Кәсіпорынның өндірістік қорлары жайлы

І. Кіріспе
ІІ.Негізгі бөлім
1. Кәсіпорындардың өндірістік және коммерциялық қызметі негізгі өндірістік капиталы
2. Кәсіпорынның негізгі қорлары
3. Кәсіпорынның негізгі қорларын тиімді пайдалану жолдарын жоғарылату.
ІІІ. Қорытынды
IV. Пайдаланған әдебиеттер
Нарықтық қатынастарға өтумен байланысты әр бір қоғам даму жолдарын таңдау алдында тұрады. Нарықтық экономикада шынайы экономикалық процестердің қиындығы, олардың қайшылығы және біртекті еместігі қоғамның прогрессивті тенденциялардың дамуына жауап беретін экономикалық саясаттың бағыттарын таңдау үшін айтарлықтай қиындықтар туғызады.
Қазіргі экономика – бұл бір-біріне қайшы келетін топтар қатынасы: нарықтық қатынастар жүйесі және барлық экономиканың саналы реттелуі.
Бұл мәселелерді шешу үшін кәсіпорынды тек қана техникалық потенциалмен қамтамасыз етіп қоймай сонымен қатар оларды пайдаланудың тиімділігін көтеру қажет.
Өнім өндірісі және қызмет көрсету процессінде келесі экономикалық ресурстардың түрлерін пайдаланылады: табиғи ресурстар (жер, сулы және тоғайлы, жер қойнауы); еңбек ресурстары (адамдар және олардың қызмет көрсету және тауарларды шығару мүмкіндігі); өндіріс қорлары (өндірістік ғимараттар, құрылыстар, станоктар, тасымал құралдары, материалдар, шикізат, энергия, запас бөлшектер және т.б.), адамдардың кәсіпкерлік қабілеттілігі.
Өндірістің заттанған құралдары кәсіпорын капиталы деп аталады. Капитал өндіріс құралы ретінде өнімді шығаруға қатысатын, бірақ өндіріс процесінде олардың функциясы бойынша ажыратылатын еңбек құралдары және еңбек заттары болып бөлінеді.
Еңбек құралдары негізгі өндірістік қорлардың заттай мағынасын құрайды, яғни негізгі капиталды, ал еңбек заттары айналым капиталын құрайды.
Негізгі қорлар өндіріс сферасында функциянирленеді және республиканың ұлттық байлығының басты бөлігін құрайды. Олар республиканың, кәсіпорынның техникалық потенциалын анықтайды, олардың құрамының сапалығынан және жағдайынан өндіріс темпінің өсуі байланысты.
1. Қазақстан Республиасы Агенттігінің статистика бойынша үкімі 28.05.1999 ж. №17: «Негізгі қорлардың бар болуы және қозғалысы және материалды емес активтердің статистикалық есептемелерді құру бойынша құсқайлар».
2. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 03.09.1999 ж. №1308 үкімі: «Негізгі қорлар бойынша жылдық тозу мөлшерін бекіту туралы».
3. Қазақстан Республикасы қаржы Министрлігінің 04.12.1995 ж. №13-5-3/10068 хаты: «Негізгі қорлар субъектін бағалау туралы».
4. Қазақстан Республикасы Министрлер кабинетінің үкімі 21.10.1994 ж. №1178: «Қазақстан Республикасында негізгі қорларды индекстеу туралы».
5. Грабового П.Г. және Цая Т.Н. Құрылыс өндірісін ұйымдастыру – М. 1999 ж.
6. Русак Н.А. Қаржылық талдаудың негіздері, Мн: Меркаванне, 1995 ж.
7. Савицкая Г.В. Өнеркәсіптік кәсіпорындардың шаруашылық қазметін талдау. Жоғарғы оқу орындарына арналған оқулық: 1996 ж.
8. Снитко Х.Ф. Өнеркәсіптік кәсіпорында негізгі қорлар есебі, конспект шолуы. – Минск: Экаунт, 1993 ж.
9. Құрылыс экономикасы. Под. ред. И.С. Степанова, - М., 1998 ж.
10. Кәсіпорынның 2000 жылғы негізгі қорлар амортизациясының журналы.
        
        Қазақстан Республикасының Ғылым және Білім министрлігі
Семей қаласындағы Шәкәрім атындағы мемлекеттік университеті
Тақырыбы:
Орындаған: Қабиева ... ... қ. 2014 ... ... ... ... өндірістік және коммерциялық қызметі негізгі өндірістік капиталы
2. Кәсіпорынның негізгі қорлары
3. Кәсіпорынның негізгі ... ... ... ... ... Қорытынды
IV. Пайдаланған әдебиеттер
Кіріспе
Нарықтық қатынастарға өтумен байланысты әр бір ... даму ... ... ... тұрады. Нарықтық экономикада шынайы экономикалық процестердің қиындығы, олардың қайшылығы және біртекті еместігі қоғамның прогрессивті ... ... ... ... ... ... бағыттарын таңдау үшін айтарлықтай қиындықтар туғызады.
Қазіргі экономика - бұл бір-біріне қайшы ... ... ... ... ... жүйесі және барлық экономиканың саналы реттелуі.
Бұл мәселелерді шешу үшін кәсіпорынды тек қана техникалық потенциалмен қамтамасыз етіп қоймай сонымен қатар ... ... ... ... ... өндірісі және қызмет көрсету процессінде келесі экономикалық ресурстардың түрлерін пайдаланылады: ... ... (жер, сулы және ... жер ... ... ресурстары (адамдар және олардың қызмет көрсету және тауарларды шығару мүмкіндігі); өндіріс ... ... ... ... ... тасымал құралдары, материалдар, шикізат, энергия, запас бөлшектер және т.б.), адамдардың кәсіпкерлік қабілеттілігі.
Өндірістің заттанған ... ... ... деп аталады. Капитал өндіріс құралы ретінде ... ... ... ... ... процесінде олардың функциясы бойынша ажыратылатын еңбек құралдары және еңбек заттары болып ... ... ... ... ... заттай мағынасын құрайды, яғни негізгі капиталды, ал еңбек заттары ... ... ... ... ... сферасында функциянирленеді және республиканың ұлттық байлығының басты бөлігін құрайды. Олар республиканың, кәсіпорынның техникалық потенциалын анықтайды, ... ... ... және ... ... ... өсуі ... жағдайда кәсіпорын меншік формасына байланыссыз өзінің меншілігінің, амортизациясының, пайдасының, кредиттерінің есебінен құрал-жабдықтарды алады, цехтер салады. Өндіріс тиімді болу ... ал ... ... ... құруға және сатып алуға жұмсалған қаражаттар бекерге жоғалтылмауы үшін негізгі қорлар толық және тиімді пайдалануы қажет. Кәсіпорын негізгі ... ... ... қарай олардың пайдасы байланысты болады, демек кәсіпорынның ары қарай дамуы да осыған байланысты.
1. Кәсіпорындардың өндірістік және коммерциялық қызметі негізгі ... ... ... және ... ... ... өндірістік капиталдарды негізгі және айналым капиталдарын пайдаланумен байланысты болады.Өндірістік капиталдардың бұлай бөлінуі олардың айналымының ... және ... ... ... ... ... байланысты.
Кәсіпорындарда өндірістік құрал-жабдықтар өндіріс үдерісінің материалдық-техникалық негізі болып табылады. Рыноктық экономика ... ... ... алғашқы қалыптасуы, олардың жұмыс істеуі мен ұлғаймалы ұдайы молайтылып отыруы қаржылардың тікелей қатысуымен жүзеге асырылады: олардың көмегімен еңбек құралдарын ... алу, ... және ... ... ... ... ... арнайы мақсатты ақшалай қорлар құрылып, пайдаланылады. Қаржының арқасында кәсіпорындардың өндірістік капиталдарының (негізгі айналым капиталдарының) тұрақты толық айналымы болып ... ... ... натуралдық-заттай элементтерін - еңбек құралдары мен еңбек заттарын сатып алу, көбейту немесе олардың орнын толтыру үшін қаржылық ресурстарды авансылау ... ... ... ... мен ... ... тұратын, құндық нысанда көрінетін өндіріс құрал-жабдықтары негізгі және ... ... ... ... ... ұзақ ... ... тыс активтердің жаңа түрлерінің бірі - материалдық емес ... ... емес ... - ... жиынтық табыс алу үшін ұзақ мерзімді (бір жылдан артық) кезең ішінде ... ... емес ... ... ... ... құрамында пайда болуы рыноктық қатынастарға көшуге, шаруашылықты дүниежүзілік практикасына жақындастыру қажеттігіне ... ... ... мен ... емес ... ... ... ұзақ уақыт бойы қатысады және өзінің құнын біртіндеп, ... ... ... жаңа өнімнің құнына көшіреді. Көшу үдерісін амортизация, көшірілген құнның үлесін амортизациялық норма, ал бұл үлестің ақшалай ... ... ... деп ... аударымдар өндіріс шығындарына кіріктіріледі және өнімді өткізуден түсетін табыстан (түсім-ақшадан) қалыптасады. Негізгі қорлардың ... ... ... ... ... ... жинақталған сомасы сан жағынан қорлардың өздерінің құнына тең болады; бұл қаражаттар негізгі капиталдардың тозу және ... шығу ... ... яғни ... ... ... дейін оларды сатып алуға пайдаланылуы мүмкін және негізгі капиталдарды қаржыландырукөздерінің бірі ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорын қызметінің экономикалық жағдайларына қарай ажыратылуы мүмкін: олар пайдаланудың барлық мерзімі ішіндегі негізгі капиталдардың баланстық ... ... ... үлестер түрінде (желілік әдіс); амортизациялық кезеңінің басында неғұрлым жоғары үлестер (региссиялық әдіс) белгіленуі мүмкін. Қазақстан Республикасы салық ... ... ... (негізгі құралдар мен материалдық емес активтердің) ішкі топтарының құндық балансына есептеу және амортизация нормалары белгіленген. ... ... ... ... бірге өндірісте техникалық прогресті ынталандыру үшін жеделдетілген амортизациялық әдіс пайдаланылады. Амортизацияны есептеу әдісі өнімді өндіру мен оны ... ... ... мөлшері арқылы және осыған сәйкес кәсіпорынның табысы (пайдасы) арқылы кәсіпорындар қызметінің ... әсер ... бұл ... ... алу және ... қарамағында қалдырылатын табысты пайдалану кезінде бөлгіштік үдерістерде бейнеленеді.
Айналым қорлары айналым өндірістік қорлары мен ... ... ... олар әр ... ... - өндіріске және айналысқа қатыстылығына қарай ажыратылады.
Айналым өндірістік қорлары да өндірістің әр түрлі жақтарын көрсетеді. Олардың бір бөлігі - ... ... ... ... ... ... құнын (шикізаттың, сатымдық шала фабрикаттардың, негізгі және қосалқы материалдардың, отынның, ыдыстың, босалқы бөлшектердің), сондай-ақ белгіленген ең аз немесе шектік мөлшерлердің ... ... ... бір ... де ... бағалы және тез тозғыш заттар) кіріктіреді. Басқа бөлігі - аяқталмаган ... ... ... ... үдерісіне тартылған заттардың кұнын сипаттайды. Үшінші бөлік - болашақ кезеңдердің шығыстары - ... ... ... бірақ кейінгі кезеңдерде өнімнің өзіндік құны есебінен өтелетін заттар.
Айналыс қорлары айналыс сферасымен байланысты; оларға қоймалардағы дайын өнім мен ... ... ... ... және ... ... ақшалай қаражаттар, есеп-қисаптардағы қаражаттар, дебиторлық берешек жатады. Айналыс қорлары өндіріс пен айналысты қауыштырады.
Екі элементте - айналым өндірістік қорлары мен ... ... ... нысандардың: ақшалай, тауар, өндірістік, үстелінген тауар, үстелінген ақшалай нысандардың дәйекті ауысымдары жолымен қаражаттардың ... ... ... ... ... ... ... қорлары мен айналыс қорларына авансыланған ақшалай қаражаттар шаруашылық жүргізуші субъектінің айналым қаражаттары ретінде болады. Айналым қаражаттарының ... ... ... әр ... ... мен түрлері кезінде айтарлықтай ажыратылады. Мәселен өндірістік-шаруашылық қызметі ұқсатуға арналған материалдық компоненттердің ... ... ... ... ... ... машина жасауда, жеңіл өнеркәсіпте көлікжәне кепілді босалқы ... ... ... босалқы қорларының үлес салмағы жоғары болады; бұл салаларға айналым қаражаттарында аяқталмаған өндірістің жоғары үлес салмағы сипатты ... бұл ... ... ауыл шаруашылығы үшін де сипатты; саудада айналыс қорларының үлесі айтарлықтай. Айналым қаражаттарының жекелеген элементтері айналымының әр ... ... ... ... ... ... мен ... факторларыолардың жалпы мөлшерінде және сонымен бірге қаржыландыру мүмкіндіктерінде бейнеленеді.
Айналым қаражаттары авансыланған ақшалай шығындардың орнын ... ... ... және ... ... ... және шаруашылық жүргізуші субъектілердің шоттарына түсім-ақша түскеннен кейін жүзеге асырылады, мұның өзі ... ... ... ... заттарының кезекті үлестерін сатып алуға жағдай жасайды.
Өндірістік қорлардың толық айналымының жоғары баяндалған үдерістері жұмыс істеп тұрған субъектілер үшін сипатты ... ... ... шаруашылық жүргізуші субъектілерде негізгі және айналым капиталдарының орны ... ... ... ... және ... ... ... кейін толтырылады. Бұл табыстан амортизациялық аударымдар нысанында тозған негізгі капиталдардың орнын толтыру үшін қаражаттар қалыптастырылады ал өнімді өткізуден ... ... ... ... ... ... ... кіретін тауар-материалдық құндылықтарды сатып алуға бағытталады. Жаңа шаруашылық жүргізуші субъектілерді құру ... ... ... ... ... ... ... құрылтайшылардың жарналары, акцияларды сатудан түскен қаржылық қаражаттарды тарту есебінен қалыптасады; мемлекеттік кәсіпорындар үшін - бұл ... және ... ... тыс ... ... ... бір ... басқарудың жоғарғы буындарының - бірлестіктің, ассоцияцияның, министрліктердің, ведомстволардың орталықтандырылған қаржылық ресурстары есебінен авансылануы мүмкін. Соңғы уақытта қаржыландырудың көзі ... ... ... ... кеңінен пайдаланылып келеді.
Жұмыс істеп тұрған шаруашылық жүргізуші субъектілерде өндірістік капиталдардың ... ... көзі ... ... ... ... және ... осы мақсатқа бағытталатын, сондай-ақ қаржылық қорлар - өндірісті дамыту қоры (қорлану қоры), өндірістік және ... даму ... ... ... ... ... ... арқылы жұмсалынатын таза табыс (пайда) болып табылады. Осы ... ... ... банк ... ... капиталдарды қаржыландыру үшін ұзақ мерзімді, айналым капиталдарын қаржыландыру үшін қысқа мерзімді кредиттер ... ... ... көбейтудің көзі бұдан басқа, айналымнан тыс активтердің (негізгі капиталдың) қайта инвестицияланатын бөлігі, айналым актционерінің шашыратылатын бөлігі, кредиторлық ... ... ... ... ... эмиссиясы, лизинг болып табылады. Сөйтіп, өндірістік капиталдарды жасау мен оның өсімін қаржыландырудың көздерін меншікті, тартылған және қарыз ... ... ... Айналым қаражаттарының аса маңызды құрамды бөлігі меншікті айналым қаражаттары болып ... ... ... ... ... ... ... ара салмағы нақтылы рыноктағы кәсіпорынның қаржылық орнықтылығының дәрежесін анықтайды.
Өндірістік капиталды ... ... ... ... ... ... және кәсіпорынның қаржылық менеджменттің нәтижелігін дәлелдейді. Бұл нәтижелік өнімді (жұмысты, қызметті) өткізуден түскен табыс (түсім-ақша) ... ... ... айқындалады. Түсім ақшаның ауқымы кәсіпорынның (ұйымның), фирманың өнім өндіру мен оны ... ... ... ... ... ... ... болады.
2. Кәсіпорынның негізгі қорлары
Кәсіпорынның негізгі белгісі - оның меншігінде, шаруа жүргізуінде немесе оперативті басқаруында жекешеленген мүлкінің бар ... Ол ... ... материалды-техникалық мүмкіндігін, оның экономикалық сенімділігін және дербестігін қамтамасыз етеді. Белгілі бір мүліксіз ірі, кіші кәсіпорындар немесе жеке кәсіпкерлер өзінің ... ... ... ... ... - бұл ... ... бөлектеп жоғалатын және ұзақ кезең бойы натуралды қалпын өзгертпей сақтайтын материалды заттай құндылықтар.
Негізгі қорлардың кеңейтілген қайта өндіріс процесіне қатысу сипатына ... олар ... және ... емес ... қорлар болып бөлінеді.
Өндірістің әр бір процесі өндіріс қорларының қатысуымен жүзеге асырылады, олар келесідей болып бөлінеді:
1. ... ... ... ... ... ... жартылай фабрикаттар);
2. Еңбек құралдары (станоктар, машиналар және т.б.).
Еңбек құралдарын басқару нәтижесінде адам еңбек затына тікелей әсер етеді және өндіріс процесінде ... ... ... ... ресурстарға және оларды тұтыну қатынасынан көпшілігінде шығарылатын өнім көлемі, олардың ... ... оның ... ... және өмір сүру деңгейі, ал ақырғысында ел ... ... ... ... ... ... ... болып адам өмірінде бағаның көтерілуі ресурстардың тиімсіз пайдалануы табылады.
Ресурстар болып жоғарыда ... ... оның ... ... кәсіпорындар, қоғамдық ұйымдар, мекемелер, жанұя, жай адам иемденетін өндіріс құралдары, барлық мүмкін байлық қорлары, ... ... ... ... ... ... және ... болып бөлінеді. Осы жұмыста олардың ішінен біріншісі қарастырылған.
Негізгі қорлар - бұл еңбек құралдарына ... ... ... ... бөлігі, ұзақ кезең бойы өзінің натуралды формасын сақтайды, өнімге өз құнын бөлектен ауыстырады және тек қана ... ... ... жүргізгеннен кейін өтеледі.
Ресурстарды негізгі және айналымға бөлудің негізіне өндірісте жүргізетін, және өз құнын шығарылатын өнімге, қызметке ауыстырудың әр ... ... әр ... принцип қойылған. Негізгі қорлар өзінің әлеуметтік мәніне қарай меншік объектісі болып табылады және тұтынушылық құн, пайдалы заттар, ... ... ... тұрып қалған құн секілді натуралды түрде көрінеді.
Құрылыс кәсіпорындарының негізгі қорларына келесілер жатады: жылжымайтын мүлік (жер учаскілері, ғимараттар, ... және т.б. ... ... емес жермен байланысты объектілер), көлік құралдары, құрал-жабдықтар, өндірістік және шаруашылық инвентарь, арнайы инструменттер және ... да ... ... қор, музей құндылықтары, тірі әлем экспонаттары және т.б.).
Құрылыс кәсіпорындарының негізгі қорлары олардың материалды-техникалық базасының негізін құрайды, олардың өсімі және ... ... ... ... және бәсеке қабілеттілігінің негізгі шарты болып табылады.
Негізгі ... ... ... ... ... пайдаланады, олар жәй-жәй тозады, қасиетін және қалпын сақтап өзінің құнын жаңа шыққан өнімге ауыстырады.
Негізгі қорларға ... ... ... бір өндірістік процеске қатысады және өзінің құнын шыққан өнімге толықтай ауыстырады (мысалға, құн өзінің құнын жаңа ... ... ... ... ауыстырады).
Материалды активтер сатып алыну мақсатына байланысты негізгі қорлар есебінде, құрамында, тауарлы-материалдық қорларда ... ... ... ... ал ... сату мақсатымен сатып алынған болса - тауарлы ... қор ... ұзақ ... бойы қаржы салу мақсатымен сатып алынған болса қаржылық инвестиция болып көрінеді.
Негізгі ... ... ... ... ... ... төмендегілерге бөлінеді:
● өндірістік - бұл өндіріс ... ... ... ... оған жағдай жасайтын негізгі қорлар. Оның құрамына өндірістік ғимараттар және ... ... және ... ... және бақылайтын құралдар және жабдықтар, лабораториялық құралдар, ... ... ... және ... ... ... көпжылдық отырғызулар. Негізгі өндірістік қорларды пайдалануды сипаттайтын экономикалық жалпылығын ... ... ... ... ол ... немесе ақша өлшеміндегі негізгі қорлардың бірлігіне өнім өндірісін сипаттайды;
● өндірістік емес - тұтынуға белгіленген негізгі ... Олар ... ... қатыспайды, кәсіпорын жұмысшыларының мәдени-тұрмыстық қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін арналған.
Тәнділігі бойынша негізгі қорлар келесідей ... ... - ол ... ... және оның балансында болатын негізгі қорлар;
... ... - ол ... бір ... ... шартымен белгіленген бір мерзімге алынған негізгі қорлар. Ағымды аренда кезеңде оны ... ... ... болады, ал арендаға алушы шотында 001 көрсетіледі. Арендаға берілген негізгі қорлар ... ұзақ ... ... ... негізгі қорлар жатады, егер арендаға алушы келісім шартта белгіленген сатып алу ... ... ... ... ... ... бітпей тұрып өткізсе, онда ол аренда алушының меншігіне өтеді. Оларды сәйкесінше 121, 122, 123, 124, 125 ... ... ... -- ... және ... қызметте пайдаланылатын негізгі қорлар;
● тоқтап тұрған - уақытша пайдаланылмайтын ... ... ... - ... негізгі қорларды жөндеуде, аварияда немесе жойылып кеткенде ауыстыруға арналып қойылған негізгі қорлар.
Заттай құрамына байланысты негізгі ... ... - ... ... бар ... ... ... машиналар, құрал-жабдықтар);
● мүліксіз - жерге, тоғайлық және сулы ... ... ... ... ... яғни ... ... жоқ шығындар (жер учаскілерін жоспарлау, жалға алынған негізгі ... ... ... және ... өнім және ... ... қай ... саласына және қызмет түріне жатса, соған қатысқан негізгі қорлар сол экономика саласына және қызмет түріне жатады.
Негізгі қорлар ... ... және ... ... ... ... түрлерге бөлінеді:
I. Жер - субъекттің меншік құқығымен сатып алынған жер көлемі және ... ... ... меншік құқығы мен бекітілуі тиіс. Инвентарлы болып жер ... ... ... актісі берілген әрбір жер саналады.
II. Ғимараттар - еңбекке жағдай жасау, ... ... ... ... баспанап және материалды құндылықтарды сақтауға арналған архитектурлы-құрылыстық объектілер. Инвентарлы объект болып әрбір бөлек тұрған ғимарат саналады.
III. Құрылыстар - ... ... ... ... ... ... ... процесін жүзеге асыру үшін арналған инженерлі-құрылыстық объектілер (шахталар, мұнай және газ ... ... ... мосттар).
Инвентарлы болып әрбір бөлек тұрған құрылыс саналады.
IV. Таратқыш құрылғылар - электро, жылу және ... ... ... ... ... ... ... жылу желісі, құбырлар).
V. Машиналар және құрал-жабдықтар. Инвентарлы объектісі болып әрбір машина ... егер ол ... бір ... ... ... өзінің құрамына кіретіндер құралдар, керек-жарақтар, қоршаулар, фундамент негізгі қорлардың бұл тобы 5-ке ... Күш ... және ... - жылу және ... ... машиналар, генераторлар; әр түрлі энергияны механикалық энергияға айналдырылатын машина-двигательдері (тракторлар және өзі жүретін шассилер, бу двигательдері, ... ... жану ... Күш ... және ... - ... өнімін шығару процесінде еңбек затына механикалық, теориялық және химиялық әсер етуге арналған машиналар, аппараттар және ... ... ... ... ... ... ... Өлшегіш және реттеуіш құралдар, жабдықтар және лабораториялық құралдар - бұл ... ... ... және ... үшін ... ... ... амперметрлер, микроскоптар, суөлшегіштер, монометрлер).
● Есептеуіш техника - бұл процестерді автоматтандыруға және ... ... ... ... (компьютерлер және т.б. есептеуіш құралдар).
● Басқа да машиналар және құрал-жабдықтар - ... ... және ... да ... (телефон станцияларының, радиобуындарының құралдары).
VI. Көлік құралдары - адамдарды және ... ... ... жүру құралдары (автомобиль, теміржол, су транспорттарының қозғалу составы). Инвентарлы объектісі болып барлық оған қатысты құрал және жабдықтармен ... ... ... табылады.
VII. Аспаптар (құралдар) - бұл механикаландырылған және механикаландырылмаған қол ... ... ... ... ... және т.б. ... арналған машинаға бекітілген жабдықтар (кесетін, соғатын, езетін, жұқартатын еңбек құралдары - ... ... ... вибраторлар және т.б.). Инвентарлы объектісі болып тек қана басқа инвентарлық объектінің құрамына кірмейтін құралдар жатады.
VIII. Өндірістік ... және ... -- ... операцияларды жасауға немесе жеңілдетуге арналған құралдар - жұмысстолы, шкафтар, және т.б.
IX. Шаруашылық инветарь - ... және ... ... (cтолдар, шкафтар және клемдер).
X. Көпжылдық отырғызулар - жасанды, көпжылдық оптырғызулар ... ... ... ... гүл ... роза ... тірі ... және т.б.).
XI. Жерді жақсарту үшін капитал шығындары (құрылыссыз) - ... ... үшін ... ... ... инвентарлы сипаттағы шығындар (жер учаскелерін жоспарлау, алаңды тастардан тазарту және т.б.).
XII. Басқа да негізгі қорлар - ... ... ... құндылықтары және т.б.
Нарықтық экономикаға өту жағдайында бухгалтерлік есептің ... ... ... ... шығуын, түсімін дұрыс және уақытылы қадағалау; пайдалану жерлерінде олардың бар болуын және сақталуын бақылау; негізгі қорлардың ... ... және дәл ... сонымен қатар оның есепте дұрыс айқындалуы; жөндеуге кеткен шығындарды анықтау және осы мақсатқа бөлінген қаржыларды тиімді пайдалануды басқару; тиімді пайдалануды ... ... ... ... құралдарының және басқа да объектілердің жұмысының тиімділігін көтеру үшін резервтерді табу, сонымен ... өнім ... ... үшін ... ... қолдану; негізгі қорлардың пайдаланбайтын, артық объектілерін шығару; ... ... ... ... ... ... есептеп шығару жұмыстарын автоматтандыру жолымен негізгі қорлардың жағдайы туралы ... ... ... ... ... ... қандай да болмасын өндірістің маңызды факторы ... ... ... жағдайы және тиімді пайдаланылуы кәсіпорынның шаурашылық қызметінің ақырғы нәтижесінде тікелей әсерін тигізеді.
Нарықтық экономикаға өту шарттары ... ... ... ... ... ... ... ішінде негізгі қорларды тиімді пайдалануды көтеру резервтерін тұрақты іздеуге ниеттейді. Бұл резервтерді мұқият экономикалық талдау жүргізудің ... ... және іс ... ... ... ... ... және оларды пайдалану - аналитикалық ... ... бір ... ... табылады, себебі дәл осылар әр бір өндірісті тиімді пайдаланудың негізгі факторы - ғылыми-техникалық прогрестің материалды ... ... ... негізгі қорларын және өндірістік қуаттылықтарын толық және тиімді пайдалану оның баруына әсерін ... оның ... ... өсуіне, қорқайтарымның, өнім шығарудың көбеюіне, оның өзіндік құнының төмендеуіне, капитал салымдарын ... ... ... ... ... және ... талдау мақсаты болып: кәсіпорынның және оның құрылымдық бөлімшілерінің негізгі қорлармен қамтамасыз етілуін анықтау, ... ... ... ... ... өсу ... ... жаңаруын және шығуын анықтау, негізгі қорлардың техникалық жағдайын әсіресе активті бөлігін зерттеу, негізгі қорлардың пайдалану дәрежесін және оған әсер ... ... ... ... ... ... қолданылуын және комплекттігін анықтау, қорқайтарым өсімінің резервтерін шығару, ... ... ... ... есебінен өнім көлемін және пайданы көтеру.
Негізгі қорлар пайдалануына байланысты қозғалыстағы, запастағы және тоқтатылғандар болып, тиістілігі бойынша - жеке ... және ... ... ... ... - ... ... қорлар (жұмыстағы, жөндеудегі немесе тоқтаудағылар).
Запастағы негізгі қорларға запаста тұрған құрал-жабдықтар және көлік құралдары ... ... ... ... ... ... ... ауыстыруға арналған.
Тоқтатылған негізгі қорлар кәсіпорынның немесе бөлек цехтардың уақытша эксплуатациясын тоқтатуын белгіленген тәртіппен ... ... ... сол ... тиесілі негізгі қорлар. Арендаға алынған басқа бір кәсіпорыннан (ұйымдардан) уақытша пайдалануға салынған ... ... ... ... ... ... әр саладағы өнеркәсіп кәсіпорындарында бірдей емес. Мысалға, ғимамраттардың негізгі ... ... құны ... ... ... ... көбірек (44%), құрылыстар - жанар-жағармай өнеркәсібінде (17%), таратқыш құрылғылар - ... (32%), ... және ... - ... ... ... ... (45%).
3. Кәсіпорынның негізгі қорларын тиімді пайдалану жолдарын жоғарылату.
Кәсіпорынның негізгі өндірістік қорлары экономикалық потенциалдық материалдық базасын, олардың өндірістік ... ... ... ... ... ... ... оларды пайдаланудың тиімділігін жақсарту еңбек өнімділігін көтерудің, өнімнің ... ... ... ... ... ... ... техникалық потенциалын тиімді пайдалануды көтерудің негізгі жолдары - бұл өндіріс процесстерінің механизациясы және автоматизациясы, құрал-жабдықтардың тұрып қалуын ... ... ... ... ... төмендету, негізгі номенклатураға кірмейтін өнім дайындау, құрал-жабдықтардың ауыстыру коэффициентін көтеру техниканы автоматтандырылған басқару ... ... ... ... прогресс шараларын жүргізу және т.с.с.
Негізгі өндірістік қорлардың құрылымына әсер ететін негізгі ... ... ... ... ... өнім сипаты;
● шығарылатын өнім көлемі;
● механизация және автоматизация деңгейі;
● мамандандыру және коопеприрование деңгейі;
... ... және ... ... ... ... ... көлеміне және құнына, тасымал құралдарының және жеткізетін құрылғылар үлесіне әсер етеді. Қанша шығарылатын өнім көлемі (екінші фактор) көп ... ... ... және ... ... жұмыс машиндерінің үлес салмағы артады. Қорлардың құрылымына үшінші және төртінші факторлардың әсер етуі дәл осындай ... ... ... ... ... ... ... қорлардың өндірістік құрылымына концеетрацияның, маманданудың, коопирирлеу және өндірісті біріктірудің дамуы әсер етеді, оған тағы да капиталдық құрылыс әсер ... ... ... ... арқылы, мысалға өндірістік ғимараттардың, негізгі қорлардың массивті элементі үлесінің жалпы құнын төмендетуге болады және осының арқасында жаңа ... ... ... ... ... тиімділігін көтеруге болады.
Негізгі өндірістік қорлардың құрылымын жақсартуға төмендегілер мүмкіндік береді:
* құрал-жабдықтарды жаңарту және ... ... және ... ... ... ... көтеру нәтижесінде құрал-жабдықтардың құрылымын жетілдіру, әсіресе мәрелік ... ... ... ... және ... ... станоктар, универсалды агрегаттық станоктар, автоматтық машиналарды, сандық программамен басқарылатын станоктар;
* ғимараттарды және ... ... ... бос ... ... ... орналастыру;
* құрылыс жобаларын дұрыс жасау және кәсіпорынның құрылыс жоспарларын жоғары сапалы орындау;
* аз пайдалынатын және ... ... және оның ... ... ... ... ... қамтамасыз ететін құрал-жабдықтарды орнату.
Құрылыс көлемі артқан сайын кәсіпорын алдында ... бір ... ... ... ... тиімділігін көтеру табылады, яғни капитал салымдарының бірлігіне келетін материалдық өндіріс саласында ... ... ... жоғары әлеуметтік эффектіге жету. Капитал салымдарының тиімділігі - өте ауыр көрсеткіш, оның жақсаруы келесі факторлардың комплексінен байланысты болады:
1. Инвестициондық ... ... яғни ... да бір ... ... ... басы және оны ... енгізу аралығы. Бұл кезеңді қысқарту 2 мәселені ... ... ... құрылыс объектісіне жұмсалатын халық шаруашылығынан алаңдайтын құралдар, демек олар ... ... ... және халықаралық пайдаға қатыспайтын уақытын қысқарту;
б) негізгі қорлардың физикалық және моральдық тозуының арасындағы айырылысты қысқарту;
Бұл ... ... ... ... ... ... біріктіру, құрылыс ұзақтығын және қуаттарды меңгеру мезгілін қысқарту есебінен шешілуі мүмкін.
Негізгі құрылыс объектілерінде капитал салымдарын біріктіруді көтеру олардың эксплуатацияға тез ... және ... ... ... ұзақтығын және кәсіпорындарды реконструкциялау қысқарту - қазіргі замандық құрылыс өндірісінде ... ... ... ... ... Біздің елімізде құрылыс ұзақтығының қолданылатын нормалары өте жиі сақталынады, нормативтен 1,5 - 2 есе артатын нақты мезгілі ... ... ... ... ... шешуде маңызды болып құрылыстың ары қарай индустрияландырылуы табылады, ол құрылыстық өндіріске машиндерді кең көлемде енгізу және ... ... ... ... ... ... керек.
Құрылыстық өнеркәсіптік базаларының технологиясын және ұйымдастыруын жетілдіру төмендегілерді қамтамасыз ету қажет:
● заводтық дайындау, өнімді тасымалдау және объектілерді ... ... ... ... ... ... құрылыстың материал сыйымдылығын және отын-энергетикалық ресурстардың ... ... ... ... объектілердің сапасын көтеру;
● эксплуатациялық объектілердің қажетті сапамен қамтамасыз еткенде құрылыстың құнын төмендету.
Құрылыс ұзақтығын қысқарту үшін құрылыс объектілерінің техникалық ... және ... ... үлкен маңызға ие. Құрылыс бөгелістерінің көпшілігі территорияның ... ... ... ... болмауы (барлық бөгелістердің 10% мөлшерінде), техникалық құжаттамаларының уақытына дайын болмауы (7% ... ... ... және ... ... және ... объектілерді енгізу мезгіліне құрылысты материалдармен, бұйымдармен және конструкциялармен өзіндік өнеркәсіптік кәсіпорындардың қуаттылығын меңгеру уақытын қысқарту ... ... ... әсер ...
Кәсіпорында өнеркәсіптік-өндірістік негізгі қорлардың үлкен мөлшері пайдаланатындықтан қойылған мәселелерді аналитикалық жұмыстарды механикаландыру немесе автоматтандыру жолымен шешу ұсынылады. ... ... ... ... әдістерін және ЭЕМ қолдану орынды болып табылады.
Негізгі ... ... ... ... жетілдірудің басқа бағыты болып негізгі қорлар анализінің жүзеге асып тұрған методологиясын ... ... ... ... ... ... процесі машиндердің және құрал-жабдықтардың бағасы қымбаттауына байланысты жүзеге асыру қиынға соғып отыр. Құрал-жабдықтарды ауыстыруға және жаңа технологияларды ... көп ақша ... ... Кәсіпорынның өзінің қаражаттары жеткіліксіз, сондықтан бұл жерде ... ... ... ... ... ... ... жатыр оның ақырғы мақсаты өндірісте шығындарды бақылайтын ... ... ... ... ол кәсіпорында толықтай бәсеке қабілеттілігін және экономикалық тиімділігін көтеруге үлкен әсерін тигізеді.
Пайдаланылған әдебиеттер
* ... ... ... ... ... ... 28.05.1999 ж. №17: .
* Қазақстан Республикасы Үкіметінің ... ж. №1308 ... .
* ... ... қаржы Министрлігінің 04.12.1995 ж. №13-5-3/10068 хаты: .
* Қазақстан Республикасы Министрлер кабинетінің үкімі ... ж. №1178: .
* ... П.Г. және Цая Т.Н. ... ... ... - М. 1999 ж.
* Русак Н.А. ... ... ... Мн: Меркаванне, 1995 ж.
* Савицкая Г.В. Өнеркәсіптік кәсіпорындардың шаруашылық қазметін ... ... оқу ... ... оқулық: 1996 ж.
* Снитко Х.Ф. Өнеркәсіптік кәсіпорында негізгі қорлар есебі, конспект шолуы. - Минск: Экаунт, 1993 ж.
* ... ... Под. ред. И.С. ... - М., 1998 ... Кәсіпорынның 2000 жылғы негізгі қорлар амортизациясының журналы.

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Кәсіпорынның өндірістік қорлары."5 бет
Кәсiпорынның өндiрiстiк қорларының теориялық негiздерi29 бет
Кәсiпорынның негiзгi өндiрiстiк қорларын кешендi түрде талдау20 бет
Кәсіпорынның өндірістік қорлары11 бет
Кәсіпорынның өндірістік қорлары жайлы ақпарат44 бет
Кәсіпорынның өндірістік қорлары жайлы мәлімет4 бет
Кәсіпорынның өндірістік қорлары туралы3 бет
Кәсіпорынның өндірістік қорлары туралы мәлімет5 бет
Кәсіпорын шығындары және өнімнің өзіндік құны8 бет
Кәсіпорынның ұзақ мерзімді активтерін талдау5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь