... шоттарды, бюджет жүйесіндегі
бухгалтерлік пен есеп ... және ... ... жүйесіндегі ішкі
аудитті дамыту мен жетілдіруге қатынасу, ... дұыс ... ... ... саласын тиiмдi жүргiзу, республикалық және өз құзіреті
шегінде жергілікті бюджеттердің ... ... және ... ... ... ету, ... ақпараттық жүйесінің іс-
әрекетін қамтамасыз ету.
Тиісті жергілікті бюджеттердің кірістері мен шыңғыстарының теңестілігі
үшін ... ... ... ... және ... ... ... төменгі бюджеттерді құру , бекіту және атқару
процесіне мемлекеттік ... және ... ... ... жіберілмейді . Жергілікті ... ... ... бюджеттік жіктелуге сәйкес анықталады. [24, 219 бет ... ... ... ... ... мањызды ќ±рамды бµлігі болып
табылады. Ол жергілікті бюджеттерді, арнаулы бюджеттен тыс ќорларды жєне
басќарудыњ ... ... ... шаруашылыќ ж‰ргізуші
субъектілердіњ ќаржысын ќамтиды.
Жергілікті ќаржыныњ рµлі, оныњ ... мен ... ... пен ... ... ... ж‰ктелінген функциялардыњ
сипатымен, сондай-аќ мемлекеттіњ єкімшілік аумаќтыќ ќ±рылысымен жєне ... ... ... ... Жалпы жергілікті ќаржыныњ
жай-к‰йі єрќашанда, ... ... ... ... жаѓдайына,
екіншіден, тиісті аумаќтардыњ экономикалыќ єлуетіне, ‰шіншіден, билік пен
басќарудыњ ... ... ... мен ... ... ... реттеп отыратын мемлекеттік зањдардыњ дењгейіне, ... ... ... ... ... байланысты болады.
Тақырыптың негізінде қорытынды жасайтын болсақ, ... ... ... ақша ... ... және ұдайы
өндіріспен ... ... ... ... жолымен қоғамдық өнімнің құнын бөлу және ... ... ... пен ... өндірістің басқа қатысушылары
арасында ... ... ... қатынастарды білдіреді. Бұл жұмыс
бойынша пiкiр жергiлiктi бюджеттердiң кiрiстерi мен ... ... және ... ... кеңеюiн ұсынған.
Пайдаланылған әдебиеттер.
1. Қазақстан Республиканың Бюджет Кодексі 2005ж.
2. Қаржы Қ.Қ. Iлиясов , С. Құлпыбаев ... ... ... бухгалтерлік есеп С.Т Мыржақыпова
4. Қаржылық жалпы курсы В.Д. Мельников, В.Д. Ли
5. Бухгалтерський управленческий учет В.Б. Ивашкевич.
6. ... учет в ... ... Алматы. 2003.
7. Бухалтерских учет на прозводственных предприятиях. В.Э. Каримов.
8. Управленческсий ... ... А. ... М 2005 ... ... ... ... кодексі Алматы 2003 ж.
10. Қазақстан Республикасының Салық кодексі А 2002 ж.
11. Инструкция по учету операций Н.Б РК с ... ... ... директаров от 12.06.97 №209);
12. Инструкция по учету доходов и расходов и их отражению по кодам ,
13. Бюджетной ... Н.Б. РК ... ... директаров от
14.05.97 г №170)
14. Инструкция по учету операций с ...... ... в ... ... и быстро – изномивающими предметами в подазрениях
НБ РК ... ... ... от 12.06.97 г ... Собраник задач по финансовому анализ 1997 г.
16. Ковалев В.В “Финансовый анализ” М 1998 г.
17. Абрюкина М.С., ... А.В. ... ...... предприятия учебно – практическое пособие – М; изд. “Дело
и сервиз”, 1998 ... ... Н.А. ... – 2030 ... ... ... блогосостояние всех казахстанцов Послание Президента страны
народу Казахстана.
19. Ф.Б. Диполь “Финансвый и ... ... ... 1998 ... ... ... ... тұлғалардың табыс салығының ерекшеліктері” 1996
жыл. №6 ;
21. Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы ... бар ... ...... под редакцией. Чериника;
23. Салықтар – оқулық. А.Б. Ермекбаев, Алматы 1995ж.
24. ... ... ... Н ... ... ... беру ... ” заңы 1999 жылы маусым айының 7 жұлдызы.
26. Білім беру ... ... ... жұмыскерлерінің
еңбекақы жүйесі Республика үкіметінің 2003 ж. ... ... ... және қазыналық ... емес ... ... ... ... жөніндегі” қаулысы.
-----------------------
Қон
дырма
бөлігі
(субъек
тив тік
жағы)
Негізгі қаржы жоспары
Мемлекеттік заңы
әлеуметтік – экономикалық дамуды басқару
Мемлекеттік ... ...

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 77 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мақтарал ауданының қаржылық жағдайын жоспарлау және ұйымдастыру жолдары59 бет
Бюджеттік процесс: оның кезеңдері82 бет
Қазақстан Республикасының бюджеттік жүйесін қалыптастыру мәселелері мен даму келешегі102 бет
Мақтарал ауданының сұлу табиғаты және экологиялық мәселелерін болдырмау жолдары13 бет
"ОҚО Мақтарал ауданы Тоған ЖШС жер алқабын суғару жүйесін жетілдіру."99 бет
Cu, Pb, Ni, Cr ауыр металдарының күріш алқаптарындағы топырақтардағы сандық және сапалық құбылымдары (Қызылорда облысы, Шиелі ауданының мысалында)30 бет
Ms access-ті үйренуде компьютерді пайдаланудың алғышарттары58 бет
«Ақмола облысы Шортанды ауданының жер учаскесінің кадастрлық құнын анықтау»41 бет
«корпоративтік табыс салығы және Қазақстан Республикасында компаниялар қызметіне оның әсері (ауезов ауданының салық басқармасы мысалында)»85 бет
«Федоров ауданының ауыл шаруашылығы бөлімі» мемлекеттік мекемесінің 2010-2014 жылдарға арналған стратегиялық жоспары9 бет
Мақтарал ауданының қаржылық жағдайын жоспарлау және ұйымдастыру жолдары59 бет
Бюджеттік процесс: оның кезеңдері82 бет
Қазақстан Республикасының бюджеттік жүйесін қалыптастыру мәселелері мен даму келешегі102 бет
Мақтарал ауданының сұлу табиғаты және экологиялық мәселелерін болдырмау жолдары13 бет
"ОҚО Мақтарал ауданы Тоған ЖШС жер алқабын суғару жүйесін жетілдіру."99 бет
Cu, Pb, Ni, Cr ауыр металдарының күріш алқаптарындағы топырақтардағы сандық және сапалық құбылымдары (Қызылорда облысы, Шиелі ауданының мысалында)30 бет
Ms access-ті үйренуде компьютерді пайдаланудың алғышарттары58 бет
«Ақмола облысы Шортанды ауданының жер учаскесінің кадастрлық құнын анықтау»41 бет
«корпоративтік табыс салығы және Қазақстан Республикасында компаниялар қызметіне оның әсері (ауезов ауданының салық басқармасы мысалында)»85 бет
«Федоров ауданының ауыл шаруашылығы бөлімі» мемлекеттік мекемесінің 2010-2014 жылдарға арналған стратегиялық жоспары9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь