Бюджет жүйесін жетілдіру

1. Бюджет жүйесін жетілдіру.
2. ҚР . ның бюджеттік саясаты.
3. Салық . несие саясаты.
4. Пайдаланылған әдебиеттер.
Орта мерзімді перспективада бюджеттің теңгерімділігіне мұнай емес түсімдердің есебінен біртіндеп көшу саясаты жалғасатын болады, ол мемлекеттің ағымдағы шығыстарын мұнай секторынан түсетін түсімдердің көлеміне қарамастан оңтайлы деңгейде қолдауды білдіреді.
2012 жылы Бюджет кодексіне Қазақстан Республикасы Ұлттық қорының қаражатын қалыптастырудың және пайдаланудың орта мерзімді перспективаға арналған тұжырымдамасына енгізілген өзгерістер мен толықтырулар мұнай және мұнай емес кірістердің ара жігін нақты ажыратуға мүмкіндік береді.
Ұлттық қорға жіберілетін түсімдер өнімді бөлу туралы келісім-шарт бойынша қызметін жүзеге асыратын жер қойнауын пайдаланушылардың төлемдерімен және мұнай операцияларынан және шикі мұнай мен газ конденсатынан түсетін басқа да түсімдермен, оның ішінде бұрын бюджеттік бюджеттік кіріс бөлігіне түскен мұнай келісім-шарттың талаптарын бұзудан түсетін түсімдермен толықтырылды.
Мемлекеттік бюджеттің шығыстарының ұлғаюы, оларың нәтижелілігі мен тиімділігін арттыру жөніндегі шараларын қабылдауды талап етеді. Мемлекеттік бюджеттің шығыстары ұлғаюда, бұл 2007-2013 жылдар бойы жүргізіліп келген бюджет процесін (Бюджет кодексі, бюджеттік бағдарламалардың паспорттары, тиімділікті бағалау және т.б.) жетілдіру бір жағынан бюджет жүйесін ретке келтірді, екінші жағынан мемлекеттік органдардың жауапкершілігін шектеуге әкеп соқты және олардың мемлекет қаржысын басқару икемділіктерін тудырды. Қазіргі ережелер, нормалар мен нормативтер қиындықпен немесе бюджет қаражатын пайдаланудың нақты нәтижелілігін төмендету есебінен формальды түрде орындалуда.
2013 жылдан бастап үш жылдық бюджеттік жоспарлауға көшу іске асырылады. 2013-2015 жылдарға арналған республикалық бюджеттің жобасын әзірлеу экономика дамуының бюджет кірістері мен шығыстарын орта мерзімді болжамдауда бар тәжірибеге және бюджет процесінің жетілдірілген әдістеріне негізделетін және қолданылатын болады.
Фискалды саясатта орта мерзімді перспективада бюджеттің теңгерімділігі мұнай емес түсімдердің есебінен біртіндеп көшу саясаты жалғасатын болады, ол мемлекеттің ағымдағы шығыстарын мұнай секторынан түсетін түсімдердің көлеміне қарамастан оңтайлы деңгейде қолдауды білдіреді.
1. Қаржы-экономика сөздігі. — Алматы: ҚР Білім және ғылым министрлігінің Экономика институты, «Зияткер» ЖШС, 2007. ISBN 978-601-215-003-2
2. Iлиясов Қ.Қ., Құлпыбаев С. Қаржы: Оқулық. – Алматы: 2005. – 448 бет.
3. Ақша, несие, банктер теориясы: Оқулық. — Алматы: «Жеті жарғы», 2011. — 368 бет. ISBN 978-601-288-026-7
        
        Жоспар :
* Бюджет жүйесін жетілдіру.
* ҚР - ның бюджеттік саясаты.
* Салық - несие ... ... ... ... ... жетілдіру.
Орта мерзімді перспективада бюджеттің теңгерімділігіне мұнай емес түсімдердің есебінен біртіндеп көшу саясаты жалғасатын болады, ол мемлекеттің ағымдағы ... ... ... ... түсімдердің көлеміне қарамастан оңтайлы деңгейде қолдауды білдіреді.
2012 жылы Бюджет кодексіне Қазақстан Республикасы Ұлттық қорының қаражатын қалыптастырудың және ... орта ... ... ... ... ... өзгерістер мен толықтырулар мұнай және мұнай емес кірістердің ара жігін нақты ажыратуға ... ... ... жіберілетін түсімдер өнімді бөлу туралы келісім-шарт бойынша қызметін жүзеге асыратын жер қойнауын пайдаланушылардың төлемдерімен және мұнай операцияларынан және шикі ... мен газ ... ... басқа да түсімдермен, оның ішінде бұрын бюджеттік бюджеттік кіріс бөлігіне ... ... ... ... ... ... ... толықтырылды.
Мемлекеттік бюджеттің шығыстарының ұлғаюы, оларың нәтижелілігі мен тиімділігін арттыру жөніндегі шараларын қабылдауды талап етеді. Мемлекеттік бюджеттің ... ... бұл ... ... бойы жүргізіліп келген бюджет процесін (Бюджет кодексі, бюджеттік бағдарламалардың паспорттары, тиімділікті ... және т.б.) ... бір ... ... ... ... ... екінші жағынан мемлекеттік органдардың жауапкершілігін шектеуге әкеп соқты және ... ... ... ... ... ... ... ережелер, нормалар мен нормативтер қиындықпен немесе бюджет қаражатын пайдаланудың нақты нәтижелілігін ... ... ... ... орындалуда.
2013 жылдан бастап үш жылдық бюджеттік жоспарлауға көшу іске асырылады. 2013-2015 жылдарға арналған ... ... ... ... экономика дамуының бюджет кірістері мен шығыстарын орта ... ... бар ... және ... ... жетілдірілген әдістеріне негізделетін және қолданылатын болады.
Фискалды саясатта орта мерзімді перспективада бюджеттің теңгерімділігі мұнай емес ... ... ... көшу саясаты жалғасатын болады, ол мемлекеттің ағымдағы шығыстарын мұнай секторынан түсетін түсімдердің көлеміне қарамастан оңтайлы деңгейде қолдауды білдіреді.
Қазақстан ... ... ... ... ... орта мерзімді фискалды саясаты Қазақстан Республикасының Президентінің 2013 жылғы 28 ақпандағы атты Қазақстан халқына Жолдауын ескере ... ... ... ... маңызды көрсеткіштерінің және үш жылдық кезеңге арналған мемлекеттік ... ... ... ... бағдарламалар мен басқа стратегиялық және бағдарламалық құжаттар негізінде әзірленген.
Елбасымыздың 2012 ... 5-ші ... атты ... ... ... Қазақстан халқына арналған 2012 және 2013 жылдарындағы Жолдауларымда мен ағымдағы міндеттер ... ғана ... ... дамуымыздың келешегі жайында да айтқан едім. Осыған орай әлемнің бәсекеге қабілетті 50 елінің қатарынан нық орны алу мен 30 ... ... ... ... елді ... ... біздің басты стратегиялық мақсатымыз болып қала бермек.
* ҚР - ның ... ... ... - заң ... ... және ... органдар бюджеттік қатынастарды дамыту бағыттарын айқындаумен және оларды азаматтың, қоғамның және мемлекеттің ... үшін ... ... ... ... байланысты жүзеге асырылатын шаралар мен қабылданатын шешімдердің ... ... ... мазмұны алуан қырлы және оны әзірлеу кезеңдерінің тізбектілігін ғана ... ... ... оның ... және уақыттық жақтарын да қамтиды. Мемлекеттің қаржы ... бір ... ... ... саясаты экономикалық саясаттың түп қазығы, ұйытқысы және мемлекеттің экономикалық-әлеуметтік саясатын жүзеге асыру құралы ... ... ... ... бюджет саясаты -- мемлекеттің қоғамдық өндіріске экономикалық ықпал етуінің негізгі бағыттарын айқындаудың ... ... ... ... ... заң ... (өкілдікті) және атқарушы органдар қатысады. Қазіргі Қазақстанның конституциялық құрылымы бойынша бюджет саясатын әзірлеуде ... ... ... ... ... ол өзінің жыл сайынғы жолдауында бюджет саясатының ағымдағы жылға арналған және ... ... ... мақсаттары мен міндеттерін айқындап береді.
Қазақстан Республикасының бюджет жүйесi экономикалық қатынастарға және тиiстi құқықтық нормаларға негiзделген әртүрлi денгейдегi ... ... ... ... ... жиынтығында мемлекеттiк бюджеттi құрайтын респубикалық бюджетпен жергiлiктi бюджеттер дербес жұмыс iстейдi. Бюджет жүйесiнiң жұмыс iстеуi бюжеттердiң әртүрлi ... ... ... ... және ... ... ... бекiту, атқару, бақылау тәртiбiмен сондай-ақ респубикалық және жергiлiктi ... ... ... ... ... ... процес мемлекеттiк кiрiстерi мен шығыстарын баланстайды, теңдестiредi. Бiрақ ... ... ... ... ... ... ... оның кiрiстерi мен табыстарына қарағанда тез өсуде. Оның себебептерi көп, олардың iшiндегi ең бастылары ... сан ... ... ... ... ... артуы, оның экономикалық және әлеуметтiк қызметiнiң кеңеюi, мемлекет аппараттары көлемiнiң өсуi және тағы ... ... ... ... ... ... түсiмдерiмен сәйкес келмейдi, сондықтан бюджеттiң тапшылығы үздiксiз өсiп, оның көлемi ұлғаяды. Бюджет тапшылығы барлық мемлекеттерде ... ... ... да жалпы ұлттық өнiмнiң қатынасынан да артық көрiнедi.
Мемлекеттiк бюджеттiң тұрақты тапшылығының негiзiнде көптеген сабептер жатыр. Оның қатарына жоғарыда ... ... ... да жатқызуға болады. Ол мемлекеттiң экономикалық және ... ... ... және осы ... ... ... байланысты. Артық өндiрудiң кезеңдiк дағдарыстары кезiнде бюджетке түсетiн салықтар азаяды. Бюджеттiк тапшылық мемлекеттiк ... ... ... салдары. Сонымен қатар, олар ақша айналысының айтарлықтай берекесiздiгiмен де байланысты. ... ... ... ... ... ... саласындағы ең күрделi проблемасына айналды
Республикалық және жергiлiктi бюджеттердiң атқарылуын бақылау кезiнде бақыаудың мынандай үлгiлерi пайдаланады:
1) сәйкестiктi ... - ... ... ... ... ... бюджет заңдарының талаптарына сәйкестiк дәрежесiн бағалау;
2) қаржылық есептiлiктi бақылау- бақылау обьектiсiнiң қаржылық есептiлiктiлiктi жасауы мен беруiнiң дұрыстығын, негiздiлiгiн және ... ... ... ... - ... ... бюджеттiк бағдарламаны оның паспортына сәйкес атқаруын бағалау.
Мемлекеттiк бюджеттiң 2012 жылмен 2013 жылдың ... ... ... ... ... ... түсiмiнiң 13,1 пайызға артқанын көруiмiзге болады. Оның iшiнде бюджеттiң табыс бөлiгiне келетiн болсақ, салықтық түсiмдер 96611 млн ... яғни 13,2 ... оның ... ... ... ... ... салығы- 43390 млн. тенгеге, яғни 25,6 пайызға; жеке тұлғалардан алынатын ... ... млн. ... яғни 56,0 пайызға; әлеуметтiк салық-28486мн. тенгеге, яғни 22,9 пайызға; қосылған құн салығы-40451 млн. тенгеге, яғни 25,4 пайызға; акциздер-8532 млн. ... яғни 39,0 ... ... ... млн. тенгеге, яғни 30,0 пайызға артқан; ал жер салығы-3578 млн. тенгеге, яғни 65,8 пайызға кемiген.
Мемлекеттiк бюджеттiң ... ... ... кем ... ... бiр ... әлеуметтiк салықтың ставкасының төмендеуiнен, яғни 26 пайыздан 21 пайызға төмендеп, бюджеттiк түсiмдегi салық көлемi бiршама төмендедi.
Мемлекеттiк бюджеттiк ... ... ... 2013 жылы артығымен орындалғанымен оның iшiнде мүлiк, көлiк құралдар салықтары толығымен орындалмаған. Мүлiк және ... ... ... толығымен орындалу үшiнм жергiлiктi жердегi мүлiк салығына тартылуға тиiс, ... ... және ... ... ... ... алынуы тиiс. Жылжымайтын мүлiктi тiркеу орталығының жұмысын жандандыру керек. Барлық заңды және жеке ... ... ... осы ... тұруы тиiс.
Бұрын соңды салыққа қатысты заңдар бiр жүйеге түсiрiлмегенде оның үстiне аталған салық жүйесiнiң тұгелдей iргетасын қалаудан, яғни ... ... ... ... заңдарын дайындау, оны қалыптастыру, кез -келген мемлекетте ... ... ... ... онда ... барлық тобының мүддесiн тепе-тең жағдайда қарастыру талап етiледi. Елiмiздегi салық заңдарының қалыптасуы қоғамдық түпкiлiктi реформалау уақыты мен ... түс ... ... бәрi жинақталып келiп, салық заңдарының көп ... ... ... ... өрбуiне әкеледi.Әу баста салық жүйесiнде жiберiлген кемшiлiктер де, ... де ... ... Оған ... ... ... ... ұйымдардың қызметi де өзiнiң зардабын тигiзбей қойған жоқ .
Қазiргi кезде экономика тұрақтады. Ең алдымен, ол негiзгi макроэкономикалық ... ... мен, iшкi ... ... ... ... ... өнiмнiң өсуi де мұнайға дүниежүзiлiк бағаның өсуi де, салық жүйесiнiң бiр арнаға түсiрiлуiне ұйытқы болады. Бұрынғы кеңестiк ... ... ... мен ... iшкi өнiм ... ... бiртiндеп ұлғайып келедi. Қазақстан ТМД аумағында орташа ... ... ... бiрiншi орынға шықты. Осы оң нышанды қалыптасқан жағдайлар жиынтығы жаңа Салық Кодексiн қабылдауға ... ... ... ... ... ... ... Парламент депутаттары тарапынан әлеуметтiк салық пен қосымша құн салығына байланысты ұсыныс көтергендi.Әлеуметтiк салық 26 пайыздан -21 пайызға, қосымша құнға ... ... ... 20 ... 16 ... төмендетiлдi. Салықтық жүктеменi осылайша төмендету бiздiң ... ... ... ... берi ... рет қолданып отырғандығын айта кету керек.Әрине, бұл үлкен қадам. Өйткенi бұл ... ... үшiн ... ... ... ... ... қодап оларға жағдай жасасақ бюджетке түсетiн түсiмде ұлғаяды.Әлеуметтiк салық ставкасын төмендету еңбек ақы мөлшерiне де ... ... ... кодексi кәсiпкерлiктi дамытуға да өзiндiк үлес қосатын болды. Бүрын ... ... өте көп ... ... ... lшкi ... 40 пайызына жуығы өткен кезеңде көлеңкелi экономикаға жұмыс iстегенi де белгiлi. Сол себептен қабылданғалы ... ... бiр ... ... ... ... отырады.Салық жинау тәсiлдерiн жетiлдiру жолдарында енгiзетiн тағы да бiр өте маңызды жаңалық, декларация экономикалық ... ... ... және ... ... кәсiпорын қызметiнiң үш түрiнiң проценттiк арақатынасын көрсетуге тиiстi болады.
Мысалға, ... ... ... ... ... мұнымен қоса, онда жолай химия өндiрiсi және машина жасау өнiмдерiн шығарудың қандай да бiр түрi бар. ... ... ... ... ... мәлiметтер бұларды одан әрi электрондық өңдеу мен талдау үшiн ақпарат легiне жиналатын болады. Осы мәлiметтердi ... ... ... ... ... түрiне тән салық жүктемесiнiң деңгейi, жалақы көлемi, капитал көлемi,айналым көлемiне қосымша құнға салық үлесi және басқалары сияқты ... ... ... өзi салық әкiмшiлiшгiнiң бүкiл жүйесi мен салық тексерулерi тәртiбiн түбiрiнен өзгертетiн немесе мүлде жаңа ... яғни мәнi ... ... бiр ... ... ... өлшемдерi орташа немесе орташадан жоғарыға жақын болса, онда мұндай кәсiпорынды салық органдары ең болмағанда бiрiншi кезектегi тәртiппен тексермейдi. Іызметтiң осы ... үшiн ... ... төмен көрсеткiштерi бар кәсiпорындар салық тексерулерiне жатқызылады және экономикалық қызмет түрлерi бойынша декларацияларды электрондық талдау ұқыпты және ... ... ... ... ... неғұрлым дәл айқындауға мүмкiндiк бередi. Яғни жүйе былайша көрiнiс ... ... ... ... салалары бойынша орташаландырылған өлшемдерге қатысты оның салық ... ... көп ... ... ... ... ... сирек, мүмкiн бiрнеше жыл iшiнде тексеруге келедi. ... ... ... ... бойынша тоқсандық, жарты жылдық және жылдық ағымдағы орташаландырылған өлшемдердi жариялап отырған тиiмдi. ... ... ... салық төлеушiлердiң бизнестi неғұрлым адал жүргiзуiне итермелейдi.
Осының бәрi салық төлеушiлердiң қалыптасқан ортасын салық мәдиниетiн ... ... ... ... ... ... тиiс және салық есептiлiгiнiң электрондық талдауы фискалдық саясатты жүргiзуге байыпты түрде әсер ете ... Ол ... ... ... сол ... өзге ... ... кәсiпорындардың экономикалық жағдайына және бюджетпен өзара есеп айырысуларына әсер етуiн бағалауға мүмкiндiк бередi.
Жаңа жүйенi ... орай ... ... ... түсiмдер көбеюге тиiс және нәтижесi ретiнде - барлық салық төлеушiлер үшiн салық ... одан әрi ... ... ... шеңберiнде енгiзiлетiн тағы бiр жаңалық шот фактуралар тiзiмi болып табылады.
Таяудағы уақытта заң жүзiнде тiзiм ... ... ... бұл ... Қазақстан Республикасы әдiлет министiрлiгiнде құқықтық сараптама мен ... ... Ол ... ... ... ... органдары шот -- фактуралар тiзiмдерiнiң есебiн жүргiзетiн ... Бұл жүйе ... құн ... ... ... жүргiзудi жақсартпақ. Тiзiмде әрбiр шот -- фактурада ... ... ... ... ... ... СТТН, тауар түрi, өткiзу көлемi, қосымша құнға салық және басқалары. Осынау тiзiмдердiң бәрi қағазбен, сондай-ақ электрондық түрiнде ... ... ... ... ... ... арнайы машинаға салынады және компьютерлiк өңдеу көмегi мен әр түрлi айқындамалар бойынша ... ... ... ... ... ... сатып алушы алған осы өнiмдер көлемiмен сәйкес келмеуi, шот -- фактуралары әдейi ... ... ... ... ... асырып жiберу, қосымша құнға салық бойынша төлемдердiң мерзiмiн ұзарту амалы - мiне, ... ... көп ... ... ... Шот -- фактуралар тiзiiмдерiнiң есебiн алу жүйесi, сөйтiп, қосымша құн салығын бақылауды жақсартады және ... ... құн ... ... ... бақылауды жеңiлдетедi. ... ... әр ... төлем көздерiнен келетiiн азаматтардың кiрiстерiн есепке алудың электрондық жүйесi және бұл кiiрiстерге салық салудың ... ... бар жеке ... туралы мәлiметтер есепке алу жүйесiнде тiркелетiн болады және салық ... ... жеке ... ... ... мен төлем көзiнен төлеген салықтары туралы барлық деректер электрондық түрде салық органдарына берiлмек. Есепке алудың осынау жүйесi жеке ... ... ... ... ... бақылау жасаудан басқа зейнетақы аударымдарына да бақылауды ... ... ... ... өйткенi қазiргi кезде зейнетақы жарналарын уақтылы және дұрыс есептеуге ... ... ... түр, ... салық әкiмшiлiгiiн жүргiзу саласында келешекте енгiзу жоспарланып отыр және ... да жаңа ... ... экономикалық елдерде салықтар мемлекеттiк және муниципалдық табыстарда басты рол атқарады да, экономиканы басқарудың к үштi ынталандырушы құралы ... ... олар ... - ... ... ... анти инфляциялық және құрылымдық саясатты жүзеге асыруда белсендi орын алады
Сондықтан салықтарды ... ... үшiн онша ...... келмегенмен өте қажеттi де маңызды iс болып табылады.
Дүние жүзiлiк ... ... ... ... ... ... ... реттеу несие-қаржылық реттеумен бiрiгiп әрекет еткенде ғана нарықтық экономканы жүргiзудiң аса тиiмдi формасы болып ... Ол ... ... ... ... ... ... экономикаға тигiзетiн әсерiн реттеп отырады. Сондай-ақ салықтар қоғамның экономикасын түрақтандыруын және әлеуметтiк теңдiктi қамтамасыз ететiн ... ... ... ... ... ... реттей отырып, өндiрiстiк процестерге де әсер етедi. Бұл әсер ... ... ... ... ... ... ете отырып, мемлекет капиталының қорлауына асқан ықпал ... ... ... ... ... әртүрлi салалардың бәсекелесу мүмкiндiктерiн кеңiнен ынталандыра отырып капиталдық қорлануына тиiмдi жағдайлар жасап кәсiпорындардың iс-әрекеттерiнiң әлеуметтiк ... ... ... тигiзедi .
Үкiметiмiздiң алдында тұрған мiндет ол тұрақты қабылданған заңдардың негiзiнде қаржы ... тез ... ... ... ... салық арқылы түсетiн түсiмдердi реттеп, олардың дұрыс бөлiнуiн қамтамасыз ету болып табылады және де ... ... ... қана қоймай өндiрiстi әрi қарай дамытудың белсендi ынталандырушы ... ... ... деп ... ... Олар ... ... ынтаны тежеу механизiмi болып келемей, керiсiнше оның тиiмдi әрекет етудiң қосымша, бiрден бiр ... ... ... қажет. Сондықтан бiздер салықтар жүйесiн жақсартуда әрқашан қарапайым және баянды принципiн естен шығармауымыз қажет.
Салық төлеушi және жинаушы ... ... ... ... бiр ... ... Бұл қарым-қатынас дұрыс, өзара тиiмдi әрi объективтi болса, соғұрлым ... ... ... де жоғары болады. Салық жинауына әсер ететiн объективтi және субъективтi жағдайлар бар. Олар: өндiрiс ... ... ... мен мекемелер арасындағы төлемақылар дағдарысы, заңды бiлмеу немесе оның ... ... ... салық салу нормаларын бұзу, салық жүйесiндегi қызметкерлердiң жалақысының аздығы тағы басқалар.
Әрине, мемлекет барысында бюджеттiң кiрiс бөлiгiн көбейтуге ... ... де ... ... өз еркiмен, өз табысының бiр бөлiгiн беруге құлшынбайды. Мiне, сондықтан да әр елдiң өз салық кодексi бар. Олар әр ... ... ... ... тұрмыс-тiршiлiгiнiң жағдайына байланысты әр-түрлi болып келедi.
Экономикалық iс - шаралар барысында ... ету, ... ... тұрғысынан реттеп отыруды мемлекет салық жеңiлдiктерi арқылы ... ... Оның ... ... жартылай немесе толықтай салықтан босату.
Кiрiс пен таза пайданы экономиканың жаңа бiр ... ... ... ... ... ... жұмсауы, елiмiздiң аз игерген, кейбiр қолайсыз аймақтарына инвестиция ... ... ... салықтың кей түрiнен бүтiндей босату қолданылады. lскерлiк табыстың белгiлi бiр түрлерiне жеңiлдетiлген салық жүйесiн пайдалану, ... ... ... сараланып қолданылатын және өте ыңғайлы әдiс. Мысалы, ... ... ... немесе дифференциялды салық мөлшерi салық төлеу мерзiмiн созу немесе кейiнге қалдыру, салықтардан еркiн резервтiк инвестициялық әрi басқадай қорлар құру және ... ... ... мен ... сияқты түрлi экономикалық және салық тегершiктерi жетерлiк. Қазақстан экономикасының өтпелi кезеңiнде салық жеңiлдiктерi жаппай iскерлiктi бауырқандырып, экономиканың басым салаларына iрi ... ... ... тигiзедi. Алайда, қазiр отандық экономика өзiнiң өрлеу белесiне көтерiле бастағанда ... ... ... ... ... мемлекет пен инвестор арасындағы мүдделiк қарым-қатынасқа өз салқынын тигiзуде. ... ... ... ... ұлғаюына қатысты- салықтан бюджетке түсетiн түсiмдер елеусiз, салық ... ... ... қалуында. Кейiнгi кезде салық жеңiлдiктерiнен салық кеңiстiгiнде елеулi қарама-қайшылықтар туып, салықтық әмiр жүргiзуiне кесiрiн ... Ең ... ... ... ... ... ... барлығы заң алдында тең деген талапқа салықтық жеңiлдiктi ... ... ... ... түрлi салаларындағы кәсiпорындарды алалауда.
Нақты салаға салық жеңiлдiгiн орнату ... ... ... ... пен ... ... бiр тиiмдi әдiсi деуге келмейдi. Жеңiлдiк берiлiп отырған кәсiпорындар мен жеке ... ... ... ... қызмет салаларындағы кәсiпкерлiкпен айналысып жүгендерге салық әмiрiн пәрмендi қолдануда қиыншылық тудырады. Оның үстiне ... ... ... б ... үшiн ... пайдаланатындар да аз емес. Преференция түрiнде жататын салық ... ... ... ... ... ... түбiнде кiрiстiң жоғалуына соқтыратын халықаралық тәжiрибе көрсетiп отыр.
Бюджеттiң кiрiс ... 85-90 ... ... мен ... емес ... құрайды.
* Салық - несие саясаты.
1991 жылға дейін, яғни КСРО ыдырағанға дейін елде ... ... ... ... ... ... қатаң мемлекеттік реттеуге сәйкес келетін салық жүйесі қызмет етті. Бюджеттің басты ... ... бірі ... ... ... ... бөлшек сауда және көтерме сатып алу бағаларын қолдануға және мемлекетті реттеп отыруға бағытталған болатын. Қазақстан егемендікке ие болғаннан кейін ... ... ... ... ... ... ... жаңа салық жүйесі қалыптасты.
1991 жылғы желтоқсанның 25-інен бастап біздің елімізде салық жүйесі жұмыс істей бастады. Ол заңға негізделді. Бұл заң ... ... ... ... ... мен ... түрлерін, олардың бюджетке түсу тәртібін белгіленген алғашқы құжат еді.Осы заңға сәйкес Қазақстанда 1992 жылға қаңтардың 1-нен бастап 13 ... ... ... ... ... мен алымдар енгізді.
Қазақстан Республикасының Үкіметі 1995 жылдың басында салық реформасының ұзақ мерзімді тұжырымдамасын қабылдап, онда еліміздің салық ... мен ... ... бірте-бірте халықаралық салық салу қағидаттарына сәйкестендіру көзделді. Осыған байланысты 1995 жылғы сәуірдің 24-інде Қазақстан Республикасы Президентінің заң күші бар ... ... Енді ... 42 салықтар мен алымдар едәуір қысқартылып, олардың саны небәрі 11 болып қалды.
Қазақстан Республикасы Президентінің 1995 жылғы сәуірдің ... заң күші бар ... ... ... 1999 жылғы шілденің 16-сындағы № 440-1 заңына сәйкес заң мәртебесін ... Осы ... ... ... ... және Қазақстан Республикасының заңдарымен бұл заңға өзгертулер мен толықтырулар еңгізіледі. Қазақстан Республикасы Конституциясының 35 - ... ... ... ... салықтарды, алымдарды және өзге де міндетті төлемдерді төлеу ... ... әрі ... ... табылады, - жазылған.
Ақша-несие саясаты
Қазақстан Ұлттық Банкі мемлекеттік ақша-несие саясатын анықтайтын және жүзеге ... ... ... ... ... саясатының басты мақсаты: ұлттық валютаның тұрақтылығын, яғни оның төлем қабілеттілігі мен басқа шетел валюталарына қатысты ... ... ... ... ... ... -- бұл ... ақша массасын, несие көлемін, сыйақы (мүдделендіру) мөлшерлемесін өзгертуге ... банк ... ... ... ... шаралар жиынтығы.
Ақша-несие саясатының макроэкономикалық деңгейдегі субъектісі -- Ұлттық Банк болып табылады. Ал ақша-несие саясатының Ұлттық Банк тарапынан реттеу ... ... ... және колма-қолсыз ақша массасының жиынтығы жатады.
Шаруашылық конъюктурасынын, жағдайына байланысты ақша- несие саясатының екі түрі болады:
Рестрикциялық ақша-несие саясаты;
Экспанцондық ақша-несие ... ... ... -- ... деңгейлі банктердің несиелік операциялар көлемін шектеуге және қатаң шарт белгілеуге, сондай-ақ сыйақы мөлшерлемесінің деңгейін арттыруға бағытталатын шаралар жиынтығы.
Экспанциондық ақша-несие ... -- ... беру ... ... ... ақша-массасының өсуіне бақылаудың әлсіздігімен және сыйақы мөлшерлемесінің төмендеуімен байланысты ... ... ... ... басты көздеген бағыты: инфляцияны төмендету және теңгені тұрақтылығын қамтамасыз ету. Бұл мақсатқа жетуде Ұлттық Банк қатаң ақша-несие саясатын жүргізуде.
Қазақстан ... ... ... ... ... ... әрі -- АНС) жүргізуші болып ... ... ... ... ... бағдарламасын және қайта қаржыландыру мөлшерлемесін ҚҰБ Басқармасы анықтайды, ал ... ... оны ... және өзге ... ... белгілейді. Сонымен қатар АНС-ның жүзеге асырылуына ҚҰБ-нің ақша-несие саясаты ... ... ... ... ... береді. Техникалық комитет әр апта сайын АНС-на байланысты мәжіліс өткізеді және ұсыныстар жасайды. Оның құрамы 13 мүшеден: ... екі ... төрт ... ... төрт ... ... ... кеңесшісі және Қаржылық қадағалау агенттігінен бір өкіл кіреді.
АНС-ның мақсаты -- ... ... және ... ... ... ету. 2004 жылдан бастап, Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің қолданып отырған ақша-несие саясатының құралдары екі ... ... ... ... ... ... мен немесе сомасына тікелей бақылауға арналған):
несиенің бағасын (Р -- сыйақы ... не ... (Q) ... ... шектеу;
коммерциялық банктердің балансына қатысты несиелік лимиттер белгілеу.
Жанама құралдар (нарыққа ықпал ету ... ... ... ... пен ... ... етуге арналаған):
ашық нарықтағы операциялар;
міндетті резервтік талаптар;
несиелеуге және вексельдерді қайта есепке алуға байланысты операциялар.
* Пайдаланылған әдебиеттер.
* Қаржы-экономика сөздігі. -- ... ҚР ... және ... ... ... ... ЖШС, 2007. ISBN ... Iлиясов Қ.Қ., Құлпыбаев С. Қаржы: Оқулық. - Алматы: 2005. - 448 ... ... ... ... ... ... -- Алматы: , 2011. -- 368 бет. ISBN ...

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бюджеттік процесс: оның кезеңдері82 бет
Жергілікті бюджеттің кірісін қалыптастыру102 бет
Жергілікті бюджеттің кірістерін қалыптастыру16 бет
Кәсіпорындағы сервистік қызметті ұйымдастыру және дамыту болашағы15 бет
Қазақстан Республикасының бюджеттік жүйесін қалыптастыру мәселелері мен даму келешегі102 бет
Қазақстан Республикасының экономикалық дамудағы бюджет саясаты65 бет
Бюджеттік ұйымдардағы бухгалтерлік басқару есебінің жүргізілуі, олардың проблемалары мен жетілдіру жолдары60 бет
Бюджеттік ұйымдардағы бухгалтерлік есепті жүргізу жолдарын зерттеу, есептің ұйымға тигізетін әсерін анықтау және оның есебін жетілдіру бойынша ұсыныстар жасау65 бет
Мақтарал ауданының жергілікті бюджетін пайдалануды жетілдіру жолдары77 бет
Мемлекеттік бюджет пен мемлекеттік қарызды тиімді басқаруды жетілдіру жолдары82 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь