Популяция және оның генетикалық құрылымы

Популяция және оның генетикалық құрылымы.
Панмиксиялық популяциялардағы тепетеңдік.
Популяция дегеніміз- белгілі бір географиялық аумақта тіршілік етуге бейімделген, генетикалық шығу тегі бір, бір түрге жататын даралар жиынтығы.Популяция латын тілінен аударғанда «попилус»-«халық,топ»деген мағынаны білдіреді.
Әрбір жеке түрдің өзіне тән таралу аймағы болады.Олардың сол аймақтағы тобы,сан мөлшері әр түрлі болуы мүмкін.Популяциялық сан мөлшерінің аз немесе көп болуы түрдің шығу тегіне,тариыхына,ареалдың көлеміне, т.б. көптеген себептерге байланысты.
Ағзалардың популяцияларын жан-жақты зерттеуші экологтар С.С.Шварц,А.М.Гиляров,А.В.Яблоков, т.б. өздерінің еңбектерінде популяцияға қазіргі тұрғыдан анықтама береді.Мәселен,С.С.Шварц(1969ж.) популяция дегеніміз «Орта жағдайларының өзгерісіне ұзақ уақыт бойы өзінің тұрақты санын ұстап тұратын бір түрге жататын ағзалардың элементар топтары» деп анықтама береді.
Ал А.В.Яблоклв өзінің еңбегінде «белгілі бір аумақты мекендейтін бір түрге жататын ағзалардың эволюциялық даму жолы ұқсас топтары» дейді.
А.М.Гиляров өзінің әріптестерінің идеяларын дамыта келіп,популяцияға біршама жаңа көзқарасты анықтама беруге тырысты.
Популяция-белгілі бір аумақты мекендейтін шығу тегі бір,ұзақ жылдар бойы табиғаттағы санын тұрақты ұстап келе жатқан бір түрге жататын ағзалар жиынтығы.Популяция ішінде үнемі тіршілік үшін күрес,басқа туыстық топтармен мүмкіндігінше шектелген формалар тіршілік етеді.Олар бір-бірінен жергілікті,экологиялық,географиялық популяциялар деп бөлінеді. Популяцияларды осылайша жіктеу Н.П.Наумов жүйесіне негізделеді.
Популяция-биологиялық бірлік ретінде өзінің белгілі құрылымы, қасиеті және атқаратын фуекциялары арқылы ерекшеленді. Популяция құрылымы ондағы даралар санымен және кеңістікте таралуымен сипатталады.
Популяция және оның генетикалық құрылымы
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ҒЫЛЫМ ЖӘНЕ БІЛІМ МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ
МӨЖ ... ... және оның ... құрылымы.
Панмиксиялық популяциялардағы тепетеңдік.
Орындаған: Жұманиязова Ә.Ж.
Тексерген: а.ш.ғ.к., доцент м.а. ... ... ... және оның ... ... ... белгілі бір географиялық аумақта тіршілік етуге бейімделген, генетикалық шығу тегі бір, бір ... ... ... жиынтығы.Популяция латын тілінен аударғанда -деген мағынаны білдіреді.
Әрбір жеке түрдің өзіне тән таралу аймағы болады.Олардың сол аймақтағы тобы,сан мөлшері әр ... ... ... сан ... аз ... көп ... ... шығу тегіне,тариыхына,ареалдың көлеміне, т.б. көптеген себептерге байланысты.
Ағзалардың популяцияларын жан-жақты ... ... ... т.б. ... ... ... қазіргі тұрғыдан анықтама береді.Мәселен,С.С.Шварц(1969ж.) популяция дегеніміз деп анықтама ... ... ... ... ... ... ... идеяларын дамыта келіп,популяцияға біршама жаңа көзқарасты анықтама беруге тырысты. ... бір ... ... шығу тегі ... ... бойы ... санын тұрақты ұстап келе жатқан бір түрге жататын ағзалар жиынтығы.Популяция ішінде үнемі тіршілік үшін күрес,басқа туыстық ... ... ... ... ... ... бір-бірінен жергілікті,экологиялық,географиялық популяциялар деп бөлінеді. ... ... ... ... ... негізделеді. ... ... ... ... ... ... ... және атқаратын фуекциялары арқылы ерекшеленді. Популяция құрылымы ондағы даралар санымен және кеңістікте таралуымен сипатталады.Ал популяцияның функциясы ... ... ... ... ... тән ... өсу, даму,көбею, орта жағдайларының өзгерісіне бейімділігі,генетикалық шығу тегі,экологиялық жағдайлары жатады. ... ... ... ... ... ... ... бір түрге жататын даралар жиынтығы.Элементер популяциялардың табиғаттағы саны,даму эволюциясы мен ұзақтығы биоценоздың күрделі ... ... ... болады. Табиғатта жергелікті популяциялардың араласып кетуі бір-бірінің арасындағы шекараны ... ... ... ... ... ... ... жиынтығы негізінде қалыптасады.Олар негізінде түр ішіндегі топтар болғандықтан белгілі бір ... ... ... ... ақ тиін көптеген ормандарда кең тарал,ан.Сондықтан олардың , ... т.б. ... ... ... ... бір-бірімен жиі араласатындықтан генетикалық алмасулар элментар популяцияларға қарағанда баяу жүреді.
Географиялық популяция- географиялық жағдайлары бірдей аумақты қамтитын,даралар топтарын ... ... ... ... популяциялардағы тепетеңдік.
Гендегі аллельдер жиілігін және фенотиптік көріну заңдылығын сипаттаған бір-бірінен тәуелсіз Харди және Вайнберг 1908 ... Сол ... ... ... ... еді. С. С. Четвериков жұмыстары Drosophila melanogaster табиғи популяцияда рецессивті мутациямен көрінуі және сонымен қатар популяциялық-генетикалық зерттеулер ... ... ... ... ... және ... аппараттың негізін салушы ағылшын биологы Рональда Фишера (1890 -- 1962) және Джона Холдейна (1892 -- 1964), ... ... ... ... ... Райта (1889 -- 1998). Популяцияның генетикалық құрылымы Әрбір популяцияның жеке генетикалық құрылымы бар.
Популяциядағы генетикалық құрылым аллельдердің өзара қатынасымен , ... ... және ... ... ... ... ... популяциялық толқындар, микрация, изоляция т.б.) анықталады.
Популяцияның генетикалық ... ... үшін және ... ... ... ... аллелофонды - популяциядағы аллельдер жиынтығы. Егер бір геннің екі аллельі қарастырылса: А және а, онда аллелофонд құрылымын pA + qa = 1 ... ... ... pA - А ... жиілігі, qa - а аллеьінің жиілігі.
Популяциядағы аллелофонд құрылымы ұзақ уақыт бойы қалса онда оны ... деп ... ... деп ... ... ... ... популяциядағы әрбір геннің концентрациясымен анықталады және генотиптің жиілігі мен таралуы. Гаплоидты хромосомалар жиынтығы бір толық геннің ... ... ... бір ... ... ... осындай екі ген жиынтығы диплоидты фазаның құрылуына бастау береді. Егер популяцияда А дарабасы саналатын болса, онда қалыпты диплоиды хромосома ... ... саны ... 2N ... ... құрылымы әрбір локустың аллельдер жиілігімен, гомозиготалық және гетерозиготаның жиілігі болып саналады. ... ... мен ... жиілігі организм ұрпағы және әрбір белгілі бір уақыт өлшемі заңдылыққа бағынады. 1908ж бір-бірінен тәуелсіз ағылшын математигі Г.Харди және ... ... ... ... мен ... жиілігін адамның қан топтарына АВО жүйесіне математикалық анализ жасап, алғаш рет панмиксиялық ... ... ... тұжырдады. Харди-Вайнберг заңдылығы, гендік тепе-теңдік және оны анықтау әдістері. Харди-Вайнберг ... - ... ... ... ... ... ... заңдылық. Егер бір локустың екі аллелін А және а деп ... онда ... ... ... ... ... жиілігі (АА,Аа,аа) генотиптегі р және q мүмкіндігі бином формуласы бойынша: (pА + qa)2=p2AA + 2pAqa + q2aa. ... p + q=1 және p2 + 2pq+q2 = l ... ... Бұл ... нәтижені Пеннет торшасы арқылы жүзеге асыруға болады. Харди-Вайнберг ... мәні ... ... ... ... генетикалық құрылымы бірқалыпты тұрақты сақталады, тұрақты генотиптер жиілігі биномның орналасуында коэффициент жиілігін көрсетеді. Бастапқы генетикалық құрылымның ұрпақта сақталуы және ... ... ... ... ... ... ... деп аталадвы. Харди-Вайнберг теңдеуі екі аллель үшін: абцисс осимен р және q ... ... ... ал ... оси бойынша генотип жиілігі. Әрбір кисық сызық үш мүмкін генотиптің біреуіне сәйкес келеді. Харди-Вайнберг теңдеуі - популяциялық ... заңы - ... кең ... ... ... ... мутациялық процесс, гендер дрейфі болмайды, барлық шағылысу кездейсоқ - ... ген ... да ... ... ... сақталып беріліп отырады және сына теңдік орындалады: . Мұндағы - бір аллельдің ... ... - сол ... ... - ... аллельдердің гомозигота бөлігі; - сәйкес аллельдің жиілігі; - гетерозигота бөлігі. Харди-Вайнберг теңдеуі ... ... ... ... ... ... ... үшін қолданылады. Мысалы, популяциядағы фенилкетонурия кездесу жиілігі 1:10000. Фенилкетонурия аутосомды-рецессивті тұқым ... ... ... ... ... ауыратындардың генотипі аа, q2 = 0,0001 болады. Бұдан: q = 0,01; p = 1 - 0,01 = 0,99. ... ... ... Аа ... ... ... гетерозиготалы болғаны. Гетерозиготаның (2pq) кездесу жиілігі 2 · 0,99 · 0,01 ≈ 0,02 құрайды. Қорыта келгенде, белгілі популяцияда ... 2% ... - ... генін тасымалдаушы. Сонымен қатар гомозиготаның доминантты (АА) жағдайын кездесу жиілігін есеп табуға болады: p2 = 0,992, 98% ... ... ... ... популяциядарда көптеген ауытқулар Харди-Вайнберг заңдылығына кедергі келтірмейді. Бұл дегеніміз: Табиғи популяцияның көлемі өте үлкен. Аналық және ... ... ... ... ... ... ... ұрпағына теңдей дәрежеде береді. Мутация айтарлықтай аз болады; Табиғи сұрыпталу көптеген аллельдер жиілігіне кедергі келтірмейді. Популяцияда ... ... ... ...
Харди мен Вайнбергтің заңдылығы тек қана иделаьды, ... ... ... ... Бұл ... ... түзілудің динамикасын табиғи популяцияға және эволюциялық процесті анықтауға мүмкіндік береді. Табиғи популяцияның генетикалық құрылымы ұрпақтан-ұрпаққа ... ... ... ... байланысты: панмиксияның бұзылысы, гендер дрейфі, мутациялық процесс, миграция. Әрбір панмиксиялық популяцияның генетикалық құрылымы кездейсоқ фактордың әсерінен ... күйі ... ... ... ... сақталады. Генетикалық ен құрылымы ,яғни аллельдер мен генотиптер жиілігі ұрпақтарда сақталуы ... ... деп ... ... емес ... ... аллеьдер мен генотиптер жиілігінің өзгерісіне әкеліп, генотиптің гомозигота мен ... ... жаңа ... ... ... генетикалық өлшемдері. Популяцияны сипаттау кезінде немесе салыстыру кезінде өзара генетикалық характеристикалар қолданылады. Полиморфиз. ... ... деп ... локуста 2 немесе одан да көп аллель саны кездесуін ... Егер ... ... ... ... онда ол ... ... табылады. Көптеген локусты зерттей отырып, полиморфизм бөлігін анықтай ... ол ... ... ... баға бере ... ... Популяцияның генетикалық характеристикасының маңыздысы гетерозиготалылық - популяциядағы гетерозигота дарабасының ... ... ... ... ... ... - ... туыстас шағылысу, жақын туыстарда аурудың жиілігін анықтаймыз.
Ген ассоциациясы. Әр түрлі гендердің аллельдер ... ... ... ол ... ... көрсетеді. Генетикалық қашықтық - аллельдер жиілігінің әртүрлілігі арқылы алынады. Популяциялық-генетика ... осы ... әр ... әсер ... ... ... дарабасы бөлігінің төмендеуіне әкеледі; мутация мен миграция жоғарлатады; ал ... ... ... ... төмендетеді; сұрыптау ген және генотип жиілігін өзгертеді; гендік дрейф жоғарлатады; ал ... ... ... ... т.б. Осы заңдылықтарды біле отырып, популяцияның генетикалық құрылымын зерттеуге және мүмкін болатын өзгерістерді болжауға ... ... ... ... тексеру үшін популяцияда статистикалық модель және критерий жасалған. Бұл әдіс арқылы адам популяциясын, жануар, өсімдік және ... ... ... экологиядағы, медицинадағы, селекциядағы т.б. проблемаларын шешуге болады.
Харди-Вайнберг теңдеуінің биологиялық мәні - популяциядағы аллельдер жиілігіне бұл ... ... әсер ... ... генетикалық құрылымының өзгерісі сыртқы орта себептен пайда болады. Харди-Вайнберг заңдылығының шарттары - заңдылық идеалды ... ... ... ... ... ... сұрыптау факторына әсер етпей толығымен панмиксиялық болып келеді. Харди-Вайнберг шынайы популяциядағы тепе-теңдігі - шынайы популяцияда сол деңгейде әсер ... ... ... ... қолдауда қандай да бір генетикалық маркеріне бәрібір емес. Популяцияда көптеген өсімдік және ... ... ... және өзі ұрықтану кең таралған - бұндай жағдайларда гетерозигота класының жойылуы немесе ... бір ... ... ... Ал ... ... ... гомозигота классының бөлігі есептелгеннен төмен болады. Харди-Вайнберг заңдылығының практикалық ... - ... ... ... ... ... ... генетикалық ауруларға баға беруге болады, әрбір популяцияның жеке аллелофонды бар және әр түрлі өзгерген аллельдер жиілігінен тұрады. Тұқым қуалайтын ауру ... ... ... біле отырып, аллелофонд құрылымын есептеуге болады. Өзгерген аллельдер жиілігін біле отырып, ауру баланың ... ... ... ... ... ... ... 1985ж.

Пән: Социология, Демография
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Популяция туралы түсінік11 бет
Популяциялар генетикасы және эволюцияның генетикалық негіздері. Спонтанды және индукцияланған мутагенез9 бет
Популяциялардың динамикасының генетикалық факторлары. Мутациялық құбылыстар4 бет
"Қазақстан Республикасының экологиялық кодексі"239 бет
«Биологиялық экология»30 бет
Адам генетикасы4 бет
Адам генетикасын зерттеу әдістері14 бет
Асыранды балаларда жиі кездесетін генетикалық ауралар және олардың диагностикасы5 бет
Биоиндикация экожүйенің ақпараттық компоненттерін іздеу ретінде6 бет
Биология пәні бойынша есеп шығарудың жолдары59 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь