Ілияс Есенберлиннің тарихи трилогиясы - «Көшпенділер»

Ілияс Есенберлиннің бала күнгі арманы металлург болу еді. Ол 1940 жылы Қазақ тау-кен институтын тамамдап, бала күнгі арманына қол жеткізгендей болады, бірақ 1941 жылы фашистік Германияның ашқан соғысы жас металлургтің арманын толық орындауына кедергі келтіреді, ол соғысқа аттанады. Соғыста жүргенде-ақ, ол жазушы-
лыққа бой ұрады, оның бойынан поэзияға деген әдеби таланттың жалыны лап етіп байқалады. Көптеген өлеңдеріне әуен жазылып, радиоларда қалықтап айтыла бастайды, тіпті ол драматургия саласында да өзінің талантын байқатады. Оған мысал, «Таудағы тайталас» пьесасы. әдеби тақырыптарға жазылған көптеген романдары: «Қатерлі өткел», «Алтын құс», «Тартыс» оқушылар тарапынан жоғары баға алады. Сөйтіп, І.Есенберлин әдеби ортадан берік орын алады.
1969 жылдан бастап ол тарихи романдар жазуды қолға алады. Ол «Кенесары хан», тарихи романын, «Алмас қылыш», «Жанталас», «Қаһар» атты трилогиясын (осы трилогия біріктіріліп «Көшпенділер» атын алды), «Қатерлі өткел» атты тарихи-революциялық романдарын жазды. Кеңестік одақтың нұсқауымен ғана жазатын әдебиет өнері үшін, қазақ ұлтының шыққан негізін, оның тарихын, көне заманды жазу асқан ерлікпен пара-пар еді. Себебі, бұл кездерде қазақ халқының тарихы ғылыми тұрғыдан әлі зерттеле қоймаған болатын, қазақтардың тарихи өткені маңайында алуан түрлі пікірлер айтылып, бір шешімге келе қоймаған уақытта мұндай тарихи романның жазылуы асқан көрегендік еді.
І.Есенберлин «Көшпенділер» трилогиясында қазақ ұлтының қалыптасу шағын зерттей отырып, күрделі де айрықша жауапты проблема
        
        Ілияс Есенберлиннің тарихи трилогиясы - «Көшпенділер»
Ілияс Есенберлиннің бала күнгі арманы металлург болу еді. Ол 1940
жылы ... ... ... тамамдап, бала ... ... ... ... ... 1941 жылы ... ... ашқан соғысы жас
металлургтің арманын толық орындауына кедергі келтіреді, ол ... ... ... ол ... бой ... оның ... поэзияға деген әдеби таланттың жалыны лап
етіп байқалады. Көптеген өлеңдеріне әуен ... ... ... ... ... ол драматургия саласында да өзінің ... Оған ... ... ... ... ... тақырыптарға
жазылған көптеген романдары: «Қатерлі өткел», «Алтын құс», «Тартыс»
оқушылар тарапынан ... баға ... ... І.Есенберлин әдеби ортадан
берік орын алады.
1969 жылдан бастап ол тарихи ... ... ... ... ... ... тарихи романын, «Алмас қылыш», ... ... ... (осы ... ... «Көшпенділер» атын алды), «Қатерлі
өткел» атты ... ... ... ... ... ғана жазатын әдебиет өнері үшін, қазақ ұлтының шыққан негізін,
оның тарихын, көне заманды жазу асқан ерлікпен пара-пар еді. ... ... ... ... ... ғылыми тұрғыдан әлі зерттеле ... ... ... ... ... алуан түрлі пікірлер айтылып,
бір шешімге келе қоймаған уақытта мұндай тарихи романның ... ... ... ... ... ... ұлтының қалыптасу
шағын зерттей отырып, күрделі де ... ... ... ... ... ... ... – қазақ халқының мүмкіндіктеріне шек
келтірушілерге қарсылықтан туған реакция нәтижесі. Өздерін жоғары санайтын
«тарихи және ... ... ... ... мен ... ... ... күл етіп көкке ұшырады. «Көшпенділерде» кімнің ... ... тауы ... ... әдет-ғұрпы жақсырақ деген
сәуегейшілік ... жоқ. ... ... ... де ... ... бұған куә - тарихымыз»,— міне, І ... ... ... ... ... ... ... қалыптасуы мен дамуы процесінің
идеологиялық ... баса ... ... Оның ... образ жүйелерінің өзгешелігі осында. Кейіпкерлер мұнда
өздерінің белгілі бір ... ... ... ... ... ... Бұл ... әсіресе, «Алмас қылышқа» тән.сөз болып отырған
бұл шығарма ХҮ ғасырдағы қазақ қоғамының толық келбетін ... ... ... ... ... ... ... дамуындағы ең бір шешуші
кезеңдегі- ұлт-азаттық қозғалысы кезеңіндегі, Шыңғысхан қырғынынан ... ... ел болу ... ... ... өмірін көрсетуге ұмтылған.1456 жылы
Шу өзенінің алқабында қазақ хандығы құрылды. Орал мен ... ... ... ... ... ... ... өздерін қазақпыз
деп атап, бір мемлекетке топтасуы сол кезден басталды. Есенберлин назарын
аударған – тарихтың тек осы ... ... ... Соның өзінде де ол бұл
тарихты негізінен халықтың бостандық пен ... ... ... оқи келе біз автордың ең ... ... ... ... ... ... дау-жанжалы мен кикілжіңінен ғана іздемеуге
тырысқанын аңғарамыз. Жалғыз ғана Жәнібек Сұлтанның жанталасымен ... ... ... ... Қазақтардың Әбілқайыр хан билеген ... ... ... ... әр ... жүргізілген.
«Әбілқайырдың ойынша осылармен тіл тапса болғаны. Ал тіл табу ... ... ... ... ... ... де қандай тәсіл қолданса да, барақ
ханның баласы Жәнібек ... мен оның ... ... Керей сұлтан көнбей-ақ
қойған. Бұл сұлтандар күннен –күнге араларын ... ... ... ... ... іші ... Шіри бастаған теріге ұқсас. Хан
салған алым-салықтың зардабына шыдай ... күні ... ... ... ... ... аз емес...Тек солардың санын ... бұл ... ... ... өткен жылғы бір оқиға сұлтанның
көз алдынан кетпей-ақ қойған. Ол аңнан келе жатып ... ... ... ... ... ... ... күйреп жерге түскен
үйлер...Ұлдары сойылға жығылып, ботасы өлген інгендей боздаған аналар...
Жәнібекті таныған ... ... ... ... ... ... ... мерзімінде алым-салықты төлемедіңдер деп ханның
аш ... ... ... ... Еділ ... да ... ... болатын. Құтқара гөр бізді бұл қорлықтан!
- Қалай құтқарам?- деген Жәнібек.
- Көкордадан руларыңды бөліп ал,-деп ... ... ... ... ... ... өз ... жат жұрттай ауыр алым-
салық салмайтын жеке шаңырақ көтер!
Қытай, жоңғар жағындағы рулар да осындай ой білдірген. ... ... жеке ... ... ... ... екенін және өз басының қамы мен
ел-жұрттың ... ... ... ... ... ... ... беттер.
Сонымен Әбілқайыр ханнан араны бөлу ниеті халықтың өз ішінен туған.
Жәнібек соңынан ергендер – ереуілшілер ... ... ... Мұны ... да ... ... өз бетімен бір-бірімен соғыспайды, тыныштықты, достықты
тілейді. Бар пәле бізде, хан, сұлтандарда»,- дейді ішкі ... ... ... ... ... ... алған Бұрындық өзінің осы
оспадарсыз қатыгездігін қорғансыз, әлсіз әйелге көрсетті. Ол Әбілқайыр ...... ... иіскелесіп тіл табуға ұйғарғанда да өз
ақылымен өзі ... ... ... ... ... бір ... ... үшін жазылмаған, оның ең маңыздылығы сол – ... ... ... ... ... ...

Пән: Әдебиет
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 3 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ілияс Есенберлиннің «Көшпенділер» трилогиясы: Тарихи шындық және көркемдік шешім37 бет
Ілияс Есенберлин10 бет
VI-XII Көшпенділер мәдениеті200 бет
І.есенберлиннің “көшпенділер” романындағы жылқы атауларының этнолингвистикалық мәні41 бет
Ілияс Есенберлин өмірбаяны24 бет
Ілияс Жансүгіров2 бет
Ілияс жансүгіров 1894-19383 бет
Ілияс Жансүгіров және дәстүр жалғастығы6 бет
Ілияс Жансүгіров шығармашылығы3 бет
Ілияс Жансүгіров өмірі1 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь