Ірі қара малының гигиенасы жайлы ақпарат

1. Ірі қара мал шаруашылығы
2. Ірі қара малдарын ұстау жүйелері мен тәсілдері
3.Ірі қара малдарына арналған қоралардың микроклиматы
Ірі қара шаруашылығы – мал шаруашылығының өнімді көп беретін саласы. Ірі қараның арғы тегі ертеде Еуразия құрлығының далалы, орманды-далалы өңірінде таралған жабайы тур. Ол бұдан 7–10 мың жыл бұрын Жерорта теңізі маңындағы елдерде қолға үйретілген. Ірі тұлғалы, денесінің биіктігі 2 м шамасында, мүйізі алға қарай бағытталып, ұзын болып келеді. Қазіргі кезде ірі қара қолтұқымдарын асылдандыру шараларына ерекше көңіл бөлінуде. Сұрыптау жұмыстарында басты орын асыл тұқымды бұқаларды таңдап алуға тікелей байланысты.
Ірі қара малдарынан алынатын өнімдердің бағытына байланысты, оларға арналған шаруашылықтар (фермалар):
1) тұқымдық – мал тұқымын жақсартып, олардан тұқымды жас төлдер алуға арналған;
2) Өнімдік – ет және сүт өнімдерін алуға бағытталған шарушылықтар;
3) Мал басын толықтандырып отыруға арналған жас төлдерді өсіріп және бордақылау бағытындағы шаруашылықтар;
4) Ірі малдарды бордақылап ет өндіру және жас бұзауларды бағып, күту мен айналысатын шаруашылықтар.
Ірі қара малдарын ұстау жүйелері мен тәсілдері
Малдардың сыртқы әсерге дене төзімділігін арттырып, олардан алынатын өнімдердің мөлшері мен сапасын жоғарлатуға бағыталған әртүрлі азықтандыру, суару, орналастыру, байлау, жаю т.б. технологиялық тәсілдердің жинағы – малдарды ұстау жүйелері деп аталады.
Малдарды өсіру қарқынына жер орайы, ауа райының ерекшеліктеріне байланыстыра отырып ірі қара малдарын ұстаудың мынандай жүйелері болады.
1. Қолда тұрғызып-жайып ұстау. Бұл жүйе көбінесе сүт өнімін өндіруге арналған шаруашылықтарда кең таралған, себебі ветеринариялық гигиеналық тұрғыдан қарағанда бұл жүйеде ұстау кезінде малдардың физиологиялық ерекшеліктеріне сәйкес келеді де, мал организмінің табиғый төзімділігін арттыруға мүмкіншіліктер туып, малдың өнімділік қасиеттері жоғарлайды. Мұндай жүйемен ұстау кезінде сиырлардың қозғалысы шектелмей, денедегі зат алмасу процесстерінің жоғарлауына, күн сәулелерінің оң әсерлері тиіп, белокқа, витаминдерге және миниралды заттарға бай азықтарды қабылдауына қолайлы жағдай жасалады. Әсіресе, малдарды еркін жаю кездерінде олардың ауа райы қолайсыз мезгілдерде қолда тұрғызып ұстаған уақыттарда кейбір физиологиялық процесстерінің төмендеуі қалпына келіп, малдардың күйлері жақсарып, өнімдерінің молаюына әсерін тигізеді. Онымен қоса малдарды жайылымға шығару мезгілдерінде қора маңайының санитарлық жағдайын жақсартуға, әртүрлі жеңіл құрылыс жұмыстарын жүргізуге, ішкі технологиялық жабдықтарды реттеп тазалауға, қора, ауыл маңдарына дезинфекциялар жасауға, сөйтіп мал қораларының мезгілінен бұрын тозып, істен шығып қалмауына әсері болады.
1. Барабаш А.Ф. Практические советы по содержанию крупного рогатого скота.-М.: ООО «Издательство АСТ», Донецк: «Сталкер», 2002.
2. М.С. Садуақасов Ауыл шаруашылық малдары мен құстардың гигиенасы (ІІ)
        
        Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым министрлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы Мемлекеттік Университеті
БӨЖ
Тақырыбы: Ірі қара ... ... ... ... ... М.С.
Семей 2015
Жоспар:
1. Ірі қара мал шаруашылығы
2. Ірі қара малдарын ұстау жүйелері мен тәсілдері
3.Ірі қара ... ... ... ... қара шаруашылығы - мал шаруашылығының өнімді көп беретін саласы. Ірі қараның арғы тегі ертеде Еуразия ... ... ... ... ... ... тур. Ол ... 7 - 10 мың жыл бұрын Жерорта теңізі ... ... ... үйретілген. Ірі тұлғалы, денесінің биіктігі 2 м ... ... алға ... ... ұзын ... келеді. Қазіргі кезде ірі қара қолтұқымдарын асылдандыру шараларына ерекше көңіл бөлінуде. Сұрыптау жұмыстарында басты орын асыл тұқымды бұқаларды таңдап ... ... ... қара ... ... ... ... байланысты, оларға арналған шаруашылықтар (фермалар):
1) тұқымдық - мал тұқымын жақсартып, ... ... жас ... ... ...
2) Өнімдік - ет және сүт өнімдерін алуға бағытталған шарушылықтар;
3) Мал басын ... ... ... жас ... ... және бордақылау бағытындағы шаруашылықтар;
4) Ірі малдарды бордақылап ет өндіру және жас бұзауларды бағып, күту мен айналысатын шаруашылықтар. ... қара ... ... ... мен ... сыртқы әсерге дене төзімділігін арттырып, олардан алынатын өнімдердің мөлшері мен сапасын жоғарлатуға ... ... ... суару, орналастыру, байлау, жаю т.б. технологиялық тәсілдердің жинағы - малдарды ұстау ... деп ... ... ... қарқынына жер орайы, ауа райының ерекшеліктеріне байланыстыра отырып ірі қара малдарын ұстаудың мынандай жүйелері болады.
1. Қолда тұрғызып-жайып ұстау. Бұл жүйе ... сүт ... ... ... ... кең ... себебі ветеринариялық гигиеналық тұрғыдан қарағанда бұл жүйеде ұстау кезінде малдардың физиологиялық ерекшеліктеріне ... ... де, мал ... ... төзімділігін арттыруға мүмкіншіліктер туып, малдың өнімділік қасиеттері жоғарлайды. Мұндай жүйемен ұстау кезінде ... ... ... ... зат ... ... жоғарлауына, күн сәулелерінің оң әсерлері тиіп, белокқа, витаминдерге және ... ... бай ... ... қолайлы жағдай жасалады. Әсіресе, малдарды еркін жаю кездерінде олардың ауа райы қолайсыз мезгілдерде қолда тұрғызып ұстаған уақыттарда ... ... ... ... қалпына келіп, малдардың күйлері жақсарып, өнімдерінің молаюына әсерін тигізеді. Онымен қоса малдарды жайылымға шығару мезгілдерінде қора маңайының санитарлық ... ... ... ... ... ... ... ішкі технологиялық жабдықтарды реттеп тазалауға, қора, ауыл маңдарына дезинфекциялар жасауға, ... мал ... ... ... ... істен шығып қалмауына әсері болады.
2. Қолда тұрғызып ұстау. Мұндай жүйе ірі қара ... ... ... жерлері жоқ, немесе малдарды көптеп-топтап шағын жерлерде (комплекстерде) ұстағанда және аз уақыт ішінде малдарды ... ... ... ... мақсатында пайдаланады. Жаз айларында сиырларды жаюға шығармай тұрғызып ... ... ... көк ... ... әкеп ... ...
Шағын жерлерге малдарды топтандырып тұрғызып ұстау кезінде малдардың қозғалысы шектеліп, олардың физиологиялық ... ... ... ... ... мұндай жүйемен күтіп-бағуға өте жоғарғы ветеринариялық-санитарлық талаптар қойылады. Ірі көмплекстерге ірі қара малдарының кейбір бөліктері қарқынды технологиялық ... ... ... бейімделе алмай өнімділік көрсеткіштерін төмендетіндігі тәжірибеде дәлелденген. Ондай жағдайда кездесетін малдарды жиі орын ауыстырып отыруы, ... ... ... ... қозғалыстарының аз болу, біркелкі типті азықтандырудың нәтижесі малдың мінез-құлқына жағымсыз әсер етіп, сүтінің азаюына апарып соғады.
Сондықтан малдарды қолда ... ... ... оның ... ... ... құрлыс материалдарының шығынының кемуі, технологиялық процесстерінің-вентиляция, канализация, жарықтандыру - жүйелерінің қысқаруы, қора бөлшектерінен тарайтын жылудың азаюуы т.б.) ... қоса ... де, яғни ... ... азайып, денсаулығы төмендеп, жалпы организмі әлсіреп, әртүрлі ауруларға ұшырағыш болуы және күтіп-бағуда санитарлық-гигиеналық талаптарға сәйкес келмейтін кемшіліктердің жиі жіберілуі кездеседі.
3. ... ... ... - ... ... ... ... мезгіліндерінде де жайылымды пайдаланады. Шаруашылықты экстенсивті жолмен дамыту кезінде - көбінесе табиғи және ... ... ... ... ... даму ... ... жайылымдарды қолданады.
Жайып ұстау жүйесін жайылым аймақтары мол жер орайы қолайлы, ауа райы жылы шаруашылықтарда ... ... ... ... ... ... құрлыстар қаралмай, тек жауын шашындардан, өткір күн сәулелерінен сақтау мақсатында жергілікті арзан материалдардан жеңіл-күрке (қабырғасыз төбелі ... ... (бір ... ... ... (малдар өз еркімен кіріп-шығып жүруіне арналған қора) типті ... ... ... ... ... шаруашылықтарда табиғый жайылымдардың ортасына, немесе жасанды шыбындықтар маңайына, арнайы жылжымалы немесе тұрақты ... ... ... ... мал ... орындар, байлауыштар, азық, су науалары қаралып, сүт алып өңдейтін құрылымдар орнатылады.
Ірі қара ... ... ... ... ... ... ... қолданады.
Мал қораларының микроклиматы ондағы қоршаған ортаның ауасының физикалық, химиялық және биологиялық көрсеткіштері мен ... ... ауа ... ... ... ... құрамы, микроорганизмдер мен шаң-тозаңдар мөлшері т.б.) сипатталады.
Ірі қара малдарына арналған қалыпты микроклимат олардың жасы, ... және ... ... ... ... болады. Сондықтан әрбір малдардың түрі, жынысы, жасы және физиологиялық ерекшеліктеріне (буаз, қысыр, тұқымды т.б.) сай ... ... ... ... ... 5). ... мал ... сай микроклиматты қорада әртүрлі жолдармен қалыпқа келтіреді ... ... ... ... т.б.) ... көрсеткіштерінің ішіндегі ең басты анықтағыш фактор болып ауаның төменгі және ... ... ... Ауа ... (1-6 ... ... ... жас малдардың, әсіресе бұзаулардың өсуі 15-20 пайызға, ... сүт ... - 15-30 % ... ал азықтың шығыны - 15-50 пайыға артады.
Мал қораларының микроклиматының қалыпты ... ... ... ... ... қасиеттеріне байланысты. Қора бөлшектері шыдамды, берік болуымен қатар, жылу ұстағыш, бойына су сіңірмейтін, ауа өткізгіш, жеңіл, жоғарғы температураға ... ... ... қажет. Себебі, әсіресе қыс айларының суық мезгілдерінде қораның ішкі ... 30-45 ... ... оның бөлшек беттері арқылы тарап кетеді де, ішкі ауа температурасының төмендеуіне ... ... ... қора ... беті суық ... ... мал денесінен булану және өткізгіштік жолдарымен жылу тарауы жоғарғы болады. Көбінесе қыс ... ... ... ... ... ... қораның ұзын қабырғаларына, есік-қақпа, терезелерге таяу орналастырылған малдарда болады. ... ... ... ... ... ... денелерінен жылудың тарауы, қораның басы, ұзын қабырға, қақпа-терезелерге таяу қойылған клеткалардағы төлдермен салыстырғанда 10-25 пайызға кем болатындығы ... ... ... ... жас ... ... ... төмендетеді. Ол кезде организм де қарсыдене (антител) түзілуі төмендеп, ... ... ... және ... фагоцитарлық қарқыны (активность) кеміп, жұқпалы және жұқпайтын әртүрлі аурулардың шығуына апарып соғады. Ортаның жоғарғы ... да ... ... ... ... ... азайып гипертермия ауруының (дене температурасының жоғарлауы) тууына әсер етеді. Мысалы, ауа температурасы 27-32 градусқа көтерілсе, сиырдың сүті 10-30 %, ал 38 ... - 50-60 ... ... Бұл ... малдың тәбеті төмендеп, су ішуі артып, дем алуы мен қан ... ... ... ... ауасының жоғарғы ылғалдылығы да, температураның көрсету шамасына байланысты организмдегі жылу алмасу процесстеріне айтарлықтай әсерін тигізеді, яғни орта ... ... ... ... ... ... ... тарауын арттырып, организмді суыққа ұрындырса, ауа температурасы жоғары болғанда, денедегі жылудың тарауын ... ... соғу ... ұшырайды. Сиыр қораның ауасының ылғалдылығы жоғары болғанда (салыстырмалы ылғалдық 85 % тен 95 %-ға ... мал ... 9-12 % ... Ірі қара ... ... ... ауасының ылғалдылығы жоғары болғанда азықтың шығыны 20-35 % артып, тәуліктік салмағының өсуі 12-28 % төмендеп және жас ... ... ... 2-3 есе ... анықталған. Қораның ылғалды ауасында зиянды газдардың (аммиак, күкіртті ... т.б.) ... ... ... ... ... өкпе ауруына (туберкулез) шалдығуы жиілейді. Бордақыда тұрған малдардың қора ауасындағы аммиак газының қалыптан жоғары болуы салмағының 25-28 % төмендеуіне апарып ... ... ... пен ауадағы зиянды газдардың және микроорганизмдердің мөлшерінің артуы жас ... ... ... ... ... ... жаппай аурулардың шығуына әсер етеді де, онымен күресуге қыйындық туғызады. Мұндай жағдайда ол аурудың алдын алу тек қора ... ... ғана ... ... ... ... ластанған қорадан жекелеме клеткаға тұрғызып күту бұл аурулардың тоқталуына әсер етеді. Ірі қара ... ... ... ... ... мал ... ... әсері болады. Мысалы, қораның жарықтану мөлшерін 5-10 люкстен 70-100 люксе жоғарлауы бұзаулардың ауруын 9-12 % ... дене ... ... ... 6-10 %, ... сүт ... 5-15 % көбеюіне апарып соғады.
Сиыр қораларының жарықтану мерзімін тәулігіне 6-7 сағаттан 14-18 ... ... ... (жасанды түрде) малдың сүті 6-15 % жоғарлап, ұрықтануы 15 % ... ... ... 10 ... ... ... 6).
Мал қораларының жарықтануын қалыпқа келтіру арқылы буаз сиырлардың қанының биохимиялық және иммунологиялық көрсеткіштерінің жоғарлап, туған төлдердің денсаулығының артуына ... ... ... ... ірі қара ... ұстау жүйелері, өнімділігі, физиологиялық ерекшеліктеріне негізделіп қалыпты (нормативті) микроклимат көрсеткіштері (параметрлері) белгіленген (кесте). Ірі қара малдарын қалыптанған микроклиматы бар ... ... ... сиыр сүті 10-20 %, жоғарлап, азық шығыны 12-35 % кеміп, және малдардың ауруға шалдығуы 2-3 есе азаяды. ... қоса сүт ... ... ... ... ... ... микроорганизмдермен ластануы төмендеп, сапасы артады.
Мал қораларындағы микроклиматты ... үшін ... ... ... ... ... ... Олар қоралардың жоспарлап салу шешімдері мен оған керек құрылыс бөлшектерін ... ... ... ... әр аймақтардың жер орайы мен ауа райларына сәйкестіріп, қасиеттерін ескеріп, малдарды ұстаудың жаңа технологиясын еңгізу, қораның ауасын алмастыру, көңнен ... т.б. ... ... ... ... ... А.Ф. Практические советы по содержанию крупного рогатого скота.-М.: ООО , ... , ... М.С. ... Ауыл ... ... мен құстардың гигиенасы (ІІ)
* http://referat-kz.kz/referattar/
* www.foliant.kz/kk/wp-content/

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Ірі қара малының гигиенасы."7 бет
Ірі қара мал гигиенасы8 бет
Ірі қара мал гигиенасы жайлы3 бет
Ірі қара малының гигиенасы3 бет
Ірі қара малының гигиенасы жайлы9 бет
Ірі қара малының гигиенасы жайлы мәлімет4 бет
Ірі қара малының гигиенасы туралы6 бет
Ірі қара малының гигиенасы туралы ақпарат13 бет
Ірі қара малының гигиенасы туралы мәлімет11 бет
Ірі қара төлін өсірудің маңызы34 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь