Шөгінді тау жыныстары жайлы мәлімет

1.Кіріспе
2.Негізгі бөлім
2.1 Шөгінді тау жыныстары және олардың түрлері
2.2 Шөгінді тау жыныстарының түзілуі
3. Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
Шөгінді тау жыныстары — құрлықта немесе су бассейндерінде шөгетін материалдан пайда болатын тау жыныстары. Материалдың бөлшегі, салмағы, үлкендігі оның сортталу дәрежесімен сипатталады және қабатты болады, жануарлар мен өсімдіктердің қалдықтары кездеседі. Шығу жағынан химиялық (гипс, тас тұзы, оолитті ізбестас және басқалары), органогендік (қараңыз), жануарлар мен өсімдіктердің өмір сүруінің салдарынан пайда болады (маржандық және қабыршақтық ізбестас, шымтезек, тас көмір) және кесек шөгінді тау жыныстарына бөлінеді.
Шөгінді тау жыныстары жер бетінің 75%-н жауып жатыр. Шөгінді тау жыныстарының түзілу процесі литогенез деп аталып, үш сатыдан өтеді:
• қатты (түпкі) тау жыныстарының мүжілуі, бұзылуынан бастапқы материал пайда болады;
• осы материал су ағыны, жел, мұздыққа байланысты құбылыстар әсерінен көшеді де құрлық немесе су түбіне тұнады;
• әр түрлі бөлшектерден құралған, суға қаныққан борпылдақ тұнба түзіледі.
Әлі тепе-теңдік күйге келмеген, бірақ уақыт өте келе біртіндеп Шөгінді тау жыныстарына айналатын осы тұнба күрделі физика-химиялық жүйе болып саналады. Осы жүйенің тау жыныстарына айналу процесі гипергенез, седиментогенез, диагенез, катагенез, т.б. даму сатыларында жүзеге асады. Шөгінді тау жыныстары бұрын болған эндогендік тау жыныстарының үгілу өнімдерінен пайда болғандықтан олардың химиялық құрамы бір-біріне ұқсас. Айырмашылығы Шөгінді тау жыныстарында темір мен кальций тотығы және су мен көміртектің көбірек болуында. Шөгінді тау жыныстары құраушыларына байланысты аутигендік және аллотигендік деп бөлінеді.Аутигендік шөгінді тау жыныстары – шөгу процесі кезінде түзілген минералдар тобы. Оларға: каолинит, гидрослюда, монтмориллонит, гиббсит, бемит,диаспор, гетит, гематит, пиролюзит, псиломелан, манганит, апатит, коллофан, кварц, халцедон, опал, кальцит, доломит, сидерит, родохрозит, гипс,ангидрит, галит, сильвин, карналлит жатады.Аллотигендік шөгінді тау жыныстарына – магмалық және метаморфтық тау жыныстары мен олардың минералдары, ғарыштық тозаңдар, организм қалдықтары, жанартау өнімдері (пирокластар) жатады. Шөгінді тау жыныстарының бітімі қалыптасу жағдайына қарай: көлбеу, арналық, теңіз-жағалық, эолдық, тасқындық, толқындық, қабаттастық, су асты көшкіндік, ұсақ қатпарлы, биогендік, тасберіштік, т.б. болып келеді. Олардың құрылымы да жаралу түріне қарай әр түрлі: псефиттік, псаммиттік, алевриттік, пелиттік, литокластық, кристалкластық, витркластық, пизолиттік, оолиттік, сферолиттік, биоморфтық, детритустық, кристалл түйірлі, жасырын кристалды, аморфты, т.б. болады.Шөгінді тау жыныстары түзілуі бойынша 3 класқа бөлінеді:
• сынықты
• сазды
1. Қазақ энциклопедиясы, 1- том. – 23-29 беттер.
        
        Қазақстан Республикасының білім және ғылым министрлігі
Шәкәрім атындағы мемлекеттік университет
СӨЖ
Тақырыбы: Шөгінді тау жыныстары
Орындаған: Байғаскин Е.Н
СТ-409 группасының ... аға ... ... Ж.И
Семей
2015
Жоспар:
1.Кіріспе
2.Негізгі бөлім
2.1 Шөгінді тау жыныстары және олардың түрлері
2.2 Шөгінді тау жыныстарының түзілуі
3. Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
Шөгінді тау ... -- ... ... су ... ... материалдан пайда болатын тау жыныстары. Материалдың бөлшегі, салмағы, үлкендігі оның сортталу дәрежесімен сипатталады және ... ... ... мен ... ... ... Шығу ... химиялық (гипс, тас тұзы, оолитті ізбестас және басқалары), органогендік (қараңыз), жануарлар мен өсімдіктердің өмір сүруінің салдарынан пайда болады ... және ... ... ... тас ... және ... шөгінді тау жыныстарына бөлінеді.
Шөгінді тау жыныстары жер бетінің 75%-н жауып жатыр. Шөгінді тау жыныстарының түзілу процесі литогенез деп аталып, үш ... ... ... ... тау ... ... бұзылуынан бастапқы материал пайда болады;
* осы материал су ағыны, жел, мұздыққа байланысты құбылыстар әсерінен ... де ... ... су ... тұнады;
* әр түрлі бөлшектерден құралған, суға қаныққан борпылдақ ... ... ... ... келмеген, бірақ уақыт өте келе біртіндеп Шөгінді тау жыныстарына ... осы ... ... ... жүйе ... саналады. Осы жүйенің тау жыныстарына айналу процесі гипергенез, седиментогенез, диагенез, катагенез, т.б. даму ... ... ... ... тау ... ... ... эндогендік тау жыныстарының үгілу өнімдерінен пайда болғандықтан олардың химиялық құрамы бір-біріне ұқсас. Айырмашылығы ... тау ... ... мен ... ... және су мен ... көбірек болуында. Шөгінді тау жыныстары құраушыларына байланысты аутигендік және аллотигендік деп ... ... тау ... - шөгу ... ... ... ... тобы. Оларға: каолинит, гидрослюда, монтмориллонит, гиббсит, бемит,диаспор, гетит, гематит, пиролюзит, псиломелан, манганит, апатит, коллофан, кварц, халцедон, опал, кальцит, доломит, сидерит, ... ... ... ... карналлит жатады.Аллотигендік шөгінді тау жыныстарына - магмалық және метаморфтық тау жыныстары мен олардың минералдары, ғарыштық тозаңдар, организм ... ... ... ... ... Шөгінді тау жыныстарының бітімі қалыптасу жағдайына қарай: ... ... ... ... ... толқындық, қабаттастық, су асты көшкіндік, ұсақ қатпарлы, биогендік, тасберіштік, т.б. болып келеді. Олардың құрылымы да жаралу түріне қарай әр ... ... ... ... ... ... кристалкластық, витркластық, пизолиттік, оолиттік, сферолиттік, биоморфтық, детритустық, кристалл түйірлі, жасырын кристалды, аморфты, т.б. болады.Шөгінді тау жыныстары ... ... 3 ... ... ... ... химия-биохимиялық
Сынықты Шөгінді тау жыныстары тегіне байланысты екі қатарға ажыратылады: жанартаулық және нақты шөгінді. Жанартаулық-сынықты тау жыныстары жанартау атқылауы кезінде түзіліп ... ... ... ... туфтар, туффиттер және туфогендік болып үшке бөлінеді. Туфтарда пирокласт 90%, ал ... 50 - 90%, ... тау ... 10 - 50% ... Нақты шөгінді-сынықты тау жыныстары өлшемі бойынша ірі (2 мм-ден үлкен), орташа (0,1 - 2 мм) және ұсақ (0,01 - 0,1 мм) ... ... ... ... күйіне байланысты жақпартас, дөңбектас, малтатас, қиыршықтас, конгломераттар, брекчиялар деп ажыратылады. Орташа сынықты тау жыныстары құм және ... ал ұсақ ... ... және ... ... ... тау жыныстарының болбыр, жұмсақ түрлерін саздар, ал тасқа ... ... деп ... Олар ... ... т.б. сияқты сазды минералдардан тұрады.Химиялық және биохимиялық Шөгінді тау жыныстары химиялық ... ... ... ... марганецті, фосфатты, кремнийлі, карбонатты, тұзды тау жыныстары болып ... ... тау ... ең көп таралғандары сазды тау жыныстары (53%), құмды тау жыныстары (25%), карбонатты тау ... ... ... ... ... құрылғаннан бастап оның магмалық жыныстары суға шайылып, күнге шағылып, желге қағылып үгітіле берген. Ол үгітілген кесектер сумен ағып немесе ... үшып ... ... ... ... суларға келіп түнған лай, саз, құмдардан түнба шөгінді жыныстар пайда болған. Мұндай шөгінді жыныстарды кесекті шөгінді жыныстар дейді.....Сонымен қатар су ... әр ... ... ... ... мысалы, әр түрлі түздар болады. Көлдер тартылған кезде олар да түнып, жер ... ... ... ... ... жыныстар шығады.Су ішіндегі және құрғақтағы өсімдіктер мен жәндіктердін қалдық денелерінен құралған органикалық шөгінділер де болады. Мысалы, ... ... ... ... ... ... ал теңіздің өте майда жәндіктерінің қабыршақ қалдықтарынан ақ бор қабаттары құралады. Сонымен, ... ... езі де әр ... ... ... ... жыныстардың бірінші өзгешелігі -- олар түнудан пайда болғандықтан қабат-қабат болып тақталанған пластар түрінде кездеседі. Кабаттар кейде қатпарлы, ... беті ... ... сияқты түрлері болады Шөгінді жыныстардың екінші өзгешелігі -- олардың ... әр ... ... ... ... қалдығы фауна, өсімдіктер қалдығы -- флора кездеседі. Солар бойынша жыныстардың ... ... ... ... ... Кеп ... бойы жатып нығыздалудың аркасында, шөгінді жыныстар қатты тас қабаттарына айналады. Мысалы, жиналған құмдар бірігіп, нағыз құмтас болып шығады. Саз ... ... ... немесе тақтатасы пайда болады. тастар біріксе жент тас шығады. Бірігіп цемeнттелген ірі кесекті жұмыр малтатастар конгломерат деп ... ... ... ... ... ... утaс ... болады. Мұздың әрекетімен жиналған кесекті шөгінділерді морена деп атайды. ... ... ... ... шегінді жыныстар үш түрге бөлінеді: 1)механикалық шегінділер, 2) химиялық шөгінділер, 3) органикалық шөгінділер. Кейінгі екеуіне ортақ биохимиялық шөгінділер де ... ... ... ... ... ... пайда болған кесекті шөгінділер механикалық болыпсаналады. Мысалы, құм, саз, қиыршық , малтатас, қойтас, мореналар және осы айтылғандардың біріккен түрлері -- ... ... ... ... т. б. ... ... ... Шөгінді тау жыныстарын құраушы материалдар кебінесе бұрынғы жыныстардың әр түрлі жолмен бүзылу, үгілу әрекеттерінен пайда болады. Мысалы, ... ... ... ... ... ... болған материалдардан кесе ұралады. Жыныстардын, химиялық бүзылудан пайда ... ... ... ... ... Өсімдіктер мен жәндіктердің тіршілік әсерінен іқұралған заттардан орг аникалық шегінділер пайда болады. Сондықтан тау жыныстарынын, бұзылу, үгілу әрекеттері ... ... ен, бір ... ... ... ... Үгілу жердің үстіңгі бетінде болатын нәрсе, яғни экзогендік әрскет. Соған байланысты шөгінді жыныстар да жердің ең үстіңгі беткі қабатында қ ... ... ... бетіндегі топырақ қыртысын алатын болсақ, оның өзі де шөгінді жыныстардың бір түрі ... ... ... себептері мен түрлері жонсондағы құралатын минералдар туралыЭкзогендік минерал деген тақырыпта толық айтылған. Сондықтан біз ол мәселеге тоқталмаймыз. Бұл ... есте ... ... бір мәселе бар. Шөгінділерді механикалық , химиялық және ... деп ... қ ... ... себептері есепке алынады. Сонымен қатар олардың қосымша себептері де болмақ . Механикалық кесектердің арасына кіріп, оларды біріктіретін цементті химиялық ерітінді ... ... ... ... ... ... ерітінді сіңіп, оны біріктіріп құмтасқа айналдырады. Осы сияқты жағдайлар көп кездеседі. Вулкандық майда ... ... ... ... оны туф деп ... ... ... заттардың аз-көбіне қарай туфтар вулкандық болуы да, шөгінділік ... да ... ... тау ... ... әр ... ... 'кұралады. Сонысына қарай оларды бірнеше фациялық түрлерге бөледі. Енді соны қарастырайық .
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Қазақ энциклопедиясы, 1- том. - 23-29 ...

Пән: Геология, Геофизика, Геодезия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Арал тағдыры – ел тағыдыры3 бет
Ауданның стратиграфиясы9 бет
Бұрғылау ерітіндісінің тиімді дайындалу құрамын таңдау негіздері11 бет
Жер қыртысы16 бет
Жерді антропогедік әсерден қорғау4 бет
Көмірлердің түзілу теориялары мен сатылары6 бет
Литосфера - жер қабығы13 бет
Мұнай мен газдың пайда болу тарихы және физикалық қасиеті23 бет
Оңтүстік торғай мұнайлы-газды атырабы23 бет
Планетадағы заттардың айналымы5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь