Көлік жүйелерінде экологиялық тәуекелдерді басқару

І. Кіріспе
ІІ. Негізгі бөлім
1. Тәуекелдерді идентификациялау
2. Оқыс жағдайлардың орын алу ықтималдығын бағалау
3. Болуы мүмкін зардаптарды анықтау
4. Қауіптен туатын қатерлерді төмендету шараларын анықтау
5. Қауіптерді жоюдағы міндетті бағалаудың тиімділігі
6. Тәуекелдерді басқаруда нақты шешімдерді қабылдау

ІІІ. Қорытынды
ІV. Пайдаланылған әдебиеттер
Адамның өзі жасаған өмір суру ортасының бірден бір бөлігі – көлік жүйесі. Кез-келген адам өзінің жасына немесе мамандығына қарамастан әр күнді осы көліктің түрлерімен күнделікті пайдаланып жатады. Көлік адамның, тіпті қоғам өмірінің боліп тастауға келмейтін белсенді бөлігі.
Бүгінгі заманғы көлік жүйесі қоғамдық (теміржол, автокөлік, теңіз, өзен, әуе көлігі) және жекеменшік болып екіге бөлінеді. Жоғарыда айтылғанның бәрі көлік жүргізушілер үшін ғана емес, айнала қоршаған орта үшін де аса қауіпті аймақ болып есептеледі.
Қоршаған атмосфералық ауаның ластануын төмендету мәселесі, көлік құралдарының белсенділігі, әсіресе қаланың орталығында жыл сайын 5-10% көбеюі әсерінен өршелене түсуде, ол өз кезегінде қозғалыс жылдамдығының төмендеуі, зиянды заттардың бөлінуінің көбеюіне және бірлік көлік жұмысының жанармай шығынына тікелей әсер етеді. Қаланың орталық көшелерінде СО концентрациясының 5-10 ШРК асатын көрсеткіштерінің шыңы тіркеледі. Тәулік көлемінде СО құрамының тербелісі, қозғалыс белсенділік тербелісіне сәйкес келеді. Ауаның ластану дәрежесі көлік ағымының қозғалысының жылдамдығына байланысты. Қозғалыс жылдамдығының өсуінен толық емес жану өнімдері кеміп, ал NOх шығарындысы көбейеді. Қалада пайдалану жағдайына байланысты еркін қозғалыс кезіндегі шығарындылармен салыстырғанда, СО шығарындысы 1,46 – 2,2 есе, ал CnHm 2,1 – 2,8 есе көп. Қаланың орталық бөлігінде атмосфералық ауа сапасын жақсартудың ең тиімді жолы автокөлік қозғалысын бірқалыпты жүруін қамтамасыз ету.
Көлік ағымы құрамының әртүрлілігі (ауыр – динамикалық, тежегіш, жекелеген көлік құралдарының жылдамдық сапасынан) қозғалыс режимінің жиі өзгеруінің себебі болып келеді. Жол қозғалысын ұйымдастыру маңызды рөл атқарады. Жол қозғалысын бағдарлау құралдарының карбюраторлы қозғалтқышпен орта кластағы жеңіл автокөліктердің бөлетін зиянды заттарына әсері (кесте 1) көрсетілген. Бақылаулар көрсеткендей, улы компоненттердің концентрациясы жол қиылыстарында, түзу жолға қарағанда 2,5-4 есе жоғары. Жол қиылыстарының әсер ету аймағы (жоғары концентрация аймағы) 200 м жетеді.
1. Ризеденова А.Е. Автокөліктердің атмосфералық ауаға жағымсыз әсеріне баға беру. – Өскемен, 2015. - 645 бет.
2. Жидебай Ж.Т., Аханова Р.М., Музафарова Ж.Д., Сидикалиева Ф.М., Байдуйсеков П. Автокөлік жүргізушілердің бронх-өкпе жүйесі патологияларының алдын алу мәселелері. – Шымкент, 2009. – 265 бет.
3. Қауіпсіздік техникасы жөнінде этил бензинін қолданатын автотранспорт қызметкерлеріне арналған естелік, қазақ мемлекет баспасы. – Алматы, 1956 ж. – 19 бет.
4. http://massaget.kz/
5. Малыбаев С.К., Дедов А.Н., Балгабеков Т.К. Общий курс транспорта: Учебное пособие. - Караганда: КарГТУ, 2005. - 82 с.
        
        РефератКөлік жүйелерінде экологиялық тәуекелдерді басқаруЖоспар:І. КіріспеІІ. Негізгі бөлім1. Тәуекелдерді идентификациялау2. Оқыс ... орын алу ... ... ... ... ... ... Қауіптен туатын қатерлерді төмендету шараларын анықтау5. Қауіптерді жоюдағы міндетті бағалаудың тиімділігі6. Тәуекелдерді ... ... ... ... ... ... ... Көлік жүйелерінде экологиялық тәуекелдерді басқаруАдамның өзі жасаған өмір суру ортасының бірден  бір бөлігі  -  көлік ... ... адам ... ... ... ... ... әр күнді осы көліктің түрлерімен күнделікті пайдаланып жатады. Көлік адамның, тіпті қоғам өмірінің боліп тастауға келмейтін белсенді ... ... ... ... ... ... ... теңіз, өзен, әуе көлігі) және жекеменшік болып ... ... ... ... бәрі ... ... үшін ғана ... айнала қоршаған орта үшін де аса қауіпті аймақ болып есептеледі.Қоршаған атмосфералық ауаның ластануын төмендету мәселесі, көлік ... ... ... ... ... жыл ... 5-10% ... әсерінен өршелене түсуде, ол өз кезегінде қозғалыс жылдамдығының төмендеуі, зиянды заттардың бөлінуінің көбеюіне және бірлік көлік жұмысының ... ... ... әсер ... ... орталық көшелерінде СО концентрациясының 5-10 ШРК асатын көрсеткіштерінің шыңы тіркеледі. Тәулік көлемінде СО құрамының тербелісі, қозғалыс белсенділік ... ... ... ... ... ... ... ағымының қозғалысының жылдамдығына байланысты. Қозғалыс жылдамдығының өсуінен толық емес жану өнімдері кеміп, ал NOх шығарындысы көбейеді. Қалада пайдалану жағдайына ... ... ... ... ... салыстырғанда, СО шығарындысы 1,46  -  2,2 есе, ал CnHm 2,1  -  2,8 есе көп. ... ... ... ... ауа ... ... ең ... жолы автокөлік қозғалысын бірқалыпты жүруін қамтамасыз ету.Көлік ағымы құрамының әртүрлілігі (ауыр  -  ... ... ... ... ... ... ... қозғалыс режимінің жиі өзгеруінің себебі болып келеді. Жол қозғалысын ұйымдастыру маңызды рөл атқарады. Жол қозғалысын бағдарлау құралдарының ... ... орта ... жеңіл автокөліктердің бөлетін зиянды заттарына әсері (кесте 1) көрсетілген. ... ... улы ... ... жол ... түзу жолға қарағанда 2,5-4 есе жоғары. Жол қиылыстарының әсер ету аймағы (жоғары концентрация аймағы) 200 м жетеді.Кесте 1  -  ... ... ... ... ... ... зиянды заттар шығарындысы.Қозғалыс режиміЖеңіл автокөліктен бөлінетін зиянды заттар ... ... ... келе жатқан автокөлік қозғалысы18,21,371,09Бағдарлау құралдары бар жерде келе жатқан автокөлік қозғалысы19,61,51,07Бір жол бұрылысы бар айдауда келе жатқан автокөлік ... жол ... бар ... келе ... ... ... ... Ж.Детридің есептеулері бойынша, автомобильдерден бөлінген газдардың құрамында көмірқышқыл газы - 9%, ... ... - 4%, ...  -  0,5%, ... - 4%, ... - 2%, ...  -  0,004%, азот ...  -  0,06%, күкірт оксидтері  -  0,006%, ... 200-ге ... ... бар ... ... ... ... жанармайдың толық және біркелкі жанбауында. Оның 15%-і ғана автокөлік қозғалысына ... ал 85%-і ... ұшып ... ... ортаға көміртек, күкірт және азот оксидтерімен бірге бензиннің құрамына кіретін канцерогенді заттар, мысалы 3,4-бензопирен мен 25-27% ... ... ... Олар адам ... өте ... ... ... автокөлік двигателінің жану камерасы  -  бұл улы заттар синтездеп және оны атмосфераға шығаратын өзінше бір химиялық редактор. ... ... азот жану ... ... улы азот қышқылына айналып шығады. Ішкі жану двигателінен шыққан газ 170-тен аса зиянды компоненттерден ... Оның ... 160-қа ... ... жанармайдың толық жанбауына басты себепкер болатын көмірсутек туындылары. Шыққан газда зиянды заттардың болуы ақыр соңында ... түрі мен ... ... ... ... ... қолданылған жанармайдың түріне, майға, двигательдің жұмыс режиміне, оның техникалық күйіне және т.б. ... ... ... ... ... уыттылығы көміртек оксидімен азот қышқылынан, ал дизельдік двигательден азот қышқылы мен қаракүйеден тұратынымен негізделеді.Автокөлік дыбысбасқышынан бір қарағанда ... ... жоқ ... ... ... ... шығып жатқан улы газ және азот оксиді бас ауруы, шаршау, тітіркенгіштік, төмен еңбек қабілеттілігінің негізгі себептерінің бірі ... ... ... газ ... пен туа ... ... алып ... генетикалық аппаратқа әсер етуге қабілетті, ал бұл факторлардың барлығы стресс, нервтік ... өте ... ... ... ... ... тырысуға алып келеді. Үлкен қалаларда сонымен қатар, қан айналым жүйесінің аурулары және тыныс алу, инфаркт, гипертония кеңінен таралған. Мамандардың ... ... ... ... ... ... ... 90%-ке дейін көміртек оксиді мен 70%-ін азот оксиді құрайды. Автокөлік сонымен қатар ауа мен ... ... және ... ... ... қосады. Ауа қабатын автокөлікпен ластандырудың негізгі көзі ... ... жану ... ... ... ... газдары, жанармайдың булануы саналады.Автокөліктің карбюраторлы қозғалтқышынан бөлініп шыққан газдың құрамында улы компоненттің ... ... ... ... ... қозғалыс режиміне байланысты.Автокөлік ауадағы оттегіні пайдаланады. Егер адам тәулігіне 20 кг (15,5 м3), ал ... 7,5т ... ... онда қазіргі кездегі автокөлік 1 кг бензинді жағу үшін 12 м3 ауа немесе оттегіні 250л эквивалентте пайдаланады. ... ... ... ... ... барлық табиғаттан бөлінетін оттегіден 2 есе көп пайдаланады.Көмірсутек, көмірқышқыл газы, азотты қышқылдың ең ... ... ... ... ... ... ... ішінде: көліктер тоқтаусыз жүретін көшелерде кездеседі.Соңғы кезде сапасы төмен мұнай өнімдері көптеп қолданылады. Соның іщінде көлік жанармайы. Көліктің зиянды заттарды ... ... ең ... ... ... ... белсенділігі мен көлеміне, көліктердің техникалық жағдайына және қалалық көлік жүйесін қадағалау ұжымдарына байланысты. Сондай-ақ айта кететін бірінші  -  ... ... ... ... ... ең ... қабатында, яғни адамның өмір сүретін жерде таралады. Екінші  -  ... газ ... ... ... ... компоненттер болады. Көлік газында 200-дей химиялық қоспалар болады, оның көбі әртүрлі ... ... ... ... газдың өзі емес, оның фотохимиялық реакцияға түсе алуы төндіреді. Нәтижесінде өте ... және ... ... ... ... ... ... көлік қамтамасыз етеді. Көліктің дамуы проблема тудырады. Жыл сайын әлем ... ... ... 0,2 млн адам қаза ... 0,5 млн адам мүгедек, 10 млн адам жарақат алады. Әлемде ауданды қолдану бойынша, қаланың үштен бір ... жол мен ... ... ... салу ... жағдайда транспорт ағынының артуына алып келеді, оның салдары орташа жылдамдықты орын ауыстыруды төмендету. Автокөлік ... ... ... ... техникалық құралдар қозғалысын реттеу қиындап, жол көлік жарақаттары, атмосфералық орта, топырақ, су қоймалары және грунт суларының ластануы артады. Автокөліктің ... ... және ... ... экологиялық ортаға тигізетін әсердің деңгейін есептеу керек. Қаланың қоршаған ауа ортасына автокөлік құралдарының әсер ету ... ... ... ... ... ... ... улылығын төмендетуге бағытталған техникалық шаралар, шектеулі қозғалыс жағдайын қамтамасыз ететін, қозғалысты ұйымдастыру шараларымен бірге тиімді әрі оперативті ... ... ... Осы ... ... ... параметрлері (жүру циклы) стандартты параметрлерден кем емес мүмкіндігін жүзеге асыру ... ... ... ... заттарды шығару ағымдағы әрбір көлік үшін тексерілу ... ... ... ... ... мәні атмосфераның ластануын төмендету немесе ауа сапасының санитарлы-гигиеналық талаптарына сай деңгейде ұстап тұру.Атмосфералық ... ... ... ... ... ... негізгі жолдары мынадай:* қалаларда, жол жиектеріне ағаштар, ағаштектес өсімдіктерді көптеп өсіру (көгалдандыру жұмыстарын жүргізу);* көлік неғұрлым бірқалыпты тоқтаусыз ... ... ... ... аз ... Көлік құралдарының режимдерін дұрыс ұйымдастыру көлік процесінің жақсаруына, нәтижесінде ауаның ластануының азаюына әкеледі.* көліктерді тексеретін экологиялық посттар ұйымдастыру; ... ... ескі ... істен шығарып орнына жаңа, атмосфераға аз зиян келтіретін көліктерді қолдану. Олар: велосипедтер, биожанармайлармен жүретін көліктер және т.б.* биожанармайлар қолдану. ... ...  -  бұл ... ... ... ... ... қант өркенінен, рапстың тұқымынан жүгері және сояларды қайта өңдеу нәтижесінде алынатын өнімдер. Сонымен қатар биожанармайларды алудың басқа да жолдары бар. ... ... ... ... болады, бұл биожанармайлар сұйық болуымен ерекшеленеді (ішкі ... ... ... ... ... ... ... әлі дамымағандықтан бұл жанармайларды алу әлі мүмкін емес [1, 39-42 бб].Қазіргі таңдағы адамзат қоғамының дамуы бірінші кезекте автокөліктің тұрмыстың бар ...  ... ... ие ... ... ... Кез ... ғылыми бағыттың дамуы адамзаттың алдында тұрған маңызды бір, мәселені шешуге бағытталғандығы белгілі. Елімізде ірі автокөлік өндірісі дами ... ал ... ... саны бұл ... ... ... ... айналуына себеп болды. Осыған байланысты автотранспорт өндірісі саласында гигиеналық, ... және ... ... ... ... ... ... Бұл саланың тиімділігін арттыру үшін автокөлік жүргізушілер денсаулығын жоғары дәрежеде қамтамасыз ету қажеттігі туындады.Көптеген әлеуметтік-гигиеналық және ... ... ... ... ... тән патологиялар мен кәсіби аурулары бар екендігін анықтады. Осы ... ... алу, ... ... ... ... тек қана арнайы құрылған медициналық-санитарлық қызмет қамтамасыз ету қажет. Себебі осы қызметтің ... ... ғана ... ... ... және кәсіби патологияларымен жете таныс. Ол патологиялардың клиникалық ерекшеліктерін жақсы біледі. Автокөлік жүргізушілерін жан-жақты тексеру, анамнезін жинау, ... ... оның ... ... невропатолог, психиатр, окулист, лор және травматолог дәрігеріне көрсетіп, олардың қорытынды диагнозын алу осы сала ... дені сау және ... ... ... ... ... ... жұмысқа тұратын мамандар ағзасында ауыр және созылмалы патологиялардың белгілері ... ... ... ... ... ... жіберіп, стационарлық жағдайда тереңдете тексеру жүргізуге мүмкіндік туады.Автокөлік жүргізушілер арасындағы бронх  -  өкпе ... ... ... ... аз емес. Олардың қатарында автокөлік салонындағы микроклиматтық жағдайдың алатын орны ерекше. Климаты өте қатаң ... ... ... қыс ... ... салонындағы температура өте төмен болып келеді. Көбінесе осы себептер бойынша жолаушылар мен автокөлік жүргізушілер денсаулығына аса жайсыз микроклиматтық жағдай ... ... ... ... ... ... кабинасындағы микроклиматқа да күшті әсерін тигізіп отырады. Гиподинамикалық және статикалық жағдайдағы ... ... ... ... оның ... ауа ... ... бронх  -  өкпе жүйесіне патологиялық әсерін тигізбей қоймайды. Микроклиматтың жайсыздығы тек ауа температурасына байланысты емес, сонымен қатар оның ... да ... роль ... ... ... ... ауа қызуының төмендігінің адам ағзасына тигізетін зиянды әсері арта түседі.Алдын алу жүйесінде бірінен соң бірі ... 3 ... бар ... белгілі. Оның бірінші кезеңінде ағзада бронх  -  өкпе жүйесі ауруларын туындататын қатерлі себептері бар ... ... ... ... осы ... аурулары бойынша диспансерлік топтарды құрастыру. Әрбір ауруға арналған алдын алу шаралардың және динамикалық тұрғыда бақылау жоспарын жасау мәселесі ... ... ... ... алу ... ... асыру диспансерлік есептегі ауруларды динамикалық тұрғыда бақылау және алдын алу шара ... ... ... іске ... [2, 231-233 ... бензині және оның қасиеттеріЖай бензинмен салыстырғанда, этил бензинінің уландырғыш қасиеті күшті келеді, сондықтан оны пайдалануда сақтану қажет. деген аттың өзі ... этил ... бар ... ... ... ол 1 кг бензинде 1,5 мл шамасында кездеседі.Этил сұйығының құрамында ... ... ... двигательде жану қасиетін арттыратын зат болады. Этил ... ... ең ... ...  -  тетраэтил қорғасыны (ТЭС). Бұл  -  қорғасынның тез ... ... ... мен ... ... қосындысы. Тетраэтил қорғасыны өте улы зат.Этил сұйығының буымен дем алса, сондай-ақ денесіне тисе, оның адам организміне жиналып, ... да ... ... ... этил бензинінің уландырғыш қасиеті едәуір төмен және осы естелікте көрсетілген сақтану шараларын қолданғанда ол ... ... ... ... ... үшін этил ... қызғылт сары бояу қосып, түсі өзгертіледі.Тетраэтил қорғасыны двигательде жанған кезде өте ұсақ ... ... ... ... ... болады. Ол тотықтың біразы труба арқылы сыртқа шығады да, біразы поршеньге, ... ... ... ... және сыртқы газ шығаратын қысқа трубаға қонып қалады.Бұдан басқа, дымқылдың, жарықтың және жоғары ... ... этил ...  ... этил ... ... ... тұнады да, ол двигательдің ішкі бетіне жұқалап қана жұғады. Сондықтан ... ... ... ... ... адам ... зиян ... сақ болу керек.Этил бензинімен жұмыс істегенде этил сұйығы организмді негізінен мына жолдармен:1. этил бензинінің ауадағы ... ұзақ ... дем ... этил бензинінің қолға немесе басқа мүшелер арқылы денеге сіңу жолдарымен енеді.Этил ... ... ... солай қарап, булану арқылы бензиннің азаюына көңіл бөлмегенде оның ... ұзақ ... дем алып қалу ... ... булануы көзге көрінбейді және ол кішкентай саңлау болса, мықтап тығындалмаса сыртқа шығып, ауаны бензинмен толтырады.Сондықтан барлық жағдайда бензиннің ... ... ... ... этил ... жұмыс істегенде, күресу қажет.Этил бензині, өзінің улылығына қарамастан, кәдімгі бензиннен төмендегі артықшылығымен кең тараған:1) двигательде детонацияны жояды және мотордың қуатын ... ... ... ... ... мен ... және шатун подшипниктерінің қажалуын азайтады;3) оталу камерасында ауа мен ... ... ... сығымдалатын двигательдерде жанармай неғұрлым молырақ үнемделеді;4) свечтердің жұмысын жақсартады.Автокөлікке бензин құю және жол үстіндегі жұмыстар1. Бензин тарататын колонкадан автокөлікке этил ... ... ... оны ... алмауға тырыс және ол шашыранды автокөліктің бөлшектеріне тимейтін болсын. Сол сияқты ... ... ... сақ бол. ... ... ... түтігін ұқыпты ұста.2. Автокөлікке бензин құярда оның жел жағында тұр, бензиннің буы басөа жаққа ... ... ... ... бак, ... және ... бір-біріне қосылатын жері, крандар бүтін болған жағдайда ғана автокөлікке бензин құй.4. Бензиннің карбюратордан, бензин насосынан, бензин түтігінен ақпауын қадағала. Дақ ... не ... ... ... оған тез шара ... Машинаға жанармай құйып болғаннан кейін түтік пен воронкадағы бензинді бакке әбден ағыз, оларды содан кейін барып ... ... ... Бак ... ... тағы басқа қалдықпен тығыздап тығындама, өйткені олар білте сияқты ... ... да, ол ... буланады; тығынды терімен тығызда.7. Егер автокөлікке бензинді басқа бір машинадан құйып ... тура ... ... ... ... жетпей қалған кезде, этил бензинін бактан резинка труба арқылы ауызбен соруға рұқсат етілмейді. Бұл үшін арнаулы ... ... Егер алыс ... ... ... ... этил бензинін бидон мен кеспекке құйып алатын болса, мына тәртіпті сақта:а) этил бензинін тек бүтін, тері ... ... ... ... тығыны бар ыдысқа ғана құйып ал. Ыдыстың сыртында жуғанда өшпейтін:  деген жазуы болуы керек;б) этил бензині құйылған ... мен ... ... ... қаратып, торлы ағаш жәшікке салу керек. Жәшікті жүк автокөлігінің жүріп келе жатқан бағытына қарағандағы оң ... ... ... ала ... ... ... мен ... астына әлде қалай төгіле қалған жағдайда бензинді сорып ... ... ... ... шөп, т.б.) ... этил ... құйылған ыдыстың аққан жері бар ма, тығыны бар жағы астына аунап ... жоқ па, әлде ... ... жағына жылжып кетті ме  -  жолда әлсін-әлсін қарап, байқап отыр.9. Этил бензинін тек жүк ... ... тасу ... Оны жеңіл автокөлік пен автобуста, сондай-ақ автокөліктің қандайының болса да ... ... ... ... Жолда кабинканы желдетіп отыру үшін оның әйнектерін ашып таста.11. Кабинкасы мен ... ... газ ... ... автокөліктерге (жүк, жеңіл, автобус) оны жөндегенше этил бензинін пайдалануға рұқсат етілмейді.12. Кабинкада кір болған, сүртуге пайдаланылған ... ... ... двигательді қарағанда, жөндегенде, оның бөлшектерін жуу үшін этилденбеген таза керосинді пайдалан.14. Этил ... ... ... ... киіміңе сүртпе. Ол үшін сүртетін материалды пайдалан.15. Этил бензиніне ... ... ... ... таза (этилденбеген) керосин құйған қаңылтыр ыдыс ұста. Ол қол жууға және двигательдің бөлшектерін жууға ... ... [3, 5-13 ... ... ең ... ... түрі деп ... немесе су кемесін айтады, алайда ол қате пікір. Статистикаға жүгінетін болсақ, қарапайым адамдар мен сарапшылардың пікірлері екі ... ... Ең ... ... түрі  -  ... Ал одан кейінгі жетекші орындарды су, теміржол, құрлық көліктері алады. Үнемі пайдаланып жүрген темір тұлпарымыз өте қауіпті ... ... ... ... ... ... сенімсіздік әуе апатының болуына байланысты туындаған. Алайда әуе апаттары құрлық ... ... ... есе аз орын ... ... ... ... ұшақ әрбір миллионыншы ұшып өтуде бір-ақ рет апатқа ұшырайды немесе техикалық ... ... Егер мұны жай ... салыстырсақ, әлдеқайда тиімдірек екенін байқайсыз. Ұшақ апатының 50% ... ... ... ... ... 7%-да ... ... мүшелерінің себептерінен туындайды, 22%-ы техникалық ауытқулар, 12%-ы ауа-райының қолайсыздығы, 9%-ы қасақана жасалады. Сарапшылар ұшақ апаты ... бір ... ... тек ... ғана көз жұму мүмкіндігі бар екендігін есептеп шығарды. Мысалы, егер ұшаққа фобиясы бар кісі ұшаққа мінетін ... әуе ... ... 21 жыл ... кетеді. Мамандар осы сараптамаларды негізге ала отырып, ұшақты ең қауіпсіз көлік түріне жатқызған.Ұшаққа байланысты ... ... ... Әуе ...  -  ең ... ... ... Бүкіл дүниежүзінде әрбір 3 секундта бір ұшақ (кез келген ұшақтың түрі) жерге қонады.3. Егер әуе ... ... ... ... ... 0,01% деп алатын болсақ, онда әлемде күніне кемінде 13 ұшақ апатқа ұшырайды.4. Ұшақ ... ұшу ... ... түрде техникалық тексерістен өтеді.5. Әуе апаты ешқашан өздігінен болмайды, себебі оған міндетті түрде белгілі бір ... ... әсер ... Бүкіл әлемнің 80%-нан көбі әуе қабатына шығуға қорқады, ал 5%-ы ұшудан ... бас ... Олар ... гөрі жер, су ... жөн ... 7. Ұшақпен ұшудан қорқатын адамдарды  деп атайды.8. Ұшақ аспансеріктері жай қыздармен салыстырғанда екі есе көп ғашық болады.9. ... ... ... жағдай болса, оның қызметкерлері бұл туралы жолаушыларға айтпайды. Тек апаттың бетін қайтару мүмкін емес болған жағдайда ғана ... ... ... көлігі. Қазіргі замандағы теміржол жүйесі аса қауіпті аймақ ретінде белгілі. Жүк таситын ... 90 ... ал ... ... - 140 ... ... жүре алады. Жолаушылар таситын пойыздың жалпы  салмағы 1000 т. асса, жүк пойыздарының ...  одан ... есе ауыр ... ... ... ... бірден тоқтамай алмайды.Пойыздың тежеу жолы бірнеше жүз метрге созылады.Теміржолдарда ірі-ірі апаттар, ... ... ... ... ... жол ... үлкен зиян шегіп жатады, тіпті адам өлімдері де болып тұрады.Пойыздармен тасымалданатын жүктердің 3000-нан астам түрлері қауіп туғызатын  химиялық заттар ... ... ...  ... орта5а6 табиғатқа,адамдарға, үлкен залалын тигізетін газ, химиялық заттар, жанғыш заттар сияқты жарылысқа ... ... ауру ... ...  бар ... өте жиі ... жол ... темір жол желілері жеткіліксіз деңгейде дамыған, негізгі құралдар тозуда, жолаушылар ... ... ... ... ... ... төмен;  темір жол көлігін жаңарту мен дамытуды қаржыландыру жеткіліксіз; қолданыстағы тариф жасау принциптері мен ... ... ... ... ... ... көліктік транзиттік әлеуетін  барынша тиімді жүзеге асырып, темір жол желілерін дамытуға жаңа (жеке) субъектілерді тарту ... ол өз ... ... ... ... ... ... және көлік құралдары паркін ұлғайтуға мүмкіндік береді.Темір жол көлігінің және оған байланысты инфрақұрылымның қауіпті ... ... ... ... ... болатын факторлар мыналар болып табылады:      1) адам ... ... ... ... ... қауіпті механикалық әсерлері;      2) темір жол көлігінің қорғалмаған электр ... ... ... ... тоғының соғу, электрмен жабдықтау жүйелерінде қысқа түйісу токтарының, жүктеменің асып кетуінен және атмосфералық кернеулердің ... ...       3) ... жол ... ... ... шегінде белгіленген нормативтік мәндерден жоғары болатын темір жол ... ... ... шу мен ...      4) ... қозғалыс жылдамдығын бақылау аспаптарымен, қозғалыс параметрлері тіркегіштерімен, автоматты локомотивтік сигнал берумен сенімсіз және жеткіліксіз жарақтану;      5) ... ... ... мен ... құрамдас бөліктерін олардың қызметінің нормативтік мерзімі өткеннен кейін пайдалану.      4. Тәуекелдерді төмендету жобалау, дайындау ... ... ... ... ... асырылуы тиіс.      Тәуекелді рұқсат етілетін деңгейге дейін төмендету мүмкіндігі болмаған жағдайда ... ... ... ... мен ... және ... ... қауіпсіздігін қамтамасыз ететін шаралар жүйесі көзделуі тиіс.        Әртүрлі ... ... ... ... ... ... ерекшеленеді. Қозғалыс қауіпсіздігінің бұзылуы шайқалуларға, апаттарға, жарамсыз болуына пойыздық және маневрлік қозғалыс қауіпсіздігінің дәрежесін анықтайтын көрсеткіштерді екі топқа ... ... ... және қатыстық. Біріншіге мыналар жатады: - жалпы қирау саны (сонымен қатар жолаушы пойыздарымен); жалпы апат саны ... ... ... ... ... пойыздарында жылжымалы құрамның рельстен тайып түсу саны; пойыздық және маневрлік жұмыстарда жарамсыз болу жағдай саны (сонымен қоса ерекшеліктері); ... ... қаза ... оның ... ... ... (барлығы) жаралануы, оның ішінде жолаушылар; вагондардың зақымдануы, оның ішінде инвентарлықтан алынып ... ... ... ... ... дейінгі дәрежесінің зақымдалуы; сағат ішінде қозғалыстың толықтай тоқталуы. Екінші топқа мынадай көрсеткіштер жатады: сапалық көрсеткіштер ... ... ... ... көп жыл, ай уақытындағы бірдей атаулардың болуы. Сонымен қоса бірдей жағдайдың қозғалыс қауіпсіздігі қамтамасыз ... [5].      ІІІ. ... өзі ... өмір суру ... бірден  бір бөлігі  -  көлік жүйесі. Кез-келген адам өзінің жасына немесе мамандығына ... әр ... осы ... ... күнделікті пайдаланып жатады. Көлік адамның, тіпті қоғам өмірінің боліп тастауға келмейтін белсенді бөлігі.Ең ... ... түрі  -  ... Ал одан ... ... ... су, ... құрлық көліктері алады. Үнемі пайдаланып жүрген темір тұлпарымыз өте қауіпті қозғалыс транспорты болып табылады. Елімізде ірі автокөлік өндірісі дами бастады, ал ... ... саны бұл ... ... ... ... айналуына себеп болды. Осыған байланысты автотранспорт өндірісі саласында гигиеналық, әлеуметтік-медициналық және ... ... ... ... ... бастады. Бұл саланың тиімділігін арттыру үшін автокөлік жүргізушілер денсаулығын жоғары дәрежеде қамтамасыз ету қажеттігі туындады.Темір жол саласында ... жол ... ... деңгейде дамыған, негізгі құралдар тозуда, жолаушылар жылжымалы құрамы жеткіліксіз; қызмет көрсету деңгейі төмен;  темір жол көлігін жаңарту мен ... ... ... ... ... ... ... мен реттеу тетіктері тасымалдаушыны клиенттерге бейімдемейді.ІV. Пайдаланылған әдебиеттер:1. Ризеденова А.Е. Автокөліктердің атмосфералық ... ... ... баға ...  -  ... 2015. - 645 ... ... Ж.Т., Аханова Р.М., Музафарова Ж.Д., Сидикалиева Ф.М., Байдуйсеков П. Автокөлік жүргізушілердің бронх-өкпе жүйесі патологияларының алдын алу мәселелері.  -  ... 2009.  -  265 ... ... техникасы жөнінде этил бензинін қолданатын автотранспорт қызметкерлеріне арналған естелік, қазақ мемлекет баспасы.  -  Алматы, 1956 ж.  -  19 ... ... ... С.К., Дедов А.Н., Балгабеков Т.К. Общий курс транспорта: Учебное пособие. - Караганда: КарГТУ, 2005. - 82 с.  
        
      

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 14 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ақтөбе қаласы май зауытындағы май тазарту процесінің автоматтандырылуын жобалау25 бет
Жолаушыларды автомобильдермен тасымалдау13 бет
Төтенше жағдайлардың түрлері мен сипаттамалары44 бет
ХІХ ғ. Европа мәдениеті19 бет
Қазақстан мұнай-газ ресурстарының тиімділігін арттыруды көтерудің негізгі жолдары88 бет
Сақтандыру нарығы туралы ақпарат38 бет
Транспорттық комуникациялар және қондырғылар9 бет
Қазақстан Республикасының автожол саласы жайында15 бет
Қазақстан тарихы жоғары және арнаулы орта оқу орындарына арналған оқулық440 бет
Автоматты бақылау принциптері мен қызметері8 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь