Мүлік салығының есептеу механизмі және төлеу тәртібі


Қазақстан Республикасының білім және ғылым министрлігі
Семей қалалық Шәкәрім атындағы мемлекеттік университеті
СӨЖ
Тақырыбы: «Мүлік салығының есептеу механизмі және төлеу тәртібі»
Топ: ГУ-307
Тексерген: Акишева Д. М.
Орындаған: Жанбаева А. Н.
Семей, 2015
Жоспар
І. Кіріспе
1. 1. Мүлік салығын есептеу мен төлеу тәртібі
1. 2. Көлік құралдары салығын есептеу және төлеу тәртібі
1. 3. Жер салығын есептеу мен төлеу тәртібі .
ІІ. Қорытынды
ІІІ. Пайдаланылған әдебиеттер
Кіріспе
Мүлік салығы меншікке салынатын салықтар қатарына жатады. Меншікке салынатын салықтар нарықтық экономика жағдайында мемлекет иелігінен алу үшін және жекешелендіру процесінің дамуына қарай меншік қатынастарындағы нақтылы өзгерістермен байланысты едәуір орын алады. Меншікке салынатын салықтар негізінен жергілікті бюджеттерге есептеледі.
Салықтардың мөлшерлемелері меншіктің табыстылығы бойынша емес, сыртқы нышандар - меншіктің мөлшері бойынша белгіленетіндіктен фискалдық мақсаттан басқа салықтардың меншікті пайдалаудың тиімділігін көтермелеу мақсаты бар.
Меншікке салынатын салықтар қоғам алдындағы салықтық жауапкершілікті біркелкі етіп бөлуге мүмкіндік береді. Мұның әсіресе жер салығына, мүлікке салынатын салыққа қатысы бар.
Мүлікке салынатын салық тікелей нақты салыққа жатады, оның мөлшері мүліктің табыстылығына емес, төлеушілер мүлкінің құнына байланысты болады. Салық мүлік иелеріне оны тиімді иеленуге түрткі болады.
Кейбір елдерде мүлікке салық салу базасын анықтау оны мынадай санаттарға бөлумен байланысты:
- жылжымайтын (жер және онымен тікелей байланысты құрылыстар) ;
- дербес жылжымалы (жылжымайтын мүліктен басқа, меншіктің барлық түрлері) .
Мүліктің бұл түрі өз кезегінде материалдық және материалдық емес (мүлік құны туралы ақпараттарды құрайтын шоттар, сертификаттар) болып бөлінеді.
Жалпы мүлік салығы жергілікті бюджетке түсетін маңызды кіріс көзі болып табылады. Сондықтан жергілікті салық органдары жоғарыда аталған салық принциптеріне сүйеніп, мүлікке тән белгілер мен құнына байланысты салық салу базасы мен салық ставкасын объективті анықтайды. Салық төлеуге байланысты салық төлеушілердің негізгі міндеті болып салық салу базасын оңтайлы айқындау мен мүлікті дұрыс өлшеу табылады.
1. 1. Мүлік салығын есептеу және төлеу тәртібі
Салық төлеушілер өз бетімен салық базасына салық ставкасын қолдану арқылы
салықты есептейді.
Мысалы, коммерциялық емес ұйымға салық ставкасы - 0. 1%, бухгалтерлік есеп деректері бойынша салық базасы - 100 000 теңге құрайды. Сонда, салық сомасы: 100 000 х 0. 1% = 100 теңге болады.
Салық кезеңі барысында (күнтізбектегі жыл) салық төлеушілер
мүлік салығы бойынша ағымдағы төлемдерді
салық кезеңінің басындағы бухгалтерлік деректер бойынша анықталған салық салу объектілерінің қалдық құнына тиісті ставкаларын қолдану арқылы анықтап,
төлейді
.
Мүлік салығы бойынша салық есептілігі:
1) Мүлік салығы бойынша ағымдағы төлемдер сомаларының есебі есепті салық кезеңінің 15 ақпанынан кешіктірілмей табыс етіледі.
2 ) Егер комерциялық емес ұйымдар немесе әлеуметтік салада қызмет ететін ұйымдар салық объектілерін пайдалануға әлде жалға берген жағдайда ағымдағы төлемдер сомасының есебін объектiлердi пайдалануға немесе жалға берген айдан кейiнгi айдың 20-сынан кешiктiрмей табыс етедi.
3 )
Уәкілетті органның қылмыстық жазаларды атқару саласындағы түзеу мекемелерінің мемлекеттік кәсіпорындары пайдалануға немесе жалға берілген салық салу объектілері бойынша ағымдағы төлемдер сомасының есебін объектілерді пайдалануға немесе жалға берген айдан кейінгі айдың 20-сынан кешіктірмей табыс етеді.
Салық жеңілдіктері берілген заңды тұлғалар пайдалануға немесе жалға берілген салық салу объектілерінен орташа жылдық құнынан 1, 5 пайыз ставка бойынша мүлік салығын есептеледі және төленеді.
Салық төлеушілер салықты есептеуді салық базасына тиісті салық ставкаларын қолдану арқылы дербес жүргізеді. Бюджетке салық төлеу салық салу объектілерінің орналасқан жері бойынша жүргізіледі.
Салықтың ағымдағы төлемдерінің сомаларын салық төлеуші салық кезеңіндегі мынадай мерзімнен кешіктірмей тең үлестермен енгізеді:
- 25 ақпанда:
- 25 мамырда;
- 25 тамызда;
- 25 қарашада.
Салық кезеңi iшiнде мүлiк салығы бойынша салық мiндеттемелерi өзгерген кезде ағымдағы төлемдердiң есебi салық салу объектiлерi бойынша 1 ақпандағы, 1 мамырдағы, 1 тамыздағы және 1 қарашадағы жағдай бойынша тиiсiнше ағымдағы салық кезеңiнiң 15 ақпанынан, 15 мамырынан, 15 тамызынан және 15 қарашасынан кешiктiрмей табыс етiледi.
Салықтың ағымдағы төлемдерiнiң сомаларын салық төлеушi салық кезеңiндегi 20 ақпаннан, 20 мамырдан, 20 тамыздан және 20 қарашадан кешiктiрмей тең үлестермен енгiзедi.
Салық төлеушi салық кезеңi iшiнде декларацияны табыс ету мерзiмi басталғаннан кейiн он жұмыс күнiнен кешiктiрiлмейтiн мерзiмде
түпкiлiктi есеп айырысуды
жүргiзедi
және
мүлiк салығын
төлейдi.
Салық төлеушілер
мүлік салығы бойынша Декларацияны
есептi жылдан кейiнгi жылдың 31 наурызынан кешiктiрілмей табыс етедi.
Мүлік салығы бойынша салық есептілігі
- Ағымдағы төлемдер сомасының есебі
- Мүлік салығы бойынша декларация
- Есептік салық кезеңінің 15 ақпанынан кешіктірілмей табыс етіледі
- Есептік жылдан кейінгі жылдың 31 наурызынан кешіктірілмейді
1. 2. Көлік құралдары салығын есептеу және төлеу тәртібі
Салық төлеушілер салық сомасын салық салу объектілері мен әр көлік құралына белгіленген түзету коэффициентіне байланысты дербес
есептейді
.
Салық ставкасы көлік құралы двигателінің көлеміне байланысты болады және айлық есептік көрсеткіштермен белгіленеді. Көлік құралына салынатын салық ставкалары Салық кодексінің 347-б. 1-б. бекітілген.
Көлік құралдарына салынатын салықты азайтатын түзету коэффициенттері салық төлеудің белгiленген мерзiмi аяқталғанға дейiн пайдаланылу мерзiмi алты жылдан асқан жеңiл автокөлiк құралдары және пайдаланылу мерзiмi жетi жылдан асқан ТМД елдерiнде шығарылған жүк таситын, арнаулы автокөлiк құралдары бойынша қолданылады. Түзету коэффициенттері Салық кодексінің 347-б. 3-7-б. бекітілген.
Бюджетке салық төлеу салық салу объектiлерiнiң тiркелген жерi бойынша, ағымдағы төлемдердi енгiзу арқылы салық кезеңiнiң (күнтізбелік жылдың) 5 шiлдесiнен кешiктiрiлмей жүргiзiледi (348-б. 2-б. ) .
Салық төлеушілер салық кезеңi үшiн декларацияны табыс ету мерзiмi басталғаннан кейiнгi он жұмыс күнiнен кешiктiрiлмейтiн мерзiмде көлiк құралдары бойынша түпкілік салық төлеудi жүргiзедi (348-б. 3-б. ) .
Салық кезеңінде жаңадан алынған немесе сатылған автокөлік құралдары бойынша салықты есептеу мен төлеу тәртібі Салық кодексінің 348-б. 2, 4-б. бекітілген.
Салық төлеуші заңды тұлғалар
көлiк құралдарына салық салу бойынша декларацияны
есептi жылдан кейiнгi жылдың 31 наурызынан кешiктiрiлмейтiн мерзiмде салық салу органдарына табыс етедi.
1. 3. Жер салығын есептеу мен төлеу тәртібі .
Жер салығын есептеу әрбір жер учаскесі бойынша жеке салық базасына тиісті салық ставкасын қолдану арқылы жүргізіледі. Жер салығы салық төлеушіге жер учаскесі берілген айдан кейінгі айдан бастап есептеледі.
Заңды тұлғалар жер салығы сомаларын салық базасына тиісті салық ставкасын қолдану арқылы дербес есептейді. Заңды тұлғалар салық кезеңі ішінде жер салығы бойынша ағымдағы төлемдерді есептеуге және төлеуге міндетті. Ағымдағы төлемдерді ағымдағы жылдың 20 ақпанынан, 20 мамырынан, 20 тамызынан және 20 қарашасынан кешіктірілмейтін мерзімдерде төленуге тиіс.
Жыл ішінде жер салығын есептеу мен төлеу бойынша міндеттемелер туындаған кезде салық төлеушілер салық міндеттемелері туындаған күннен бастап 30 күн ішінде салық органдарына табыс етуге тиіс. Жеке тұлғалар төлеуге жататын жер салығын есептеуді салық органдары тиісті салық ставкалары мен салық базасын негізге ала отырып, 1 тамыздан кешіктірмей жүргізіледі.
Жер салығын төлеушілер осы салық бойынша декларацияны есеп берілетін жылдан кейінгі жылдың 31 наурызынан кешіктірмей салық салу объектілері орналасқан жерлері бойынша салық органдарына табыс етеді.
Жер кез келген мемлекеттің негізгі байлығы, ал Қазақстан Республикасы жағдайында ол ерекше орын алады. Жерді ақысыз пайдалану оның ауыл шаруашылығында, өнеркәсіп пен құрылыста тиімсіз пайдаланудың бірден бір себебі болуда.
Тек осындай жерді жаппай тиімсіз пайдалану, тасталынған және пайдаланылмай тұрған жерлер бар жағдайында ғана жерді шаруа қожалықтарына, жеке аула, бау-бақша немесе егістіктерге аламын деушілерге жердің жасанды жетіспеуі жағдайы туады, ал осы керек емес құрылыс, қора-қопсылар қала шеңберінде болғанда, ерекше құнды, құнарлы жерлерді алып жатуы мүмкін .
Осыған қоса оған төлем немесе оны меншікке беру бұл тек жалғыз бір құқықтық жүйеміздің осалдығын ғана білдірмейді. Сондықтан бұл мәселені тәжірибе жүзінде салық заңдылығы тұрғысынан қарастыру қызықты болып отыр.
Жер ауыл шаруашылығында негізгі өндіріс құралы. Онсыз азық-түлік пен шикізат ресурстарын өндіру процесі саласын жүргізу мүмкін емес. Осылайша ол қоғамның материалдық құндылықтарының негізгі көздерінің бірі ретінде көрінеді.
Жер салығының ауыл шаруашылығында негізгі мәні ретінде болуы оның тікелей өндіріс құралы ретінде пайдалануымен байланысты, басқа салаларда ол тек экономикалық белсенділік болып жатқан кеңістік ретінде ғана болады.
Қорытынды
Заңды тұлғалардың салықты есептеу тәртібі мен төлеу мерзімі. Заңды тұлғалар жер салығы салаларын салық базасына тиісті салық ставкасын қолдану арқылы дербес есептейді. Жеке тұлғалар (өз қызметінде пайдаланатын жер учаскелері бойынша жекелеген кәсіпкерлерді, жеке нотариустар мен адвокаттарды қоспағанда) төлеуге жататын жер салығын есептеуді салық органдары тиісті салық ставкалары мен салық базасын негізге ала отырып, 1 тамыздан кешіктірілмейтін мерзімде жүргізеді.
Тікелей нақты салықтардың қатарындағы мүлік салығы есептеу кезінде обьектінің жаңа ұғымы пайда болды-амортацизацияланған активтер.
Мүлік салығы мемлекеттік бюджет кірістерінің басты көздері іспеттес, сонымен қатар салықтарға қарағанда халықтың өміріне тікелей әсер ететін салықтың бір түрі саналады.
Тікелей салықтардың қатарына жататын мүлік салығына салынатын салық мемлекеттің салық жүйесінде қызмет жасайды. Осы салықтың алыну механизмі көптеген елдерде бір-біріне ұқсас болғанымен, жекелеген айырмашылықтары бар.
Мүлік салығын төлеушілердің табысынан алынатын салық базасы өскен сайын салықтың ставкасы да артады. Әрбір мемлекет өзінің салық саясатына байланысты салық ставкаларының түрлерін өз қалауынша қолдана алады.
Қазіргі кезде Қазақстан республикасында халықтың әлеуметтік жағдайын көтерудің көптеген бағдарламалары іске асуда. Мүлік салығын төлеу біздің елімізде заңды және жеке тұлғалардың мүлік құнына байланысты. Нәтижесінде біздің еліміздегі мүлік салығының ставкасы ең төмені болып табылады.
Мүлік салығында салық салу обьектілерінің тұрған жері бойынша салықтың төленетіні жаңалық емес. Бірақ таралып жатқан филиалдар тараптары бар, яғни салық салу обьектілері басқа облыстардың аумағында орналасқан заңды тұлғалар салықтың осы түрі бойынша есептеме беру тәртібіндеге өзгерістер белгіленді. Бұл ретте төлемдер обьектінің тұрған жері бойынша жүргізіледі, ал заңды тұлғаның филиалдары, өкілдіктері мен басқа құрылымдық бөлімшелері тұрған жері бойынша ағымдық төлемдердің есептерін және салық бойынша декларация тапсырады. Бірақ бұл орайда олар бас ұйымға көшірмелерді жібереді.
- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz