Эрозияға қарсы және дефляцияға қарсы іс-шараларды талдау

Кіріспе
1.Эрозияға қысқаша анықтама
2.Жел және су эрозиялары
3.Эрозияға қарсы және дефляцияға қарсы іс.шараларды талдау
Пайдаланылған әдебиеттер
Эрозия – құнарлылықтың жауы. Мамандардың есептеулері бойынша, әрбір минут сайын жер шарында 44га жер ауылшаруашылық айналымынан шығып отырады. Эрозияның әсерінен адамзат қоғамы күн сайын 3 мыңнан аса га жерден айырылып отырады. Ал барлығы қазіргі кезде 50 млн га құнарлы жер тозып бітті. Эрозияның түрлерінің әсерінен барлық ауылшаруашылық дақылдарының өнімі шамамен 20-40% төмендейді. Эрозияның зардаптары бұнымен бітпейді. Топырақ беттеріндегі жыралар, арықтардың түзілүі топырақты өңдеу жұмыстарын қиындатып, топырақ өңдеуші және өнім жинаушы техниканың еңбек өнімділігін төмендетеді. Топырақтың эрозиясы, олай болса, биогеоценоздардағы жануарлар мен өсімдіктердің тіршілік ету ортасының бұзылуы, табиғи комплекстердегі қалыптасқан биологиялық тепе–теңдіктің бұзылуына әкеп соғады.
Жел және су эрозиялары
Топырақ өте күрделі организм сияқты үнемі өсу, даму және өзгеру үстінде болады. Онда үздіксіз түзілу және бұзылу процестері жүріп жатады. Су, жел, антропогендік факторлардың топырақ пен оның қабаттарын бұзу, беткі құнарлы қабатының сумен шайылу, желмен ұшу құбылыстары эрозия деп аталады. “Эрозия” – термині латынның “erodere” – “бұзу” деген сөзінен алынған. Эрозия дегеніміз – топырақ жабынының су, не желмен шайылуы, бұзылуы. Бұл кезде топырақтың ең құнарлы қабаты бұзылады: топырақ түзу процесінің жүру жылдамдығы шамамен 0,5-2,0 см/100жыл болғанда қалыңдығы шамамен 18 см болатын осы қабаттың табиғи жолмен түзілуіне 1400-1700 жыл қажет болған болар еді. Бұл қабаттың жойылуы кейде 20-30 жыл, тіпті кейде бір ғана қатты жауған жаңбыр, не шаңды дауыл нәтижесінде болуы мүмкін.
Эрозиялық процестердің байқалу сипатына қарай қалыпты, не геологиялық және жылдам, не антропогендік эрозия болып бөлінеді.
Қалыпты эрозия – орманды жерлер мен шөптесін өсімдіктердің топырағында болады. Ол өте жай байқалып, нәтижесінде бұзылған топырақ қабаты топырақ түзілу процестерінің нәтижесінде бір жылда қайта қалпына келе алады.
Жылдам эрозия – табиғи өсімдіктер дүниесі жойылып біткен, топырақтың табиғи ерекшеліктері ескерусіз пайдаланылған территорияларда байқалып, бұл эрозия өте тез жүреді.
Кең таралған эрозиялардың түрлері: жазықтық, сызықтық, дефляция, ирригациялық, өндірістік (техногендік), абразия, жайылымдық.
Жазықтық эрозия – тау беткейлеріндегі жоғары горизонттағы топырақтардың жаңбыр, еріген қар суларымен шайылуы.
Сызықтық эрозия – тау беткейлері топырақтарының жаңбыр, еріген қар суларының әсерінен терең жыралар мен жылғалар түзіп шайылуы.
Жел эрозиясы, не дефляция – топырақтың жоғарғы құрғақ, құнарлы қабатының бөлшектерінің желмен ұшуы.
1.КУРМАНБАЕВ С.К. Агроландшафтная система земледелие
2.Асқарова Ұ.Б ЭкологияЭКОЛОГИЯ ЖƏНЕ ҚОРШАҒАН
ОРТАНЫ ҚОРҒАУ
3. Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: Экология және табиғат қорғау
        
        Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым Министрлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы ... ... ... ... және дефляцияға қарсы іс-шараларды талдау
Орындаған:Төлетаева А.С
Тексерген:Сағандықов С.Н
Тобы: АГ-213
Семей-2015ж
Жоспар:
Кіріспе
1.Эрозияға қысқаша анықтама
2.Жел және су эрозиялары
3.Эрозияға қарсы және ... ... ... ... ... - құнарлылықтың жауы. Мамандардың есептеулері бойынша, ... ... ... жер ... 44га жер ... ... ... отырады. Эрозияның әсерінен адамзат қоғамы күн сайын 3 мыңнан аса га ... ... ... Ал ... ... ... 50 млн га құнарлы жер тозып бітті. Эрозияның түрлерінің әсерінен барлық ауылшаруашылық дақылдарының өнімі шамамен 20-40% төмендейді. Эрозияның ... ... ... ... ... ... ... түзілүі топырақты өңдеу жұмыстарын қиындатып, топырақ өңдеуші және өнім жинаушы техниканың еңбек ... ... ... ... олай ... ... жануарлар мен өсімдіктердің тіршілік ету ортасының бұзылуы, табиғи комплекстердегі қалыптасқан биологиялық тепе - ... ... әкеп ... және су ... өте ... ... ... үнемі өсу, даму және өзгеру үстінде болады. Онда ... ... және ... процестері жүріп жатады. Су, жел, антропогендік факторлардың топырақ пен оның қабаттарын бұзу, беткі құнарлы қабатының сумен шайылу, желмен ұшу ... ... деп ... ... - ... ... ... - "бұзу" деген сөзінен алынған. Эрозия дегеніміз - ... ... су, не ... ... бұзылуы. Бұл кезде топырақтың ең құнарлы қабаты ... ... түзу ... жүру ... ... 0,5-2,0 ... болғанда қалыңдығы шамамен 18 см болатын осы қабаттың табиғи жолмен түзілуіне ... жыл ... ... ... еді. Бұл ... ... кейде 20-30 жыл, тіпті кейде бір ғана қатты жауған жаңбыр, не шаңды ... ... ... ... ... ... ... қарай қалыпты, не геологиялық және жылдам, не ... ... ... бөлінеді.
Қалыпты эрозия - орманды жерлер мен шөптесін өсімдіктердің топырағында болады. Ол өте жай ... ... ... ... ... ... түзілу процестерінің нәтижесінде бір жылда қайта қалпына келе алады.
Жылдам эрозия - ... ... ... ... ... топырақтың табиғи ерекшеліктері ескерусіз пайдаланылған территорияларда байқалып, бұл эрозия өте тез жүреді.
Кең ... ... ... ... сызықтық, дефляция, ирригациялық, өндірістік (техногендік), абразия, жайылымдық.
Жазықтық эрозия - тау беткейлеріндегі жоғары горизонттағы ... ... ... қар ... ... ... - тау беткейлері топырақтарының жаңбыр, еріген қар суларының әсерінен терең жыралар мен жылғалар түзіп ... ... не ... - ... ... ... ... қабатының бөлшектерінің желмен ұшуы.
Ирригациялық эрозия - суармалы егін шаруашылығымен айналысатын ... ... ... көп ... су ... ... ... болады. Бұл су топыраққа сіңіп үлгермейді де, топырақ бетімен ағады. Су жіберілетін егістік жер азғана болса да тегіс ... ... ... ... ... ... ... жуылып, ағып кетеді. Ирригациялық эрозия кезінде бір уақытта эрозия да, топырақтың сортаңдауы да жүреді.
Өндірістік эрозия - пайдалы ... ... ... ... ашық ... өндіруде, тұрғын үй, өндіріс орындарының құрылысын, жолдар, газ және мұнай құбырларын салу кезінде байқалады.
Абразия кезінде (өзендер, басқа да су ... ... ... ... және мал ... жерлердің ауданы кемиді.
Шамадан тыс мал жаю кезінде жайылымдық эрозия байқалады.
Механикалық ... - ... ... ауыр ... ... ... ... келу қабілетін ескермей пайдаланған жағдайларда қалыптасады. Бұл кезде топырақтың ... ... ... қасиеттері нашарлап, топырақ түзілу процесінің негізгі агенті - ... ... ... ... АҚШ - да ... ... мен ... жыл сайын 1млрд доллар шығын әкеледі.
Егіс далалары, әсіресе, жылына екі рет өнім жинайтын аудандарда ауыр ... ... ... тығыздалып, ауылшаруашылық дақылдарының өнімі төмендейді. Бұл зардаптарды болдырмаудың ... жолы - ... ... ... топырақ өңдеуші және басқа да машиналардың өнімділігін олардың алатын ауқымын ұлғайту арқылы арттыру.
Топырақты эрозиядан қорғау.
Топырақтың эрозиясымен күресу - егін ... ең ... ... ... ... ... шараларының ең негізгілерінің бірі - шаруашылық ұйымдастыру жұмыстары. Бұл - территорияны дұрыс ұйымдастыру. Шаруашылықтарда ... су және жел ... ... ... ... ... - ... жоспарлар жасалынып, топырақтарға сәйкес эрозияға қарсы іс - шараларын жүргізеді.
Агротехникалық шаралардан беткейлерде жерді көлденеңдеп жырту, ал өте биік беткейлерде су ... ... ... керек.Жауын - шашын суларын жинау үшін жырту қабатын тереңдету арқылы да қол жеткізуге болады.
Агротехникалық шараларға сол сияқты топырақты ... ... тек қана ... ... ... ... ... төзімді қабаттарды жасау да жатады. Дефляциға ұшыраған топырақтарда көп жылдық шөптерді өсіру арқылы ауыспалы егісті ... өте ... ... ... ... ... ... ішінде орман - мелиорация жұмыстарын жүргізу де үлкен роль ... ... ... пен ... ... ... сақтауда ормандар егудің өте қолайлы екендігін көрнекті ғалымдар А.Т. Болотов, В.В. Докучаев, Н.М.Сибирцев, т.с.с. үнемі атап көрсеткен.
Эрозиямен ... ... ... ... ... жабынын жоюға әкелетін табиғи экожүйелерге тигізетінәсерді шектеу.Бұл әсіресе орманды пайдалануға қатысты.
2.Жайылымдарда эрозиялық процестер көбінесе шектен тыс мал жаюмен байланысты. Үлкен ... ... ... ... ... ... әсіресе топырағы жеңіл жерлерде су және жел эрозиясы болуы мүмкін. Таулы аудандарда шөптесін өсімдіктердің болмашы зақымдануының өзінде (мысалы, ... аяқ жол) су ... ... болу ... орын ... Мұндай қолайсыз құбылыстарды болдырмаудың негізгі жолы - мал жаю ережелерін сақтау мен рекреациялық ... ... ... ... ... және ... ... іс-шараларды талдау
Шығыс Қазақстандағы эрозиялық процесстердің ішінен желді және сулы эрозия қатты байқалынады.Жер бедерінін ... мен жер ... ... ... ... ... аумағының бірден үш бөлігі эрозия жағынан қауіпті болып табылады. Егістіктердің көбісі арнайы эрозияға қарсы ... ... ... ... қарсы іс-шаралардың негізінде агротехникалық шаралар жатыр,олар желді және сулы эрозияларды минимумға ... ... ... ... ол ... іс-шаралардың жиынтығы,оның ішіне топырақтың топыраққа қарсы өңдеуі, ауылшаруашылығының дақылдарының себуі-тік және ... Бұл ... ағып ... ... ... жоғарлатады және ағымды жалтаққа қарай 5-3,5 мәртеге қысқартады. Топырақтың негізгі өңдеуі қаншаға терең орындалса,жауын-шашындардың ылғалы жақсырақ ... , ... ... ... көп жерлерде терең жер жыртуды талап етпейді. Бұл жағдайда ... ... және ... ... ... жазық тегістеу керек.
Ылғалдың қосымша жинақталуы үшін судігерлерді арнайы ЛОД-10 шұнкыр пайда болғызатын құралмен шұнқырлайды,судігердін опырылуын кәдімгі ұзын ... ... ... де, ... корпусын кесіп алып тастайды немесе бағанның мөлшерімен кеседі. Ең жақсы нұсқа болып екі перпендикулярды бағытта жасалатын ... ... ... ... ... қатар судіргінін үзіп-үзіп бороздалауы қолданылады, олар егістіктен соң 308м қашықтық арасында бір біріне қарама-қарсы бороздаларды 25-27 см ... ... ... ... ... ... шаралар су үстінің және ылғалдың қосымша жинақтауының мәселелерін азайта отырып,табысты болып табылады.
Қарды ұстау кезенінде және қардың еру кезенінде топырақтың ылғалын ... өте ... рөл ... ... ... ... маңызды іс-шара болып топырақты қорғап, сабанды қалпында қалтыратын өңдеу ... ... ... алқап бойынша орналастыру,кулистер мен егінді қорғайтын алкаптар еңгізуі.
* ... және ... ... ... талдау қажет(топырақты қорғау үшін арналған ауспалы егістер мен топырақты өңдеу жүйесі,суды кідіртетін жыралар,орлар,суды ағыздыратын бороздалар,аударылатын жерлерге ... ... ... ... Жер ... ... жолдардың,егістік жолдардың,олардың жөндеу жұмыстарынын керектігін,көпір салудың қажеттілігін,сутартқыштардың керектілігінін жағдайларынын ... және ... ... ... ... ... ... басқасы;
* Жыраларда экологиялық-ландшафты контурлы алқаптарды еңгізу,орман алқаптарын отырғызу, гидротехникалық құрылыстардың ... ... ... ... екі ... факторлардан тұрады:
- Желді және су эрозия процессінің даму дәрежесіне қарай
- Жер пайдалану ... ... ... ... оның ... , ұзындығы мен экспозициясына қарай.
Күрделі агроландшафтардың басым болуына және аумақтың бөлшектеуіне қарай ұйымның үздік формасы болып контурлы және контурлы-мелиоративтік ұйым ... ... ... табиғи қорғаудың іс-шараларын атап өтсек, контурлы, контурлымелиоративті, бұрышты, эрозияға қарсы,дефляцияға қарсы, құрамдыстырылғын және т\б талдаулардар тұрады. Жер бедерінің ... ... ... ... ауысып тұрады. Сол себептен, егісітіктердің көбісі агротехникалық іс-шаралардың көмегіне тіреніп тұр. Эрозияға ... ... ... ... шаралар көп қолданылады,олар желді және су эрозияларын азайтуға ықпалын тигізеді.Аумақтық ұйымдарының осындай түрлерінін маңызы болып ... ... ... ... ... ... ... орман алқаптары, гидротехникалық құрылыстар, топырақты өңдеуге арналған бағыттар) ... ... ... ... қарай көлденен орнығады. Сулар қабаты және жаңбырлы сулар жыралар бойынша перпендикуляр бағытында жылжиды, сонымен қатар сол сулар ұсталынып ... ... ... ... ... ... ... түседі.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1.КУРМАНБАЕВ С.К. Агроландшафтная система земледелие
2.Асқарова Ұ.Б Экология ЭКОЛОГИЯ ЖƏНЕ ҚОРШАҒАН
ОРТАНЫ ҚОРҒАУ
3. Қазақ тілі ... ... ... түсіндірме сөздігі: Экология және табиғат қорғау

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Эрозияға және дефляцияға қарсы шаралар3 бет
Автомобиль жолдары уческелеріндегі жол жағдайларын бағалау және қозғалыс қауіпсіздігін арттыру жөніндегі шараларды жасақтау17 бет
Ауыл шаруашылық дақылдарынан жоғары өнім алуды қамтамасыз ететін агротехникалық шараларды жоспарлау17 бет
Ақ бидай нанының квалиметриялық бағалануы және оның сапасын жақсарту жөніндегі шараларды ұйымдастыру28 бет
Диспансеризациялық іс шаралардың озық үлгілері4 бет
Мұрағат ісін ұйымдастыруда іс –шараларды жүргізу70 бет
ООС бойынша іс- шаралардың экономикалық нәтижелілігі6 бет
Піскен шұжықтың квалиметриялық бағалануы және оның сапасын жақсарту жөніндегі шараларды ұйымдастыру9 бет
Пастерленген сүттің квалиметриялық бағалануы және оның сапасын жақсарту жөніндегі шараларды ұйымдастыру7 бет
Пастерленген сүттің квалиметриялық бағалануы мен оның сапасын жақсарту жөніндегі шараларды ұйымдастыру7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь