Ірі қара мал гигиенасы жайлы мәлімет

І. Кіріспе
II.Негізгі бөлім:
1. Етті бағыттағы малды күтіп.бағу технологиясы
2. Малдар байланатын тұрақтарға негізгі гигиеналық талаптар
3. Ірі қара малдарына арналған қоралардың микроклиматы
ІІІ.Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
Малдың етті өнімділігін арттырудың ең негізгі факторы – саладағы өндірістік үрдістерді оптимизациялау болып табылады. Жас төлді толыққанды және қарқынды азықтандыру кезінде ғана жоғары потенциалды, етті тұқымды малды жеткілікті көлемде өткізуге болады. Шаруашылықтарға қолайлы мерзімде ірі азықтарды дайындау арқылы олардың сапасын жоғарылатып, сүрлем және пішендеме өндірістерін қайта жаңартып, жеткілікті көлемде құнарлы жеммен қамтамасыз етілуі қажет.
Ауыл шаруашылығы жануарларының денсаулығы — бұл ағзаның қоршаған ортамен тепе -теңдіктегі және қандай да болмасын патологиялық өзгеріссіз, яғни ағзаның құрылымы және қызметі бір біріне сай, реттеуші жүйелері ішкі ортаның тұрақтылығын (гомеостаз) сақтау қабілетіне ие болуымен сипатталатын ағзаның табиғи физиологиялық күй-жағдайы деп білеміз, міне сондықтан зоогигиенаны көбінесе практикалық физиология деп атайды.
Сыртқы немесе қоршаған орта — бұл жануарды қоршаған ауа, су, топырақ, азықтар мен ғимараттар. Қоршаған орта ағза үшін пластикалық (құрылыс), энергетикалық және ақпараттық материалын алу көзі болып табылады. Қоршаған орта мен ағзаның бірлігі олардың арасында үздіксіз өтетін зат және энергия алмасу үрдісімен нақтыланады.
Сыртқы орта факторлары ағзаға тікелей және жанама: тыныс алуға, қоректенуге, жылу реттелуіне әсерін тигізеді. Сондықтан сыртқы орта факторлары тірі ағза үшін патогенді болып табылуы мүмкін. Мысалға, ауаның төменгі температурасында және суық су ішкенде суық тиюі мүмкін; ауру туғызатын ағзалармен зарараланған ауа, су және азық жануарларда жұқпалы және инвазиялық ауруларды туғызуға жағдай жасайды; ауа, су және азықтың химиялық құрамының сәйкессіздігі зат алмасу бұзылуына, улануға душар етуі мүмкін.
1.М.С. Садуақасов Ауыл шаруашылық малдары мен құстардың гигиенасы
(ІІ)http://referat-kz.kz/referattar/
3 www.foliant.kz/kk/wp-content/
4. А. Ә. Төреханов, Қ. Ж. Аманжолов, Б. Ө. Өмірзақов, Е. С. Ержігітов. Қазақстанның оңтүстік-шығыс аймағында өсірілетін ірі қара малының ет өнімділігі мен экономикалық тиімділігі. Ғылыми- теориялықжәнепрактикалық журнал. Жаршы. 2008
5. О.Д.Дайырбеков, Б.Е.Алтынбеков, Б.К.Торғауытов, У.И.Кенесариев, Т.С.Хайдарова Аурудың алдын алу және сақтандыру бойынша орысша-қазақша терминологиялық сөздік. Шымкент. “Ғасыр-Ш”, 2005 жыл.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ШӘКӘРІМ ... ... ... ФАКУЛЬТЕТ КАФЕДРАСЫ
БӨЖ
Тақырыбы: Ірі қара малының гигиенасы
Орындаған:Абдрахимов.Б
Тексерген : Садуақасов М.С
Топ ВС-303
Семей 2015жыл
Жоспар
І. Кіріспе
II.Негізгі бөлім:
1. Етті ... ... ... - бағу ...
2. ... байланатын тұрақтарға негізгі гигиеналық талаптар
3. Ірі қара малдарына арналған қоралардың микроклиматы
ІІІ.Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
І ... ... етті ... арттырудың ең негізгі факторы - саладағы өндірістік үрдістерді оптимизациялау ... ... Жас ... толыққанды және қарқынды азықтандыру кезінде ғана жоғары потенциалды, етті тұқымды малды жеткілікті көлемде өткізуге болады. Шаруашылықтарға қолайлы ... ірі ... ... арқылы олардың сапасын жоғарылатып, сүрлем және пішендеме өндірістерін қайта жаңартып, жеткілікті ... ... ... ... ... ... шаруашылығы жануарларының денсаулығы -- бұл ағзаның қоршаған ортамен тепе -теңдіктегі және қандай да болмасын патологиялық өзгеріссіз, яғни ... ... және ... бір ... сай, ... ... ішкі ... тұрақтылығын (гомеостаз) сақтау қабілетіне ие болуымен сипатталатын ағзаның табиғи физиологиялық күй-жағдайы деп білеміз, міне сондықтан зоогигиенаны көбінесе практикалық физиология деп ... ... ... қоршаған орта -- бұл жануарды қоршаған ауа, су, топырақ, азықтар мен ғимараттар. Қоршаған орта ағза үшін пластикалық (құрылыс), ... және ... ... алу көзі ... ... ... орта мен ... бірлігі олардың арасында үздіксіз өтетін зат және энергия алмасу үрдісімен нақтыланады.
Сыртқы орта факторлары ағзаға тікелей және ... ... ... ... жылу ... әсерін тигізеді. Сондықтан сыртқы орта факторлары тірі ағза үшін патогенді болып табылуы мүмкін. Мысалға, ... ... ... және суық су ... суық тиюі мүмкін; ауру туғызатын ағзалармен зарараланған ауа, су және азық жануарларда жұқпалы және инвазиялық ауруларды туғызуға жағдай жасайды; ауа, су және ... ... ... ... зат алмасу бұзылуына, улануға душар етуі мүмкін.
ІІ Негізгі бөлім
1. Етті ... ... ... - бағу ... мал ... ... ... технологиялар қолданыла-ды, яғни олар шаруашылық түрлері мен табиғи - климаттық зоналарына да байданысты. Ірі қара малды ... ... ... Жыл ... ... ... -- ... климатты ай-мақтарда малдар жыл бойы жайылымда жүреді, оларға ... ... үшін ... ... дақылдар өсетін арнайы егістіктерді дайындайды. Малдарды жайылымға жақын орналасқан мал ... ... ... ... ... қымбат техниканың көмегінсіз және азықтандыру бойынша жұмыстар қолданылмай алынған жемдер, дайындалған жемдермен салыстырғанда 2-2,5 ... ... ... ... ... -- қатаң шарттар және ұзаққа созылған
қысқы мерзімдер үшін ... ... ... ... ... ... ... Ол жерде бұзаулайтын бөлімдер мен сиырларды бұзауларымен жеке ұстайтын ... ... бағу ... -- 210-230 күн, ... - 135-155 ... топта -- 60 сиыр, оларды жазда ... ... - ақ, ... - ... бұзаулау және еңбекті цех бой-ынша ұйымдастыру, бұзаулау цехы және оны қалыптастыру,
өндірістік -- технологиялық топ, асыл ... жас ... ... бордақылауға арнайы малдарды 450 кг-ға жеткізіп, 16 айға дейінгі бордақылау;
3. Жайылым-қорада ұстау (дәстүрлік) -- қырлы, таулы, шөлейт-ті ... және ... ... ... зоналар үшін арналған. Осы жүйеде жайылымдық ұстау мен жеңіл типті қо-раларда қысқы -- көктемгі бұзаулау, сонымен қатар, көктемде жел ... ... бар үш есе ... ... ... ... ... Өндірістік бірлік, яғни тұрақты та-бында 120-150 аналық бас. Табындар жайылымға жақын жер-де бытырап ... және ... ... малдарды күтуге арналған құрылғысы бар өндірістік қора мен бақташы-лар тұратын баспана ... ... ... ... ... кезіндегі салмағы 200 кг астам;
4. Жыл бойына созылған ... бағу -- ... ... бар ... мен ... ... ... бар және жеңілдетілген механикалау типті қорада ұстау көбінесе қолданылады.Ұзын өскен жүн мен түбіт ағзадағы энергияны сақтайдыТехнологияны таңдау ... ... ... ... ... өндірістік үдерістің аяқталуы бойын-ша толық циклді өндірістік ... ... ... ... ... ... құрылымында барлық жыныстық топтардың және та-бында сиырлардың құрылымы 32 -- 38% ... жеке ... ... ... шаруашылық ішіндегі және шаруашылық
арасындағы жыныстық топтардың құрылуы, табын құрылымында ... ... 65-70% ... Малдар байланатын тұрақтарға мынандай негізгі гигиеналық талаптар қойылады:
1) Тұрақ орны тегіс, тайғақ емес, ойық шұнқыры жоқ, сәл артқы жаққа ... су ағар ... бар (1 ... ... ... болу ... Тұрақ орнының астына сұйық өтпейтін, яғни мал нәжістері өтіп, сіңіп, одан зиянды ... ... ... ... ... жол ... керек.3) Тұрақ орындары мал организміне жайлы, жылу ... ... су ... емес, құрғақ материалдардан жасалуы керек.4) Тұрақ орындары сыртқы факторлардың және химиялық ерітінділердің (дезинфекциялық) әсерлеріне төзімді болу керек.
Мұндай талаптарға ... ағаш ... ... ... ... ... беті кордо-резинді материалдар мен қапталған тұрақ орындар сәйкес келеді. ... ... ... ... ... азық ... орналастырылады. Оларды әртүрлі материалдардан (ағаш, кірпіш, бетон) жасап ені-үстінен есептегенде 60 см, ... - 40 см, ... ... ... - 30 см, ал сырт ... - 70 см ... да, ішкі ... байлаубекітетін орын, және әрбір екі тұраққа арналған бір су құбырын (автопоилка) орналастырады.
Байлауыштар әртүрлі материалдардан жасалып, мынандай гигиеналық талаптарға ... келу ...
1) ... ... алға және ... ... қолайлы болып, жанға қарай қозғалысын шектеп, бірақ жатып тұруына бөгет жасамауы қажет. 2) Байлауыш ... ... ... ... ... ... ... керек. 3) Байлауыш үзіліп, шешіліп кетіп, байлаулы малдарды сүзіп жарақаттауға жол бермеуі керек.
Мұндай талаптарға көбінесе ремендерден, есілген ... және ... ... ... байлауыштар сай келеді. Байлау тәсілдеріне қарап байлауыштар жекелеме түрде немесе автоматты жолмен жасалатын болады. Автоматты байлауыштар хамутты ... ... ... да, ... ... ... жем салынған науаларға басын созған кезде, арналған тетікті басып байлауыштың ... басы қос ... ... ... өту ... ... ... бекіттеді.
Малдарды екі қатарлы тұрақтарда орналастырғанда, олардың бастарын қора орталығына келтіріп, яғни екі азық ... ... бір азық ... жол ... да, ... артқы жақтарынан көң тазалайтын жолдар қаралады. Азық тарататын құрылымдардың түріне және көң тазалайтын тәсілдерге байланысты ондай ... ені 1,2 ... 2,4 м ... ... Бұл ... ... ... екі басынан және әрбір 25-30 сиыр тұрақтарынан кейін бір ені 2,5-3,0 метрден көлденең ... ... ... қара малдарын тұрғызып байлап ұстауға арналған қоралар жылу өткізгіштігі ... ... ... ... ауа райы суық ... ... ... 50 см, төбесі 0,24 метрден жұқа болмауы қажет. Малдардың ауа алмасуын қамтамасыз ету үшін қораның биіктігі еден үстінен ... ең ... ... дейін 2,4-2,7 м кем болмауын қадағалау қажет. Әр бір 100 басқа арналған қораға ... ал 150-200 ... ... қораларға 4-тен кем емес екі жаппалы қақпалар қаралады. Малдарды байлап тұрғызып ұстауға арналған қоралардың жалпы ішкі өлшем ауданы әр басқа ... ... ... ... ... қарап 5-7 м² аралығында болғаны дұрыс. ... ... ... ... ұстау тәсілінің өзіне тән артықшылығы болады: 1) малдардың физиологиялық ерекшеліктеріне (жасы, өнімі, денсаулығы т.б.) байланысты жекелеме күтім, азықтандыру ... ... ... ... ... ... яғни ... сауын сиырлардын өнімі жоғарғы сапалы болуына жағдай жасалады;
3) Малдардың бірін бірі сүзіп, жарақаттанудан, кейде буаз малдардың іш тастауынан сақтандырады;
4) Қора ... ... ... қалыпқа келтіріп тұруға мүмкіншілік туғызады. Малды тұрғызып байлап ұстаудың мұнымен қоса кемшіліктері де ... ... бос ... ... ... тұрғызып байлап ұстау тәсілінде әр малға шаққандағы қора ... ... 2) ... ... байлап ұстау кезінде олардың қозғалуы шектеліп, малдардың төзімділігі азайып, денсаулығы нашарлайды. 3) Әр малға шаққандағы еңбек ... ... қол ... ... ... ... ... ұстау кезінде, әсіресе сүт өндіретін шаруашылықтарды ең жоғарғы сүт алу көрсеткіштеріне (15-16 мың кг) сол ... ... ... орта ... 5-6 мың кг жылдық сүт өнімін өндіруге ие болатындығы дәлелденген. ... ірі қара ... ... ... ұстау тәсілі сүт өндіру және жас тұқымдық малдарды өсіп-өндіру шаруашылықтарында кең ... ... бұл ... ұстау кезінде мал мамандарының, күтіп-бағатын қызметкерлердің әрбір малдарға жекелеме күтім көрсетіп, емдеу, егу жұмыстарын жүргізуге қолайлы жағдайлар туып ... ... ... ... әр ... ... бақылау жасап, тиісті шараларды дер кезінде көрсете алады.
3.Ірі қара малдарына арналған қоралардың микроклиматы. Ірі қара малдарын тұрғызып ... ... ... ... ... тұрақты және қалыпты, яғни малдардың физиологиялық ерекшеліктеріне сәйкес ауа ... +8 ... ... ... ... 85 ... ... емес, ауа қозғалысының жылдамдығы қыс айларында 0,3 м/сек артпай, көмірқышқыл газының концентрациясы 0,25 пайыздан жоғарламай, әр куб.м ауада ... ... 20 ... ... ... газы - 10 мг-нан аспауы керек. Қораның ... ... ... 1:15 қатынасынан төмен болмауға тиіс.Бос еркін байлаусыз ұстау - бұл тәсілді кәзіргі ... екі ... ... ... ... ... бос байлаусыз және арнайы бокстарда ұстау. Ірі қара ... ... ... төсеніштерде ұстау үшін қораның табиғи еденінің өсімдік қабатын (10 см) қырып үстіне, дезинфекциялық және ылғалдықты төмендету мақсатында, әр ... метр ... 0,5 кг ... ... ... әкі (известь) салады да, оның үстіне 10-15 см қалыңдықта төсеніш (солома, торф салып, оны жинап шығармай мезгіл-мезгіл жаңартып үстіне төсеніш ... ... ... ... ... аяғында төсенішті қыйымен қоса механикалық тәсілмен (бульдезер, қырғыш транспортер т.б.) тазалайды. Бұл тәсілдің істі механикаландыруға оңайлығы, еңбек ... ... ... ... ... ... тиімді әсер тигізуі, қора-сиымдылығының артуы т.б. пайдалы ... ... ... жиі ... ... ... де ... Олар:
1. Малды жыл бойына қорада ұстайтын болса өте көп төсеніш қажет болады да, шаруашылықтың ... ... ... ... ... ... арытып күйінің төмендеуіне апарып соғады.
2. Қора ауасының ылғалдылығы жоғарлап, зиянды газдардың мөлшерінің көбеюі, мал денесінің ластанып, өнімінің сапасын төмендеуіне әсерін ... 3. ... ... ... әртүрлі жастағы, жынысты малдардың бір-бірін сүзіп жарақаттауы жиі байқалады.
Сондықтан мұндай ұстау тәсілі сүт өнімін алуға бағытталған шаруашылықтарда ... ... ... ... ... кең ... бос ... төсеніште ұстаған кезде малдарды жігіне, жасына, физиологиялық ерекшеліктеріне ... ... (25-30 бас) ... бөлу ... және ... ық ... азық ... қойылып, су құбырлары тартылған серуен алаңдары жасалып, ауа райының қолайлы кездерінде малдар өз ... ... ... ... ... ... бос ... байлаусыз ұстаудың екінші түрі арнайы жасалған боксттарда бос немесе байлауда ұстау қаралады. Ол үшін қораның ұзын бойынан ... ... ... ... яғни ... мал ... сай, ені 1-1,2 метрден артпайтындай етіп, әртүрлі материалдармен ағаш, немесе металды екі жаны шектеліп бөлінген орын. ... ... ... ... азық ... орнатылып, ал арт жағында арық жасалып, беті торкөзді еденмен жабылған көң жолы ... да, ... ... ... ... азықтанып, жатып дем алып, бірақ бұрылып (айналып) шыға алмай, тек шегініп қана бокс ... ... да, мал ... бокс ... ... көң ... түсуі қаралған. Мұндай бокстардың санитарлық тазалығы сақталып, мал организміне ... болу үшін бокс ... ... ... ... гигиеналық талаптар қойылады:
1. Бокстің едені тегіс, су ... жылу ... көң ... 15-20 см ... ... керек.
2. Бокстің жанындағы бөлгіш сырықтардың төменгі шегі 45 см ... ... ... мал ... ... ұршығын соғып жарақаттаса, жоғары болса ұсақ мал астынан өтіп кетуі мүмкін), ал ... ... ... ... 55 см ... ... 3. Көң жолының ені 2,7 метрден кем 3 метрден артық болмауы қадағаланады. Себебі 2,7 метрден тар болса малдардың (ірі) ... ... ... ал 3 м ... ... ... көң жолының үстінде жатып дем алуына жағдай туады. Ірі қара малдарын жеке тұрақтарда ( бокста) ... қара ... ... ... ... ... ... сиырларды байлап ұстауға арналған қоралардағыдай болуға тиіс. Бокстардың арт жақ ... беті ... ... ... көң арықтары жасалады. Малдың қыйы төркөзден өтіп арық түбіне түседі де, одан ... ... ... ... ... көмегімен тазалап отырады.
Азық бетіндегі төркөзді еден дұрыс жасалып, оған ... мал қыйы ... ... ... ... және мал ... ... қыстырылып қалмайтын болып жасалады. Бокстар қатары бірнеше бөліктерге (секцияға) ... ... ... ... жасына, сүтіне, бұзаулау мерзіміне қарап жасалады да, оларды азықтандыру, сауу және күту процесстеріне негізделеді. Ондай топтағы сыйырлардың саны өте көп ... ... Егер әр ... 30-40 ... артық болса, оларға бақылау жасау қиынға түсіп, олардың туу ... өнім ... азық ... ... ... ... ... жүргізу ауырлайды. Әрбір секцияның сауу орнына және серуен аланыңа шығатын есігі болуға тиіс.
Ірі қара ... ... ... ... ... ... ... тәсілімен салыстырғанда артықшылығы бар екендігі дәлелденген. Бірақ бұл тәсілмен ұстау кезінде ірі комплекстерде малдарды азықтандыруды қалыптау, оларға тиісті ... ... ... тағы ... ... физиологиялық ерекшеліктеріне сәйкестендіріп күтім көрсету толықтай шешілмейді. Осындай жаңа технологияның бірі болып конвейерлі боксты ұстау болып саналады. Бокстар арнайы ... ... екі ... ... азық ... ... жүретін жылжымалы құрылым арқылы нормалы азық түрі түсіріліп отырады. Бокста ұстау кезінде малдарды тұрғызып байлап ұстау ... ... ... ... ... ... жылы орынмен қамтамасыз ету, қалыпты микроклиматпен жекелеме азықтандыру т.б.) және малды бос еркін ұстаудың тиімді бөлігі (активті моцион, ... т.б.) ... ... ірі қара малдарын күтіп-бағу кезінде бос еркін және тұрғызып байлап ұстау тәсілдерінің тиімді тиімсіз кемшіліктерін ... ... әр ... ... ... жер орайын, ауа райын, жайлым және азық көздерін, шаруашылықтың ветеринариялық-санитарлық жағдайын, зоотехникалық есеп жұмыстарының жүру дәрежесі т.б. ескерілуі ... қара ... ... ... және ... ... басты кепілі оны дұрыс бағып-күтуді ұйымдастыру. Ғылым және шаруашылық ... ірі ... ... озық ... ... ... физиология, микробиология, зоотехния, ветеринария, механизация, ауыл шаруашылығы өндірісінің экономикасы сияқты негізгі және қолданбалы ғылымдармен тығыз байланысты.Ал, енді жеке ... ... ірі ... малы жеңіл-желпі қораларда, қалыптасқан белгілі бір бағу жүйесіз ұсталуда, ал азықтандыру мен ... ... ... талаптарға аса мән берілмеуде. Нәтижесінде мал өнімділігінің көрсеткіштерінің төменділігі, әртүрлі арулардың мал арасында етек алуы. Ал, ірі қара мал ... ... ... дамытудың бірден-бір бағыты заман талабына сай озық күтіп-бағу жҥйелерін енгізу және санитариялық-гигиеналық ... ... ... ... ... ... ірі ... кешен, ұсақ фермалар, жеке шаруа қожалықтары жағдайларында зоогигиеналық, ... ... ... мен малдарды азықтандыруға, ұстауға және аурулардың ... ... көп ... бөлінуде. Бұл малдардың денсаулығын сақтап қана қоймай, олардың өнімділігі мен өсімталдығын арттырады.
Пайдаланылған ... ... ... ... Ауыл ... малдары мен құстардың гигиенасы
(ІІ) http://referat-kz.kz/referattar/
3 www.foliant.kz/kk/wp-content/
4. А. Ә. Төреханов, Қ. Ж. ... Б. Ө. ... Е. С. ... ... оңтүстік-шығыс аймағында өсірілетін ірі қара малының ет өнімділігі мен экономикалық тиімділігі. Ғылыми- теориялық және ... ... ... 2008
5. О.Д.Дайырбеков, Б.Е.Алтынбеков, Б.К.Торғауытов, У.И.Кенесариев, Т.С.Хайдарова Аурудың алдын алу және сақтандыру ... ... ... ... ... ... 2005 жыл.

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ірі қара малының гигиенасы жайлы мәлімет4 бет
Өнеркәсіп16 бет
Delphi және мәліметтер қоры100 бет
Delphi және мәліметтер қоры сервері31 бет
Delphi ортасы туралы түсінігі51 бет
Delphi ортасында мәліметтер қорымен жұмыс39 бет
Delphi программалау ортасы және мәліметтер қоры34 бет
Delphi-де мәліметтер қорымен байланысты ұйымдастыру55 бет
Delphi7 объектілі бағытталған программалау ортасы34 бет
Microsoft Access программасы12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь