Меншікке қарсы қылмыстарды тергеу әдістемесі

Кіріспе

1. Меншікке қарсы қылмыстардың криминалистік сипаттамасы
1.1 Меншікке қарсы қылмыстар түсінігі және түрлері
1.2 Меншікке қарсы қылмыстардың жалпы сипаттамасы

2. Меншікке қарсы қылмыстардың жеке түрлері бойынша тергеу әдістемесі
2.1 Ұрлықты тергеу әдістемесі
2.2 Тонау мен қарақшылықты тергеу әдістемесі
2.3 Алаяқтықты тергеу әдістемесі
2.4 Қорқытып алуды тергеу әдістемесі
2.5 Сеніп тапсырылған мүлікті иемденуді және ысырап етді тергеу әдістемесі

Қолданылған әдебиеттер
Кіріспе.

Қазақстан Республикасының конституциясы бойынша Қазақстан Республикасында мемлекеттік меншікпен жеке меншік танылады және бірдей қорғалады.
Меншік міндет жүктейді, оны пайдалану сонымен қатар қоғам игілігіне де қызмет етуге тиіс. Меншік субьектілері мен объектілері меншік иелерінің өз құқықтарын түзеге отыру көлемі мен шектері, оларды қорғау кепілдіктері заңмен белгіленеді.
Кез-келген заң бұзушылық мінез-құлық қоршаған ортаға, қоғамға, белгілі бір мөлшерде қауіп әкеледі. Ал, қылмыс дегеніміз - қоғам үшін ерекше қауіпті құбылыс. Жасалған қылмыс үшін ең алдымен қылмыскердің құрбаны зардап шегеді.
Қылмыс - қоғам үшін қауіпті заң бұзылушылықтың өрескел көрінісі, ол заң тиым салған, заңмен жазаланатын әрекет немесе әрекетсіз өрескел қылықтар. Қылмыс алуан түрлі болып келеді.
Сондықтан саналы азаматтар құқық қорғау органдарына көмек көрсетіп отыруы тиіс. Егер ойлап қарасақ, мұның өзі - адал ниетті, заңды мүлтіксіз орындап жүрген адамдардың өздерін қорғауға қажетті іс.
Меншік иелерінің заңды құқықтары азаматтық құқықтық нормамен, сондай-ақ меншік құқығына қоғамға қауіпті іс-әрекет арқылы қиянат жасалғанда қылмыстық құқық нормасы арқылы да қорғалады.
Меншікке қарсы қылмыстың аса қауіпті өсу тенденциясы құқық қорғау органдарының олармен терең және нақты күресуін қажет етеді. Қылмысты болдырмау, ашу және тергеу құқық қорғау органдарының маңызды мақсаттарының бірі болып табылады.
Қылмыстық заңда бөтенің меншігіне қылмысты түрде қол сұғу үшін жауаптылық меншік қатынастарын қол сұғу тәсілдеріне байланысты дараланып, жікке- нысанға бөлінеді. Бөтен мүлікті алу ашық немесе жасырын күш қолданып немесе күш қолданбай, алдау немесе сенімге қиянат жасау тәсілдарі арқылы жүзеге асырылуы мүмкін.
Сондықтан заң шығарушы қазіргі қолданып жүрген қылмыстық заңдақылмыстардың мынадай нысандарын атап көрсеткен: ұрлық (175 бап); тонау (178 бап); қарақшылық (179 бап); алаяқтық (177 бап); сеніп тапсырылған бөтен мүлікті иеленіп алу немесе ысырап ету (176 бап);
Қылмыстардың осы көрсетілген нысандарының әрқайсысы өзінің ерекшеліктерімен оқшаулану арқылы өзіне ұқсас құрамдардан ажыратылады. Сондықтан да қылмыстардың әрбір нысанына жататын қылмыс құрамының заңдылық белгілерін дұрыс анықтау осы тұрғыдағы қылмыстарды дұрыс саралаудың негізгі кепілі болып табылады.
Біз осы диплом жұмысын орындаудан бұрын алдымызға мынандай мақсат қойдық:
1. меншікке қарсы қылмыстарды тергеу әдістемесін саралау зерттеу, сонымен қатар методикалық ңұсқалар келтіру.
Бұл мақсатқа жету үшін мынандай міндеттер анықталды:
1. меншікке қарсы қылмыстардың криминалистикалық сипаттамасына талдау жасау;
2. меншікке қарсы қылмыстың кейбір жекелеген түрлері бойынша тергеу әдістемесін зерттеу, талдау жасау, сонымен қатар теория тұрғысынан методикалық ңұсқау беру.
Осы жұмысты орындау барысында мынандай зерттеу әдістемесі қолданды:
1. Диалектикалық әдіс
2. Салыстырмалық әдіс
3. Талдау және саралау әдістері
4. Теория мен тәжірбені ұштастыру әдістемесі
Сонымен бұл дипломдық жұмыстың зерттеу пәні болып меншікке қарсы қылмыстарды тергеу әдістемесінің құрылымы табылады.
Дипломдық жұмысты орындау барысында Қазақстандық және шет елдік ғалым мамандарының еңбектері оқылды, яғни Р.С. Белкин, Е.Р. Российская, В.А. Образцова, Н.А. Селеванов, А.Ю. Аубакиров, Е.О Алауов, және тағы басқалары.
Бұл жұмыс кіріспе бөлімінен, 2 тараудан, 7 параграфтан және қорытынды бөлімдерден тұрады. Жалпы көлемі бет.
        
        МЕНШІККЕ ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАРДЫ ТЕРГЕУ ӘДІСТЕМЕСІ
Кіріспе
1. Меншікке қарсы қылмыстардың криминалистік сипаттамасы
1. Меншікке қарсы қылмыстар түсінігі және түрлері
2. Меншікке қарсы қылмыстардың жалпы ... ... ... ... жеке ... ... тергеу әдістемесі
1. Ұрлықты тергеу әдістемесі
2. Тонау мен қарақшылықты тергеу ... ... ... ... ... алуды тергеу әдістемесі
5. Сеніп тапсырылған мүлікті иемденуді және ысырап етді ... ... ... ... ... ... ... меншікпен жеке меншік танылады және бірдей
қорғалады.
Меншік ... ... оны ... ... ... ... ... де
қызмет етуге тиіс. Меншік субьектілері мен объектілері меншік иелерінің ... ... ... ... мен шектері, оларды қорғау ... ... заң ... ... ... ... ... белгілі
бір мөлшерде қауіп әкеледі. Ал, қылмыс дегеніміз - қоғам үшін ерекше
қауіпті ... ... ... үшін ең ... ... ... ... - қоғам үшін қауіпті заң бұзылушылықтың өрескел көрінісі, ол
заң тиым салған, заңмен жазаланатын ... ... ... ... ... ... ... болып келеді.
Сондықтан саналы азаматтар құқық қорғау ... ... ... тиіс. Егер ойлап қарасақ, мұның өзі - адал ниетті, заңды мүлтіксіз
орындап ... ... ... ... қажетті іс.
Меншік иелерінің заңды құқықтары азаматтық құқықтық нормамен, ... ... ... қоғамға қауіпті іс-әрекет ... ... ... ... ... ... да ... қарсы қылмыстың аса қауіпті өсу тенденциясы құқық қорғау
органдарының ... ... және ... ... қажет етеді. Қылмысты
болдырмау, ашу және тергеу құқық қорғау органдарының маңызды мақсаттарының
бірі болып табылады.
Қылмыстық ... ... ... ... ... қол сұғу үшін
жауаптылық меншік қатынастарын қол сұғу тәсілдеріне байланысты дараланып,
жікке- ... ... ... ... алу ашық ... жасырын күш
қолданып немесе күш қолданбай, алдау немесе сенімге қиянат ... ... ... асырылуы мүмкін.
Сондықтан заң шығарушы ... ... ... ... мынадай нысандарын атап көрсеткен: ұрлық (175 бап); тонау
(178 бап); қарақшылық (179 бап); алаяқтық (177 бап); ... ... ... ... алу ... ысырап ету (176 бап);
Қылмыстардың осы көрсетілген нысандарының ... ... ... ... өзіне ұқсас құрамдардан ажыратылады.
Сондықтан да қылмыстардың әрбір нысанына жататын қылмыс ... ... ... ... осы ... ... дұрыс саралаудың негізгі
кепілі болып табылады.
Біз осы диплом жұмысын орындаудан бұрын алдымызға ... ... ... қарсы қылмыстарды тергеу әдістемесін саралау зерттеу,
сонымен қатар методикалық ңұсқалар келтіру.
Бұл мақсатқа жету үшін ... ... ... ... қарсы қылмыстардың криминалистикалық сипаттамасына талдау
жасау;
2. меншікке қарсы қылмыстың кейбір жекелеген түрлері ... ... ... ... жасау, сонымен қатар теория тұрғысынан
методикалық ңұсқау беру.
Осы жұмысты ... ... ... ... ... ... ... әдіс
2. Салыстырмалық әдіс
3. Талдау және саралау ... ... мен ... ... ... бұл ... жұмыстың зерттеу пәні болып меншікке қарсы
қылмыстарды тергеу әдістемесінің құрылымы табылады.
Дипломдық жұмысты орындау ... ... және шет ... ... ... ... яғни Р.С. ... Е.Р. Российская, В.А.
Образцова, Н.А. Селеванов, А.Ю. ... Е.О ... және тағы ... ... ... ... 2 ... 7 параграфтан және қорытынды
бөлімдерден тұрады. Жалпы ... ... ... ... қылмыстардың криминалистикалық сипаттамасы
Қазақстан Республикасының Конституциясы бойынша ... ... ... жеке ... ... және ... ... субьектілері мен обьектілері, меншік (6 баптың I-тарауы)
иелерініңөз құқықтарын ... ... ... мен ... ... ... ... белгіленеді (6 бап II-тарау).
Адамның құқықтары мен бостандық жүйесінде меншікке құқықтың ... ... ... ол ... жеке бастық сәттілігін сипаттайтын
көрсеткіш. Бұл құқықтар ... ... ... ... да
олардың атқаратын міндеті көп.
Әлеуметтік құндылықтар жүйесінде меншікке құқық адамның әлеуметтік
игіліктерінің ... ең ... ... ... Сондықтан да, бұл
игілікке қол сұғушылық ... өз ... қол ... ... ... қол ... қорғау Қазақстан Республикасының
қылмыстық ... ... ... бірі ... табылады.
Меншікке қарсы қылмыс-мүліктің меншік немесе өзге ... ... ... немесе залал келтіру қауіпін тудырумен байланысты ... ... ... ... ... ... немесе абайсыздық
іс-әрекеттерді айтамыз.
Меншікке қарсы қылмыстың болып азаматтық құқық ... ... деп ... ... ... мен мүліктер танылады.
Меншікке керек қылмыстық затына адам еңбегі ... ... ... ... ... ... ... Сондай-ақ ақша, бағалы қағаздар,
айналымнан алынбаған басқс да қозғалатын немесе қозғалмайтын ... ... ... ... тектік объектісі меншіктер қатынасы,
яғни жеке немесе ұжымдық тұтынуға, не өндірістік қызметті ... ... ... ... бөлу саласындағы қоғамдық қатынастар болып
табыламы.
Меншікке қарсы қылмыстардың тектік объектісін меншік деп қарастыруға
болады. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... құқығы
дегеніміз – субъектінің өзіне тиесілі мүлікті иемденуге, пайдалануға, оған
билік жасауға құқығын заң ... ... және ... Меншік
иесінде өз мүлкін иелену, пайдалану және оған ... ... ... ... қарсы қылмыстар туралы тараудағы заң нормалары мен қорғалатын
тікелей объект ретінде ... ... ... осы ... ... құқығы дегеніміз – мүлікті іс жүзінде иелену мүмкіндігінің заң
мен қамтамасыз етілуі. Бұл ... ... ... өз ... ... ету
мүмкіндігін құрайтын мүлікке нақтылы ие болуды білдіреді. Мысалы, ... оның ... су ... өсімдіктер мен жануарлар дүниесіне
жәнә т.б ие болды, азамат жеке автомобильге, жиһазға және т.б ие ... ... ... ... ... ... құқығыбасқа адамға
берілуі мүлкін. Мысалы, коммисия, сақтау және т.б ... ... ... ... ... заң ... иелену құқығын және
т.б құқықтарды жүзеге асырады.
Пайдалану құқығы дегеніміз- ... оның ... ... ... сондай-ақ одан пайда табудың заң ... ... ... ... ... ... ... тиесілі мүлікті кәдеге жаратуы
өзінің тұтынушылық сезімін қанағаттандыру үшін одан ... ... ... адам ... ... ... шаруашылық мақсаттарына пайдаланса,
ал азық түлік өнімдерін ... үшін ... және ... ... шаруашылық мқсатта пайдалануды, сондай-ақ ұйымдар
да жүзеге асырады.
Олар мүлікті ... ... ... үшін ... ... да ... қорғалады.
Билік ету құқығы дегеніміз- мүліктің заң жүзіндегі тағдырын белгілеу
мүмкіндігінің заңмен қамтамасыз етілуі. Билік ету ... ... ... заңдық жағдайын анықтап өзгерте отырып, мүлікке ... ... ... ... ... ... (мысалы, сату,
айырбастау, сыйлау,жойып жіберу, жедел басқаруға беру және т.б). ... ... тек ... ... ... иесі өзіне тиесілі мүлікке қатысты өз қалауы бойынша кез
келген әрекеттер ... ... ... бұл мүлікті басқа адамдардың
меншігіне беріп, иелігінен шығаруға, өзі ... иесі ... қала ... ... ... ... және оған билік ету жөніндегі өз
өкілеттілігін тапсыруға, ... ... ... және оған ... да
әдістермен ауыртпалық түсіруге, оларға өзгеше түрде билік етуге құқылы.
(Қазақстан Республикасының Азаматтық Кодексінің -188 ... ... ... ... жасалған әрбір ұрлық және басқа да қылмыс ... ... ол ... қатынастарды бұзады. Қылмыстық кодекстың
ерекше бөлімінің «меншікке қарсы қылмыстар» тарауында бекітілген ... ... бұл ... ... ... тікелей
объектісі бөтенінің меншігі екендігін көрсетеді. Кейбір қылмыстарда (ұрлық,
тонау, алааяқтық, т.б). ... ... ... ... ... Заң әдебиеттерінде тікелей объектілер ретінде меншіктің ... оның ... ... жеке ... ... ... меншігі болып табылуына байланысты ... ... ... ... ... ... болмайды, себебі Қазақстан
Республикасының конститутциясы мнешіктің кез келген нысанын бірдей ... ... ... да ұрлықты бөтен мүлікті иеленуді, тағы басқандай
әрекетерді саралау үшін ұрлаған ... ... ... ... ... ... ... алғанда меншікке қарсы қылмысты заң шығарушы
қылмыстың материалдық құрамы бойынша қарастырған.
Сондықтан да, олардың, объективті жағы үш ... ... ... іс-
әрекет, зардап және іс-әрекет пен зардап арасындағы себептің- зардаптық
байланысы. Тек қарақшылық пен қорқытып алушылық қана формальды ... ... ... ... міндетті белгісі- тек қылмыстық іс-әрекет. Яғни,
бұл ... ... ... ... ың ... жатыр. Қылмыстық зардапты
әрқашанда материалдық сиппат болады, мүліктік залал туындайды.
Меншікке қарсы жасалған ... ... ... объективтік
жағының міндетті түрдегі элементті қылмыс жасаудың ... (күш ... ... ... ... ... болып табылады.
Меншікке қарсы қылмыстың субъектісі заңда белгіленген жасқа жеткен,
есі ... адам бола ... яғни ... субъектісі жалпы бір қылмыста-
мүікті иеленіп алу немесе ысырап етеге ... ... ... ... ... ... ... Кейбір қылмыстарда арнаулы субъект сараланған
құрамының нышаны ретінде ... ... ... ... ... (Қылмыстық кодекстің 177 бабы 2 бөлімінің «в» тармағы), алдау
немесе сенімге қиянат жасау ... ... ... ... ... 182 бабының 1 бөлігі), ... ... ... бұзу ... 3 ... Қылмыскердің жасына қарай жауаптылық жүктеуге
байланысты мүлікке қарсы жасалған барлық қылмыстарды екі ... ... 16 ... ... ... ... қылмыстарға сеніп тапсырылған
бөтен мүлікті иеленіп алу немесе ысырап ету (Қылмыстық кодекстің 176 бабы )
алаяқтың (Қылмыстық кодекстің 177 ... ... ... ... қиянат жасау
жолымен мүліктік залал келтіру (Қылмыстық кодекстің 182 бабы),көрнеу
қылмыстық ... ... ... ... алу ... сату ... 183 ... интелектуалдық меншік құқығын бұзу ... 184 бабы ), ... ... ... бұзу ... кодекстің 186
бабы), бөтен адамның мүлкін қасақана жою немесе бүлдіру ... 188 ... ... немесе өзге де көлік құралдарын ұрлау
мақсатынсыз заңсыз ... және ... ... болмауы (Қылмыстық
кодекстің 185 бабтың 1 бөлімі).
Аурылытатын мән-жайларсыз бөтен адамның мүлкін қасақана жою ... ... ... 187 бабынын 1 бөлігі) жатады. 14 жастан бастап
жауаптылық көзделген қылмыстарға ұрлық (Қылмыстық кодекстің 175 ... ... ... тің 178 ... ... ... кодекстің
174 бабы), қорқытып алушылық (Қылмыстық кодекстің 181 бабы), ауырлататын
мән-жайлардың автомобильді ... өзге де ... ... ... ... иелену (Қылмыстық кодекстің 185 бабының 2-4 бөліктері),
Аурылытатын мән-жайларсыз ... ... ... ... жою ... (Қылмыстық кодекстің 187 бабының 2,3 бөліктері).
Субъективтік меншіке қарсы ... ... ... ... ... тек бір қылмыс қана- бөтен мүлік абайсызда жою ... ... ... 88 ... ... абайсыз нысанында жасалуы
мүмкін.
Меншікке қарсы қылмыстар пайда табу мақсатында және ... ... ... ... табу ... ... ... жағының міндетті
белгісі- пайда табуды көздеу немесе сондай себептер.
Сонымен ... ... табу ... ... олардың
объективтік жақтарына қарай, мүлікті алу мін байланасты ұрлау деп аталатын
қылмыстрға және ұрлау мен ... емес ... ... ... мына ... ... ұрлық, иемденіп алу немесе ысырап ету,
алаяқтық, тонау, қарақшылық ерекше ... ... ... Пайда табу
мақсатындағы, бірақ ұрлаумен байланысты емес қылмыстарға мыналар жатады
алдау немесе ... ... ... ... ... ... келтіру, көрнеу,
қымыстық жолымен табылған мүлікті сатып алу немесе сату, ... ... ... автомобильді немесе өзге де көлік құралдарын ұрлау
мақсатынсыз аңсыз иемдену, жерге заттай құқықтарды бұзу. Ал ... ... жою ... ... ... ... абайсызда жою немесе бүлдіру
пайда табу ... ... ... жатады.
Меншікке қарсы қылмыстардың ішіндегі ең көп тарағаны және қоғамға
едәуір қауіптігі-ұрлау.
Қылмыстың заң, ұрлағандық үшін, оның жасалу ... ... ... ... ... ... тиісті бабтарына бөліп,
нормативтік тұрғыдан ... ... ... мына ... жатады
Ұрлауға мына қылмыстар жатады ұрлық, иемденіп алу немесе ... ... ... ... ... ... ... иесінің мүлкін пайда күнемдік
маұсатта заңсыз, қайтарымсыз алу және оны өз ... ... ... ... ... берілген анықтамадан ұрлықтың объективтік жағын сипаттайтын
мына белгілерімен бөліп алуға болады
1. мүлікті алу;
2. алудың ... ... ... ... ... пайда күнемдік мақсат.
Ұрлау арқылы мүлікті алғанда айыпты оны өз пайдасына немесе басқа
адамдардың пайдасына ... ... адам ... өз ... ... ... заң ... ол меншік иесі бола алмайды, ... ... ... жолмен алу мүмкін емес. Сондықтан да жәбірлеушінің
ұрланған затқа меншіктік ... ... ... алмайды. Ұрлауға заң
тұрғысынан анықтама бергенде ... ... ... ... емес ... ... ... адамдардың пайдасына айналдыру дегенді бәкім ... ... ... Айып қою ... ... ... не ... материалдық залал келеді. Ұрлағандағы материалдық залал тікелей
нақты залал түрінде көрініс табуға тиіс. Қазақстан ... ... ... 1996 ... 25 ... ... былай делінген «Қылмыс
объектісі болған мүліктің ... ... оны ... ... қалай
иемденгеніне байланысты, қылмыс жасалған кездегі жеке сауда нарықтық немесе
коммисиандық ... ... ... ... ... ... құнын сараптаманың қортындысы
негізінде анықталады».
Ұрлаудын ... ... ... орның толтырғанда оның мөлшері сот
шешім қабылдаған негізгі бағалврға сүиеніп анықталады. Меншік иесіне немесе
заңды иеленушіге ... ... ... ... алу, ... ... тиіс емес.
Ұрлауды сипаттайтың келесі белігі- оның заңға қайшылығы. Заңға қайшы
белгі дегеніміз шындығында да, ... мен де оған ... ... жоқ ... ... алуы.
Шындығындағы құқық дегеніміз – ол мүлікті алуға ... ... ... құқықтың болуы. Оңың заңда белгіленген тәртіпте
реттелделген реттделмегенің манызы жоқ. Бұл ... ... ол ... ... түп ... ... жасалынатың тұжырым - егер адам мүлікті алуға ... бола ... оны алу үшін ... ... ғана ... бұл ... ұрлау болмайды.
Қылмысы аяқталғаннан кейін мүліктік залалдардың орның толтыру немесе
ұрланған мүлікті қайтару ... ... ... бәрақ ол жазаны
женілдетүге негіздеме бола алады.
Айыпты мүлікті алып, оған өз ... ... ... ... ... ... ұрлау аяқталған болып салалады.
Әнгіме нақты билік жасағандықты емес, сол билікті жасау ... ... ... деп танушын айыптының затты іс жүзінде
пайдалаланғаны, одан пайда ... ... ... Оның ... ... ... Егер ... бөтен мүлікті алуға бағыттылған белгелі бір
әрекеттер жасаса, бәрақ ол мүлікке билік жасау мүмкіндігіне қолын ... онда ол ... ... ... ... ... сараланады. Қарақшылық
бұлардын қатарыда кірмейді, оның аяқталу кезені жайынлағы мәселе қылмыстың
осы құрамына қатысты қаралған.
Күзеттегі аймақта, жасалған ұрлықтын ... ... ... ... ... - сот практикасының соңғы кездерендегі позициясы дұрыс,
себебі ол күзеттегі аймақта ... ... сол ... ... ... кезден бастап аяқталған деп санау қажет, себебі ... ... ... ... ол ... бастап туады деп санайды. Мүлікті күзеттегі
аймақтан қанша қашықтыққа алып барғандықтың ... жоқ, ... ... аймақтың қоршауынан асыра лақтыруды және қылмысқа қатысуы басқа
адамның сол мезетте ұрлауың қылмыстың ... деп ... ... ... ... ... ... кезеңі мүліктің аумағына
және оның не мақсатқа арналғанына байланысты. Мысылы, егер ... ... ... және оны ... ... ... мүмкіндік
болмаса,оны сол аймақтан сыртқа алып шықпайынша Ал, тұтынылатын мүлікті
(мысалы, спирттік ... ... ... ... ... ... мүлікке деген пиғылына бойланысты болады. Егер ол ұрланған мүлікке
күзеттегі аймақтан шыққан соң билік ... ... онда ... ... тауып алу- ұрлық жасауға оқталу ретінде сараланады. Егер ол
ұрланған мүлікке сол ... ... ... ... ... – қылмыс
аяқталған деп саналады .
Егер ... ... ... ... ... ... шығаруды ойластырып оны
сол күзеттегі аймаққа жасырып қойса, сонан соң оны өз ... ... ол ... ... бас ... ... (ҚК-тің 26 бабы) қылмыстық
жауаптылықан босайды.
1 Қарағанды қаласы ... ... ... архиві 1994ж.
Ұрлау тек тікелеи ниетпен тжасалады. Айыпты мүлікті заңсыз алғандығын
ұғады, өз әрекетімен меншік иесіне залал келтіргендігін ... ала ... ... ... ... – пайдакүнемдік мақсат. Ұрлауға заң
тұрғысынан анықтама берілгенде ... ... ... ... ... ... Ол ... айыптының өз пайдасына, сондай-ақ материалдық
жағдайына айыпты мүдделі басқа ... ... ... ... ... ... тәсілдеріне байланысты Қазақстан Республикасының Қылмыстық
Кодексінде ұрлаудың алғы нысаны бекітілген ұрлық, сеніп тапсырылған ... алу, ... ... ... ысырат ету, алаяқтық, тонау,
қарақшылық. ... ... ... ... мүлікті алуды ұрлаудың жеке
нысаны ретінде танудан заң шығарушы бой тартты, оны ... үш ... ... ысырап етудің және аляқтықтың саралаушы ... ... ... осы түрінің заты ұрлау ... ... бірі ... ... ... заң ... қылмыс затанаң
шын мәнінде мазмұны бірдей екі ... кең ... ... ... ... ... ... қылмыстық әрекетін жүзеге асыра ... ... ... ... ... материалдық заттары жатады».
Екінші анықтама бойынша қылмыс затына сол қылмыстың жасалуына себеп болатын
материалдық ... ... ... ... ... заты түсінігі онша да мағыналы баяндалмаған.
Ұрлау ... ақша және ... ... ... мүмкін екендігі туралы
пікірге ешкімнің қарсылығы жоқ. ... ... ... де, сот
практикасында да осы ... ... дау ... ... бір ... ... ... беретін құжаттар, сондай-ақ көлік ... ... ... және ... ... көрсеткен қызмет үшін есеп
айыруға қажетті билеттер, талондар, абонементтер жеке басқа ... ... бола ала ма, жоқ ... ... ақшалай, заттай және ... ... ... төлемдерінің белгілері,көлікте жүру билеттері, ... ... сол ... ... заты бола ... ... «Курс
советского уголовного правоның» авторлары онымен толықтай ... ... жүру ... ... ... ... тек ... жүруге ғана құқық
беретіндіктен ұрлау заты бола алмайды деп санайды.
Л.А.Андреева мен ... ... заты ... ... ... да бағалы қағаздарға жанар-жағар май талондарын жатқызды. Лоторея
билеттерін, почта маркаларын өзге ... ... ... ... ... авторлар оның ұрлау заты бола алатындығымен келіседі.
Сонымен қатар, сот ... ... жүру ... ... көлік қызметін төлегендігін растайтын, өзін ұсынған ... ... ... ... ... ... ... сондықтан оларды
алуды ұрлау деп қарастырылады. Мәтінін толтырып, ... ... ... ... ... ... пайдалануға болатын билеттерді немесе
басқа белгілерді ұрлау сол әрекетке дайындық болып саналады, егер бұл ... ... ... ... ақша табу ... ... «өздерінде көрсетілген құнын немесе қызметтің төлегендігін
растайтын, ұйымның, оның ... ... ... ... ... қызметтерді олардың пайдалануына ... ... ... жүру ... ... өзге ... ғана ұрлау заты бола
алады» деген пікірмен келісу қажет.
Сондықтан легитимациялық құжаттар мен белгілер (аккредитивтер, ... ... ... ... қағаздары, квитанциялар және сол
сияқтылар) өздерін иеленушілердің белгілі-бір мүліктерге ғана ... ... ... заты ... Бұл ... ... иелену меншік кейпің материалдық залал шеккендігінің айғағы
емес. Бұл ретте ... ... ... ... мүмкіндік туады,
сондықтан да, мысалы: жинақ кітапшасын иеленіп ол бойынша ақша ... ... ... әрекетін алаяқтыққа дайындық деп саралау қажет.
Мүліктік емес ... ... ... ... мен өзге ... заты бола алмайды. Оларды ұрлаушы заң шығарушы басқарутәртібіне қарсы
жасалған қылмыс ... ... ... бұл ... ... ... ... тәртібі бұзылады.
Қазақстан Республикасының Жоғарғы Соты Пленумы өзінің 1996 жылғы 25
шілдедегі «Бөтен мүлікті ... ... ... ... ... ұрлау заты дегеніміз – бөтен, яғни айыптының меншігіне ... деп ... ... ... ... ... 115 ... сәйкес
мүліктік игіліктер мен құқұқтарға: заттар, ақша, соның ішінде шет ел
валютасы, ... ... ... қызмет, шығармашылық интеллектулдық
қызметтің объектіге айналған нәтижелері, ... ... ... және бұйымды даряландырудың өзге де құралдары, мүліктікқұқықтар
мен ... да ... ... ... мәніне жүгінсек, оның заты деп
ақшаларда, құнды қағаздарды, заттарды, мүліктік құқықтарды тану қажет.
Зат дегеніміз – кез ... ... ... ол газ ... сұйық,
қатты жағдайда, жанды және жансыз бүтіннің бөлігі болуы мүмкін. Қазақстан
Республикасының ... ... 127 ... ... ақша дегеніміз -
Қазақстан Республикасының ... ... өз ... ... заңды төлем құралы болып табылады.
Егер өсімдік немесе жануарлар әлеміндегі объектілерді өсіруге адам
еңбегі ... ... онда ... ... иелену ұрлық құрамын береді,
мысалы, қандай да бір шаруашылықтың меншігі ... ... ... ... су қоймасындағы балықты ұрлау, паркке отырылғызылған
шыршаны, сәнді бұталарды иелену. Ұрлау ... енді бір ... ... қасиеті. Ол дегеніміз – ұрланған зат айыпты үшін ... да ... ... ... ол ... ... тікелей де, жанама да құқығы болуға
тиіс емес. Адамның өз ... ... заты бола ... ... өз ... алу ... ... Қазақстан Республикасының күшіндегі қылмыстық
заңына сәйкес ұрлық дегеніміз – бөтен мүлікті жасырын ұрлау болып табылады.
Ұрлық объектісі - ... Бұл ... заты - ... ... ... ... ... бар (заттар, тауарлар, бұйымдар, ақша, т.б)
өндіру үшін адам еңбегі жұмсалған, сондықтан да ақшамен бағалана ... ... ... жоқ зат немесе бұйым ұрлық заты бола алмайды,
себебі оны алу меншік иесіне материалдық залал келтірмейді. ... ... үшін ... ... еңбек жұмсалмаған табиғи байлықтарды (орманды,
балықты, тағы жануарларды, т.б) заңсыз иелену меншікке қарсы ... ... олар ... ... ... тән ... – оның ... тәсілімен жасалуы. Ұрлықтың
жасырындық сипатын ... ... ... яғни оның ... ... баса ... ... қажет. Ұрлық болады деп санау
үшін айыпты жасырын ұрлық жасауға ұмтылуы, ... ... ... түрде
иеленуге оның ниеті болуы тиіс. Егер айыпты, өзінің мүлікті заңсыз иеленуін
ұғынған бөгде адамның араласуына мүмкіндік ... ... ... ... ... да ... жасырындық сипат болады.
Жасырын ұрлауды саралау үшін мүліктің алынуы тек ... ... ... оны ... де, ... адамға да білінбеуі ... Олар ... ... не сол жерда болмайды, не болған кезде де ... ... ... өз, ... ... ... белгілі болғандығын
ұғынбай, қылмысының құпиялығына өзі күмән ... ... әрі ... ол ... болып саналады. Егер айыпты, әрекетінің белгілі
болғандығын ұғынып ұрлығын доғарса, егер ол еш ... алып ... ... әрекеті не ұрлыққа оқталғандық саналады, егер ол қандай да ... алып ... ... ... ... ... ... көзінше жасалған ұрлықты жасырып жасалған деп тану үшін,
сол адамның айыптың әрекетінде қылмыстық сипат бар екендігін ұғынбағандығы
анықталуға тиіс.
Мысалы, ... өзін ... иесі ... ... ... ... ... деп
өтірік айтады; иесіз тұрған автомашинаға жайбарақат отырып жүріп кеткен
адамның әрекетіне қарап онда ... ... ... деп ... объективті жағын талдағанда әрекет пен қылмыстың нәтиженің
арасындағы ... ... ... ... және ... ... едәуір маңызды болып саналатын
мәселелердің бірі – ... ... ... ... Затты айыптының
иеленген кезеңінен ... ... ... ... саналатын
салалмайтындығы бірнеше маңызды мәселерді шешумен байланысты, олар:
қылмысты саралау, ... ... ... бас ... ... ... ұрлықты тонаудан жеке қарақты шектеу, жазалау шарасын белгілеу
мәселелері.
Ұрлықты аяқталған деп ... ... іс ... ... ... ол затқа оның өз қалауыен билік ете алатын мүмкіндігі туған ... ... ... ... ... ... жасалса, онда қылмыстың аяқталғандығы
туралы мәселе ұрланған ... ... және ... ... ... егер ... ... аумақтан шығармай –ақ
пайдаланылуға болатын мүлікті ұрлауды ... онда ... ... ... иелік орнатқан кезден бастап ұрлық аяқталған болып саналады.
Ұрлаған мүлкін сол тұрған жерінде өз пайдасына ... ... оны ... ... алып шығу ... ... ... әрекеті ұрлыққа оқталғандық ретінде сараланады.
Кінә, қылмыстың себебі мен мақсаты ұрлықтың ... ... ... ... Бұл ... ұрлық жасаушы адамның
психикасындағы ішкі процесстердің көрінісі, ол ұраушының санасы мен ... ... ... ... ... ... ... ұрлық – тікелей ниетпен жасалатын әрекет. Ол
дегеніміз – айыпты өз ... ... ... ... ... қауіпті зардаптың болатынын алдын ала біледі және соны тілейді;
ешқандай ... ... да ... мүлікті жасырып алады, өзіне заңсыз пайда
түсіру үшін мүлікиесіне материалдық залал келтіретіндігін түсінеді.
Ұрлық жасағанда ... өз ... ... ... екендігін де,
мүлікті жасырып иелетіндігін де ұғынады. Ұрлық жасаудың себебі – ... ... табу ... ұрлық та болмайды. Ол ұрлықтың ... ... бұл ... ... оның тереңдігі, оны ұғыну дәрежесі және
тұрақтылығы әр түрлі болуы мүмкін.
Мақсат – ұры ұмтылған нысан, оған ... ... ... ... қол
жеткезеді. Себебке қарағанда қылмыс жасаудағы мақсат айыптының ... ... ... ... қол жеткізген тікелей нәтижесімен сипатталады.
Мақсат пен себеп арасындағы айырмашылық еріктік ... әр ... ... ... ұрық ... адам нені ... алды деген сұраққа
жауап берсе, қылмыстың мақсаты әрекетіне бағытталған адам ұмтылған жақын
арадағы ... ... ... - ... ... заңға қайшы жолмен алу – ... ... алға ... ... ... ол ... ... элементіне
жатады. Онда бөтен мүлікті жасырын алуға, одан пайда көруге ұмтылу сипаты
бар. Ұрланған мүліктен пайда ... іс ... ... ... ... Ол қылмыстан туындайтын қажеттілікті қанағаттандыруға бағытталған.
Қылмыстық ... 175 ... 2-ші ... мынандай саралаушы
нысандар көзделген:
а) адамдар тобының алдын ала сөз ... ... ... ... тұрғын, қызметтік немесе өндірістік ірі жайға, қоймаға заңсыз
кірумен ... ... ... ... ала сөз байлануы бойынша түсінігі Қылмыстық
кодекстің 31 бабының 2-ші бөлігінде берілген. Бірлесіп қылмыс жасау ... ала ... ... тобы сондайға жатады. Қазақстан Республикасының
Жоғарғы Соты Пленумының 1996 жылғы 25 шілдедегі «Бөтен мүлікті ... ... ... ... ... 7 ... ұрлық жасау
жөнінде алдын ала келісіп, оған екі ... одан көп ... ... ... ... ... алдын ала сөз байласуы бойынша жасалған ұрлыққа
жатады делінген. Ұрлыққа қатысқа адамдар санын ... ... ... қатысушылар туралы жалпы білімге сүйену қажет. Атап ... ... ... ... осы ... ... нысаны болуға,
сондай-ақ олар бірлесіп, қасақана және келісіп әрекет жасауға тиіс. Топқа
қатысушы кемінде екі адам ... ... ... орындаса, онда ол
нысаны жағынан тек бірге атқарушылық қана болуға тиіс. Бұл жағдайда олардың
барлығын ... ... ... міндетті емес. Біреуге ұрлататын мүлікке
жол ашуы басқалары мүлікті алу немесе басқа да әрекеттер жасауы мүмкін.
Сондықтан да бір ... және бір ... ... ... ... ... ұйымдастырушылар) болса осы нышандар бойынша
ұрлықты саралауға болмайды. Қылмыс басталғанға дейін, оған дайындық ... ... ... ... ... қол ... ... алдын ала сөз
байланысқандық орын алады. Сөз байласқан кезден ұрлық басталғанға ... ... ... жоқ. Нысаны жағынан сөз байласу ... ... ... әрекеттер арқылы (тіл көрсетіп), үнсіз болуы мүмкін.
Бөтен мүлікті алуға ... ... ... ... бастап
қойған болса, онда басқа қатысушының кейін келіп қосылғандығы бұл саралаушы
нысанды құрамайды, себебі бұл ... ... ... ... үшін ... ала сөз
байласқан деп санауға болмайды. әрқайсысы өзінше бастап, кейін кездейсоқ
бірігіп, қылмысты ары қарай ... ... ... қылмыстық
әрекеттерін де осы нышан бойынша саралауға болмайды.
Қылмыстық кодекстің 175 бабына бер3лген ескертудің 3 ... ... ... көзделген қылмыстар бірнеше рет жасалған ... ... ... сондай-ақ 248, 255, 260 баптарда ... ... ... бір ... бірнеше рет жасалған болса.
Тұрғын, қызметтік немесе өндірістік үй-жайға не қоймаға заңсыз енумен
жасалған ұрлықтың қоғамға қауіптілігі сонда, ұры кедергілерді өтіп ... үшін ... бір ... ... ... ... немесе есікті
бұзады,жәбірленің өз мүлкін сақтау үшін алдын ала қарастырған шараларын
жоққа шығырады,өз мақсатына жету үшін ... ... топ ... ... түсінігіне Қылмыстық кодекстің 31
бабының 3 бөлігінде бір ... ... ... ... үшін күні ... ... тұрақты тобы жасаған қылмыс деп анықтама берілген.
«Қылмыстық топтық және ... ... ... айтқанда,олардың құрамының, ұйымдық құрылымдарынң
тұрақтылығы,мүшелерінің ынтымақтастығы,топтағы ... ... не ... ... ... ... мен ... тұрақтылығы,қылмысты жоспарлау және мұқият
дайындау,қатысушылар араласында рө бөлу,қылмысты жасыру ... ... ... ... ... ... ... ала орналастыру сияқты
нышандардан көруге болады»-делінген ҚР ... Соты ... ... ... ... топ ... онда ... қатысқан топ
ұйымдастырушының,жетекшісінің және мүшелерінің әрекетін ұйымдасқан ... ... үшін ... ... бап пен ... қылмыстық топ
құрғаны және жетекшілік еткені қарастырған Қылмыстық ... 235 ... ... ... бойынша саралау қажет.
Ірі мөлшер түсінігі заң ... ... ... 175 ... ... 2 ... қарастырған.
Осы тараудың баптарындағы ірі мөлшер немесеірі залал деп қылмыс жасалу
ісінде ҰР-ң заңында белгіленген айлық есептік көрсеткіштен бес жүз есе ... ... құны мен ... ... танылады.
«Ұрлық не қорқытып алушылық үшін бұрын сотталған адам жасаған ұрлық» -
Қылмыстық кодекстің 175 бабына берілген ескертуде оған да ресми ... ... не ... ... үшін ... ... адам деп осы
Кодекстін 175-181, 248, 255, 260 ... ... бір не ... үшін ... бар адам ... зорлықсыз қылмыстар қатарына жатады,сондықтан күш көрсетіп
қылмыскер ... ... ... ... ... (бір ... жауып
қойған)мүлкін жасырып алу,көрсетілген зорлықтың сипатына қарай тонау немесе
қарақшылық ретінде ... ... 178, 179 ... ... саралануға
тиіс.
Жәбірленуші дәрменсіз жағдайға келтіру үшін оның ... ... ... мен ... қауіпті заттарды енгізу және ... ... ... ретінде (Қылмыстық кодекстің 179 бабы) сараланады.
Әшкерелеген ұры,бастаған жасырын ұрлақтың беті ... ... ... ... ... үшін ... ... бәрі бір ұрлыққа (немесе оған оқталғандыққа) жатады. Егер ... үшін ұры өзін ... ... ... күш қолданса, оның әрекеті өзінше
жеке адамға қарсы қылмысты ... ... ... жасырып бастап,бірақ өзінің әшкереленгендігін
біліп мүлік ... ... ... ... болып табылады
(Қылмыстық кодекстің 178бабы).
Ұрлықтың бөтен мүлікті ... ... және ... етуден айырмашылығы
сол ұрлық кезінде айыпты бөтен мүлікті алуы,не оған баруға ... оны ... ... онда ол ... ... ... ... өкілеттік болмайды.
Ұрлықты алаяқтықтан ажырату қажет.1) ұрлық жасағанда қылмыс заты тек
мүлік қана болады, ал ... ... заты ... қатар мүлікке құқық
та болады. 2) ... ... ... ... онын ... жасырып
алынады. Ал алаяқтық кезінде меншік иесі немесе заңды ... ... ... ... ... ... қылмыскерге өзі береді. 3)
алаяқтық ... ... ... ... ... ... бар, ... заң танитын адам беруге тиіс. Егер алдау немесе сенімге қиянат
жасау ... ... ... ... ... ... әрекет жасау
қабілеті жоқ немесе қабілеті шектелген адамның мүлкін ... ... ... ... ... болып саналады, себебі ондай адамның
еркі заң жүзінде ескерілмейді.
4) алдаушылық тек алаяқтықта ғана емес, ұрлық ... де ... ... ... ... ... иеленеді, ал ұрлық кезінде сол
жасырып ұрланатын мүлікке беру үшін алдау тәсілі қолданылады.
Ұрлықты тонаудан ажырату ... оның ... ... ... ... ... мүлік жасырын алынса, тонауда ашықтан-ашық
алынады.
Сеніп тапсырылған бөтен ... ... алу ... ... ... кодекстің 176 бабы).
Иеленіп алу немесе ысырап ету,пайдасына ... яғни ... ... ... ... ... ... қылмыстың объектісі-меншік, басқаша ... оған ... ету ... ... ... бұл жерде ұрлау заты болып табылады. Жалпы ... ... ... бар ... ғана ... ... немесе ысырап етудің заты бола
алады. Және де, ол мүліктің айыпты ... ... ... ... ... алудың немесе ысырап етудің затына мына нышандар тән
-заттың;
- экономикалық;
-заңдық;
-айыпты адамға мүліктің сеніп тапсырылуы.
Заттық нышан ... ... ... ... ... ... да ... нәрсе.
Экономикалық нышан иеленіп алудың немесе ысырап етудің затында,қандай
да бір экономикалық құндылық бар екендігін көтсетеді. Ол ... ... ... ... ... табады.
Заңдық нышан иеленіп алудың немесе ысырап етудің заты ... ... ... ... ... қана ... көрсетеді. Өз мүлкін
ұрлау меншіктік қатынасты ... ... ол ... қастандық жасау
деп қарастырылмайды. Бұл қылмыстың объективтік жағын,бөтен мүлікті ұрлаудың
нысаны ретінде,иеленіп алу және ысырап ету құрайды.
Иеленіп алу ... ... ... отырып субъектінің өзіне
сеніп тапсырылған тауарлық материалдық ... ... ... ... ... алғанда айыптыға сеніп тапсырылған мүлік оқшауанып,оған
заңсыз өтеді,оны өз меншігіне ... ... ... ... меншігіне
беру мақсаты болады. Меншік иесіндегі мүлік алынып оқшауланған және ол ... ... ... ... бастап иеленіп алу аяқталған қылмыс ... ... ... ... ... ... ... өз пайдасына немесе басқа адамның пайдасына заңсыз және
қайтарымсыз айналдыруы.
Бұл ... ... да бір ... ... үшін ... ... мүлікті айыпкер заңсыз жұмсайды, сатады, үшінші ... ... өзі ... алу және ысырап ету аяқталған қылмыс деп саналады, егер
субъект мүлікті тек алып қана ... оны ... ... ... ... ... қылмыстың субъективтік жағы тікелей ниетпен және ... ... ... адам ... ... ... мүлікті заңсыз ұстап не
неліктен шығарып отырғанын ұғынады, өзінің заңға қайшы әрекетімен ... ... ... ... ... ала ... және бас ... сондай болғандықты тілейді.
Қылмыс субъектісі арнаулы – жасы он ... ... есі ... ... ... сеніп тапсырылған адам.
Сеніп тапсырылған бөтен мүлікті иеленіп алудың немесе ... ... үшін заң ... ... ... ... қарастырған:
1) адамдар тобының алдын ала сөз ... ... ... ... рет ... қызмет бабын пайдаланып жасалған;
4) ұйымдасқан топ жасаған;
5) ірі мөлшерде жасалған;
6) ұрлық немесе қорқытып ... үшін ... екі ... одан көп ... адам ... іс-әрекеттің қоғамға қауіптілігі сонда, оның жасаудың нәтижесінде
меншік құқығы бұзылады.
Алаяқтық объектісі меншік болып табылады. Алаяқтың заты ... ... қана ... ... қатар оған құқық, сондай-ақ мүлікке кейбір
өклеттіктер де табылады.
Алаяқтың ерекшелігі осы ... ... ...... ... ... ... келтіру орын алады.
Алдау болған адам бір нәрсені ... ... ... ... ... не пәс ...... көрініс табады. Белсенді нысандағы алдауда
адамға қандай да бір фактілер, ... ... ... ... ... ... айтылмай қалады, егер фактілер мен мән-жайлар жайында
дұрыс ... ... ... өз мүлкіне билік етуден ... ... ... құқық қатынасының шарты мен мазмұнын ... ... ... ... да пәс алдауға жатады.
Алаяқтық жасаудың тәсілі ретінде алдау өткен немесе қазіргі кездегі
фактілерді бұрмалап көрсетуде ғана ... ... ... ... ... да бұрмалауында.
Алаяқтың көп тараған түрлерінің бірі келешекте ... ... ... Мысалы: қымбат автомобиль сатып ... деп ... ... ... ақша алу ... ажатады. Алдау сөз нысанында да
немесе жәбірленушіні қатерілестіретін ... ... ... да көрініс
табады.
Мүлікті немесе мүлікке құқықты ... ... ... ... бір
тәсіліне заң сенімде қианат жасауды жатқызады, бұл жағдайда айыпты өзінің
меншік иесімен немесе мүліктің заңды ... ... ... ... ... пен жәбірленуші арасындағы сенімді қатынасты
пайдаланады. Алаяқ пен жәбірленуші арасындағы ... ... ... ... ... ғана емес, сонымен қатар сенімдік қатынасты тудырған
өзге де мән-жайлар, мысалы: жеке ... ... ... ... жағдай, т.б болады.
Алаяқтың объективтік жағының өзіне тән ерекшелігі сонда, жәбірленуші
қатерлескендіктен алаяққа ... ... ... ... өз ... ... өтуі сырттай қарағанда, тараптардың келісімі, мәміле ... ... ... ... ... заң ... ... себебі
ол жәбірленушінің еркіне қарсы жасалған, объективтік ... ... деп ... егер ... ... билік етуге немесе сол
мүлікке құқықты іске асыруға айыпты мүмкіндік алған болса.
Субъективтік жағынан ... ... ... ниет ... ... ... ... ету жолымен бөтен мүлікті заңсыз иемдениетін немесе
сол мүлікке құқықты ... ... ... ... зиян ... мүмкін
екенін немесе оның қалай да болатынын алдын ала біледі, соны тілейді. Бұл
қылмыстың субъективтік жағының міндетті нышаны – ... көру ... ... ... ... өз пайдасына немесе үшінші адамның пайдасына
айналдыруы. Алаяқтықты ұрлықтан ... жөн. ... ... алдау кейін
бөтен мүлікті жасырып алғанда соны жеңілдететін шарт қана (мысалы: ... ... ... ... жағдайға кіру үшін ... ... ... ... ... берудің негізгі себебіне айналады. Және
де, ұрлық жасағанда мүлік жәберленуден жасырын, оның еркінсіз ұрланады. Ал,
алаяқтықта мүлік қылмыскерге «еркімен» ... мен ... ... - бөтен мүлікті ашық ұрлау. Бұл қылмыстық іс-
әрекеттің қоғамға қауіптігі, ол ... ... ... қарастырылып отырған қылмыстың объектісі меншік.
Қосымша тікелей объект ... ... ... ... ... ... ... конструкциясы жағынан материалды, сондықтан да бұл іс-
әрекеттің объективтік ... ... ... ... ... ... салалдар;
в) солардың арасындағы себептік байланыс құрайды.
Тонау кезіндегі қоғамға қауіпті ... ... ... ашық ... Күш қолданып тонау – осы іс-әрекеттің сараланған құрамы болып
табылады. Бірақ алудың ашық тәсілі, сонда да ... ... үшін ... ... да бір күш жұмсалуын қарастырады.
Жәбірленуге залал келтіру фактісі мен мүлкті ашық ... ... ... адам әрекетінің арасында қажетті тікелей себептік
байланыс болуға тиіс.
Тонаудың субъективтік жағы ... ниет ... кінә мен ... ... сипатталады.
Қылмыстық Кодекстің 14 және 15 баптарына сәйкес ... ... 14 ... есі ... адам бола ... тек тонау сияқтынысанына ғана тән ... ... ... ... денсаулығы үшін қауіпті емес күш қолдану не
сондай күш қолданамын деп қорқыту ... ... ... ... үшін қауіпті емес күш қолдану
деп кішігірім жарақат, ... дене ... ... денсаулыққа
келтірген жеңіл зиянды түсіну керек.
Адамның жанына бататын, бірақ жарақат қалдырмайтын ... ... күш ... де ... ... ... ... иелену үшін жәбірленуші бостандықтан айыру немесе
бостандығын шекте, байлап тонау, ... ... ... да ... әрекеттер де денсаулыққа немесе өмірге қауіпті емес зорлықтар
қатарына жатады.
Тонауды күш ... деп тану үшін ... ... мен
денсаулығы үшін қауіпті зорлық әрекеттерінің ... ... ... ... нақты қауіпінің төнуіжеткілікті, бірақ күш қолдану да,
психикасына ... ... да ... ... ... оны ... ... тиіс.
Қарақшылық
Қарақшылық объектісі күрделі қылмыстар қатарына жатады. Онда бөтен
мүлікке ғана емес, жәбірленушінің өз ... ... ... ... адамның өмірі мен денсаулығы үшін қауіпті күш қолданылады.
Қарақшылық ... ... заты ... деп ... яғни ол өз иесінің
мұқтаждығы не тікелей (тағам, жиһаз, автомашина, ... не ... ... қағаздар, және басқа) қанағаттандыра алатын материалдық әлемдегі
заттар.
Объективтік жағынан алғанда қарақшылық ... ... ... үшін ... ... немесе, ондай зорлықта тікелей қолдану
қаупімен ұштасқан шабуыл арқылы сипатталады.
«Шабуыл» термині жәбірленушіге кенеттен, ойламаған жерден психикалық
қысым жасаумен ... ... ... ... өз мүмкіндігінше тойтарыс
беру қабілетін жоғалтады немесе үшінші адамның көмегіне жүгіне ... күш ... ... ... асты ... ... ... пен
мүлікті иемдену бір уақытта жүзеге асырылады. Күш ... ... ... емес.
Адамның дене құрылысына және физиологиялық жағдайына тіптен әсер
етпейтін немесе шамалы ғана әсер ... ... ... бұзбайтын әсері
күшті және есеңгірететін заттарды ағзаға еңгізу, ол заттардың денсаулыққа
және өмірге ... ... ... байланысты, тонау немесе
қарақшылық ретінде сараланады.
Қарақшылық кезіндегі шабуылды кең ... ... ... Ол
жәбірленушінің жеке басына кез келгеннысанда күш көрсетіп ықпал жасаумен
сипатталады, нәтижесінде оның өміріне немесе ... ... ... ағзасына әсері күшті уды, есеңгірететін заттарды оның
еріксіз және егі ... ... ... заң ... көрсетілген мақсатта
болса, онда оның қарақшылықпен шабуыл жасау деп ... ... ... ... тұрып атудан айырмашылығы жоқ.
Зорлықтың жалпы мазмұны қайсыбір адамға заңға қарсы қандай да бір күш
қодануда жатыр. ... ... ... бойынша күш қолдану адамның дене
бітіміне және ... ... ... деп ... ... ... дегеніміз – жәбірленушінің ағзасына, сыртқы және
ішкі органдарына, оның ... ... ... құралдармен, сондай-ақ
химиялық және электр құралдарымен де ... ... ... қауіпті
заңсыз әсер.
Зорлық өмірге қаіпті ме, жоқ па анықтау үшін сот істің барлық ... ... ... ... ... ... ... зорлықтың сипатын,
жәбірленушінің жанды жерінің жарақаттыған, алған жарақатына жәбіленушінің
психикалық көзқарасын, сот-медициналық ... ... ... басқаларды.
Бұл аталған мән-жайларды сот зорлықшының өмірге қауіптігін анықтау
кезінде де ескеруге тиіс.
1988 жылғы 1 шілдедегі ... ... ... ... бағалаудың Ережесіне сәйкес салған кезде тікелей өмірге қауіп
төндіретін дене жарақаты да, ... ... да өмір үшін ... ... Оған мидың, жүректің жарақат алуы, ірі қантамырларының көп қан
кетуі, тағы ... ... өмір үшін ... деп, ... қатар, өмір және
денсаулық үшін маңызды болып табылатын органдар мен орталықтардың бүлінуі
де саналады, атап ... бас ... ... және ... ... ... жеңіл болса да ішкі органдардың бүлінуі, өмірге қауіп төнетін
жағдайға әкеп соғатын ... ... ... ... ... ... эмболиясы). Жарақаттын қауіптілігін бағалағанда адамның
емделгеннен кейінгі жағдайы емес, жарақат алған кездегі ... ... ... көп жағдайда, денсаулыққа нақты қауіптілік
төнеді. Бұл ... ... ... ... ... ... ... иеленген-иеленбегендігіне қарамастан,
жәбірленушінің өмірі мен денсаулығы үшін ... ... ... ... кезеңнен бастап қылмыс аяқталған болып саналады.
Қарақшылықтың субъективтік жағы ... ... және ... сипатталады.
Қарақшылықты саралаушы ныандары ретінде заң мыналарды таниды:
а) адамдар тобының алдын ала сөз байланысуы бойынша;
б) ... ... ... ... өндірістік үй-жайға не қоймаға заңсыз кірумен;
г) қару немесе қару ретінде пайданылатын заттарды ... ... ... ... мыналар жатады:
а) ұйымдастырушылардың толық қараушылық жасауы;
б) денсаулыққа зауыр зиян келтіріп қарақшылық жасау;
в) мүлікті ірі мөлшерде ұрлау мақсатында қарақшылық жасау;
г) ... ... ... ... үшін ... екі немесе одан да көп
рет соталған адамдардың қараушылық жасауы.
Қазақстан ... 1993 ... 27 ... «Қарудың кейбір
түрлерінің айналымын мемлекеттік бақылау туралы» заңынды тірі және өзге де
нысаналарды құлатуға конструкциясы әдейі арналған ... мен ... ... ... ... анықтайтын оның негізгі бөліктері
қару деп танылады делінген. Заң қаруға оның мына түрлерін ... ... ... электр, пневматикалық қарулар.
Қарақшылық жасағанда қарудың болуы жеткіліксіз: ол қолданылуы тиіс.
Қаруды қолдану дегеніміз – қылмыскердің оны ... ... яғни ... ... мен ... ... жарақат салады, сондықтан да
мұндай заттар тек сырттай көрініс қана бермей, ... ... ... ... ... өзге ... қолдану дегеніміз – қарудың ... ... ... ... ... ... және
тағы басқа.
Қараушылық шабуылының зардабы ретінде саналатын ... ауыр ... заң ... жаңа ... Кодексте осы іс-әрекеттің саралаушы
нышаны деп қарастырған. Бұл ... ... ... ... орын алған
жағдайда ғана адамға кінә болып тағылады.
Мынандай жарақаттар салынғанда денсаулыққа ауыр зиян ... ... ... ... ... ... ... сөйлеу, есту қабілетін немесе қандай да бір органды ... ... өз ... ... ... бет әлпеттің сиқын бұзатын;
г) денсаулықтың бұзылуына, сонымен қатар ... ... ... ... бір тұрақты жоғалтуға әкеп соғатын;
д) кәсіби еңбек қабілетін толық жоғалтуға әкеп соғатын;
з) нашақорлықпен немесе уытқұмарлықпен ауруға әкеп ... ... ... ... ... ... ұрып-соғу, оның
денсаулығына жеңіл, орта ауырлықты зиян ... ... ... ... 1 ... ... ... қарақшылық кезінде денсаулыққа ауыр
зиян келтіру 179 баптың 3 бөлігі бойынша ... егер де ... ... ... ... онда ... ... Кодекстің 96
бабы 2 бөлігінің «з» тармағы мен 179 бабының 1 бөлігінің ... ... ... ... ... ... сонда, ол меншік құқығын
бұзады.
Бұл қылмыстың объектісі деп тек меншікті ғана емес, жәбірленушінің ... да ... ... ( оның ... ... қадір-қасиеті, жеке
дербестігі).
Объект құрылымына және де меншік құқығымен ғана ... ... ... құқықпен: меншікке өз үлесінен бас тарту, ... ... ... да бір ... ... ... ... қамтамассыз етілген мүліктік мүдделер де кіреді.
Қорқытып алушылық – мүліктік қылмыс, меншіктің қоғамдық қатнастарына
қол сұға отырып өз ... тек ... ... оған ... ғана ... ... ... сипаттағы әрекеттерді жатқызады. Бұл жерде мүлікке
құқық қатаң ... ... ... талап ететін тиісті құжаттармен
бекітіледі.
Күн көрсетіп қорқытушылықтың ... – оның ... ... яғни ... ... ... беру ... талабы орындалса
бірнеше уақыттан кейін күш қолданылатындығын айтады.
Сонымен қатар бұл ... ... ... та ... яғни өз ... ... сол ... күш қолданылатынын білдіреді.
Қорқытып алудың қарақшылықтан айырмашылығы сол, қорқытып алу кезінде
айыпты келешекте күш қолданамын деп қорқытады, яғни ... мен оны ... ... ... да бір ... ... Қорқытып алушылық кезінде
айыпты иелігінде немесе ... ... бар ... ғана ... ... оның
жақындарына да қатысты күш қолданамын деп қорқытады, ... ... ... ... ... ... ... брілуі, ал қарақшылықта
оның табан-асты берілуі талап етіледі.
Мүлікті жоямын немесе бүлдіремін деп қорқыту дегеніміз – ол ... ... не ... ... ... не келген зақымнан кейін оны ... ... ... ... мүлікті иеленуші немесе сол мүлік күзетіндегі адамды
масқаралайтын ... ... деп ... ...... ... ... адамдарға хабарлаймын деп қорқыту.
Жәбірленуші қорқытып, оған мүліктік талап қойылған кезден бастап
тіптеп айыпты өзі қалаған ... ... ... алмаса да, мүлікті немесе
оған құқықты иеленбесе де, қылмыс аяқталған болып табылады.
Қорқытып алушылық заты – мүлік, ... ... ... ... ал ... пен ... заты тек – ... алушылық кезіндегі зорлық күш көрсетілген деп қорқыту мен
мүлікті ... ... ... деп ... масқаралайтын
мәлеметтерді таратамын деп қорқытумен, сондай-ақ күш ... ... ... ... ... және ... сипатталады. Мүлікке ешқандай құқ болмаса да, ... ... ... ... ... жасаймын деп қорқытып сол
мүлікті талап етіп, ... ... ... - ... ... сол ... құқықты алу.
Қорқытып алудың субъектісі – жасы он төртке толмаған, есі дұрыс адам.
Қылмыстың жеке түрлерін тергеу әдестемесі – бұл ... ... ... асыру және қылмыстың жеке түрлерін болдырмау бойынша кеңес ... ... ... ... жүйесін құратын криминалистиканың
бөлімі.
Криминалистиканың әдістемесінің көздері мыналар болып табылады:
а) қылмыстың құрамының белгілерін, ... ... іс ... пәні мен ... ... ... және қылмыстық іс жүргізуші заң
шығарушы нормалар;
б) криминалистикалық ... ... ... ... жағдайының жалпы теориялық ережелері;
в) қылмысты ашу, тергеу және болдырмаудың алдыңғы қатарлы тәжірибесі;
г) қылмысты тергеуде қолданылатын басқа ... жеке ... ... психология, криминология)
Криминалистикалық әдістеменің жалпы мәселесі болып Республикалы
қылмыспен белсенді айбынды түрде күреске қатысу болып ... ... ... ... ... ... қылмыс пен қылмыстылық жағдайларды
зерттеу;
- әр қилы қылмыстың түрлерін ашу, ... және ... ... ... ... және ... ... қылмыстың жеке түрлерін ашу, тергеу және қылмысты болғызбауды
жүзеге асыру мен ... ... ... ... жке ... ... ... екі бөлімнен тұрады:
а) криминалистикалық методологияның жалпы ережелері;
б) қылмыстың нақтылы айқын түрлері мен топтарын ... ... ... ... – бұл ... ... теориялық негіздері
(жүйесі, мақсаты, қағидасы)
Жеке әдістер – қылмыстың ... ... ... ... мен
бағдарламалары жеке әдіс екі топқа бөлінеді: жай және ерекше.
Жай әдістер – ... ... ... ... ... ... ... әдістер мынандай белгілер бойынша құралады:
- қылмыстың болған орны;
- қылмыскер тұлғасының мінездемесі;
- ... ... ... ... ... ... ... қатысқан тергеушілер саны.
Қылмыстың жеке түрлерін тергеу ... жеке ... ... ... ... ... қылмыс түрінің криминалистикалық сипаттамасы;
б) көрсетілген қылмыс түрін тергеудегі анықтауға жататын жағдай;
в) көрсетілген категория ісі ... ... істі ... және
тергеудің бастапқы этабын жоспарлау негіздері;
г) типтік тергеу жағдайы пайда болу ... ... ... ... ... тәртібі; тергеу іс-шарасындағы тактика әрекетінің ... да ... ... ерекшеліктері;
д) көрсетілген дәреже істері бойынша арнаулы ... ... ... ... ... ерекшелігі;
з) көрсетілген қылмыс түрін тергеудегі тергеушінің, ... ... және ... ... ара қатынасты жан-жақты
жандандыру;
и) сәкес келетін іс ... ... ... ... ... ... ... яғни алдын алу әрекетін
ұйымдастыру.
2.1. Ұрлықты тергеу ... ... ... ... – 175 бабына сай, ұрлық
бөтен мүлікті жасырып ұрлау болып ... жеке ... ... кең ... ...... жағы – бөтен мүлікті жасырын ұрлау.
Субъект – 14 ... ... ... жағы – ... қасақаналық.
Ұрлық заты – ақша, бағалы бұйымдар, тауарлар және тағы басқа болып
табылады.
Бұл қылмыс әр түрлі жерлерде ... ... ... ... түнгі
уақытта да жасалады. Жиі кездесетіні дүкен, қойма, пәтер, үйдегі заттар
және де жеке заттарды вокзалдарда, ... ... ... ... ... ... ... ұрлау.
Тұрғын, қызметтік немесе өндірістік үй-жайға, қоймаға ұрылар төбені,
қабырғаны, еденді, есікті, терезелерді ... ... ... ... қазып
кіреді. Құлыпты бұзып ... ... ... ... ашып ... бұзу үшін ... бір ... қолданады.
Қалтадан ұрлағанда бір заттың көмегімен немесе ... ... ... ... ұрлайды. Ұрылар өз қылмысын сездірмеу үшін
үй жас балаларды, орамадағы гүлдерді пайдаланады.
Ұрлықты тергеудегі ... ... ... ... жатады:
- ұрлықтың орны бар ма;
- оны жүзеге асырудағы уақыты, орны және шарты;
- ұрлық заты (қылмыскермен ... зат), оның ... ... ... зат кімге тиесілі;
- ұрлықты істеу тәсілі;
- ұрлық субъектісі (оның кіммен істелгені);
- ұрлық қылмыстық топпен жасалды ма, ... ... ... ... ... ... ... сату орны, уақыты және тәсілі;
- кінәлілердің жауаптылығын жеңілдететін және ауырлататын мән-
жайлар;
- ұрлыққа ықпал еткен себептер мен шарттар.
Ұрлықты ... ... ... ... ... ... мемлекеттік немесе қоғамдық, не азаматтардың жеке мүлкін тұрғын
алаңнан ұрлау; олар бұзу және ... ... ... ... ... үй алаңға енусіз азаматтардың жеке мүлкін ұрлау (сумкадан,
қалтадан ... ... ... ... ... арқылы істелетін ұрлық (тұрғын үйге немесе
алаңға ену және енбеу арқылы);
г) автоматтандырылған сақтау камераларынан ұрлау;
д) ... және тағы ... ... іс ... түскен арыздар, хабарлар және жедел іздеу кезінде
алынған мәліметтер бойынша қозғалады.
Ұрлықты ... ... ... үш ... тергеу әрекеттері
айқындалады.
А) Ұсталынған, қылмыс жасаған сезікті тұлға.
Бұл тергеу жағдайында болған қылмысқа тұлғаның қатыстығын көрсететін
дәлелдемелерді ... ... ... ... ... ... сезіктікті ұстау, жеке тінту, қажет болғанда
куәгерлендіру; ... ... ... ... ... ... материалды
жауапты тұлғаларды және куәгерлерді ... ... ... ... орнын тінту.
Б) қылмыс жасалды деп сезіктелген тұлға ұсталмаған, бірақ оның ... ... ... бар.
Тергеудің негізгі бағыты болған қылмыс болған материалдық жағдайды
зерттеу, ... ... ... ... немесе құнды заттар
туралы дәлелдемелерді жинау мен бекіту және басқа ... ... ... ... Берілген жағдайда мынандай бастапқы тергеу
әрекеттері негізгі мәселе бола алады: ... ... ... ... ... ... болған жерді қарау; куәгерлерді
жауаптау; сот сараптамаларын ... ... ... ... ... ... тұлға жөнінде мәліметтердің құқық қорғау
органдарында болмауы және ... ... ... ... ... ... сәйкес бұл жағдайлар үшін жоғарыда айтылған тергеу ... ... ... тұлғаны анықтауға; ұрланғанды іздестіру; қылмыстың
болу тәсілі, оқиға болған ... ... ... ұрланған заттардың
белгілері туралы криминалистикалық тіркеуді және ... ... ... ... жүзеге асыруға арналған жедел-іздестіруші іс-
шаралар сипаты.
2.2. Тонау мен ... ... ... - бұл ... ... ашық ... яғни бөтен мүлікті ұрлау мақсатында шабуыл жасауға
ұшыраған дамның өмірі мен ... ... күш ... мен ... ... күш қолданамын деп қорқытумен ұштасқан шабуыл жасау.
Тонау
Объект – меншік, адамның жеке басы.
Объективтік жағы – бөтен мүлікті ашық ... – 14 ... ... тұлға.
Субъективтік жағы – тікелей қанаушылық.
Қарақшылық
Объект – меншік, адамның ... мен ... жағы – ... ... мен денсаулығына қауіпті күш көрсету,
күш көрсетемін деп қорқытумен ұштасқан шабуыл жасау.
Субъект – 14 ... ... ... жағы – тікелей қастандық, пайдакүнемдік.
Аса қауіпті қарақшылық ... ... ... ... банк ... ... ... инкасатрларға
қарулы шабуыл жасаумен жасалады.
Мұндай қылмысты жасау үшін ... ... ... Бөлек
мекеменің және қызметкердің жұмыс ... ... ... ... жолдарын анықтап алады. Өздерін көлік құралдарын қамтамассыз
етеді, қаруландырады.
Ұшу, теміржол билеттерін алдын ала ... ... алып ... істерін
бітіргеннен кейін қаладан қашып кету үшін және де түр ... ... ... ... тобы ... және тез қимылдайды, көздейді. Қылмыс кезінде
қауіпті жағдайларды сезгенде қару қолданады.
Пәтерлерге қарақшылық шабуыл жасау кезінде қылмыскер жалған құжаттарды
қолданады. ... ... ... ... деп, ... ... ... деп пәтерлерге алдап кіреді. Одан кейін
қатаң қимылдайды; жәбірленушілерді байлап тастайды немесе бәрін бір ... ... ... (ваннаға, бөлмеге) және қорқытады ... ... ... Егер ... ... ... көмек
сұрап айқайласа ұрып соғады, денсаулығына қауіпті зиян келтіреді.
Қарақшылық пен тонау болғанда қылмыстық іс ... ... ... ... ... ... немесе жеке арыз
бойынша қозғалады.
Қарақшылық шабуыл жасау және тонау ... ... ... анықталуға
мыналар жатады:
- қарақшылықтың немесе тонаудың болған орны, уақыты, мән-жайы;
- қылмыстың ... ... оның ... ... ... ... психикалық зорлықтың қолданылуы; қару
қолданды ма, қалай; қылмыскер ... ... ... ма ... ... ... қылмысқа дайындық болды ма, қандай, қатаң және ... ... ... қылмыскер қандай тәсілдерді қолданды?
- түрін өзгертті ме, киімін ауыстырды ма, қылмыстың іздерін
жойды ма, басқа ... ... ... ... ма?
- қарақшылық шабуыл ... ... ... ... ... дене жарақаты қалды, еңбек ету
қабілетінен айырылды ма?
- не тоналды және оның құны, ... ... мен ... ... қарақшылық немесе тонауды кім істеді, тығылған қылмыскердің
белгілері, сырт ... ... ... ... ... ... ... туралы
көрсетпелерді жинау;
- қарақшылыққа немесе тонауға неше адам қатысты, олардың
арасындағы келісімнің ... топ ... ... ... ... қылмыс істеудегі ролі, осы тұлғалармен
басқа да қылмыстар жасалды ма?
- қандай, ... ... және осы ... ... ... ма?
- тоналғанды тығушы, алушы, шағыстырушылардың, табушылардың
берген тұлғаны сипаттайтын көрсетпелері;
- қарақшылық немесе ... ... ... ... мен қарақшылық шабуылды жасау тәсілдері:
а) зорлықсыз күтпеген жерден ... ... ... ... ... ... ашық ... шабуыл жасау;
б) зорлық пен қорқытуды қолдану арқылы ашық жерлерде, ... ... және ... ... ... белгілі бір сылтаумен немесе зорлықты қолдану арқылы тұрғын
алаңдарға кіріп, азаматтарға ... ... ... ... ... банк ... ... мекемелерінде, қаржылық ұйымдарда, байланыс бөлімшелерінде және
басқа мемлекеттік немесе жеке ұйымдар мен мекемелерде болатын шабуыл;
д) ... су және ... ... ... ... ... ... такси жүргізушілеріне, олардың ақшасына ... ... ... ... жасау.
Тонау мен қарақшылықты тергеудің бастапқы кезеңінде көбінесе мынандай
тергеу түрлі жағдайларды ... ... ... ... ... жасаған сезікті тұлға қылмыс
болған жерде немесе оның ... ... ... жағдайда тергеудің әрекет жоспары мынандай: сезіктіні ұстау, оны
жеке тінту, қажет болған жағдайда куәгерлендіру, жәбірлеушілерді жауаптау,
қажет ... оның ... ... және ... ... ... ... сезіктіні жауаптау; сезіктінің тұрақты мекен ... ... ... ... сот - ... ... және ... тағайындау;
Б) қылмысты жасаған сезікті тұлға ұсталған жоқ, бірақ тергеушіде
іздестіру мен ұстауды шешетін дәлел бар.
Бұл ... ... ... ... реті ... ... куәгерлендіру және киімін ... ... ... ... ... ... сот сараптамаларын тағайындау; жедел іздестіру іс-
шараларын жүргізу.
В) қылмыс істеген ... ... ... ... ... органдарында жоқ.
Бұл жағдайда бастапқы тергеу әрекетінің басқа ... ... ... ... ... затты іздестіруге бағытталған жедел
іздестіру іс-шаралары қолданылады.
Тонаумен және қараушылықпен шабуыл жасау туралы ... ... сот ... ... ... мәселері:
- жәбірленушінің, сезіктінің денесінде қандай жарақаттар бар;
- бар залалдың ... ... ... ... түрлерімен залал келтірген;
- нақта заттарға залал тиген бе;
- зақым беру кезінде қылмыскер мен ... ... ... ... түсу ... мен ... қандай;
- зерттелуші зата қан бар ма;
- ол адамға тиісті ме;
- қан тобы қандай;
- қан нақты бір ... ... ... ... ... ... ... әдісі
Алаяқтық – бұл бөтен мүлікті ұрлау немесе бөтен мүлікке құықты алдау
немесе ... ... ... ... ... ... ... қылмыстық қол сұғудың пәні болып ақша,
өндірістік тауарлар, бағалы қағаздар, зергерлік бұйымдар және т.б табылады.
Объект - ... жағы – ... ... ... ... ... ... алу,
сенімге қиянат жасау арқылы алу.
Субъект – 16 жасқа толған тұлға.
Субъективтік жағы – ... ... ... ... іс ... ... ... Егер де алаяқтылық
қылмыскердің құрбаны өнеркәсіп немесе мекемелер болса, қылмыс іс меншік
иелерінің, ... ... ... мен және де ... органдарының
бастамасымен де іс қозғалады.
Қылмыстық істерді берілген дәрежесі ... ... ... ... ... жатады:
- алаяқтық орынға иеленді ме;
- алаяқтың орны, ... ... ... қылмысты білген, көрген
кім,
- қылмыстық ойдың болуы;
- алаяқтың пәні алаяқпен қанша мөлшердегі ақша заңсыз түрде
алынған;
- ... ... ... ... (мемлекеттік немесе
қоғамдық ұйым, коммерциялық құрылым, жеке ... ... ... ... деректер (жұмыс орны, еңбек
мінездемесі, сотталғандығы);
- алаяқтық қылмыстық топ және әр ... ... ... ... деректер;
- жәбірленушінің тұлғасы (алаяқтықпен қатынасқа түсуі туралы
деректер);
- алаяқты ... ... ... ... істеудің негізгі тәсілдері дәстүрлі және қазіргі заманға
лайықты болып ... ... ... ... ... және де ... да құрамалы ойындарда алдау;
б) жасанды асыл бұйымдарды сату;
в) ақшалық және заттық «қуыршақты» пайдалану;
г) ақша купюраларын ... ... ... және ... ... ... ... түріндегі тонау;
Қазіргі заман тәсілдеріне мыналар жтады:
а) жасанды құжаттармен банктік кредиттерді алу;
б) ... ... өз ... ... ... ... ... тұрғын үймен заңсыз мақсаттағы мәселе;
г) банкоматтардан ақша алу немесе сауда мекемелерінен тауар алу ... ... ... ... карточкаларды пайдалану;
д) ақша аударуда шетел төлқұжаттарын, визаларды, акцияларды сатуда
және бағалы қағаз туындыларын жасауда алдау.
Алаяқты тергеу, ... ... ... ... ... ... Ондай жағдайларды берілген іс дәрежесіне байланысты
қылмыскердің тұлғасы туралы деректемелердің болуы негізін жатқазап ... ... ... ... белгілі, оның алаяқтық әрекеттерінде немесе одан кейін
ұсталынуы.
Бұл жағдайда ... ... реті тән: ... жеке ... мен оны
жауаптау; тінтудегі алынған заттық дәлелдерді қарау; оқиға болған жерді
қарау; жәбірленуші мен ... ... ... белгілі, бірақ ол тығылып жүр.
Келесі тергеу әрекеті жүргізіледі: жәбірленуші мен ... ... ... ... ... ... ішкі ... бөлінуі; жедел іздестіру ... ... ... ... оның ... орны ... шаралар қолдану;
В) алаяқ белгілі, бірақ оның әрекеттері заңды мәліметтер негізінде
көрсетіліп тұр.
Мұндай жағдайда сезіктімен жүргізілген ... ... ... мен ... негізін зерттейді; алаяқтық мәліметтерді жүргізетін
құжаттарын алу; оған ... ... ... анықтау және жауаптау;
ұқсас операцияларды регламентін заңдарды оқу; мүлікті, ... және ... ... оның ... шарттарын қамауға алу;
Г) алаяқ белгісіз
Бұл жағдайда тергеуші мынаны ... ... ... ... ... ... тексеру; жедел іздестіруші іс-
шараларды жүргізу;
Алаяқтық туралы істерді тергеуде жүргізетін сот сараптаманың кешені,
ааяқтық тәсілі мен оны ... ... ... ... ... ... ... сот физикалық сараптамасы
(материалды тану); сот-бухгалтерлік сараптамасы, ... ... ... сот ... сараптамасы,
криминалистикалық сараптамасы (фактилоскопия, трисология, қолжазбатанушы)
жүргізіледі.
2.4. Қорқытып алушылықты тергеу әдісі.
Қорқытып алушылық, яғни бөтен ... ... ... ... ... бүлдірумен қорқытуң арқылы мүліктік сипаттағы басқа да іс-әрекеттер
жасауды талап ету, сол сияқты жәбірленушіні ... оның ... ... ... не ... ... оның
жақындарының мүдделеріне елеулі зиян келтіруі мүмкін, өзге де мәліметтерді
жариялау.
Қорқытып алушылықты ... ... ... топ ... ... де алуы мүмкін. Қылмыскерлер жан-жақты дайындалады,
жәбірленушінің материалдық жағдайын, байланысын, өмір сүру ... ... ... 2 ... бөлуге болады:
1) ұйымдасқан қылмыстық топтың мүшелері;
2) коммерциялық және құқық қорғау органдарының қызметкерлері.
Қорқытып ... ... де 2 ... бөлуге болады:
1) заң бұзушы азаматтар, коммерциялық іспен айналысатындар,
мемлекеттік қызметкерлер
2) параалушылар, ... ... ... ... ақша жуу, жасау
кезіндегі делдарлар, финанстық ... бір ... ... алып сол арқылы ақшы, ... ... ... ... ... ... ... етеді. Жәбірленуші
келіспесе оған тиесілі сауда үйін, машинасын жаруды, кепілге алған ... күш ... ол ... ... ... ... ескертеді.
Қылмыстық іс жәбірленушінің арызы немесе туысының, танысттарының
хабарлауы ... және ... ... ... ... ... адамның басындағы ар-ожданы, қадір-қасиеті, жеке
дербестігі.
Объективтік жағы – бөтен мүлікті немесе мүлікке құқықты беруді ... – 14 ... ... ... жағы – тікелей қасақаналық, пайдакүнемдік мақсат.
Қорқытып алушылық бойынша келесі мән-жайлар анықталуға жатады:
- қорқытып ... ... орын алды ... ... ... коммерциялық немесе азаматтардың
жеке мүліктік қатынасында қорқытып алушылық болады ма; бұл
мүліктер ... ... ... ... немесе жеке
тұлғаға тиесілі;
- қорқытып алушылық істелінген уақыты, орны және тәсілі;
- ... ... мәні ... не табылады, егер
баспалаушы белгілі бір ... ... ... ... құны ... ... ... істеген кім, егер ол бір топ адаммен
істелсе, топ ... мен ... ... ролі қандай?
- қорқытып алушының эпизоттарының қаншасы орын алды;
- ... ... ... қылмыстармен бірге жүргізілді ме,
жүргізілсе, қандай қылмыстармен;
- жәбірленуші кім;
- қорқытып алушылықты ... ... ... ... ... ... ... тергеудің бастапқы кезінде көбінесе мынандай
тергеу жағдайы қалыптасады:
А) сезікті тұлға ... ... ... ... оның ... ... ... тергеудің мынандай реті тән: сезіктіні ұстау, оны жеке
тінту қажет болған жағдайда куәгерлендіру, жәбірленушіні жауаптау.
Оқиға болған жерді қарау; ... ... ... тұрақты
мекен жайын тінту; көрген куәгерлерді жауаптау, сараптама, сот-медициналық,
криминалистикалық: трансологиялық, қолжазбатанушылық, құжаттарды техника –
криминалдық зерттеу, сот ... суық ... ... ... қылмысты жасаған сезікті тұлға ұсталған жоқ, бірақ тергеушіде оны
іздестіру мен ұстауды шешетін дәлел ... ... ... ... ... реті ... ... оқиға болған жерді қарау, куәгерлерді жауаптау, сот сараптауын
тағайындау; жедел ... ... ... ... ... ... туралы мәлімет құқық қорғау органдарында жоқ.
Бұл жағдайда тергеу әрекетінен басқа жоғарыда аталған, сезікті тұлғаны
анықтау мен ... ... ... ... бағытталған жідел іздестіру
іс-шаралары қолданады.
2.5. Бөтен мүлікті өз ... ... ... ... жіберу
барысындағы тергеу әдістемесі
Иеленіп алу немесе ысырап ету, яғни кінәлі адамға сеніп тапсырылған
бөтен мілкті ұрлау. ... ... ... ... ... ... ... мүлікті жауаптылықпен қарастырылған.
Көбінесе қылмыстық жолмен иеленудің құралына ақша қаражаттары, ... шет ел ... чек ... ... ... ... ... жатады.
Бөтен мүлікті иелену немесе жұмсау туралы істер бойынша келесі мән-
жайлар анықталады:
- ... ... ... ... ... ... иелену тәсілі;
- әр эпизодттың уақыты, орны және басқа жағдайлары;
- айыпкердің кінәлілігі;
- иеленген материалдың залал сипаты мен мөлшері;
- ... ... ... ... жауаптылықты жеңілдететін, ауырлататын мән-жайлар;
- бөтен мүлікті иеленуге себепші мән-жайлар.
Бөтен мүлікті иелену немесе жұмсау тәсілдері:
А) Банк саласында:
- ұрлау мақсатында алынған ... ... және ... ... хаттарды, кепілдік және сақтау құжаттарын қолдану арқылы
кредитке иелену;
- жасанды және бағалы қағаздар ... ... ақша ... ... ... есептелуші чектер, мемориалды ордерлер, векселдер,
депозитті сертификаттар;
- бөтен немесе жасанды пластикті кредит карточкаларын пайдалану арқылы
ақшаны жымқыру;
- ... ... ... ... және ақша ... ... ... Жекешелендіру ісінде:
- жекешелендіретін мекемелердің болашақта жеке меншікке ... ... ... ... түсіру;
- бекітілген тәртіпті бұзу арқылы жекешелендіруді жүргізу;
- жасанды немесе заңсыз жазылған жекешелендіру ... ... ... ... ... ... қорына жекешелендіретін мекеменің интеллектуалдық меншігін
немесе басқа материалды емес активтерді көтерілген баға бойынша қосу;
- ... ... «өлі ... ... жекешелендіруге
қатысуға құқық қабілеттігі жоқ тұлғаларды қосу есебімен акцианың бақылаушы
пакетіне иелену;
В) Көтерме және ... ... ... ... ... ... тауар деп қосып жазып заңсыз жолмен
есептеп ... ... ... ... ... ... ... тасымалданған тауар құжатын жою;
- тонауға алдын ала дайындалып тауарды жарамсыз деп ... ... ... ... сату ... шарты бойынша қосымша төлем ретінде
алынатын аванс қаражаттарын жұмсау;
- өндірілмеген жарнамалардың, ... ... ... және ... бөлінген ақша қаражаттарын өз иелігіне есептеп шығару.
Иеленіп алу немесе ысырып ету ... ... ... тексеру актісі
бойынша ведомствалық материалдар ..........., сезіктіні үстінен ... және ... ... ... ... алынған мәліметтер
бойынша қозғалады.
Бөтен мүлікті иелену немесе жұмсау туралы істер ... ... ... пайда болған екі жағдайды бөлуге болады:
1. Іс жедел іздестіру іс-шараларының саладарынан пайда ... ... ... тұлғалар істің қозғалғандығын
білмейді.
Бұл жағдайда мынандай бастапқы тергеу әрекеті ... ... ... ... ... ... жұмыс орындары мен тұрғын
жерлерін тінту, мүлікті қамауға алу, сезіктілерді жауаптау, ... алу мен ... алаң мен ... ... ... ... мен ... ұйымдастыру, тану органдарына жедел іздестіру
іс- шараларын өткізуді тапсыру.
2. ... ... ... ... ... ... өткізгеннен
соң істің қозғалуы.
Бұл жағдайда келесі әрекеттер сипаты: қуықпен пайда табуға ... ... ... ... алу және қарау, алаң мен
құралдарды қарау, куәгерлерді ... ... ... ... ... ... және ... беттестіру жүргізу, тану органдарына
жедел іздестіру іс- шараларын ... ... сот ... көп ... ... алу ... ... ету туралы істер бойынша ... ... ... ... сот ... ... сараптамасы, финанстық-экономикалыұ сараптама,
құжаттарды техника криминалдық сараптамасы.
Объект – меншік, мүлікті иелену, пайдалану, оған билік ету ... ... жағы – ... алу ... ... ету, яғни ... ... тапсырылған бөтен мүлікті ұрлау.
Субъект – 16 жасқа толған, ... ... ... сеніп тапсырылған тұлға.
Субъективтік жағы - тікелей қасақаналық.
Орыс тіліндегі әдебиеттер
1. Аверьянова Т.В., Белкин Р.С., ... Ю.Г., ... ... М, 2002
2. Аубакирова А.Ю., Алесковский С.Ю. Криминалистика. Алматы,2002
3. Алауов Е.О. Проблемы ... ... ... ... ... ... Р.С ... энциклопедия. М, 1997
5. Белкин Р.С Курс криминалистики М, ... ... Р.С ... ... ... М, ... ... Г.Н. Уголовно-правовые проблемы охраны имущества
граждан от корыстных посягательств. М,1991
8. Возгрин И.А. Криминалистика М, 1996
9. ... В.А., ... Ю.И. ... за ... на соцалистическую собственность. М,1986
10. Владимирова В.А., Квалификация похищений личного ... М, ... ... ... РК; ... комментарий,
практика. Алматы, 1999
12. Горбачев А.В. , Тениев Э.С. ... ... и его ... ... ... У.С. ... принципы уголовного права РК. Алматы,
2001
14. Кригер Г.А. Квалификация хищения социмущества. М,1974
15. Курс советского уголовного права. Л, ... ... И.Ф. ... ... преступления.
Алматы, 2001
17. Колесниченко А.Н. Общие положения методики расследования
отдельных видов преступлений. Харьков, ... ... В.К. ... ... за ... соц собственность. М,1983
19. Мозговых Г.А. Криминалистическая характеристика преступления.
Алматы, 2001
20. ... А.В. ... ... ... часть. М,1997
21. Образцова В.А. Криминалистика. М, 1996
22. Образцова В.А. Криминалистика. М, 1997
23. Порубов К.И. Курс криминалистики. Минск, 2002
24. Пинаев А.А. ... ... с ... М, ... ... Е.Р. ... М, 2003
26. Россинская Е.Р., Аверьяковой Т.В. ... ... ... Россинская Е.Р. Судебная экспертиза в уголовном, гражданском,
арбитражном процессе. М, 1996
28. Рогова И.И. , ... С.М. ... ... РК. ... ... ... Т.В. ... экспертиза. М,2002
30. Селиваков Н.А. Справочная книга. М, 2002
31. Тенчов Э.С. ... ... за ... или ... ... путем
мошеничества. СЮ, 1982
32. Уголовное право Казахской ССР. Алматы, ... ... А.Г., ... А.Ф. ... М, ...

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 52 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Меншікке қарсы қылмыстарды тергеу әдістемесі туралы41 бет
Істің мән-жайын жан-жақты, толық және объективті зерттеу принципі76 бет
Алдын ала тергеу барысында кылмыстык істі қысқарту40 бет
Заң психологиясы жайлы түсінік3 бет
Қылмыстық іс жүргізу жүйесіндегі сот тергеуі35 бет
Қылмыстық іс қозғау28 бет
Қылмыстық процеске қатысушылар73 бет
Меншікке қарсы қылмыстырдың жауап алу ерекшелігі71 бет
"Алдын ала тергеудің аяқталуы."70 бет
АІІБ-ның тергеу бөлімінде өткен өндірістік тәжірибе есебі4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь