Паповавирустар. Парвовирустар. Поксвирустар. Вирустың клеткаға өтуі

1. Паповавирустар. Парвовирустар. Поксвирустар.
2.Вирустың клеткаға өтуі
паповавирустар (папилломалар, сүйел, полиомалар тудырады) 2) ұшық вирустары (әр түрлі ұшық инфекциялары, желшешек, белдеме теміреткі тудырады) жәнепоксвирустар (шешек ауруы пайда болады). Вирус пен сау жасушаның өзара қарым-қатынасы аса күрделі. Вирустың өніп-өсуі жасушаға байланысты. Ол төзімді, иммунитеті жоғары болса, өзінің денесіне вирусты кіргізбейді. Егер жасуша ісік вирусына сезімтал келіп, төзімсіз болса, онда вирус белсенділік көрсете бастайды. Вирус өз денесінен нуклеин қышқылын босатып шығарады да, ол әуелі цитоплазмаға, одан кейін ядроға енеді. Сол жерде қолайлы жағдай туса, өніп-өсіп, жасушаның тіршілік ету қабілетін жояды. І. т. в-дың қасиеттері әлі толық зерттеліп біткен жоқ. Кейінгі кездерде вирустардың бәрі емес, солардың ішінде онкогені бар вирустардың ісік туғызғыш қасиеті жоғары екені анықталды (америкалық ғалымдар Р.Хюбнер, Г.Тодаро, 1969). Бұрын ғалымдар жасушаға ісік тудырушы онкогенді вирустарды жұқтырғаннан кейін, жасушаның өзінің қалыпты жағдайын өзгертпейтінін, ешқандай аурудың дамымағанын байқаған. Тіпті бұл кезде жасушаның құрамынан вирустардың жоғалып кететіні анықталған. Онкогенді РНҚ-құ-рамдас вирустардың құрамынан ДНҚ-ны РНҚ-ға синтездейтін арнайы фермент табылған. Соның нәтижесінде пайда болған ДНҚ-көшірме нағыз ДНҚ-мен бірігеді де, ұрпақтан ұрпаққа беріледі. Міне, осы ісік туғызғыш вирустарды провирус деп атайды. Провирустарды алғаш рет ғылымда дәлелдеген америкалық ғалым Х.М. Темин (1975). Бұл ғылымдағы үлкен жаңалық болды. Хим. канцерогендер, рентген, радий, ультракүлгін сәулелері, “мутация” жасайтын дәрілер немесе созылмалы аурулар провирусты тежейтін күштерді әлсіретеді. Соның нәтижесінде организмнің реттеуіне келмейтін дамылсыз өсіп-өнетін ісік жасушалары пайда болады. І. т. в. біріншіден көлденең, екіншіден төте (анадан балаға емшек сүті немесе жыныстық жасуша арқылы) жолдармен таралады.
Қ.Х. Әлмағамбетов, Ә.Ө. Байдүйсенова, Қ.М. Мұхаметжанов «Микроорганизмдер биотехнологиясы», Жатқанбаев Ж. «Биотехнология».
        
        Шәкәрім атындағы Семей мемлекеттік университетіСӨЖТақырыбы:  1. Паповавирустар. ... ... ... ... Қайратова А.ҚГруппа: БТ-407Семей  20151)паповавирустар (папилломалар, сүйел, полиомалар тудырады) 2) ұшық ... (әр ... ұшық ... желшешек, белдеме теміреткі тудырады) жәнепоксвирустар (шешек ауруы пайда болады). Вирус пен сау жасушаның өзара қарым-қатынасы аса күрделі. Вирустың өніп-өсуі ... ... Ол ... ... ... ... өзінің денесіне вирусты кіргізбейді. Егер жасуша ісік вирусына сезімтал келіп, төзімсіз болса, онда вирус белсенділік ... ... ... өз ... ... ... босатып шығарады да, ол әуелі цитоплазмаға, одан кейін ядроға енеді. Сол жерде қолайлы ... ... ... ... ... ету ... ... І. т. в-дың қасиеттері әлі толық зерттеліп біткен жоқ. Кейінгі кездерде вирустардың бәрі ... ... ... ... бар ... ісік ... қасиеті жоғары екені анықталды (америкалық ғалымдар Р.Хюбнер, ... 1969). ... ... ... ісік ... ... ... жұқтырғаннан кейін, жасушаның өзінің қалыпты жағдайын өзгертпейтінін, ешқандай аурудың дамымағанын байқаған. Тіпті бұл кезде жасушаның құрамынан вирустардың ... ... ... ... ... вирустардың құрамынан ДНҚ-ны РНҚ-ға синтездейтін арнайы фермент табылған. Соның нәтижесінде пайда болған ... ... ... ... де, ... ұрпаққа беріледі. Міне, осы ісік туғызғыш вирустарды провирус деп атайды. Провирустарды алғаш рет ғылымда дәлелдеген америкалық ғалым Х.М. Темин (1975). Бұл ... ... ... ... Хим. ... ... радий, ультракүлгін сәулелері, "мутация" жасайтын дәрілер немесе созылмалы аурулар ... ... ... әлсіретеді. Соның нәтижесінде организмнің реттеуіне келмейтін дамылсыз өсіп-өнетін ісік жасушалары пайда ... І. т. в. ... ... ... төте ... ... емшек сүті немесе жыныстық жасуша арқылы) жолдармен таралады.2)Вирустың жасушаға енуіВирус (лат. vīrus - )  -  тірі организмдердің ішіндегі ... ... ... Олар ...  қышқылынан немесе дезоксирибонуклеин қышқылынан құралған нуклеопротеидтерден, сондай-ақ ферментті ... ... ...  - ... тұрады. Бұл қабықша вирустың құрамындағы нуклеин қышқылдарын сыртқы ортаның қолайсыз жағдайларынан корғайды. Бактерияларды зақымдап, ерітіп (лизис) жіберетін ... ... деп ... ... ... рет 1915 жылы Ф. Туорт сипаттап жазды. Кейбір бактериофагтың пішіні итшабаққа ұқсайды. Олардың денесі  -  басы, құйрығы және іші қуыс ... ... ... ... ... ... ... қабаты қаптайды, ішінде ДНҚ немесе РНҚ болады. Басының мөлшері 40 нм, ал  ... 20-22 ... тең.  ұшы  -  ... молекуласынан тұратын қуыс түтік.Вирус көбеюі бес сатыға ... ... ... ... ... нуклеин қышқылының құрылуын қамтамасыз ететін ферменттердің түзілуі; 3)вирус құрылым ... ... ... ... ...            5) ... ... жасушадан шығуы. Вирус бактериялар клеткасына жасуша қабырғасы арқылы ... ... ... арқылы адсорбцияланады. Өсімдіктерге вирус тек қана жасушаның зақымдалған жерінен ғана ене алады. Бір ...  ... ... ... ... барлық организмді зақымдап, ауруға шалдықтырады. Вирустарды молекулалық биология 1 зерттейді. Вирустар нуклеин қышқылдарының гендік қызметін ашу үшін ... ... ... пайдаланылады.  Вирус бөлшегінің жеке компоненттері өте күрделі қызмет атқарады. ... ... ... ... ... ... ... нуклеин қышқылы оның түқымқуалаушылык және зақымдаушылық қасиетін анықтайды, ал ... ... ... клеткасын ерітіп, вирустын оған енуін оңайлатады. Адам орга-низміне вирустар бірнеше жолдармен енеді. Көбінесе олар ауамен ... ... ... насекомтаратқыштар  --  маса немесе кенелер көмегімен келіп енеді. ... ... ... адам жер ... ... болар. Бүл сырқат өте ертеден белгілі. Бүұл ... ... ... ерте ... ...  --  ... ... де кездестіруге болады. Тұмау эпидемиясы адам баласына шешек пен обадан кем тимеген. 1918 -- 1920 жылдары түмаумен 500 миллиондай адам ... оның 20 ... қаза ... ал ... өзі ... ... жүзілік соғыста қаза тапқандар санынан әлдеқайда көп. І^ Тұмау ісенеттен басталып, тез тарайды. Тұмаудың ... ... жылы ... ... ... ... бір кішкене ғана бактерия қоздырады делініп келді. Кейінірек ол микроб тұмау вирусының серігі екені анықталды. Қазір тұмау вирусының ... ... ... бар. ... оның бір ... ... әсер ... құрал, екіншілерін мүлде зақымдамайды да. Бұлардың ішінде ішекті зақымдайтын энтеровирустар, бездерді кабындыратын аденовирустар бар.  Организмге қоздырғыш әдетте тағам ... ... ал ... ол ... да ... ... Одан соң вирустар нерв клеткаларына еніп, әсіресе адам қозғалысын басқаратын нервтерді бүзып, жансыздандырады. Осының нәтижесінде ... ... ... ... ... ... бітеді және оны емдеуде өте қиынға соғады.  Егерде ұлпаның бір үзімін алып ... ... ... бар ... салып +35, + 37°-та үстаса, ол өте шапшаң еніп- бастайды, белінеді. Ұлпаны әлсін-әлі жуып, таза ... ... ... ... ... ол үзақ ... тіршілік ете алады. Бұл үшіы алдын-ала ұсақталған ұлпаны +35, ... ... ...  --  ... ... уақыт өңдейді. Трипсин клеткалар арасындағы байланысты бұзады да, пробиркада бірыңғай заттар түзеді.  Осы түзілген заттарды ... ... ... де, ... қан ... түз ... және ... бар арнаулы затпен сүйылтады. Бүдан соң осы қоспаны пробиркаларға немесе арнаулы ыдыстарға қүйып, ... ... ... ... жағдайда клеткалар шыны қабырғаларына жабысып, көбейе бастайды. Бұның шын мәнісінде осылай кебейетіндігін ... ... ... қарасаңыз оның негізгі құрам бөлігі  --  ... ... ... және ... ... ... егер ... микроскоппен қарасаңыз оның цитоплазмадағы митохондрийі мен рибосомаларын, ядродағы хроматиндерін ажыратуға болады. Осындай клетканы вируспен зақымдаса, онда жүретін ... ... ... ... ... ... вирус клетканың белгілі бір жеріне ғана бекиді, ал клетка қабырғасында осындай вирустармен байланыса алатын жеке ... ... ... Әр ... ... ... жүздеген вирус бөлшектері адсорбцияланады. Электрондық микроскоппен іқарасаңыз микробтардың вирусы  --  бактериофагтардың бактериялар клеткасында адсорбциялануын байқауға болады. ... бір ... ... фаг ... ... ... вирусы басқа тыстан көмексіз клеткаға адсорбциялана және ене алмайды. Ауру өсімдіктен сау өсімдікке ... ... ... ... ... ... бекіыгеннен кейін вирустар оның ішіне ене бастайды. Жоғарыда бактериофагтар бактерия ... ... ... Міне осы ... олар қаңт суда ... ерісе, солай ерітеді. Фаг құйрығы жиырылып барып, қайта жазылғанда ондағы нуклеин қышқылдары клетка ... ... да, ... ... ... ... ... қалып қояды. Сөйтіп клеткаға енген нуклеин қышқылы өзі тектес фагтарды көптеп түзе бастайды. Вирустың клеткаға енуі басқаша да ... ... ... клетканың өзі оның қабырғасына бекіген вирус бөлшектерін ішке тартып  жібереді. Шынында эволюциялық даму ... ... ... ... ...  сіңіру қасиеті, дәл осы жағдайда клеткалар үшін тым зиянға айналып отыр. Шынында вирустарды ...  --   алу ... ... ... ... ... қүрылысы күрделі вирустар клеткаға ферменттер көмегімен ене алады. Шынында тірі ... ... әр ... ... бар екі ... түратындықтан, бұл қалай жүретін күбылыс екені қызықты нәрсе. Клетка ішіне ену үшін вирустар осы екі ... ... ... бүл ... ... ... ... байланысты. Клетка ішіне енген соң вирус еруі керек. Бұл үшін ... ... ... ... бар. ... ... ... ерітетін фермент болмаса, олар  жағдайды күтіп жата береді, егер клеткада тиісті фермеңт болса, ол ... ... ... ... де, ... ... ... босатады. Бұдан әрі осы нуклеин қышқылы көбейіп ... тән ... ... ... іштен  құртады. Кейде вирустық нуклеин қышқылы цитоплазмада қалады, ал кейде ол ядроға және ядрошықтарға өтеді. Міне осы ... ... ... ... ... ... ... вирустың көбеюінде нуклеин қышқылының ролі барлығына ешбір талас жоқ, сонда онын. белогы неге қажет? Бүл ағдайды анықтау үшін ... ... етіп ... ... ... ... (2%-ке ... вирус бөлшектершде орналасқан және ол ДНК-мен байланысқан. Бұл белок ДНК-мен ... ... ... Вирустың көбеюінде оның ролі осы уақытқа дейін жұмбақ болып отыр. Бұдан әрі клетка ішіне енген нуклеин қышқылы вирустың ... ... ... ... ... кіріседі. Ал бұл программада клетка тек вирусты құрау үшін қажетті материалдармен қамтамасыз етуші болып қала береді. Келіп түскен ... ... ... енді ... ... ...  ғана орындаушыға айналады. Белгілі бір уақытқа дейін клеткада вирустың бар жоқтығын анықтау мүлде қиын. Бұл үшін қазір ғылымда  ... ... ... ...  --   бар ... клетканың қай бөлігінде болса да анықтап біліп отыруға болады. Мәселен, радиоактивті фосфорды қолдана отырып, нуклеин қышқылы  ... ... ... ... күкірт арқылы белокты қабығында изотопы бар вирусты алуға болады. Сөйтіп, радиоактивті изотоптар көмегімен вирус пен ... ... ... зерттеуге болатыны анықталды. Клеткаға енген вирустар өздеріне тән ... ... ... ... ... ... заттарды толық пайдалана алады. Мәселен, өзінде жоқ болса да вирустық нуклеин кышқылдары өз ... ... ... зор ферменттерді синтездеу үшін клетканы толық мәжбүр етеді. ... ... ... нуклеин қышқылдары клетка рибосомаларына келіл түсіп, онда жаңа вирустық белоктың түзілуін басқарады. Пайда болған белок-пен олар  де қолайсыз ... ... ... ... Будан соң ол келесі клетканы зақымдауға даяр түрады. Вирустардың ең активті тіршілігі бірнеше минуттан бірнеше сағатқа созылады. Бактериялар ... ... тым тез ... Мәселен, сезімтал бактерия клеткалары мен ол кездескеннен кейін сол клеткалардың толық өлгеніне дейін бар-жоғы 15 -- 20 минуттай уақыт өтеді. ... бір ... ... ... ... ... шығатыны мәлім. Ал олар сау клеткаларды зақымдап, тағы да ... ... ... ... ... ... ...  --  сау клеткалардың бәрі бүлініп, жойылғанша жүре береді. Полиомиелит, энцефалит және шешек вирустары да ... ... ... және онда ... ... ал ... ... көбею басқаша, белгілі бір циклмен жүреді. Мәселен, тұмау ... ... ... ... 6 -- 9 ... ал ... ... 5 сағатқа созылады. Бүнда әрбір циклде бір клетка жарылғанда бөлінетін вирус бөлшектерінің саны 100-ге жетеді. Жоғарыда айтылғандардың бәрі вирустар клеткаға ... ... ... ... ... ндайақ вирустар шабуылының жасырын түрі де бар. Бұнда вирустар ... енсе де, ... ... ... ... ... олар бір ұрпақтан екінші ұрпаққа көшіп отырады. Бұны бактериофагтардан айқын байқауға болады. Жасырын фаг бактериялар клеткаларына енеді де, онда ... ... ... қала ... Ал ... ... ... фаг болғандығына қарамастан қоректік ортада жақсы өседі, сырт пішіні жағынан сау бактериялардан еш айырмашылығы болмайды. Алғаш қарағанда бактериялар ... ... ... ... ... ал ... олай ... Жасырын фагтар бактериялар клеткасы қолайсыз жағдайда душар болғанда біліне бастайды, олар көбейіп, актавті түрге көше-ді. ... ... ... өз ... ... бүл ... и н д у к ц и я деп атайды. Осындай вирустардың жасырын түрде ... ... және ... ... жиі ... ... ... адам мен жануарларда вирустар қоздыратын отызға жуық ісік аурулары бар. Бұларға  --  тауық лейкозы мен саркомасы, тышқан емшегі ... ... үй ... ... панниоломасы және рагы т. б. жатады. Қөпшілік жағдайда ісікті қоздыратындар клетка ішінде болса да, ешбір әрекет ... Олар тек ... ... ғана ... есе алады және бүған ісіктің өсуін қолдайтын кейбір ... ... ... әте ... ... ... жас клеткалардың пайда болуына және ісік туғызатын вирустардың дамуына аса қолайлы жағдай жасайды. Қлетканың сырқатын қазіргі кезде ... ... ... ... арқылы зерттейді. Бұнда негізінен нуклеин қышқылдарының жағдайы зерттеледі. Ал бүнда вирус бөлшегінің негізгі ...  --  ... ... ... Осы ... люменесценттік антителалар әдісі толық жауап береді. Бүл ... мәні ... ... ... мен ... ... аз мелшерде кез келген бір вирусты енгіэсе, біраздан соң оның ... ... ... ... ... Бұл ... тек оның ... болуына себепші болған ви-рустар белогымен ғана реакцияға түсе алады. ... олар ол ... ... нейтралдап, оның зиянды әрекетін жойып жібереді. Ал бұны қалай көруге ... Бұл үшін ... ... ... ... ...  ... вируспен қосылуын люменесценттік микроскоптармен анықтауға болады. Бұл әдіс көптеген зерттеулерде қолданылған болатын. Осы әдіспен ... ... тек ... ғана ... сонымен бірге онда вирус белогының түзілу шапшаңдығы мен орнын анықтауға мүмкіндік туады. Қлеткаға еніп кеткен вирустармен күресу оңай ... ... ... өте жақсы қорғайды да, олардың көбеюіне жағдай туғызады. Бұл үшін клетка сыртындағы вирустарды өлтіретін ... ... ... заттар, қыздыру, сәулемен өңдеу т. б.) мүлде әлсіз.Қазіргі кезде ... ... ... ... мен ... ... препараттарды  --  вакциналар деп атайтыны көпшілікке мәлім. ... ... ... өте қауіпті жұқпалы ауруларға қарсы тұра алатындық қабілет, яғни иммуни-тет пайда болады. Вакциналарды енгізгенде ... осы ... ... ... ... тұрады және организмде иммунитет пайда болады. Вакцина енгізілгеннен кейін адамдардың ... ... ... ... ... ... ... аити-телалар көбейеді. Мәселен, ішінде кез келген вирусқа қарсы антителасы бар сарысуды бұрын вакцина ... ... ... ... ... ... ... Ол актив иммунитетке қарағанда тұрақсыздау болғанымен организмде вирусқа қарсы бірден ... Бұл ... ... ... әлі ... ете ... ... аса пайдалы. Бірақ та организмге, яғни оның клеткасына еніп кеткен вирус-тармен қалайша күресуге болады? Бұл жағдайда вакцина және ... ... ... ... жоқ. Жоғарыда клеткаға вирустың тек нуклеин қышқылдары енетіндігін айтқанбыз. Олай болса алғашқы соққы осы ауруды қоздырушы және оған ... ...  --  ... қышқылына қарсы бағытталуы тиіс. СССР Ғылым Академиясының Новосибирск филиалының қызметкерлері осы мақсатта қолдану үшін ферменттерді ұсынды. Бұл ферменттер-нуклеазалар  --  ... ... ... ... Алғашқы тәжірибелер сәтті аяқталды. Осы ферменттер көмегімен организмдегі түмау, ... және ... ... ... болатыны анықталды. Мәселен, аденовирустар балаларда болатын қауіпті ауру  --  конюктивитті (көз ауруын) қоздырады. Ол әдеттегіше ... бір ... айда ... ал ... оны 2 -- 3 ... ... ... бактерияларды бактериофагтар қүрта алатыны бізге мәлім. Оба, іш сүзегі, дизентерия және ... ... ... ... ... кәз ... ... еріп жүре береді. Бактериофагқа бүл үшін бар-жоғы 10 -- 15 минут-ақ уақыт жеткілікті. Мынадай бір тәжірибе жасауға болады. ... ... ... бар ... ... бактериялар жіберелік. Бактериялар онда жақсы еніп-өсіп, көбейеді. Бір тәуліктен соң қоректік орта ылайланады және оның бір ... ... аса ... ... кездеседі. Екді бүл пробиркаға осы бактерияларға сай бір-екі тамшы бактериофагтарды тамызады. Егер де ... ... ... осы пробирканы қарасаңыз, ондағы сүйық мөп-мөлдір болып шығады. Сонда бактерияларға не болды? Пробиркадан бір тамшы сүйықты шыныға ... ... ... ... біз ... ... қалыпты түрлері жоғалып, оньщ орнына еш-бір пішінсіз, берекетсіз жиналған шоғырларды көреміз. Осы қүбылысты байқаған канада биологы Д>> Эрелль бактериофагтарды жұқпалы ... ... мен ... ... ... ... көрді. Алдымен, жануарларға жасалған әтті тәжірибелерден кейін, ол бактериофагтарды адамдарға сынап көрмекші болды. Осы ... ... ... ауру ... ... басталған еді. Көп кешікпей бактериофагтар бар құдық суын ішкендөрдің арасында, тырысқақпен ... ... ... Сонда Д>> Эрелль әр құдыққа бір кішкене ... ... құю ... ... жарлық жасады, бұдан ауру азая бастады, сөйтіп, фагтар адамдардың ... ... зор ... тигізді. Қазір фагтардың аса бағалы қасиеттері анықталып отыр. Фаг-тар өздеріне тән бактерияларды тез тауып еріте ... ... бұл ... ... анықтау мақсатында қолдануға мүмкіндік туды. Бүл үшін организмнен бөлінген бактерияларды қоректік ортада өсіреді. Содан соң олардың колониясына фагтарды (мәсе-лен, ... іш ... ... т. б.) ... Бір ... сон, ... ... қойып қарап, қай фаг, қандай бакте-рияны ерітетінін анықтайды. Мәселен, дизентерия фагы осылай әсер етсе, ауру адам организмінен дизентерияның, егер іш ... фагы әсер етсе іш ... ... ... ... табылады, бүл тым дәлме-дәл әдіс. Бұдан бірнеше жыл бүрын совет микробиологтары В. Д. Тимаков және Д. М. ... фаг ... ... ... жаңа тәсілін үсынды. Ертеде зерттеушілер фагпен кездескен-нен кейін бактерияларда не болатынын бақылайтын. В. Д. Тимаков пен Д. М. Гольдфарб ... мен фаг ... ол ... де, ... ... ... жаңа ... бөлінеді деген қағиданы негізге алды. Сонымен фагтар көбейгенде алынған материал да тиісті бактериялардың болғандығы емес пе? Бірнеше рет тексерілгеннен кейін бүл ... ... ... ... ... ... ... тағамдарда және т. б. сол сияқты жерлерде зиянды бактериялардың болатындығын тез анықтайтын әдіспен қаруланды. ... ... ... ... әрекетіне ешбір қарсылық кәрсете алмайды деген ой тууы мүмкін. Бірақ олай емес. Көпшілік жағдайда вирустармен клеткалардың өздері күресе ... ... жер ... тірі ... ... қүрып кеткен болар еді. Алдымен мынадай бір жәйға тоқталайык. Егер де клетка тек бір емес әр ... ауру ... ... зақымданса қан-дай жағдай болар еді? Бұнда клетканың тіршілігі тым қысқарған болар еді. Бірақ шын мәнісінде олай емес. Клеткада бір вирус ... ... ... ... тыйым салынады екен. Бұндай қорғаныш  --  ... ... ... әсерінен ғана болады. Интерферон  --  кез келген вирустардың көбеюіне қарсылық көрсететін клеткалардан бөлінетін белокты зат. Егер де осы ... ... ... ... клетка кез келген вирустың закым-дауына қарсы түра алады. Бүл үшін интерферонның бір грамының миллиардтан бір бөлігі ғана ... ... ... ... ол ... ... әдебиеттер: Қ.Х. Әлмағамбетов, Ә.Ө. Байдүйсенова, Қ.М. Мұхаметжанов , Жатқанбаев Ж. .  
        
      

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Азаматтық құқықтағы мерзім түсінігі, түрлері14 бет
Азаматтық құқықтағы мерзімдер13 бет
Биологиялық мембраналар арқылы активті тасымал4 бет
Паповавирустар. Парвовирустар. Поксвирустар8 бет
Қарасан кезінде қолданылатын биопрепараттар4 бет
Англияның мануфактурадан фабрикаға өтуі. Өнеркәсіп төңкерісі15 бет
Вирустың организмге енуі,таралуы,орналасуы жайлы мәлімет9 бет
Вирустың түрлері4 бет
Жастардың өзге дінге өтуі4 бет
Қазақстан экономикасының нарықтық қатынастарға өтуі122 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь