Жануарлардың систематикасы, құрылыс ерекшелігі, таралуы

1.Қояндар.Систематикасы.Құрылыс ерекшелігі.Таралуы.Көбеюімен дамуы
2.Шошқа.Систематикасы.Құрылыс ерекшелігі.Таралуы.Көбеюімен дамуы
3.Құндыздар. Систематикасы. Құрылыс ерекшелігі. Таралуы. Көбеюімен дамуы
4.Соқырлар. Систематикасы. Құрылыс ерекшелігі. Таралуы. Көбеюімен дамуы
Қояндар тұрғылықты,жыл бойы белсенді аң.Ағашты – бұталы өсімдіктері мол,олар маңызды қорек қоры,аймақтарда мекендейтін 43 түрді біріктіреді.Тұқымдастың таралу аймағы отряд ареалына сай келеді.Дене тұрқы 25-74 см.2 тұқымдасқа жататын 60 түрі бірігеді.Қоянтәрізділер қарапайым насекомқоректілерден шыққан.Ең ежелгі қазбалары жоғары палеоценен белгілі.
Қоянтәрізділердің кәсіптік маңызы зор (терісі, жүні, түбіті, еті пайдаланылады). Қоян тәрізділерде жыртқыш тістері жоқ және күрек тістері өз тістерінен кең диастемамен бөлінген. Құлақтары ұзын, бас сүйегіне жабысқан, бұлар көздерінен алшақ артқа қайырылған, алдыңғы аяқтары қысқа болып келеді. Барлықтарымен жүреді ал артқы аяқтары керісінше ұзын, табаны жерге тиеді. Аяғының табаны қалың түкпен қапталған, олар ешқашан жалаңаш болмайды. Сау тістері ашық және әр уақытта өсуде болады. Жүні жұмсақ, үлпілдек, терісі жұқа, мықты емес. Тұқымдасқа денесінің мөлшері орташа. Кейбір түрлері жайылымға, жеміс бағына, орманға зиян келтіреді. Қазақстанда кездесетін 3 түрі (ақ қоян, құм қоян, ор қоян) бар.
Аққояндар тұқымдасы кіші тұымдастардан тұрады, нағыз тиіндер, суырлар, ала тышқан, саршұнақ. Қазақстанда осылардың барлығы кездеседі.
Аяғы қысқа, бармағында сәл бүгілген тырнағы бар. Бірінші түрлердің алдыңғы аяқтарының бармақтары жетілмеген, ал екіншісінікі кейде тіптен болмайды. Түкті жамылғысы өзгермелі, ағаш кемірушілердікі қалың, жұмсақ және үлпілдек. Жүнінің түсі сұр, кейде қара және жирен түсті. Суырлар Еуразия және Солтүстік Америкада санаулы таралған. Олардың жеке өкілдері тундрада және суптропиктерде кездеседі.
Үй-тұрмыстық энциклопедиясы. Алматы : Қаз.Сов.энцикл.Бас ред., 1990
А.Б.Таңатаров,А.Атабайұлы,М.А.Таңатаров.Шошқа шаруашылығы.Алматы 2014
К.Ә.Дәуітбаева,Б.Е.Есжанов,Н.С.Сапарғалиев,С.Т.Нұртазин.Жануарлар алуан түрлілігі.Алматы 2011
        
        Қазақстан Республикасының Білім және Ғылы министрлігі
Семей қаласының Шәкәрім ... ... ... ... ... ... ... дамуы
3.Құндыздар. Систематикасы. Құрылыс ерекшелігі. Таралуы. Көбеюімен дамуы
4.Соқырлар. Систематикасы. Құрылыс ерекшелігі. Таралуы. Көбеюімен ... ... ... ... бойы ... аң.Ағашты - бұталы өсімдіктері мол,олар маңызды қорек қоры,аймақтарда мекендейтін 43 түрді біріктіреді.Тұқымдастың таралу аймағы отряд ареалына сай ... ... 25-74 см.2 ... ... 60 түрі бірігеді.Қоянтәрізділер қарапайым насекомқоректілерден шыққан.Ең ежелгі қазбалары жоғары палеоценен белгілі.
Қоянтәрізділердің кәсіптік ... зор ... ... ... еті пайдаланылады). Қоян тәрізділерде жыртқыш тістері жоқ және күрек тістері өз тістерінен кең ... ... ... ... бас ... жабысқан, бұлар көздерінен алшақ артқа қайырылған, алдыңғы аяқтары қысқа болып келеді. Барлықтарымен жүреді ал артқы аяқтары керісінше ұзын, ... ... ... ... ... ... түкпен қапталған, олар ешқашан жалаңаш болмайды. Сау тістері ашық және әр уақытта өсуде болады. Жүні жұмсақ, үлпілдек, терісі жұқа, мықты ... ... ... ... орташа. Кейбір түрлері жайылымға, жеміс бағына, ... зиян ... ... кездесетін 3 түрі (ақ қоян, құм қоян, ор қоян) бар.
Аққояндар тұқымдасы кіші тұымдастардан тұрады, нағыз тиіндер, ... ала ... ... ... осылардың барлығы кездеседі.
Аяғы қысқа, бармағында сәл бүгілген тырнағы бар. Бірінші ... ... ... ... ... ал ... кейде тіптен болмайды. Түкті жамылғысы өзгермелі, ағаш кемірушілердікі қалың, жұмсақ және үлпілдек. Жүнінің түсі сұр, кейде қара және жирен ... ... ... және ... ... санаулы таралған. Олардың жеке өкілдері тундрада және суптропиктерде кездеседі. Азияттық ұзын ... ... ... ұзын ... ... жақын.
Ақ қоян, негізінен, қалың қар түсетін Қостанай, Солтүстік Қазақстан, Павлодар және ... ... ... ... ... ... Қазақстан облыстарындағы таулы аймақтарда көптеп, ал Батыс Қазақстан, Ақтөбе, Алматы облыстарында сирек кездеседі. Жыл бойы жайылым жағдайына, қардың түсуіне орай, ... ... ... ... ... ... Ақ қоянның саны жылда өзгермелі болады.Дене тұрқы 68 см, ... 5 - 6 ... ... ... түсі ... ... ... түгелдей аппақ болып түлейді. Ақ қоян еті, терісі мен түбіті үшін ауланады;
Құм қоян - ... ... ең ... Дене ... 38 - 53 см, салмағы 1,5 - 2,5 кг. ... мен ... ... сұр, ал бауыры ақ түсті. Қазақстанда Арал Қарақұмы, Қызылқұм, Мойынқұмда және Қызылорда, Жамбыл, Оңтүстік Қазақстан, Маңғыстау облыстарындағы құмды жерлерде ... ... ... ... түскен кезде, түнде шығады. Ұйығуы қаңтар мен ақпанның аяғында басталады. Құм қояны - өте өсімтал, жылына 3 рет ... әр ... 1 - 9 ... ... қоян - ... ... ең ірісі. Дене тұрқы 53 - 69 см, ... 3,5 - 5,8 кг. ... ... ... ... екі ... жуық ... Түсі әр маусымда әр түрлі. Жазда және қысқа қарай құйрығында қара жолақ пайда ... ... ... мен ... ... ... Қазақстан, Атырау, Ақтөбе облыстарында таралған. Шөл, шөлейт, далалы жерлерді мекендейді. ... ... ... және ... ... ... Жылына 2, кейде 3 рет, 3 - 9 көжектен табады. Қояндар көбейіп кетсе бау-бақшаға зиян ... Олар еті, ... үшін ... тұқымдасы (suidae).
Зоологиялық жүйелеуде шошқалар сүтқоректілер класына,жұптұяқтылар отрядына,бұдыртүстілер отряд тармағына,шошқа тәрізділер (Suedae),шошқа тұқымдасқа (Sus Scrofa) ... Бас ... ... ... ... ... жер ... сүйек өсіндісі бар, тұмсығы тақыр. Аяқтарында жан бармағы жақсы жетілген 4 бармақты. Жыртқыш ... ... ... ... ... азу ... дөңестеу.
Асыранды шошқалар жер шарында кең таралған жабайы шошқа тұқымдастарға (Suedae) жатқызылады.Шошқа тұқымдастар бес ... ... ... шошқалар,ормандық шошқалар,шашаққұлақ шошқалар,асыранды шошқалардың жабайы түрі және асыранды шошқалардан (Sus Scrofa) құралады.
Шошқалар кең таралған күйіс қайырмайтын хайуанаттарға жатады,олар кез ... ... ... өте ... ... ... хайуанат болып табылады. ... көп ... ... ... ... ... шаруашылығы қызметінің нәтижесі бір аналыққа шаққанда торай санымен өлшенеді.Көптөлділік оқыс жағдайларды ... ... ... ... ... орта ... өлшенеді.Көптөлділік потенциалдық және шынайылық болып бөлінеді.Потенциалды көптөлділік деп-қалыпты дамыған және барлық ұрықтанған аналық клеткаларының (олар
25-тен 35-ке ... ... ... ... ... ... ... алынуын айтамыз.
Шынайы көптөлділік потенциалдықтың 50-60 пайызы болып келетін тірі туған торайлардың санымен өлшенеді.Зерттеушілер аналық шошқадан 16-20,ал ... ... 158 ... ... ... деп ... тек 0,6-13% ғана ұрықтанады да,қалғандары ұрықтанбайды.Шошқалардың қалыптасқан тұқымқуалаушылық көптөлділік деңгейін өз мөлшерінде ұстау үшін аналықты қалыптасқан нормаға сай азықтандыру керек.Төлдің ... ... ... және ... ... байланысты.Яғни 12-15 торай туғанда олардың тірілей салмағы 1200 г-нан 1035 г ғана ... ... ... 1/120-1/250 аналықтың салмағын құрайды.Шошқа шаруашылығы мамандарында мынадай ойлар бар,яғни тірілей салмағы төмен торайлар туғаннан соң өліп қалады,себебі олар ... ... ... ... ой ... деп ... ... 0,8 кг-нан төмен болғанның өзінде ағзаның бүкіл жүйесі ... ... ... ... дамымайды.Буаздылықтың оныншы күнінде буаз аналықтардың қанының сары-суында альбумин құрамының көбеюі.Американ зерттеушілері Д.Целлер мен Н.Хэбуер аналық шошқаның ... ... ... ... ... 5-6 ... 6-7 ... 7-8 торайлы.Торайдың туған кездегі тірі салмағы олардың ары қарай өсуінде үлкен маңызға ие.Зерттеулерге қарағанда салмағы 800 г болатын торай,аналықтардың 9-12 ... ... ... ... ... ... ... түрлері
1.Шашаққұлақ шошқалар - Африкада,Мадагаскар аралдарында мекендейді.Бұл жануарлардың реңі ашық ... ... ақ ... ... ... ақ ... тістері болады және құлағының ұштары ұзын түкті шашақпен ұшталады.Бұл ... ... ... ... негізгі белгілер.Шашаққұлақ шошқалар қалың бұталы,орман тоғайлы жерлерде жүреді.Ашық ... ... ... жойып жібереді.Олар негізінде өсімдікпен қоректенеді,бірақ жануартекті азықты,өлексені де ... ... ... бір рет ... ... - тұмсығының үстінде болатын теріден түзілген үлкен сүйелдері үшін ... ... ... астында,көз қиығында,көз аралықтарында,астыңғы жақсүйек жиегінде орналасады.Сойдақ тістері де үлкен болады.Өте ірі ... 145-190 ... 65-85 ... ... 50-150 ... шошқалар Сахараның оңтүстігіне таман Африкада таралған,қалың бұта мен саваннада мекендейді.Олар тропиктік ормандарда болмайды.Топтасып тіршілік ... ... 17-18 ... ... және жайылған кезде тізерлеп қимылдайды.Жыл бойы торайлайды.Буаздық кезеңі 3-4 ... ... ... шошқа - жабайы шошқалардың ішіндегі ең ... ... 155-180 ... 110 ... ұзындығы -30 см,тірілей салмағы 250 кг.Үлкен шошқаның жалпақ танауы,үлкен басы жалпақ болады.Құйрығы ұзын,ұшы шашақтанып бітеді.Бұл жануарлар Экваторлық Африкадағы тропиктік ... ... ... және 3-4 ... болады.Шөппен,жапырақтармен,қоректенеді.Жыл бойы торайлайды.
4.Шақа доңыздар - кескіні басқа шошқалардан ерекше болып келеді.Оның басы ... ... ... ұзын және ... ... ... шашағы болмайды.Олар батпақты орман мен қалың құрақты шағын тұқым топ ... ... жеке дара ... ... ... ... ... өркендерін жейді.Бір туғанда 2 торай туады.
5.Тапалтақ - жабайы шошқалардың ішіндегі ең ... ... 95 см ... 30-40 ... қысқа сүйірленіп келген кішкене,құлақтары онша үлкен емес,аздап ... ... ... немесе тік тұрады.Құйрығы өте қысқа,артқы аяқтарында тек үш саусақ қана болады.Сойдақ тістері онша жетілмеген.Арқасында,сегіз көз аймағында ерекше безі бар,оның иісі ... ... ... ... қапшық.Қауіп төнген шақта сұйықтықты шашады,сонда тап берген жауына шегінуге тура келеді.
6.Доңыз(жабайы шошқа) - ең көп ... ... ... ... ... ... Тынық мұхитының аралдарында,Африканың солтүстігінде,Солтүстік,Орталық және Оңтүстік Американың бірқатар жерлерінде тіршілік ... 25- тен ... түр ... ... ... 100см дейін жетеді,тірілей салмағы - 60-150 кг.Доңыздың тұмсығы алға созылыңқы басы өте ... ... ... ... ... ... бір тәулікте 6 кг тамақ жейді.Буаздық кезеңі 124 -- 140 ... тірі ... 250 кг,4-6 ... ... - ... және аулауға тұрарлық аң,асыранды шошқалардың ата тегі болып табылады.
7.Сақалтай доңыз - мөлшері ... ... ... ... ... езуінен тұмсығына дейін қоршайтын ұзын қыл ақшыл өңді сақал тәрізді өседі.Сақалтай доңыз көбінесе Индонезия аралдарында өмір сүреді.Тропиктік ормандарда ... бойы ... ... ... ... (Castoridae)
Кеміргіштердің бір тұқымдасы. Көлемі ірі, сулы жерде тіршілік етуге икемделген. Бұған жататындар: ... ... өзен ... ... ... бұлардың терісі өте құнды болады. Дене ұзындығы 100 (130) см, ... 30 кг. ... суда ... ... Суда ... жабылады. Аяқтары қысқа, бесбармақты жарғақталған артқы аяқтары мыкты. Тырнактары ірі -- жалпақ, ... ... ... ... ... қақ ... (жүнін тарауға бейімделген). Жүні калың, жұмсақ, ашық-қоңырдан қара-қоңырға дейін өзгереді.
Қазіргі кезде құндыздың екі түрі белгілі. Біреуі Солтүстік Америкада тараған, ал ... ... ... етеді. Құндыздар топтанып жүріп ағашты өзендердің бойын мекендейді. Ағаш бұтақтарының және сабақтарының кескіндерінен және ін ... Олар өзен ... ... соң, сол ... ... жағынан байлап бөгеу жасап, өзен суының деңгейінің бір ... ... ... ... ... ... ал қыста ағаштардың қабығы және бұтақтарымен қоректенеді. Олар ағаш бұтақтарын кесіп, ұясының маңына қыстық қор ... ... ... рет ... 2 -- 4-ке ... бала ... Үш жасқа келгенде ғана жыныстық жағынан толығады.Орман өзендері мен көлдерінің жағалауларында мекендейтін 2 түр ... Тері ... ... әрі ... кішкентай,құақтары қысқа әрі жұмсақ.Көздері кішкентай,құлақтары қысқа әрі жалпақтау.Құлақ тесіктері мен танаулары суға сүңгігенде жабылады.
Құйрығы жалаңаш күректәрізді (ұзындығы 30 см ... 10-13 см). 2 түр. ... ... (C. ... ... ... ... Солтүстік Мексикаға дейін); ТМД, Батыс Карелия, Солтүстік Ленинград облысы, Амур облысы ... ... және ... ... Өзен ... (C. fiber) ... ... далалық аймақтарда және далалық аймақтарда өзендер бойында ... 20 ғ. ... ... ... ... (лат. ... ... тұқымдасының бір туысы. Дене бітімі жұмырлау, тұрқы 13 см, түгі жұмсақ, қылшықсыз, түсі сарғылт, қара қоңыр.Көзі кішкене, құлағы шала дамыған, ... ... жер ... ... ... әрекетін топырақ арасында өткізіп, жер бетіне сирек шығатын кеміруші. Еуразияның дала, шөл ... ... ... 4000 м ... дейін кездеседі. КСРО - де 3 түрі ... оның ... ... кең ... ... ... ... тышқан. (Е.talpinus).Бұның дене тұрқы 94,0-115,5 мм, топырақ бетінен 10-30 см ... ... ... ... ... қоректенеді. Қазып босатқан топырағын анда-санда жер бетіне шығарады және бұл ... осы ... ін ... ... ... ... ұясын қоректік ін жолына жалғастыра 1,5-2 м ... ... ... беде ... зиян келтіреді.
Пайдаланған әдебиеттер
Үй-тұрмыстық энциклопедиясы. Алматы : Қаз.Сов.энцикл.Бас ред., 1990
А.Б.Таңатаров,А.Атабайұлы,М.А.Таңатаров.Шошқа шаруашылығы.Алматы 2014
К.Ә.Дәуітбаева,Б.Е.Есжанов,Н.С.Сапарғалиев,С.Т.Нұртазин.Жануарлар алуан ... 2011

Пән: Биология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жайық өзеніндегі сазан және торта балықтарының бауырының морфологиясы23 бет
Зоология сабағында жергілікті жердегі кейбір төменгі сатыдағы жануарларды оқушыларға таныстыру70 бет
Омыртқалылар зоологиясы. Қауырсын қанатты балықтардың өкілі. Алабұғаның ет және нерв систематикасы25 бет
Психика және сана21 бет
Ақ күзен Сары күзен. Шұбар күзен7 бет
Жануарлар систематикасы6 бет
Сілеусіндер. Бархатты мысық. Жанаттар Систематикасы. Құрылыс ерекшелігі. Таралуы. Көбеюі мен дамуы4 бет
Теңіз жануарлары3 бет
"Қазақ жеріндегі исламның таралуы."96 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама. 2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық фактролары11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь