Ырғай (ирга) өсімдігі


1. Ырғай өсімдігі және таралу аймақтары.
2. Ырғай өсімдігін өсіру технологиясы.
3. Ырғай өсімдігінің негізгі түрлері.
4. Қосымшалар.
Ирга – Amelanchier Medic. Туыс Солтүстік жарты шарды,негізінен Солтүстік Америкада жабай түрде тараған 25 түрді біріктіреді; Бізде кәдімгі ырғай , масақты ырғай түрлері кездеседі. ТМД елдерінде жабайы өсетін бір түр – А. rotundifolia Lam (домалақ жапырақты, кәдімгі, шомпольник, шәшке тәрізді ағашты ирга) белгілі.Жеміс дақылы ретінде домалақ жапырақты, канада және масақты ирга қолданыс тапқан.Бұлар кішігірім ағаштар немесе бұталар. Жеміс салуы отырғызғаннан 2-4 жыл өткеннен соң басталады. Жылдағы өнімі мол –4-8 т/га. Жемісінде қанттар, қышқылдар, иілік заттар, С дәрумені жәнекаротин бар. Жемістері балаң және кептірілген күйінде пайдаланылады;олардан компот, тосап, желе, пастил (әдетте басқа жемістерменараластырып) дайындалады. Балаң жемістің жаңа шырыны емдік сусын ретінде қолданылады. Өсімдігі бал беретіндігімен ерекшеленеді. ТМД елдерінің солтүстігінде ергежейлі алмұрттың, алманың шыдамды телітуші ретінде де маңызды. Қысқа төзімділігіне және баптауды аса қажет етпейтіндігіне байланысты ирганы соңғы жылдары әуесқойбағбандар Қазақстанның солтүстігінде өсіре бастады. Ирга туысы тіршілік ету ортасына оңай бейімделеді. , соның арқасында мәдениетте кең тараған . Ол үлкен бұта немесе кішірек ағаш , олар көктемде саны көп ақ гүлшоғырлармен безендіріледі. Жазда оның сағақтарында көгілдір қара жемістері болады. Ал күзде оның жапырақтары өте көркес. Олар өте тез өседі және күй талғамайды. Бұл туыс өкілдері көгалдандыруда және бағбандықта қолданылады.
Жапырақтану жоғары , көбінесе көп гүлді юолып келеді, жемісі үшін, әрі жалпы сәндік өсімдік ретінде пайдаланылады. Ырғай жабайы түрде Балтық жағалауында , ТМД елдерінің орташа алқаптарында Солтүстік Кавказ , Қырымда және Қазақстанның солтүстік аймақтарында кездеседі.
Ырғай мамыр айында гүлдейді, гүлдері мойылдың түсіндей болады және оның ерекшелігі көктемгі кеш түсетін 5-7С қа дейіңгі суықты көтере алады. ОЛ араларын еліктетін өсімдіктер қатарына жатады. Қазақстанда көптеген дақылдармен салыстырғанда құрғақшылққа төзімдірек. Ырғай бұтасы жылдам өседі, оңжылдық жасында өзінің дамуының ең жоғарғы деңгейіне жетеді. Саңырауқұлақ және басқада зиянкестерге шыдамды және зақымданған жерлері тез қайта қалпына келеді.
1. Аяпов К.Ж Кампитов Г.А, Мажитова Р.С Жеміс шаруашылығы-Алматы 2005-320 бет.
2. А. И. Пояркова. Род 730. Ирга — Amelanchier // Флора СССР. В 30 т. / Гл. ред. акад. В. Л. Комаров; Редактор тома С. В. Юзепчук. — М.—Л.: Изд-во АН СССР, 1939. — Т. IX. — С. 408. — 540 + XIX с. — 5200 экз.
3. М.М. Жанзақов. Өсімдік шаруашылығы. Алматы, 2007 жыл
4.М.И. Кондрашкина Лабороторно-практические заниятия по растениеводству, Москва-2006 г

Пән: Биология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ

СӨЖ

Тақырыбы: Ырғай (ирга) өсімдігі.

Орындаған: Болатова Ә.О
Тексерген: Мухаметжанова О.Т
Тобы: АГ - 213

Семей - 2015

Жоспар:
1. Ырғай өсімдігі және таралу аймақтары.
2. Ырғай өсімдігін өсіру технологиясы.
3. Ырғай өсімдігінің негізгі түрлері.
4. Қосымшалар.

Ирга (Ырғай) өсімдігі.
1. Ырғай өсімдігі және таралу аймақтары.
Ирга - Amelanchier Medic. Туыс Солтүстік жарты шарды,негізінен Солтүстік Америкада жабай түрде тараған 25 түрді біріктіреді; Бізде кәдімгі ырғай , масақты ырғай түрлері кездеседі. ТМД елдерінде жабайы өсетін бір түр - А. rotundifolia Lam (домалақ жапырақты, кәдімгі, шомпольник, шәшке тәрізді ағашты ирга) белгілі.Жеміс дақылы ретінде домалақ жапырақты, канада және масақты ирга қолданыс тапқан.Бұлар кішігірім ағаштар немесе бұталар. Жеміс салуы отырғызғаннан 2-4 жыл өткеннен соң басталады. Жылдағы өнімі мол - 4-8 тга. Жемісінде қанттар, қышқылдар, иілік заттар, С дәрумені жәнекаротин бар. Жемістері балаң және кептірілген күйінде пайдаланылады;олардан компот, тосап, желе, пастил (әдетте басқа жемістерменараластырып) дайындалады. Балаң жемістің жаңа шырыны емдік сусын ретінде қолданылады. Өсімдігі бал беретіндігімен ерекшеленеді. ТМД елдерінің солтүстігінде ергежейлі алмұрттың, алманың шыдамды телітуші ретінде де маңызды. Қысқа төзімділігіне және баптауды аса қажет етпейтіндігіне байланысты ирганы соңғы жылдары әуесқойбағбандар Қазақстанның солтүстігінде өсіре бастады. Ирга туысы тіршілік ету ортасына оңай бейімделеді. , соның арқасында мәдениетте кең тараған . Ол үлкен бұта немесе кішірек ағаш , олар көктемде саны көп ақ гүлшоғырлармен безендіріледі. Жазда оның сағақтарында көгілдір қара жемістері болады. Ал күзде оның жапырақтары өте көркес. Олар өте тез өседі және күй талғамайды. Бұл туыс өкілдері көгалдандыруда және бағбандықта қолданылады.
Жапырақтану жоғары , көбінесе көп гүлді юолып келеді, жемісі үшін, әрі жалпы сәндік өсімдік ретінде пайдаланылады. Ырғай жабайы түрде Балтық жағалауында , ТМД елдерінің орташа алқаптарында Солтүстік Кавказ , Қырымда және Қазақстанның солтүстік аймақтарында кездеседі.
Ырғай мамыр айында гүлдейді, гүлдері мойылдың түсіндей болады және оның ерекшелігі көктемгі кеш түсетін 5-7С қа дейіңгі суықты көтере алады. ОЛ араларын еліктетін өсімдіктер қатарына жатады. Қазақстанда көптеген дақылдармен салыстырғанда құрғақшылққа төзімдірек. Ырғай бұтасы жылдам өседі, оңжылдық жасында өзінің дамуының ең жоғарғы деңгейіне жетеді. Саңырауқұлақ және басқада зиянкестерге шыдамды және зақымданған жерлері тез қайта қалпына келеді.
Бұл дақылдың биологиялық ерекшеліктерінің бірі жас кезінде 5 жылға дейін көлеңкеге шыдамды. Ырғайдың мәдени сорттары үлкен өнімділік және ірі жеміс береді. Ырғайдың бүршігі Украина жағдайында сәуір айныңы аяғында ашылады жемісі маусым айында піседі. Жаыпрақтарынң жаппай түсуі қазан айында . Ырғайдың жалпы гүлінің 71-82 жеміс байлайды., жинауға дейінгі 7-8 түсіп қалады. Тамыр жүйесі мықты. , тамырлары 1,4-3 метрге дейін бойлайды. Ырғай топыраққа қатаң талап қоймайды. Қысқөа және аязға жоғары тзімді -40С градус аязға дейін төзе алады.
2. Ырғай өсімдігін өсіру технологиясы.
Ырғай негізінен тұқыммен атпа тамырларымен түбірден бөліа алу, телу арқылы көбейеді. Ырғай үшін оңтүстік, оңтүстік-бастыс, оңтүстік шығыс беткейжерлерді таңдау керек. Ырғай үшін ыза сулары жақын орналасқан және батпақты жерплер жарамсыз болып табылады. Ирга бағына арнлағн жерлерді жыртудан бұрын органикалқы тыңайтқыштарды сіңіреді. Әрбір өсімдікке қоректік алаңша 4*4, Канадада 2,2-2,5м орналасады.
Ырғай ағашына 70*70 см схемамен қазады. Топырақты алдын ала парлау немесе бұршақ тұқымдастарды себу арқылы дайындайды.
Плантациясында тыңайтқыштар беріледі, үстеп қоректендіреді және суарады. Отырғызатын өсімдіктің биіктігі 15*30 см болуы керек. Отырғызғаннан кейін ырғайдың тік көшеттерін кесін қырқады ұзындығының 32 бөлігі қалады. Кесу кезінде ауру, әлсіз және зақымданған бұтақтарды және ұзын сабақтарды кеседі. Ырғай 2-40 жаста жемс береді. Жылма жыл өнім береді және көп мөлшерде жемісін жергілікті ауа райын байланысты 2-4 рет жинайды. Кез келген топырақта өсе береді. Жарық күнді және алакөлеңкені ұнатады. Ырғайдың мәңгі жасыл түрлерін белгілі бір пішінде қырқып отырған дұрыс. Орта есеппен әр гектарынан 40-80ц жеміс ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Топинамбур өсімдігі
Жусан өсімдігі
Стевия өсімдігі
Африка топырағы мен өсімдігі
Шырайгүл өсімдігі, күтіп баптау технологиясы
Жеміс-жидек өсімдігі мен жүзім
Ақ алабұта өсімдігі тамырының химиялық құрамы
Африка материгінің топырағы, өсімдігі және жануарлар дүниесі
Altheae officinalis L (Дәрілік жалбызтікен) өсімдігі вегетативитік мүшелерінің онтоморфозгенезі
Алматы облысы, Жамбыл ауданының табиғи климат жағдайы, өсімдігі мен топырағы
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь