Екінші реттік ғарыш станциясының (ғс)-ң жұмсақ құраушысы


Жерді және басқа планеталарды қоршайтын атмосфера алғашқы ҒС үшін маңызды бөгет (кедергі) болады, атмосфераның ішкі қабаттарында алғашқы сәулеленудегілерден мүлде басқа, екінші реттік бөлшектер тіркеледі.
Жер атмосферасы негізінен үш газдан: ~78 % азоттан, ~ 21% оттектен және көп емес көмір қышқыл газдың қоспасынан тұрады. Теңіз деңгейінен атмосфера шекарасына дейінгі ауаның тіке бағанасындағы заттың жалпы мөлшері 1030 г/см тең. Бұл көзден жерге дейін ғарыштақ сәулелер өтетін зат мөлшерінің (5г/см ) әлде қайда көп. Сондықтан ғарыштық сәуле қасиеттерінің атмосферадағы өзгерісі тек санды (мөлшерлі) жағынан емес, сапа жағынан болды.
Атмосфераның шекарасы анық, ширақ болмайды: биіктік өскен сайын ауа тығыздығы біртіндеп азая береді де(ол кезде химялық құрамы да өзгереді), планетааралық газдың тығыздығымен теңеледі.
Әртүрлі екінші реттік құраушылар пайда болуына әкелетін құбылыстар тізбегі жер магнит қалқандар арқылы өтіп атмосфераға жетіп келген адронның (протон немесе алғашқы ядроның) бірінші әрекеттесуінен басталады. Жоғары энергиялы бөлшектердің ядролармен әрекеттесудің бір ерекшелігі – ол энергияның орта есеппен жартысының алғашқы бөлшекпен табиғаты бірдей екінші реттік бөлшекке берілетінінде тұратын лидерлену эффектісі . Әрекеттесу қасиеттері энергияға нашар, шамалы-болмашы тәуелді болғандықтан екінші әсерлесудің біріншіден айырмашылығы болмайды дерлік. Атмосфераның қалыңдығы оның ішінде онға дейін дәйекті(бірінен соң бірі келетін) соқтығу болу үшін жеткілікті. Нуклондардың ядролармен соқтығу жүрісінде пайда болатын зариятталған плондар энергияға тәуелді ықтималдықпен ыдырайды, немесе ядролармен әрекеттеседі. Ыдырап кеткен зарядталған пиондар ғарыштық сәуленудің мюондық құраушысын және нейтриноны, ал бейтарап пиондар – электрон – фотондық құраушысын туғызады. Атап айтылған құбылыстардың жиынтығы ядролық-касскадтық процесс деп аталды. Атмосферадағы ядролық процестердің ерекшелігі - ғарштық сәулелердің әртүрлі құраушылар бір біріне ықпал тигізбейді дерлік. Олардың бәрі бір бірімен тек сәулеленудің барлық түрлеріне үлес қосатын нуклондық құраушысы арқылы байланысты болады. Атмосферадағы пиондар нуклондарды туғызбайды дерлік, ал нуклон атмосфера ішкі қабаты және жер беті астында – мюондардан туатын электрондық-фотондық құраушысы ықтималдығы өте аз пиондарды фототуғызу, мюонды жұптардың пайда болу процестерден басқа, адрон мен лептондарды шығармайды.

Пән: Астрономия
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Екінші реттік ҒС-ң жұмсақ құраушысы
8. Екінші реттік ҒС-ң қатаң құраушысы
9. Екінші реттік ҒС-ң нуклондық құраушысы

Жерді және басқа планеталарды қоршайтын атмосфера алғашқы ҒС үшін маңызды бөгет (кедергі) болады, атмосфераның ішкі қабаттарында алғашқы сәулеленудегілерден мүлде басқа, екінші реттік бөлшектер тіркеледі.
Жер атмосферасы негізінен үш газдан: ~78 % азоттан, ~ 21% оттектен және көп емес көмір қышқыл газдың қоспасынан тұрады. Теңіз деңгейінен атмосфера шекарасына дейінгі ауаның тіке бағанасындағы заттың жалпы мөлшері 1030 гсм тең. Бұл көзден жерге дейін ғарыштақ сәулелер өтетін зат мөлшерінің (5гсм) әлде қайда көп. Сондықтан ғарыштық сәуле қасиеттерінің атмосферадағы өзгерісі тек санды (мөлшерлі) жағынан емес, сапа жағынан болды.
Атмосфераның шекарасы анық, ширақ болмайды: биіктік өскен сайын ауа тығыздығы біртіндеп азая береді де(ол кезде химялық құрамы да өзгереді), планетааралық газдың тығыздығымен теңеледі.
Әртүрлі екінші реттік құраушылар пайда болуына әкелетін құбылыстар тізбегі жер магнит қалқандар арқылы өтіп атмосфераға жетіп келген адронның (протон немесе алғашқы ядроның) бірінші әрекеттесуінен басталады. Жоғары энергиялы бөлшектердің ядролармен әрекеттесудің бір ерекшелігі - ол энергияның орта есеппен жартысының алғашқы бөлшекпен табиғаты бірдей екінші реттік бөлшекке берілетінінде тұратын лидерлену эффектісі . Әрекеттесу қасиеттері энергияға нашар, шамалы-болмашы тәуелді болғандықтан екінші әсерлесудің біріншіден айырмашылығы болмайды дерлік. Атмосфераның қалыңдығы оның ішінде онға дейін дәйекті(бірінен соң бірі келетін) соқтығу болу үшін жеткілікті. Нуклондардың ядролармен соқтығу жүрісінде пайда болатын зариятталған плондар энергияға тәуелді ықтималдықпен ыдырайды, немесе ядролармен әрекеттеседі. Ыдырап кеткен зарядталған пиондар ғарыштық сәуленудің мюондық құраушысын және нейтриноны, ал бейтарап пиондар - электрон - фотондық құраушысын туғызады. Атап айтылған құбылыстардың жиынтығы ядролық-касскадтық процесс деп аталды. Атмосферадағы ядролық процестердің ерекшелігі - ғарштық сәулелердің әртүрлі құраушылар бір біріне ықпал тигізбейді дерлік. Олардың бәрі бір бірімен тек сәулеленудің барлық түрлеріне үлес қосатын нуклондық құраушысы арқылы байланысты болады. Атмосферадағы пиондар нуклондарды туғызбайды дерлік, ал нуклон атмосфера ішкі қабаты және жер беті астында - мюондардан туатын электрондық-фотондық құраушысы ықтималдығы өте аз пиондарды фототуғызу, мюонды жұптардың пайда болу процестерден басқа, адрон мен лептондарды шығармайды.
Теңіз деңгейіндегі екінші реттік ҒС негізінен үш құраушыдан тұрады: электронды-фотондық (1), мю-мезондық (2) және нуклондық (3). Электрондар зат арқылы өткенде өз энергиясын тежеулік сәулеленуді шығаруға және атомдарды иондауға, ал мюондар энергиясын көбісінде тек иондауға жұмсайды (өйткені тежеулік сәулеленуді шығаруға кететін энергия бөлшек массасының квадратына кері прпорционал). Сондықтан зат арқылы өткенде электрондық құраушы мюондықтан көрі әлде-қайда тез жұтылады. Осыған байланысты электрондық құраушыны жұмсақ деп, ал мюондық құраушыны қатаң деп атауға болады.

10.Кең атмосфералық нөсерлер туралы түсінік

Аса жоғарғы энергиялы(E=106 Гэв) бөлшектердің әрекеттесуін тікелей әдіспен зерттеуге болмайды, себебі бөлшектердің қарқындылығы өте төмен.
1 жылдық зерттеулерге қарағанда 1м2 ауданға атмосфера шекарасына мұндай бөлшектердің бірнеше ондығы ғана (шамамен 10-2 сағ-1м -2) түседі, ал 109 Гэв энергиясында бөлшектер ағыны 1-ді құрайды(км2 *жыл)-1. Бірақ жағдай аса жоғары энергиялы бөлшектердің ядромен әсерлесуі жұмсақ құраушыларға айтарлықтай энергияның берілетіндігімен жеңілдетіледі. E106 Гэв энергияда атмосферадағы электрон- фотондық каскадтың орташа квадраттық радиусы шамамен 70 м(теңіз деңгейінде), ал толық өлшемі, яғни нөсер бөлшектері орналасқан қашықтығы жүздеген метрді құрайды.
Сәйкесінше, алғашқы бөлшектің траекториясы детектордан 100 м қашықтықта өте алады, дегенмен мұндай бөлшек байқалмай қалмайды, егер ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Ғс-ң негізгі сипаттамалары
ҒС-ң Жер магнит өрісіндегі қозғалысы. Геомагниттік кесілу қатаңдығы. Ендіктік эффект
Ғарыш кеңістігін ғарыш қалдықтарынан тазарту — өзекті мәселе
Байқоңыр ғарыш айлағы
«Байқоңыр» ғарыш аймағы
Жұмсақ дәрілік зат формалары
Халықаралық ғарыш құқығы
Әлемдік ғарыш туризмінің жағдайы
Байқоңыр ғарыш айлағы жайлы
«сұрыптау станциясының жұмысын ұйымдастыру»
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь