Әлеуметтік психологиялық тренингтерді ұйымдастыру принциптері


Әлеуметтік-психологиялық тренингті ұйымдастыру қағидаттарының ішінде бұл бөлімде тек негізгілерін ғана атап өтелік, себебі, мамандандырылған тренингтерде мынадай принциптер қолданылады.
1. Ықпалдастықты диалогтандыру принципі яғни, топ жұмысындағы қатысушылардың өзара сыйластығына, олардың бір-біріне деген толық сеніміне негізделген тең құқылы, толыққанды тұлғааралық қарым-қатынас қағидаты. Олардың бірі немесе бірнешеуі басым болған жағдайда, қарым-қатынас шынайы диалог сипатынан айырылады да, монолог арнасына ауысады, бұл тренинг табиғатына қарама-қайшы келеді.
2. Тұрақты кері байланыс принципі яғни қатысушының өз іс-әрекеттерінің нәтижелерін талдайтын топтың басқа мүшелерінен ақпаратты үздіксіз алып отыруы. Дәл осы кері байланыстың арқасында адам қарым-қатынастың сәтсіз тәсілдерін жаңаларына алмастыра отырып, олардың айналасындағы адамдарға қалай әсер ететіндігін тексере отырып, өзінің кейінгі мінез-құлқын түзете алады. Бұл үшін қатысушылардың басқаларға олардың өздері туралы айтып беруге және өзі туралы пікірді тыңдауға дайындықтарын қамтамасыз ететін жағдайлар жасалуы тиіс. Мұндай саналы түрде жүзеге асырылатын, әдейі жасалған кері байланыс барынша көп дамытушы әсер береді.
3. Өзін-өзі диагностикалау принципі қатысушылардың өз-өздерін ашуларына, олардың өз жеке бастары үшін маңызды проблемаларын жете ұғынуларына және тұжырымдауларына көмектеседі. Сабақтардың мазмұнында адамның өзін, өз жеке басының ерекшеліктерін танып-білуіне көмектесетін жаттығулар қарастырылған. Топтың әрбір мүшесіне өзін одан белгілі бір шешім қабылдау және оны жүзеге асыру талап етілетін әр түрлі жағдайларда көруіне көмектесу қажет. Көбінесе бұған қарым-қатынастың ауызша (сөздік) тәсілі емес, ал практикалық іс-әрекеттер көмектеседі. Тренинг кәдімгі оқу сабақтарынан осынысымен ерекшеленеді.
4. Дамуды оңтайландыру принципі Жүргізушіден жекелеген қатысушылардың және жалпы топтың белгілі бір психологиялық жай-күйін анық диагностикалау мен білікті айқындау ғана емес, сонымен қатар, олардың дамуы үшін қажетті жағдайларды оңтайландыру мақсатында болып жатқан оқиғаларға белсенді түрде араласу да талап етіледі. Арнайы жаттығуларды қолдана отырып, жүргізуші қатысушылардың өз-өздерін дамытуларын ынталандыруы, олардың күш-жігерлерін қажетті арнаға бағыттап отыруы тиіс.
1. Айтмамбетова Б.Р, Бейсенбаева А.А. Жеке адамның дамуы, тәрбиесі. — Алматы: КазПИ,1991.
2. Қоянбаев Р.М., Қоянбаев Ж.Б. — Ал-маты: Педагогика, 2000

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым Министірлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы Мемлекеттік университеті

СӨЖ
Тақырыбы : Әлеуметтік психологиялық тренингтерді ұйымдастыру принциптері

Тексерген: Адильжанова Қ.С.
Орындаған: Мухамедиярова А.



Семей 2015
Әлеуметтік психологиялық тренингтерді ұйымдастыру принциптері
Әлеуметтік-психологиялық тренингті ұйымдастыру қағидаттарының ішінде бұл бөлімде тек негізгілерін ғана атап өтелік, себебі, мамандандырылған тренингтерде мынадай принциптер қолданылады.
1. Ықпалдастықты диалогтандыру принципі яғни, топ жұмысындағы қатысушылардың өзара сыйластығына, олардың бір-біріне деген толық сеніміне негізделген тең құқылы, толыққанды тұлғааралық қарым-қатынас қағидаты. Олардың бірі немесе бірнешеуі басым болған жағдайда, қарым-қатынас шынайы диалог сипатынан айырылады да, монолог арнасына ауысады, бұл тренинг табиғатына қарама-қайшы келеді.
2. Тұрақты кері байланыс принципі яғни қатысушының өз іс-әрекеттерінің нәтижелерін талдайтын топтың басқа мүшелерінен ақпаратты үздіксіз алып отыруы. Дәл осы кері байланыстың арқасында адам қарым-қатынастың сәтсіз тәсілдерін жаңаларына алмастыра отырып, олардың айналасындағы адамдарға қалай әсер ететіндігін тексере отырып, өзінің кейінгі мінез-құлқын түзете алады. Бұл үшін қатысушылардың басқаларға олардың өздері туралы айтып беруге және өзі туралы пікірді тыңдауға дайындықтарын қамтамасыз ететін жағдайлар жасалуы тиіс. Мұндай саналы түрде жүзеге асырылатын, әдейі жасалған кері байланыс барынша көп дамытушы әсер береді.
3. Өзін-өзі диагностикалау принципі қатысушылардың өз-өздерін ашуларына, олардың өз жеке бастары үшін маңызды проблемаларын жете ұғынуларына және тұжырымдауларына көмектеседі. Сабақтардың мазмұнында адамның өзін, өз жеке басының ерекшеліктерін танып-білуіне көмектесетін жаттығулар қарастырылған. Топтың әрбір мүшесіне өзін одан белгілі бір шешім қабылдау және оны жүзеге асыру талап етілетін әр түрлі жағдайларда көруіне көмектесу қажет. Көбінесе бұған қарым-қатынастың ауызша (сөздік) тәсілі емес, ал практикалық іс-әрекеттер көмектеседі. Тренинг кәдімгі оқу сабақтарынан осынысымен ерекшеленеді.
4. Дамуды оңтайландыру принципі Жүргізушіден жекелеген қатысушылардың және жалпы топтың белгілі бір психологиялық жай-күйін анық диагностикалау мен білікті айқындау ғана емес, сонымен қатар, олардың дамуы үшін қажетті жағдайларды оңтайландыру мақсатында болып жатқан оқиғаларға белсенді түрде араласу да талап етіледі. Арнайы жаттығуларды қолдана отырып, жүргізуші қатысушылардың өз-өздерін дамытуларын ынталандыруы, олардың күш-жігерлерін қажетті арнаға бағыттап отыруы тиіс.
5. Интеллектуалды және эмоционалдық салаларды үйлестіру қағидаты. Бір жағынан, тренингке жоғары эмоционалдық ширығу тән, оқушылар топта болып жатқан оқиғаларды шынымен өз бастарынан өткереді. Бұл олардың шындықты жасырмай айтуға бет бұруларына, көбірек дәрежеде әріптестеріне сенім білдірулеріне, бір-біріне қатысты әлдеқайда гуманды бола түсулеріне көмектеседі. Бірақ, екінші жағынан, тренинг оқиғаларды талқылау кезіндегі интеллектуалды талдау үдерістерін де белсендіре түседі. Мұндай іс-әрекеттің басты нысаны - барлық сабақтар бойында пайдаланылатын топтық пікірталас.
6. Бүкіл тренингке, сондай-ақ оның жекелеген сабақтары мен жаттығуларына ерікті қатысу принципі Жасөспірімнің жұмыс барысындағы өз мінезінің өзгерулеріне табиғи ішкі қызығушылығы болуы тиіс. Оң мағынасындағы тұлғалық өзгерістер, әдетте, мәжбүрлі түрде жүзеге аспайды, және оны талап етудің қажеті де жоқ.
7. Топтың тұрақты құрамы принципі Тренингтік топ жабық болса, яғни, оның құрамы тұрақты және жаңа адамдар қосылмайтын болса, ол әлдеқайда тиімді жұмыс істейді, және онда топ мүшелерінің өз-өздерін ашуына септігін тигізетін ерекше үдерістер пайда болады.
Топты қалыптастыру қағидаттары туралы мәселе аса маңызды болып табылады. Жұмысқа қатысу үшін ең оңтайлы жас кезеңі - 16-дан 40 жасқа дейін деп есептеледі. Жасөспірімдерді де оның құрамына енгізуге болады, бірақ егер жүргізушіде қатысушылардың мінез-құлықтарын түзету немесе қажет болған жағдайда психологиялық қолдау көрсету мақсатында оларға үнемі тренингтен кейін еріп жүруге және байланыста болуға мүмкіндігі болған жағдайда ғана. Практикалық психолог ретінде мектепте жұмыс істейтін педагогтың, әдетте, мұндай нақты мүмкіндігі болады. Гетерогендік қағидатын, яғни, жынысы бойынша, егер тренинг мектептен тыс жерде өтетін болса, таныстық дәрежесі, жасы және мамандықтары бойынша ерекшеленетін адамдарды топқа біріктіруді атап өтелік.
Өздігінен алғаш рет өз тренингін бастағандарға шағын топпен - 10-12 адаммен жұмыс істеген дұрыс. Белгілі бір тәжірибе жинақтағаннан кейін қатысушылардың санын 30-40 адамға дейін арттыруға болады.
8. Шому принципі Сабақтардың ұзақтығы жұмыстың ең басында анықталуы тиіс. Оларды өткізу тәжірибесі әбден негізделген қорытынды үшін негіздеме береді: ірі уақыттық блоктармен - қандай да бір жұмысқа 3-4 сағатқа, кейде одан да ұзағырақ уақытқа шомумен жұмыс істеу кезінде аса жоғары әсерге қол жеткізіледі. Бұл қатысушыларды босаңсытуға, олардың ұзақ үзілістен кейін топтық үдерістерге эмоционалдық кірігуіне көп уақыт жоғалтылатындығымен байланысты. Мектеп жағдайларында тренингтік топтар мектеп кестесінің аясына әбден сыяды. Қосарлы сабақтарды және аптасына бір реттен кем емес өткізген дұрыс. Егер мүмкіндік болса, сабақтарды 2-3 күнге дейін тығыздандырып, күніне 6-7 сағаттан қарқынды тренинг өткізген мақсатқа сай болады. Және ықтимал нұсқалардың бірі ретінде - 24 сағатқа созылатын тренинг-марафон, бірақ оны тек дайындығы бар қатысушылармен ғана өткізуге болады.
9. Оқшаулану принципі Оқушылардың өздерін ешкім тыңдап тұрмағанына толық сенімді болулары сөзсіз талап болып табылады. Егер жүргізушіде сабақтардың аудио- немесе бейнежазбасын жүргізу қажеттілігі болса, ол топтың барлық мүшелерінің келісімін алуы тиіс. Тренингтік жаттығулар мен тапсырмалардың басым бөлігі қатысушылардың өздерінің осы материалмен кейіннен өздігінен жұмыс істеулері үшін арнайы жазылуы да мүмкін.
10. Бос кеңістік принципі Сабақтарға арналған үй-жайда қатысушылардың еркін жылжу, шеңбер бойынша жайғасу, 3-5, 7-8 адамнан шағын топтарға бірігу, сондай-ақ оңашалану мүмкіндігі болуы тиіс.
Болашақ ұжыммен алғашқы кездесу тренингті дайындаудың маңызды элементі болып табылады. Ол, қағида бойынша, екі кезеңнен тұрады. Бірінші кезеңде топтық әңгімелесу жүреді, оның барысында кездесулердің мақсаттары, мерзімдері мен ұзақтығы және т.б. әңгімеленеді. Жиналғандар тренингке қатысу туралы шешім қабылдайды немесе ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Әлеуметтік-психологиялық тренингті ұйымдастыру принциптері
Әлеуметтік-психологиялық тренингті ұйымдастыру принциптері. Әлеуметтік-психологиялық тренингтердің түрлі форматтарын өткізудің стилистикалық ерекшеліктері
Өндірісті ұйымдастыру принциптері
Әлеуметтік –психологиялық тренинг (ӘПТ) ұғымы,мақсат,міндеті,түрлері,принциптері
Әлеуметтік-психологиялық тренингтің теоретикалық негіз
Басқарудың әлеуметтік-психологиялық негіздері.
Несиелеуді ұйымдастыру принциптері
Әлеуметтік психологиялық әдістер
Психологиялық экспериментті ұйымдастыру
Әлеуметтік-психологиялық құбылыстар
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь