Қазақстандағы және дамыған мемлекеттердегі тұтыну себетін, күнкөріс минимумын, ең төменгі еңбекақыны талдау жайлы мәлімет

Кіріспе 3
1 Еліміздегі және ТМД елдерінің ең төменгі жалақ мөлшері 4
2 Күнкөріс минимумының кейбір көрсеткіштері 5
Қорытынды 7
Пайдаланылған әдебиеттер 8
Тұтыну қоржыны – елде қалыптасқан нақты жағдайлар мен ерекшеліктерді басшылыққа ала отырып, белгілі бір уақыт бөлігінде адамның нақты атқарымдық қажеттерін қанағаттандыратын тауарлар мен қызметтердің ғылыми тұрғыда негізделіп, теңдестірілген жиынтығы. Ол адамның немесе отбасының тамаққа: нан мен нан тағамдарына, ет пен ет тағамдарына, сүт пен сүт тағамдарына, жұмыртқаға, балық пен балық тағамдарына, картопқа, көкөніске,жеміс пен жидекке, өсімдік майы мен маргаринге, қант пен кондитер тағамдарына, басқа да азық-түлікке; киім-кешекке, ішкиімге, аяқ киімге; дәрі-дәрмекке, санитария мен тазалық заттарына; жиһазға, мәдени-тұрмыстық және шаруашылық заттарына; тұрғын үй мен коммуналдық қызметтерге; тұрмыстық қызметтерге, көлікке, байланысқа; балаларды мектеп жасына дейінгі мекемелерде тәрбиелеуге жұмсайтын шығынының негізгі баптары бойынша қалыптасады. Оның құрылымы мен құрамы әлеум.-экон. дамуды, тұтыну нормасындағы өзгерістерді ескере отырып, кем дегенде бес жылда бір рет қайта қаралып отырады.
Күнкөріс мини¬мумы дегеніміздің не екенін бір рет еске түсірейік. 1999 жылғы 16 қа¬рашада қ¬а¬былданған “Күнкөріс минимумы ту¬ралы” Қазақстан Рес¬пуб¬лика¬сы¬ның Заңында оның “мөлшері жағы¬нан ең төменгі тұтыну қоржыны¬ның құнына тең бір адамға шақ¬қандағы ең аз ақ¬шалай табыс” екендігі атап көр¬сетілген. Қаржы-экономикалық сөздікте “адамның тіршілік қаре¬кетін қолдау және оның жұмыс күшін қалпына кел¬тіру үшін қажет ақшалай қара¬жат¬тың ең төмен деңгейі (минимумы)” екендігі келтірілген. Күнкөріс ми¬нимумын анықтау әдістемесі бүкіл отба¬сының немесе бір қызмет¬кердің шы¬ғыны мен табысының тең¬герімі болып табылатын тұтыну бюджетін (күнкөріс минимумы¬ның бюджетін) құрауға негізде¬леді. Жоғарыдағы заң бұдан әрі “Күн¬көріс минимумының мөлше¬рін ста¬тистика жөніндегі уәкілетті орган және халықты әлеуметтік қорғау мәселелері жөніндегі уәкілетті мем¬ле¬кеттік орган ең төменгі азық-тү¬лік емес тауарлар мен қызмет шы¬ғындарының бекітілген үлесі қо-сылған ең төменгі азық-түлік қор¬жы¬нының құ¬нына қарай есептеп шығара¬тынын” мағлұм етеді.
1. Сергеев И.В. Экономика предприятия. М.: «Финансы и статистика», 2000 г., 159-185 б.
2. Грузинов В.П. Экономика предприятия. М.: «Банки и биржи», 2002 г., 150-167 б
3. Экономика предприятия / под ред. О.И. Волкова, М.: «Инфра-М», 2000 г., 146-165 б.
4. Бейсенова М., Садықбаева А. Кәсіпорын экономикасы (есептер жинағы), Алматы: «Ғылым», 2002 ж., 12-24 б
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ
ИНЖЕНЕРЛІ-ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ФАКУЛЬТЕТІ
пәнінен
ОӨЖ
Тақырыбы: Қазақстандағы және дамыған мемлекеттердегі ... ... ... ... ең төменгі еңбекақыны талдау
Орындаған: Кәрібаев Мерей
Оқу тобы: ТЭ-215
Тексерген: аға оқытушы ... ... ... ... және ТМД елдерінің ең төменгі жалақ мөлшері 4
2 Күнкөріс минимумының кейбір көрсеткіштері 5
Қорытынды 7
Пайдаланылған әдебиеттер 8
Кіріспе
Тұтыну қоржыны - елде қалыптасқан нақты жағдайлар мен ... ... ала ... ... бір ... ... ... нақты атқарымдық қажеттерін қанағаттандыратын тауарлар мен қызметтердің ғылыми тұрғыда негізделіп, теңдестірілген жиынтығы. Ол адамның немесе ... ... нан мен нан ... ет пен ет тағамдарына, сүт пен сүт тағамдарына, жұмыртқаға, балық пен балық ... ... ... пен ... өсімдік майы мен маргаринге, қант пен кондитер тағамдарына, басқа да азық-түлікке; ... ... аяқ ... ... санитария мен тазалық заттарына; жиһазға, мәдени-тұрмыстық және шаруашылық заттарына; тұрғын үй мен коммуналдық қызметтерге; ... ... ... ... ... ... ... дейінгі мекемелерде тәрбиелеуге жұмсайтын шығынының негізгі баптары бойынша қалыптасады. Оның құрылымы мен құрамы әлеум.-экон. дамуды, тұтыну нормасындағы өзгерістерді ... ... кем ... бес ... бір рет ... ... ...
Күнкөріс мини - мумы дегеніміздің не екенін бір рет еске түсірейік. 1999 ... 16 қа - ... қ - а - ... ... ... ту - ... ... Рес - пуб - лика - сы - ның ... оның ... жағы - нан ең ... ... ... - ның ... тең бір адамға шақ - қандағы ең аз ақ - ... ... ... атап көр - ... ... ... ... тіршілік қаре - кетін қолдау және оның жұмыс күшін қалпына кел - тіру үшін қажет ақшалай қара - жат - тың ең ... ... ... екендігі келтірілген. Күнкөріс ми - нимумын анықтау ... ... отба - ... ... бір ... - кердің шы - ғыны мен табысының тең - герімі болып табылатын тұтыну ... ... ... - ның ... ... ... - леді. Жоғарыдағы заң бұдан әрі "Күн - көріс минимумының мөлше - рін ста - тистика ... ... ... және ... ... ... ... жөніндегі уәкілетті мем - ле - кеттік орган ең төменгі азық-тү - лік емес тауарлар мен қызмет шы - ... ... ... қо - ... ең ... ... қор - жы - ... құ - нына қарай есептеп шығара - тынын" мағлұм етеді.
1 Еліміздегі және ТМД елдерінің ең төменгі жалақ мөлшері
ҚазАқпарат - 2014 ... ... ... ең ... ... 19 966 теңгені құрайтын болады. Бұл туралы бүгін Парламент Сенатының жалпы отырысында заң жобасын талқылау барысында мәлім болды.
Заң ... ... 2014 ... 1 ... ... елімізде жалақының ең төменгі мөлшері 19 мың 966 теңге шамасында қаралып отыр. Сондай-ақ, келер ... ... ... ... зейнетақы төлемінің мөлшері 9 мың 983 теңгені құрайды, ал зейнетақының ең төменгі мөлшері 20 мың 782 теңге шамасында көзделген.
Бұдан бөлек, заң ... ... ... және өзге де ... ... ... ... сонымен бірге айыппұл санкцияларын, салықтар мен басқа да төлемдерді қолдану үшін айлық есептік көрсеткіш 1 мың 852 ... ... ... отыр. Ал базалық әлеуметтік төлемдердің мөлшерін есептеу үшін ең төменгі күнкөріс деңгейінің шамасы 19 мың 966 теңге болып бекітілген.
Қазақстанда ең ... ... кен ... ... ... деп хабарлайды .
ҚР Статистика агенттігінің хабарлауынша, 2014 жылғы маусымдағы бір қызметкердің орташа айлық атаулы жалақысы 124780 теңгені құрады.
Бұл ретте атаулы ... ... 2013 ... ... 113,5 ... ал ... жалақы индексі 106 пайызды құрап отыр.
Агенттік мәліметтеріне қарағанда, салалық құрылымда ең үлкен ... кен ... ... мен ... қазу саласында болып, ол 243,3 мың теңгені құраған, бұл орташа республикалық деңгейден 1,9 ... ... Ал ... ... және техникалық қызметтегі жалақы - 224,0 мың теңге (1,8 есе), қаржы және сақтандыру қызметінде - 201,4 мың ... (1,6 есе) ... бір ... ең ... жалақы ауыл, орман және балық шаруашылығы қызметкерлерінде белгіленіп, ол 69,2 мың ... ... бұл ел ... орта ... 44,5 ... ... делінген баспасөз баянында.
Еңбекақының ең төменгі мөлшерінің критерийінің екі тәсілдері бар. Біріншісі - бұл азық - ... ... ... ... ... медициналық қызметке, қарым - қатынас арқылы жалпы мәдени деңгейін сақтауға, белгілі бір қызметтерді қолдануға (көлік, байланыс және т.с.с.) және т.б. ... ... ... негізгі қажеттіліктерінен шыға отырып оның есебі. Осы мақсаттарда ... ... ... құндың мәні анықталады, еңбекақының ең төменгі мөлшерінің критериясының ... ... ең ... ... ... ... ең ... күнкөріс деңгейі бекітіледі.
Достастық мемлекеттерінде еңбекақының ең төменгі мөлшерін есептеу үшін ең төменгі тұтынушылық бюджет немесе күнкөріс деңгей ... ... ... ... Достастық мемлекеттерде есептелетін күнкөріс деңгейі (ең төменгі тұтынушылық бюджет) еңбекақының ең төменгі мөлшерін анықтауда критерий болып табылады. Белоруссия, Қазақстан, ... ... ... ... заңдылықтарында айлық еңбекақының ең төменгі мөлшері күнкөріс деңгейінің ең төменгі деңгейінен төмен болу мүмкін еместігі анық айтылған. Дегенмен кепілдіктер ... ТМД ... ... осы ... сақталмайды. 2009 жылғы 1 қаңтарға тек Қазақстанда ғана еңбекақының ең төменгі мөлшері күнкөріс деңгейіне жетті, сондай - ақ 2008 ... ... ... оның ... ... ... ... 2009 жылы ол күнкөріс деңгейінен төмен болады. ... ... ... ... оның мөлшері еңбекке жарамды адамның күнкөріс деңгейінен 80% - 90% құрады, ал ... және ... ... 8% және 46%. Яғни бүгінгі таңда бекітілген еңбекақының ең төменгі мөлшерін көп мемлекеттерде қызметкерлердің физиологиялқ өмір ... ... ... ... ең ... ... мен орташа еңбекақының мөлшерінің үлес салмағын есептегенде, онда 2008 ... ... ол ... ... еді: ... - 25, ... - 21, Белоруссияда - 23, Қазақстанда - 19, ... - 5, ... - 20, ... - 22, Тәжікстанда - 18, ... - 30 ... ... осы ... ... осы қаражаттарға өмір сүре, отбасын қамтамсыз ете алады ма ... ... ... ... Егер ... көбейтсек те осы сұрақ жауап бере алмаймыз. Көрсетілген пайыздың көбейту ... ... ... ... ... ... ... кейбір көрсеткіштері
Статистика агенттігінің 2010 жылдың қыркүйек айының басындағы мәліметіне сәйкес, Қазақстанда макроэкономиканың халықтың тұрмыстық жағдайын білдіретін басты көрсеткіштерінің бірі - ... ... ... ... ... ... қарағанда, 6,1 пайызға өсіп, яғни 838 теңгеге көтеріліп, 14 587 теңгеге жетті. Ал осы ... 2009 ... ... ... ... оның 7,5 ... артқаны байқалады.
Статистика агенттігінің тамыз айындағы мәліметі бойынша, тұрғын - ... ... ... ... алу ... ... мынадай бөлініске түскен (пайыз есебімен): ет және балық - 18,5; сүт, ... ... мен ... - 14,2; ... пен ... - 16,8; нан ... мен ... өнімдері - 7,9%; қант, шәй және дәмдеуіштер - 2,6. Осы ... одан әрі ... ... ... ... ... ... жас-жыныстық топтарына қарай бөлшектеп көрсетсек, ол мынадай көрініске ие бола - ды ... ... 0-13 ... балалар - 12 908; 14-17 жастардағы жас - өспірімдер (ұлдар) - 18 177; 14-17 жас - ... ... ... - 13 880; ... ... ... еңбекке жарамды тұрғындар (ерлер) - 17 139; жастары 18-ден жоғары ... ... ... (әйелдер) - 13 594; зейнеткерлер мен егде жастағы кісілер - 13 442. Бұдан шығатын қорытынды: ... ... ... ететін жастағы кісілерден гөрі жасөспірімдер, әйелдерден гөрі ер кісілер күнкөріске көбірек шығынды алатын көрінеді.
Күнкөріс минимумының жылдан-жылға, айдан-айға ... келе ... да ... ... ... - ... 2000 жылы оның ... жан басына шаққанда 4 945 теңге болған екен. Келесі 2001 жылы 5 655 ... ... ... ... ... ... ол 6 мың теңгенің (6 003, 6 457, 6 785) ауқымынан шыға алмай ... ... ... ... да өсім бар ... ... Ал 2005 жылы 7 618 ... болып, келесі мыңдықтың белесінен асқан мөлшер 2006 жылы 8 410 теңгеге табан ... ... ... 2007 жылы ... ... 9 653 ... ... Сосын келесі 2008 жылы бірден 3 мың теңгеге жуық өсім ... да, ол сол ... екі ... ... ... ... 12 364 теңге болған көрсеткіш 2009 жылы болар-болмас қана үлес ... 12 660 ... ... аса ... ... ... өсімді тағы бір сілкініс ретінде қабылдауға әбден болады.
Қазіргі 14 587 теңге мөлшері де бірден бола салған жоқ. Бұл үшін ... 2010 ... ... ... ... ... минимумының 12 141 теңге болып тұрғанын айтсақ та жеткілікті. Сол тұста тіпті соның ... - дағы ... ... ... ... кету ... де ... еді. Тек ақпан айында ғана 12 438 мың теңгеге қайта көтеріліп, 2008 жылдың деңгейінен аса алдық. Ал наурызда 12 713 ... ... мөл - ... озуға айналдық. Расында бұл өр - леу - дің басы болды. Соның ... ... ... - 12 891, ... - 13 073, ... 13 965 теңге өлшем - дерінен өттік. Бірақ шілде айы тағы төмен түсудің түрін танытты - бұл ... ... 13 743 ... ... шыға келді.
Әдетте күнкөріс минимумын анықтау үш мақсат үшін жасалады. Ол ... біз, ... ... ету ... ... ... кедейліктің соңғы шегін анықтаймыз, екіншіден, әлеуметтік саясаттың бағыттарын айқындап алып, тұрғындарға әлеуметтік қолдау көрсету жөніндегі шараларды ... ... ... бекітілетін ең төменгі айлық жалақының, зейнетақының, жәрдемақы және ... да ... ... мөлшерін негіздеп аламыз. Ал ең төменгі айлық жалақы мен ең төменгі зейнет - ақының ... жыл ... ... күн - ... ... мөлшеріне дейін са - ты - лап жеткізу ұстанымы ескеріле келе, сол кездегі күнкөріс минимумының ... заң ... ... ... арғы ... ең төменгі тұтыным қоржынының мөлшері де анықталып шығады. Еліміздің 1999 жылғы 16 қарашада қабылданған "Күнкөріс минимумы туралы" заңы Қазақстандағы ең ... ... ... ... мен ... ... ... бекітіп береді. Ең төменгі тұтыным қоржыны (кейде "себет" деп де айты - лады) күнкөріс ... ... ... үшін ... Ол ... ... және азық-түлік емес тауарлар мен қызмет түрлеріне кететін шығындардан құралады. Ал азық-түлік себетінің құнын және азық-түлік емес тауарлар мен ... ... анық - тау ... ... ... ... ... ережелері" белгілейді. Азық-түлік қоржынын денсаулық сақтау саласының ... ... ... - ... ... ... ... азық-түлік тағамдарының ғылыми негіздемесі бойынша статистикалық орган есептеп шығарады. Ол ... ... ... ... үшін белгіленген азық-түлік қоржынына кіретін азық-түліктік тұтыным ... ... ... ... ... ағымдағы айдың ортасында республика - лық маңызы бар қаладағы, астанадағы, облыстар мен аудандар орталықтарындағы бөлшек сауда жүйесінің көрнекті ... - ... ... орта ... ... арқылы жасалады. Ал азық-түлік емес тауарлар мен қызметтер шығындарының құны ең төменгі азық-түлік себетінің құнын Үкімет белгілеп берген тәртіппен алынған ... емес ... мен ... ең ... ... ... ... жолымен анықталады.
Статистика агенттігі есеп - теп шығарған еліміз тұрғындарының негізгі азық-түлік тағамдарының ең төменгі тұтыным нормаларына да көз ... ... ... ... Бұл ... қарасақ, республиканың азық-түлік қоржынының дәл қазіргі жылға есеп - телген құрылымы алдан ... Онда ... ең ... мөлшер бойынша тұр - ғындардың жылына 13 кило ұн, 70,07 кило бидай ұнымен байытылған нан, 4,4 кило макарон өнімдерін, 8,5 кило ... 2 кило ... 95 кило ... 25 кило ақ ... ... 20 кило сәбіз, 20 кило пияз, 10 кило бақша өнім - дерін (қарбыз), 25 кило алма, 4,5 кило ... 18 кило ... 15 кило сиыр еті, 6,3 кило қой еті, 5 кило құс еті, 3,2 ... еті, сары май 4,4 ... 7 литр күнбағыс ма - йы, 84,5 литр сүт ... ... ... ... сөз қоз - ... ... ... келмейтін тағы бір сала жоғарыда айтылған ең ... ... ... жайы ... Ең ... ... - кез келген меншік ныса - нын - дағы кәсіпорындарда ең аз ... мөл - шер - леме ... ... ақы ... түрін - дегі еңбек ақының мемлекет ресми белгі - ... ең ... ... Оның ... жыл сайын республикалық бюджет бекі - тілер кезде белгіленеді. Сол кезде ең тө - ... ... ... ... ... - ... ... Жалпы, ең төменгі айлық жалақы мемлекеттік әлеуметтік кепіл бо - лып ... ... ... - ... мә - ... оның ең төменгі мөлшері биылғы қаңтар айының ... 14 952 ... ... Ал 2000 жылы ол ... 2 680 ... еді. ... ... он жылдың ішінде бұл мөлшер ұдайы өсу үстінде келді.
Егер еңбекақының ең ... ... мен ... ... мөлшерінің үлес салмағын есептегенде, онда 2008 жылғы желтоқсанда ол келесідей болар еді: Әзірбайжанда - 25, ... - 21, ... - 23, ... - 19, ... - 5, ... - 20, ... - 22, ... - 18, Украинада - 30 пайыз. Бірақ осы пайыздар қызметкер осы ... өмір ... ... ... ете ... ма ... ... жауап бермейді. Егер пайызды көбейтсек те осы сұрақ жауап бере ... ... ... ... қажеттігі туралы кәсіподақтарда дәлелдері жоқ.
Тұтыну қоржыны - елде қалыптасқан нақты жағдайлар мен ерекшеліктерді басшылыққа ала отырып, белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... тауарлар мен қызметтердің ғылыми тұрғыда негізделіп, теңдестірілген ... ... ... қоржыны АҚШ-тан жеті есе кіші.
Пайдаланылған әдебиеттер
* Сергеев И.В. ... ... М.: , 2000 г., 159-185 ... ... В.П. ... ... М.: , 2002 г., 150-167 б
* ... предприятия / под ред. О.И. Волкова, М.: , 2000 г., 146-165 б.
* ... М., ... А. ... ... ... жинағы), Алматы: , 2002 ж., 12-24 б

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бағалы қағаздардың қалыптасуы мен даму48 бет
Коммерциялық банктегі сервистің дамуының теоретикалық негіздері71 бет
Шағын және орта бизнеске несие беру65 бет
Экономикалық ұғымдар168 бет
Қазіргі Қазақстандағы этносаралық қарым-қатынастар және ақпараттық қауіпсіздік мәселесі91 бет
Қазақстан тарихындағы Ислам діні67 бет
Қазақстандағы шағын және орта бизнеске несие беруді талдау60 бет
Қазақстанның табиғат жағдайы56 бет
Қр-да жинақтаушы зейнетақы қорының қаржылық ресурстарын басқару66 бет
Әлемдік экономикалық қатынастардың ғаламдану жолында түсуі және өзара байланысы7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь