2013-2014 жылдар Қазақстан Республикасы негізгі макроэкономикаға сипаттама

1. Қазақстан Республикасы экономикалық өсуі,себептері және факторлары.
2. Инфляцияның әлеуметтік және салдары.
3. Инвеститсияның мәні түрлері.Қазақстан Республикасында инвеститсияның саясаты.
Экономиканың өсуі ішкі өсу көздері есебінен қамтамасыз етілді. Мәселен, негізгі капиталға салынған инвестициялар көлемі 6,5%-ға өсті, бұл дағдарыстан кейінгі кезеңдегі ең жоғары көрсеткіш.
Үй шаруашылығы тарапынан тұтынушылықтың өсімі 16,1%-дан асқаны байқалды (2013 жылдың 9 айының қорытындысы бойынша), бұл қызметтер көрсету саласының дамуына оң әсерін тигізді. Қызметтер көрсету саласындағы өсу 107,6%-ды құрады, нәтижесінде қызметтер көрсету өндірісінің жалпы ішкі өнімнің өсіміне салымы шамамен 65%-ды құрады.
Қаржы секторының көрсеткіштері жақсарды. Экономиканы кредиттеу көлемі 2013 жыл бойынша 13,4%-ға өсіп, 11,3 трлн. теңге кредитті құрады. Депозиттер 10,1 трлн. теңгені құрады және 12,2%-ға ұлғайды.
2013 жылы Standard & Poor's Қазақстанның тәуелсіз кредиттік рейтингтерін «ВВВ+/А-2» деңгейінде растады, болжам «Тұрақты».
Елдің халықаралық резервтері 10,5%-ға өсті және 95,2 млрд. АҚШ долларын құрады, оның ішінде Ұлттық қордың шетелдік валютадағы активтері 21,8%-ға 70,5 млрд. АҚШ долларына дейін өсті.
Республикалық бюджет тапшылығы жалпы ішкі өнімге шаққанда 2,1%-ды құрады.
Инфляция 4,8%-ды құрады, бұл 2012 жылғы деңгейден 1,2%-ға төмен.
2013 жылы сыртқы сауда айналымы 1,1%-ға төмендеді. Өткен жылдың қорытындысы бойынша Ұлттық Банктің алдын ала бағалауына сәйкес төлем балансының ағымдағы шотының профициті 117,6 млн. АҚШ долларын құрады.
Ел азаматтарының әлеуметтік әл-ауқаты жақсаруда.
Халықтың жан басына шаққандағы орташа ақшалай табысы 2013 жылы номиналдық көрсеткіште 7,7%-ға, нақты көрсеткіште 3,0%-ға өскен. 2013 жылғы орташа айлық номиналды жалақы 108,6 мың теңгені құрады.
2013 жылғы желтоқсанда жұмыссыздық деңгейі 5,2% деңгейінде қалыптасты.
Бүкіләлемдік экономикалық форумның бағалауы бойынша макроэкономикалық тұрақтылықты қамтамасыз ету және елде қолайлы инвестициялық климат құру, нормативтік құқықтық базаны жақсарту, бизнесті ынталандыру және дамыту шараларын қабылдау бойынша жүйелі шараларды қабылдауға бағытталған міндеттерді іске асырудың арқасында Қазақстан 2013 жылы әлемнің бәсекеге қабілетті 50 елінің қатарына кірді.
2013 жылы әлемдік экономика баяу қалпына келгенін, дегенмен жинақталған макроэкономикалық теңгерімсіздікке байланысты оның осалдығы жоғары күйінде сақталып отырғанын атап өткен жөн.
1. «Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, IV том
2. «Гос. рег. рыночный экономики » - Кушлин: Москва-2000
3. «Эк. Мем. Рет. өзекті мәселелері » Ихданов, Орманбеков: Алматы-2002
4. «Гос. рег. условиях Казахстана » Мамыров: Алматы -1998
5. Әубәкіров . Экономикалық теория негіздері. Алматы ,1998
6. «Қ. Р. Индустриялды – инновациялық дамуының 2003-2015 ж. арналған стратегиясы » :Астана-2003
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТІРЛІГІ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ СЕМЕЙ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ
СӨЖ
Тақырыбы: 2013-2014 жылдар ... ... ... ... сипаттама.
Қазақстан Республикасы экономикалық өсуі,себептері және факторлары.
Инфляцияның әлеуметтік және салдары.
Инвеститсияның мәні түрлері.Қазақстан Республикасында инвеститсияның саясаты.
Дайындаған: ... ... ... ... ... өсуі ішкі өсу ... ... қамтамасыз етілді. Мәселен, негізгі капиталға салынған инвестициялар көлемі 6,5%-ға өсті, бұл ... ... ... ең ... ... шаруашылығы тарапынан тұтынушылықтың өсімі 16,1%-дан асқаны байқалды (2013 ... 9 ... ... бойынша), бұл қызметтер көрсету саласының дамуына оң әсерін тигізді. Қызметтер көрсету саласындағы өсу 107,6%-ды ... ... ... ... ... жалпы ішкі өнімнің өсіміне салымы шамамен 65%-ды құрады.
Қаржы секторының көрсеткіштері жақсарды. Экономиканы кредиттеу көлемі 2013 жыл ... ... ... 11,3 ... ... ... құрады. Депозиттер 10,1 трлн. теңгені құрады және 12,2%-ға ұлғайды.
2013 жылы Standard & Poor's Қазақстанның ... ... ... ... растады, болжам .
Елдің халықаралық резервтері 10,5%-ға өсті және 95,2 млрд. АҚШ долларын құрады, оның ішінде ... ... ... ... ... ... 70,5 ... АҚШ долларына дейін өсті.
Республикалық бюджет тапшылығы жалпы ішкі өнімге шаққанда 2,1%-ды құрады.
Инфляция 4,8%-ды құрады, бұл 2012 ... ... ... ... жылы сыртқы сауда айналымы 1,1%-ға төмендеді. Өткен ... ... ... ... ... ... ала бағалауына сәйкес төлем балансының ағымдағы шотының профициті 117,6 млн. АҚШ долларын құрады.
Ел азаматтарының әлеуметтік әл-ауқаты жақсаруда.
Халықтың жан ... ... ... ... ... 2013 жылы номиналдық көрсеткіште 7,7%-ға, нақты көрсеткіште 3,0%-ға өскен. 2013 жылғы орташа айлық номиналды ... 108,6 мың ... ... жылғы желтоқсанда жұмыссыздық деңгейі 5,2% деңгейінде қалыптасты.
Бүкіләлемдік экономикалық форумның бағалауы бойынша макроэкономикалық тұрақтылықты қамтамасыз ету және елде қолайлы ... ... ... ... ... ... жақсарту, бизнесті ынталандыру және дамыту шараларын қабылдау бойынша жүйелі шараларды қабылдауға ... ... іске ... ... ... 2013 жылы әлемнің бәсекеге қабілетті 50 елінің қатарына кірді.
2013 жылы ... ... баяу ... ... ... ... макроэкономикалық теңгерімсіздікке байланысты оның осалдығы жоғары күйінде сақталып отырғанын атап өткен жөн.
2014 жылы Халықаралық валюта қоры әлемдік экономиканың өсуін 3,7% ... ... ... ... ... және ... тауарларына деген сұраныс баяулаған жағдайда Мемлекет басшысының 2014 жылғы 17 қаңтардағы : Бір ... бір ... бір ... атты Қазақстан халқына Жолдауының негізгі ережелерін ескере отырып, жүргізіліп жатқан экономикалық саясат экономика салаларындағы тұрақты өсу ... қол ... ... ... ... ... ... саясаттың негізгі бағыттары:
1) экономиканың тұрақты өсуін қамтамасыз ету;
2) макроэкономикалық және қаржылық тұрақтылықты сақтау;
3) қоғамның әлеуметтік жаңғыртылуы;
4) өңірлік даму және ... ... ... ... ... ... одан әрі ... халықаралық интеграция.
Макроэкономикалық және қаржылық тұрақтылықты, инвестициялық белсенділікті сақтау, экономиканы одан әрі индустрияландыру, өңірлердегі іскери белсенділікті, салалардың инвестициялық ... ... ... ... ... ... және жаңа жұмыс орындарын құру есебінен экономикалық саясат ағымдағы жылы экономика өсуінің 6-7% деңгейін ... ... ... ... теңгенің АҚШ долларына қатысты айырбас бағамын түзету ... ... мен ... бәсекеге қабілеттілігін арттыруға ықпал етеді және Қазақстанның сыртқы сауда позициясын ... ... Жаңа ... саясатының тұжырымдамасын іске асыру және инфляцияны экономикалық өсу үшін қолайлы деңгейге дейін төмендету ... ... ... ... ... етіледі.
Девальвациядан кейінгі кезеңде инфляцияны 2014 жылға жоспарланған 6-8% аралығында ұстау мақсатында Үкімет пен Ұлттық Банк ... пен ... ... бар тауарлардың, жанар-жағармай материалдарының, дәрі-дәрмектің негізгі түрлері бағаларының тұрақтылығын, сондай-ақ өнімдердің тапшылығына және монополистердің көрсетілетін қызметтеріне тарифтердің негізсіз өсуіне жол ... ... ету ... ... ... саясаты мемлекеттік қаржының орнықтылығын нығайтуға және Ұлттық қорда одан әрі қаражат жинақтауға бағытталатын болады.
Бюджет тапшылығының мөлшері үкіметтік борыштың тұрақтылығын ... ... және ұзақ ... ... ... ... ... нарығын дамытуды ескере отырып айқындалатын болады. 2014 жылы республикалық бюджет тапшылығы ... ішкі ... ... 2,4% ... ... ... ... мақсатында жеке табыс салығын және мұнай өнімдеріне акциздерді арттыру, салықтық әкімшілендіруді жақсарту, әкімшілік кедергілерді төмендету және ... ... ... ... болады.
Қазақстанның әлемнің ең дамыған 30 мемлекетінің қатарына кіруі жөніндегі тұжырымдаманы іске асыру ... 2014 - 2016 ... ... ... ... жоспары әзірленетін болады.
Ел экономикасын одан әрі индустрияландыру саясаты өңірлік ерекшелікті ескере отырып, белгілі бір басым секторлардағы өңдеуші ... ... ... Индустриялық-инновациялық дамудың екінші бес жылдық тұжырымдамасында көзделген. Көрсетілген аспектілер әзірленіп жатқан Қазақстан Республикасын индустриялық-инновациялық дамытудың 2015 - 2019 ... ... ... ... ... әрі - ... ескерілетін болады.
Ауыл шаруашылығы саласын жүйелі өзгерту және агроөнеркәсіптік кешен субъектілерінің бәсекеге қабілеттілігін арттыру үшін ... ... ... ... ... ... 2013 - 2020 жылдарға арналған бағдарламасына өзгерістер енгізілетін болады.
2050 жылға қарай Қазақстан арқылы ... ... он есе ... ... ... ... көлік жүйесінің инфрақұрылымын дамытудың және ықпалдастырудың 2020 жылға дейінгі мемлекеттік бағдарламасы кеңейтіледі, сондай-ақ заманауи логистика және дистрибуция ... ... үшін ірі ... ... іске асыру жалғастырылатын болады.
Су ресурстарының тапшылығына жол бермеу және экожүйені сақтау мәселелерін кешенді шешу, сондай-ақ елдің су ресурстарын ... ... ... үшін ... су ... ... мемлекеттік бағдарламасы қабылданатын болады.
Мемлекеттің, бизнес пен тұтынушылар мүдделерінің теңгерімін қамтамасыз ету үшін Кәсіпкерлік қызметті ... ... 2020 ... ... ... іске асыру шеңберінде мемлекеттік органдардың жаңа негізделмеген реттеу құралдарын енгізуіне шек қойылатын болады.
Қазақстанның рұқсат беру жүйесін одан әрі реформалаудың 2012 - 2015 ... ... ... іске ... ... Қазақстан Республикасының Заңы қабылданады.
Шағын бизнес үшін қолайлы ... ... және ... ... ... ... қолдау көрсету үшін кәсіпкерліктің жаңа санаты - микробизнес енгізілетін болады.
Бұдан басқа, 2015 - 2019 жылдарға арналған индустриялық-инновациялық бағдарламаны ескере отырып, ... ... ... ... мемлекеттік қолдау шараларын іске асыру жалғастырылатын болады.
Елдің инвестициялық тартымдылығын ... және ... ... ... ... және даму ұйымы елдерінің корпоративтік басқару стандарттарын кезең-кезеңімен енгізу мақсатында инвестициялық қызмет, бизнесті жауапты жүргізу практикасын дамыту, мемлекеттік-жекешелік ... ... ... ... ... ... қатысуын кеңейту саласындағы ұлттық заңнама жетілдірілетін болады.
Зейнетақымен қамтамасыз ету саласында зейнетақы жүйесін жетілдіру бойынша ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... ... ... одан әрі жаңғыртудың 2030 жылға дейінгі тұжырымдамасы әзірленетін болады.
Өңірлік саясат экономикалық әлеуеттің оңтайлы аумақтық ұйымын ... ... және ... өсудің аса маңызды нүктелері болып табылатын агломерацияларды дамыту процестерін ынталандыру мен реттеу арқылы халықтың тіршілік әрекеті үшін ... ... ... экономикалық және демографиялық әлеуеті бар перспективалы елді мекендерді дамытуға және қолдауға бағытталатын болады.
Өңірлердегі өзекті әлеуметтік-экономикалық проблемаларды шешу үшін ... ... ... ... ұзақ ... экономикалық өсу орталықтары қалыптастырылатын болады.
Әкімшілік реформа шеңберінде мемлекеттік басқару ... одан әрі ... және ... ... ... ... пен ... құқықтары мен заңды мүдделерін қанағаттандыруға, артық өкілеттіліктерден босатылған шағын үкімет ... ... және ... ... ... жауапкершілігін арттыруға бағытталған сапалық тұрғыдан жаңа модель құру ... ... ... бағдарланған мемлекеттік жоспарлау жүйесін жетілдіру тұжырымдамасын іске асыру үшін стратегиялық және бюджеттік жоспарлаудың өзара байланысын қамтамасыз ету ... ... ... және салалық бағдарламаларға жүргізілген ревизия қорытындылары бойынша бағдарламаларды оңтайландыру, бағдарламаларды іске ... ... мен ... ... жақсарту және оларды қаржыландырудың басымдығы бойынша жұмыс жүргізілетін болады.
Мемлекеттік активтерді тиімді басқару және экономикадағы мемлекет пен жеке бизнестің рөлін ... ... ... ету ... ... 2014 - 2016 жылдарға арналған кешенді жоспары қабылданады және жекелеген мемлекеттік кәсіпорындар мен квазимемлекеттік компанияларды жекешелендіру жалғасады.
Кеден ... және ... ... ... ... ... ... келтіретін алып қоюлар мен шектеулерді жою жұмысы одан әрі жалғасатын болады.
2014 жылы Қазақстанның ұлттық ... ... ... ... ... одақ ... ... қол қойылады.
Қазақстанның Дүниежүзілік сауда ұйымына кіруі бойынша ... ... ... ... келіссөздер барысында Үкімет Қазақстанның Кеден одағының шеңберінде қабылданған міндеттемелерін ескере отырып, Дүниежүзілік сауда ұйымына ... ... ... ... одан әрі дамыту үшін Қазақстанға барынша қолайлы жағдайлар жасау ... ... ... ... ... - 2017 ... көрмесін өткізу жөніндегі ұйымдастыру іс-шараларының шеңберінде техникалық-экономикалық негіздемені дайындау және жобалау-сметалық құжаттаманы әзірлеу жұмыстары аяқталып, Астана ... ... - 2017 ... ... ... ... жылғы әлемдік экономиканың жағдайы біршама шиеленісіп тұр. Жетекші ... ... мен ... ... қаржы рыногы мен биржалық тауарлар рыногында болашақ үрдістердің өсіп келе жатқан белгісіздігін ... ... ... ... ... ... өсу қарқынын үнемі реттеп, түзетіп отырады. 2008 жылдың сәуірінде ХВҚ (Халықаралық валюта қоры) ... ... өсу ... ... ... ... 4,2%-дан (2008 ж. қаңтарына болжам) 3,7%-ға дейін төмендетті. ХВҚ 2009 жылы да маңызды жақсы өзгерістерді күтпейді. 2008 ... ... ... ... ... ... ... жағдай және 2008 жылға арналған перспектива" атты баяндамасында әлемдік экономиканың көрсеткіші 1,8%-ға дейін төмендейтіні болжанған. Жалғасып жатқан қаржы дағдарысын, америкалық ... ... ... мұнай мен азық-түлік бағасының қымбаттауын ескере отырып, БҰҰ ... ... үш ... ... ... Олардың ең нашары АҚШ ІЖӨ-сінің 1,2%-ға төмендейтінін жора-малдайды, өте жақсы деуге болатыны - өсім 1%-ды, ... ... ... құрайды. Елдің әлемдік экономикасының өсу қарқынының жалпы төмендеу көрінісінде ТМД елдері оң ... ... ... БҰҰ-ның "2007-2008 жылдардағы Еуропа эко-номикалық комиссиясы аймағындағы экономикалық жағдай" ... ... ең ауыр ... ... ... тұр. ... бағалауы бойынша, ТМД елдерінде 2008 жылы ІЖӨ өсуі орташа есеппен 7% құрайды, Қазақстан ... - 5%, ХВҚ ... ... ... ... ТМД ... тобында (оның ішінде Қазақстанда) 13% -дық межеден ... ... 2008 ... 21 - 30 ... ... ... ... тапсырмасында "...ІЖӨ-нің өсу қарқыны 2009 жылы 6%-дан жоғарыламас бұрын, 2008 жылы 5%-ға төмендейтіні" расталды, бірақ сонымен бірге, әлемдік ... ... ... ... және оның Қазақстанның экономикасына әсерін тағы да ескермесе болмайды. ... ... мен ... ... ... ... мемлекеттік бақылауды күшейтуге немесе осы секторда мемлекеттік меншіктің үлесін арттыруға талпынуда деп атап өтілген. ТМД Статкомитетінің 2008 жылғы болжамдары бойынша ... ... ... ... ... ... жағдай 2007 жыл бірқатар маңызды үрдістермен сипатталды:
1. Қазақстан экономикасының интеграциясы жаһандық үдерістерде екі ... ... қара және ... ... кен қазу ... ... өнімдері экспортының өсуі, сондай-ақ сыртқы қаржы рыногына ЕДБ қарыз алуы арқылы. 2. Инфляцияның қауырт өсуі негізінен ... емес ... ... ... атап ... әлемдік рыноктағы ауыл шаруашылығы өнімдерінің жағдайымен, оның ішінде 2007 жылы мамырда ... өсуі ... ... ... ... ... 2007 жылы ... азық-түлік бағасының еуропалық жоғарылауымен байланысты болды. 3. Экономикада құрылымдық ілгері жылжулар байқалды: қолайсыз сыртқы экономикалық конъюнктурамен тікелей байланысы болмаған ... ... ... деген салым өсті. 4. Интенсивті экономикалық өсу мен жоғары инфляцияның тіркесуінде көрініс тапқан ... ... ... ... байқалды, сонымен бірге, кредит рыногының "қызып кетуі", әсіресе жалақының ... ... ... ... ... жылжымайтын мүлікпен операциялар, сауда-саттық, тұтыну кредиті секторларында байқалған. 5. Қазақстандық ЕДБ-ның сыртқы қаржыландыру жағдайы 2007 ... ... ... ... төмендеді, ол қазақстандық қарызгерлерді несиелеу жағдайының және ... ... ... нашарлауына алып келді.
Қазақстан экономикасының өсуі үшін негізгі басымдықтың бірі болып саналатын ... өсу ... орын алып даму ... ... жеті басымдығының ішіндегі бүгін де ертең де өз мәнін жоймайтын бағдарламалардың бірі болып саналады.
Экономикалық өсу ... ... ... ... және ... орта бизнестің барлық жерде қолдау негізінде отандық жеке меншік секторын дамыту мен бірге дамыған нарықтық экономикаға ... ұзақ ... ... ... ... ... тез ... қабілеті бар шағын және орта кәсіпорындарында ЖІӨ-нің (жалпы ішкі ... 40-50 ... ... қажет.
Экономикалық өсуге қол жеткізу үшін экономикалық саясаттың келесідей он негізгі қағидаларын сақтау керек:
* Мемлекеттің экономикаға араласуының шектеулі болуы. ... ... ... және орта ... ... қолдай отырып,нарықтық ережелерді құру оларды сақтауды қамтамасыз ету. Бірақ та, өтпелі кезеңде, нарық әлі дами қоймағандықтанмемлекеттің экономикаға ... рөлі ... ... ... жөн. ... ... келешекте мемлекет нарықтық қатынастардың құқықтық және нормативтік базасын құруға, монополияға қарсы күресуде сенімді шаралар жүргізуге, инфроқұрылымды дамытуды ... ... ... қатысқаны тиімді саналады.
* Инфляцияны, бюджет тапшылығын төмендету жолымен, Ұлттық валюта жағдайын және қорланудың жоғарғы нормасы негізінде макроэкономиканы тұрақтандыру.
* Бағаны ... бұл ... ... ... ... ... ... жатқызылады.
* Жеке меншік институттарын жерге деген құқықтың, сондай-ақ меншік құқықтарын және келісім-шарттардың орындалуын қорғайтын заң жүйесін құрудың есебінен нығайту.
* Кәсіпорынды ... Бұл ... ... күнде негізінен аяқталған болып есептеледі. Бірақ та, енді акциялардың ... ... дәл ... және стратегиялық сипаттағы кәсіпорындарда акциялардың мемлекеттік пакеттерін орынды және тиімді пайдалану қажет.
* Ашық ... және ... ... құру. Бұл жағдайда, біздің ұлттық қарызымызды қамтамасыз ету жас әрі әлсіз екендігін ескеруіміз қажет, сондықтан оны қорғау және нығайту ... ... әрі ... ... бірі ... табылады.
* Өзіміздің энергетикалық және өзге де табиғи ресурстарымызды игеруді жалғастыру. Оның мақсаты -- экспорттан экономиканың ... ... ... ... ... ... оның ... қауіпсіздігін қамтамасыз етуге жәрдесдесетін жоғары деңгейде табыс алу.
* Шетел инвестицияларын тиісінше қорғау. Қазақстанға тартылған шетел ... ... мен ... ... басты орынға шығуы үшін нақты іс-қимыл мен ... ... ... ... инвестициялары негізінен табиғи ресурстарды игеруге, инфрақұрылымды дамытуға, аймақаралық ірі көлік және информациялық орталықтар салуға жұмсалады. Бұл болса өз ... ... ... ... ... ... және ... халықаралық қоғамдарға интеграциялануын қамтамасыз етеді.
* 9. Дүниежүзілік тәжірбиеден туындап отырған ... үшін ... ... ... Бұл ... еңбекті қажет ететін өндірістен капиталды, технология мен ғылымды қажет ететін өндірістерге бет бұруды көздейді.
Бірақ та, ... ... ... ... көлемі едәуір өсе түсуде және қазбалар шығаратын өнеркәсіптің көлемі де арта ... ... тек ... ... ел ... ... үшін жеңіл және тамақ өнеркәсібін, инфрақұрылымды, өңдеу салаларын, машина жасаудың жекелеген шағын салаларын, қызмет көрсету ... ... ... ... алу қажет.
10. Өндірісті диверсификациялау. Қазіргі кезде Қазақстандық шикі заттардан басқа өнімдер әлем нарығында бәсекелестікке ... жоқ, ... ... ... ... ... ... құлдырауда. Сондықтан мемлекет диверсификацияның пәрменді индустриялдық саясатына кірісіп, назарды макро- деңгейге аударуға тиіс.
Бастапқы ... ... ... ж.ж.) ... өсу ... ... жүргізілді:
* Қатаң монетарлық саясатты үздіксіз жүргізу. Инфляция деңгейін 1998 жылғы 10 пайыздан, 2000 жылы 5 пайыздан ... ... ... Еліміздің жаппай инвестициялық жағдайын жақсарту үшін заң шығару жетілдірілді;
* Шетел инвестицияларын белсенді тарту, оларды көлемді және нәтижелілігі туралы халыққа ... ... ... ... күнде Қазақстан стратегиялық бағдарламаның бірінші кезеңінде (2001-2010 ж.ж.) тұр. Бұл ... ... ... жүзеге асыру көзделген:
* Бес жылдық ауылды дамыту жоспарын белгілеу және ауыл тұрғындарының әлеуметтік жағдайын көтеру;
* Жеке ... яғни ... ... жеке ... ... ... Тұрғын мәселесін шешу мен кедейлікпен күрес шараларын бекіту;
* ... ... ... ... орта топ ... қалыптастыру;
* Зенетақ, жалақы мөлшерін үнемі мемлекеттік бюджетті көтеру арқылы өсіріп отыру;
* Шетел инвестицияларын тиімді пайдалану және ... ... ... мен қатар экспортқа бәсекелік қабілеттілігі жоғары өнім шығару;
* Дүниежүзілік сауда ұйымына мүшелікке ену.
Соңғы жылдары Қазақстанда мароэкономикалық тұрақтануы байқалуда. Бұл мемлекеттің ... ... ... мен ... ... саясатты дәйекті жүргізудің арқасында қол жеткізілді.
Егер инфляция шектен тыс асып кетсе, ұлттық валютаның бағамы экономиканың жалпы жағдайы мен көзделіп ... ... ... сай ... ал өсім ... ... ... үшін жоғары болып, оған қол жеткізу мүмкін ... ... ... ... сипатында теріс болып отырса, алға қойған мақсаттардың іке асу ... ... ... ... ... ... деңгейге түсіп, елдің стратегиялық күшті экономикалық ілгерілеуге бағыттауына септігін тигізуде. Бұл ... ... үшін ... ... ... оны ... фискальды және монетарлық қатң шектеулер жағдайындағы өсу мен күшті әлеуметтік саясатқа басты назар аудару қажет.
Жеке меншік тнституттары жерге деген ... ... ... ... және ... ... қорғайтын заң жүйесін құрудың есебінен нығайту көзделген.
2010 жылға дейінгі бірінші кезеңде өз ... мен ... ... ... ... бар еңбекті қажет ететін салаларға көңіл бөлуді қажет етеді.
Бұл басымдық тәртібімен айтар болсақ -- ауыл ... ... және ағаш ... өнеркәсібі, жеңіл және тамақ өнеркәсібі, туризм, тұрғын үй құрылысы және инфрақұрылымды ... ... Осы ... ... арқылы қазақстан экономикасының құрылымдық мәселелері ғана емес, жұмыспен қамту және кедейлікпен күрес мәселелерін де шешуге мүмкіндік береді. Бұлар қазіргі ... ... ... ... ... өсудің Қазақстан экономикасы үшін маңызды екені баршамызға аян. Қарқында экономика болмайынша халықтың әлеуметтік мәселелерін қаржыландыру, қоғамды ... пен ... ... мүмкін емес. Сондықтан да бұл басымдық бүгін де, ертең де өз құнын жоймайтын маңызды басымдықтардың бірі болып қала ... ... ... 2012 ... 31 ... қоса ... ... кезеңде ел экономикасына 171,2 миллиард АҚШ доллары тікелей шетелдік инвестициялар тартылды. 2012 жылы Қазақстан экономикасына шамамен 22,5 ... АҚШ ... ... ... ... тартылды, бұл 2011 жылға (21 миллиард АҚШ доллары) қарағанда 7 %-ға көп.
Инфляция (лат. inflatio - , ) -- бұл ... ... ... ... және ... мен ... сапасының төмендеуінен туындайтын ақшаның құнсыздануы, сондай-ақ оның сатып алу қабілетінің төмендеуі.
Инфляцияның көріну нысандары;
Тауарлар мен қызметкерлерге ... ... оның ... бір ... емес ... ... өзі ... құнсыздануына, оның сатып алу жарамдылығының төмендеуіне ұрындырады;
Ұлттық ақша бірлігіне қатысты бағамның төмендеуі;
Ұлттық ақша бірлігінде көрінетін алтынның бағасының ... ... ... бағалауды және инфляцияның түрлерін мынандай критерийлер бойынша ажыратылады:
-Баяу-баға ... 10 ... ... 100 ... ... ... - баға жүздеген пайызға өскенде
Инфляцияның нәтижелерін қысқаша атап өтейін:
Инфляция еңбек ету ынтасын азайтады,
Бағаның өсу шарттары кезінде, халықтың ... ... ... қаблетін азайтады, ликвидті формадағы жинаулар қысқарылады,олар натуралды түрге айналады, жинау және жұмсау қатынасы тұтыну жағына қарай жылжиды.
Ұлттық табыстың тепе-тең емес өсуі ... шын ... ... ... ... ... басқару эканомикалық және ақша-несие саясатының ең басты қиыншылығы болып табылады. Сонымен қатар инфляцияның көп қырлы, көп факторлы мінезін қарастыру ... Оның ... тек ... қана ... ... ... ... факторлар кіреді. Мемлекеттік шығындар толық мағынасындағы қысқарылуы, ақша эммиссясының бірте-бірте таратылуы кең көлемдегі антиинфлияциялық шараларды өткізуді талап етеді.
Солардың ішінде өндірістік ... мен ... ... ... қайталанбастығы, ақшаның айырбастау курсының өзгеруі.
Экономикасы ауыспалы мемлекеттерде инфляциялық процестер өсу темпімен өзгереді. Осы өзгерістер инфляцияның ең ... әрі ... ... Республикасының президенті өзінің жолдауында былай деп кеткен: .
2007 жылдың аяғы мен 2008 жылдың басында ҚР тоқырау болды.Бұл тоқыраудың себебі азық-түлік, ... ... ... бір ... өсіп ... ... жағдай әлемдік рынокта болып жатқан құбылыстар Қазақстанға да әсер етпей қоймасы ... Міне осы ... ... бірнеше шаралар қолданып инфляция деңгейін төмендетті. Алдыңғы жылы инфляция деңгейі 8,4 пайызды құраған, ал сол ... ... 80,2 ... ... ... ... эканомикалық және қарама-қайшылықтарды асқындырып жіберетіндігінен мемлекет инфляцияны жою және ақша айналысын тұрақтандыруға арналған шаралар қолдана бастайды.
Инфляция кезінде мемлекет ... екі ... ... ... ... ... немесе инфляцияға бейімделу; бұл кезде табыстарды, жалақыны, компаниялар мен фирмаларды қысқа мерзімде жобаларды өткізеді.
2. Инфляцияны төмендету немесе басу ... ... ... ... ... жүргізу.
Инфляцияға қарсы саясат - инфляциямен күрес бағытталған эканомиканы мемелекеттік ... ... ... ... ... ... Кірістер саясаты
Қорыта айтқанда қазіргі ҚР инфляция деңгейі 6,4 ... ... және ... ... шаралардың барлығы өз нәтижесін береді деген үміттемін.
Экономикалық құбылыс ретінде инфляция ұзақ ... өмір ... Оның ... ... ... ... ... байланыстырады. Инфляция термині латын сөзі - inflation - вздутие, тұңғыш рет Солтүстік Америкада 1861-1865 жылдардағы азамат соғысы кезінде ... ... ... ... ... тым көбейіп кетуі процесін білдірген. ХІХ - ғасырда қолданыла бастады. Экономикалық әдебиеттерде инфляция ... ХХ - ... ... дүние жүзілік соғыстан кейін жиі қолданылып, кеңес - өкіметінің ... ... ХХ - ... орта ... ... ... ... әдеттегі анықтамасы - айналымдағы ақша массасының ... тыс ... ... Бұл ақша ... ... және тауар бағаларының соғұрлым өсуіне әкеледі. Бірақ бұл анықтамамен ... ... ... ... шетел валютасына байланысты қарастырсақ, біз тек алтын ақшаның эквиваленті ретінде қарастырамыз.
Инфляция - сұранымға қатысты ұзақ уақыт теңсіздік ... ... ... баға ... ... Яғни ... жиынтық ұсынымның сәйкес келмеуі .
Инфляция дүние жүзіндегі көптеген елдердің экономикалық өміріндегі ең ... ... ... ... сатып алу қабілеті күшті валютамен салыстырғанда құнсызданады. Инфляцияны бұлай түсіндіру, яғни ақшаның алтынға қатысты құнсыздануы, ... ... ақша ... ... эквивалент деп қарастыруда жатыр. Ең алдымен бағаның өсуі тауарға сұраныстың оның ұсынысынан артық болуымен байланысты. Белгілі ... ... ... пен ... ... бұзылуы әлі инфляция емес. Инфляция елдегі баға деңгейінің өсуі. Бағаның көтерілуіне нақтылы экономикалық жағдайлар да әсер ... ақша ... тыс, ... ... өзгеруі еңбек өнімділігінің артуына, циклдық және маусымдық толқуларға, ұдайы өндірістегі құрылымдық өзгерістерге, бағаның монополиялануы мен экономиканы мемлекеттік реттеуге, ақша ... ... мен ... ... ... ... мен ... экономикалық байланыстардың ықпалына және т.б байланысты. Демек, ... ... ... ... ... түрлі себептердің әсері болады.
Сонымен, баға өсуінің инфляциялық ... нені ... ? ... сәйкессіздіктермен байланысты екенін еске ұстап, оның ішіндегі ең ... ... ... ... мен ... ... бұзылуы, баланыстың болмауы. Ол мемлекеттік бюджеттің тапшылығынанкөрінеді.
Екіншіден, осындай ... ... ... қаржыландыру жүргізілген жағдайда да бағаның инфляциялық өсуі болады. Әсіресе экономиканы милитариландырумен ... ... ... ... ... табысты әскери мақсатқа пайдалану, өндірістік емес шығындар - өмір қоғамдық байлықты текке рәсуа ... ... ... бір ... ғана қосымша төлем қабілеті бар сұраныс туғызып, тауармен қамтамасыз етілмеген ақша ... ... ... ... ... өсуі ... бюджетті тұрақты тапшылық жағдайына және мемлекеттік қарыздың ... ... ... ... баға ... жалпы өсуі, қазіргі нарықтық экономиканың ерекшелігіне байланысты. Бұл ... ... ... ... ... ... өндірушілер болып, өтімдердің түрі аз, капитал ауысуы оңай, уақытқа мүлдем ... ... ... ... дәрежеде олигополиялық рынок. Ал олигополист жетілмеген бәсекелес едәуір бағаны билейді. Олигополиялар ... ... ... болып бастамаса да, олар оны қолдауға ынталы.
Төртіншіден, елдің экономикасының ашық ... оның ... - ... әлемдік шаруашылық байланыстарға тартылуы барысында инфляцияның қаупі туады.
Бесіншіден, инфляция өзіне - өзі дем ... ... ... , ол нәтижесінде орын алады . Батыс елдерінің көптеген экономистері және біздің елімізде де осы факторды ерекше көрсетуде.
Инфляцияны ... және ақша ... ... ... ... 1861-65 ... азаматтық соғыс кезінде пайда болған. Алайда, инфляция құбылысының өзі айналымға ақша енгізумен байланысты ежелгі Рим мен ... ... ... тұрған. Алтын мен күміс ақша айналымында инфляция болмайды, өйткені олар артық болған жағдайда қазынаға салынып, ал ... ... ... ... ... ... ... Осылайша, ақша айналымы өзін - өзін реттей алады. Нақты қағаз ақша айналымында, яғни толымсыз ақша ... ... ақша ... айналымында міндетті түрде инфляция болады. Инфляция мәселесі барлық елдерде болады және ол экономика мен қоғамға ... ... ... ... ... - тек қана ... ақшаның айналымына тән, айналым арнасы тауар айналымы қажеттілігімен салыстырғанда қағаз ақша мен ... ... ... ... ... ... ... және тауарлар мен қызметтер бағаларының көтеріліуін, ақшаның сатып сатып ... ... ... мән ... әлеуметтік - экономикалық феномент. Инфляция - табиғи апаттар мен қоғам сіліністерінің жиі серігі.
Инфляцияның әлеуметтік және ... ... оған ... ... ... бірлігі бір экономикалық саясат жүргізуге мәжбүр етеді.
Инфляцияға қарсы саясатты ... оның екі ... ... жөн. ... бағыт белсенді бюджеттік саясатты жақтайды, мемлекеттік шығыстар мен ... ... ... ... ... бар сұранысқа ықпал жасайды.
Инфляциялық артық сұраныс тұсында мемлекет, өз шығыстарын тежеп, салықтар деңгейін жоғарлатады. ... ... ... ... ... ... ... солармен бірге өндіріс те қысқартады, Экономикада дағдарыс пен тоқырлау белгілері байқалады, жұмыссыздардың саны өседі. Бұл инфляцияны тежеудің қоғамдық бағасы.
Экономиканың құлдырауы ... ... ... үшін ... ... ... жүргізіледі. Егер сұраныс жеткіліксіз болса, мемлекеттік қаржыландыру бағдарламасы жүзеге асырылады, салықтардың деңгейі төмендетіледі. Төмен деңгейлі салықтар ең алдымен ... аз ... ... әдетте олар табысты жедел пайдаланады. Сөйтіп қызмет көрсетулерге және тұтұну тауарларына сұранысты ұлғайтады.
Инфляциямен күресу және инфляцияға қарсы ... ... ... экономиканы тұрақтандырудың қажетті элементі болып табылады.Инфляцияға қарсы стратегия ақша-кредит, бюджеттік, радикалды ақша реформаларын өткізгенге дейін ... ... кең ... ... ... , ... мағына береді) саясаты ақша жиынының, кредиттердің, жалақылардың шектелуімен ... ... ... ... ... бақылауымен жалақылармен бағалардың өсу қарқынының үйлесімімен келісімін анықтап көрсетеді.
-Инфляцияға қарсы ... ... ... ... және осы немесе басқа кезең уақытында халық ... ... ... ... ... ... ... тәртіптен директивті нарықтық экономикаға өту кезеңінде инфляцияның барлық түрлерінен өтті.
Ақша айналымын тұрақтандыруға және инфляцияны шектеуге ақша реформалары да ... 1993 ... ақша ... ... ... ... ақша айналымын күшейту және реттеу мақсатымен мемлекет жүргізетін ақша жүйесінің жаңғыртылуын көрсетеді. Әлемдік тәжірибеде ақша реформасы нуллификация, ревальвация, девальвация және ... ... ... ... ... нуллификация шығады және ол деген мағынаны ... ... ... ... ... өте құнсызданған ақша белгілері жойылып, оның орнына жаңалары негізілді.
Девальвация латынша ... - ... ... ... ... ... -жаңару және - тұрмын дейтін сөздерден туындайды.
Латынның ... ... ... ... ... және ... бойынша жаңа ақша бірліктеріне ауыстыру жолымен ақша белгілерінің ... ... ... ... ... 15 қарашада Қазақстанның ұлттық валютасы өзінің 10 жылдығын атап өтті. Бұл ... ... ол ... ... ортасынан өзінің елеулі орнын алды.
Теңге- біздің экономикамыздың күре тамыры, оның күйі экономикамыздың жағдайын толық сипаттайды. 10 жылдан астам ... ... ... аман өтіп басқа валюталардың жүзден астам жыл өткен жолын өтіп тұрақтанды, барлық елдер мойындады. ... ... ... ... ... ... инфляция, әдетте, төтенше жағдайларға байланысты пайда болатын еді. Мысалы, соғыс жылдарында мемлекеттер әскери ... жабу ... ... ... ... ... мәжбүр болды. Соңғы жылдары бірқатар елдердің экономикасы үшін ол ұдайы өндірістің тұрақты ... ... ел ... ... өту ... байланысты оны үш түрге бөледі: а) баяу немесе сұлама инфляция, б) қарқынды инфляция , в) ұшқыр инфляция.
Баяу инфляция кезінде баға жай ... де, ақша ... өз ... сақтап қалады. Қарқынды инфляция кезінде баға жылына 10-20 дан 200%-ке дейін өседі. Ал ... ... ... ақшаның саны мен баға астропологиялық қарқынмен 1000%-тен жоғары. Баға мен жалақының арасы алшақтап, бай ... (өсу ... ... ақша мөлшерінің ) да тұрмыс тіршілігі қиындай бастайды.
Шет ел ... ... ... ... ... ... инфляциясы ашық және Басылыңқы деп бөледі. Еркін баға белгілеу экономикасына тән ашық ... ... ... мен ... созылмалы артуы түрінде көрінеді.
Жасырын инфляция деп аталатын басылыңқы ... ... ... ... ... тән, ол ... ... , өтімнің сапасының нашарлауында, амалсыздап ақша жинақтауда, бартерлік айырбастың дамуында көрінеді .
Басылыңқы инфляция өнім сапасының төмендеуімен ақшаның амалсыз жиналуымен, астыртып ... ... ... ... көрінеді.
Инфляция күтілетін және күтілмейтін инфляция болады.
Күтілмейтін инфляция - бұл белгілі бір уақытқа, болжалайтын инфляция.
Күтілмеген ... - бұл ... ... сипатталады. Бұл ақша айналымына, салық жүйесіне нұсқан келтіреді.
Шетелдік экономистер ... мен ... ... ... екі ... ...
а) сұраным инфляциясы,
б) өндіріс шығындарының өсуінің немесе жиынтық ұсынымның азаюының нәтижесінде болатын инфляция.
Сонымен, ... ... ... ... мен формалары болады:
1.Бағаның өсу қарқынына қарай:
- Баяу инфляция - бағалар ... ... ... ... он ... ... болғанда, бағалардың біртіндеп ұзақ өсумен сипатталатын инфляция.
- Орташа инфляция - баға ... ... ... ... 10-50 ... ... баға ... секірмелі түріндегі инфляция.
- Қарқынды инфляция - бағалар өсуінің өте жоғары қарқынды ... ... өсуі ... жүз ... асады.
2. Пайда болу сипатына қарай:
- Әкімшілік инфляция - басқарулы бағалардан туындаған бағаның өсуі мен пайда болатын инфляция.
- Шығын инфляциясы - ... мен ... ... ... өсуі мен көрінетін инфляция, соның әсерінен өндірістік шығынлар мен тауарлардың бағалары өседі.
- Сұраным инфляциясы - ... ... ... көп болуы мен, яғни тауарлар мен қызметтердің өсуіне қарағанда халық пен мекемелердің жиынтық табыстарының тез артуынан туындайтын инфляция.
- Ұсыным инфляциясы - ... к ... ... ... ... ... шығындарының өсуі мен байланысты бағалардың өсуінен туындайтын инфляция.
- Импортталған инфляция - сыртқы факторлар әрекетінен туындаған инфляция.
- Кредиттік ... - ... тыс ... экспансиядан туындаған инфляция.
3. Инфляция формаларының көрінісі бойынша.
- Ашық, яғни тауарлар мен өндіріс ресурстар бағаларының еркін өсу ... ... ... ... - ... ... ... деңгейде ұстау ұмтылысымен қоса жүретін тауар тапшылығынан туындаған инфляция.
Инфляцияның даму факторлары және оның салдары.
Инфляцияның даму ... ... олар ішкі және ... ... және ... емес сипатта болуы мүмкін. Ақшалай факторлармен туындаған инфляция сұраныс инфляциясын, ал ... ... ... ... ... ... де ішкі факторға жатады. Ақшалай факторларға мемлекеттік бюджеттің тапшылығы, ақша белгілерінің эмиссиясы, мемлекеттік қарыздың өсуі т.б жатады. ... емес ... ... ... төмендеуі, экономиканың циклдік дамуы, директивалық бағаның түзелуі жатады.
Инфляция факторларын былайша топтаймыз:
-ұдайы ... ... ... өндірісінің тоқырауы немесе өндіріс көлемінің азаюы жағдайында пайда ... ... ақша ... ... ... ... ... жанама салықтардың өсуі.
-ақшалай факторлар-ұлттық валютаның валюталық бағамының құлдырауы үнемі сипат алып отырады.
-сыртқы факторларға- экспорттың ... ... ... түсімінің ұлғаюы.
Пайдаланылған әдебиеттер:
* : Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев - ... Бас ... 1998 ISBN ... IV ... - Кушлин: Москва-2000
3. Ихданов, Орманбеков: ... ... ... ... ... . ... ... негіздері. Алматы ,1998
6. :Астана-2003

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 20 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Макроэкономикаға кіріспе.Макроэкономиканың пәні және әдістемесі200 бет
Экономика негіздері45 бет
2013-2014-2015 жылдардағы Қазақстан Республикасының негізгі макроэкономикалық көрсеткішінің сипаттамасы17 бет
Инфляцияның әлеуметтік экономикалық салдары және инфляцияға қарсы саясат18 бет
Қазақстан Республикасындағы экономикалық өсу туралы ақпарат8 бет
Қоғамның даму саясатының басқару жүйесінің тиімділігін арттыру81 бет
«АСМЕЛ» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің ұйымдастыру - экономикалық сипаттамасы27 бет
«Коммерциялық банктің активті операциялары»36 бет
Аймақтың әлеуметтік-экономикалық дамуында жергілікті бюджеттің әсерін талдау (Қызылорда облысы Қармақшы ауданы әкімдігінің экономика және бюджеттік жоспарлау бөлімі мысалында)33 бет
Ақмола облысы46 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь