Қазақстан Республикасының зейнет ақы жүйесі

ЖОСПАР

КІРІСПЕ

I.ТАРАУ. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЗЕЙНЕТ АҚЫ ЖҮЙЕСІН РЕФОРМАЛАУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1 Рыноктық экономика жағдайында зейнетақымен
қамтамасыз ету
1.2 Зейнетақы жүйесін реформалаудың әлеуметтік экономикалық алғышарттары
1.3 Жинақтаушы зейнет ақы жүйесінің дамуының шетел тәжірибесі

II.ТАРАУ. ҚАЗАҚСТАНДА ЗЕЙНЕТ АҚЫ ҚОРЛАРЫНЫЊ ДАМУЫН ТАЛДАУ
2.1 Қазақстанда зейнет ақы қорларының құрылуы мен
экономикада пайдаланылуы
2.2 Зейнетақы қорларының қаржы нарығындағы ролі мен олардың тиімділігін бағалау

ҚОРТЫНДЫ

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБЙЕТТЕР ТІЗІМІ
КІРІСПЕ

Ќазаќстан Республикасында зейнетаќы ќамтамасыз ету ж‰йесініњ реформасы салыстырмалы аз уаќыт ішінде басталып µз дамуын алды – жања зейнетаќы ж‰йесіне єлі тµрт жыл да болѓан жоќ. Жања зейнетаќымен ќамтамамсыз етудіњ ж‰йесі бір орында т±рып жатќан жоќ – ол ‰здіксіз даму процесініњ ‰стінде екенін атап айтќан жµн. ¦сынылѓан ењбекте жинаќтаушы зейнет аќы ќорыныњ не екенін біліп, оны жан-жаќтан зертей аламыз.
Осындай кµлемдегі зейнетаќы реформасы ТМД елдер кењістігінде Ќазаќстан Республикасында бірінші ж‰ргізілді. Ќазіргі кезде де ТМД мен Балтыќ елдерініњ мемлекеттерініњ бірде-біреуінде зейнетаќымен ќамтамасыз етудіњ осындай реформасы єлі іске асќан жоќ. Осымен ќатар, зейнетаќы реформасы µз уаќытында ж‰зеге асырылды деп к‰мєн келтірмей айтуѓа болады. Ал ќиындыќсыз еш нєрсе болмайды.
Осы дипломдыќ ж±мыстыњ таќырыбы зерттеушіні µзініњ жањалыѓы мен жылдамдыѓымен жєне зерттеу ойыныњ кењістігініњ ‰лкендігімен ќызыќтырады, ол терењ ойлануѓа, соныњ ішінде, µз кєрілігіњді зейнет аќымен ќамтамасыз ету жµнінде талѓануѓа м‰мкіндік береді.
Соныме ќатар, осы дипломдыќ ж±мыста ќарастырылатын с±раќтар тек ќызыќтыѓымен шектелмейді, олар таѓы ќазіргі тањда µте актуалды. ¦сынылѓан ењбектіњ таќырыбыныњ ‰лкен актуалдыѓы бірінші кезекте зейнетаќымен ќамтамасыз ету мєселесініњ зор єлеуметтік мањыздылыѓымен кµрінеді.
Зейнет аќымен ќамтамасыз етудіњ дењгейі мен саласы республика халќыныњ экономикалыќ жєне єлеуметтік жаѓдайыныњ мањызды ќ±рамдас бµлігі.
Ауќатты кєрілікті материалды жаѓынан ќамтамасыз ету проблемасы єлемніњ барлыќ елдеріне актуалды, б±ныњ ішіне экономикалыќ жаѓынан жаѓдайы жаќсы елдер де кіреді. Б±л халыќтыњ жалпы саныныњ ішінде ќарт азаматтардыњ ‰лес салмаѓыныњ табиѓи µсуімен байланысты, ал б±л мемлекет пен азамат, ж±мыс беруші мен ж±мысшы, ата-ана мен баланыњ жєне т.б. єлеуметтік пен экономикалыќ ќарым-ќатынастарыныњ эволюциясыныњ нєтижесінде болѓан нєрсе.
¦сынылѓан дипломдыќ ж±мыс алдымен оќырманды Ќазаќстан Республикасында зейнет аќы ж‰йесін реформалаудыњ теориялыќ негіздерімен, ал екінші бµлімде Ќазаќстан экономикасында зейнет аќы ќорларының даму жаѓдайымен таныстырады.
Жоѓарыда кµрсетілгеннен осы дипломдыќ ж±мыстыњ маќсаты шыѓады. Ол – теориялыќ асепектіде жєне Ќазаќстан мысалында зейнет аќы ќорларын зерттеп оќу.
Ќойылѓан маќсаттан келесі ж±мыс мєселелері туындайды:
1) Зейнет аќы активтерін басќарудыњ мєні мен функциясын танып білу
2) Зейнет аќы активтерін басќару механизмін сипаттау
3) Ќазаќстан Республикасында зейнет аќы салымдарыныњ ќалыптасу процессі мен даму мєселелерін ќарастыру.
4) Ќаржы нарыѓында зейнет аќы активтерініњ рµлін аныќтау жєне олардыњ тиімділігін баѓалау.
5) Ќазаќстан Республикасында зейнет аќы активтерініњ даму баѓыттарын айќындау.
Берілген ж±мысты жазуда методологиялыќ база болды:
1) Ќазаќстан Республикасыныњ нормативті-ќ±ќыќтыќ актілер,
2) мемлекеттік емес зейнетаќы-жинаќтаушы ќорларымен ±сынылѓан мєлєметтер,
3) Е.М. Четыркин, Е.Р. Елемес±лы сияќты экономисттерініњ экономикалыќ сипаттаѓы єдебиеттер,
4) б±ќара аќпарат ќ±ралдарынан жиналѓан мєлімметтер.
ЌОЛДАНЫЛЃАН ЄДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. Закон Республики Казахстан «О пенсионном обеспечении в Республике Казахстан» от 07 января 2003 года;
2. Постановление Правительства Республики Казахстан от 12 мая 1997 года №819 об утверждении Концепции реформирования системы пенсионного обеспечения в Республике Казахстан;
3. Постановление Правительства Республики Казахстан от 30 сентября 1997 года № 1396 об утверждении Положения о лицензировании деятельности накопительных пенсионных фондов по привлечению пенсионных взносов и осуществлению пенсионных выплат;
4. Постановление Правительства Республики Казахстан от 26 апреля 1999 года № 47 об утверждении Положения о Комитете по регулированию деятельности накопительных пенсионных фондов Министерства труда и социальной защиты населения Республики Казахстан;
5. Положение «О квалификационных требованиях, предъявляемых к лицензиату, учредителям и руководящим работникам НПФ и документах, подтверждающих указанные требования для получения лицензии на осуществление деятельности по привлечению пенсионных взносов и осуществлению пенсионных выплат» от 3 декабря 1997 года № 31-п;
6. Основные требования к Правилам НПФ от 27 августа 1997 года № 3-п;
7. Инструкция «О порядке информирования накопительными пенсионными фондами вкладчиков и получателей о состоянии их пенсионных накоплений» от 18 декабря 1998 года №171-п;
8. Положение по раскрытию и публикации информации о деятельности накопительных пенсионных фондов в Республике Казахстан от 9 марта 1998 года № 30-п;
9. Инструкция «О формировании собственного капитала накопительных пенсионных фондов в Республике Казахстан» от 27 августа 1997 года № 2-п;
10. Правила по ведению бухгалтерского учета и представлению финансовой отчетности в накопительных пенсионных фондах от 13 октября 1997 года № 10-п, с изменениями и дополнениями от 18 декабря 1998 года;
        
        ЖОСПАР
КІРІСПЕ
I-ТАРАУ. ҚазаҚстан Республикасында ЗЕЙНЕТ АҚЫ ... ... ... Рыноктыќ экономика жағдайында зейнетаќымен
ќамтамасыз ету
2. Зейнетақы жүйесін реформалаудың әлеуметтік ... ... ... аќы жүйесінің дамуыныњ шетел тәжірибесі
II-ТАРАУ. Ќазаќстанда ЗЕЙНЕТ АЌЫ ... ... ... ... ... аќы ... ... мен
экономикада пайдаланылуы
2.2 Зейнетаќы ќорларының ќаржы нарыѓындаѓы ролі мен ... ... ... ... ... зейнетаќы ќамтамасыз ету ж‰йесініњ реформасы
салыстырмалы аз уаќыт ішінде басталып µз дамуын алды – жања ... єлі тµрт жыл да ... жоќ. Жања ... ќамтамамсыз етудіњ
ж‰йесі бір орында т±рып ... жоќ – ол ... даму ... ... атап ... жµн. ... ... жинаќтаушы зейнет аќы ќорыныњ не
екенін ... оны ... ... ... ... ... ... ТМД елдер кењістігінде Ќазаќстан
Республикасында бірінші ж‰ргізілді. Ќазіргі кезде де ТМД мен ... ... ... ... ... ... реформасы єлі іске асќан жоќ. Осымен ќатар, зейнетаќы реформасы µз
уаќытында ж‰зеге асырылды деп ... ... ... ... Ал ... нєрсе болмайды.
Осы дипломдыќ ж±мыстыњ таќырыбы зерттеушіні ... ... ... жєне ... ... ... ... ќызыќтырады, ол
терењ ойлануѓа, соныњ ішінде, µз кєрілігіњді зейнет аќымен ќамтамасыз ету
жµнінде ... ... ... ... осы ... ж±мыста ќарастырылатын с±раќтар ... ... олар таѓы ... ... µте ... ... ... ‰лкен актуалдыѓы бірінші кезекте зейнетаќымен
ќамтамасыз ету мєселесініњ зор єлеуметтік ... ... ... ... ... ... мен ... республика халќыныњ
экономикалыќ жєне єлеуметтік жаѓдайыныњ мањызды ќ±рамдас бµлігі.
Ауќатты кєрілікті материалды жаѓынан ќамтамасыз ету проблемасы ... ... ... ... ... ... жаѓынан жаѓдайы жаќсы
елдер де кіреді. Б±л ... ... ... ... ќарт ... ... ... µсуімен байланысты, ал б±л мемлекет пен ... ... мен ... ата-ана мен баланыњ жєне т.б. єлеуметтік пен
экономикалыќ ќарым-ќатынастарыныњ эволюциясыныњ нєтижесінде ... ... ... ... алдымен оќырманды Ќазаќстан Республикасында
зейнет аќы ж‰йесін реформалаудыњ теориялыќ негіздерімен, ал екінші ... ... ... аќы ... даму ... ... кµрсетілгеннен осы дипломдыќ ж±мыстыњ маќсаты шыѓады. Ол –
теориялыќ асепектіде жєне ... ... ... аќы ќорларын зерттеп
оќу.
Ќойылѓан маќсаттан келесі ж±мыс мєселелері ... ... аќы ... басќарудыњ мєні мен функциясын танып білу
2) Зейнет аќы активтерін басќару механизмін сипаттау
3) Ќазаќстан Республикасында зейнет аќы салымдарыныњ ќалыптасу процессі
мен даму ... ... ... ... ... аќы ... рµлін аныќтау жєне олардыњ
тиімділігін баѓалау.
5) Ќазаќстан Республикасында зейнет аќы ... даму ... ... ... ... база болды:
1) Ќазаќстан Республикасыныњ нормативті-ќ±ќыќтыќ актілер,
2) мемлекеттік емес зейнетаќы-жинаќтаушы ... ... Е.М. ... Е.Р. ... ... экономисттерініњ экономикалыќ
сипаттаѓы єдебиеттер,
4) б±ќара аќпарат ќ±ралдарынан жиналѓан мєлімметтер.
I-ТАРАУ. ҚазаҚстан Республикасында ... АҚЫ ... ... ... ... ... ... зейнетаќымен
ќамтамасыз ету
Ќазаќстанда, КСРО-ныњ барлыќ елдерінде сияќты, єр ќашан ынтымаќтастыќ
зейнет аќы ќоры ... ... ... аќы тµлеу ќорынан 25%-ды жалпыѓа
бірдей зейнет аќы ќорына аударылады, ал ол ... ... аќы ... бір ... ... да, сол мезетте аѓымды зейнет аќыны тµлеуге
ж±мсалатын. Б±л зейнет аќы ж‰йесініњ мєні осында еді: ... ... ... адамдар µз аударымдарымен ќазіргі тањдаѓы ... ... ... ... ... µз ... ... да зейнет аќы алу
уаќытысы келеді жєне ол солардан кейін ж±мыс істейтіндердіњ зейнет аќы ... ... жєне ол ... ... ... ... ... аќы
аударымдары есебінен ќамтамасыз ... ... ... ... жатыр.
Біраќ, ж±мыс істейтіндердіњ жалпы кµлемі зейнеттегі адамдардыњ санынан
бірнеше есе кµп болѓан жаѓдайда ѓана ынтымаќтастыќ ж‰йесі ... ... да ... болды, сондыќтан зеейнет аќы ќоры бос ... ... ... ... ќ±я ... КСРО ќ±лауымен, экономикалыќ ... ... ... ... ... ... ... жылѓа нашарлай бастады.
Б‰гінгі тањда, мысалѓа, бір зейнеткерге 7 ж±мыс ... ... ... ... ... мен рентабельдігімен байланысты туатын
ќиыншылыќтар єсерінен олар зейнет аќы ќорына еш бір ... ... ... зейнет аќы ќоры іс ж‰зінде банкрот болды. ... ... ... ... ... кµп ... ... тµлемдер бойынша ќарыздар кµлемі тез µсе бастады. /1/
Зейнет аќы реформасы кµп ... ... ... ќарайды. Біраќ
ескі ынтымаќтастыќ ж‰йені тек екі жаѓдайда ќалпына келтіруге болатын еді:
не зейнет аќы ... ... ... не оныњ ... ... ... б±л
екеуін де ж‰зеге асыру м‰мкін емес еді.
Ќордыњ табысын ‰лкейту орташа айлыќты µсіру, аударым ќойылымын µсіру
немесе ... ... ... ... есебінен м‰мкін
болатын.
Республикада орташа жалаќы ... ... ... µсу ... ... ... ... µсуін кєсіпорындар кµтере алмайды,
ќазірдіњ µзінде ењбек аќы тµлеу ... ... ... тµлеу µте
ќиын.
Ж±мысшылардыњ зейнеткерлерге ќатынасыныњ µсуі де еш ... ... ... есептеулері бойынша 2040 жылѓа бір зейнеткерге шамамен 1
ж±мыскер келеді. /2/
Зейнет аќы ќорыныњ ... ... ... ... ... ... есебінен, не зейнетке шыѓу жасын µсуруінен, біраќ б±л
бєрімізге т‰сінікті себептерден м‰мкін емес. Яѓни, ынтымаќтастыќ ... ... ... ... ... ... зор нєрсе болды.
Шынында да, ынтымаќтастыќ ж‰йеде єр т‰рлі ... кµп ... ... ... ерте зейнетке шыѓу 45-50 жасында.
Жинаќтаушы зейнетаќы ќорлары – б±л жалпы ортаќ ... ... ... µз
зейнетіне аќша жинауѓа ‰лкен ынтасы пайда болады, себебі жеке зейнет аќы
шотында ќандай аќша кµлемі жинаќталса, ... ... аќы ... де ... салым салушы µзініњ жинаќталѓан соммасымен т‰гел немесе жартылай
ќолдана алмай ќалса, ол б±рыњѓыдай жоќ ... ... ол ... ... ќоѓамда єрќашанда єр т‰рлі себептерге байланысыты
µздеріне зейнет аќыны толыѓымен немесе жартылай жинаќтай ... ... Олар ... жоќ, ж±мыссыздар, белгілі бір т±ратын жері ... жєне ... ... ... ... ... ... оларды µз ќол астына алады.
Жања зейнет аќы зањы б±л ... ... ... жєрдемаќы
институттары арќылы шешеді. Зейнет аќы – бір кездерде ... ... ... ... ... аќы ж‰йесіне аударылѓан аударымдар болып
табылады. Жєрдемаќыны мемлекет бюджет есебінен бµледі. Б‰гінгі тањда ... ... емес – 2000 ... шамасында. Біраќ б±л экономикалыќ жаѓдайѓа
байланысты, мемлекет ... ... ... ... де ... зейнетаќы ж‰йесінде ењбек аќы тµлеу ќорыныњ 25% - зейнет ... ... ... ... ал 10% ... ... ... т‰седі.
Зейнет аќыны есептеуде ынтымаќтыќ ж‰йесіндегі ењбек стажыныњ 1998 жылы
1 ќантарынан есепке алынбайтынын ескерсек (кім ... ...... ... ... ... ... бір салыќ ретінде ќарастыруѓа болады.
(б±рын аударымдар ±заќтыѓынан ењбек ... ... ... ... болашаќ зейнет аќы мµлшері). Біраќ біз б±л ... ... ... ... ... ... оларды мемлекте есебінен
ќамтамасыз ету м‰мкін емес еді. Б±ндай аударымдар ... ... ... ... олар жоќ ... ... ќарастырылѓан. Б±л 1999
жылѓа Республика бюджеті туралы зањда аныќталѓан. Осы ... ... ... емес еді, єлі ... кµп саны ... ж‰йеден зейнет аќы
алуѓа ќ±ќыѓына ие.
Салымдардыњ екі аѓымѓа бµлінуінен кµбісінде т‰сініспеушіліктер туады:
«Егер 25,5% ... ... ... аќы ... ... аќша ... ... онда 15%-ќ тµлемдер ѓана т‰скен жаѓдайда зейнет аќы
ќалай тµленеді?»
1998 жылы ... ... ... 50 млрд ... аса зейнет
аќы тµлеу бойынша Мемлекеттік орталыќќа трансферттер ќарастырылѓан. ¤тпелі
кезењде бюджет ынтымаќтастыќ ... аќы ... ... ... ... есебінен кµмек кµрсетті. Ынтымаќ ж‰йесінен
жинаќтаушы ж‰йесіне бір саѓатта кµші м‰мкін емес. Жєне б±л ... єлі ... ... ... ... ... ж‰йесі 1998 жылы 1 ќантар ењбек
стажы кем дегенде жарты жыл ... ... ... ... б±л ... асып ... ... ж‰йесін реформалаудыњ єлеуметтік экономикалыќ алѓышарттары
Зейнетаќы активтерін басќару жинаќтушы зейнетаќы ќоры мен Зейнетаќы
активтерін басќару ... ... ... ... ... сµзбен айтќанда єр-т‰рлі ... ... ... салу ... ... Республикасында зейнет аќымен ќамтамасыз ету туралы»
Ќазаќстан ... ... жєне ... ... зейнетаќы
ќорыныњ инвестициялыќ ќызметті ж‰зеге асыру ... сай ... ... ... ... активтерімен инвестициялыќ басќару
Мемлекеттік жинаќтау ... ќоры ... аќы ... ... НКЦБ-мен аныќталатын ±йыммен ж‰зеге асады, немесе НКЦБ келісімімен
Мемлекеттік ... ... ... ... де іске аса ... ... зейнетаќы ќорын ќ±ру моментінен зейнетаќы активтерімен
инвестициялыќ басќару 1999 жылы 14 ... ... ... ... ... НКЦБ ... 14 шілдеде зейнет аќы активтерімен
басќару функциялары Мемлекеттік жинаќтау зейнетаќы ќоры берілді.
Мемлекеттік емес жинаќтаушы ќорыныњ ... ... ... ... аќы ... басќару бойынша компаниялардыњ инвестициялыќ
ќызметі туралы ережелерге сєйкес (1998 жылы 13 ... ... ... ... аќы ... ... ... іске асады. Біраќ
ќазір Жинаќтау зейнет аќы ќорыніњ µз ... µзі ... ... ... ... атап ... жµн. Жєне Зейнет аќы активтерін басќару
компаниясындаѓа ќойылатын ... ... ... аќы ... µзі
басќаратын ќор µзі жауап беру керек. ... ... ... ... ... ќайталануын шегеріп жєне ќордыњ капитализациясы
есебінен ќаржылыќ т±раќтылыѓын ... ... ... ... ... ... ... басќарушы Мемлекеттік жинаќтау зейнетаќы
ќоры сияќты зейнет аќы ... мен ... аќы ... ... ... келісімдерге сєйкес зейнет аќы активтерін
инвестиционды басќаруѓа ... ... 0,15%-н ... ай ... сыый ... ие ... ќ±ќы бар.
Зейнет аќы активтерін басќару компанияныњ ќызметі ќ±нды ќаѓаз бойынша
±лттыќ комиссиямен реттелді. Б±л ... ... ... ... мєселелерінде Зейнет аќы активтерін басќару компанияныњ
ќойылатын негізгі ... ... ... ... аќы ... компанияныњ негізгі жєне ќосымша резервті капиталды ќалыптастыруѓа
міндетті.
Негізгі резервті капитал ... аќы ... ... компанияныњ
басќаруѓа алынѓан зейнет аќы активтері бойынша міндеттемелерін дер ... ету ... ... Ол ... аќы ... ... ... зейнет аќы активтерініњ кµлемініњ µзгеруіне
пропорционалды ... аќы ... ... ... µзіндік
ќ±ралдарынан келесі кµлемде алынады:
- 0.25% 5 ... ... аз ... ... аќы активтерін
басќару компаниясы басќаруындаѓы зейнетаќы активтерініњ мµлшері
кезінде
- 0,2% 5 тен 35 ... ... ... аќы ... кезінде
- 0,15% зейнет аќы активтерініњ 35 тен 50 миллиард тењге мµлшері
кезінде
- 0,1% ... аќы ... 50 ... тењгеден асќан кезде.
Ќосымша резервті капитал ... аќы ... ... ... инвестициялыќ тєуекел нєтижесінен пайда болѓан залалдарды жабу
‰шін ќ±ралады. Ол зейнетаќы активтері бойынша ... аќы ... ... наќты табыс коэффициенті ... ... ... ... ... ... соммадан ќ±ралады:
- Республикада зейнет аќы активтерін ... ... ... ... ... коэффициентініњ 50%;
- Республикадаѓы ... ... ... ... ... ... коэффициентінен 2% алып тастаѓанда.
Егер Зейнет аќы активтерін ... ... ... табыс коэффициенті
аныќталѓан минималды мµлшерінен аз болѓан жаѓдайда, Зейнет аќы ... ... ... ... капитал есебінен арасындаѓы ... ... ... компенсациялайды. Ќосымша ... ... ... ... ... ... негізгі резервтік капитал
есебінен жабылады. Егер б±л да аз болса, онда ќалѓан меншік ... ... ... ... аќы активтерін басќару
компанияныњ ... ... ... ... ... мен
зейнетвќы активтерініњ соммасына ќатынасымен сипатталады. ... ... ... ... мµлшері Зейнет аќы
активтерін басќару компания басќаруындаѓы зейнет аќы активтерініњ ... 5 млрд ... аз ... – 0,02;
- 5 тен 10 млрд тенге – 0,015
- 10 млрд тенгеден аса – ... аќы ... ... ... ... ќ±ралдарѓа жєне
айналымнан тыс ... ... ... салу ... ... олар 0,25 ... ... тиіс.
Мемлекеттік жинаќтау зейнетаќы ќоры мен мемлекеттік емес ... аќы ... ... аќы ... ... екі принциптіњ
‰йлесімдігін ќажет етеді: тєекелді максималды ... жєне ... ... ету, ... ... органдармен (Ќазаќстан
Республикасыныњ ¦лттыќ Банктiњ ДРРЦР) Жинаќтау зейнет аќы ќорын мен Зейнет
аќы активтерін ... ... ... ќызметіне белгілі бір
шектеулер ... ... ... ... ... ... ... комиссия мен
зейнет аќы активтерін орналастыру бойынша Ќазаќстан Республикасыныњ ¦лттыќ
Банктiњ ДРРЦБ нормативті-ќ±ќыќтыќ актілеріне сай ... ... ... ... ... ... ... ќоры ‰шін:
- Халыќаралыќ ќайта ќ±ру жєне даму банкі; Еуропадыќ ќайта ќ±ру жєне
даму банкі; Халыќаралыќ тµлемдер банкі; Азия даму ... ... ... ... даму банкі сияќты халыќаралыќ ќаржы
±йымдарыныњ ќ±нды ќаѓаздары – 10%-дан кµп емес;
- юанктік депозит ... жєне ... ... ... ... – 20% кµп ... ... аќы активтерін басќару компания ‰шін
Тура сол шектеулер, тек Зейнет аќы активтерін басќару компания ... ... ... емес ... ... ... ќ±ќы бар, біраќ б±л ќаѓаздар КФБ-ніњ А листинг тізіміне
кіру керек – 30% артыќ емес.
Жинаќтаушы зейнет аќы ќор ... ... ... скептикалыќ кµз
ќараспен ќабылданды. Смаѓулов, Мавроди мединица ... ќоры ... ... ... ... ... ... єлі кµп
уаќыт болѓан жоќ. Жеке трастыќ компаниялардыњ µткен тєжєрибесі бойынша,
адамдар ... ... аќы ... ... єлі ... емес. М‰мкін
мемлекеттік жинаќтаушы зейнет аќы ќорына сенім ... ... б±л ... деген сенімге тура пропорционал.
Жања ќ±рылымдарѓа деген жалпылай сенімсіз ќарау кµбіне олардыњ мєнін,
ж±мыс істеу механизмін, оларды мемлекеттік баќылау ... ... ... ... жєне МММ ... ... ... ќызметін баќылау
механизмі єлі зањ ж‰зінде реттелмегенін атап кеткенжµн. Компанияларды тек
салыќ органдарына ѓана есеп беретін. ... бір ... ... ... аќша ... инвестицияланатыны, олардыњ саќтыѓына кім ... жєне осы ... ... ... ... не ... ... Б‰гінгі тањда жинаќтаушы зейнет аќы ќорларын, зейнет ... ... ... жєне банк-кастодиандарды баќылаудыњ
функцияларын ... ... ‰ш ... ... ... ... ... ќаѓаздар бойынша ¦лттыќ комиссияѓа (ќазір Ќазаќстан
Республиканыњ ... ... ... ќаѓаз нарыѓын реттеу департаменті) жєне
¦лттыќ Банкке тапсырѓан. /5/
Осы ќ±рылымдардыњ ... ... ... ... ... арќылы ж‰зеге асады. ¤з ќызметін істеу ‰шін єр бір ќор ... ... алу ... алу ... ќор ... талаптарѓа сай болу керек:
Алдымен зейнет аќы жинаќтармен іс-єрекет ж‰ргізгісі ... ... µте ... ... талаптар ќойылады (меншік капитал
кµлеміне, ќ±рылтайшыларѓа, бас±арушы адамдарѓа, ... ... ... ... Егер ол ... ... сай ... онда лицензия
алуѓа болады. Осыдан кейін к‰нделікті есеп т‰рінде жєне орында отырып
кезењді ... ... ... ... ... ... зейнет аќы
активтерін басќару компаниялары Ќазаќстан Республикасыныњ ¦лттыќ ... ... ... есеп беру ... ... міндетті. Бір
жµнсіздіктер табылса, лицензия тоќталынуы м‰мкін, ал егер жаѓдай ќалпына
келмесе, онда ол тіпті ... ... ... /6/
Жарѓылыќ капитал міндетті т‰рде ќ±рылтайшылардыњ µзіндік ќ±ралдарыныњ
есебінен тек ... ѓана ... ... Ќор ... – 90 млн тенге, ашыќ
‰шін – 180 млн ... ... аќы ... ... ... ...... тењге. Біраќ б±л єлі соњы емес. Мысалѓа, зейнет аќы активтерін басќару
компаниясы активтердіњ µсу ... ... ... ... ... да
µсіру керек; негізгі ќ±ралдырѓа салынатын салымныњ максималды кµлемі де
шектелмеген, б±л ... ... да ... ... ... ... ... Ќорлардыњ жєне Зейнет аќы
активтерін басќару компания меншік капиталы салым салушы, ... ... ... ... ... жаѓдайдаѓы зиянды жабу кепілі болып
табылады.
Зейнет аќы ќорлары мен ... аќы ... ... ... ... жєне ... жоѓары талаптар ќойылады: жоѓары
білім, алынбаѓан немесе ... ... ... ... олар б±рыњѓы
банкрот кєсіпорындардыњ басшылары болмау керек. Арнайы білім дењгейі ... болу ... ... ... жаѓынан ќамтамасыз ету де лицензия алу ‰шін
мањызды шарт.
Сонымен ќатар, ќор зейнет аќы ... ... ... мен ... келісімге отырѓан жаѓдайда ѓана лицензия ала алады. ... алу б±л ... ... б±л ... ... аќы аќы агенствосы
мен ќор басшыларыныњ ... бар ... ... ... ... мєні
бар ж±мыс.
Сонымен, жања зейнет-аќы ж‰йесініњ барлыќ субъектілерімен жаќыныраќ
танысайыќ. Ол ... ... ... ол ... ... аќы
ќорлары, зейнет аќы активтерін басќару компаниялары мен банк-кастодианттар.
Зейнетаќы зањына сай, ќазіргі тањда Мемлекттік жинаќтаушы зейнет ... мен жеке ... ... аќы ... µз ... ... асыруда.
Мемлекеттік ќор – 1, ал жекеменшік – 15, ашыќ ... – 13, ... ... Міндетті салымдар ќойылымы ењбек аќы тµлеу ќорынан 10% ... ... ... 15%, ал жеке ... 10% ... ... деп
ойлатындар пікірі д±рыс емес. 15%-дыќ ќойылым Мемлекеттік ... ... ... салу ... ... яѓни ... зейнеткерлерге
зейнет аќыны тµлеу ‰шін. /7/
Зањѓа сєйкес жеке меншік ќорлар 2 т‰рлі болуы м‰мкін: корпоративті жєне
ашыќ. Корпоративті тек±сынылѓан ... ... ... ... ... ѓана ... ќор идеясы µте тартымды. Кєсіпорын осындай ќор ќ±ра отырып
µз ... ... ... ... ... ќатар, бєсеке жаѓдайында
корпоративті ќор ќ±рылтайшылары µз ... ... ќалу ... ... ... ... ... бір зейнет аќы ќорына к‰шпен
итермелеуге ешкімніњ ќ±ќы жоќ. Мен корпоративті ќор басшыларына ... олар б±л не ... ... ... ... ... ж±мыс істесін, біздіњ
ќормен келісімге отырдыњ кєсіпорын есеп-шотќа ќосымша саммалар аударады,
егер басќа ... ... ... ... ... – б±л ќалыпты нєрсе жєне
зањды.
Ашыќ зейнет аќы ќорлары юарлыѓы ‰шін ... ... ... аќы ќоры
келісімге отыруѓа ешкімге бас тартуѓа ќ±ќы жоќ.
Ќор физикалыќ т±лѓа – салым салушымен келісімге отырады. Егер б±л ... ... онда ... ... де ... ... Ќордыњ ењ мањызды
маќсаты – жеке зейнет аќы есеп шоттарында есеп ж‰ргізу: ... аќша ... жєне ... ... ... ... Б±ныњ бєрі тіркеліп,
есептелу керек.
Зейнет аќы ќорымен жинаќталѓан барлыќ аќшалар банк-кастодиан есеп-
шотына ... ... ... ... ... банк болып табылады, ол
тек аќша-ќаражаттардыњ есебі мен басќа да ... ... аќы ќоры ... ... ... ... ... Барлыќ
зейнет аќы жинаќтары банк-кастодианыњ жеке есеп-шотына т‰седі. Аќша
ќ±ралдарыныњ ... ... ... ... ... аќы ... ... ќабылдайды, сондыќтан ќор аќша-ќаражаттармен еш нєрсе
істей алмайды.
1.3 Жинаќтаушы зейнет аќы ... ... ... ... экономикалыќ реформаѓа кірісе отырып шыѓыс еуропа елдері
єлеуметтік ењбек схемасына ... ... ... ... ... дењгейініњ к‰рт тµмендеуіне байланысты єлеуметтік наразылыќтыњ ±лѓайу
м‰мкіндігінен єлеуметтік саясаттыњ тиімді жєне салыќты болуы ќажет еді.
Барлыќ ... єлем ... ... ... ... ... санына жаќындаѓанына алып келді, ол б±л ... ... ... ... ... аќылар ‰кіметтіњ мойнына ілінді, Ж¦¤-гі зейнет аќы
мµлшері єлі µсуде.
ОЭСР болжамы бойынша Францияда активті халыќтыњ жалпы санындаѓы ... 65 ... ... ... ... 1990 жылы ... 2010 жылы
24.5% жєне 2040 жылы 38,2%-ѓа дейін µседі. Б±ндай баѓыт басќа ... ... 2040 ... ... 41,1%, ... – 42%, ... ... – 33,1%.
Бір зейнеткерге шаќќандаѓы ж±мысшылар саны аќырандап тµмендеп келе
жатыр, ... ... ... ... – 2,6, АЌШ – 2,5, ... - ... – 2,4, ... – 2,1, Ресейде – 1,8.
Басќа еледрдіњ экономикасында зейнетаќымен ќамтамасыздан-дырудыњ даму
тарихы ... ... ... атап кетуге болады. Зейнет аќы ретінде
мемлекетпен ... ... ... ... ... ету идеясы
II Д‰ниеж‰зілік соѓыстан кейін пайда болды жєне Берверидж деген атќа ... ... ол 1946 жылы ... ... ... ... ... аќымен ќамтамасыз етуді ѓасыр басында енгізген, біраќ шынайы ... ... аќы ... басы 1949 жылы ... б±л ... ... кєсіподаѓы ќорѓасын ќ±ю ... ... ... ... ќосуына ќол жеткізді. Б±л мысалѓа басќа ... ере ... ... зейнет аќымен ќамтамасыз ету тењ прогрессивті
µсе бастады. Кµбіне компания ќызметкерлер зейнетке ... ... ... ... тµлеуге міндеттенеді. Б±ндай зейнет аќы тµлемдері фирмалардыњ
міндеттемелері болып табылады, ал ж±мыс ... ... аќы ... ... ... кµлемде зейнет аќыны тµлеу ‰шін жеткілікті ќ±ралдарѓа ие болу ‰шін
жыл сайын ... ... ... ... ... ... зейнет аќы ж‰йелері µзініњ єлсіздігі мен
шектеулігін кµрсетті. Ќаржылыќ ќиыншылыќтардан жєне халыќтыњ ќартаюымен
байланысты, проблеманы шешу ... ... ... б±л ... ол ... иждивенттікті жєне елдегі жалпы жинаќтар
дењгейіне кері єсерін к‰шейтеді, себебі ... ... ... ... болашаќќа аќша жинауѓа ынтасы болмайды. Сонымен ќатар, экономика
ѓылым кандидаты, РЃА аѓа ... Л. ... атап ... ќиындыќтардыњ шиеленісуі кезінде ‰кімет зейнет аќы мµлшерін єр
т‰рлі шаралар арќылы шектеуге ... ... орын алу ... ... ... ... ... зейнеткерлердіњ тањдау ќ±ќы болмайды.
М±ндай єлеуметтік-экономикалыќ жаѓдай кµптеген елдерді іске асып ... ... ... етудіњ либералды моделі деп аталатын элементтер
ж‰йесін ењгізуіне алып келді. Ол капитализация ... ... ... ... ... ... активті µмірі бойы жинаќтаушы
зейнетаќы салмдар салады. Мемлекет єлеуметтік зейнет салымдар ... ... ... ... тек ... ... ѓана ... аќы ж‰йелерініњ єлемдік даѓдарысыныњ салдары келесі сипаттамаѓа
тєн:
1) µсіп т±ратын дефицит
2) аударымдар мен ... ... аќы ... ... ... ... ... µсуі
4) жєрдем аќы мен зейнет аќы кµлемініњ ќысќаруы
5) аударымдар мен ... аќы ... ... ... ... ... єлсіз бµлу ж‰йесі
7) єлеуметтік наразылыќ.
Халыќты єлеуметтік ќамтамасыз етудіњ б±ндай ... ... ... ... ... ... алып келді.
Кез-келген ел азаматын зейнет аќымен ќамтамасыз ету ж‰йесініњ алдында
келесі мєселелер т±рады:
1) зейнет жасына ... єр бір ... ... ... тµлем
дењгейінде жєрдем аќы ќамтамасыз ету
2) єр-бір ж±мысшыѓа ќосымша зейнет аќы ... ... ... жєне соњѓы нєтеже табыс дењгейініњ бейнесі болып табылу керек
3) жаѓымды ... ... ... ... ... ету
бойынша єр т‰рлі ќызметкерді сатып алу м‰мкіндігін.
Шетел мемлекеттерініњ зейнет аќы ... ... жања ... сипаты бойынша сипаттауѓа болады:
1. Радикалды реформалар: ескі ќоѓамдыќ бµлу ж‰йесін индивидуалды зейнет
аќы жоспарлар ж‰йесіне ауыстырудан ... Ол жеке ... ... ... ... Буѓан Баливия, Чили, Сальвадор, Мексика
елдерін ... ... ... ... ... ... жеке ... ж‰йесін ќоѓамдыќ бµлу
ж‰йесімен ‰йлестіріп дамыту. Мысалы: Аргентина, Колумбия, ... ... ... ... реформалар: радикалды реформаларсыз мамандыќ бойынша зейнет
аќы реформалар ж‰йесін жєне ќоѓамдыќ бµлу ... ... ... ... ... ... ... Мысалы:
Австрия, Бразилия, Коста-Рика, США, Испания, ... ... ... ... зейнет аќымен ќамтамасыз ету ж‰йесініњ мєселелерін
шешу, ењ алдымен ... ... ... ету ... ... мен
зањдарды ж‰зеге асыру арќылы іске асады.
Мысалы Францияда єлеуметтік ќамтамасыз ету ... ... ... ... 1972 жылы ... ... келісімдірінде міндетті т‰рде енгізілетін
ќосымша зейнет аќы баѓдарламасы бар. ... 1978 жылы ... ... ... ... аќы кµлемін байланыстыратын зейнет аќы ќамтамасыз
етудіњ мемлекеттік баѓдарламасы іске асады.
Шетел мемлекеттік емес єлеуметтік ... ... ... т‰рде кµруге болады:
1) белгілі бір кєсіпорын шегіндегі ќ±рылѓан ... сала ... іске ... ... ... ±лттыќ масштабта.
Бірінші т‰рдегі баѓдарлама барлыќ елде кездеседі, біраќ олар АЌШ-та,
Канадада, ¦лыбританияда, Жапонияда кµбірек ... ... ... ... ... тєн. ... ... аќы ќамтамасыз ету
±лттыќ масштабта Скандинавия елдерінде ќолданылады, б±л жерде Жалпы ±лттыќ
дењгейде орталыќ ... аќы ... ... ... зейнет аќы ќорларыныњ ±йымдастыру-ќ±ќыќтыќ нысандары
да т‰рлі. Мысалы АЌШ, Ирландия жєне ¦лыбритания зейнет аќы ... ... ... хат арќылы басќару ж‰ргізетін траст компаниялар нысанында
ќ±рылады: Нидерландыда, Швейцарияда, Бельгия мен Португалияда ... зањ ... ... ... ... ассоциациялар
нысанында; Германияда кµптеген кєсіпорындар µз ж±мысшыларын зейнет аќымен
ќамтамасыз ету маќсатында арнайы резервтік шоттар, сонымен ... ... аќы ... немесе кµмек ќорлары ќ±рылады. Єр т‰рлі ... аќы ... ... ... ... бірі зейнет аќы
ќорытындыѓа млрд.долл. активтер ... ... ... бір ... ... ... аќы ... %-к ‰лес салмаѓы. Жекеленген елдердіњ
зейнет аќы ќор активтер ... жєне ... ... олардыњ алатын
орны 1 кестеде кµрсетілген.
Соњѓы жылдарда зейнет аќы ќор активтерініњ орта ... µсу ... ... ... жоѓары болы: кµп елдерде олар 7-11%-ды ... ... АЌШ – 12%, ... - 16%, ...... ... ќаѓаз бойынша ¦лттыќ Комиссияныњ Есебініњ мєліметтері
бойынша 1999 жылы 1 ... ... аќы ... 1. 2001 жылы ОЭСР ... ... аќы
ќор активтерініњ кµлемі*
|Ел ... ... ... % Ж¦¤ |Жан ... |
| ... | ... |
| | | ... ... |2908 |49 |12 ... |1752 |42 |14 ... |726 |77 |13 ... |254 |15 |3 ... |216 |68 |14 ... |195 |83 |28 ... |162 |29 |6 ... |122 |43 |7 ... |62 |25 |7 ... |31 |27 |7 ... |14 |28 |4 ... |6 |3 |1 ... |2 |3 |- |
* The Wall street journal, ... ... ... 23527734,0 мыњ тењгеден т±рды, оныњ ішінде мемлекеттік емес
зейнет аќы ... ...... мыњ тењге. Инвестициялыќ табыс
‰лесі 1998 жылы 6,79%-н, 1999 жылы – ... µсіп ... ... аќы активтер кµлемі мен олардыњ активті ... ... ... ел ... ... ... себептермен
аныќталады: ќорѓа міндетті емес ќатысу, кєсіпорын кµлемі (ірі кєсіпорында
ж±мыс ... ... аќы ... ... ... ... ... жатќызылуы, ж±мысшалардыњ єлеуметтік-кєсіби жєне ... ... ... ... ер ... ... аќы ... ынтасы кµбірек), кєсіпорынныњ жеке немесе мемлекеттік ... ... ... істейтіндер зейнет аќы баѓдарламасымен кµбірек
ќамтылѓан).
ОЭСР елдеріндегі зейнет аќы ќоры активтерініњ тез µсу ... ... ... атап ... ... ќатысушыларына берілетін салыќ жењілдіктері,
2) µз активтер орналастыратын кезде ќорѓа арналѓан жењілдіктер,
3) ќаржы нарыќтарында операциялардыњ ... ... ... ... жекешелендіру процесстерін ќаржыландыру ‰шін зейнет
аќы ќорлары ќаржы кµзі болып табылады. Мемлекеттік зейнет аќымен ќамтамасыз
ету баѓдарламасын осы ... ... ... ала салынѓан салымдарына
негізделген, жеке меншік ... аќы ... ... ірі ... ... ... компаниялардыњ аќшаларын сатып алу ‰шін
ќ±рады.
Жеке инвесторлар ќ±ќыќтарын ... жеке ... ... ... ету ... ... µсуіне жєне ±жымды инвестиция
нарыѓыныњ активтенуіне оњ ыќпалын ... ... ... ... ... АЌШ-таѓы т±раќты зейнетаќыны ... ... ... зейнетке дейінгі салымдардан сєйкес табысына
ќарай негізделген зейнет аќы тµлеу баѓдарламасына кµшу ... ... аќы жєне ... ... ... ... капитал ќ±юдан табыстар
µсуі м‰мкін, ал егер ќ±нды ќаѓаз портфельдерін нарыќќа д±рыс орналастырсаќ
инвестициялыќ тєуекел мµлшері азаятынын ... ... ... ... ... АЌШ жєне ... да кейбір дамушы
елдер шетел ќ±нды ќаѓаз ... шыѓа ... ... ... ... ... ... компаниялары коммерциялыќ ±йым
ретінде ќ±рылады, яѓни осы ќ±рѓан ќ±рылтайшылардыњ ...... ... акционерлік ќоѓам ретінде ќ±рылады. Чилидіњ зейнет аќы компания
басќарушылары ... ќор ... ... ... аќы ... ... ... инвестициялауѓа міндетті. Ќазаќстанда басќаруѓа
ќабылданѓан зейнет аќы ... ... ... дер ... ... ќамтамасыз ету ‰шін зейнет аќы активтерін басќару Компаниясы да
негізгі жєне резервті ... ... ... ... µз ќаражаттар
есебінен ќ±рылады жєне басќаруѓа ќабылданѓан зейнет аќы активтерініњ µсуіне
пропорционалды ... ... ... резервті капитал ќойылым мµлшері
зейнет аќы активтер кµлеміне байланысты жєне 0,25 тен ... ... ... ... ... ... тек 2 жылында ќ±рылады ... ... ... ... ... аќы ... басќару Компаниясы ‰шін
пруденциалды нормативтер туралы Ќаулы ќолданылады.
II-ТАРАУ. Ќазаќстанда ЗЕЙНЕТ АЌЫ ќорларыныњ дамуын талдау
2.1 ... ... аќы ... ... ... ... ... аќы ќоры – б±л мемлекеттік зейнет аќы ... ... ... емес ... зейнет аќы ќоры.
2002 жылы 1 мамырында 15 мемлекетік емес жєне 1 мемлекеттік жинаќтаушы
зейнет аќы ќоры ... ... ... аќы ќоыр (ары ... ... ... ќоры) Ќазаќстан Республикасы ‰кіметініњ ќаулысымен № 1372 1997 ... ... ... ... ‰кімет болып шыќќан,
жабыќ акционерлік ќоѓам ретінде ќ±рылѓан. Мемлекеттік жинаќтау ... ... ... аќы ... жинауын іске асыратын жєне Ќазаќстан
Республикасы ‡кіметі орнатќан тєртіпте зейнеткерлерге зейнет аќы ... ... ... ... ... аќы активтерін ќ±ру ... ... ... ... ... мемлекеттік банк
депозиттеріне, ... ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Мемлекеттік жинаќтау зейнетаќы ќорыныњ директорлар кењес ќ±рамынаќарды
министрініњ ... ... ... ... Банк, Мемлекеттік
Кіріс министрлігі жєне Ењбек пен халыќты ... ... ... ... ... жинаќтау зейнетаќы ќорыныњ ќ±рылтайшысы
ретінде ‡кімет жоѓары орган функцияларын Ќаржы ... ... емес ... ... аќы ќоры ... емес жинаќтаушы
зейнет аќы ќорыныњ міндетті жєне еркін ... аќы ... ... ... ... ... ... сонымен ќатар зейнет аќы активтерін
басќару компанилары арќылы оны инвестициялау ж±мысын атќаратын зањды т±лѓа.
Зейнетаќымен ... ... ... ... сай ... ... ќоры ... сонымен ќатар:
1) салым салушыѓа есеп кітапшасындаѓы белгіленген жылына бір ... ... ... ... ±сыну, сонымен ќатар салым
салушыныњ кез-келген талабы бойынша µзіндік ... ... ... ... ... зейнетаќы жинаќтарыныњ жаѓдайы жµніндегі
аќпараттыќ конфиденциалдыѓын саќтау;
3) салым салушыныњ арызы ... ... аќы ... ... ... аќы ... ... ќаржы есебініњ мєліметтері бойынша аудиторлыќ тексерулерді
ж‰ргізу.
Мемлекеттік емес ... ... аќы ... ашыќ жєне ... ... жинаќтаушы зейнет аќы ќорлары, алушыныњ ж±мыс орны мен т±ратын
жеріне байланыссыз, салым салушыныњ зейнетаќы ... ... ... ... ... ... бір немесе бірнеше зањды
т±лѓалардыњ ... яѓни ... ... ... олар осы ... ... акционерлері болып табылады.
Мемлекеттік емес жинаќтаушы ... аќы ... ... ... ... ... табылатын зањды жєне жеке т±лѓалар
бола алады. Корпоративті жинаќтаушы ... ... ... ... тек ... ... ... т±лѓалары ѓана бола алады.
Жинаќтау зейнет аќы ќоры Комитет баќылауында жеке келесі ... ... ... ... ... бойынша бухгалтерлік баланс,
2) ќаржы-шаруашылыќ іс-єрекеті нєтижесі бойынша есеп,
3) µзіндік аќшаныњ жылжуы туралыы есеп,
4) µзіндік ... ... ... есеп,
5) айналымнан тыс активтердіњ жылжуы туралы есеп,
6) таза зейнетаќы жинаќтардыњ жылжуы туралы есеп,
7) таза активтегі µзгерістер ... ... ... ... ... ... ету» ... зањына
сєйкес Жинаќтау зейнет аќы ќорын µзіндік ќ±ралдар мен салым ... ... ... екі ... ж‰ргізеді, олар сєйкесінше ќ±рылтайшы
ќоры жєне алушы (салым ... ќоры деп ... ... с.п. 2.1 25 ... сєйкес, салым салушы ќорыныњ ќ±ралдары
тек келесі маќсаттарда ќолданыла алады:
1) тізімі Ќазаќстан Республикасыныњ ¦лттыќ ... ... ... ... ... ... ... зањѓа сай іске асыру;
3) зейнетаќы жинаќтарын басќа зейнетаќы ќорына зањѓа сєйкес аудару;
4) ќате есептелген зейнетаќы салымдарын ќайтару.
Жинаќтаушы зейнетаќы ќорыныњ ... ... ... ол ... мен ... ... капитал ќосымша тµленбеген ... ... ... соммасы, жабылмаѓан зиян арасында айырманы ќ±райды.
Жинаќтау зейнет аќы ќорыныњ µзіндік капиталы ќ±рылтайшылардыњ жарѓылыќ
капиталѓа салѓан ... ... ... ... аќы ќоры ‰шін µзіндік капиталды негізгі ќ±ралдарѓа
жєне басќа да ќаржылыќ емес ... ... ... ... ... емес ашыќ ... зейнет аќы ќоры ... емес ашыќ ... ... аќы ќорына норматив – 0,3, ... ... емес ... зейнетаќы ќорына – 0,2. Б±л
норматив ... емес ... мен ... ќ±ралдарѓа аќша-
ќаражаттардыњ салынудыњ (амортизацияны алып тастаѓанда) µзіндік капиталѓа
ќатынасы ретінде есептеледі. ... ... аќы ќоры ... ... негізгі ‰лес салмаќ
жарѓылыќ капиталѓа тиеді. Б±л ... ашыќ жєне ... ... ... ‰шін сєйкесінше 2000 жылы 180 млн ... ... млн ... аз емес деп ... жєне 1 жыл ... сєйкесінше 90
жєне 20 млн тењгеге ... ... ... ... ... ... ... Мемлекеттік жинаќтау зейнетаќы ќорын 1998 жылы
жарѓылыќ капиталы 10 млн ... ... ... ... бері ... жоќ. Жарѓылыќ капиталѓа ќ±ралдар тек аќшамен жєне ќ±рылтайшылардыњ
µзіндік ќ±ралдарыныњ есебінен салынады. Олардыњ ары ќарай ... ... ... зейнетаќымен ќамтамасыз ету нарыѓынан кетуге мєжб‰р болуына
алып келеді де, ... ... ... аќы ... ... бойынша
лидерлер орналасуында µзгерістер пайда болуына м‰мкін. Мысалы, 2000 жылы
екі ... емес ... ... бірігуі болды: ЖАЌ Жинаќтаушы
зейнетаќы ќоры «‡міт» жєне ЖАЌ «Ашыќ жинаќтаушы зейнетаќы ќоры ... ... ... ал ... «Аbn Amro» жєне ... аќы ќоры «Каспий М±най Газ» да бірікті. /10/
Мемлекеттік жинаќтау зейнетаќы ќорыныњ 01.01.2001 µзіндік капиталыныњ
соммасы 2959301 мыњ ... ... ... аќы жинаќтарынан 2,5%). Б±л
олардыњ акционерлік (жарѓылыќ) ... ... кµп. ... капитал
тек 5 Жинаќтау зейнет аќы ќорында бар, оныњ соммасы 98412 ... ... 82,5% ... ... ... ќоры мен ... ... зейнет аќы ќоры Abn Amro Каспий М±най Газѓа тиеді, ал ќалѓаны
Мемлекеттік емес жинаќтаушы ... аќы ќоры ... ... жєне Валют-
Транзиттіњ ‰лес салмаѓы Жалпы µзіндік капиталдыњ ... ... ... ... ... ... шектеулігініњ негізгі себебі
Мемлекеттік емес жинаќтаушы зейнет аќы ќоры ... ... ... ... ... ќаржы нєтижелерге ѓана жетуі болып табылады.
Кесте 2.
Ќазаќстан Республикасындаѓы зейнетаќы жинаќтау ќорларыныњ активтерініњ
жаѓдайы
| ... ... аќы ... |
| |р саны ... ... |
| | ... | |
| | ... | |
| | | ... ... ... |
| | | | ... |
| | | | ... |
| | | | |(%) ... |313364 |9078178 |8746941 |67.5 ... |1876573 |1809915 |70.3 ... | | | | ... ... |26254 |388392 |373287 |74.3 ... |104581 |1664630 |1559643 |66.8 ... |47367 |2649056 |2397132 |63.4 ... |605384 ... ... |66.9 ... ЖҚ| | | | ... |75161 |4343962 |3981597 |64.3 ... |261174 |8950491 |8352595 |62.9 ... |2347286 |2204895 |72.2 ... | | | | ... |62174 |2277880 |2066200 |72.1 ... |117808 |3145177 |3075086 |62.2 ... |28286 |4142581 |3941001 |68.1 ... |98713 |5321201 |5303256 |55.7 ... |26873 |771801 |713081 |71.5 ... |1903545 ... ... |65.3 |
|МЕЖҚ | | | | ... |1811991 ... ... |89 ... |3715536 ... |108099218 | ... | | | | ... ... ... ... табысы келесіден т±рады:
Комиссионды сыйаќы есебінен. Жинаќы ќорлармен белгіленген комиссионды
сыйаќы мµлшері зейнет аќы ... ... 1%-н жєне ... ... дан ... инвестициялыќ табыс соммасыныњ 10%-дан
аспау керек. Зейнетаќы ќоры єрбір зейнетаќы ... ... ... ... ... бір рет лаып т±рады. Комиссионды ... жыл ... ... ... ... ... ќайта
есептеледі.
¤зіндік ќаражаттарды ќ±нды ќаѓаздар мен депозиттерге инвестициялау. Б±л
Жинаќтау зейнет аќы ќоры ‰шін µте ‰лкен мєні бар ... ... Олар ... ... ... ... ... табыс есебінен жинаќтаушы зейнетаќы ќоры µз шыѓындарын, банк-
кастодиан, мемлектеттік зейнетаќы тµлеу орталыѓы жєне зейнетаќы активтерін
басќару компанияларыныњ ... ... ... 2000 жєне 2001 жылы ... Жинаќтау зейнет аќы ќоры зиянмен ж±мыс
істейді. Мысалы, Мемлекеттік емес жинаќтаушы зейнет аќы ќоры «Ќ±рмет»,
«Халыќ», ... жєне ... ... ... ... ... ... мєнді
зиянмен бітірді, олардыњ µзіндік капиталы бекітілген минималды жарѓылыќ
капитал кµлемінен аз ... Егер ... ... ... ќоры ... ... ... шыѓынын 226 теѓгені ќызмет жасау ... ... деп ... онда ... емес ... ... аќы ќоры
шыѓындары б±дан кµп.
Мемлекеттік жинаќтау зейнетаќы ќорыныњ ... ... ... ... аќы ќоры ... ... тарту ‰шін кµп
шыѓындалмауѓа м‰мкіндік беретіні т‰сінікті. Мысалы ... ... ... аќы ќоры ... ... ... ... жинаќтау
зейнетаќы ќорыныњ операциялыќ шыѓындарынан асып т‰седі. Салыстыру ‰шін 2000
ж ЖЗЖ бойынша табыстыњ 54% Мемлекеттік жинаќтау ... ... ал ... емес ... ... аќы ќоры ... Халыќ Банкіне, Абн
Амро Каспий Мунай Газѓа тиеді.
Мемлекеттік емес ... ... аќы ќоры ... ... Зейнет аќы активтерін ... ... жєне ... ... мен ... ‰лкен ±лес салмаѓын алады. ¤кінішке орай,
Мемлекеттік емес жинаќтаушы зейнет аќы ќоры µз ... ... ... ... ењбекті тµлеу ќорына ќатынасы ... ... емес ... ... аќы ќоры б±л ... єлі де ... 2001 жылы олар негізгі ќызмет шыѓындарыныњ тек 0,2% ќ±рады.
ЖЗЖ дамыту мен ... ... ... ... ... ... алуѓа мен
квалификациясына тікелей байланысты.
Ќордыњ µмір ... ... мен ... тек ... ќаржы жаѓдайы
мен жоѓарыда айтылѓан кµрсеткішткрмен ѓана аныќталмайды, ењ алдымен салым
салушыныњ аѓымды жєне болашаќ ќор жаѓдайы ‰лкен ... ... ... ... ... аќы ќорыныњ негізгі функциялары
болып, зейнетаќы салымдарын жинау, зейнетаќы ... ... ... тµлемдерін алушыѓа іске асыру. Осы функцияларды ж‰зеге ... ... ... ... ... ... ... болады. /11/
Жоѓарыда айтылѓандарѓа резюме жасай отырып, жинаќтаушы зейнетаќы ќоры
µмір с‰ру ќабілеттігі мен ... ... ... да ... ... да ... ... ж‰йе. Меніњ ойымша, осы ... ... ... ... ... ... ќызметініњ нарыѓындаѓы
сєттігініњ нышаны болып табылады. Ал б±л µз алдында, тек ... ... ... ѓана ж‰зеге аса алады.
2.2 Зейнетаќы ќорларының ќаржы нарыѓындаѓы ролі мен олардыњ
тиімділігін баѓалау
Зейнетаќы активтерін басќару компаниясы – ќ±нды ќаѓаз ... ... Ол ... ... ... зейнетаќы активтерін
ќандай ќаржы инструменттеріне салу немесе дер кезінде нені сату ... ... ... ... ... ... єр ... пайдалы емес. Олардыњ
ќ±ны єрќашан ауысып отырады жєне ‰лкен табысты єрт‰рлі мємілелерді сауатты
ж‰ргізген адам ѓана ала ... ... ... ... ДРРЦБ барлыќ басќару
компаниялары бойынша табыстылыќ орта еселенген ... ... ... ... Егер компаниялардыњ біреуі орта кµрсеткішпен белгілі
бір пайызѓа тµмен табыстылыќ кµрсетсе, онда ол ... ... ... µз ... ... тиіс.
«Ал зейнетаќы ќорларына т‰сетін ќаражаттар индкесициялана ма?» деген
сауалды кµп ќояды. Тура ... ... онда жоќ. ... – статистика
органы аныќтайтын, сомманыњ инфляция коэффициентіне ... ... ... ... ... шешім ќабылдаса, онда Ќаржы Министрлігі
б±л маќсатќа ќажетті аќша соммасын бµледі. Біраќ ... ... ... ... ... аќша бермейді. Яѓни кµп адамдардыњ ойлайтын
индексациясы ж‰зеге аспайды. ... ... ... ... жєне ... табыс алуѓа кµмектесетін механизм ... Б±л ... яѓни ... ... бір ... ... ... ќаржы инструменттеріне салу. Осы ќызметпен зейнета ... ... ... ... ... аќы ... ... есебін ж‰ргізеді. Бір
жаѓынан ол олардыњ саќталуыныњ кепілі болып табылады, банк компания мен
ќордыњ зейнетаќы активтерін ... ... ... ... ... ... Ќарым-ќатынастарды реттеу маќсатында банк-кастодиан,
зейнетаќы ќоыр жєне ... ... ... ... ... ... ... келісім ¦лттыќ зейнетаќы агентствосы, ... ... ... бойынша ±лттыќ комиссия) жєне ¦лттыќ банк арасында жасалды.
Басќару компаниясы ... ... ... стратегиясы ќалай
аныќтайды Зейнетаќы активтерін ќайда жєне неге салуѓа болатынын аныќтайды.
Ењ басты мєселе ... ... ... ... нені ... ... тєуекелдіњ минималдылыѓы мен
табыстыњ ... ... орай б±л ... ... ... тєуекел мен табыстылыќтыњ ќатынасыныњ зањы бар. Салым
салу тєуекелі ... жоќ деп те ... ... ... ... ... мемлекеттік ќ±нды ќаѓаздар. Біраќ олардыњ табыстылыѓы да ... ... сєл ... жєне ... ... жоѓары, біраќ
оларѓа салым салу тєуекелі де ... ... ... бар. ... ќор ... ... «А» ... Листинг акция мен
облигацияны ќор биржасында ... ... ... ... Оѓан ... ... ... сай болу керек. Мысалѓа, міндетті т‰рде ... , екі жыл ... ... ... ... ... мен ... дењгейі жоѓары болу керек. «А» листингіне ірі, болашаѓы бар
табыстылыќ дењгейі жоѓары, «кµк ... деп ... ... ... ... ќатар, тєуекел бар, сондыќтан зейнетаќы ќаражаттарын
ќорѓаудыњ ... ... ... ... б±л ... яѓни бір ... емес бірнеше
кєсіпроын вкциясына ќаражатты салѓан нєтижесінде тєуекелді ... ... ... ... ... ... ... бір кєсіпорын
акциясына компания зейнетаќы активтерініњ 5%-н артыќ сала алмайды.
Буѓан ќоса таѓы бір ... бар: ... ... ... 5%-н ... ... ... сатып алынады. Яѓни егер бірінші
шектеу іске аспаса – ... аќы ... ... ... ... 5%, ... ... ќалады. Зейнетаќы активтерін банк ... да ... ... ... Банк депозиттеріне активтердіњ
40%-н артыќ салынбауы тиіс. Активтіњ 10%-дан ... бір ... ... ... норматив ењгізілген. Тізімін Ќазаќстан Республикасыныњ
¦лттыќ Банкi аныќтаѓан бірнеше ... ... осы ... ... да бір талап ќарастырылѓан – ... ... ... банк ... банк ... ... ... асырмайтын
самманы ѓана сала алады.
Б±л шектемелер бір маќсатты кµздейді: м‰мкін ... ... ... салымдарын максималды ќорѓау. Егер бір банк ќ±лдырап немесе
белгілі бір акцияныњ нарыќтыќ ќ±ны ... ... б±л ќор ... ќатты єсер етпейді, себебі ќаражаттар кµптеген банктерге ... ... ... ... ... кµрсетіп отырѓандай, єлемдегі номер бірінші ... ... ... ... єр бір жеке µкілі єдетте ±саќ ќаржы соммасына ие
жєне мєні ... ... ... ... ќабулеті болмайды. Біраќ
ќоѓам бір адамнан емес, ‰лкен жиынтыѓынан т±ратындыќтан ... ... ... ... ... ... ... алатын ‰лкен соммаларѓа
жиналады.
Тµлеуші кєсіпорындарыныњ меншік нысандарына ќарай салым салушылар мен
зейнет аќы ... ... ... ... ... Ол
Жинаќтау зейнет аќы ќоры зейнетаќы т‰сімдерініњ жалпы жаѓдайын ... ... ... ... ... ... кµµрсеткіші кезінде
т‰сімдердіњ тµмен кµлемі, республика экономикасыныњ мемлекеттік жєне ... ... ... ... ... ... ... зейнетаќы ќоры зейнетаќы активтерініњ µсу
ќарќынынан асып т±рѓан ... емес ... ... аќы ... активтерініњ µсу ќарќынын саќтауды, ... ... ... ... бойынша Зейнет аќы активтерін басќару
компанияныњ тиімді ... ... ол ... ... зейнетаќы
ќоры зейнетаќы активтерімен басќару ... ... ... ... ... ќоры б±л ќызметін 1999 жылы ІІІ кварталына
дейін ... ... ... ... ал ќазір Мемлекеттік жинаќтау
зейнетаќы ќорыніњ µзі ... ... ... Екіншіден мемлекеттік емес
жинаќтаушы зейнетаќы ќорына ... ... ... ... ... ... Мемлекеттік жинаќтау зейнетаќы ќоры мен Мемлекеттік емес
жинаќтаушы зейнет аќы ќоры арасындаѓы тањдау ... ... ... Біраќ зейнетаќы ќызметініњ ... емес ... ... ... ол ... ... емес ... зейнет аќы
ќоры, Зейнет аќы активтерін ... ... мен ... Зањ ... салушыларѓа б±л мєселеде де µз кµмегін кµрсетеді: кез-
келген салым салушы зейентаќы ... ... ... ... туралы
толыќ жєне шын аќпарат алуѓа жаѓдай жасады. /13/
Зейнет аќы ... ... ... ... ... 2 ... сипатталыады: тєуекел мен табыстылыќ. Енді
табыстылыќ кµрсеткішіне, яѓни єрт‰рлі ... аќы ... ... ... ... ќаржылыќ нєтижесіне кµбірек
тоќталайыќ. Ќосымшада жекеленген ... аќы ... мен ... ... басќару компания бойынша табыстылыќ пен оныњ ќарќыны ... ... ... ... табыстылыќ Зейнет аќы активтерін басќару
компания ќызметініњ тиімділігін баѓалауда ќолданылатын кµрсеткіш. Ол ... аќы ... ... ... осы ... ... ... = ((K2 – И)/(1+И)*100% ... И – ... ... периодта Ќазаќстан Республикасы
орталыќ статистика органымен аныќталѓан инфляция ... ... ... ... ... ... келтірілген
К2 = (Cavt / Cavt-1-1)*100% ... Cavt – ... ... ... ... бір шартты
бірлігініњ орташа ќ±ны
Cavt-1- ... ... сол ... ... ... бір ... орташа ќ±ны
Зейнетаќы активініњ шартты бірлігі - зейнетаќы активініњ ... ... ол ... аќы ... ... ... ... нєтижесінде µзгерген шамасын сипаттайды. Оныњ µзгеріс шамасына
келесі факторлар єсер етеді:
1) ќалыптасќан ќ±нды ќаѓаз ... ... ... ... ќ±нды ќаѓаз нарыѓында айналыстаѓы ќ±нды ќаѓаздардыњ ... ... ... ... ... ќ±н ... ... Зейнет аќы активтерін басќару компания
т‰скен зейнетаќы активтерініњ соммасына сєйкес жалпы шартты бірлік есебін
ж‰ргізеді
Н = ... ПА – ... ... т‰скен зейнетаќы активтерініњ жалпы
ќ±ны
С- инвестициялыќ басќарудыњ бірінші к‰нінде ... ... ... бірлігініњ ќ±ны 100 тењге деп ќабылданады.
Инвестициялыќ басќарудыњ келесі к‰ндерініњ ... ... ... ... = ПАt / ... ПАt – к‰н соњына зейнетаќы активтерініњ аѓымды ќ±ны
Нt – аѓымды жєне µткен к‰ндерде ... ... ... ... ... ... ... саны.
Нt =Ht-1 + (B1 – ПВt)/Ct-1
М±ндаѓы: Нt - µткен к‰нніњ шартты бірлігініњ жалпы ...... ... ... ... ... т‰скен зейнетаќы
салымдары мен трансферттік аударымдар соммасы
ПВt – аѓымдаѓы к‰ні жинаќтаушы ... ... ... зейнетаќы
тµлемдері мен трансферттік аударымдар соммасы
Сt-1 - µткен к‰н бойынша бір шартты бірлік ... ... ... аќы ќоры мен ... аќы активтерін басќару
компания басќаруындаѓы зейнетаќы активтерініњ табыстылыѓы ... ... ... ... Осы мєліметтер негізінде оќырман µз
бетінше салыстырмалы талдауды ж‰ргізе алады: НПФ мен ... аќы ... ... ... салыстыру, б±л кµрсеткіштіњ µзгеруін
баќылау./14/
Ќазіргі уаќытта шартты бірлік ... ... ... Зейнет аќы активтерін басќару компанияныњ инвестициялыќ
ќызметініњ тиімділігін ... ... ... ... ... кµрсеткіш. Б±л
кµрсеткіш портфельдіњ сапасы сенімділігін айќындамайды. ... ... ... ... ... ... д±рыс баѓалау ‰шін
кµрсеткіштер ж‰йесін ќолдану ... Олар ... ... ... ‰лесі
2) нарыќ капитализациясы
3) µтімуілігі кµрсеткіштері
4) волантильдік кµрсеткіш
Инвестициялыќ табыстыњ мєнді µсіміне шетел валютасына ... ... ... кµп µсуі єсер етті. Б±л єлем валюталарына
тењге баѓамыныњ тµмендеуінен олар ... оњ ... ... ... ... ... ... ¦лттыќ валютаныњ еркін айырбас
режиміне кµшіп, содан болѓан девальвация 1999 жылы ... ... ... ... инвестиция табыстылыѓын да, 1999 жылы ... ... ... ... табыстылыѓын да ќамтамасыз еткенін атап кеткен
жµн. Осыдан Жинаќтау зейнет аќы ќоры ... ... ... ... ... тєуекелін наќты баѓалаудыњ ќажеттігін сезе бастады.
Ќор бойынша инвестициялыќ ќызметті баѓалау тєсілдерін µњдеп шыѓару ‰шін
Зейнет аќы ... ... ... ... акналитиктердіњ ±жымдыќ
ењбегін ќажет етеді. Єлем банкі, ІМСС, UCAID мамандарынан консультативтік
кµмек ... ... де ... ыќтимал болу керек.
Зенеаќы тµлем аќыларды ... ... ... салым салушы ‰шін
зейнетаќы тµлемдері соњѓы ќаржы нєтижесі болып табылады.
ЌОРЫТЫНДЫ
Ќазаќстандаѓы ... ... ... ... талдауы
Мемлекеттік емес жинаќтаушы зейнетаќы ќорларын басќару мен ќалыптастыру
процесін жеделдетуге, зањдылыќты жетілдіруге баѓытталѓан ... ... ... ... береді.
Зейнетаќы ж‰йесін ќайта ќ±ру – µмір ќ±ны ... ... ... µмір дењгейіне ќолдау кµрсету бойынша іс-шараларды іске
асыру сияќты кейінге ќалдыруѓа ... ... ... ... ±заќ мерзімді баѓдарлама болып ... ... ... отырѓандай, елдердіњ барлыѓы ... ... ... ... одан соњ ... жеке ... µтіп ... 1998 жылдан бастап толыѓымен мемлекеттік ‰лгіден бас тартып,
мемлекеттік емес ж‰йені ќабылдады. Осылайша ... ... ... ету ... ... ... ж‰ктелетін аз ѓана елдер ќатарына
кірді. Мемлекеттік емес зейнетаќы ... ќ±ру ... ... ... ... ... ... дер кезіндегі
µзгеруі болып табылады.
1. Мемлекеттік емес жинаќтаушы зейнетаќы ќорлары мен ... ... ... аясын жањадан
ќ±рылѓан дербес шарттыќ-жинаќтыќ т‰рдегі ќаржылыќ институт
жєне Ќазаќстан Республикасындаѓы ... ... ... ... ... деп мойындау керек. Мемлекеттік
емес жинаќтаушы зейнетаќы ќорларыныњ осындай ... ... ... ... мен ... ... зањдылыќтарѓа сєйкес іске асырылуы ќажет.
2. Талдау нєтижесінде мемлекеттік емес ... ... ... ... жєне ... ... ќатарды кµрсететін факторлар аныќталды:
а) мемлекеттік жєне мемлекеттік емес ... ... ... ... ... зањды т±лѓамен – Зейнетаќы активтерін басќару бойынша компаниямен
іске асырылатын зейнетаќы жарналары мен ... ... ... ... саќтау банк-кастодианѓа ж‰ктелген.
3. Зерттеу Ќазаќстанда реформаны іске асыру бірінші кезекте
ќаржылыќ маќсатќа жетуді кµздейді жєне тек одан соњ ... ... ... ... ... ... ... Зейнетаќымен ќамту єлеуметтік ќорѓау
аясынан ќаржылыќ несиелеу аясына µтіп кетеді. Єрине, ... ... ... ... – б±л ... есептелген зейнетаќы ж‰йесі емес, банктердегі
жинаќтау сияќты ќаржылыќ.
Мемлекеттік емес ... ... ... ... мєселесі
бойынша жасалѓан єректтер мен ... ... кей ... ... осы ќор ... ... ала ... аныќталып
отыр.
Осыѓан байланысты зейнетаќы зањына тµлемніњ ... ... ... ... ... ... ... технологиялыќ єдісті
пайдалануѓа арналѓан арнайы бµлім ... ... ... ќамтамасыз етуді толыѓымен іске асыру
‰шін мемлекеттік емес жинаќтаушы зейнетаќы ... ... ... ... Ол ... ... іске асырѓан жµн:
а) жасалѓан ерікті зейнетаќы келісім-шарттарын оњтайландыру
бойынша ±йымдастыру-ќ±ќыќтыќ ... б) ... ... ... ќалыптастыруда єдістемелік
жєне тєжірибелік кµмек кµрсету ж‰йесі; в) іс ж‰зіндегі
мемлекеттік емес ... ... ... дербес
зейнетаќы жарналарын жинаушылар деп тану; г) мемлекеттік емес
зейнетаќы ... ... ... ЗАБК ... ... дербес инвестицияландыру ќ±ќыѓын беру керек.
5. Елдіњ зейнетаќымен ќамтамасыз ету ж‰йесін ќайта ... ... ... ... ќамтамасыз етудіњ дербес басќару
органын ќ±ру керектігін кµрсетіп ... Оныњ ... ол ... немес Премьер-министрге есеп беруі керек, жєне
жыл сайын µз ќызметі туралы ... ... есеп ... ... ... ... негізі – азаматтардыњ аќшасы
болѓандыќтан, оларды басќару да жеке меншік (дербес) болуы керек. Зейнетаќы
ж‰йесі мен ќор ... ... ... сєйкес, бірт±тас зейнетаќы
ќызметі шегінде іске асырылуы ќажет. Зейнетаќы ќоры ... ... ... ... ... ... ... ќызмет етуі керек.
6. Мемлекеттік емес ... ... ету ... ... ... бірі ... (кєсіптік)
зейнетаќы баѓдарламасы болуы керек. Корпоративтік зейнетаќы
ќорларыныњ ќызметі ‰шін ... ... ... онда ж±мыс беруші мен ж±мысшыныњ біріккен зейнетаќы
жарналары ескерілуі керек. ... ... мен ... емес ... ... ж‰йесініњ дамуына
м‰дделі ету ќажет. Б±л ... ... ... тєртібін жєне ењбек µнімділігін кµтереді, ... ... ... жєне т.б. ... ... ... ж‰зеге асыру ‰шін актуарлыќ есеп айырысу
мен зейнетаќы сызбан±сќасыныњ т‰рлерін жасауды ќолдана
отырып, ... ... пен ... ... ... ... кезде мемлекеттік емес жинаќтаушы зейнетаќы ќорын басќарудыњ
сызыќтыќ-функционалды ќ±рылымын ±сынѓан д±рыс. Жєне де, негізгі маќсаттарды
іске асыру ... ... ... ... инвестициялыќ саясатты
µткізу бµлігінде зейнетаќы ќорларын басќару аппараттарыныњ ќ±рамында арнайы
«Инвестицияларды ... ... ќ±ру ... ... ... ... стратегиясын капитал
рыногыныњ ќалыптасуымен тыѓыз байланыста ќарастыру ќажет.
Єртараптандырылѓан инвестициялыќ портфельдердіњ ... ... ... б‰гінгі к‰ні мемлекеттік ... ... ... ... ... ќор ... рµл атќара алмай отыр.
Реформаныњ мањызды маќсаттарыныњ бірі – зейнетаќы активтерін
зейнетаќылыќ емес ... ... – іс ... ... ... ... ... ±заќ мерзімді инвестициялау идеясы ж‰зеге аспай
жатыр. Зейнетаќы ќоры институционалдыќ инвестоордан мемлекеттік ... ... ... тауар µндірушілер зейнетаќы активтеріне жаќындай
алмай отыр, µйткені банктерде жоѓары несиелік мµлшерлеме жєне ауыр ... ... ... жєне ілесе келетін зейнетаќы
тµлемдерініњ барынша ќарапайым жєне сенімділігі ... ... ... ... ... жєне зейнетаќы
ж‰йесін компетентті емес єрекеттерден ќорѓау ‰шін халыќтыњ µз
тањдауын жасау м‰мкіндігін саќтау, дербес ... ... ... ... зейнетаќы активтерін басќару
компанияларыныњ жєне т.б. институттардыњ ... ... ... ету керек.
Ќазаќстан Республикасында ж‰ргізіліп жатќан ... ... ... ... б‰кіл єлеуметтік саланы ќайта ... ењ ... ... бірі ... табылады. Реформаныњ негізгі баѓыттарыныњ
бірі – мемлекеттік емес ... ... ету ... ... ... єлі ќалыптасу стадиясында болѓандыќтан, зањ бекіту жєне ... ... ... аудару керек.
ЌОЛДАНЫЛЃАН ЄДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Закон Республики Казахстан «О пенсионном обеспечении в Республике
Казахстан» от 07 ... 2003 ... ... ... Республики Казахстан от 12 мая ... №819 об ... ... ... ... ... в Республике Казахстан;
3. Постановление Правительства Республики Казахстан от 30 сентября
1997 года № 1396 об ... ... о ... ... пенсионных фондов по привлечению
пенсионных взносов и осуществлению пенсионных выплат;
4. Постановление Правительства Республики ... от 26 ... ... № 47 об ... ... о ... по ... накопительных пенсионных фондов Министерства труда и
социальной защиты населения Республики Казахстан;
5. Положение «О ... ... ... ... учредителям и руководящим работникам НПФ и документах,
подтверждающих ... ... для ... ... ... деятельности по привлечению пенсионных взносов и
осуществлению ... ... от 3 ... 1997 года № ... ... требования к Правилам НПФ от 27 августа 1997 года № ... ... «О ... ... ... пенсионными
фондами вкладчиков и ... о ... их ... от 18 декабря 1998 года №171-п;
8. Положение по раскрытию и ... ... о ... ... ... в ... ... от 9 марта
1998 года № 30-п;
9. Инструкция «О формировании собственного капитала накопительных
пенсионных ... в ... ... от 27 августа 1997 года №
2-п;
10. Правила по ведению бухгалтерского учета и представлению ... в ... ... ... от 13 ... ... № 10-п, с изменениями и дополнениями от 18 декабря 1998 года;

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 46 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасында зейнет ақы жүйесі32 бет
Қазақстан Республикасында зейнет ақымен қамтамасыз етудің қазіргі жағдайы мен оны жетілдіру мәселелері79 бет
Қазақстан Республикасындағы зейнет ақы жүйесінің теориялық негіздері62 бет
Қазақстанда зейнет ақы қорларының дамуын талдау63 бет
Зейнетақы реформасы туралы20 бет
Қазақмыс корпорациясы ҚҚМЗ жағдайындағы жылына қуаттылығы 15 мың т. орташа болат құймаларын өндіру цехының жобасы76 бет
Қарттарға әлеуметтік көмек көрсету7 бет
Құрылыс ұйымдарындағы қызметкерлерге берілетін сыйақылар есебін, аудитін және талдауды ұйымдастыру ерекшеліктерінің теориялық аспектілерін зерттеп, оны Алматы қаласы, «Многопрофильная компания «Достар» ЖШС-мысалында талдау, соның негізінде аудит жүргізу мен есебін жетілдіру67 бет
Құю цехы68 бет
Сәбит Мұқанов өмірі мен шығармашылығы3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь