Ет, құс, жұмыртқа және олардың өнімдерінің химиялық қауіпсіздігінің көрсеткіштері

Адамның шаруашылық әрекеті – табиғаттың дамуына әсер ететін ерекше фактор. Адам еңбек пен ақыл-ойдың арқасында айналадағы ортаға бейімделумен қатар, оны өзгертеді де. Табиғаттағы құрамдас бөліктердің бір-бірімен тығыз байланыста екеніні ескерсек, олардың біреуі өзгерсе басқаларының да өзгеретіні түсінікті. Сондықтан табиғатты өзгерту барысында адамзат оның кейінгі зардаптарын да ескеруі қажет. Қоршаған ортаның ластануы – адамға және табиғи экожүйеге зиянды әсер ететін физикалық-химиялық және биологиялық заттардың қоршаған ортаға нұқсан келтіруі. Табиғат құбылыстары мен заңдылықтарына қайшы келетін және оның қалыпты жағдайына нұқсан келтіретін сандық, сапалық және құрамдық өзгерістердің барлығы қоршаған ортаның ластануына алып келеді.
Қоршаған ортаны ластайтын заттардың биологиялық әсері олардың адамды уландыруы, нысандық сырқаттарға ұрындыруы, қатерлі ісік тудыруды және мутагендік (гендердің бопсалануы) қасиеттеріне байланысты екендігі белгілі.
Ауаны ластайтын улы заттардың 150- ден астамы белгілі. Олар ауада күн сәулесінің әсерімен ыдырап, реакцияға түсіп, жаңа химиялық қосындылар түзеді. Бұл қосындылар табиғи ортаны ластап, адам организміне әр түрлі әсер етіп, денсаулығын бұзады. Осындай ұлы заттар көп мөлшерде әсер етсе адамның тынысы тарылып өліп кетуі де ықтимал. Улы заттар ірі өнеркәсіптер шоғырланған қалалардың тұрғындарының денсаулығына елеулі зиян келтіреді. Химиялық, түрлі – түсті металл өндіретін өндірістер тынымсыз улы заттар шығарып тұрады. Мысалы, ауаны ластаушы қайта өңдейтін зауыттар мен электростанциялар секілді ауаға күкірттің қос тотығын шығаруда, ол әрине адамның және жануарлардың тыныс жолдарын қабындырып, әр түрлі аурулар туғызады. Көмірді жылу электростанцияларында жағудың әсерімен ауаға күл бөлініп шығады. Ол ауылшаруашылық егістіктеріндегі көкөністер мен жеміс - жидектерге, орман өсімдіктеріне елеулі зиян келтіреді. Оларды пайдаланған адам мен онымен қоректенген жануарлардың тәнінде зиянды физиологиялық өзгерістер байқалады.
Ғалымдардың зерттеулеріне қарағанда, адамдардың денсаулық жағдайына әсер ететін факторлар өте көп. Соларды талдағанда, сол факторлардың 50-52 пайызы өмір сүру салтына, 20-25 пайызы тұқым қуалау жағдайларына, 18-20 пайызы қоршаған ортаға, тек 7-12 пайызы ғана денсаулық сақтау саласының деңгейіне байланысты болатынын анықтаған. Қазіргі кезде жер шарының көптеген аймақтарында табиғатты бүлдіріп, адамның өмір сүруіне қауіп төндіретін зиянды әрекеттер көбейді. Жер бетінде тұтас экологиялық апат аймақтары пайда болды.
Өндірісті ірі қалаларда, техногендік елді қоныстарда қоршаған орта қатты ластануда. Осы бүлінген қоршаған ортада адам ағзасына залалды заттар молайды. Мұндай кеселді заттар қан және лимфа айналымын бұзып, адам өміріне қауып төндіреді.Әрине, мұны көпшілігіміз елей бермейміз. Қоршаған ортаны бүлдіруден түбінде үлкен зардап шегетінімізді ескермейміз. Ластанған ауа мен су біздің ағзамызға ас қорыту жолдары және тыныс алу мүшелері арқылы енеді. Залалданған топырақ пен бүлінген ауа аса қауіпті. Жер асты сулары тамаққа тұтынылады. Жерден жаңа өнім жиналады. Егер жер алқаптары қатты бүлінсе, ауыл шаруашылық мақсаттарға пайдалануға мүлде жарамай қалуы әбден мүмкін.
1. Технология мяса и мясопродуктов. И.А Рогов, А.Г. Забашта. Изд-во «КолосС», Москва. 2009г, т.1- 710с, т.2-565с.
2. Экспертиза мяса и мясопродуктов. В.М. Позняковский. Сибирское университетское изд-во, Новосибирск. 2005г. 525с.
3. Товароведение и экспертиза продовольственных товаров. В.И. Криштафович. Изд-во «КолосС», Москва. 2008г. 325.
4. Экспертиза молока и молочных продуктов. Дунченко Н.И. Сибирское университетское изд-во, Новосибирск. 2007г. 475с.
5. Ауыл шаруашылық өнімдерінің сапасын сараптау және бақылау. А.Қ. Смағулов, Қ.А.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ қаласының ШӘКӘРІМ атындағы МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ
МӨЖ 7-8
ТАҚЫРЫБЫ: Ет, құс, ... және ... ... ... қауіпсіздігінің көрсеткіштері
ОРЫНДАҒАН: Балғабайқызы Ә
ТЕКСЕРГЕН:Байғазанов А.Н
СЕМЕЙ
2015
Адамның шаруашылық әрекеті - табиғаттың дамуына әсер ететін ерекше ... Адам ... пен ... ... ... ... ... қатар, оны өзгертеді де. Табиғаттағы құрамдас бөліктердің бір-бірімен тығыз байланыста екеніні ескерсек, олардың біреуі ... ... да ... ... ... ... өзгерту барысында адамзат оның кейінгі зардаптарын да ескеруі қажет. Қоршаған ортаның ластануы - ... және ... ... ... әсер ... ... және биологиялық заттардың қоршаған ортаға нұқсан келтіруі. Табиғат құбылыстары мен заңдылықтарына қайшы келетін және оның ... ... ... ... ... ... және ... өзгерістердің барлығы қоршаған ортаның ластануына алып келеді.
Қоршаған ... ... ... ... ... ... адамды уландыруы, нысандық сырқаттарға ұрындыруы, қатерлі ісік ... және ... ... бопсалануы) қасиеттеріне байланысты екендігі белгілі.
Ауаны ластайтын улы заттардың 150- ден ... ... Олар ... күн ... ... ыдырап, реакцияға түсіп, жаңа химиялық қосындылар түзеді. Бұл қосындылар табиғи ортаны ластап, адам ... әр ... әсер ... ... ... Осындай ұлы заттар көп мөлшерде әсер етсе адамның тынысы тарылып өліп кетуі де ықтимал. Улы ... ірі ... ... ... ... ... ... зиян келтіреді. Химиялық, түрлі - ... ... ... ... тынымсыз улы заттар шығарып тұрады. Мысалы, ауаны ластаушы қайта өңдейтін зауыттар мен электростанциялар секілді ауаға ... қос ... ... ол ... ... және ... тыныс жолдарын қабындырып, әр түрлі аурулар туғызады. Көмірді жылу электростанцияларында жағудың әсерімен ауаға күл бөлініп шығады. Ол ... ... ... мен жеміс - жидектерге, орман өсімдіктеріне елеулі зиян ... ... ... адам мен ... қоректенген жануарлардың тәнінде зиянды физиологиялық өзгерістер байқалады.
Ғалымдардың зерттеулеріне қарағанда, адамдардың денсаулық жағдайына әсер ... ... өте көп. ... ... сол ... 50-52 пайызы өмір сүру салтына, 20-25 пайызы тұқым қуалау жағдайларына, 18-20 ... ... ... тек 7-12 ... ғана денсаулық сақтау саласының деңгейіне байланысты болатынын анықтаған. Қазіргі кезде жер шарының ... ... ... ... ... өмір сүруіне қауіп төндіретін зиянды әрекеттер көбейді. Жер бетінде тұтас экологиялық апат аймақтары пайда болды.
Өндірісті ірі ... ... елді ... ... орта ... ластануда. Осы бүлінген қоршаған ортада адам ағзасына ... ... ... ... кеселді заттар қан және лимфа айналымын бұзып, адам өміріне қауып төндіреді.Әрине, мұны көпшілігіміз елей бермейміз. Қоршаған ... ... ... үлкен зардап шегетінімізді ескермейміз. Ластанған ауа мен су біздің ағзамызға ас қорыту жолдары және тыныс алу мүшелері арқылы енеді. ... ... пен ... ауа аса ... Жер асты ... ... ... Жерден жаңа өнім жиналады. Егер жер алқаптары ... ... ауыл ... ... ... мүлде жарамай қалуы әбден мүмкін.
Қоршаған ортаның химиялық ластануы
Мамандардың мәліметтеріне сүйенсек, соңғы жылдары автокөліктер өте көбейіп улы ... ... 40 ... ал ... бөлініп шығып жатқан улы газдың мөлшері 60 пайызға өскен. ... ... ... шаң- тозан қоршаған ауада, топырақта калий, кальций, ... ... ... тыс ... ... ... Ал ... пен қорғасын өндіретін металлургия зауытынан шығатын улы заттар топырақ пен ... ... ... ауа мен су ... адам мен ... бойына еніп олардың денсаулығына қауіп келтіреді. Адам организімінің улы заттарға төзімділігі әрқалай. Жас балалар мен қарт ... ... улы ... ... ... ... ... зиянды заттар шығаратын кәсіп орындардың қаладан алыстау жерге орналасқаны жөн. ... ... ... ... ірі төрт ... ... ... ластану - көміртегі өнімдері, күкірт, көмірсулар, пестицидтер мен гербицидтер, шайынды сулар, ... ... ауыр ... ... ... - ... ... заттар, электромагниттік толқындар, шулар мен тербелістер.
3.Биологиялық ластану - жұқпалы және ... ... ... ... ... ... мен ... қарапайымдылар мен шектен тыс көбейіп кеткен зиян келтіретін жәндіктер.
4.Эстетикалық зиян - ... әсем ... ... ... - тоғайлардың жойылуы, табиғатты сулу жерлерді су ... ... - ... ... ... ... ... жайылымдарды, өзендерді, бұлдіруі, су қорының азайып көлдердің құрғауы және тағы ... ... әр ... ... ... ... суға және ... сіңіп, тізбектің бір айналымынан екіншісіне өтіп, зат алмасу ... адам ... ... жер шарында химиялық ластаушы заттардың кездеспейтін жері жоқ деп айтуға болады. Тіпті өнеркәсіп орындарын былай қойғанда, сонау алыста ... ... ... ... ... ... ... жасау барысында осы заманғы өнеркәсіптердің әр түрлі улы заттарын байқаған. Олар бұл ... ... ... ауа ... ... ... ... мүмкін.
Химиялық ластану:сипаттамасы, түрлері, табиғи ортаға және адамға ... ... ... ... химиялық заттар әр түрлі болып келеді. Олар қасиетіне, шоғырлануына және адам организміне әсер етуіне байланысты бірнеше топқа ... ... ... ... ... басын айналдырып, жүрегін айнытып, тамағын жыбырлатып, жөтел ... Адам ... ... улы заттардың көп мөлшерде түсуі кейде өлім қаупін ... ... ... улы ... ірі ... ... ... желсіз күндері жиналған түтіндерді де жатқызуға болады.
Қазіргі кезде ауаны ластайтын улы ... ... ... түрі ... Бұл ... ... Күн ... әсерінен реакцияға түсіп, жаңа қосындылар түзеді. Тағам өнімдерінің қауіпсіздігі дегеніміз - қолдану ... адам ... ... ... яғни ... ... де ... улану, тағамдық инфекция), кейіннен болатын салдарын айтқанда да (канцерогендік, мутогендік және тератогендік әсері). ... ... ... және ... ұрпағымыздың денсаулығына ешбір зиянды әсерін тигізбейтін тағам өнімдерін қауіпсіз деп ... ... ... ... ... ... ... әсер ететін факторлар өте көп. Соларды талдағанда, сол ... 50-52 ... өмір сүру ... 20-25 ... тұқым қуалау жағдайларына, 18-20 пайызы қоршаған ортаға, тек 7-12 пайызы ғана денсаулық ... ... ... ... ... ... денсаулығының нашарлауына және демографиялық көрсеткіштердің төмендеуіне әсер ететін негізгі ... ... ... ... ... ... ахуалдармен қатар, экологиялық қолайсыздықтар да ерекше орын алады. Дәл осы соңғы аталған экологиялық фактор адам ... ... ... ... ... ... ... дейін апаратын жағдайлар жиі кездеседі. демекші, химиялық қоспалармен уланған, химиялық ластануға ұшыраған тағамдар ... ... ... ... айналуы да әбден мүмкін. Құс етінің тез қорытылатын, өте жеңіл тамақ екені белгілі. Бірақ сол ... ... ... ... жететіне мән бере бермейміз.Ал, құс өсірушілер балапандардың екі ай ... тез ... ... құрауы үшін жемге түрлі дәрумендер мен ағзаның өсуін ... ... ... бар ... ... ... Мұндай гормондық дәрумендер мен антибиотиктердің адам ағзасына да ... ... өте көп. Оған ... құс етін ... көбінесе санитарлық-гигиеналық талаптар сақталмайды. Етті қақтайтын, яғни пісіретін ыдыстар мен жабдықтар жиі тазаланып тұрмайды. Ал, бірнеше рет ... май оны ... ... канцерогенді заттар пайда болып, адам ағзасына өте зиянды затқа айналады. Дәмдегіш заттардың құрамындағы химиялық элементтер де ... ... ... өзгертіп, залалды нәрселер бөліп шығарады.
Ет өнімдерінен адам ағзасы аса қажетті табиғи ақуыз, түрлі минералды заттар мен ... ... ... ... ... ... биологиялық құндылығы өте зор етке халықтың сұранысы да әрқашан жоғары болып келді. Әлем елдерінде ет өнімдерін өндіру көлемін ұлғайту ... тек ... ... ... есебінен ғана жүзеге асырылып отырған жоқ. Әсіресе, ... ... ет ... ... өз ... ... мүддесінен жоғары қойып, өнім көлемін арттыру үшін тағамдық құндылығы ... ... ... ... бауыр, ішек, қарын т.б.) мен әртүрлі қоспаларды кеңінен пайдалануда. ... ... ... ... биологиялық құндылығын төмендетеді. Себебі, өнім құрамында толыққұнды ақуыз мөлшері жеткілікті бола алмайды. Мысалы, шұжық өндіру кезінде сапасы төмен шикізат қалдықтары мен ... ішкі ... ... ... ... ... ... азайтып, өндіріс көлемін ұлғайту іс әрекетін бүркемелеу үшін де әртүрлі дәмдеуші, әрлеуші қоспаларды ... ... ... ... ... ... елдерінде азық-түлікке, соның ішінде, ет өнімдеріне жасанды қоспаларды пайдалану тәжірибесі кеңінен өріс алуда.
Адамның табиғат кешендеріне кері әсері озық ... ... ... емес. Ол өзгерістерге кінәлі прогресс емес, техникалық жобаларда ... ... ... ... ... ... Адам өз ... табиғатқа қиянат жасай отырып, екінші бір жағынан өз өміріне де балта шауып ... көп ... ... ... ... ... ... көміртегі өнімдері, күкірт, көмірсулар, пестицидтер мен гербицидтер, шайынды сулар, фторлы қосылыстар, ауыр металдар, аэрозолдармен ... ... ... ... ... ... ... тағамының да құрамын толыққанды өзгеріске ұшыратады. Ал бұл өзгеріс-теріс жақты, яғни ... ... Дәл осы ... ... ... ... ... көрсету мақсатында осы курстық жұмыс орындалды.
Жұмыста мына мәселелер ... ... ... ... ... құрамындағы химиялық қоспалардың, БХЗ (бөгде химиялық заттардың) мөлшерін анықтай отырып, олардың адам ... ... оң және ... ... арақатынасын бағалау;
:: химиялық ластанудың тамақ өнімдеріне әсерін бағалау;
:: ... ... ... ... ... адам ... функционалдық құрылымын толықтай ушықтырып, құртпас үшін алдын-алу шараларын анықтау;
:: азық-түлік шикізаттары мен тағам өнімдерінің бөгде химиялық заттармен немесе ксенобиотиктермен ластануы ... ... ... ... болатындығын дәлелдеу.
:: ұғымының терең әрі күрделі мән-мағынасымен танысу;
:: химиялық ластанудың тамақ ... ... бұза ... көз ... және алдын алу шараларымен танысу;
Жұмысты орындау барысында отандық және шетел ғалым ... ... ... ... ... ... заңнамалары мен бағдарламалық материалдары, ғылыми - ... ... ... ... - ... анықтамалық оқу құралдары, зерттеу материалдары пайдаланылды.
Қазақстанда қалыптасқан нарықтық қатынастар жүйесі ел экономикасын әрі қарай дамуы тәелді болып табылатын бірқатар ... ... ... шешу ... туындатты. Бұл мәселелер кешенінің арасында азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуді атауға болады. Талдаулар көрсетіп отырғандай соңғы бес жыл ішінде ... ... ... ... ... төмендететін және азық-түлік қауіпсіздігіне зиянын тигізетін жағымсыз сипаттағы тенденциялар байқалды.
Азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету -- өзінің ішкі және ... ... ... ... ... ел соқтығысуы мүмкін стратегиялық мәселе. Елдің тұрақты ... ... ... сөз болуы мүмкін емес, егер ол ел өз ... ... ... өнімдерін тұтынудың толыққұнды және жеткілікті деңгейімен қамтамасыз ете алмайтын және өзінің жеке ... ... ... ... ... ... ... ел ішіндегі азық-түлік нарығы импортқа тәуелді болса.
Кез-келген мемлекет экономикалық ... ... бір ... өсу нүктесі болып табылатын саланы анықтайды. Сондай салалардың бірі Қазақстан-2030 стратегиясында көрсетілген тамақ ... ... ... Біз кіші ... ... ел ... қалмас үшін жеңіл және тамақ өнеркәсібін, мұнай және газ өңдеу ... ... және ... ... ... жасаудың жеке салаларын, соңғы ғылымсиымды өндірістерді, туризм мен қызмет көрсету сфераларын өте тез қарқынмен ... ... ... ... ... жүйесінде құқық бойынша стратегиялық маңызы зор салалар қатарына жатады. Өйткені ... ... ... өнімдерінің нарығы қалыптастырылады және азық-түліктің стратегиялық запастары құралады. Тамақ өнеркәсібінің даму деңгейі соңғы жылдары отандық ... ... ... ... ... және ... ... артуымен байланысты тоқтап қалған елдің азық-түлік қауіпсіздігінің басты индикатыры ... ... ... ... ... көптеген азық-түлік тауарларына қатаң тыйым салынды. Халықтың денсаулығын қамтамасыз етуде стратегиясының ұзақ мерзімді ерекшеліктерінің бірі болып ... ... ... ... рөл ... Адам ... ең ... бәрінен бұрын дұрыс тамақтану сапалы азық-түліктерден тұратын отанымыздың азық-түлік өнеркәсібі салтымызға сай ... адам ... ... тауарлар шығару, синтетикалық бояуларсыз, жағымсыз иістер, химиялық заттары жоқ ... ... ... ... ... ие. ... мәселе азық түлік дайындайтын өндірістерде. Дамуымыз бен нығаюымыздың ... ... бұл ... мемлекеттен шыққан тауарлар. Мұның басты мәселесі (өзімізден ... ... ... ... азық-түлік тауарлар бұның бәрі шетел компаниялары мен еліміздің инвесторларында компанияларының табиғи азық-түліктерді дамыған технологиялар ... ... ... экономикалық жоспарлы көлемі еліміздің ережеге сай болуы керек.
Нарықтық экономикады азық-түлік тауарлардың қауіпсіздігі олардың бағасы және тұрғындардың көңілдерінен шығуы.
Реформалау кезеңіне ... ... ... ету тамақ өнімдерін дайындаушылардың көрсететін басты талаптары болғандығын айта кету керек. Бұл дәстүрдің дамуы мен ... ... ... ... ... ... ... керек.
Тамақ өнімдерінің жоғары сапалығы мен қауіпсіздігі мәселелері импортталатын тауарлардың сапасын бақылауды күшейту қажеттігімен байланысты ерекше өткірлене түсті. Бұл ... ... ... ... ... мен жекешелендірілген бірқатар кәсіпорындарда табиғи шикізаттарды ауыстырғыштарды және синтетикалық қоспаларды пайдалануымен байланысты көрініс тапты.
Тамақ өнімдері өндірісі ... ... ... ... ... де, ... ... реформалау қателіктерімен де байланысты болып отыр.
Ауылшаруашылығының негізгі мақсаты - адам денсаулығына ... ... ... ... көлемде, жеткілікті ассортиментте өндіру болып табылады. Қазақстан нарығында шетел өндірісінің тамақ өнімдерінің көптеген түрлері сатылады. Ол тамақ өнімдері өндірісте қолдануға және ... ... ... ... тыйым салынған компаненттерден тұрады. Азық-түліктің отандық нарығында шетелдіктер позициясының нығаюымен байланысты Қазақстан ... және ... ... өнімдерді өткізу аймағына айналды. Сапасыз өнім әртүрлі аллергиялық, анкологиялық аурулардың пайда болуына ... ... ... ... әкелінетін тауарлардың сапасының төмендігінің бірнеше себебін ажыратып көрсетеді. Біріншіден, бұл республиканың ... ... ... ... ... бақыланбаған тамақ өнімдерінің жаппай импортталуымен байланысты. Үшіншіден, шенеуніктердің сапасыз ... ... ... ... ... байланысты. Төртіншіден, Қазақстанға өнім әкелетін импортер- елдердің өндіруші фирмаларының дотацияларының қысқару процесі үлкен әсер етіп ... Бұл өз ... ... сапасыз шикізатты пайдалануына, соның нәтижесінде Қазақстан халқының денсаулығына қауіп төндіретін өнімдердің әкелінуіне әкеліп соғады.
Елдің азық-түлік қауіпсіздігінің ... ең ... ... ... ... әрекет етуі қалыптастырады. Сондықтан да оның негізін қалаушы ... ... ... оны тұрақтандыруда және әрі қарай дамытуда мемлекеттік қолдаудың қажеттігін ... ... ... қамтамасыз ету қоғам дамуының ең маңызды жағы, сондықтан оны жеке қолға толығымен бере салуға болмайды, ал ... ... ... сипатты иемденуі мүмкін. Сонымен қатар өндірісті инвестициялау сферасын да дамыту керек. Реформалау жылдары ауылшаруашылығына инвестиция құю ... ... ... ... экономикасының сыртқы нарықтарға интеграция-лануы жағдайында отандық өндірістердің бәсекеге қабілетіліктерін көтеру аса маңызды мәселе балып табылады. ... ... ... ... ... ... ... шикізаттары мен азық-түлігінің мемлекеттің резервтік қорын қалыптастыру болып табылады. ... ... мен ... ... Республикасы Үкіметімен бекітіледі және негізгі тауар өндірісі орындарында келісімге отыру негізінде қалыптасады. Сонымен қатар, азық-түлік қауіпсіздігінің негізін ... ... ... ... ... ғана ... ... болады.
Қазақстанның ғалымдары әртүрлі себептермен азық-түлік сапасы төмен екеннін дәлелдейді. Біріншіден бұл республикадағы ауыл ... ... ... ... ... ... төмен бағада сатылуда. Екіншіден мемлекетіміздегі азық-түлік өнімдерін қатаң ... ... ... шет ... келген тауарларға қатаң тәртіп қойылған.
ҚР экономикасындағы ішкі нарықты ерекше қажет ... ... ... ... ... тауарларды халыққа көптеп ұсынбақ. ҚР фонд тізімі бойынша келісім ... ... ... жұмыс жасау. Біздің пікірімізше мына себептер қажет:
Біріншіден - егер мемлекет өзінің азық-түлікпен қамтамасыз ете алмаса, ол басқа елдермен ... ... ... тұрғыдан әлсірейді. Бұл жұмыстардың бәрі тауарды шектеуге, елге алып келуге гуманитарлық қызмет көрсетуде бас ... ... - бұл ... ... ... мен ... ... отандық кәсіп орындары шектесе, онда өз мемлекеттерінде жұмыссыздық басым болады. Егер мемлекет ауыл-шаруашылығына тауар алатын болса, ол өз елімізге пайдасын ... ... ... өзінің тауарын сапасын арзан бәсекеге қабілетті болуын қамтиды. Айырбас кезінде адамдар көп ұтылуы мүмкін. Орта және ішкі ... ... ... ... ... бастау немесе қамтамасыз ету дұрыс болмағандықтан аграрлық секторлардың жұмысқа деген қабілеті нашарлайды.
Үшіншіден - ең басты себеп Қазақстанда - бұл ең ... ... ... қазбалар (барлық түсінік Менделеев кестесінде) өмірдің шамалы сараптамасы өндірістермен тікелей байланыста. Көптеген практикалық дәлелдер өзін-өзі қамтамасыз ету тауарлардың ұлттық ... ... ... - ... ... зор ... ... күшіне ие. Аграрлық сектор мемлекеттік экономикасының ең басты бөлігі. Соңғы жылдары аграрлық комплекспен ауыл-шаруашылық динамикасын ... ... ... - ... жер ... үлкен зор антропогендік күш. Қазақстан - көп елдердің бірі емес, физикалық жағынан экологиясы таза дүркін - ... ... ... ... ... ... адамзат энергия көздері мен шикізат материалдарының дәстүрлі де, ... емес те ... ... ... ... ғана емес ... ресурстарды -- өнеркәсіптік, құрлыс және ауылшаруашылық өндірістерінің қалдықтарын да қолдануға тырысады.
Тамақ өнімдерінің әр ... ... па - ... ... адам денсау - лығына қауіп төндіруші негізгі фактор - лардың бірінен саналады. Соңғы кездері адамзатты алаңдатқан сиыр ... құс ... ... мен құс етте - рін - де сальмонелл бактерияларының пайда ... ... ... ... ... адам ... мен денсаулығына зиян келтіретін көптеген қауіпті фак - тор - лар пайда болуда. Сонымен қатар, гене - ти - ... ... ... алынған бе - локтардың аллергиялық ауруларды қоздыру ықтималдығы басым болса, ауыл ... ... ... ... ... ... (пес - ... нитраттар, ауыр металдар, т.б.) өсімдік пен малдан алынатын тамақ өнім - дерінде сақталу арқылы адам ағза - сына тікелей қауіп ... ... өнім - ... ... ... ... - дың ... аллергендер, т.б.) пайда болуына кейде өндірістік процес - тердің де әсері айтарлықтай болуы мүм - кін. ... ... ... ... ... айналымға жіберу барысындағы контаминация (қауіпті факторлардың өнім құрамына енуі) қауіптілігі күрт жо - ғарылауда. Мұндай қауіптілік фи - зикалық, ... және ... ... өнімнің өмірлік циклінің кез келген сатысында - шикізатты өндіру - ден бастап дайын өнімді пайдалануға дейінгі аралықта ... ... ... Тамақ өнімдерінде химиялық қауіпті заттардың пайда болуы кейбір ... ... ... ... де ... ... ... ет және ет өнімдері халық едәуір көлемде ... ... ... ... осы ... экспортқа бағытталған өндіруші көшбасшылары өз кәсіпорнында ХАССП жүйесі енгізіп, сыни бақылау критерийлерін бекіту мәселесі ... ... тұр. ... ... ... жүйесін енгізу арқылы төмендегі нәтижелерге қол жет - кізуге болар еді:
- ... - лар - дың ... мен ... ... ... ... алдын алу, оларды болдырмау немесе ең төменгі ұй - ғарымды деңгейден асырмау;
- тамақ өнімдерін өндіру, тасымалдау, ... және ... ... тәуекел - ділікті басқару жұмыстарын жолға қою арқылы өнім қауіпсіздігінің тұрақтылығын ... ету. ... және ет ... ... мен ... ... ... жетуін қамтамасыз етуде қолданылатын халықаралық стандарттардың нормативтік базасы қалыптастырылған.
Ет және ет өнімдерін өндіру, ... ... ... ... қауіп-қатерлер есепке алынуы тиіс, яғни:
1) ет және ет өнімдерін әзірлейтін өндірістік аймақтарды (бөлмелер) орналастыру, қалыптастыру орнын, нысан орны мен ... ... ... мен ... ... ... қызметкерлерді, құрал-жабдықтарды және тұрмыстық бөлмелерді даярлауда;
4) ет және ет өнімдерін өндіру, ... және ... ... ... ... ... ... немесе қауіпті ет және ет өнімдерін жоюда.
Ет және ет өнімдерінің адам денсаулығы мен ... ... ... ... әсер ... қауіпті қасиеттерге ие болатын анағұрлым қауіпті ықтимал қатерлерге келесілер жатады:
1) ет және ет ... ... ... мен ... ... ...
2) ет және ет өнімдерінде уытты элементтер, антибиотиктер, пестицидтер, радионуклидтер және ... да ... ... мен олардың қалдықтарының болуы;
3) ет және ет өнімдеріндегі микробиологиялық көрсеткіштер;
4) тағамдық қоспалар мен гендік инженерия өнімдері;
5) ет және ет ... ... ... мен ... ... ... 1 - Ет ... қауіпсіздігін қамтамасыз ететін температуралық және ылғалдылық режимдер
Бөлмелер
Ауа температурасы, °С
Ауаның салыстырмалы ылғалдылығы, %
1
2
3
Жартылай ұша, ... ұша және ет ... ... камералары
Шұжық өндірісі
16-20
90-95
Жартылай дайын өнімдер мен оралған ет өндірісі
8
85-90
Салқындатылған жүктерді шиғырландыру бөлмелері (жартылай ... ... ... мен ... дайын өнімдер)
4
90
Ет бөлшектеу цехы, машина залы мен шприцтеу ... ... ... ... ... және ... дайын ет өнімдерін өндіру цехы
12
70
Тауық сан еттерін суда және құрғақтай тұздау бөлімі
4
85
Фаршты жетілдіру бөлімі
2-4
85-90
Шұжықтарды тұндыру ... ... ... ... ... ... ... қақталған және шикілей қақталған шұжықтарды кептіру камерасы
12
75
Қайнатылған шұжықтарды ауамен салқындату камерасы
2-8
90-95
Шұжытарды сақтау бөлмесі
Қайнатылған
0-8
85-90
Қайнатып-қақталған
12-15
75-78
Қақталған шұжық өнімдерін
Ілінген күйде
12-15
75-78
Буып-түйілген ... ... ... ... және ... жоғ.емес
65
Ұшаларды тазалау және қырнау, қосым өнімдерді өңдеу
17-18 жоғары емес 26
75
Қосым өнімдерді өңдеу (жүн-қылшық)
16-18 20
75 75
Цех
жоғ.емес 25
Тағамдық қайырылған майлар ... 20-22 ... емес 27
- ... ... ... 20-22 Не ... 24
- - -
Ливер шұжығын өндіру
18-20 20-22 жоғары емес ... 75 ... ... ... ... ... 24-25
27жоғары емес
75 70 60
Техникалық өнімдердің шикізаттық цехтары
17-20 20-22 жоғары емес ... 75 ... ... ... цехы
17-19 20-22 жоғары емес 27
75 75 60
Техникалық альбумин өндіру бөлімі
18-22 22-23 ... емес ... 75 ... ... әсер ... немесе оларды тудыратын өндіріс үрдістерінің жағдайы мен параметрлері анықталып, шекті ... ... ... ... ... ... және есепке алу рәсімдері белгіленген. Ет өнімдерінің ... ... ... ... ... ... ... азайту экспортқа бағдарланған өндірісті дамытудың және экспортты әр тараптандырудың алғышарты болып табылады. ... ... ет ... ... ... ... жүйесінің принциптері бойынша сапа бақылау критерийлерін бекіту және дәйекті талдау жүргізудің ... ... ... ... Ет және ет ... сүт және сүт ... ... оның бастапқы құрамына және құрылымына тікелей байланысты. Рецептура бойынша өнімнің бастапқы шикізаты технологиялық өңдеу және сақтау жағдайын қарастырады. Өнім ... ... ... ... ... ... ... өнімнің жоғары сапасын маңызды шарттар және сараптамалар ... ... ... жан ... ... ... және ... дисциплина қадағалану керек.
Ветеринарлы - санитарлық бақылау келесі мәселерді қарастырады:
- малды сою және мүшелеу барысында ветеринарлы - ... ... ... бөлімде шикізаттардың сапасын бағалау және өндірістегі өндірістік - ... ... ... ... сою және ... ... ... бақылау және бағалау: өндірістің технологиялық процесіне бақылау;
* ет майын шығаратын цехты бақылау;
* шұжық өндірісін бақылау және бағалау: шикізатқа, материалдарға, ... ... ... ... ... ... ... бақылау және бағалау: шикізатқа, материалдарға, дайын өнімнің сапасына қойылатын талаптар;
* құс өңдеу өндірісін бақылау: өндірістің технологиялық ... ... сүт ... ... ... НТК талаптары, шикізат сапасына қойылатын талаптар. Өндірістің технологиялық процесіне бақылау. Дайын өнімнің сапасын бақылау;
* сүт қышқылды өнімдер өндірісін ... НТК ... ... ... қойылатын талаптар. Өндірістің технологиялық процесіне бақылау. Дайын өнімнің сапасын бақылау;
* май өндірісін бақылау: НТК талаптары, шикізат сапасына ... ... ... ... ... ... Дайын өнімнің сапасын бақылау;
Ет және ет өнімдері
ҚТК түсетін еттің түрі және құрлысы, мал ұшаларының бұлшық етінің морфологиялық құрлысы және дәнекер ... және жеке ... ... ... ... ... ... құндылығы. Құс, жабайы құс, қоян еттері. ҚТК түсетін құстың, жабайы құстың және қоянның жағдайымен түрі және ... және ... ... ... ... мен ... тауық жұмыртқасына және сақталуына қойылатын талаптар., мұздатылған жұмыртқа ... ... ... ... өндіру.
техникалық регламенті
1. Қолданылу саласы
1. Осы техникалық ... ... әрі - ... регламент) тамақ өнімі, жартылай фабрикат немесе басқа да ... ... ... арналған шикізат ретінде тағамдық мақсатқа арналған, Қазақстан Республикасының аумағында шығарылатын және әкелінетін ... ... және ... ... ... және ... өндіру, айналымға түсу, кәдеге жарату және жою кезеңінде ... ... ... ... ... ... регламенттің қолданылуына жататын өнім түрлері және Кеден одағының сыртқы экономикалық ... ... ... ... ... әрі - КО СЭҚ БТН) ... бойынша олардың кодтары техникалық регламенттің қосымшасында көрсетілген. 2. ... және ... ... ... салдарынан адам денсаулығына және қоршаған ортаға кері әсер етуші қасиеттер пайда болуы мүмкін ... ... ... ... ... 1)микробиологиялық көрсеткіштері;
2) құрамында улы ... ... ... мен олардың қалдықтарының болуы;
3) құрамында құс шаруашылығында ... ... ... ... болуы;
4) өнімдерді химиялық заттармен, иондаушы сәулеленумен және ультракүлгін сәулелермен өңдеу тәсілдері;
5) пайдалануға тыйым салынған ... ... хош ... ... ... заттардың, сондай-ақ гендік инженерия өнімдерінің болуы;
6) бөгде қосындылар мен қоспалар.
Жұмыртқа және жұмыртқа өнімдерінің қауіпсіздігіне қойылатын талаптар
7. Жұмыртқалар ауыл ... және үй ... мен ... жұқпалы ауруларынан таза шаруашылықтардан (құс фабрикасынан, фермалардан) және әкімшілік аумақтардан алынуы тиіс. 8. ... ... ... және жұмыртқа өнімдерін алуға жол берілмейді: ветеринариялық байқаудан өтпеген;
емдік және (немесе) алдын алу ... ... ... ... ... ... қолдану жөніндегі нұсқауында көрсетілген құстардың ағзасынан олардың шығу мерзімі өткенге дейін, сондай-ақ өсіру кезінде Қазақстан Республикасының аумағында тыйым салынған ветеринариялық ... ... ... 9. ... ... ... қан, ... дақтарынсыз және зақымданбаған болуы тиіс. Қабығында тордың еденімен немесе жұмыртқа жинауға арналған тасымалдағышпен жұмыртқаның жанасуынан пайда болған бірлі-жарым ... ... ... ... ... ... ... Микробиологиялық және ... ... ... шамалы бүлінген: жарылған, красюк, кепкен, бүйірі мыжылған жұмыртқалар өндірістік қайта өңдеуге жатады. Әк ерітіндісінде сақталған жұмыртқалар, сондай-ақ ... ... емес ... жұмыртқаларды: , , , , , және ... ... ... бар: , , , , , , , ... ... ... үдерістің барлық кезеңдерінде жұмыртқа өнімдері оларға әр ... ... ... және ... ... ... тиіс. 10. Ластанған жұмыртқалар кейіннен өнеркәсіптік қайта ... ... ... ... ... тұтынушыға сатылымға жіберілмейді. Жуылған жұмыртқаларды сақтау мерзімі 12 тәуліктен аспайды. 11. Жарамдылық мерзіміне қарай ... ... ... және асханалық болып жіктеледі. Жарамдылық мерзімі өткеннен кейін диеталық жұмыртқалар асханалық ... ... ... ал ... ... өнеркәсіптік қайта өңдеуге жіберіледі. 12. Жұмыртқа және ... ... ... белгілері болмауы тиіс: бұзылған және бөтен иісі ... ... ... өзіне тән емес түсі мен консистенциясы болмауы және химиялық заттармен, иондаушы сәулеленумен және ультракүлгін сәулелермен өңделмеген болуы тиіс. 13. ... ... ... ... ... металл, жұмыртқа қабығының фрагменттері), қанды қосындылардың және жұмыртқа өңдеудің технологиялық құралдары мен ... ... ... ... жол ... Улы ... (мырыш, кадмий, сынап, күшән), радионуклидтердің, ветеринариялық препараттардың, пестицидтердің және гендік инженерия өнімдерінің құрамын және микробиологиялық ... ... ... мен ... өнім ... ... ... бағдарламасында белгілейді.
Сақтау және тасымалдау кезінде жұмыртқа және жұмыртқа өнімдерінің қауіпсіздігіне қойылатын талаптар
15. Қоймалық үй-жайлар жұмыртқа және жұмыртқа өнімдерін ... ... ... жабдықтармен жабдықталуы тиіс. Мұздатқыш жабдықта, төбелерінде, қабырғаларында, еденінде, есіктерінде, өнімі бар ... ... және ... түзілуіне жол берілмейді. 16. Жұмыртқаны, дайын ... ... ... иісті заттармен және материалдармен бірге сақтауға рұқсат етілмейді. 17. Жұмыртқаны және жұмыртқа өнімдерін сақтау ... ... және сапа ... ... ... ететін температуралық-ылғалдылық режимдерде жүзеге асырылады. 0оС -тан 20оС-қа дейінгі температурада және ауаның 85 % - 88% ... ... ... ... ... ... - 7 тәуліктен аспайды; асханалық жұмыртқа - 8 тәуліктен 25 тәулікке ... ... ... - 12 тәуліктен аспайды. 18. Тасымалдау кезінде температуралық режим жұмыртқа және ... ... ... ... жолы ... бақыланып отыруы тиіс. 19. Еріген немесе қар немесе мұз массасы басқан орамадағы жұмыртқа және жұмыртқа ... ... ... ... ... 20. ... және жұмыртқа өнімдерін тасымалдауға арналған тасымалдау ыдыстары және көлік құралдары олардың бүтіндей ... және ... ... аяздан, күн сәулесі мен желден қорғалуын қамтамасыз етуі тиіс. 21. Жұмыртқа және ... ... ... ... ... ... ыдысы және көлік құралдары санитарлық өңдеуден өтеді.
Негізгі әдебиеттер:
* Технология мяса и мясопродуктов. И.А ... А.Г. ... ... , ... 2009г, т.1- 710с, ... Экспертиза мяса и мясопродуктов. В.М. Позняковский. Сибирское университетское изд-во, Новосибирск. 2005г. ... ... и ... ... ... В.И. ... Изд-во , Москва. 2008г. 325.
* Экспертиза молока и молочных продуктов. Дунченко Н.И. Сибирское университетское изд-во, Новосибирск. 2007г. 475с.
* Ауыл ... ... ... ... және ... А.Қ. Смағулов, Қ.А.

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 15 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Медицина қызметкерлерінің техникалық қауіпсіздігі4 бет
"Қазақстан Республикасының экологиялық кодексі"239 бет
"қауіпті жүктер. олардың классификациясы"4 бет
АҚХЗ туралы түсініктер13 бет
Ақшабұлақ кен орнын41 бет
Жалпы химиялық зиянды заттар17 бет
Жетібай кен орны жайлы34 бет
Жылқы етін консервілеу технологиясын жетілдіру және рецептурасын құрастыру82 бет
Жөндеу және тазалау жұмыстарын жүргізу кезіндегі қауіпсіздік9 бет
Тіршілік қауіпсіздігін қорғау. Экологиялық проблемалар16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь