Ұсақ малдардың қораларының ішкі орналасу жоспары мен микроклиматы

1.Кіріспе бөлім;
2.Негізгі бөлім;
3.Қорытынды бөлім;
4.Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
Малдың денсаулығын сақтауда ауаның алатын орны ерекше. Ауаны гигиеналық тұрғыдан бағалауда оның мына төмендегі көрсеткіштері еске алынуы керек: физикалық қасиеттері (температура, ылғалдылық, қысым және т.б.), химиялық құрамы (тұрақты компаненттері және бөтен газдар), механикалық құрамы (шаңның, ыстың және т.б. болуы) және бактериялық ластануы (микробтардың болуы). Ауаның қасиеттері мен көрсеткіштерінің шектен тыс ауытқуы мал организміне тікелей әсер етіп, оның өнімділігін едәуір азайтып ауруға шалдықтырады.
Ауа-мал тіршілігі өтетін және олар үнемі қарым-қатынаста болатын сыртқы орта. Ауа тыныс алуға ең қажетті оттегінің көзі, организмнің басқа да функцияларына әсер етеді. Ауа мал тіршілігіне аса қажет және биосфераның маңызды элементі болып табылады. Биосфераға-атмосфераның төменгі бөлігі-бүкіл гидросфера және тірі организм қоныстанған, жер литосферасының үстіңгі қабаты кіреді. Оған В.И. Вернадский «тірі зат-тіршілік ететін аймақ» деген анықтама берген.
1 М.С. Садуақасов «Мал гигиенасы пәнінен лабораториялық тәжірибе сабағына арналған оқу құралы».
2. Кәдіров Н.Т. «Жас мал дәрігеріне кеңес».
3. Ставровский А.Е. «Мал шаруашылығы практикумы».
4 Мырзабеков Ж. «Ветеринарлық гигиена».
        
        Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым министрлігіСемей қаласының Шәкәрім атындағы мемлекеттік университетіБӨЖТақырыбы: Ұсақ малдардың қораларының ішкі орналасу жоспары мен ... І.Ө. ... ... ...  -  2015 ... ... бөлім;3.Қорытынды бөлім;4.Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.Кіріспе бөлімМалдың денсаулығын сақтауда ауаның алатын орны ... ... ... ... бағалауда оның мына төмендегі көрсеткіштері еске алынуы керек: физикалық қасиеттері (температура, ылғалдылық, қысым және т.б.), ... ... ... ... және ... газдар), механикалық құрамы (шаңның, ыстың және т.б. болуы) және бактериялық ластануы ... ... ... ... мен ... ... тыс ауытқуы мал организміне тікелей әсер етіп, оның өнімділігін едәуір азайтып ауруға шалдықтырады. Ауа-мал тіршілігі өтетін және олар үнемі қарым-қатынаста ... ... ... Ауа ... ... ең қажетті оттегінің көзі, организмнің басқа да функцияларына әсер етеді. Ауа мал ... аса ... және ... ... ... болып табылады. Биосфераға-атмосфераның төменгі бөлігі-бүкіл гидросфера және тірі ... ... жер ... үстіңгі қабаты кіреді. Оған В.И. Вернадский  деген анықтама берген.Негізгі бөлімМал қораларының микроклиматы деп жануарларға арналған белгілі бір жеке орынның ... ... аса ... ...  -  ... ... ауа ... жылдамдығы, атмосфералық қысым, жарық, шу, көмірқышқыл газының, ... пен ... ... ... шаң мен ... мөлшері болып табылады.  Микроклимат жағдайын көзбен және құралдар арқылы жүргізу қажет. Құрал қолданып жүргізілетін әдіс микроклиматты жүйелі ... ... ... ... мүмкіндік береді. Микроклиматтың кейбір көрсеткіштерінің жағдайын бақылауды үнемі және қажетті талаптарды қатаң сақтап жүргізу керек.  Атмосфералық ... ... ... ... ... биіктігімен өлшенеді. Теңіз деңгейінде және температура 0С кезінде атмосфералық қысым сынап бағанасымен 760 мм. Бұл қалыпты ... ... ... ... Атмосфералық қысым сонымен қатар метеорологиялық шаруашылықта басқада өлшемдермен өлшенеді. Атап айтқанда, Бармен (б) ... ... (мб) және ... ... қысымның ауытқуы ауаның өзгеруіне себеп болады. Ол ... ... ... ... ауа райы да ... ... ... ал төмендесе-күн бұлттанып, жауын-шашын болып, тұман түсіп, жел ... ... ... сәл ғана ... ... бағанасымен 25 мм-ге дейін) мал денсаулығы пәлендей өзгеріс ... ... ... ... күрт ауысса сүтті сиырлардың сүті азайып, қоңы төмендейді, ал асыл тұқымды жылқының ішегі түйілетін жағдайлары жиі ... ... тау ... ... өкпе желдетілуінің, эритроциттер санының және гемоглобин мөлшерінің (айналмалы қан салмағы) ұлғаюына көп байланысты.Ауа ылғалдылығы және ... ... мал ... және оның өнімділігіне зор әсер етуші фактор. Ылғалдылық деп ауа ... су буын ... ... және ... ... ... ... және басты климаттық факторлар. Ауадағы бу мөлшері белгілі кең аралықта ауытқиды. 1 кг атмосфералық ауада орта есеппен 2,34 г су буы ... ... бу ... су ... ... пен ... ... нәтижесінде пайда болады. Ауадағы ылғал мөлшері температураға, теңіз деңгейінен биіктікке, су ... ... ... ... және т.б. ... байланысты өзгеріп отырады. Ауаның әр температурасына сәйкес оның су ... ... шегі ... Егер осы ... асып кетсе ылғалдылық тұман, шық, қырау және т.б. ... ... ... сипаттамасы ретінде метеорологиялық практикада және гигиена саласында мынадай гигрометриялық ... ... ... ... максимальдық (ең жоғарғы) және салыстырмалы ылғалдылық, ылғал тапшылығы және шық нүктесі.Абсолюттік (нақты) ылғалдылық (А)-1  м ... ... ... бір ... (г) ... (ең жоғарғы) ылғалдылық (Е)-1 м ауада белгілі бір температурада бола алатын будың ең жоғарғы (шекті) мөлшері. Ол (мм сын. бағ.) ... ... ... ... мәні бар көрсеткіштер-салыстырмалы ылығалдылық, ылғал тапшылығы және шық нүктесі болып табылады.Салыстырмалы ылғалдылық (R)-абсолюттік ылғалдылықтың максимальді ылғалдылыққа қатынасы, яғни ... ... ... ... ... пайызын сипаттайтын көрсеткіш (R=А:Ех*100). Ол мал қораларында, көбінесе 50-85% аралығында кейде одан да ... ... ... қора ауасындағы салыстырмалы ылғалдылықты бақылап отырудың маңызы өте зор. Оның ... ... су ... ... газ ... болуы) қанығу дәрежесімен мал терлегенде оның қаншалықты қосымша ылғалды қабылдай алатын мүмкіндігін ... ... (Дф) ... бір ... максимальдық және абсолюттік ылғалдылықтар арасындағы айырмашылықты көрсетеді және ауаның буды жұту ... ... ... ... ( ... Ылғал тапшылығы артқан сайын булану жылдамдығы мен ауаның құрғату әсері де ұлғаяды. Мал қораларында бұл ... 7,2 мг/ м ең аз ... ... ... ... салыстырмалы ылғалдылық 99% кезінде).Шық нүктесі (Т)-ауадағы будың суға (шыққа) айналу температурасы. Ол абсолюттік ылғалдылықтың максимальдық ылғалдылыққа жақындауын көрсетеді.Мал ... ... ... Мал ... ішкі ... бу ... әдеттегідей атмосферадағы буға қарағанда көп. Атмосфералық ауа ылғалдылығы қора ауасының 10-15% құрайды. Қора-жайлар ауасында будың негізгі ... ... ... ... мен ... ... және канализация жүйесінен пайда болады. Мал бөлетін бумен салыстырғанда оның үлесі небары 10-30% ғана ... ... ... мал ... ... будың (теріден, тыныс жолдарынан шығарылған ауамен және т.б.) пайызы едәуір (60-80 %).Ауа ылғалдылығының мал организміне әсері. Ауа ылғалдылығының гигиеналық мәні өте зор. ... ... ... ортаның климат пен микроклимат жағдайын көрсетеді. Соған орай ауа, ... ... қора ... мен ... ... және ... ... мал организміне тікелей және жанама әсер етеді. Ауада ылғалдың мол ... ... ... ... ... ... ... (гипертермия), ал төменгі температурада жылуды көптеп шығаруға (гипотермия) ықпал жасайды. Жоғары салыстырмалы ылғалдылық организмге, оның жылу шығаруына ауа температурасы ... ... де, суық ... кері әсер ... Мал ... ылғал тері және тыныс жолдары арқылы шығады. Ылғал тері арқылы тер түрінде және газ ... де ... ... ... ... күтіп-баққанда мал организмі ылғалдың булануына жалпы жылу шығынының 20-25% жұмсайды. Алайда ауа құрамында бу көп ... жылу ... ... ... шықпайды. Сондықтан да ылғал көп, температура ыстық кезде әрі ауа қозғалысының ... ... ... ... ... ... ... организмнен жылу шықпай, қызады, ыстық өтеді. Ылғал ауаның сыйымдылығы құрғақ ауа сыйымдылығынан 10 есе ... ... орай ауа ... әрі суық ... оның ... ызғырық соқса организм тез мұздайды.Мал қораларының жоғары ылғалдылығына қарсы мынандай шаралар жүргізу қажет: мал ... ... және ... ... ... дұрыс таңдау, оларды пайдалану кезінде зоогигиеналық талаптарды ... ... ... төсеніш төсеу (сонда салыстырмалы ылғалдылық 8-12%-ға азаяды), сөндірілмеген әк қолдану (салыстырмалы ... ... ... асыл тұқымды мал шаруашылықтар мен мал өсіретін өндірістерде малды қыста серуендетіп, жазда жайылымға шығарған дұрыс.Ауа қозғалысы ... ... соң оған ... ауа ... ... ... ... болатын құбылыс. Мәселен, ауаның жылырақ массалары жоғары көтеріледі де, ал олардың ... ... ... ... ... ... тырысады. Жылжи отырып олар өздерінің жылдамдықтары мен бағытын өзгертеді. Мұндай қозғалыс ауаның турбалентті құйынды қозғалысы деп аталады. Оны ... жел ... ... ... ... жер ... ... тегістіктегі қозғалысын жел деп атайды. Сол желдің жылдамдығы секундына метрмен (м/с) өлшенеді. Ауаның жылдам қозғалысын, яғни желдің күшін ... ... ... он екі ... ... ... анықталады. Бүкіл республика территориясына тән қасиет-желдің күштілігі. Қыс және күз айларында олар кейде ... ... ... ... боран, жазы мен көктемде шаңды дауыл жиі кездеседі. Желдің күштілігі топырақты эрозияға шалдықтырып, ... ... ... ... (жер бетінен 12 м биіктікте) жалпы энергиясы 1 млрд ... ... ... қозғалысының мал организміне ісері. Ауа қозғалысы мал организмінің жылу шығаруына, қора-жайды желдетуге және онда жылу сақтауға айтарлықтай әсер етеді. Егер ... ... 4 ... асса, малдың терісі әжептәуір тоңазиды. Шамалы ғана жел өті бұқа терісін тым тәуір салқындатады. Мысалы, бір сағат шамасында желдеткенде оның ... ... 3,5°С ... ... ... қабатындағы қызуы 2,9°С, ал қалыңдау терең тұсында-2,8°С төмендейді. Ауа қозғалысының жылдамдығы секундына 0,1-0,4 метрге дейін артқанда ауа температурасының 5°С суығына тең ... (Н.М. ... 1971). ... ауа ... жылдамдығы сәл ғана ұлғайғанның өзінде ауаның суыту қабілеті айтарлықтай өседі. Сондықтан да микроклиматтың бұл ... ... ... білу ... ... ... секундына 0,1 м артуы оның суыту күшінің бір шаршы метрде секундына 0,19 мкал өсуіне әкеп соқтырады. Сондықтанда да ... ... ... ауа қозғалысының ең аз жылдамдығы қыста төл үшін секундына 0,02-0,03 метр, сақа мал үшін-0,2-0,5 м/с ... ... ... ... ... бұқалар ұсталатын жабық мал қоралары немесе құс қоралары ауасының ... ... ... 0,5 және 1 ... ... ал сырттағы ауаның температурасы 31-35°С кезде малға салқын болу үшін ... 1,5 ... ... ... ... ... ауа тасқынының бағытын малдың басына бағыттаған дұрыс деген пікір айтады. Ауа қозғалысының жылдамдығын арттырған кезде, әсіресе ауа температурасы мен ... ... ... ... ... түрде ескеру керек.Мал қораларында ауаның салқындату күші (катаиндекс) мынадай болуы керек: сиыр қорада-7,2-9,5 мкал/(см.с); ... ат ... ... ... Жас ... ... ... катаиндекс төмен болуы керек (4-5).Аэроиондау және ауаның газдық ... ... ... ... ... ... зарядталған жеңіл иондары оң заряталған ауыр иондарға қарағанда мал, құс, тіпті балық шабақтарының организміне қолайлы әсер ... ... ауа ... ... емес ... ... Олар демалған ауамен тыныс жолдарының шырышты қабығы арқылы организмге, ал өкпе альвеолалар қабырғасынан өтіп ... ... Сол ... ... ... ... ... ал керісінше, оң иондар жұтқан кезде-азаяды. Сондай-ақ иондардың организмге тері рецепторлары арқылы (мәселен, ... ... ал зат ... процестерінің нейроэндокриндік реттейтін жоғарғы тыныс жолдарының нерв ұштары арқылы жанама әсер етуі мүмкін. Сыртқы ауада (бір ... ... 250-450 мың ... ... ион ... ... ... олардың саны едәуір кемиді (50-100 мыңға дейін).Атмосфералық ... ... ... ... ... пайызыАзотОттегіКөмірқышқыл газыАргон, гелий, неон, криптон және т.б. инертті газдарОзонСу булары78,0820,940,03-0,040,940,0000010,01...475,5223,160,0461,280,0000017-Ауадағы механикалық қоспаларАуада әруақытта шаң-тозаңның аздды-көпті ... ... Ауа ... және ... қоспалар ерекшелігі олардың бөліктерінің тез қонуға деген қабілеті бар тозаң болып табылады. Шаң негізінен жеңіл қатты ... ... ... ... ... ... шығу ... сипатталады. Атмосфераның төменгі қабатының ауасындағы шаңның шоғырлануы 0,25-25 мг/м ... ... ... ... ... әрбір см бетте 100 шаң бөлшегі кездессе, ал қалаларда 100 мың данаға дейін кездесетіні анықталған. Көп шаң ... ... ... ... ... өртенгенде, өнеркәсіптік және энергетикалық кәсіпорындар жұмысының салдарынан ... ... ... ... шаң ... қалдықтарында өте майда минералдық (кремний, барий, темір ... ... және ... ... мен тозаңы кездеседі. Мысалы, Арал теңізінің құрғауы бүкіл Орта Азияда құрғақ желдің және шаңды ... ... ... ... ... отыр.Мал қораларының ауасындағы шаң жем-шөп тарату, төсеніш төсеу, оны жинау, ... ... ... ... ... ... ... Олар органикалық, минералды және аралас шаң болып бөлінеді. Минералды шаң қорадан тыс ... ... ... ... әкті және т.б.) ... Қора ауасында органикалық шаң көп (өсімдік талшықтары мен спорлары, дән, жем-шөп, төсеніш, қи, эпидермис, қауырсын, жүн ... ... ... ... ... мөлшері 1 см ауада 80-95 шаң бөлшектеріне дейін кездеседі.Шаңның мал организміне әсері. Шаң теріге, көзге, тыныс ағзаларына тікелей әсер ... Ол көп ... ... ... түскенде термен, май бездері бөлген маймен, эпидермистің өлі клеткаларымен және микроорганизмдермен қосылып малды ... ... ... ... салдарынан терінің бөлу және жылу реттеу қызметі мен сезгіштігі бұзылады, дерматит, пиодермия, ... тағы ... ... ... ... ... түскен шаң конъюктивит, кератит (көз етінің қабынуы) ... ... ... әсері тек оның мөлшеріне, шығу тегіне ғана емес,оның бөлшектерінің мөлшеріне де ... ... ... шаң деп ... 0,1 мкм дейінгі бөлшектерді, ал одан кіші бөлшектерді түтін деп атайды. Оның бөлшектерінің мөлшері 0,2-5 мкм ... ... өте ... Мұндай шаң бөлшектері өкпеге, тіпті альвеолаларына дейін оңай өтіп, тез қонады (60-80%). Шаң бөлшектері тыныс жолдарына ... ... ... ... ... ... ... жаралайды. Сөйтіп, инфекция қоздырғыштарының енуіне жағдай тууғызып, катаралды (қабыну) процестердің жіті және ... ... ... ... өршуіне мүмкіндік береді.Шаң-тозаң өкпе ауруларының көптеген түрлерінің өршуіне альвеолаларда шаң ... ... ... жиналуы себепкер болады. Экссудат бірнеше мәрте пайда болып, өзінен өзі ... ... ... ... отыруы мүмкін. Соның салдарынан альвеола қабырғалары қалыңдап, қанталап альвеолит, бронхиолит пен периобронхиолит ... ... ... ... ... ... ... майда шаң фагоцитозға ұшырайды.Фагоциттер шаң бөлшектермен (кварц, көмір, әк және т.б. ... ... ... альвеолааралық қандарда, ұсақ лимфа түйіндері мен лимфа қан тамырларына өте мол жиналады. Олар ... ... ету ... ... жерлерде байланыстыру ұлпасы өседі. Сол ұлпа бірте-бірте қыржымдалып, тыртық тәрізденіп бітеді де қан ... ... ... ... бір орында ателектаза, екінші орында-эмфизема пайда болып, ақырында тыныс қызметі бұзылады. Осылайша пневмокониоз, өкпе фиброзы пайда болады.Мал арасында өкпе ... ... ... шаңы көп ... жиі кездеседі. Ал өкпе фиброзы құрамында асбест және кремний қос тотығы (диоксиді) бар ... мол ... ... Ол ... кең ... ірі қара мен ... ... кездеседі. Силикоз кезінде өкпе ұлпасының кейбір жерлері байланыстыру ұлпасымен ... өз ... ... Мал қора ... ... ... ... мал өсіретін қора-жай ауасын зерттеген кездегі көптеген мәлімет анықтамалар бойынша егер ... ... ... жақсы ұйымдастырылып, күнделікті өте сапалы төсеніштерді (қамыс, сабан, ағаш ұнтағы) пайдаланып ондағы канализация және ... ... ... ... істесе, онда қора-жай ауасында әртүрлі улы газдар: аммиак,күкіртті сутегі, ... газы ... Мал ... ... ... ... ... газы, аммиак және күкіртті сутегі қосындылары болуы осы мал қора-жайының тазалығының өте төмен екендігінің көрсеткіші.Мал қора-жай ауасының құрамын жақсарту үшін ... ... ... ... ... ... онда ... пен күкіртті сутегінің жиналуын жою мен алдын алу шараларын жүргізеді. Зиянды газдарды азайту үшін малдардың төсеніштерін күнделікті ауыстырып тұру ... ... ... қамыс (сабан) немесе ағаш ұнтағы сияқты төсеніштерді пайдалану, мал жататын орынның тазалығын сақтау, жөнделген ... ... ... ... мен ... ... пайдалану (малды қора-жайда дұрыс, қысылыспайтындай орналастыру). Әсіресе, еденнің ешқандай саңылаусыз және еден астында кеңістік қалмауына ерекше көңіл аударады, себебі еден асты ... ... ... қосындысы қора-жай ауасынан 80 есе немесе одан да жоғары дәрежеде ластауы мүмкін (В.М. Печугин). Ал малды байлап ... ... ... ... ... алдын алу  үшін төсенішке (1 кг суперфосфат-2,5 кг төсеніш материалға) суперфосфат қосу ұсынылған, осының ... ол ... ... ... ... ... қиды ... байытып, оның сапасын жақсартады.Мал қораларына жақын орналасқан көң жинайтын ... ... ... ... ... және ... газдар түспеуі үшін канализация жүйесіне гидравликалық қақпалар орнатады.Ал жылытылатын мал қора-жайы (құсхана) ауасында ... ... ... ол пеш және жылыту құралдарының жөндеу керектігін көрсетеді.Мал қора-жайы ауасының газ ... ... ... жеке улы ... қалыптан тыс көбеюінің алдын алу үшін мал ... ... ... дұрыс ұйымдастырып, еден және жататын орнын жақсы күтіп қора-жайды ... және ... ... қамтамасыз ету керек. Мал қора-жайының ауасында үлкен көлемде көмірқышқыл газы, аммиак және күкіртті сутегі қосындылары ... осы мал ... ... өте ... ... көрсеткіші.Мал қораларының ауасын улы газдардан тазарту үшін сыртқы ауаның тазалығын қамтамасыз ету, желдету жүйесінің жұмысын ... ... ... улы ... ... жиналған жерінен сорып шығару), сондай-ақ шаруашылықтардың гигиеналық және ветеринариялық-санитариялық мәдениетін түзету, соның ішінде канализация жүйесінің жұмысын ретке келтіріп, қиды дер ... ... ... керек. Сондай-ақ ылғал сіңіргіш төсеніш пайдалану, әсіресе зиянды ... мен буда ... ... ... қолдану тиімді.Мал қорадағы аммиактың жиналу көзін азайту үшін ауаға формальдегид (аммиакқа қатынасы бойынша 50%) аэрозолін шашу ... ... ... аммиактың иісін азайтумен қатар дезинфекциялайтын да қасиеті де бар.Аммиакты тағы басқа улы газдарды қора-жай ауасын озондау және иондау нәтижесінде ... ... ... ... ... шараларды жүргізу кезінде, күкіртті сутегінің пайда болатын көздерін жоя отырып, барлық ауа ... ... ... ... ... т.б.) ... жаппай зоогигиеналық талаптарға сай қалыпқа келтірілуі қажет.Ауаның әруақытта ластануына байланысты оны ... ... және ... ... ... аса ... Қазіргі уақытта атмосфераға теңдесі жоқ көлемде лас заттар түсуде. Техногендік факторлардан туатын атмосфера ауасын ластаушылардың ең бастылары-көміртегі тотығы, ... қос ... ... азот ... шаң және т.б. ... табылады. Бұлардан басқа химиялық агрессивті газдар мен әртүрлі дисперстік ... да ... ... ... ... тұмандар, фтор, күкірт қышқылы, хлор және басқалары.Мал қора-жай ауасындағы белгілі аммиак, күкіртті сутегі, көмірқышқыл газы және ... ... ... 30-ға жуық газ ... химиялық қосылыстар анықталған (амин, амид, спирт, дисульфид, сульфид, меркаптан тобына жататындар). Негізгі иістер күкіртті сутегі, аммиак, индол, ... ... ... ... ... ... көп ... жағымсыз иістер көзі болып табылады. Иістердің пайда болуы көбінесе, анаэробтық ... ... ... ... ... ... ... қораларында ерекше жағымсыз иісті қосылыстар көп түзіледі (этанол, пропанол, бутанол, гексанал, ацетон және т.б.). Осы жағымсыз иістер малмен қоса адамдарға да ... әсер ... ... ... ... ... көзі мал қиы ... табылады (оны өңдегенде, пайдаланғанда және т.б.).Қиды және қи үймелерін дезодарациялау үшін хлорлы әк, ... ... әк (0,5-1% доза қи ... қарай) қолданылады.Көптеген дезодарациялауға пайдаланылып жүрген химиялық әдістердің негізі мынадай: реагент ... ... ... ... ... ... ... жойып, бұдан қоршаған ортаға зиянды жағымсыз иіс шығу немесе лас заттардың ... ... ... ... ... ... ... анаэробты шіру процестері әсерінен әртүрлі зиянды газдар-аммиак, күкіртті сутегі, меркаптан және т.б. ... ... ... шаруашылығ мекемелерінің қоршаған ортаға зиянды әсерінің алдын алу үшін жасыл ағаш отырғызудың маңызы зор.Мал қора ауасын санитарлық-гигиеналық бағалау ... ... ауа ... ... ... ... мен құрамы жағынан әрқашанда бірдей емес. Ол оның құрылысы, орналасқан сапасы, оның санитариялық-техникалық ... ... және ... ... қатар онда малды ұстау тәсіліне байланысты ауаның физикалық қасиеті және оның газдық құрамы көп немесе аз болса да ... ... Мал ... ауа ... ... және ... ... мүмкіндігінше шекті оптимальды көлемде ауытқып отыруы қажет.Қора-жай ауа ортасын белгілі бір ... ... ... және ... үшін оны ... ... ... бағалайды. Ауа ортасын бағалау үшін қолданылатын негізгі көрсеткіштерге: температура, ылғалдылық, ауа қозғалысының жылдамдығы, көмірқышқыл, аммиак, ... ... ... ... ... ... жарықталынуы жатады. Мысалы, көмірқышқылының шекті концентрациядан жоғарылауы қора-жайдағы ауа ... және ішкі ... ... ... ... ... ал ... пен күкіртті сутегінің нормативті концентрациядан жоғарылауы қора-жай ауасының малға қауіпті екендігінің ... ... ... ... бола ... ... келе ауа жағдайын бағалауда ондағы көмірқышқыл газы, аммиак және күкіртті сутегін анықтаудың маңызы ... ... ауа ... ... ... ... негізгі және шешуші мәні: температурасын анықтау, салыстырмалы ылғалдылық және ауа қозғалысының жылдамдығын тексеруге байланысты.Қора-жай ауасының физикалық қасиетін бағалау үшін ... ... ... ауа ... жылдамдығын анықтаумен қатар катотермометрия әдісін қолданғанның да маңызы зор.Қорадағы ауа көрсеткіштерін ұдайы тексеріп ... ... Ол үшін ... ... ... Ал ең ... ... микроклимат зертханасын пайдалану. Алып жүруге, қолдануға ыңғайлы зертханада керекті зоологиялық ... ... ... ... ... және т.б.).Қазақстан бойынша алдағы жылдары ауаға тұрақты көздерден түсетін ластануды 41,1% төмендету көзделіп отыр.Атмосфера ластануы ұсақ мал шаруашылығынан алыс ... ... Бұл ... жағымсыз иістер, қалыпты мөлшермен салыстырғанда аммиактың шоғырлануы, микробтың көптігі байқалады. Ірі қара және ұсақ мал ... ... тән ... ерекше иістер олардан 700-1200 м қашықтықта тұрақты күшті, ал 1800 м ... ... әрі ... деп ... бөлімАтмосфера-табиғи жағдайда шамамен 20 шақты заттардан тұратын жерді ... ... ... Атмосфера табиғи жағдайда климатты реттеуші, жылуды сақтап ылғалды тасымалдаушы әрі ауада байқалатын құбылыстардың (бұлт, жаңбыр, қар, тұман және т.б.) ... ... ... ... Атмосферада ауа массасы үнемі араласып тұрады. Осының арқасында ауадағы ылғал мен әртүрлі газдар қалыптылығы сақталалы.Мал шаруашылығында микроклимат деп мал ... ... ... Мал қораның микроклиматы ауаның физикалық жағдайына оның газбен, ... ... ... ... байланысты болады. Микроклиматтың пайда болуына және оның ... ... ... ... ... әсер етеді: ауаның физикалық жағдайы, газдық құрамы, күн ... ... мен су ... ... жер ... және ... ... мен оның өнімділігін жоғары деңгейде сақтау үшін ауа көрсеткіштері қалыпты әрі ыңғайлы болуы міндетті. Ауаның қолайсыз әсеріне, әсіресе жаңа ... ... ... ... қора ауасының көрсеткіштері немесе микроклимат мал организміне қолайлы болған жағдайда онда ол малдың денсаулығы мен өнімділігінің жоғары болуының кепілі.Қора-жайларда қолайлы ауа ... ... оған ... дұрыс азықтандыра білсе, бүгінгі талапқа сай, дені сау, мол өнімді мал өсіруге ... ... ... М.С. ... .2. ... Н.Т. .3. ... А.Е. . 4 ... Ж. .  
        
      

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ауыл шаруашылығы құстарының гигенасы5 бет
Телеарналардың ықпалдастығы мен классификациясы5 бет
Ірі қара малының гигиенасы жайлы ақпарат6 бет
"Қайрақ" ЖШС шарттарындағы абердин ангус тұқымды малдардың сипаттамасы39 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама. 2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық факторлары20 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама. 2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық фактролары11 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама.2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық фактролары11 бет
1. Тірек-қимыл жүйесі және оның жасқа байланысты ерекшелігі. 2. Баланың аяқ киіміне, жеке басына қойылатын гигиеналық талаптар.3. Балалардың дене тәрбиесін ұйымдастырудың күнтізбелік жоспарын жасау5 бет
«Білгенге маржан» баспасының бизнес- жоспары8 бет
«Мектеп жасына дейінгі балалардың тілін дамытудағы ойын технологиясының түрі – ұсақ моториканың маңызы».9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь