Экожүйелердің біртұтастығы және орнықтылығы.В.И.Вернадскийдің негізгі биогеохимиялық заңдары

1. Биосфера . ғаламдық экожүйе ретінде.
2. Биосфераның негізгі қасиеттері.
3. Зат айналымы және олардың адаммен бұзылуы:
а) азот айналымы;
ә) көміртегі айналымы;
б) күкірт айналымы;
в) фосфор айналымы.
«Биосфера» термині ғылыми әдебиеттерге 1875 ж. австрия геологы-ғалымы Эдуард Зюсс енгізген. В. И. Вернадский (1863-1945) бұл терминді пайдаланды және биосфера туралы ілімді жасады.Егер «биосфера» түсінігімен, Зюсс бойынша, жер қабығының 3 сферасындағы (қатты, сұйық, газ тәрізді) тірі ағзалары байланыстырылса, ал В. И. Вернадский бойынша ең басты роль тірі ағзаларды геохимиялық күштерге бөлінеді. Сонымен, биосфера түсінігіне ағзаның өзгертуші іс-әрекеті кіреді, қазіргі уақытта ғана емес, сонымен бірге, өткендегі де іс-әрекет кіреді.Тірі ағзалары бар қазіргі уақыттағы биосфераның бөлімін қазіргі заманға биосфера немесе необиосфера деп атайды, ал көне биосфераға палеобиосфера немесе өткен биосфера жатады.Қазіргі заманғы көзқарас бойынша неосфера шекарасы атмосферадағы, шамамен азон экранына дейін (полюстерде 8-10 км., экваторда 17-18 км., басқа жер беттерінде 20-25 км.). Гидросфераны түгелдей, сонын ішінде Әлемдік мұхиттың (11022 м.) ең терең тұңғиығын да тіршілік алып жатыр. Литосферадағы тіршілік бірнеше метрге дейін топырақ қабатын алып жатыр.Палеосфера шекаралары атмосферадағы необиосферамен сәйкес келеді, ал су астындағы палеобиосфераға тау шөгінді жыныстары да жатады, В. И. Вернадский бойынша барлығы тірі ағзалардың үндеуінен өткен.Тірі заттар терминін әдебиеттерге В. И. Вернадский енгізген. Ол бұл терминді масса, энергия және химиялық құрам арқылы көрінетін барлық тірі ағзалардың жиынтығы деп түсіндіреді. «Косный» заттарға өлі табиғаттың заттары жатады. (Мысалы: минералдар жатады). Табиғатта сонымен бірге, «Биокосный» заттар кең тара «Тірі заттар»-биосфераның негізі, бірақ аз ғана бөлімін құрайды. Тірі заттардың ең жоғарғы орта өзгерткіш іс әрекетіне байланысты, негізгі ерекшеліктеріне келесілер жатады.
        
        Қазақстан Республикасының білім және ғылым министрлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы университеті
СӨЖ ... ... және ... ... ... заңдары.
Орындаған:Касенова А.Б.
Тексерген:Нуржуманова Ж.М
Биосфера және оның тұрақтылығы
Жоспары:
1. Биосфера - ғаламдық экожүйе ... ... ... қасиеттері.
3. Зат айналымы және олардың адаммен ... азот ... ... айналымы;
б) күкірт айналымы;
в) фосфор айналымы.
Негізгі түсініктер: биосфера, эволюция, тірі зат, костық зат, биокосты зат, биогенді зат, радиоактивті ... ... ... табиғаты бар зат, биогеохимиялық цикл.
1. Биосфера - ғаламдық экожүйе ретінде.
термині ғылыми әдебиеттерге 1875 ж. австрия геологы-ғалымы ... Зюсс ... В. И. ... ... бұл терминді пайдаланды және биосфера туралы ілімді жасады.Егер түсінігімен, Зюсс ... жер ... 3 ... ... ... газ тәрізді) тірі ағзалары байланыстырылса, ал В. И. Вернадский ... ең ... роль тірі ... ... күштерге бөлінеді. Сонымен, биосфера түсінігіне ағзаның өзгертуші іс-әрекеті кіреді, қазіргі уақытта ғана емес, сонымен бірге, өткендегі де ... ... ... бар қазіргі уақыттағы биосфераның бөлімін қазіргі заманға ... ... ... деп ... ал көне ... палеобиосфера немесе өткен биосфера жатады.Қазіргі заманғы көзқарас бойынша неосфера шекарасы атмосферадағы, шамамен азон экранына дейін (полюстерде 8-10 км., экваторда 17-18 км., ... жер ... 20-25 км.). ... ... сонын ішінде Әлемдік мұхиттың (11022 м.) ең терең тұңғиығын да ... алып ... ... ... ... ... ... топырақ қабатын алып жатыр.Палеосфера шекаралары атмосферадағы необиосферамен ... ... ал су ... ... тау ... ... да жатады, В. И. Вернадский бойынша барлығы тірі ағзалардың ... ... ... ... ... В. И. Вернадский енгізген. Ол бұл терминді ... ... және ... ... ... көрінетін барлық тірі ағзалардың жиынтығы деп түсіндіреді. заттарға өлі табиғаттың заттары жатады. (Мысалы: минералдар жатады). Табиғатта ... ... ... кең тара ... ... бірақ аз ғана бөлімін құрайды. Тірі заттардың ең ... орта ... іс ... ... ... ерекшеліктеріне келесілер жатады
1.Барлық еркін кеңістікті тез меңгеру қабілеттілігі. Берілген қасиет бойынша В. И. Вернадский ... ... ... яғни ... ... кезеңдер үшін тірі заттардың саны тұрақты болды.
2.Қозғалыстың белсенділігі.
3.Тіршілік кезіндегі тұрақтылық және ... ... тез ... ... ... ... бейімделушілік қабілеттілігі (адаптация).
5.Реакция жүруінің ең жоғарғы жылдамдығы.
6.Тірі заттардың жаңаруының жоғарғы ... ... ... үшін-8 жыл.
Құрлық үшін-14 жыл.
Мұхит үшін-33 күн.
Тірі заттардың орта өзгерткіш қызметтері:
1) Энергетикалық: екі ... ... ... биосферада геохимиялық биогендік энергияны көп мөлшерде жұмсау.
2-принцип: өз ... ... ... ... ... ... ... процесінде тіршілігін сақтап қалады.
2) Газдық: белгілі мекен ету ортаның ауа құрамын атмосферасын өзгерту мен тұрақы ұстау қабілеттілігі.
3) Тотығу-тотықсыздану функциясы: тірі ... ... ... О2байытуға байланысты тотығу процесі, сондай-ақ, О2 жетіспеген кезде органикалық заттардың ыдырауына байланысты жүретін тотықсыздану процесі.
4) Концентрациялық- шашыранды химиялық элементтерді өз ... ... ... ... ... ... қалдығы мен заттардың ағзалармен және олардың ... ... ... ... ... бұзылуы (деструкторларға-саңырауқұлақтар мен бактериялар жатады).
6)Транспорттық - ағзаның ... ... ... нәтижесінде заттар мен энергияның тасымалдануы.
7) Ортаөзгерткіштік- бұл функция шамалы мөлшерде интрегративтік функция болып табылады.
8) Информациялық.
Биосфераның негізгі ... ... ... ... ... ... ... тірі ағзалар (тірі заттар) болып табылады. (антропоцентризм)
2) Биосфера-ашық жүйе. Биосфераның өмір сүруі сырттан келетін энергиясыз мүмкін емес. ... ... күн ... ... Биосфера-өзін-өзі реттелуші жүйе. Бұл жүйеге ұйымдастық гомеостаз тән.
4) Биосфера-көп түрлілікпен сипатталатын жүйе. Көптүрлілік кез-келген ... және ... ... негізгі шарты.
5) Биосфераның маңызды қасиеті - заттар айналымын қамтамасыз ететін механизмдердің ... және ... ... жеке ... ... және ... ... таусылмастығы.
Зат айналымы және олардың адаммен бұзылуы.
Заттар айналымы 2 түрге бөлінеді:1.Үлкен ... ... ... пен ... ... ... ... (экожүйе ішінде).
Кіші зат айналым геологиялық зат айналымның бір элементі болып табылады.
Азот айналымы: ... ... көзі ... болып табылады. Атмосферадан топыраққа өсімдіктерге [N] нитраттар (NO3) түрінде ... ... азот ... ... ... нәтижесінде түзіледі.[N] өсімдіктер үшін екінші көзі-органикалық заттардың ыдырауы нәтижесінде, атап айтқанда, белоктың ерекше тобы аммоний түзуші-ағзалар. (NH2 - >NH3 - >NO2 - ... ... ... оралуы денитрификациялаушы-бактериялар іс-әрекеті процесінде жүреді.(2NO3 - >N2+3O2)
Азот айналым ... ... ... С ... ... ... ... органикалық заттарына еніп, әрі қоректену тізбегіне қатысады. Ағзалардың ... алу ... С ... ... ... С ... массасы өлі органикалық заттардан редуценттермен (бактериялар, саңырауқұлақтар) бөлінеді. Көміртегінің ... (аз) ... ... ... ... ... торф, көмір, мұнай, су экожүйелеріндегі карбонаттар түрінде.Көміртегі циклінің негізгі бұзылуы геологиялық ... ... ... ... ... ... өсімдіктер бірлестігінің ауданы мен өнімділігінің өзгеруі нәтижесіне де байланысты. Осы С бір бөлігі атмосферада ... газы мен ... ... ... ... ... ықпал етеді.
Көміртегі айналым схемасы:
Күкірт айналымы. Күкірт ең күшті және көп таралған ауа ... ... ... ... ... бұзылуы органикалық заттарды жағумен, күкіртті рудаларды өндірумен, ... ... ... ... ... бұл ... атмосфераға улы қосылыс түрінде, диоксит (күкіртті ангидрид) ретінде енеді.
Күкірт айналым схемасы:
Фосфор айналымы. Фосфор айнымалының газ тәрізді фазасы ... ... ... бірнеше рет тұтынылғаннан кейін құрлық пен сулы ортаның тұнба түрінде ... ... ... ... оралуы мұхиттың ағзаларымен орнын толтырмайды, яғни құрлықтың қажеттілігін толтыра алмайды. ... ... ... ... ... біржақты процесс болғандықтан, ағзалар үшін фосфордың жетіспеушілік қауіпі туады. Сондықтан оның адаммен орнын толтыру минералдық тыңайтқыштарды енгізу ... ... ... бір ... құрлыққа мұхиттан теңіз өнімдерін енеді.
Фосфор айналымының схемасы:
НООСФЕРА
Алғаш рет 1927 жылы ... ... ... ... оның лекциясын тыңдаған В.И.Вернадскийдің жас замандастары, философ, математик, палеонтолог, антрополог Эдуард ... мен ... ... Пьер Тейяр де Шарден болды. Олар ноосфера деп- табиғат эволюциясының адам ... ... ... ... түсінген.Ал В.И.Вернадский, адам еңбегіне бағытталған адамның саналық ролі мен барлық өсуші геологиялық күштері зор болатын биосфераның даму кезеңін-ноосфера деп ... ... ... іс ... ... ... анықтаушы факторы болатын қоғам мен табиғаттың әрекеттесу сферасы.Неліктен ... ... ... Ол ... ... ... ролін бағалауға байланысты пайда болған. Ноосфера жөніндегі В.И.Вернадский ілімінің аса бағалылығы, оның тіршіліктің геологиялық, планетарлық процестердегі биосфераның қалыптасуы мен ... тірі ... ... және ... тірі ... ... анықтауында.Тірі организмдердің ішінде зор геологиялық күш ретіндегі адамды ерекше көрсетті. Бұл жер ортасында және жер ... ... ( ... ... және де басқа процестердің барысына әсер етуге қабілетті күш. Адамның, оның еңбегінің нәтижесінде бұл орта ерекше өзгерді. Ол ... жер ... ... ... ... ... ... биосфераның өзгеруіне соқтыратын адамның қажеттіліктері мен түсініктеріне сәйкес өзгертуге қабілетті.В.И.Вернадскийдің пікірінше, ноосфераның қалыптасуы , , - деп ... ... ... ... зат пен ... ... табиғи процестері қоғаммен бақыланатын адамды қоршайтын орта. Адам атқаратын биосфераның бөлігі болып табылады.Адамзат қоғамның табиғатқа әсері тірі заттардың ... ... ... ... ... ... өзгеше болды. Тірі организмдер бұрын өздерінің өсуі, көбеюі, қоректенуі, тыныс алуына ... ... ... әсер ететін қазір өмірдің өркениетті формасын түзуге және техникаға қажет элементтерге әсер ете отырып, бұл шеңберді адам кеңейтті, ... ... ... ... ... ... Күн жүйесінің ерекше аймағы болады. , - деп В.И.Вернадский қорытынды жасады.Адамзаттың ғылыми еңбектері биосфераны өзгертетін жаңа фактор ... ... ... ... жаңа ... ... жаңа күй - ноосфераға көшеді.
Жердің жалпы антропогендік дағдарыстары
Қазір күнделікті өмірде біз және ... жиі ... ... мәні ... ... - жүйесіндегі тепе-теңдіктің бұзылуынан туатын қарама қайшылық.Экологиялық проблемалар ... ... ... ... ... ... ... (нақтылы аймақ) және жергілікті (нақтылы территория, орын) болады.
Экологиялық дағдарыс- (гректің krisis- бұрылмалы ... ... ... ... ... (су тасқыны, вулкандардың атқылауы, қуаңшылық, өрт, күннің күрт суытуы, жер сілкінісі және т.б.) немесе антропогендік факторлардың әсерінен (қоршаған ... ... ... экожүйелердің бұзылуы, ормандардың кесілуі және т.б.) экологиялық тепе теңдіктің бұзылуы нәтижесінде экожүйелерде (мысалы, биосферада) туатын жағдайлар. Экологиялық дағдарыстың ... ... ... іс ... ... ол ... ... дағдарыс деп аталады.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Экожүйелердің біртұтастығы және орнықтылығы. Ғаламдық (глобалдық) биогеохимиялық циклдар. В.И.Вернадскийдің негізгі биогеохимиялық заңдары4 бет
Экожүйелердің біртұтастығы және орнықтылығы. Ғаламдық биогеохимиялық циклдар. В.И.Вернадскийдің негізгі биогеохимиялық заңдары10 бет
Экожүйелердің біртұтастығы және орнықтылығы туралы7 бет
Экология8 бет
Биосфера туралы жалпы түсінік4 бет
Биосфералық деңгей9 бет
Вернадскийдің ноосфера туралы концепциялары4 бет
Ғылыми білім және ғылыми революциялар8 бет
"Г. Мендель белгілерінің тұқымқуалаушылық заңдары."7 бет
Адам қоғамының шаруашылық әрекетінен табиғи биогеохимиялық циклдердiн деформациясы14 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь