Техносферадағы тіршілік қауіпсіздігі.өндіріс ортасының қолайсыз факторларының жіктелуі

I.Кіріспе
Техносферадағы тіршілік қауіпсіздігі.Өндіріс ортасының қолайсыз факторларының жіктелуі.
II.Негізгі бөлім
А) Техносфера ұғымы.
Ә) Техносфераның жағымсыз көрсеткіштері.
Б) Техносфера көлемі мен құрылымы.
В) Өндіріс факторлары.
Г) Қауіпті және зиянды өндірістік факторлардың жіктелуі.
Д) Өндірістік қажу,оның түрлері мен себептері.
III.Қорытынды
Жұмыс істеушінің денсаулығына өндірістік ортаның қолайсыз факторлардың әсерлері. Қауіпті өндірістік объектілердегі өнеркәсіптік қауіпсіздік туралы заңнама.Қолайсыз және зиянды өндірістік мекемеде жұмыс атқаратын жұмысшыларды медициналық тексеруден өткізу.
Пайдаланған әдебиеттер
Техносферадағы тіршілік қауіптері. Өмір сүру ортасы адамға әр уақытта өзінің жағымсыз әсерін тигізіп келді. Бірақ, көптеген ғасырлар өте өмір сүру ортасы өзінің бейнесін біршама өзгерте бастады. Осыған орай жағымсыз әсерінің түрі мен деңгейі де өзгерді. ХХ ғасырдың аяғынан бастап жағдай нақты түрде өзгерді. Адамның белсенді әсер етуінің нәтижесінде онда елеулі өзгерістер болды. Жер бетінде биосфераның шамадан тыс ластанған аймақтары пайда болды. Биосфера өзінің мәнін жоғалтып, адам көп шоғырланған жерлері техносфераға өтті. Нәтижесінде ғаламшарда экожүйесі бұзылмаған территориялар аз қалды. Әсіресе дамыған елдердің экологиялық жүйесі көбірек бұзылуды (Европа, Солтүстік Америка, Жапония). Биосфера – атмосферанының төменгі қабатынан, гидросферадан және литосферанынң жоғарғы қабатынан тұратын, техносфераның әсеріне шалдықпаған жердегі тіршіліктің орналасқан аймағы. Техносфера – адамның материалдық, әлеуметтік-экономикалық қажеттіліктерін қамтамасыз ету мақсатына жету үшін техникалық құралдардың көмегімен тікелей немесе жанама әсерінен түрленген биосфера аймағы.
Қазіргі жағдайдағы техносфераның пайда болуына келесідей аспектілер әсер етті:
- Жер бетіндегі тұрғындар санының қарқынды түрде артуы және олардың урбанизациялануы;
- энергетикалық ресурстарды тұтынудың және шоғырының артуы; - өндірістік және ауылшаруашылық өнеркәсіптердің қарқынды дамуы; - транспорттық құралдарды жаппай қолдану;
- әскери бағыттағы шығындардың артуы және т.б. Техносфераны жасай отырып, адам баласы тіршілігінің үптелген жағдайын жоғарылатуға тырысты. ХХ ғасырдың екінші жартысынан бастап өндірістік өнеркәсіптер 100 есеге артты. Бұл прогресс адам баласын ең жоғарғы деңгейге шығарды, бірақ ол өзінің кері әсерін, яғни жер қойнауының кедейленуіне әкеліп соқты.
1)Өндіріс факторлары- Уикипедия — ашық энциклопедиясынан мәліметтер
2)ҚР «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» кодексі. – Алматы: ЮРИСТ, 2009. – 109 б.
3)ҚР-ның "Еңбек" Кодексі,Астана 2007 ж
4)ҚР-ның "Қауіпті өндірістік объектілердегі қауіпсіздік туралы" Заңы,Астана 2002 ж
5)ҚР-ның еңбек қорғау бойынша нормативтік актілерінің жиынтығы.
6)Техносфера-Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет.
7)Газета «Биология» №21/2009, статья Н.В. Самородов «Шанс на выживание, или Инженерная экология и управление техносферой»
8)Еңбекті қорғау және тіршілік қауіпсіздігінің негіздері, Оқу құралы/ Дюсебаев М.К., Абдимуратов Ж.С. – Алматы, АЭжБУ-2013.- 84 б.
9)Безопасность технических процессов и производств. Охрана труда: уч. пособие. – 2-е изд., испр. и доп. – М.: Высшая школа, 2002.
10) Авалиани С.Л., А.А.Голуб, Н.Г.Давыдова, Е.Б.Струкова, Г.В.Сафонов. Управление
окружающей средой на основе методологии анализа риска. Учебное пособие. – М.:
2006. – 186 б.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҚ   МИНИСТРЛІГІҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ АГРАРЛЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ23888703111500 center24765РЕФЕРАТРЕФЕРАТОрындаған:Ерғалиева Қ.К.Тексерген:Каримова Г.Алматы 2016жылЖоспарыI.КіріспеТехносферадағы тіршілік қауіпсіздігі.Өндіріс ортасының ... ... ... ... ... ... Техносфераның жағымсыз көрсеткіштері.Б) Техносфера көлемі мен құрылымы.В) Өндіріс факторлары.Г) Қауіпті және зиянды ... ... ... ... ... ... мен ... істеушінің денсаулығына өндірістік ортаның қолайсыз факторлардың әсерлері. Қауіпті өндірістік объектілердегі өнеркәсіптік қауіпсіздік туралы заңнама.Қолайсыз және ... ... ... жұмыс атқаратын жұмысшыларды медициналық тексеруден өткізу. Пайдаланған әдебиеттерКіріспеТехносферадағы тіршілік қауіптері. Өмір сүру ортасы адамға әр уақытта өзінің жағымсыз әсерін ... ... ... ... ... өте өмір сүру ... ... бейнесін біршама өзгерте бастады. Осыған орай жағымсыз әсерінің түрі мен ... де ... ХХ ... ... ... ... нақты түрде өзгерді. Адамның белсенді әсер етуінің нәтижесінде онда ... ... ... Жер ... ... ... тыс ластанған аймақтары пайда болды. Биосфера өзінің мәнін жоғалтып, адам көп шоғырланған ... ... ... ... ... ... ... территориялар аз қалды. Әсіресе дамыған елдердің экологиялық жүйесі көбірек бұзылуды (Европа, Солтүстік Америка, Жапония). Биосфера  -  ... ... ... ... және ... жоғарғы қабатынан тұратын, техносфераның әсеріне шалдықпаған жердегі тіршіліктің орналасқан аймағы. Техносфера  -  адамның материалдық, ... ... ... ету ... жету үшін ... құралдардың көмегімен тікелей немесе жанама әсерінен түрленген биосфера аймағы. Қазіргі жағдайдағы техносфераның пайда болуына келесідей аспектілер әсер етті: - Жер ... ... ... ... ... артуы және олардың урбанизациялануы;- энергетикалық ресурстарды тұтынудың және шоғырының артуы; - өндірістік және ауылшаруашылық өнеркәсіптердің қарқынды дамуы; - транспорттық құралдарды ... ... ... ... шығындардың артуы және т.б. Техносфераны жасай отырып, адам баласы тіршілігінің үптелген жағдайын жоғарылатуға тырысты. ХХ ... ... ... ... ... ... 100 есеге артты. Бұл прогресс адам баласын ең жоғарғы деңгейге шығарды, бірақ ол ... кері ... яғни жер ... кедейленуіне әкеліп соқты.15113014681200Қазіргі уақытта ғылыми-техникалық прогрестің шапшаң дамуынан өндіріс, құрылыс, тау кең байлығын өндіру, жаңа химиялық заттарды өндіріске енгізу ... ... ... ... ... қарқынды даму экономикаға әсер еткенмен, экологиялық апатқа әкеліп ... Кей ... жаңа ... және ... материалдардыпайдалану ережелері сақталмайды, қауіпсіздік шаралары орындалмайды. Міне, осы сияқты қателіктердің салдарынан апаттың болу қаупі туындайды. Апаттың тағы бір себептері  -  улы, тез ... ... ... ... ... ережелердің сақталу-сақталмауы, олармен жұмыс істеудегі қателіктерге жол берілуі ... ... ... ... еңбек тәртібін сақталмаушылығына, жұмыс істеуші адамдарың салақтығына, ... ... ... ... ... ... және оның ... сақтау ережелерін жете меңгермегендігіне көп байланысты. Міне, осылар жұмыс орнындағы апатқа, жарылыстарға, өртке, қирауға, қоршаған ортаны улы немесе радиоактивті ... ... ... ... ... 1971 жылы ... ... заводында жарылыс болып, өндіріс орны қирап, адам шығынына ұшыратты. 1986 жылы Чернобыль атомдық станцияда ірі жарылыс ... ... апат ... белгілі. Мұндай жағдай Атырау химия, мұнай айыру заводтарында да ... ... ... ... тағы бір ...  -  ... улы заттардың ауаға тарап кетуі. Осындай өрттен ... ... ... улы заттар ауаға көтеріледі де жерге жайылып қонады. Әсіресе полиэтилен, полистирол сияқты материалдарың жануы адам, жан-жануар, ... т.б. ... өте ... Өрт пен ... ... оның жою ... ... 1. Өрттің негізгі жою факторлары мыналар: от ... ... және ... ... ... әсер етеді. Нәтижесінде отта қалған заттар, обьектілер, ғимараттар және оның ... ... ... ... ... ... ... 2. Жарылыстың қырып-жою факторлары мыналар: - ядролық бомбаның, жарылғыш заттардың, сұйық отынның, газдың жарылыстан ... ... ауа ... ... жарықшақтардың, сынықтардың пайда болуы әрі оның үлкен аймақты ... ... ... әкелуі.Жарылыстардан қирау, обьектілердің жойылуы, адамдардың және жан-жануарлардың өлімі, жарақаттануы сияқты зардаптары болады. Жарылыстың ... ... ... пайда болуы мүмкін. Неғұрлым жарылыстың қуаты күшті болса, соғұрлым оның экономикаға, қоршаған ортаға, адамдарға және экологияға әкелетін зияны зор болады.Қазіргі ... ... ... ... ... ие ...  -  ... қауіп. Биологиялық қауіп екі жолмен туындауы мүмкін. Бірінші  -  тіршілік иесіне ... ... ... ... және ... ... ...  -  тіршілік иесіне іштен келетін ... ... ... байланысты қауіптер). Потенциалды және қолданылу дәрежесіне қарай қауіпті объектілер мен техникалық жүйелер келесідей топтарға бөлінеді: - жаппай қырып-жою қарулары (ядролық, ... ... және ... кешенінің объектілері; - ядролық цикл және ядролық ... ... - ... реакторлар (стационарлы энергетикалық, транспорттық, зерттеу және технологиялық кешендер); - ракета-космостық кешендер; - ... ... - көп ... қауіпті заттармен қорланған химиялық және биотехнологиялық кешендер; - энергетика объектілері; - ... ... және ... ... - ... ... - ... кешендер объектісі (жерүсті, суүсті, суасты және әуе транспорты кешендері); - магистральды газ-, мұнай және азық-түлік тасымалы; - инженерлік құрылыстар ... ... ... және ... т.б.); - ... ... ... - өнеркәсіптер мен азаматтық құрылыстың алпауыт объект314960287655ілері; - басқару, байланыс жүйелері.Техносферадағы ең жоғарғы қауіп төндіретіндер транспорттық авариялар, ... пен өрт, ... ... ... және биологиялық қауіпті заттармен ластайтын апаттар, гидродинамикалық апаттар, тазалау және электроэнергетикалық объектілердегі апаттар. ... ...  -  ... ... ... және де олардың жекелеген қасиеттерінің белгілі-бір жағдайда адамның денсаулығына, қоршаған ... ... және ... ... ... ... тікелей немесе жанама жағымсыз әсері. Қауіптілік химиялық немесе биологиялық белсенді компоненттері бар жүйе және оның негізгі сипаттамалары адам ... ... сай ... ...  -  ... және антропогендік болып бөлінеді. Табиғи қауіп  -  стихиялық құбылыстармен, климаттық жағдайлармен, жергілікті рельефпен шартталады. Кауіптің адам мен ... ... кері ... ... орай тек табиғи қауіптермен шектелмейді. Адам өзінің ... ... ... ету мәселелерін шешуде қоршаған табиғи ортаға техникалық құралдармен, өндірістік тастанды қалдықтармен т.б. өмір сүру ортасына антропогендік қауіп төндіруде. Техникалық ... ... ... ... ... қауіптер деп атайды. Қауіптердің жасырын және айқын түрі белгілі. ... ... ... ... ... ... ... негізгі көздері келесілер: адам, объектілер (машина, станоктар, құралдар, ғимараттар, жер, жол, энергия т.б.), еңбек өнімдері  -  технологиялар, операциялар мен ... ... орта ... су тасқыны, күннің белсенділігі және т.б.), флора мен фауна. Қауіптің сыртқы көздеріне жататындар: табиғи жағдайлар, ... және ... ... ... персоналдық күтпеген қате әрекеті (адами фактор). Ішкі қауіпке  -  адамның жеке ерекшеліктерінің ... және ... ... кері ... жатады. Тәуекелділік  -  қауіптілік кезіндегі адамның нақты іс-әрекеті.II.Негізгі бөлімА)Техносфера ұғымы. Техносфера ( гр. Techne  --  өнер, ... sphaira  --  шар )  -- ... ... ... ... сәйкестендіру мақсатымен адамдардың техникалық құралдардың тікелей және жанама әсері арқылы өзгертілген биосфера бөлігі. Кейде бұл терминнің мынадай анықтамасы кездеседі: ... ... ... ... мен ... ... алмасуынан оқшаулау тұрғысында шаруашылық айналымына тартылатын табиғи ресурстарды пайдаланудың және қайта пайдаланудың іс жүзінде тұйык аймақтық ғаламдық келешек ... ... ... 1989). ... ең жоғарғы қауіп төндіретіндер транспорттық авариялар, жарылыс пен өрт, радиациялық авариялар, ... және ... ... ... ластайтын апаттар, гидродинамикалық апаттар, тазалау және электроэнергетикалық объектілердегі апаттар. Қауіптің негізгі көздері келесілер: адам, объектілер (машина, станоктар, ... ... жер, жол, ... т.б.), ... ...  -  ... операциялар мен әрекеттер, табиғи-климаттық орта (жауын-шашын, су тасқыны, күннің белсенділігі және т.б.), флора мен фауна.Ә) Техносфераның ... ... ... ... ... ... алу жəне ... мақсатымен қоршаған материалдық əлемге əсер ету арқылы адам қолымен жасалған құрал-жабдықтарды жетілдіру бағытында ... ... ... мен ... ... ... техникалық жарақтануы, алдыңғы идеяларды жүзеге асыру мүмкіндіктерінің артуы жəне оларды тəжірибеге ендірумен байланысты өндірістің үздіксіз жетілуі ғылыми-техникалық жетістік деп аталады. Ол адам ... ... ... ... ... ... ... орта жағдайын елемей, табиғи ресурстарды игеру көлемінің артуын жəне технологияны жетілдіруді қамтиды. Ғылыми-техникалық жетістіктер антропоцентрлік мақсаттарға бейімделген, яғни халықтың артып ... ... рін ... ... ... барысында биосфераға бөтен заттардың ену құбылысы байқалды, нəтижесінде ... ... ... ... ... Адамның шаруашылық іс-əрекеті табиғи ортаға тұрақты əсер ететін факторға айналды, табиғатты өзгерте отырып, оның даму заңдылығына ... ... ... ... таңда, адамның барлық өндірістік іс-əрекеттерінің нақты анықтамасы техногенез деген атауға ие. Экологиялық көзқарас тұрғысынан, техногенез адамдардың іс-əрекеттерінің нəтижесінде биоталық ... ... мен ... ... ... зат, күш жəне үдерістерді биосфераға ендіруге қабілетті ... ... ... ... ... ... қолданатын техногенез түсінігімен қиысады (А. Е. Ферсман 1937, А. И. ... 1970). ... ... ... рет ... ... орыс ғалымы А. Е. Ферсман енгізген. Ол бұл түсінікті ... ... ... байланыстырады. Ғалым оны геохимияның жалпы əдіснамалық тұғыры арқылы талдай отырып, элементтерді пайдалану атом, ион, ... ... ... ... жүйесіне тəуелді екендігін анықтаған. Б)Техносфера көлемі мен құрамы.Əлемдік шаруашылықты адамның барлық іс əрекеттері ... ... ... ... ... ... болады. Көптеген кеңістік жəне ағымдық параметрлері бойынша, ол биосферамен сəйкес келгенімен, экологиялық сыйымдылығы шектеулі. Сондықтан планет арлық биота мен ... ... ... мен ... ортаның белсенді элементтері арасында бəсекелестік қатынастардың болуы ... ... ... ... ... ... бұл ... күрделі, олардың көптеген белгілері биосфераны бəсекеден ығыстыру ретінде көрінеді. ХХ ... ... ... ... ... ... қабатын құра отырып, техносфера шекарасын биосфера шегіне дейін кеңейтті, жақын жəне алыс ғарышты, Жердің терең қабатын, мұхит түбін, субмолекулярлы ... ... Ол ... ... қабатына еніп, толығымен қамтыды, əсіресе, құрлықта жəне планетаның үстіңгі қабатына ерекше көрініс береді. Жер бетінде техногенез əсері тимеген тірі ... ... өте аз. ... шаруашылық ғаламдық техникалықэкономикалық ғана емес, ғаламдық экологиялық-географиялық жүйеге айналды. Ең маңызды мəселелер өнеркəсіптік өндіріспен, техникалық энергетикамен, ... ... ... Жыл ... ... өнімі түрінде 10 Гт биомассаның құрғақ заты алынады, ағаш өнімдері мен теңіз өнімдері құрлықтағы фотосинтез өнімдерінің 7 ... ... Одан ... ... ... ... мен ... антропогенді төмендету есебінен, яғни агроценоздарды орналастыру, ормандарды кесу, шөлейттену, техногенді тозудың əсерінен адам баласы жанама түрде Жер ... ... 12 ... ... ... құрлық экожүйесінің алғашқы өнімінің 27-30 пайызын антропогенді каналға аударады. Əрине, бұл табиғи үдерістерге адамзат баласының шаруашылық араласуы ретінде ... ... ... жəне ... өңдеуші өнеркəсіптерінде жыл сайын 100 Гт қатты жəне сұйық қалдықтар түзіледі. Оның 15 Гт жуығы ағындылар арқылы су ... ... ал ... 90 Гт бос ... үйіндісіне, күл жəне қоқыс үйінділеріне, басқа да ... ... көму жəне ... ... ... 12 Гт ... отынды жағу жəне алынатын өсімдік биомассасының 7 Гт ... ... ... басқа да өндірістік қышқылдық үдерістер атмосферадағы масса алмасу ... ... Олар 40 Гт ... ... 52 Гт көмірқышқыл газы мен басқа да ... ... раға ... ... ... қоса, ауаға толық жанбаған өнімдер, əртүрлі шаң-тозаңдар, тұздар, өндірістік үдерістер мен транспорт жұмыстары арқылы ... ... ... ... ... ... Бұл қоспалардың жалпы массасы жылына 1 Гт жетеді. Бірмезгілде ортаға 530 ЭДж техногендік жылу бөлінеді. Техногенді масса алмасудың биотикалық айналымнан ... ... ... заттардың технологиялық айналымы сандық жəне сапалық қатынастарды ... ... ... ... масса алмасу заттардың ғаламдық айналымының елеулі бөлігін құрайды жəне өзінің алшақтығымен ... ... ... ... ... шарты болып табылатын жəне ұзақ даму үдерісінде алынып ... ... ... жоғары деңгейін бұзады. Бұл биосферадағы теңдікт ің күрделі ... ... ... ... айналымын техникалық айналымның алшақтық деңгейінің əсер етуі ... ... ... Атмосферадағы СО2 тікелей техногенді эмиссиясы жылына 30 Гт құрайды. Бұл санға топырақ эрозиясымен фитомассаның алынуы барысында бөлінген СО2 3,5 Гт ... ... Одан ... азот жəне ... ... ... ... күшті қышқыл массасы жəне оның Жерге қышқыл жаңбыр түрінде түсіп, СО2 бөліп шығаруы, топырақ органикасы тағы да ... 1,5 Гт ... ... Осы ... күкірттің табиғи айналымына тікелей жəне жанама əсер ету барысында атмосфераға тасталынатын СО2 саны 35 Гт жетіп, көміртектің планеталық ... 10 ... ... ... ... ... ... тұйықтылығы жəне биосферамен мұхиттардың үлкен буферлік сыйымдылығы жағдайында атмосферадағы СО2 ... ... ... ... ... СО2 құрамының артуы соңғы он жылда артып ... Олай ... ... мен ... ... ... СО2 ... теңдігін реттей алмайды. Бұл мұхит үсті жəне құрлықтың ластануы жəне Жер флорасының ... ... ... түсіндіріледі. Атмосферада техногенді газдармен бірге СО2 концентрац иясының ... ... ... ... эффект) күшейтуде, яғни Күн радиациясының Жерге түсетін ... ... ... төменгі қабаты сіңіреді. Бұл  деп аталатын атмосфера, гидросфера жəне Жер үстіндегі орташа температураның жоғарылауына алып келеді. Соңғы 30 жылда ... ... ... жəне ... бетінде СО2 концентрациясы 0,60 құрады, бұл энергияның үлкен мөлшерінің қосылғандығын көрсетеді. Температураның жоғарылауынан, топырақ ылғалдығынан, ... ... ... ... газы ... бөлінеді, яғни судағы СО2 ерітіндісі температураның артуына байланысты жылдам төмендейді. Одан ... ... ... ... биотаға тікелей теріс əсер ете отырып, топырақ карбонатынан, судан, грунттан СО2 ығыстырып ... Осы ... ... техносфера биосфераны ығыстырып, орнын алмастырумен қатар, биосфераның орта түзуші қызметін бұзады. Биосфераның қызметтері ... ... ... да ... ... Себебі, техносфера биосфера ортасы мен ресурстарын пайдаланатындықтан, биосферадан тыс өмір сүре алмайтындығы дəлелденеді. В)Өндіріс факторларыӨндіріс факторлары  - ... ... ... ... ... барысында дайдаланылатын негізгі компоненттер: еңбек, жер, табиғат ... ... ... ... ... ... ... (тауарларды) өндіру (қызметтерді көрсету) үшін қажетті есурстарды ...  -  ... ... ... Олардың алғашқысы  -  еңбек факторы. Жер факторының (табиғи ресурстар) мағынасы кең (адамдардың келген жері ... ... алып ... ... ... ... қазындылардын, су ресурстары мен басқа да ресурстардың көзі ретінде ұғынылады). Капитал факторы дегеніміз заттық (нақты) капитал  --  ұзақ ... және сан ... ... ... ... (шикізат, машиналар, жабдық, өндірістік ғимарат, т. Б.). Осы классикалық өндіріс факторларынан ... ... ... ... ... кәсіпкерлік қабілет, ғылыми-техникалық прогресс және ақпарат та жиі бөліп көрсетіледі. Г)Қауіпті және ... ... ... ... ... ... факторлары  -  адамның іскерлігінің төмендеуіне, жедел және созылмалы уланулар мен сырқаттардың пайда болуына, жалпы сырқаттанушылығының өсуіне және ... ... ... ... ... ... келтіретін еңбекті ұйымдастыру және оны орындау факторлары. Адамның кәсіптік ісі еңбек пен жұмыс ... ... ... ... ... ... ортаның физикалық, химиялық және биологиялық факторларының әсерлік жағдайларына жүруі мүмкін:Қауіпті және зиянды өндірістік факторларының жіктелуіӨндірістік орта мен ... ... Олар ... ... мен ... ... 1. ... факторлар 1. Қозғалыс аппараттарына дене жүктемесінің түсуі ... және ... ауыр ... және ... ... ... ... болуы, теріге, буындарға, бұлшық етке және сүйектерге ұзақ қысымның түсуі Механикаландырылмаған еңбек: ... ... ... ... жұмыстары, тігу машиналарында жұмыс істеу т.б. 2. Физиологиялық жеткіліксіз қозғалыс белсендігі (гиподинамия). Ой еңбегінің көптеген түрлері: ... ... ... т.б. ... 3. Қан айналым, ыны салу, дауыс байламына ... ... ... ... әр салаларындағы ауыр жұмыстар; үрлеу аспаптарында ойнаушы музыканттардың, әншілердің еңбегі, шыны үрлеушілердің ... 4. ... ... ... ой ... эмоциональдық жүктеменің түсуі, анализаторларға жүктеменің түсуі, еңбек процесінің біркелкілігі. Операторлардың, диспетчерлердің, жүргізушілердің, хирургтардың еңбегі, конвейердегі жұмыстар т.б. 2. ... ... 1. ... ... ... ... және жоғары температурасы, ылғалдылығы және қозғалысы. Металлургия, ... ... ... бояу ... ашық ... ... ... 2. Инфрақызыл сәулелерінің жоғары деңгейі. Металлургия зауыттары, шыны өндірісі т.б. 3. Ультракүлгін сәулелерінің жоғары деңгейі. Дәнекерлеу жұмыстары, металды ... ... т.б. 4. ... ... ... деңгейі. Зерттеу жұмыстары, аспап жасау зауыттарындағы жұмыстар, медицина саласы. 5. Иондаушы сәулелердің жоғары ... Атом ... ... және ... 6. ... сәулелердің, электрлік және магниттік өрістердің кернеулігінің жоғары деңгейі. Генераторларды, радиолокацияны жасау және қолдану өндірістері. 7. ... ... ... деңгейі. Жасанды теріні, маталарды жасау өнеркәсіптері т.б. 8. Жұмыс аймағындағы ауаның ... ... ... емес ... ... ... ... машина жасау зауыттары т.б. 9. Шудың, дірілдің, ультрадыбыстың және инфрадыбыстың жоғары деңгейі. Машина жасау зауыттарында, шахталарда қолдық механикаландырылған ... ... ... Тракторшылар мен комбайншылардың еңбектері. 10. Жұмыс аймағының жеткіліксіз жарықтандырылуы ... ... емес ... ... ... жоқтығы немесе жетіспеушілігі, жоғары жарқырауы, сәулелер ағымының жоғары пульсациясы. Шахталар, аспап жасау, ... ... мата ... т.б. ... 11. ... немесе төмен атмосфера қысымы. Көпірлерді, тоннелдерді салу, әуе көлігі т.б. 3. Химиялық факторлар Жалпы токсиндік, тітіркендіруші, сенсибилизациялаушы, канцерогендік, мутагендік әсер ... ... ... ... тигізуші газдар, булар, сұйықтар, аэрозольдер. Химиялық зауыттары, машина жасау зауыттарының балқытушы, гальваникалық, ... ... ауыл ... улы ... ... т.б. 4. ... ... 1. Микро және макрорганизмдер-инфекциялық, инвазиялық, саңырауқұлақ ауруларының көздері. Сырқат жануарларға күтім ... ... ... 2. Витаминдер, гормондар, антибиотиктер, белок тектес заттар. Фармацевтік зауыттары, ет комбинаттары, жасанды мал азықтарын және құнды азықтарды жасау өндірістері. 5. ... ... ... ... ... мен ... ... өндірістік жабдықтардың жылжымалы элемент-терінің, жабдықтардың, материалдардың тағы ... ... ... немесе төмен температураларының, қышқылдар мен сілтілер ерітінділерінің, ... ... ... ... ... адамның денесі арқылы өту т.б. қауіптердің болуы Машина жасау, химия зауыттары, ағаш өңдеу т.б. жұмыстары. Д) Өндірістік қажу, оның ... мен ... ... жұмыс қабілеттілігінің төмендеуі алдымен дамитын өндірістік қажуға негізделген. Өндірістік қажу  -  ... пен ... ... әсер ... ... ... адам организмінің функционалды мүмкіндік-терінің уақытша және қайтымды төмендеуі. Еңбек шарты тек ұйымдастыру-техникалық, санитарлы-гигиеналық және басқа да материалды-заттық шарттар ғана емес, ... ... ... ... ... ... ... әлеуметті-психологиялық климат болып табылады. Қажу іс-әрекеттің тиімділігін төмендетуге әкеліп соғады, яғни бір ... ... ... және ... өлшемдердің өсуі травматизм мен сәтсіз оқиғалардың пайда болуы өседі. Өндірістік қажу ... ... ... ... ... оны аса ... психологиялық жағдайда бастан кешіп жүрген, қажудың биологиялық белгісі ретінде қарастыруға ... Адам ... ... :: ... ...  --  ... жоғары жүктемелік, оны керекті дәрежеде жалғастыру мүмкіншілігін сенімсіздік (егер шынайы өндірістілік төмендемесе де); :: назардың бұзылуы (оның ... ... ... ... керісінше әлсіздік, назардың аз аударылуы, оны қосудағы қиыншылықтар); :: түйсік саласында ... ... ... ... ... іс-әрекетінің өзгеруі  -  көз көруінің, есту, көз сығырайту сезімінің және т.б. төмендеуі); :: моторлық саланың бұзылуы (баяулатылған ... ... ... ... ... ... және байланыс-тырылмаған қозғалыстар); :: жұмыс істейтін органдардың тартымсыз сезінуі: қол мен аяқ бұлшық еттеріндегі ауыруы мен ... ... ...  --  ... ... мойын, ақыл-ой жұмысында  --  маңдай мен қарақұс саласында ауырулар пайда болады; :: ... ... ... ... мен ... ... :: ерік-жігердің әлсізденуі (шыдамдылық, өзін бақылау, тегеуіріндік); :: жиі әрі ұзақ ... ... ... :: ұйқышылдық. Өндірістік қажулардың барлығы да шаршау сезімінде ... бола ... Ол өзін ... ... анық көрсетеді: пульс, демалыс, қатты терлеу, бұлшық ... ... ... өсуімен. Сондықтан еңбек пен демалыстың тиімді режимінің, психикалық өзін реттеу дағдысының жоқтығында пайда болған ... аса ... ... ...  -  ол демалыс кезінде жұмысқа қабілеттілігі толығымен қалыптаспайтын, ауру жағдайы және организмде функционалдық ... ... ... ... ... ұйқышылдық және түндегі ұйқысыздық, бас аурулары және де орталық жүйке жүйелерінің ауруы. Өндірістік қажуды дамытатын объективті көрсеткіштер келесілер болуы ... :: ... ... ... ... уақыттың өсуі, ақаулы заттардың өсуі); :: статистикалық (жұмыскерлердің бастамасы ... ... ... ... микроүзіліс, микротравматизм мен травматизм жағдайларының өсуі); :: физиологиялық (қозғалыс үйлесімінің, қол мен саусақтардың треморы (қалтырауы), назар ... ... ... ... ... :: психологиялық (психикалық процесстердің және реакция-лардың азаюы, қателер санының өсуі). Өндірістік қажудың өсудегі себептері келесілер болы мүмкін: :: жоғары қарқынды, күш ... ... :: ... ... ... тиімсіз бөлу (жұмыс қалыптылығының бұзылуы); :: қабылданатын және қайта өнделетін ... ... ... тыс ... :: ... ... ... (бір қарқындылығы); :: антропометриялық және эргономикалық талаптарға жұмыс орнының жоспарлануы, құралдарының сәйкес келмеуі; :: өндірістік ... мен ... ... ... күш ... :: ұжымдағы қолайсыз әлеуметті-психологиялық климат, еңбектің нашар жағдайы; :: жұмыскердің жеткіліксіз дәрежедегі біліктілігі; :: ... ... ... мен шыдамдылықтың төмендеуі. Мамандар күш жұмсауды келесі түрлерін көрсетеді: :: интеллектуальды, проблемалық жағдайды шешуді саны көп талап етушілермен шыққан; :: ... ... ... іс-әрекеттің тиімсіз шарттарына негізделген (мысалы, ұсақ бөлшек ... ... ... ... қиыншылықтар, жұмыс беті мен өзгешелік объектісіндегі түстің аз кереғарлығы, жеткіліксіз жарықтандыру); :: монотонды (бір ... ... ... ... және т.б. ... күш ... :: политонды (көп сазды)  --  кездейсоқ бағыттарға назарды жиі ... ... ... күш салу; :: физикалық күш салу (қозғалтқыш ... ... ... :: ... күш салу, жұмыстың эмоционалды қатыстырмау мазмұны мен оны жүзеге асыру ... апат пен ... ... ... дау жағдайлардан туындаған; :: күтудегі күш салу, ... ... ... ... ... ... ... қажеттігімен туындаған (мысалы, берілген көрсеткіштерден технологиялық процесс жолдарынан бас тарту туралы белгіге реакцияның дайындығы); :: себепті күш ... ... ... ... ... ... ... күрес және т.б.). Қажу түрлерін еңбек қызметін қамтамасыз ететін сол немесе басқа жүйке жүйесінің звеноларында оның артықшылық-тарын оқшаулауға ... ... ... қажу  -  ұзақ ... ... ызалану (қатты шуыл, нашар жарықтандыру) нәтижесінде сезім органдарының қажуы.Перцептивті қажу  --  ... көру ... ... ... аз ... ... кедергілер, ажыратудағы қиыншылықтар, мысалы, шуыл кедергілері бар кездегі нашар дыбыс белгілерін ұстау қажеттілігі). Ақпараттық қажу ақпарат немесе ... ... ... ... онда сыртқы ортаның бейнесін танудың дұрыс бейнесі жоғары ... ... ... ... ... ... ... беретін орталық жүйке жүйелерінің кейбір бөліктеріне тән оқшаулану мен қарқынды физикалық іс-әрекетте туындаған. Ақыл-ойлық қажу-шығармашылық қызмет, ... ... ... ... ... ... қорытын-дыны қалыптастыру), қарқынды қызметпен (қатаң ережелер бойынша ақпарат өңдеу, мысалы, шот) туындаған. right181610000Еңбек қызметінде ... ... ... ... қажу ... ... да бір бөліктерінің үйлесімі маңызды орын алып отыр. Жұмыскер денсаулығын сақтау мен жұмысқа қабілетін жоғары деңгейде ... ... ... ... алу үшін ... ... ... әр түрлі шараларды өткізу керек, олар: 1) әрбір операцияның элементтерін орындау ... мен ... ... ... ... мен биомеханика талаптарын есепке ала отырып, еңбек әдістері мен тәсілдерін тиімді дайындау; 2) жұмыс орнын ... мен ... ... 3) бір ... ... оны ... жалпыландыратын, еңбектегі психофизиология шекараларын бөлуді сақтау; 4) өндірістің зиянды шарттарын жою мен оның жұмыскерлерге әсер етуін төмендету бойынша шаралар; 5) ... ... күш ... ... және ... ... ... көтеру.ҚорытындыХалықаралық еңбек ұйымының анықтамасы бойынша, кәсіби сырқат  -  ... ... ... ... ... әсер етудің нәтижесінде дамыған ауру. Еңбек медицинасы бойынша Бүкіл дүниежүзілік денсаулықты сақтау ұйымының ... ... ... ... пен ... ... пен ауру ... өзара байланыста болып табылады.Жұмысшылардың денсаулығының бұзылуының дамуына әсер ететін, кәсіби стандарттарды бағалаудағы факторларды ... ... ... ... ... мен өндірістік ортаның зиянды факторларының ықпалына ұшыраған бүкіл қызметкерлер, өндірістік-айтулы мен кәсіби аурулардың дамуының  ... ... ... ... ... ... кеңейтілгенін және кәсіби уланудың 40 астам атауларын ... ... ... ... ... ... ... факторларының сипаттамасы да кеңейтілген.  - өкпенің созылмалы обструктивтік ауруы пункті айтарлықтай кеңейтілген. ... ... ... ... рет  ... кіргізілген.  жаңартылған бөлімі 6 фактормен толықтырылған және 20 аурулардан тұрады. Кәсіби тәуекелге: - жіті ... ... ... ... ... болу тәуекелін (мамандықпен орнатылған байланыс кезінде  -  ... ... ... - ... ... ... туындаған немесе кемінде бір жұмыс күндік немесе ауысым кезеңінде пайда болған бұзылу (жарақаттардан басқасы) немесе кез-келген ... күй ... ... ... ... ... болады. Бүгінгі таңда қауіпсіз және зиянсыз еңбек жағдайының өлшемі: Өмірді,денсаулықты,ағзаның функционалдық қабілеттілігін,алдағы өмірдің ... ... ... сақтау болып танылады. Ресей ғалымдарының пікірінше, адам ағзасында бейімделу ... ... мен ... ... ... салдарынан зиянды өндірістік факторлары, сондай-ақ тәуекелдің кәсіби емес ... ... ... патологиялық бұзылулардың бейімделу тетігі қалыптаса алады. Елдің көптеген экономика салаларында, Қазақстанда денсаулыққа зиянды еңбек жағдайлары бар екенін белгілеуге болады. Ресми ... ... ... ел ... ... ... ... саны 1,4 млн. Астам адамды құрайды. Оның ішінен зиянды жағдайларда жұмыс істейтіндер адам үлесі -  46, 8%. ... ... бар ... ... тәуекел деңгейі жоғары өндірістерде жұмыс істейтін жұмысшыларға мониторинг жүйесін қолдану керек. Осыдан,яғни ... ... ... ... ... ... ... әсер етуі Қазақстан Республикасының денсаулық сақтау, халық және әлеуметтiк қорғау саласында өкілетті органдардың ерекше ... болу ... ... ... ... ... туралыҚазақстан Республикасының 2002 жылғы 3 сәуірдегі N 314 Заңы. Қазақстан Республикасының 2014 ... 11 ... № 188-V ... күші ... ЖАЛПЫ ЕРЕЖЕЛЕР2-тарау. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ МЕМЛЕКЕТТІК ОРГАНДАРЫНЫҢ ӨНЕРКӘСІПТІК ҚАУІПСІЗДІК САЛАСЫНДАҒЫ ҚҰЗЫРЕТ3-тарау. ЗАҢДЫ ЖӘНЕ ЖЕКЕ ТҰЛҒАЛАРДЫҢ ӨНЕРКӘСІПТІК ҚАУІПСІЗДІКТІ ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ЖӨНІНДЕГІ МІНДЕТТЕРІ4-тарау. ... ... ... ... ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ5-тарау. ӨНЕРКӘСІПТІК ҚАУІПСІЗДІК САЛАСЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК ҚАДАҒАЛАУҚазақстан Республикасының өнеркәсіптік қауіпсіздік саласындағы заңдарының бұзылуына кінәлі тұлғалар Қазақстан ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының ПрезидентіҚазақстан Республикасының  кодексінің 25 - тарау, 155-бабы өндірістік қызметті жүзеге асыратын ... ... ... ... қамтамасыз ету болып табылады.Медициналық тексеріліп қарау міндетті және профилактикалық болып бөлінеді.Міндетті медициналық тексеріп қарау алдын-ала және ... ... ... ... медициналық тексеріп қарау өткізілетін зиянды өндірістік факторлардың, кәсіптердің тізбесін, сондай-ақ осындай тексеріп қарауды өткізудің тәртібі мен кезеңділігін ... ... ... ... және ... қызмет саласында жұмыспен айналысатын дара кәсіпкерлер мен заңды тұлғалар алдын-ала немесе ... ... ... қараудан өтпеген немесе денсаулық жағдайына байланысты жұмысқа жарамсыз деп танылған адамдарды жұмысқа ... ... ... аурулардың дамуында негізінен әртүрлі өнеркәсіп факторлары және жұмысшылардың кәсіптік мамандығы маңызды роль атқарады. Жұмыс барысында жұмысшылар әртүрлі зиянды ... ... ... ... емес ... болады. Сол себептен олардың кәсіптік анамнезін білу керек. Кәсіптік жұмысшы ... қай ... кім ... ... яғни мамандығы, қандай зиянды заттармен жұмыс жасайды, зиянды заттардың шектеліп ... ... ... ... және ... ... қатынаста болатынын, ол заттың физикалық және химиялық жағдайын, ағзаларға қай жолмен түсіп, қай жолмен шығатынын, қай ағзаларға ... әсер ... білу ... ... ... және ... жұмысты жүргізуде өте маңызды. Сол өнеркәсіптік жағдайларда бір жұмысшылардың кәсіптік ауруларға ұшырайтыны, ал біреулерінің ұшырамайтыны жалпыға мәлім. Бұл ... ... ... ... ... ... бар ... кәсіптік аурулардың алдын алу үшін бірқатар шараларды жүргізу керек. Негізінен медициналық  -  профилактикалық ... олар ... ... алдын ала қарап тексеру және медициналық болжам жасау. Мұнда зиянды факторлардың жұмысшылардың организміне әсерін тексеріп, ... ... ... ... ... ... ... адамдарды кезеңдік тексеруден өткізу. Бұл байқаудың бірінші ...  -  ... ... ... ертерек анықтап білу және екінші маңызды мақсаты  -  ол, ... ... ... ... жалпы ауруды анықтау.Негізінен мұнда, өнеркәсіпке байланысты мамандандырылған медициналық қызметкерлер жұмыс істейді. Олардың ішінде кәсіптік-патологтар, цех ... ... орын ... ... ... ... ... ауруды уақытында табу және емдеу, жұмыс жағдайына санитарлық  -  гигиеналық мінездеме беру, сырқатнаманы дұрыс жүргізу және ... ... ... ...  -  эпидемиологиялық қадағалау басқармасының жауапты қызметкерлеріне шұғыл хабарлама беру. Санитарлық ағарту және басқа профилактикалық жұмыстарды берілген заңдарға, ...  -  ... ... ... рұқсат етілген концентрациясын жұмыс ортасында сақтау туралы ... ... және ... ... ... ... ... өтуін мемлекеттік санитарлық  -  эпидемиологиялық қадағалау комитеті органдары бақылайды.Пайдаланған әдебиеттер:1)Өндіріс факторлары- Уикипедия  --  ашық энциклопедиясынан мәліметтер 2)ҚР  ...  -  ... ... 2009.  -  109 ... ... ... 2007 ... "Қауіпті өндірістік объектілердегі қауіпсіздік туралы" Заңы,Астана 2002 ж5)ҚР-ның еңбек қорғау бойынша нормативтік актілерінің жиынтығы.6)Техносфера-Уикипедия  --  ашық ... ... ...  №21/2009, статья Н.В. Самородов 8)Еңбекті қорғау және тіршілік қауіпсіздігінің негіздері, Оқу құралы/ Дюсебаев М.К., Абдимуратов Ж.С.  -  ... ... 84 ... ... процессов и производств. Охрана труда: уч. пособие.  -  2-е изд., ... и доп.  -  М.: ... ... 2002. 10) ... С.Л., А.А.Голуб, Н.Г.Давыдова, Е.Б.Струкова, Г.В.Сафонов. Управление     ... ... на ... ... ... ... Учебное пособие.  -  М.:     2006.  -  186 б.  
        
      

Пән: ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Kazzinc» АҚ Өскемен МК базасында «Special high grade» маркалы катодтық мырыш өндіру цехын жобалау54 бет
Биогаз технологиясы68 бет
Халықаралық қауіпсіздік11 бет
Өндірісте қауіпті және зиянды факторларды талдау11 бет
Delphi ортасымен танысу жайлы16 бет
Delphi программалау ортасы жайлы24 бет
Берілгендерді, анықтамаларды қарау және түзету3 бет
AutoCad ортасының AutoLisp программалау тілі7 бет
Borland Delphі ортасының интерфейсі28 бет
Delphi ортасының мүмкіндіктері24 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь