Бейорганикалық заттардың химиялық технологиясы

1. Табиғы, жасанды және синтетикалық ЖМҚ алу тәсілдері.
2. Пластмассалар және олардың жіктелуі, құрамы, негізгі қасиеттері және қолдану аймағы. Поливинилхлориды. Полистирол.
1) Табиғы, жасанды және синтетикалық ЖМҚ алу тәсілдері. Жоғары молекулалы қосылыстар немесе полимерлер (гр. πολύ- — көп, μέρος — бөлік, бөлігі) — молекула құрамында өзара химикалық немесе координаттық байланыстармен қосылған жүздеген, мыңдаған атомдары бар және өздеріне ғана тән қасиеттермен ерекшеленетін заттар тобы. Жоғары молекулалы қосылыстар көбіне молекулалары көп қайталанып отыратын мономерлер тізбегінен тұрады. Олардың ішіндегі ең қарапайымы — полиэтилен, оның мономері — этилен. Жоғары молекулалы қосылыстар табиғи (ақуыздар, нуклеин қышқылдары, табиғи шайырлар), жасанды (табиғи полимерді химикалық реактивтермен әрекеттестіру кезінде алынатын), синтетикалық (полиэтилен, полипропилен, полистирол, полиамид, фенолды шайыр, т.б.) болып үш топқа бөлінеді. Табиғи жоғары молекулалы қосылыстар Биосинтез барысында тірі организм клеткаларында түзіледі. Синтетикалық жоғары молекулалы қосылыстар мономерлерді поликонденсациялау, полимерлеу арқылы алынады. Олардың тізбектері ашық, бірінен соң бірі түзу сызық бойымен орналасқан мономер бөліктерінен, тарамдалған немесе тор тәрізді Жоғары молекулалардан құралған (қ. Полимерлер). Жоғары молекулалы қосылыстар машина жасауда, құрылыста, ауыл шаруашылығында, электртехникада, медицинада, т.б. көптеген салаларда кеңінен қолданылады. Табиғи каучукты кейбір тропикалық – бразиль гевеясы, каучук фикусы және т.б. өсімдіктердің сүтті шырындарынан (латекс) алады. Қазақстанда каучук өсімдіктері – көк сағыз және тау сағыз өседі. Осы өсімдіктерден Ұлы Отан соғысы кезінде каучук өндірістік жолмен алынған.
Каучукты адамдар ертеден білген. Оңтүстік Америка елдерінде қазу жұмыстары жүргізілген кезде резеңке доптары табылған, олар тұрмыс – салт мақсатында қолданылған. Европалықтар каучукпен алғаш рет ХVI ғасырдың аяғында Х. Колумб серіктестерімен Оңтүстік Америкаға (Гаити) келіп түскенде жергілікті тұрғындардың доп ойнағанын көргендерінен бастап танысқан. Индейліктер сүтті шырынды «као чо» - ағаштың көз жасы деп атаған, содан каучук деген атау щыққан.
Каучуктың алынуы мен қолданылуын одан әрі тереңдете зерттеу (ХVIII ғасырдың 20 – жылдарындағы Бразилияға экспидиция) каучуктың Heve ағашынан алынатынын анықтауға мүмкіндік береді. Каучукты алу үшін ағашқа кесіп тіліктер жасайды. Бөлінетін ақ сүтті шырын ауада тез қатайып қараяды да, созылғыш массаға айналады. Маталарға шырын сіңіртсе олар су өткізбейтін болады, қатып қалған щайырдан факелдер дайындалады және шашыратқы түріндігі арнайы шөлмектер алынады.
Каучуктың құрамы. Табиғи каучукты ауа жібермей қыздырса диен көмірсутегі 2-метил,3-бутадиен немесе изопрен түзілетіні жөнінде анықталған.
1. Жалпы білім беретін мектептің жаратылыстану-математика бағытындағы 11-сыныбына арналған оқулық / Ә. Темірболатова, Н. Нұрахметов, Р. Жұмаділова, С. Әлімжанова. – Алматы: «Мектеп» баспасы, 2007. – 352 бет, суретті. ISBN 9965-36-092-8
2. «Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VII том
3. Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: Экология және табиғат қорғау / Жалпы редакциясын басқарған – түсіндірме сөздіктер топтамасын шығару жөніндегі ғылыми-баспа бағдарламасының ғылыми жетекшісі, педагогика ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстан Республикасы Мемлекеттік сыйлығының лауреаты А.Қ.Құсайынов. – Алматы: «Мектеп» баспасы» ЖАҚ, 2002 жыл. – 456 бет. ISBN 5-7667-8284-5
        
        Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым Министрлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы Мемлекеттік Университеті
кафедрасы
БӨЖ

Орындаған: Хамитова Альфия, ХН-301.
Тексерген: Лебаева Ж. ... ... ... жасанды және синтетикалық ЖМҚ алу тәсілдері.
2. Пластмассалар және олардың жіктелуі, құрамы, ... ... және ... ... ... Полистирол.
1) Табиғы, жасанды және синтетикалық ЖМҚ алу тәсілдері. Жоғары ... ... ... ... (гр. ... -- көп, ... -- бөлік, бөлігі) -- молекула ... ... ... немесе координаттық байланыстармен қосылған жүздеген, мыңдаған атомдары бар және ... ғана тән ... ... ... ... молекулалы қосылыстар көбіне молекулалары көп қайталанып отыратын мономерлер тізбегінен тұрады. Олардың ішіндегі ең ... -- ... оның ... -- ... Жоғары молекулалы қосылыстар табиғи (ақуыздар, нуклеин қышқылдары, табиғи шайырлар), жасанды (табиғи полимерді химикалық реактивтермен әрекеттестіру кезінде алынатын), ... ... ... ... ... ... шайыр, т.б.) болып үш топқа бөлінеді. Табиғи жоғары молекулалы қосылыстар Биосинтез барысында тірі организм ... ... ... ... ... қосылыстар мономерлерді поликонденсациялау, полимерлеу арқылы алынады. Олардың тізбектері ашық, ... соң бірі түзу ... ... ... ... ... тарамдалған немесе тор тәрізді Жоғары молекулалардан құралған (қ. Полимерлер). Жоғары ... ... ... ... ... ауыл шаруашылығында, электртехникада, медицинада, т.б. көптеген салаларда кеңінен қолданылады. Табиғи каучукты ... ... - ... ... ... ... және т.б. өсімдіктердің сүтті шырындарынан (латекс) алады. Қазақстанда каучук өсімдіктері - көк ... және тау ... ... Осы ... Ұлы Отан ... ... ... өндірістік жолмен алынған. Каучукты адамдар ертеден білген. ... ... ... қазу ... ... ... ... доптары табылған, олар тұрмыс - салт ... ... ... ... ... рет ХVI ... ... Х. Колумб серіктестерімен Оңтүстік Америкаға (Гаити) келіп түскенде жергілікті тұрғындардың доп ... ... ... ... Индейліктер сүтті шырынды - ағаштың көз жасы деп атаған, ... ... ... атау ... ... ... мен ... одан әрі тереңдете зерттеу (ХVIII ғасырдың 20 - жылдарындағы ... ... ... Heve ... ... анықтауға мүмкіндік береді. Каучукты алу үшін ағашқа кесіп тіліктер жасайды. Бөлінетін ақ сүтті шырын ауада тез ... ... да, ... ... ... Маталарға шырын сіңіртсе олар су өткізбейтін болады, қатып қалған щайырдан факелдер дайындалады және шашыратқы түріндігі арнайы шөлмектер алынады.Каучуктың ... ... ... ауа ... ... диен көмірсутегі 2-метил,3-бутадиен немесе изопрен түзілетіні жөнінде анықталған. ... ... С5Н8. ... полимер каучуктың қанықпағандығын дәлелдеу үшін, оны газ өткізгіш түтігі бар тығынмен жабылғаноосынауықтаооқыздырымыз. Қыздырғында каучуктың молекулалық массалары төмендегі өнімдерге ыдырайды. ... ... су ... ... ... салқындатылатын қабылдағыш-сынауыққа бромды су (немесе калий перманганатының ерітіндісін) құямыз. Бромды судың түссізденуі каучукты ... ... ... ... ... Каучук ыдырауының негізгі құрамдас бөлігі, яғни мономері 2-метил-1,3-бутадиен (изопрен). ... ... ... - оның майысқақтығы. Пішінінің түрліше өзгеруінен - қысу, созудан кейін каучук өзінің ... ... ... ... ... ... ... СН2 - тобы қос байланыстың бір жағында ... ... ... ... ... деп ... Осы ... каучукке майысқақтық қасиет береді. Каучук сондай-ақ суды, ... және ... ... ... ХІХ ... басынан бастап каучук аяқ киім және су ... ... ... ... ... Бұл ... ... қоса, айтарлықтай кемшіліктері де болады, олар ... ауа ... ... және морт болып, ал ыстықта жұмсарып, жабысқақ қасиетке ие болады. Каучукке ... ... ... ... ... төзімділік қасиеттерін берү үшін оны вулканизациялайды - күкірт қосып, қыздырып, резеңкеге айналдырады. Вулканизациялау кезінде каучуктың ... ... ... ірі ... ... ... ... каучук -- вулкандау арқылы ... ... ... ... полимерлер. Жасанды каучук эластомердің негізгі ... ... ... ... ең ... 1879 жылы француз химигі Г.Бушард (1842 -- 1918) ... ... ... құрғақ айдау өнімін) тұз қышқылымен өңдеу кезінде алды. Ал өндірістік синтезі 1932 жылы (С.В. ... ... іске ... ... ... 2 ... ... жалпылама қолданылатын жасанды каучук (бутадиен каучук, бутадиен-стиролды каучук, т.б.), мұнда резеңкенің созылғыштық ... ... ... ... бар ... ... ... кремнийорганикалық каучуктен жылуға, суыққа төзімді бұйымдар жасалады.
Жасанды каучуктің ... ... ... каучуктер, термоэластопластар дейтін ерекше топтары бар. Жасанды каучуктың табиғи каучукқа ... ... ... ... ... ... ... диендер мен олефиндерден полимерлеу арқылы алады. Мономер ретінде бутадиен, изопрен, ... т.б. ... ... ... әр ... бұйымдар (шина, резеңке аяқ киім, т.б.) жасалады.
2. Пластмассалар және олардың жіктелуі, құрамы, ... ... және ... ... ... ... Пластмассалар, пластикалық материалдар -- құрамында бұйымдарды дайындау кезінде созылғыштық немесе жоғары иілгіштік, пайдалану барысында шыны ... ... ... ... ... ... бар материалдар. Пластмассалар шыны тәрізді немесе кристалды, диэл. қасиеті ... ... ... ... мех. жағынан берік болады. Пластмассалардың кез келгенінің (шайыр мен қарамай негізді Пластмассаларды қоспағанда) түп ... ... ... ... ... - фармальдегидті. Пластмассалар, поливинилхлоридті ... т. б. ... да ... ... алынған. Полимерлерден басқа пластмассалардың құрамына пластификаторлар, толықтырғыштар, стабилизаторлар, ... ... ... ... ... ... немесе торланған құрылымды болады. Пластмассалар гомогенді (бір фазалы) немесе гетерогенді (көп фазалы) материалдар болуы мүмкін. ... ... ... ... ... ... ... пластмассаларда полимер байланыстырғыш қызметін атқарады, қалған құрам бөліктері өз бетінше жеке ... ... 4 ... бөлінеді:
* полимерлену өнімдері пластмассалар (полиэтилен, полистирол, т.б.) негізіндегі пластмассалар;
* поликонденсациялану ... ... т.б.) ... ... хим. ... ... ... негізіндегі пластмассалар (протеин, целлюлоза, галалит);
* табиғи және мұнай асфальттары мен шайыр негізіндегі пластмассалар Сонымен қатар ... және ... ... ... ... ... ... күйге химиялық өзгеріссіз өтеді. Оларды бірнеше қайтара қыздырып, әр түрлі пішінге келтіруге болады. Термореактивті пластмассалар жылу әсерінен алғашқы ... ... одан әрі ... ... ... ... Оларды алу үшін құрылысы торланған қосылыстарға тез өтетін полимерлер ... ... ... т.б.) ... Пластмассалардың бұл түрінен жасалған бұйымдар шыны тәрізді, сол қалпын терм. деструкция басталғанға дейін сақтайды. Олар 100 -- 500oС ... ... ... ... ... ... машина жасау, құрылыс өнеркәсіптерінде, ауыл шаруашылығында, медицинада кеңінен қолданылады. ... ... ... Қазақстанда Маңғыстау,Атырауоблыстарында бар.
Пластмасса негізгі қолданылу саласына қарай бірнеше топқа бөліп қарастыруға болады:
* Конструкциялық
* Электр және радио техникалық
* ... және ... ... ... ... және жылу оқшаулағыштар
Әр алуан материлдардың жақсы қасиеттері пластмассаладран табылады. Сондықтан техникалық көптеген ... ... ... ең ... ... баламасы жоқ материал болып саналады. Мысалы, болатты ... ... ол өте ... ... ... ... ... мөлдір емес, электрден қорғай алмайды. Ағашты алсақ, ол ... ... ... ... ... материал. Ал пластмассалар осы күрделі талаптардың барлығына жауап бере алады. Олардың арасынан берік те ... ... және ... ... ... ... жоғары және басқа да сапалы қасиеттері бар түрлері кездеседі. Мысалы, химиялық төзімділігі ... мен ... ... ... ... өте ... немесе өте жоғары, тағы басқа материалдар да ... (ПВХ) (гр. poly -- көп, лат. vinul -- ... және ... -- тұрмыста кең қолданылатын, маңыздылығы жағынанполиэтиленнен кейін екінші тұрған синтетикалық ... ... ... ... ... ... ... дастарқандар, еден төсеніштері, ойыншықтар, ыдыстар, қаптар, жәшіктер, т.б. жасалады. Тамақ өнімдерін ... ... ... ... ... ... жасалған бұйымдарды қоқыс жағатын заводтарда жағу ерекше қауіп туғызады. Себебі, жағу нәтижесінде атмосфераға ПВХ құрамына кіретін диоксиндер. ... ... 1926 жылы үш ... қабырғасы бар тоназытқышына патент алған еді. Тоназытқыш екі қабат бетон мен тоз ағашты термоизоляциядан тұрды, данышпанның идеясы XX ғасырдың ... ... ... әрі ... әрі озық ... ... болды. Полистирол кірпіші- құрылыс материал әлемінде аса күтімді зат. Суықтан тиiмдi қорғауғыштығы, аязға жоғары төзiмдiлiгі, дыбыс ... ... бар, озғы ... ... ... суық ... көптен қолданылады. Мысалға алсақ, Финляндияды полистиролды үш қабатты кірпіш технологиясы жиырма жыл ішінде пайдалануда, ол өте үлкен ... ие. ... ... ... ... елдері қалмауда, Сауд Арабиясы мен Біріккен Араб Әмірліктері, оны тек коммуналды құрылысы ғимараттарында қолдануда, оның ішкі мен сыртқы температурасының ... ... ... ... аса ... кірпіші ол суық өткiзбейтiн блок немесе кірпіш ретінде болады, көлемдiлiк және жылу ... ... ... ... ... ... ... әрдайым iске жарайды. Қабырғаның шомбал конструкциясы аса оқшаулайтын қабiлеттiлiгі, жер және әуе ... ... ... бола ... ... кірпіші құрылысы, дәстүрлi материалдар жасалатын құрылысынан қымбат емес. Оған көп факторлар ықпал етедi:1.Қанқасыз құрылыс, яғни ... ... және тағы ... ... ... ... бар жүк көтергіштік контрукциянсыз қолданылады2.Жылу жүйесіндегі тепло жоғалтулардың аз болуы, ол отыңның үнемдеуі, және жаз ... ... ... Айта кету керек, полистирол кірпіш құрылысы немесе полистирол секілді құрылыс заттары қолданар алдында от қауіпсіздігін сақтаған жөн.Полистиролды американдықтар Вьетнам ... ... ... ... бір компонентi ретінде. Балқуы мен жанғыштық қасиеті -- цельсидiң 1150 градусына тең.Полистиролдың ... ... ... ... ... құрылыста осыған байланысты оны көптен пайдаланады. Ресей Федерациясының Пермь деген қаласында болған жағдай бізді де алаңдатқан, ... ... атты ... ... ... өрт, ... полистиролмен байланысты, өрт сондірушілердің протоколы бойынша полистирол өртке тікелей себеп болған, оның қасиеттері барлығымызға мәлім, полистерол жанғыштық категориясының төртінші ... ... ... ... кері ... және ... мен қолдануоотуралы: 1.Полистерол адам денсаулығына зиян келтіру ... ... ... ... ... категориясының төртінші дәрежесіне ие. 3.От тиген жағдайда полистерол улы газдар шығарады 4.Полистирол тек қосымша изоляция зат ... ғана ... жөн, яғни оны ... ... ... ғана ... 5.Полистеролды қолданар алдында, жұмыс жобасы болуы шарт, жұмыс жоба арнайы лицензиясы бар жобалау ... ... ... ... жоба ... ... өткізіліп, от қауіпсіздік ережелері сақталуы тиіс, және санитарлық эпидемиологиялық сараптамадан да өткізілуі тиіс. 6.Үй құрылысы кезінде полистеролды немесе полистерол кірпіштерді ... жөн, есте ... ол ... ... тек ғимараттың сыртын изоляция жасаған кезде кері ... аз ... ... ... ... ... беретін мектептің жаратылыстану-математика бағытындағы 11-сыныбына арналған оқулық / Ә. ... Н. ... Р. ... С. Әлімжанова. - Алматы: баспасы, 2007. - 352 бет, ... ISBN ... : ... ... / Бас ... Ә. Нысанбаев - Алматы Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VII том
* Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме ... ... және ... қорғау / Жалпы редакциясын басқарған - түсіндірме сөздіктер топтамасын шығару жөніндегі ғылыми-баспа бағдарламасының ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасы Мемлекеттік сыйлығының лауреаты А.Қ.Құсайынов. - Алматы: баспасы>> ЖАҚ, 2002 жыл. - 456 бет. ISBN ...

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бейорганикалық заттардың химиялық технологиясындағы катализаторлар7 бет
Бейорганикалық заттардың негізгі класстары және олардың генетикалық байланысы116 бет
Бейорганикалық қосылыстардың негізгі кластары5 бет
Былғары өңдеу кәсіпорындарының ақаба суларының құралу ерекшеліктері және оларды канализациялау жолдары13 бет
Ауру тудыратын химиялық заттар4 бет
Клеткалардың химиялық құрамы7 бет
Экологиялық факторлар. Абиотикалық факторлар9 бет
8 – сынып оқушыларын химия пәнінің оқу-әдістемелік кешен арқылы оқыту72 бет
Ас қорыту10 бет
Бірімжанов Батырбек Ахметұлы4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь