Жеке тұлғаның өзін өзі танудағы рухани адамгершілік құндылықтарының маңызы

МАЗМҰНЫ


Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3

Негізгі бөлім:
І. Жеке тұлғаны қалыптастырудағы адамгершілік және рухани құндылықтар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 6
1.1 Жеке тұлға туралы түсінік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9
1.2 Адамгершілік құндылықтар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...12
1.3 Жеке тұлғаға адамгершілік тәрбие беру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...19
1.4 Жеке тұлға ретінде қалыптасуда . мектептердің рөлі ... ... ... ... ... ... ... ... .21
1.5. Рухани құндылықтар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..29
1.6 Саналы тәртіп пен мінез. құлық ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

ІІ. Қазақстандық қоғамдағы жеке тұлғаны қалыптастыру тұрғысындағы ұлттық патриотизм ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .32

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .35

Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .37
Кіріспе

Тақырыптың өзектілігі. ҚР президенті Н.Ә.Назарбаевтің «Қазақстан-2050: бір мақсат, бір мүдде, бір болашақ» атты жолдауында «Нұр Отанның» идеологиялық тұрғыдағы саяси бағыты нақтыланып, партияның басты мұраттары айқындалды деп ойлаймын. Сондықтан күні кеше 15 сьезде қабылданған «Нұр Отанның» жаңа доктринасы – Елбасы жолдауын жүзеге асырудың саяси тұжырымдамасын- ұлттық құндылықтар шеңберінде қайта құруы тиіс, осыған орай еліміздің барлық білім беру ұйымдарында басты құжжат түрінде идеялық тұғырнама есебінде басшылыққа алу керек.
Елбасымыз: «Халқымыздың басты қағидасы қоғамдық келісім болуы тиіс, ата-бабамыздың дәстүрлерін сақтай отырып, біз – бірлік, толеранттылық пен отансүйгіштіктің үлгісін көрсете білуіміз қажет» деп айтқан болатын, бұл жерде біз, яғни оқытушылар ұжымы Жолдау мен доктринаның өзара бірін-бірі толықтыратынын ескере отырып, білім беру мен тәрбие мәселесінде, ел қауіпсіздігіне нұқсан келтірер барлық теріс ағымдар мен әрекеттермен күресте, жоспарларымызда жолдау қағидаларына ерекше мән беруіміз керек. Стратегиялық құжатта қоғамдық келісім, дәстүрлер, бірлік деген ұғымдар басты басымдықтар мен құндылықтар қатарына жатқызылса, «мақсат– білім беру процесінің барлық қатысушыларының үздіксіз білім беру ресурстары мен технологияларына тең қол жеткізуін қамтамасыз ету, білім беру мекемелерінде Қазақстан Республикасының зияткерлік, дене бітімі жəне рухани дамыған азаматын қалыптастыру, тез өзгеретін əлемде оның табысты болуын қамтамасыз ететін білім алудағы қажеттілігін қанағаттандыру болып табылады» делінген.
Дәл осы тұрғыда өзін-өзі тану пәні әлемдегі ең басты құндылық – адамның өмір сүру үшін, бақыт үшін, қуаныш үшін жаралғандығына негізделеді. Өмірдің осындай қарапайым ақиқатына – жақсы адам болуға тұлғаны жастайынан үйрету біздің басты міндетіміз. Бұл тұрғыда болашақ мұғалімнің рөлі аса зор. Өйткені ол оқыту мен тәрбиелеудің қазіргі әдістемесін жеткілікті меңгеріп, ба¬лалар психологиясын терең талдай отырып, белгілі бір жастағы балаларға бағытталған педагогикалық процесті ұйымдастыра алуымен қатар, әр оқушының ішкі жан-дүниесін байытуы және өзіндік қайталанбас жеке даралығын пайымдауы арқылы табиғи қабілеттіліктері мен жасампаздық әлеуетін ашуға бағытталған мақсатты білім беру үдерісін ұйымдастыруы қажет. Ал «Қазақстан-2050: бір мақсат, бір мүдде, бір болашақ» атты Елбасы жолдауы білім алушылардың қоғамға және өз-өзіне қызмет етуіне бағытталып, олардың жасампаздық белсенділігін танытуға мүмкіндік беретін өмірлік маңызы бар, кең ауқымды біліктілік дағдыларды қалыптастыруға көмектеседі дегім келеді.
Жеке тұлғаны жан – жақты тәрбиелеу - бұл ең алдымен адамды, оның қаһармандық рухын, Еліне шексіз адалдығын, сенімге берілгендігін, адам бақыты үшін ой-пікірдің бүкіл байлығын игеруде дайындығы мен білгірлігін тану деген сөз. Бүгінде жеке адамды ұлттық педагогика тұрғысынан жан- жақты тәрбиелеу-адамгершілік тәрбиенің негізгі мақсаты болып отыр. Қорыта айтқанда, «Өзін-өзі тану» бағдарламасының мазмұнында ескеріліп, көзделген эмоционалдық тұрғыдағы ауқымды жүргізілген алуан түрлі іс-әрекеттер жеке тұлғаның адамгершілік рухани дамуының негізін қалауға және өмірлік дағдыларын қалыптастыруға ықпал етеді. Бұл білім мектеп жасына дейінгі, мектеп жасындағы балалардың бойында ең басты қажеттілік өзін-өзі дамытушылық қажеттілігін қалыптастыруы тиіс. «Өзін-өзі тану» бұл тек баланың өзін ғана танып, білуімен ғана шектеліп қоймайды, оның мазмұны тереңде. Біз болашақта Қазақстан Республикасын өркениетті, бәсекеге қабілетті 50 елдің қатарына қосамыз деп үміт етіп отырған халықпыз. Президентіміз Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті 50 елдің қатарына кіру стратегиясында: - «Білім беру реформасы – Қазақстанның бәсекеге нақтылы қабілеттілігін қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін аса маңызды құралдардың бірі. Бізге экономикалық және қоғамдық жаңару қажеттіліктеріне сай келетін осы заманғы білім беру жүйесі қажет» деген болатын. Сондықтан сол елдердегі бар жетістіктер бізде де болуы керек, өйткені жаңа ХХІ ғасыр – бәсеке ғасыры.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі:
1 Қазақстан Республикасының «Білім туралы» Заңы // Алматы 2010.6-б
2 Қазақстан Республикасында 2015жылға дейінгі білім беруді дамыту тұжырымдамасы//Астана. 2004. 3-4б.
3 А.С.Сейтаков.Өзін-өзі тану пәнін оқыту ерекшеліктері.Алматы.2006
4 Б.А. Тұрғынбаева. Мұғалімнің шығармашылық әлеуметін біліктілікті арттыру жағдайында дамыту.: теория және тәжірибе // Aлматы. 2005, 174-бет
5 К.Құдайбергенова. Құзырлылық – тұлға дамуының сапалық критерий // «білім сапасын бағалаудың мәселелері: әдіснамалық негізі және практикалық нәтижесі » атты халықаралық ғылыми – практикалық конференцияның материалдары. 2008. 30- 32-б
6 Ә.Иржанова. Жаңа стандарт негізінде бала танымын қалыптастыру.
7 Республикалық ғылыми-педагогикалық журнал «Тәрбие құралы» №5, 2010
8 жыл. 39-41 б.
9 Р.Омарова. 12 жылдық мектепке оқушылардың оқу-танымдық іс-әрекетін
10 ұйымдастыру. Оқу құралы. Ақтөбе. 2007 ж.
11 Е.Б.Моргунов. позновательные процессы и способности в обучении. М., 1990.
12 321 бет.
13 Сайт бетінен Б.Жолмұханова «Ұрпақ тәрбиесі-ұлт болашағы» атты мақаласы.
14 С. Ғаббасов «Халық педагогикасының негіздері» тақырыбындағы жинағы.
        
        Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым министрлігіЖ.Досмұхамедов атындағы педагогикалық колледжПедагогика жәнепсихология кафедрасыКурстық жұмысТақырыбы:«Жеке тұлғаның өзін өзі танудағы рухани адамгершілік құндылықтарыныңмаңызы»Орындаған:тобының студентіЖетекшісі:Орал ... - ... ... Жеке ... ... ... және ... құндылықтар........................................................................................................61.1 Жеке тұлға туралытүсінік................................................................................91.2 Адамгершілікқұндылықтар...........................................................................121.3 Жеке тұлғаға адамгершілік тәрбиеберу.......................................................191.4 Жеке тұлға ретінде қалыптасуда – мектептердіңрөлі.................................211.5. ... ... ... пен ... Қазақстандық қоғамдағы жеке тұлғаны қалыптастыру тұрғысындағы ұлттықпатриотизм.................................................................32Қорытынды.........................................................................................................35Қолданылған әдебиеттертізімі.........................................................................37КіріспеТақырыптың өзектілігі. ҚР президенті Н.Ә.Назарбаевтің  «Қазақстан-2050:бір  мақсат,  бір  ...  бір  ...  атты  ...   «Нұр   ... ... ... ... нақтыланып,  партияның  басты  мұраттарыайқындалды деп ойлаймын. Сондықтан күні  кеше  15  ...  ...  ...  жаңа  ......   ...   жүзеге   асырудың   саяситұжырымдамасын- ұлттық құндылықтар ... ... ... ... осыған  орайеліміздің  барлық  білім  беру  ...  ...  ...  ...  ... есебінде басшылыққа алу керек.Елбасымыз: «Халқымыздың басты қағидасы ... ... ... ... ... ...  сақтай  отырып,  біз  –  бірлік,  толеранттылық  ... ... ... ... ...  деп  ...  ...  бұлжерде біз, яғни оқытушылар ұжымы Жолдау  мен  доктринаның  өзара  ...  ...  ...  ...  беру  мен  тәрбие  мәселесінде,   елқауіпсіздігіне  нұқсан  келтірер  ...  ...  ...  мен   әрекеттерменкүресте, жоспарларымызда жолдау  қағидаларына  ...  мән  ...  ... ...  ...  ...  дәстүрлер,  бірлік  деген  ұғымдарбасты басымдықтар мен құндылықтар қатарына жатқызылса, «мақсат–  білім  ...  ...  ...  ...  ...  беру  ...   ментехнологияларына тең қол жеткізуін қамтамасыз ету, білім беру  мекемелеріндеҚазақстан  Республикасының  зияткерлік,  дене  бітімі  жəне  ...  ... ... тез ... əлемде оның табысты  болуын  қамтамасызететін ... ... ... ... ... ... осы тұрғыда өзін-өзі тану пәні әлемдегі ең басты құндылық – адамныңөмір сүру үшін, бақыт үшін, қуаныш үшін жаралғандығына негізделеді.  Өмірдіңосындай ... ...... адам ...  ...  ...  ... басты міндетіміз.  Бұл  тұрғыда  болашақ  мұғалімнің  рөлі  аса  зор.Өйткені ол оқыту мен ... ... ...  ...  ... психологиясын терең талдай отырып,  белгілі  бір  жастағы  балаларғабағытталған педагогикалық процесті ұйымдастыра алуымен  қатар,  әр  ... ... ... және ... ... жеке ...  пайымдауыарқылы табиғи қабілеттіліктері мен жасампаздық  әлеуетін  ашуға  бағытталғанмақсатты білім беру ... ...  ...  Ал  ...  ... бір ...  бір  болашақ»  атты  Елбасы  жолдауы  білім  алушылардыңқоғамға  және  ...  ...  ...  ...   ...   ... танытуға мүмкіндік беретін өмірлік  маңызы  бар,  кең  ... ... ... көмектеседі дегім келеді.Жеке тұлғаны жан – жақты  тәрбиелеу  -  бұл  ең  ...  ...  ... ...  ...  шексіз  адалдығын,  сенімге  берілгендігін,  адамбақыты үшін ой-пікірдің бүкіл байлығын  игеруде  дайындығы  мен  ... ... сөз. ... жеке ... ... ... ... жан-  жақтытәрбиелеу-адамгершілік  тәрбиенің  негізгі  мақсаты   болып   отыр.   Қорытаайтқанда, «Өзін-өзі тану» ...  ...  ...  ... тұрғыдағы ауқымды жүргізілген  алуан  түрлі  ...  ...  ...  рухани  дамуының  негізін   қалауға   және   ... ... ... ...  Бұл  ...  мектеп  жасына  дейінгі,мектеп  жасындағы  балалардың   бойында   ең   басты   ...   ...  ...  ...  ...  ...  тану»  бұл   текбаланың өзін ғана танып,  білуімен  ғана  ...  ...  оның  ...  Біз  ...  ...   ...   өркениетті,   бәсекегеқабілетті  50  ...  ...  ...  деп  үміт  етіп  ...  ... Нұрсұлтан Әбішұлы  Назарбаев  Қазақстанның  әлемдегі  бәсекегебарынша қабілетті 50 елдің  ...  кіру  ...  -  ...  ...... бәсекеге нақтылы  қабілеттілігін  қамтамасыз  етугемүмкіндік беретін аса ...  ...  ...  Бізге  экономикалық  жәнеқоғамдық жаңару қажеттіліктеріне сай келетін осы заманғы ...  беру  ... ... ... ...  сол  ...  бар  жетістіктер  бізде  деболуы керек, өйткені жаңа ХХІ ғасыр – бәсеке ғасыры. Қай  ...  қай  ...  ...  ...  –  қатынас  адамиқұндылықтар, оның ішінде адамгершілік құндылықтар қалыптастыру кез –  келгенмектептің міндеті  ...  жеке  ...  өзін  ...  ...  ... ... ... - өзі тану» пәні зор ықпал етеді.Курстық  жұмыстың  мақсаты: Жеке  тұлганың  өзін  өзі  ...  ... ... ...  ... ... ... Педагогика.Зерттеудің міндеттері:1. Жеке тұлганың өзін өзі танудағы рухани адамгершілік құндылықтарыныңмаңызды бағыттарын айқындау.2. Жеке тұлганың өзін өзі танудағы рухани адамгершілік ... ... ... ... ... Егер оқу ... әр кезеңдерінде  Жеке  тұлганыңөзін  өзі  танудағы  рухани  адамгершілік  ...  ...   ... ... ...  ...  ...  жасалып,  оқу-тәлімдік мәні айқындалса және  ол  ...  ...  ...  ... ...  ...  ...  танымдық  қызығушылығы  артуы  негізіндебілім ... ... ... мен ... ...   ...   зерттеу   мәселесі   бойынша    педагогикалық,психологиялық  және  ...  ...   ...   ...   ... ... шешу  және  ғылыми  болжамды  тексеру  үшін  ...  ...  ...  ...  оқушылардың   оқу   үрдісін   бақылау;оқушылармен  әңгіме жүргізу, сауалнама алу;  алдыңғы  ...  ...   ...   ...   ...   ...    ...    жәнепедагогикалық  тиімділігін  эксперимент  арқылы   тексеру;   тәжірибелік   ... ... ... ... ... сараптап қорытындылау.Зерттеудің ғылыми жаңалығы мен теориялық мәні.1.   Жеке   ...   өзін   өзі   ...   ...   ... ... ... негіздері  айқындалып,  оларға  берілгенсауалнамалар  бір  жүйеге  келтірілді  және  ...  ...  ... Жеке ... өзін өзі танудағы рухани адамгершілік құндылықтарыныңмаңызын арттырудың моделі жасалып, өлшемдері мен  көрсеткіштері,  деңгейлеріайқындалды.Зерттеудің тәжірибелік мәнділігі:- Жеке ... өзін өзі ... ... ...  ... арттырудың әдістемесі жасалынды;- Жеке тұлганың өзін өзі танудағы рухани ...  ... ... ... ғылыми-әдістемелік ұсыныстар жасалды;- Жеке тұлганың өзін өзі танудағы рухани адамгершілік  құндылықтарыныңмаңызын арттырудың теориялық әдістемесі, қорытындылары,  ...  ... ...  ...  ...  ...  біліктілігін  жетілдіруинституттарында,  осы  саладан   білім,   іскерлік,   дағдыларын   ... ... ... ... ...  ...  ...  кіріспеден,  екі  бөлімнен,қорытындыдан пайдаланған әдебиеттер тізімінен тұрады.І. Жеке тұлғаны қалыптастырудағы ... және ... ... Жеке ... туралы түсінікЖеке тұлға дегеніміз  -  өзінің  қайталанбас  индивидуалдығыменерекшеленетін ... ... ... жүйесіне  енуі,  қоғам  дамуыныңөкілі ретінде адамдардың әлеуметтік қасиеттерінің толықтығы.  Жеке  тұлғаныңбарлық  ...  оның   ...   екі   ...   ... ... ...  бойынша  әрбір  жеке  тұлға  өзінің  туылғанқасиеттері мен қабілеттерінің  қатынасында  ...  және  ...  ... ... орта  онша  ...  маңызға  ие  бола  қоймайды.  Ал  ...  ...  жеке  ...   ...   ішкі   ...   ...  ...  терістейді  және  жеке  тұлғаны  ...  ... ... ... ...  деп  санайды.  Бұл  жеке  ... ... ...  ...  ...  ...  ...  жеке  тұлғаның  биологиялық  ерекшеліктерімен  ...  оның   ... ... маңыздылығы оның қасиеттері мен іс-әрекеттерінде қоғамдықпроцестің тенденцияларының әлеуметтік белгілер мен қасиеттердің  айқын  жәнеспецификалық  көрініс  табуы  ...  оның   ...   ... ... ...  ...  Бұл  ...  «адам»,  «жеке  тұлға»деген  ұғымдардың  қатары  «даралық»  деген  ...   ...   ... ... бір адамды басқа бір адамнан, бір  тұлғадан  ажыратып,  ... тән  ...  пен  ...  қасиет  беретін  жалпы   мен   жекедентұрады. Адам қасиетін түсіндіретін тағы бір ұғым - ... Бұл сөз  ... ... және оның ... ...  -«жекелік».  Индивид  -  адамзаттұқымының  еш  ...  ...  бір   ...   ...   ...  тәрбиесінде  алдымен   баланы   тек   жақсылыққа-қайырымдылық,мейірімділік, ізгілікке ... соны ... ...  ұстаздың,  ата-ананыңда болашағы зор  болмақ.  «Мен   ...   ...   ...   дептіАқан сері. Олар: жалған айтпадым, жақсылықты сатпадым һәм ешкімнен  ештеңеніқызғанбадым.Бұл үш қасиет  әркімнің  ...  ...  ...  ... ... тең» деген  екен.  Шындығында бұл ақиқат. Олай  болса,  жекетұлғаны қалыптастыруда, олардың жан  ...  ...  ...  әрбір  іс-әрекетіне   мақсат   қоюға, жоспарлауға, оны   орындауға, өзіне-өзі    талапқоя білуге тәрбиелеу — адамгершілік тәрбиенің ...  ...  ... сан ... ... ... мүмкін. Ондай қасиеттерді  бала  бойына  жаскезінен бастап қалыптастыру жеке ... ... ... қалайды.Жеке тұлға дегеніміз - әлеуметтік қатынастар  мен  саналы  іс-әрекеттіңсубъектісі   ...   ...  Жеке  ...  ...  ...   -   ... ... болуы және оның әлеуметтік функцияларды атқаруы.Жеке тұлғаның  ең  маңызды  ...  -  оның  ...  ... ... Жеке адам ... ... болғанда,  адамзат  тегінің  жеке  бір  өкілінтүсіну қажет. Жеке адам- көптің  ...  ол  әлі  ...  ...  Осы  ... ...  адам”  және  «тұлға”   ұғымдары  көлем  жағынан  да,  ... да  ...  ...  ...  ...  Жеке  адам  ...  ...  жекеше  ерекше  әлеуметтік  белгі,   сапасы   ... оның ... аса ... ... бірақ  көлемі  кең,  өйткені  әрбірадам- индивид. Егер біз жеке адам десек, онда  ақыл-ойлы  ...  жеке  ... ... адам тегінің бір өкілін ғана алып отырмыз. Ал  егер  оның  ... ...  ...  ...  атап  ...  онда  ол  ұғымның  көлемінкішірейтіп, бір әлеуметтік тобын бөліп аламыз. Бірдеде формальдық  логиканыңұғымының ... мен ... ... кері ... ...  ...  ...  адам  немесе  кедей  адам  десек  біз  адамдардың  белгілі  бір   ... ... ... ... ...  көлемін  азайтып,  нақтылағансайвн оның айырмаылық белгілері көбейіп, мазмұны баии  түседі.  Сөйтіп  ...  ...  ...  ...  ...  бір   ғана   жеке   ... ұғымға  жетеміз.  Осылайша  шегіне  жеткізе  жекеклендірген  ... деп ... ... ... ...  жеке  адам  ...  ... адам тек жалпы  және  ерекше  ...  ...  ...  ... сондай-ақ өзіндік әлеуметтік рухани сапасы жағынан да қарастырылады.Тұлғаның адамдық құрылысы аса күрделі, ... оны  ...  ...  ...  ...  ...  ...  ғылымы  тұлға  деп  түрліпсихикалық процестердің адам бойындағы біртұтас ... ... оның ... ... ...  ...  жиынтығын  түсінеді.  Тұлғаны  социологиялықтұрғыдан зерттеудің бастама принципі  ...  жеке  ...  ... ... ол ... ... ...  іс-әрекеттерді  зерттеуболуы тиіс. Бұл міндеттер мен  іс-әрекеттердің  сипатын  анықтаушы  ... ... сол ... ... ... топ ... ...  тән  ең  жалпы  белгі-  оны  ...  ...  ...  ... іс-әрекет,  еңбек.  Адам  дегеніміз  ең  алдымен  ...  ... ... ... өмір сүру  ...  өзгертуші  әлеуметтік  субъект,әлеуметтік ақыл-ой және  әлеуметтік  сезім  иесі-  мұның  бәрі  ...  ... ... және іске ... сапалық  белгілер.  Адамның  бұл  сапаларыоны әлеуметтендірудің негізін құрады, ал  әлеуметтендірудің  ...  ...  ...  ...  адам  ...  ...  ... белгілі  бір  қоғамдық  қатынастарға  және  іс-әрекеттерге  араласқансайын тездей түседі.Әлеуметтендіру ... де және ... ...  асады.  Бұл  екіпроцестің  екуіндеде  тұлға  жеке  ...  ...  ...  ...  Бұл  ...  ...  психолог  А.И.Леонтьев  адам  тұлға  болыптумайды, тұлға болып қалыптасады деген болатын. Әлеуметтену  үздіксіз  ...  ...  ...  тұлғада   үздіксіз   ...   ... ... ... тұлға,  тоқыраушы тұлға. Жекек адам басқа  біреудіңырқынан шыға алмай  аған  толық  бағынса,  ...  еркі  ...  ... ... Бөтенің ырқына  толық  бойұсынған,  өз  ой-пікірі,  дүниегекөзқарасы ... ... ... ... ... аса бір  ...  –  оның  рухани  адамгершілік  ... ...  ...  ...  бір  ...  бөлігі-  санасының  алғанбағыты, саналық деңгейіне, ... ... және ...  ...  ...  кершілік  сезіміне   байланысты   ...   ...   ... мен ... ... ... күші  әсер  ететіні  сөзсіз.Бірақ тұлғаның мінез құлқымен адамгершілік  бағдарына  адамның  ішкі  ... ... ... де аз емес.  Әркім  өзінің  бақытымен  тағдырыныңжасаушысы  деген  ...  ...  ...  ...   ...   ... ерік күші неғұрлым айцқын  көрінсе,  оның  өмір  бағдары  жалпыадамдық  мораль   ...   ...   ...   ...   және   оларадамгершілік сапаларының дамуымен нығаюына  неғұрлым  игі  әсер  етсе,  ... ...  ...  айқын  көрініс  табады.  Бұл  жағдайда  адамныңтұлғалық бейнесі рухани және ерік ... ... Ал ерік күші мен  ...  ...  ...  мен  адалдығы  сөзінен  емес,   белгілі   ... ... ... ... ... айқын көрінеді  .Олай болса, адамның тұлғалығын сипаттайтын ең маңызды факторсөз емес,  ... яғни ... ... ... ... ... адамдардың  сөзі  мен  ісініңарасындағы алшақтық, яғни сөзінің жалғандығы,  оның  тұлғалық  ... ... десе ...  ...  деседе  болды.  Өйткені,егер  адам  өзін  тұлға  санаса  ...  ...  ...   ...   онда   олжауапкршілікті сөз жүзінде ғана сезінбей, оны ең алдымен іс-жүзінде,  мінез-құлқында көрсетуі тиіс,ал бұл көп ... оңай бола ... ... ... тұрғысынан мінездеме  беру  қажетті  екені  ... ... ... сипаттайтын  бірінші  қасиет.  Алайда  жауапкершіліктісезінбейтін  ...  ...  ...  ...  ... еркіндіктен маңызы артық болмаса кем қасиет  емес,  өйткені  тек  еркінболғаннан гөрі әрі еркін,  әрі  ...  болу  ...  қиын  .  Бұл  ... ... ... ... ... ертеңі болар  келешек  ұрпақты  жеке  тұлға  ретіндеқалыптастырып,  ...  ...  ...  ...  -  ... ...      ...    болып отыр. Елбасы  халыққа  жолдауында  ұлттың,мемлекеттің  келешегі  бүгінгі  ұрпақтың  ...  мен   ...   ... екенін нақты  айта  келе,  бұл  орайда  ұстаздар  қауымына  үлкенжауапкершілік ... ... ... ... ерекше атап көрсеткен.«Ел түзетуді бала оқыту ісін  ...  ...  ...  бұл  -  ...  ...  ...  Ахмет  Байтұрсыновтың  сөзі.  Сұңғыланың  жүректүкпірінен суырыла шыққан осы бір  сөзі  ...  ...  ...  ... да әлі ... ... ... басқандай мәні мен мазмұны сол қалпында.Өркениет  әлеміне  нық  қадам  басқан  жеткіншек  -  ...  ...... ... ... ... еңсесін  тік  ұстап,  ел  мерейінүстем ететін бала деп, сенім артатындықтан, сапалы  білімді,  ...  ... ісі - ... беру саласының  еншісінде.  Демек,  салмақты  талаптыңауыр жүгі білімдендірудің  ошағы  мектепке,  яғни  ...  ...  ... Адамгершілік құндылықтарАдамгершіліктің негізі мінез-құлық нормалары мен  ережелерінен  тұрады.Олар  адамдардың  іс-қылықтарынан,  мінез-құлықтарынан  көрінеді,  ...    ...    ...    ...     ...   үшін   адам    ...    ету,    өзара    көмек,    ...  өзге  ...   ...  пен  ...   ...   ...   ... қоғамымыздың қоғамдық-экономикалық құндылықтары жатады.Баланың   өмірге   белсенді   көзқарасының   ...   ...   ...  ...   беру   ...   мазмұны мен   формаларыбалалардың мүмкіндігін ... ...  ...  ...  еңбеккетәрбиелеу күнделікті өмірде, үлкендердің қолдан келетін жұмысты  ұйымдастырупроцесінде, ойын және оқу ісінде жоспарлы түрде іске асады.Руханилық  жеке  ...  ...  ...   ...   ...   ...   мінез-құлқы қалыптасады,    ар-ұят, өзін-зі    бағалаужәне адамгершілік  сапалары  дамиды.  Мұның  өзі  ...  ...  ...  ...  мен  ...  ...      ...       ұйымдағы қарым-қатынас       ... Жеке ...  ...  санасының  дәрежесіоның мінез-құлқы мен іс әрекетін анықтайды.Сананың қалыптасуы-ол баланың  мектепке  бармастан бұрын,  қоғам туралыалғашқы ұғымдарының   ...   ...   ...   ... ...  жақсы адамгершілік  қасиеттерге,  мәдениетке  тәрбиелеудетәрбиелі  адаммен  жолдас  болудың  әсері  күшті  екенін  ...   ... ...  ...  жетерсің  мұратқа, жаманмен  жолдас  болсаң-қаларсың ұятқа...» «Жаман дос, ... ... ... ...  ...  болады.  Мақал-мәтелдер,   жұмбақ,   айтыс,   өлеңдер   адамгершіліктәрбиенің арқауы.  Үлкенді  ...  ...  ...  Адамзаттыққұндылықтар бала бойына іс-әрекет  барысында,  әр түрлі  ойындар,  хикаялар,ертегілер, қойылымдар арқылы беріледі.Адамгершілік-адамның    ...     ...     ... ... ... жаңа қадам болып табылады.  Адамгершіліктәрбиенің нәтижесі адамдық тәрбие болып табылады.Ол тұлғаның   қоғамдық   бағалы    ...    ...    ...  қалыптасады.  Адамгершілік   қоғамдық   сананың   ең   бастыбелгілерінің бірі болғандықтан, адамдардың  ...  ... ... сипатталады.Олар   адамды   құрметтеу,    оған сену,    әдептілік,    кішіпейілдік,қайырымдылық,  ...  ...  ...  ...  т.  ...  ...  ...  деп  қарайтын   жеке   адамның   қасиеті,адамгершілік және психологиялық қасиеттерінің ... ... ... ... ... ... Жас ұрпақтыңбойына  адамгершілік  қасиеттерді  сіңіру-  ата-ана  мен  ұстаздардың  бастыміндеті.   Адамгершілік   ...   ...    ...  ...  ...  ...   ...    адамгершілікті    күнделікті    тұрмыс —    тіршілігінен,    өзінқоршаған табиғаттан ... ...    ...    ...    ...    балаға қуаныш    пенбақыт бере білсек, ... ... бола ... ... ... шәкіртке  жан-жақты терең білім беріп,  оның  жүрегіне  ...  асыл  ... ... ... ... жеке  ...  өзіндік  көзқарасыныңқалыптасуына, айналасымен санасуына ықпал етері сөзсіз.Қай заманда болмасын адамзат алдында тұратын ұлы мұрат-міндеттерінің еңбастысы —  өзінің  ісін,  ...  ...  ...   ...   ұрпақтәрбиелеу.Ұрпақ тәрбиесі — келешек қоғам тәрбиесі. Сол келешек қоғам иелерін жан-жақты жетілген,  ақыл-парасаты  мол,  мәдени —  ғылыми   ...   озық   ... ... ... адамгершілік тәрбие —  балалардың  адамгершілік  сана-сезімін, мінез- құлқын қалыптастыруды  қамтиды.  Дәлірек  айтқанда,  адалдықпен   ...   ...    ...    ...  пен  сыпайылық,  үлкенді  сыйлау  мен  ибалық   ... ... ... ... мәселелері.Адамгершілік  тәрбиесінің  әрқайсысының  ерекшеліктерін   жетік білетінұстаз ... ... ... бойы ...  ...  ...  қатар,  өркениетті  өмірмен   байланыстыраотырып, білім берудің барлық  кезеңдерінде  пайдаланғаны  ...  ... ... үшін ... ... ұрпаққа жалғасуда.«Балапан  ұяда  не көрсе,  ұшқанда  соны   іледі»дегендей,   ...  ...  ...  ...  ...  ...   Жас   ... айтса, соны айтатынын, не істесе  соны  істегісі  келетінін бәрімізде білеміз. ...  ...  ...  ...  ...  естігені-ол  үшінадамгершілік  тәрбиесінің  ең  үлкені,  демек  жақсылыққа ұмтылып,   жағымдыістермен айналысатын ... ...  мен  ...  тәлімімол болмақ..Жас  өспірім  тәлім-тәрбиені,  адамгершілік  қасиеттерді   үлкендерден,тәрбиешілерден ... ...  ...  тек  ...  ...  ... алады.Жеке тұлғаның бойындағы жалпы адамзаттық құндылықтардың қалыптасуы  ...  ...  ...  ...  оның  ...  тануына,  өзіндік   бағдарынанықтауына мүмкіндік туғызатындай тәлім-тәрбие ... ...  ...  түп негізі  отбасында   қалыптасатыныбелгілі. Адамгершілік  қасиеттер  ...  ...  ...  ... тұрақты ықыласы бар және еңбектене білуде  өзін  көрсететін  балалардыеңбек сүйгіштікке тәрбиелеу басты міндет болып табылады.2.3 Жеке тұлғаға ... ... ...   бойындағы    гуманистік    құндылық, әдеп ұғымы."Кісілік", иізгілік", "имандылық" тәрізді ұғымдармен мәндес. Адамгершілік  ... ... ... ... ... ... — бұл ... тәрбие. Адамгершілік  -  адам  бойындағы  еңасыл қасиет және ... ... ең  ...  ...  ...  ... ... мейірімділікке, Отанын, елін,  отбасын  сүюге  үйретеді.  ... ... ... болмаса, ол адам өз - өзін сыйламайды.Рухани - адамгершілік тәрбиесі - өзіндік  сананы  ...  ...  ...  ...  әдеп  ...   оның   ...   өмірінің   нормалары   ...  ...   ...   ...   және   ...  болжайды.  Оқушыларды  рухани  -  ...  ... жол ...... ...  кезек  күттірмес  мәселе.  Әсірсе,мектеп жасына дейінгі  балаларды  адамгершілікке  тәрбиелеудің  мазмұны  ...  ...  ...  сай  ...  ...  ...  ...   –балалардың жақсы әдет, мінез - құлықын қалыптастыру. Баланың  сезіміне  әсерету арқылы ішкі жан дүниесін ояту ...  оның  ...  -  ... ...  кезеңдегі  білім  берудің  өзекті   мәселесі   жас   ұрпаққа   ... - ... ... ... ... ... ... –  еңбекпен ата  -  ана  үлгісі»  -  деп,  Ы.  ...  ...  ...  ... ие болу, рухани бай адамды қалыптастыру баланың туылған  кезіненбасталуы керек. Халықта «Ағаш түзу өсу үшін оған ...  ...  ... ал ... ағаш ... оны ... алмайсың»  деп  бекер  айтылмаған.Сондықтан баланың бойына  жастайынан  ізгілік,  ...  ...  ...  құнды  қасиеттерді  сіңіріп,  өз  -  ...  ...  ...  мен  педагогтар  шешуші   роль   ...   ...   ... ... - екі ... процесс. Адамгершілікке,  еңбекке  тәрбиелеукүнделікті  өмірде,   ...   ...   ...   жұмысты   ұйымдастырубарысында, ойын және оқу ісінде жоспарлы түрде іске асады.Мектепке дейінгі балаларды адамгершілік сана - сезімін ... ...  ... ... қалыптастыруда даярлық тобының балаларына арналған  ашық  сабақтар:«Мамандықтар», «Ұ дыбысы мен әрпі», тәрбие сағаты: және ойын  -  ... та, ... ... ... бәрі  ...  бағытталды  әрідәл осыған кереғар қасиеттерді бала бойынан кездестірдім және  оған  керектіәдіс - амалдарды да ... ... ... «баланы ойын өсіреді»деген сөзі тегін айтылмаса  керек.  Балаойнап жүріп, ойланады, жүйкесі тынығады, ойы  сергиді,  денесі  ... ... - ... ... ... ... Сан ...  ойындарбаланың  дене  тәрбиесін  дамытып,  жас  ...  ...  ... ... ... ...  ...  көрсете  білуге,  қиыншылықтанқорықпауға, мақсатқа жетуде ... ... ...  ...  мәнібар. Ең бастысы, ойын баланы жан -  жақты,  тез  ойланып  шешім  қабылдауға,ойын шыншыл ... ... ... тәрбиелейтіні анық.Адамгершілік тақырыбы - мәңгілік.  Жас  ұрпақтың  ...  ... ... - ата -  ана  мен  ...  ...  міндеті.  Көрнектіпедагог В. Сухомлинский «Егер балаға қуаныш пен бақыт бере білсек,  ол  баласолай бола алады», — ... ... ... жан - ... терең  білім  беріп,оның жүрегіне  адамгершіліктің  асыл  ...  ...  ...  ... ... жеке ... ... көзқарасының қалыптасуына,  айналасыменсанасуына ықпал етері  сөзсіз.  Рухани  -  ...  ...  беру  –  ... бойына өмірдің  мәні,  сүйіспеншілік,  бақыт,  сыйластық,  татулық,бірлік, төзімділік сынды құндылықтарды  дарыту  арқылы  ...  ...  ...  ...  ...  -  ...  ашыла  түсуіне,  ақыл  -   парасатындамытуына,  яғни  сәнді  де  ...  өмір     ...  ...   ... жүк ... ...  бала  ...  осындай  міндеттерді  іскеасырушылар  –  мектепке  дейінгі  мекемелер  мен  ...  Осы  екі   ... ... - ... сабақтаса,  ұштаса  өткізілгенде  ғана  көздегенмақсат нәтижелі болары өзсіз. Бүгінгі жаңа ... ...  ...  жан  ... ... ... ... сана, ұлттық психология  қалыптасқан  ертеңгіқоғам  иегері  боларлық  парасатты  ...  ...  ...... барша халықтың міндеті.Адамгершілік тәрбиенің, адам бойында осы жақсы қасиеттердің болуы,  жанұяға,өскен ... ... Бала ... дұрыс екенін қоштап, оң бағыт  беріп,теріс жерін дереу жөндеп, демеп жіберу ата -  ана  мен  ...  ... ... ... ...  қасиеттер  көп  болса,  оған  бақ  та,  бақыттақонады” деген сөзге сүйенсек, жағымсыз қылық - ... ...  одан  ... ... қайырымды істер жасап, жақсы мінез -  құлықтарды  өн  бойыңажинап, ... ... міне ... ... ...  ...  тәрбие  беру  –  әрбір  мектептің  маңыздыміндеттерінің  бірі.  Адамгершілікке  тәрбиелеудің   ...   ...... ... ... отбасылық борышқа  деген  саналыкөзқарасын, сөз бен ... ...  ...  ...  ... ... қалыптастыру болып табылады. Саналы еңбек тәртібі,  тапсырылғаніс үшін, ... ... ... ... мен материалдардың сақталуы  менүнемделуі үшін жауапкершілікке тәрбиелеу балабақшадан бастау  алып,  баланыңмектепке барған алғашқы  күндерінен – ақ ... ... ...  ...  –  жеке  ...  ...   мендамытудың аса маңызды бір саласы  ...  ...  ол  оның  ата  –  ... ... қоғамға, Отанға, еңбекке, өз міндеттеріне  және  өзбасына қатынасын ...  ...  ...  тәрбиенің  негізгіміндеті –  қоғамның  әлеуметтік  қажетті  талаптарын  әрбір  ...  ... ...  ...  –  қасиет  сияқты  биік  адамшылық  ішкі  стимулдарынаайналдыру болып табылады.Жеке тұлға бойына ұлттық ... және ...  ... ... қалыптастыру үшін ұлттық мәдениет, сал - дәстүр,  халықтағылымдары және т.б. мәселелеріне тоқталып ... жөн.  ...  ... ... бойы  қалыптасқан  ұлттық  мәдениет.  Ол  ұлттық  тәлім-тәрбиеніңнегізінде дамып, қалыптасты.  Жалпы  ...  ...  ...  ... ұлттық  мәдениеттің  дамуындағы  қозғауышы  күші  ...  ... ... ... ... мен ... ... бар.  Халықтың  тұрмыс– тіршілігіндегі  рухани  ...  ...  ...  ...  ... көзқарастарын біз халық педагогикасы дейміз.Жас ұрпаққа ұлттық  тәрбие  ...  ...  ...  ... Н.Ә.Назарбаевтың «Қалың елім Қазағым» атты жинағында  мемлекеттікидеология мәселесін ұдайы есте ... ...  келе  ...  деп  ...  ...  арналған  тарихи  зерде  кешенінде   мен   ... ... ... ... ... едім»-дегенді.Олай болса, қазіргі кезеңде мектеп табалдырығынан  бастап  білім  беруде  елтарихын терең қозғап, ... ... ... ... ...  еңбектерін,қоғам  дамуына  қосқан  үлесін  айтып  түсіндіру  арқылы  оқушыларды  мектепкезінен ... жеке ... ... ... ... ...  қалыптастырааламыз. Жеке тұлғаның жалпы адамзаттық қасиеттеріне  меймандостық,  ...   ...   ...   кеңпейілділік,   салауаттылық,тіршілікке  бейімділігі,  өнерпаздық,  шешендік,  ...   ... т.б. ... ... ... педагог Сухомлинский: «Бала кезде үш  жастан  он  екі  жасқадейінгі аралықта әр адам өзінің рухани ...  ...  ...  ...  ... ... жеке ... негізгі  сапалық  көрсеткіші.  Руханилықтыңнегізінде адамның мінез-құлқы қалыптасады,  ар-ұят,  ...  ...  ... ... ... ... өзі мейірімділікке, ізгілікке шақырады.Олар адамды құрметтеу, оған  сену,  ...  ...  ... ... ... ... т.б.  ...  -  еңжоғары  құндылық  деп  қарайтын  жеке  адамның  ...  ...  ...    ...    ... "Адам өз өмірінің  қожасы,  сондықтан  өз  бағытын  ... ... Ол не ... де ұқыптылықпен  қарап,  жиған-тергенін  орынсызшашпай, кез ... ...  ...  ...  ...  ...  ...  жөніндедостарымен ғана бөлісіп отыруы  керек.  Адамгершілікке  тәрбиелеу  ...  ...  пен  ...    үлгісі      (Ыбырай     ...  Жаңа  ... ... ... ... жас ... -  адамгершілік  -  рухани  тәрбиеберу. Құнды қасиеттерге ие болу, ... бай ... ...  оның  ... ... ... Халықта «Ағаш  түзу  өсу  үшін  оған  көшет  ... ... ал ... ағаш ... оны ...  алмайсың»  деп  бекерайтылмаған.  Сондықтан  баланың  бойына  жастайынан  ...  ... яғни  ...  ...  ...  ...  өз  -  өзінесенімділікті тәрбиелеуде отбасы мен педагогтар ... роль ...  ... ... ... - екі ... процесс. Бір жағынан ол  үлкендердің,  ата- ... ... ...  ...  ...  ...  жағынан  -тәрбиеленушілердің белсенділігін қамтитын қылықтарынан, сезімдері мен  қарым- ...  ...  ...  ...  бір  ...  іске  асыра,адамгершілік ықпалдың әр түрлі әдістерін пайдалана отырып, педагог  істелгенжұмыстардың нәтижелерін, тәрбиелеушілерінің жетістіктерін зер  салып  ... ... ... - ...  ...  мен  ... Олар ... іс - қылықтарынан, мінез  -  құлықтарынан  ... ... ... - қатынастарды басқарады. Отанға деген  сүйіспеншілік,қоғам игілігі үшін адам еңбек ету, өзара көмек,  ...  -  ақ  ...  ... өзге де ...  бұл  -  ...  ...  ...  -құлық пен өзара қарым - қатынастың ... ...  ...  ... ... - ... ... жатады.Баланың  өмірге  белсенді  көзқарасының  ...  ...   ...  ...  ...  беру  ...  мазмұны   мен   формаларыбалалардың мүмкіндігін ескеру арқылы  нақтыланады.  Адамгершілікке,  еңбеккетәрбиелеу күнделікті ... ... ... ... ...  ұйымдастырупроцесінде, ойын және оқу ісінде жоспарлы түрде іске ...  ...  ... ... педагогтың балалармен мазмұнды қатынасында, жан  -  жақтыіс әрекетінде, қоғамдық өмірдің  құбылыстарымен  танысу  ...  ... ...  ...  ...  танысу  негізінде  іскеасады. Мұндай  ...  ...  ...  ...  еңбек  сүйгіштікке,ізгілікке, ұжымдық пен патриотизм бастамасына тәрбиелеуге,  көп  дүниені  ... ... ... және ... ... ...  ...  дамытуға,  үлкендереңбегінің  нәтижесін  бағалауға  тәрбиелеуге  мүмкіндік  жасайды.  Балалардаортақ пайдалы жұмысты істеуге ... ... ... бір  ...  шұғылдану,ортақ мақсат қою және оны жүзеге асыру ісіне өздері қатысуға талпыныс  пайдаболады. Мұның бәрі де баланың жеке ... ... ... ...  оныңөмірге белсенді ұстанымын бірте - бірте қалыптастырады.Жеке тұлғаны адамгершілік жағынан қалыптасыу оның туған кезінен  –  ... ... ... ... ... бастапқы  адамгершілік  сезімдермен ұғымдар қалыптасады. Мектепте бұл жұмыс  он  жыл  бойына  мұғалімдердің,мектепшілік  ұйымдардың  ...  ...  ...  ...  ...  ...  ...  мектеп  жасына  дейінгі  кезде   қалыптасқан   мінез-құлықтарының  және  ересек  адамдармен,  ...  ... ... ... мен ... негізінде бастауыш  сыныптардаадамгершілік көзқарастардың, мінез – құлықтың, ...... жаңа  ... әрі ... Жеке  ...  ...  қасиеті  қалыптасуы  үшінбаланың  дербес  қимыл-  ...  ...  ...  бар.  Жеке  ...  ...  ...  қалыптастырудағы   міндеттердің   бірі   оныңадамгершілік  ұғымдары мен түсініктерін молайту болып  ...  ... ... дәрежесі түрлілігіне,  яғни,  ол  баланың  ...  ... ... ... Біз: ......  ашылатын  есік»  депжиі  ...  ...  да,  бала  ...  оқи  отырып,  айналадағы  өмірмен,табиғатпен, адамдардың еңбегімен, құрбы –  құрдастарымен  ...  ...  ...  ...  ...   ...   сөз   ... ғана емес, сонымен бірге сезімі мен қимыл –  әрекеттеріне  де  әсеретеді. Сөз баланы қанаттандырады,  ...  ...  ...  да  бір  ... құштарландырады. Адамдық өзара қарым – қатынастарды түсінуге,  мінез– құлық нормаларымен танысуға көмектеседі.Мұғалім мұндай сабақтар кезінде ... ...  ...  ... ... ... ... көзқарасқа тәрбиелейді.  Балалар  тәрбиесінеолардың сабақ үстінде  жасайтын  бұйымдарының  сипаты  да  әсер  етеді.  ...  ...  ...  ...  бір  ...  мәні  ...  мектепоқушылардының өздеріне немесе басқа адамдарға пайдалы болуы тиіс. Оқушы  өзіжасаған затының пайдаға ...  және  ...  ...  ...  ... адамдар бағалайтынын білгенде,  жұмысының  сапасына  өзі  де  жоғарғыталаптар қойып, өз жұмысын ... ... ... ... ... сабақтарында балалар өз еңбегі  үшін  жауапкершілікті  сезіп,оған қоса ортақ еңбектің  ...   ...  ...  үшін  ...  ... ... ... өз  тәжірибесін  жолдастарына  үйретуге  баулып,  мұныдамыту өте маңызды. Балалар сабақ үстінде ортақ құралдарымен, жартылай  ... ... ... белгілі бір бұйымды  бірлесіп  жасайды.Ұжымдық  жұмыс  ...  бір  –  ...   ...   ...   ... ... жоспар бойынша қарқынды  жұмыс  істеуді,  еңбектегі  ортақміндетті көре білуді,  ...  ...  ...  ...  ...  ...  бір  ...  жасау  кезінде  балалардың  дербестігі   меншеберлігі жағынан айырмашылық болса, онда олардың бастауын  ...  ... ... ... епті ... ...  жұмыс  істеу,  ал  одан  соң  ... ... ... бір икемсіздеу жолдасына  үйретуші  етіп  қою  ... ... ... жағдайға жеткенге оқушының өз күшіне  деген  сеніміартады. Кейде ... ... ...  ...  ...  ...  ... сыңар етіп  шеберірек  жолдасына  ...  қою  ...  ...  оларұжымда өзінен ілгері балалар бар екенін сезінетін болады.Бейнелеу  ...  ...  ...  ...   ... ... көз  алдына  елестету,  көргенін  ұмытпау,  қабылдауерекшелігі   ашылады.   Сонымен   қатар,   ...    ...    ... өмір ... ... бағалау  қабілеті  қалыптасады.  Әсіресе,жоғарғы сынып оқушыларында солай: олар әдемі  мен  ...  ...  әлі  ... ... ...  бәрі  ...  «жақсы»  деген  бір  ұғымға  сыйғызады.Сұлулықты қабылдағыштық баланың ... ... ... ...  ... ... ықылас – ынтасын күшейтеді және де  сұлу  ...  ... ... ... оның іс – ... ... ... балаға негізінен сезімдер  арқылы  әсер  етеді,  ал  ... ... ... ... оп – оңай ... ... жойылып  кетеді.Сондықтан сурет салу сабақтары мұғалімнен  айрықша  шеберлікті  және  барлықбалалардың белгілі бір эмоциялық көңіл –  ...  ...  ...  әр  ... мен реніштерін түсінуді талап етеді. Сонымен қатар тақырыптық  суретсалудың ( яғни мұғалім белгілі бір шағын ... оқып ... ал  ... ... ... табиғат,т.б. туралы суреттер салады)  да  маңызы  зор.Адамдардың мінез –  құлқындағы  ...  бір  ...  ...  ...  ...  суреті  емес,  қайта  баланың   ...   салу   ... ... ...... түсіп,  сол  адамдардың  реніш  –  күйінішінеқосыла,  мүсіркеу  ...  ...  ...  ...   керек.   Балалармектепке келгеннен кейін ... ...  ...  –  оқу  ...  ... өмірінде ойын да елеулі рөл атқарады. А.С.Макаренко: « Ойынның  адамөміріндегі маңызы зор, ол еңбекке даярлық болып ...  және  ...  ... ... ... деп атап  көрсеткен.  Мұғалімдер  балаларға  ұдайы  «есею керектігін» айтумен болады, ол ата – ... бұл ... ...  отырып,үйде де ойынға бөлінетін уақытты  шектеуге  тырысады.  Бірақ  балалар  бұғанқарамастан кез келген бос уақытында:  ...  ...  аула  ...  ... да, ... балалармен бірге  де  ойнайды.  Ойындары  да  ...  ...  стол  ...  ...   ...   келеді.   Осы   ойындарыныңкөпшілігіне  баланың  өз  тәжірибесі,  оны   қоршаған   ...   ...  ...  ...  етіп  ...   Ойын   балалардың   жақынараласуына, олардың  арасында  ...  ...  ...  және  жек  ... тууына мүмкіндік береді. Балалардың  бәрі  де  ...  ...  ...  сондықтан  мұны  ескермесе  болмайды.   Енжар,   тұйық,жүрексінгіш балалар бар. Мұндай балаларды ұжымдық ...  ...  ... арасында өз жағдайын баянды етуіне көмектесуді оқу мен еңбек  арқылыжүзеге асырудан гөрі  ойын  ...  іске  ...  ...  ...  ... ересек адамдар тарапынан үлкен  биязылық,  ептілік  талап  етіледі.Олар өз дегенін ... ...  ...  ...  әрқайсысының  жекеерекшеліктерін ескеруге міндетті. Тұйық, енжар, жүрексінгіш  балалар  ...  ...  мен  ...  ...  ...  меңгеріп  кетеалмайды. Егер оларға осындай рөлді ... ...  ...  ...  ...  олар  мұны  сөз  жоқ,  ...  алмайды.  Ұжымдық  ойындар   ...  ...  ...  ...   ......   мәндінормалары, ненің жақсы, ненің жаман екені, қандай  жолдастың  жақсы,  қандайжолдастың жаман екені туралы түсінік қалыптасады. Ойын ... кей  ...... ... аяғы ...  жылаумен  аяқталып  жатады.  Бұндайжағдай көбіне  бір  –  ...  «  ...  ...  балалардың  бір  топтаболуынан болады. Бұл жердегі мұғалімнің міндеті  –  ойнап  ...  ... ... ... ......  ...  адамгершілік  деңгейдеекенін  анықтау,  сөйтіп  гуманистік   қарым   ...   ... ... ... Бұл  үшін  ең  ...  ойын  топтарын  құруға  мұқиятойланып ... ... ... ...  ...  жолдастар  табуынакөмектесу,  олардың  ойындағы  алғашқы  жетістіктерін,   олардың   көрсеткенжолдастық қарым – ... мен  ...  ...  ...  ... ... Жеке тұлға ретінде қалыптасуда – мектептердің рөліҚазіргі кезде мектеп бұрын – соңды  болып  көрмеген  оқу  мен  ... қол ...  ...  тиіс,  өйткені  бір  мезгілде  тәрбие  дебермейтін білім жоқ деген ой баса айтылады. ...  ...  ...  ... ... біздің оқушыларымыздың  хабардарлық  дәрежесінің  жоғарғыболуы тәрбие жұмысының  стиліне  қойылар  талапты  айтарлықтай  күшейтетінінескермей қала ... ...  ...  ...  ...  да  ... ...  таңда  мұғалімнің  педагогтық  шеберлігі  жасөспірімдерменкүнделікті қарым – ...  ...  ...  ...  ...  ...  ...  –  құлық  мәдениетін  тәрбиелеу  ...  ...  рөлі  арта  ...  тәрбиешілердің  тәжірибесінде  баланың   жеке   басына   ... ... ... ... ұштастырыла жүргізілуде.Саналы тәртіпке  тәрбиелеу  процесі  –  бұл  ......  ... ... ұйымдастыруға бет алу, ішкі  саналы  мақсаттарға,  жекеадами асыл  қасиеттерге  өту,  осындай  мінез  –  ...  ...  ... ... Оқушылардың басында саналы тәртіп қалай тәрбиеленеді?Мектептегі  саналы  тәрбие  –  мемлекеттік  мекеме   ...   ...  және  ...  ...  орта  білім  берудің  үлкен   де   күрделіміндеттерін ойдағыдай жүзеге асырудың маңызды шарты.  Оның  ... ... ... етсе де оларды алдымен моральдық  және  іскерлік  ... ... ... ... аса ... бірі – ...  ... іске ұжымдық күшпен үйлестіру нормаларын  саналы  түрде  жүзеге  асыруболып табылады. Тәртіптің ең алдымен  ұжымнан  ...  ...  ...  Алайда,ұжым арқылы берілетін тәртіп егер  жеке  адамға  қойылмаса,  әрине,  ұжымныңқұрылуы, ұжымға тәртіптің ... ... ... ... ... ... жөніндегі жұмысты жақсарту – білімберу  органдарының,  мектептер  басшыларының   барлық   ...   ... ... Бұл жұмыс мектепте ғана емес,  сонымен  бірге  ... жері  ...  ...  жүргізілуі  керек.  Оның  табысты  болуы  көпжағдайда отбасымен, жұртшылық тығыз  байланыс  ...  ...  өз  ... , ... сүйене де сүйсіне білуіне байланысты болады.Мұғалімдердің   оқушыларға   ...   ...   ...   ... басты бағыт оларды іс жүзінде орындауға үйрету  болып  табылады.Ол үшін , әрине, ...  ...  ...  ...  жүргізілсе  де  тек  қанатүсіндіру жұмысының жеткіліксіз екеніне ... жоқ. ... ...  ...  орындай  білгенде,  олар  оқушылардың  ......  ... ... ... тәртіпке тәрбиелеуге  көмектеседі.  Оқушылар  мінез-құлқында Ережелерді іс жүзінде жүзеге асыру олардың пәрменділігінің  маңыздышартына айналады. ... ... ...  ...  ...  жүргізілуі  керек.Төменгі сынып оқушыларына арналған. Ережелерді  ...  ...  ...  жоқ,  ...  ...  және  ...  ...  алынған  тиістімәтіндерді оқып беру болып ...  Орта  және  ...  ...  ... ... – құлық нормаларының маңызын насихаттаудың барынша  белсендітүрлерін пайдалану тиімді.  Мәселен,  оқушыларды  қоғамдық  пайдалы  еңбеккеқатысуға ... ... ... « ... ... «  ...  түбі– береке,  береке  түбі  -  ...  ...  ...  ...  өткізукезінде жан – жақты түсіндірілуі мүмкін.Оқушыларға үнемі және түсінікті түрде  барлық  ереженің  түсіндірілгенімаңызды. Мәселен, ... ... ... дене ... мен  ... және ... ол  сабақтарға  үнемі  қатыстыру  мақсатында  ... ... ... өткізіледі. Осындай кештің  бірінде  бұрынғы  ... ... ... ... сөз ... Ол ... спорттық  дайындықтыңадам  денесін  шынықтыруға,  қандай   да   ...   жеңе   ...   ... ... ...  ...  Одан  ...  оқушыларды  алдында  денешынықтыру  институттарының  студенттері  сөз  ...  Осы  ...   ... ... ... жүйелі түрде шұғылдануға тілек білдірді.Саналы  тәртіпке  тәрбиелеуде  табысқа  жетуді  маңызды  шарты   ... ... ... ... пен ... ...  жөнінде  ғанамүмкін болатын сынып жетекшісі мен оқушылар арасындағы  өзара  дұрыс  қарым-қатынасты іздеу болып ... ... ... ата- ... ... ... жұмысына көпкөңіл бөледі, олармен ұжымдық және  жекелей  әңгімелер  өткізеді,  отбасындабалалардың тәртіптілік  және  ......  ...  ...  ... ... – аналар үшін лекциялардың үлгі тақырыбы мынадай:«  Балаға  ...  ...  пен  ...  тәрбиесін  беру»,  «  Жасөспірімдердің бойында тәртіптілікті тәрбиелеу», « Жоғарғы  ...  ... ...  тәрбиелеу  туралы»,«  Оқушы  режимі  туралы»,     «  ......  ...  мен  ...  ...  «  Ата  –  аналарбеделінің маңызы және оның  оқушылардың  ...  ...  ...  ... ... ... ... дамуында белгілі қоғам жағдайында, ұжым  орасан  зор  ... ... ... ... жас  ...  тәрбие  беру.  Құнды  ...   ...   ...   бай   ... оның ... ... керек.Халықта «Ағаш түзу өсу  үшін  оған көшет  кезінде  көмектесуге  болады,ал үлкен ағаш болғанда оны түзете алмайсың» деп бекер  айтылмаған. Сондықтанбаланың   ...    ...    ...    ...    ...   ...   ...   сіңіріп,   өз-өзіне   сенімділіктітәрбиелеуде   отбасы   мен   ...   ...   роль   ...   ... ... екі ...    ...     ол үлкендердің,     ата-аналардың,     ...    ...    ...     ...     тәрбиеленушілердіңбелсенділігін қамтитын қылықтарынан,  сезімдері  мен  қарым-  қатынастарынанкөрінеді. Сондықтан ... ... іске ...  ...  ...  ...   ...   отырып,   педагог   істелген   жұмыстардыңнәтижелерін,  тәрбиелеушілерінің  жетіктістерін  зер  ...  ...   ... ... мінез-құлық нормалары мен ережелерінен  тұрады.  Оларадамдардың іс-қылықтарынан,  мінез-құлықтарынан  көрінеді,  моральдық  өзарақарым-қатынастарды  ...  ...  ...   ... адам ...  ету,  ...  ...  сондай-ақ  қоғамға тән адамгершіліктіңөзге де формалары, бұл-сананың, сезімдердің, мінез-құлық  пен  өзара  қарым-қатынастың бөлінбес элементтері, ...  ...  ...  ...  құндылықтары  жатады.  Баланың  ...  ...  ...  ...  ...  ...  Тәрбиелеу, білім   беру   жұмысыныңмазмұны мен формалары  балалардың  мүмкіндігін  ескеру  арқылы  ... ...  ...  ...  ...  ...  ... жұмысты ұйымдастыру процесінде, ойын және оқу ісінде жоспарлы  түрдеіске асады.Мұндай   мақсатқа бағытталған педагогтық   ...   ...   ...  ...  пен  ...  бастамасына  тәрбиелеуге,  көп дүнеиніөз қолымен     жасай      алуды      ...      ...  ...  ...   бағалауға тәрбиелеуге   мүмкіндікжасайды. Балаларда ортақ ... ...  ...  ...  ... ... ортақ мақсат  қою және оны  жүзеге  асыру  ...  ... ... ... ... ... жеке ...  қоғамдықбағытын    анықтайды,    оның    өмірге    ...    ... ... жеке басы- оның моральдық  дамуы  үшін  қамқорлықжасау- бүгінгі   күннің   ...   ...    ...   ...   ...   етіледі.   «Балалар   бақшасындағы тәрбиебағдарламасы»  мектепке   ...   ...   ...   ... ... жүзеге асыруда басты ролді атқарады. Оның  ...  ... ...  ...  ...  ...  үшін  үлгі  ... , педагогтың ықпалы әсерлі енеді, баланың жеке басы қалыптасады.  Оныңықпалы    неғұрлым    ...    ...    ...    сезімдерін    жан-жақты қамтыған сайын, олардың ерік күшін жұмылдырып, санасына  ықпал  етеді.Мектепке дейінгі жастағы баланың ...  ...  ...  ... ... ...  ойдағыдай  жүзегеасады. Әрбір бала қандай  ...  ...  ...  үшін,  өзіндікерекше жағдайлар жасалады.Мәселен, ойында ұнамды әдеттер,  өзара  қарым-қатынастар,  адамгершіліксезімдер қалыптасады, еңбекте-еңбек ... ...  ...  ...  ...  ...  парыздың  сезімі   сияқты қасиеттер,патриоттық сезімдер жайлы мағлұматтар. т. б. қалыптасады.  Мектепке  дейінгіжаста  балаларды  ...  ...   ...   ...   ... ... ... бастамасымен тәрбиелеу, балалар мен  үлкендерарасындағы саналы қарым-қатынас/  тұрмыстың  қарапайым  ережелерін  орындау/кеңпейілдік, қайырымдылық, жақын адамдарға қамқорлықпен ... ... ... ... өзара ұжымда қарым-қатынасын қалыптастыру,Отанға деген  сүйіспеншілікке  тәрбиелеу,  ...   ...   ...     ...     ...     ...      қаланады,немқұрайдылықтың пайда болуына, құрбыларына,  төңіректегі  үлкендерге  қалайболса солай  ...  ...  ...  ...  ... ... балдырғаннның бар істі  шын  пейілмен  әрі  саналы  атқаруынақол жеткізеді, яғни сыртқы ұнамды мінездері оның  ішкі  жан  ...  ... ... ... ... Сухомлинский; «Бала кезде үш жастан он екі жасқа дейінгіаралықта әр адам өзінің рухани дамуына қажетті  нәрсенің бәрін  де ертегіденалады.Тәрбиенің   негізгі   мақсаты-   дені   сау,   ...   сана    ... ... ... ... мәдениетті,  парасатты,  ар-ожданы  мол,еңбекқор, іскер,   бойында    ...    ...    ... ... ...  ...  мәні  зор.  ...  ляззатберіп, қиялға қанат бітіретін, жасбаланың  рухының  өсіп  жетілуіне  қажеттінәрсенің мол қоры бар ... ... деп атап ...  жеке  ...  ...  ...   көрсеткші.   Руханилықтыңнегізінде   адамның   мінез-құлқы қалыптасады,    ...    ...  ...  ...  ...  өзі  ...  ...  Рухани-адамгершілік  тәрбие — бұл дұрыс  дағдылар  мен   өзін-өзіұстау   ...    ...    ...    ... Жеке ...  ...  санасының  дәрежесіоның мінез-құлқы мен іс әрекетін анықтайды.  Сананың  қалыптасуы-ол  баланыңмектепке  бармастан бұрын,  ...  ...  ...  ...  ...  басталады.  Баланы  жақсы адамгершілікқасиеттерге, мәдениетке тәрбиелеуде тәрбиелі адаммен  жолдас  болудың  әсерікүшті ...  ...  ...  ...  ...  жолдас  болсаң-жетерсің мұратқа, жаманмен  жолдас  болсаң-  қаларсың  ұятқа…»  «Жаман  дос,жолдасын қалдырар ... ... ... көруге болады.  Мақал-мәтелдер,жұмбақ,  айтыс,  өлеңдер  адамгершілік  тәрбиенің  арқауы.  Үлкенді   ... ... ...  ...  бала  бойына  іс-әрекетбарысында,  әр түрлі  ойындар,  хикаялар,   ...   ...   ...    ...     байлығы, болашақ     ... ... ... ... ... ...  ... нәтижесі  адамдық  тәрбие  болып  табылады.  Ол тұлғаның  қоғамдықбағалы    ...    ...    ...    ...  ...  сананың  ең  басты  белгілерінің бірі  ...     ...     ...     көзқарасыменсипатталады. Олар  ...  ...  ...  ...  ...  жанашарлық,  ізеттілік,  инабаттылық,  қарапайымдылық  т.  б.Адамгершілік-ең  жоғары  құндылық  деп  ...   жеке   ...   ... ... ... жиынтығы.Адамгершілік тақырыбы- мәңгілік. Ол ешқашан ескірмек емес. Жас ұрпақтыңбойына  адамгершілік  қасиеттерді  сіңіру-  ата-ана  мен  ...  ...   ...   ...   қасиеттер.    Адамгершіліктіңқайнар бұлағы- халқында,  отбасында,  олардың  өнерлерінде,   ...    ...    ...    ...    тіршілігінен,    өзінқоршаған табиғаттан бойына сіңіреді. ... ... ...  ... пен ... ...  ...  бола  алады», —  дейді.Демек, шәкіртке жан-жақты терең білім беріп, оның  жүрегіне  адамгершіліктіңасыл  қасиеттерін  үздіксіз  ...  ...  ...  жеке  ...  ...  ...  ...  санасуына   ықпал   етерісөзсіз.   Қай заманда   ...   ...   ...   ...    ... ең ...  ...  ісін,  өмірін  жалғастыратын  салауатты,саналы  ұрпақ  тәрбиелеу.  Ұрпақ  тәрбиесі —  ...  ...   ...  ...  жан-жақты жетілген,  ақыл-парасаты   мол,   ...  ...  озық  етіп  ...  ...  ...  адамгершілік  тәрбие —  балалардың   адамгершілік   сана-сезімін, мінез- құлқын қалыптастыруды  қамтиды.  ...  ...  ...   ...   ...    ...    ...  пен  сыпайылық,  үлкенді  сыйлау  мен  ибалық   адамгершіліктәрбиесінің жүйелі сатылап ... ...  ...  әрқайсысының  ерекшеліктерін   жетік білетінұстаз халық педагогикасын ғасырлар бойы ...  ...  ...  ...  ...  ...   ... берудің барлық  кезеңдерінде  пайдаланғаны  дұрыс.  Ата-ананыңболашақ тәрбиесі үшін жауапкершілігі  ұрпақтан  ұрпаққа жалғасуда.  «Балапанұяда не көрсе, ... соны  ...  ...  ...  ... ... балаға үлкен  сабақ.  Жас  балалардың  үлкендер  айтса,  соныайтатынын, не істесе соны  істегісі  ...  ...  ... ... етене жақындарынан естігені-ол үшін адамгершілік  тәрбиесініңең үлкені, демек ... ...  ...  ...  ... мен берер тәлімі мол болмақ.. Жас өспірім тәлім-тәрбиені,  ...  ...  ...  ...   ... емес, тек шынайы көру, сезім қатынасында ғана алады.Жеке тұлғаның бойындағы жалпы адамзаттық құндылықтардың қалыптасуы  осыбағытта  жүзеге  ...  ...  оның  ...  тануына,  өзіндік   бағдарынанықтауына    мүмкіндік    туғызатындай    тәлім-тәрбие    ...    ... ... ... отбасында қалыптасатыны  белгілі.Адамгершілік  қасиеттер  ізгілікпен  ұштастырады.  Әсіресе   еңбекке   ... бар ... өзін  ...  ...  ... ... басты міндет болып табылады.Өз халқының мәдениетін, тарихын,  өнерін  сүю арқылы  басқа халықтардыңда тілі мен мәдениетіне, салт-дәстүріне ... ...  ...  ...  Қазақ  халқының  әлеуметтік  өмірінде  үлкенді  сыйлауұлттық  дәстүрге  айналған. Отбасында,  балабақшада  ,  ...   ...  ...  ...  ...  ...  әрбір  адамнан  талапетіледі. Халқымыздың тәлім- тәрбиелік мұрасына  үңілсек,  ...      ...      ...  ...  ...  сыйла»,  «Сәлем  бер,  жолынкесіп өтпе» ... ... ... ... мәні ...   ...   бар    адамның    бет-бейнесі    иманжүзді,жарқын, биязы, өзі парасатты болады. Ондай адамды ...  ...  ...  ... құрметтеп сыйлаған. Балаларымызды имандылыққа тәрбиелеу үшін олардың ар-ұятын, намысын оятып, мейірімділік,  қайырымдылық,  кішіпейілдік,  қамқорлықкөрсету, ... ... ... ... ...  қажет.  Баланыүлкенді  сыйлауға, кішіге  ізет  көрсетуге,  иманды   болуға, адамгершіліккебаулу адамгершілік ... ... ...  ...  ... ... қашанда халық  тәрбиесін  үлгі  ұстайды.  Ал, адамгершіліктәрбиелеудің бірден-бір жолы осы іске көзін ...  ...  ...  ... ... бойына сіңіре білсек,  адамгершілік  қасиеттердіңберік ірге тасын қалағанымыз.Адамгершілік- адамның рухани арқауы. Өйткені адам баласы қоғамда өзініңжақсы адамгершілік қасиетімен,  адамдығымен,  ...  ... ... ... құлқына тәрбие мен  тәлім  арқылы  тек біліммен  ақылдыұштастыра білгенде ғана ... ... ... мол ...  ... ... ... Қазіргі кезде өсіп  келе  жатқан ұрпақты тәрбиелеудеқойылған мақсаттардың бірі қоғамға пайдалы, үлкенге құрмет көрсетіп,  кішігеқамқор бола білетін,  ...   ...   ...   ... ... асыруда «Бөбек» қорының президенті Сара Алпысқызының  «Өзін-өзі    тану»     ...     ...     ... ... ... келеді. «Өзін-өзі тану» пәні —  баланыжастайынанотаншылдыққа, әдептілікке,достыққа, тазалыққа, ұқыптылыққа, мейірімділікке,табиғатты  сүюге,  отбасын  сыйлауға, ұйымшылдыққа үйретеді.   Адам   ...  ...  ...  ...  ...   ... ... және өзгелерді қадірлей,  сыйлай,  құрметтей білу,тыңдай білу, қолынан келгенше адамдарға көмектесу, кешірімді  болуды  үйретуде «Өзін-өзі тану» пәнінің  үйлесіне  тимек.  ...  ...  ...  ...  ...  ...  жырлары,  даналыққа толы   мақал-мәтелдер,   жұмбақ-жаңылтпаштар,   ...   ...   ...   ...  ...  ...  ...  ниеттерге  баулиды.  Олай  болса,адамгершілік тәрбие беру кілті — халық педагогикасында деуге болады.  Ұлттықасыл қасиеттерді  жас  ...  ...  азық  ...  ... ... ... ...  құрал,  көркем  шығармалархрестоматиясы  және балалардың  дәптерінен   тұратын бұл оқу —   ...   ...   ...   ...   ...    ...    ...  негізгі  құрылымдары  «Амандасу  рәсімі»,  «Шаттықшеңбері», «Көңіл күйді  ...  ...  ...  ...  ... ... ... «Шығармашылық тапсырма»  ұжымдық  жұмыс,дәптермен жұмыс, жүректен-жүрекке шеңберінен тұрады.Сабақтың  ...  ...   ...   ...   ...       мен        ...        ... түрлі ойындар мен жаттығулар қолданылды.Мұның маңызы баланың ... ... оны ...  ...  адамгершілікқасиеттерге  қатынасын   дамытудан   ...   ...   ...   берілгеншығармашылық тапсырмалар педагог  пен  ата-аналардың  арасындағы өзіндік біртығыз қарым-қатынас орнатуға бағытталғанжұмыстың бір қыры ... ... ... ... аялдамасында  тақырыбындаата-аналармен бірлесіп  ұйымдастырылған «Менің   отбасым»газетінде   баланыңсәбилік шағынан, ересек жасына дейінгі және ата-анасы,  туысқандарының  ...    ...    ...    ...     отбасыарасындағы байланыс,  ынтымақтастық   нығая түседі,   ...   ... ... ... бала  ...  ...  ...  болады.  Бір  сөзбен  айтқанда   отбасы   мен   балабақша бірініңбастаған игілікті ісін екіншісі ... ...  ...  ... ... ...  ...  үлкен  жауапкершілікпенқатысты. Олар анаға байланысты мақал-мәтелдер жаттады.«Шеше көрген тон пішер, ... оқ ... ... ... түйметігіп, өз шеберліктерін көрсетті. Жас ұрпақты саналы, сергек етіп  тәрбиелеуотбасы мен балабақша қызметкерлерінің бірден бір парызы. ...  ...  ...  ...  жұмыстың  орны  орасан.  Сондықтан біздіңбалабақшада  ата-аналармен  жұмыстардың  алуан   түрлері   іске   ...   ...   ...   ...     ...     ...      «Ата-аналарға кеңес»,      «Келжаттайық бәріміз» деген бұрыштар  бар.  Атап  ...  ...  ...  ... ...  ...  ...  тәрбие  беру»,«Психологические  особенности  возрастных   особенностей   родителей»   ашықсабақтарға, ойын-сауық     ...      ... ... ...    бала     ...     ...    де әр қалай.     Ата-аналарға ойын     ...       ...       ...        ...        қорындамытуға арналған тапсырмалардың  жазбаларын  үйде  баласымен   сауат   ... тіл ... ... қайталау үшін ұсынамыз. «Сөзді  кішірейтіпайт», «Кәне сөз іздейік», моншақтан  ...  ...  ... ...  ...  бала  ...  мәселесінде  ата-ананың  жауапкершілігі  зор  ...  ...  ...   адам   баласынатән қасиеттерге  дағдыланып  ұяда  көргенінен  өнеге   алатындығы сөз болды.«Азамат  боп  мен  ...  ...  ...  атты  ашық   ...   өтті.Бұл кеште  Сара  апайға арнап  өлең,  тақпақтар  айтылып,  ойындар  ойналды,құттықтау   ...   ...   ...   ...   ...    өздерініңшығармашылық жұмыстарымен толықтырды. «Құмыраға гүл салу» жұмысында  ...  ...   ...   ...   Сара   ... ... ...  қатар  «Жирен  жаман  әдеттен,  үйрен   жақсы әдеппен» —   дегендейхалқымыз балалармен «Әдептілік-әдемілік» атты  ...  ...  ...  ...  ...  ...  туралы  мақал-мәтелдер  айтылып,  қойылымдаркөрсетілдіТәрбиешінің  ...  ...  ...  ...  ...  әдет-ғұрпын  салт-дәстүрлерін  көңіліне  тоқыған денісау,   ...   ...   ...    ...    ...  жан-жақты азамат  тәрбиелеп  өсіру.  Ересектер  ...   ... ... тақырыбына қосымша «7 мамыр — батырлыр күні»  мерекесінеарналған «Ел қорғауға әзірміз»  атты  ...   ...   ...   ... арқылы өсіп келе жатқан жас  ұрпақ  ұландарымызды  ...  ... ... ...  осы  ...  ...  шапшаңдылығымен,батылдығымен өз Отанының жас ұландары екенін көрсетіп, дәлелдеді.Жарыстар жас жеткіншіктердің бойында адамгершілік қасиетін  оятып,патриот болуға тәрбиелейді. Рухани-адамгершілік ...  ...  ... ... ... ... тәрбиелеп, соны  мақсаттұтса, ұстаздың,  ата-ананың  да болашағы зор  болмақ.  «Мен  үш қасиеттімдімақтан     ...     ...     ...     ...     ... һәм ешкімнен ештеңені қызғанбадым.Жеке адамның адамгершілік санасының дәрежесі оның мінез-құлқы  мен  іс-әрекетін  анықтайды.  ...  ...  ...  ...   әсер   ... сезім сүйену  тәрбиенің  тиімділігін  арттырады.  Баланың  сезімінеәсер  ету  ...  және  ...  ...  неғұрлым  күрделі  саласы  болыптабылады. Сондықтан да тәрбие жұмысында ... ...  ...  әсер  ... баса ... ... жөн.1.6 Саналы тәртіп пен мінез- құлықСаналы   тәртіпке   тәрбиелеу   ұлттық   ...   ...   ... ...  ... ереженің өзі де оны сақтай  білу  ықыласы  әліоның орындалуына ...  ... ... Оқушылардың  сан  алуан  жәненақты ұйымдастырылған оқу қызметі, тәртіпті  мінез  –  құлық  ...  ... ... сөз  жоқ,  әсерін  тигезеді.  Өйткені  оқу  еңбегіпроцессінде оқушылар тәртіп сақтауға,  ...  ...  ...  ...  ...  ...  үй  тапсырмаларын   саналы   орындауғадағдыланады.   Бірақ   мұның   бәрі   ...   бола   ...   ...  ...  ...  ...  пен   реттілікті   сақтауға   үйретумұғалімдердің сынып жетекшілерінің, ...  ... ...  ... және ... күш – жігер жұмсауды талап етеді.Жеке  адамның  сапалары  адамның  қылықтарын  да,  оның   ...   ... ... да  ...  Жеке  адамның  ішкі  және  ... ... ... ... өзі де міне осында.Жеке адамның қалыптасуы мен оның мінез – құлқының ...  ...  ... жеңе білу – ... аса ... міндеттерінің бірі. Мінез  –құлық   мәдениеті   ...   ...   ...   өзінің    айналасындағыадамдармен  ... ...... ... ... ...  нормалардысақтауды  талап  етеді.  Бұл  ережелер   үлгілі   мінез   –   ...   ... ... пен ... ... пен  ибаны,  ұлттықар мен намысты, құқылық білімділік пен қоғамдық өмір нормаларын   орындауды,адамгершілікке және қоғамға жат ... ... ... ... ... тәртіп және мінез құлық мәдениетіне  тәрбиелеу  мәселелерінкөрсетілген  жағдайлар  тұрғысынан  қарастыратын   болсақ,   онда   ...  ...  ...  ...  ...  ...   бірыңғайпедагогикалық  талаптар  соның  негізінде  тәрбие   процесін   ұйымдастыруғатұтастай  келуді  ...  ...  ...  ...  ең  ...  ...   болыптабылады.  Бұл   жағдай  бірыңғай  педагогикалық   талаптарды   ұжым   ... аса ... ... мен ... жасайды, өйткені олар:Балалардың қызметін бірлескен қоғамдық пайдалы,  педагогикалық  жағынанорынды ұйымдастыруға мүмкіндік ... ......  ...  және  ұжымдық  қарым  –қатынастардың ... ...  ...  ...   ...   және   принципті   түрде   ... ... ... қалыптасу процесінің мәнін қарастырады.Ол үшін мектепте оқушылардың сабақ,  ...  және  ...  тыс  ...  –  құлқына  қойылатын  бірыңғай   талаптар   жасалып,   ... ... және ... өзін – өзі басқару туралы ережелер  ... ... ... ... ...  осы  құжаттардың  мазмұны  олардыңөмірін және өзара қарым – ... ... ...  ережелер  мен  оқушылармінез – құлқының нормалары етуге бағытталсын.Жеке тұлғаның мінез – құлқына қойылатын ... ... ...  ... ... білім  беру  жүйесі  ұйымдастырылсын.  Барлық  сыныптаоқушылардың  ...  ...  ...  және  ...  –   құлық   мәдениетітәрбиесінің негізгі өлшемдерінің мәні ... ...  ...  ...  өлшемдер  бойынша  әр  оқушының,  сондай  ақ   ...   ...   ...  дәрежесінің  есебі  (  диагностика   арқылы)   жүргізілгеніорынды. Ол ... ... ... ... ғана  емес,  сонымен  біргетәрбиенің нәтижелерін көруге де ... ... ... оның ... мен  ...  ... ... мақсатының  ерекшелігінен,  өзінің  жеке  басынан,  ... т.б. ... ... ... және  жеткіншектік  шақтақалыптасады. Барлық жағдайда жеке адамның бағыттылығы  ерік  белсенділігініңбағытын да анықтайды. Бағыттылық жеке адамның мақсатқа  ...  ... ... ... табады.Әуелі өзіміз адамдардың дара ерекшеліктерін,  дұрыс  түсініп  алғанымызжөн. ... ғана ... ... ...  қағидалар  мен  бұрынғы  оқу-тәрбиесінжүргізудегі бірізділіктен айығып, әрбір адам ... бір ... ...  ... түсінеміз. Сонда ғана ашылмай жатқан бұлақ көзін ашамыз.  Педагогтың,мұғалімнің, тәрбиеші-тәлімгердің негізгі  мақсаты  да  сол  ...  ... ... оқу ...  ісі  ...  ...  ...  де  осындажатқан болар.Жеке адам туралы ұғым оның ерекшеліктеріне тән жеке ... ...  ...  жеке   ...   деп   отырғанымыз   психикалыққұрылымы, мінезі,  интелекті.  Жеке  ...  ...  ......   ...   ...   сезімі,    сондай-ақпсихологиялық процестердің ерекшеліктері. Бұл қасиеттер әр адамда әр түрлі.Жеке адам ... ... ... ...  ...  оынң  дамупроцесі  жас  сәби   ...   ...   ...   ...   Жеке   адамныңбелсенділігінің  қайнар  көзі  ...   сан   ...   ...   ...  ...  ...  субьективтік  белгілер   арқылысәулеленеді, оның сезімі, мінез-құлқы арқылы байқалады.ІІ. Қазақстандық қоғамдағы жеке ... ... ... ұлттықпатриотизмҚазақстандық қоғамдағы жеке тұлғаны  қалыптастыру  тұрғысындағы  ұлттықпатриотизмді санаға сіңірудегі негізгі кемшіліктер мыналар дер едім:а) Отбасының тәрбиелік рөлінің ... Адам ... аса ... ... ... бағаламау,  салауатты  өмірсалтын қалыптастыру дағдыларының толық қалыптаспауы;б) Бұқаралық ақпараттар құралдарының жеке ... ... ... ... ... жаңа парадигмасын ғылыми-әдістемелік  жағынан  жеткіліксізқамтамасыз етілуі;г) Балалар мен  ...  ...  ...  ...  потенциалытиімділігінің төмендігі;д)  Балалар   мен   жастар   ...   ...   ...  ...  ...  ...  т.б.)   және   ...   іс-әрекеттерінің жеткіліксіздігі.Жоғарыда көрсетілген проблемаларға сүйеніп, жас ұрпақтың  тәрбиесі  ...  ...  ...  және   ...   ...   ...   менмемлекеттік саясатын құрай-тын басты стратегиялық міндеттер ретінде  қаралуытиіс. Құндылық – көпшілік адамдар  ...  және  ...  ... патриотизм  деп  бағалайтын  жеке  тұлға  үшін  ... ...  ...  ...  ...  ...  ...  Олбарлық  адамдарға  эталон,  идеал  ...   ...   ...   ...   құруғапедгогикалық үдеріс бағытталған. Жеке тұлға үшін ең ... ... ...   абсолютті   құндылық,   «барлық   танымның   өлшемі».   ...  ең  ...  ......  оның  ...  құқығы  жәнебостандығы. Қазіргі жағдайда  адам  дамуы  зерттеу  ...  ...  ... ... аса ... ...  үлгілер  жасаушы  және  өзінің  ынтасыменшығармашылыққа  ұмтылушы,  шығармашылық  және   ...   ...   ... болашақ  жеке  тұлғаның  негізі  қаланатын  қоғамның  бастауышқұрылым бірлігі, ... ... ... оның табиғи даму ортасы.Отан, туған өлке– тағдыр  берген,  ата-бабасынан  қалған,  өз  халқыныңмәдени, рухани ... оның ... ...  байланыстыратын  әр  адамныңтеңдесіз, бірегей туған жері.Денсаулық, салауатты  өмір  ...  ...  ...  ...  міндеттішарты;  өзінің  денсаулығына  жауапкершілікпен  қарау  ...  ішкі  ... ... ...  ...  «Қазақстан  –  2050»  Қазақстан  халқынаЖолдауында – ... ...  ...  ...  ұзақ  мерзімдібасымдықтарының бірі болып танылады. Еңбек – адам болмысының негізі, рухтанған, саналы, шығармашылық еңбек –адамның табиғи қасиетінің анағұрлым табиғи көрінісі.Білім – ... жеке ... және ... ... дамуына қажеттішарт. Оқудың нәтижесі – білім. Білімнің тәрбиелік мәні жеке  бастың  ... ... ... ... ... ... адамзаттың және әр халықтың рухани және материалдықөмір саласындағы  орасан  зор  байлығы.  Нағыз  ...  ...  ...  ... ... және әсемдікті біріктіреді. Тіл – адамдардың негізгі қарым-қатынас құралы, аса маңызды  әлеуметтік-мәдени құндылықтардың ... ... ... ... ... ... таңдау. Достықадалдық  және  өзара  көмек  беруді   ғана   емес,   ...   ...   ... ... сенімді және махаббатты айғақтайды.Қазақстан Республикасының 12  жылдық  ...  беру  ...  ... кәсіби  -  тұлғалық  құзыреттілігін  қалыптастыру  ...  ...  ...  ...  ...  ...  тану   ...   төмендегідейқұзыреттіліктерді игеруі міндетті деп атап көрсетілген:Арнайы құзыреттілік- өзінің кәсіби дамуын жобалай білетін қабілеті.Әлеуметтік құзыреттілік- кәсіптік қызметімен ... ... беру ... - ... және ...  ... ... білу қабілеті.Ендеше  құзыреттілік  дегеніміздің  өзін  қазіргі  заман  талабына  сайтұлғаның өзін -өзі өзгерте алу  ...  деп  ...  ...  Міне,құзыреттілік қалыптастыру дегеніміздің өзі  мұғалімнің-қазіргі   оқушылардыңшығармашылық   қабілеттерін   дамыта   ...   ...    ...  ...  деңгейіне  шығу,  жаңаны  түсіне  білуге,   білімніңжетіспеушілігін сезінуге ... ... ... ...  ... ... ... табылмақ.Бұның өзі өз кезегінде қазіргі өзін-өзі тану мұғаліміне  ...  ... ... ... тәрбие беруде белгілі  бір  құзіреттіліктердібойына сіңірген маман болуды талап етеді.Мұндай құзыреттіліктің қатарына мыналар жатады:мәдениеттанымдылық құзіреттілік (ұлттық ерекшеліктерді  тани  ...  ... ... мен өзге ... әлем ... салыстыру, саралай  білуқабілеті);оқу-танымдық  құзіреттілік  (өзінің  білімділік  қабілетін  ... ...  ...  ...  ...  ...  игеру,талдау, қорытынды жасай білу);коммуникативтік құзіреттілік (адамдармен өзара қарым-қатынас тәсілдерінбілу, мемлекеттік тіл ретінде қазақ  ...  ...  ...  ... қатынас дағдылары болуы);ақпараттық-технологиялық  құзіреттілік  (ақпараттық   технологиялармен,техникалық обьектілер көмегімен  ...  ...  өз  ...  ...  ... ... ... өзгерте білуді жүзеге асыра білу қабілеті);әлеуметтік-еңбек құзіреттілігі (әлеуметтік-қоғамдық жағдайларға  талдаужасай ... ... ... ... ... ... ... жеке басына  жәнеқоғам мүддесіне сәйкес ықпал ете білу ...  ...  ...  ...  (отбасылық  еңбек,  белсендібілімі).ҚорытындыҚазіргі кезеңде әлемнің әр ... ... ... ...  ең  өзектіжайдың бірі – осы ұлттық тәрбие мәселесі болып  отыр.  Ол  ...  ... ... ... ең маңызды тұсы адамды ойлануға үйретуі. Әрбір  жекеадам ең  ...  ...  ...  бір  ...  ...  ...  ...  тереңсезініп,  санада  сілкініс  жасауы   ...   ...   ...   ...   ... ...  ...  орнын  белгілеуі  қажеттігін  сіңіруі  болсакерек.  Бұл  ...  ...  ...  ...  ұлттық  сана,  ұлттықұстаным, ұлттық ... ... ... ... ... біздің қайталанбас  ұлттықболмысымызды, ұлттық ойлауымызды, қала берді ұлттық кейпімізді  сақтап  ... ... ... ... ... ...  ...  ұмтылған  тұлға  еңалдымен  ұлттық  тарихи  жадын,  ...  ...  ...   ...   өзіндікдүниетанымын, ана тілі мен ділін, дінін дәстүрлі мәдениетін аман  алып  ... ... ... ... нығайып, ертеңіне сеніммен  қадам  басқан  шағындазаманына сай адамын тәрбиелеу ... ... Осы ... ...  ұрпақ  өнегесі,олардың адамдық болмысы жайлы ой ...  ...  ...  ... идея етіп ұстанатын «Бөбек» қорының президенті С.Назарбаеваның  «Өзін-өзі тану»  ...  ...  алға  ...  ...  өзі  ... бұл пән жасөспірімге рухани-адамгершілік білім беру, дамыту  ... ... ... етеді.Өзін-өзі тану пәні- әлемдегі ең басты құндылық  –  ...  өмір  ... ... үшін, қуаныш үшін  жаралғандығына  негізделеді. Өмірдің  осындайқарапайым ақиқатына – жақсы адам болуға, өз ...  ...  ...  ... ... ... Бұл ... өзін-өзі тану мұғалімнің рөлі аса  зор.Өйткені ол оқыту мен тәрбиелеудің қазіргі әдістемесін  жеткілікті  ... ... ... ... ...  ...  бір  ...  балаларғабағытталған педагогикалық процесті ұйымдастыра алады.Қоғамның   рухани-адамгершілік   құндылықтарға    деген    ... ... жаңа ... ... пәні ...  келіп,  жоғарыдааталған бағдарламалар тәжірибеден өтіп, ... 0111053  ...  ... тану ... ... ... ... астам  алғашқы  түлектеріоблыс,  республика  мектептеріне  биылғы  оқу  жылы  жолдама  ...  ... ... білім мен  тәрбие  жастар  бойында  елге,жерге  ... ... ... рух пен  өз  ...  ...  діліне  асқансүйіспеншілікпен қарап,  жас  жеткіншектерді  ұлттық  құндылықтарға  сүйенішжасауларында  аса батыл қадам болды деп айта  ...  Осы  ...  ...  ...  ...   ұйымдастырып,   колледжді   республикалықдәрежедегі  ғылыми-әдістемелік  орталыққа  ...  ...   ...   ... ... ... ... академик  Ш.Х.Құрманалинаның  ерен  еңбегі  ... ... ... ... атап ... ...  «Мен  ...  Ел  ұғымын  ұлтымыздың  ұлы  бағдары  –«Қазақстан 2050» стратегиясының түп қазығы  етіп  алдым.  ...  ... ... оны ... тұру ... ... Бұл  –  әлем  ... кешкен талай халықтың басынан өткен  тарихи  шындық.  Өзара  алауыздықпен ... ... ... ... ... ...  ...  жіберген.Тіршілік тезіне төтеп бере алмай жер  ...  ұлт  ...  ...  ... ... Біз  ...  қателігінен,  өткеннің  тағылымынан  сабақ  алабілуге тиіспіз. Ол сабақтың түйіні  біреу  ғана  –  ...  Ел  ...  ... Ол үшін өзімізді үнемі қамшылап,  ұдайы  алға  ...  ...  да,  ...  да  ...  ...  Тәуелсіздігімізді   көздіңқарашығындай сақтай білуіміз керек»-деген еді.Елімізде  ...  ...  ...  ...  дегенмен,   өркениетәлеміне  бағыт-бағдарсыз  ену  мүмкін  емес.  Осымақсатта  Елбасы  НұрсұлтанӘбішұлының «Қазақстан – 2050: Бір  ...  бір  ...  бір  ...  аттыжолдауы  болашаққа  бағыт  сілтер  тарихи  ...  деп  ...  ... ... ... ... ... «Білім туралы» Заңы // Алматы 2010.6-б2.  Қазақстан  Республикасында  2015жылға  дейінгі   білім   ...   ... 2004. 3-4б.3. ... тану ... ... ерекшеліктері.Алматы.20064. Б.А. Тұрғынбаева. Мұғалімнің шығармашылық әлеуметін біліктілікті  арттыружағдайында дамыту.: теория және ... // ... 2005, ... ... ...... дамуының сапалық критерий //  «білімсапасын  бағалаудың  мәселелері:  әдіснамалық  ...  және   ...  атты  ...   ...   –   практикалық   конференцияныңматериалдары. 2008. 30- 32-б6. Ә.Иржанова. Жаңа стандарт негізінде бала танымын ... ... ... журнал «Тәрбие құралы» №5, 20108. жыл. 39-41 б.9. Р.Омарова. 12 жылдық мектепке оқушылардың оқу-танымдық іс-әрекетін10. ... Оқу ... ... 2007 ж.11. Е.Б.Моргунов. позновательные процессы  и  способности  в  обучении.  ... 321 ... Сайт ... ... ... тәрбиесі-ұлт болашағы» атты мақаласы.14. С. Ғаббасов «Халық педагогикасының негіздері» тақырыбындағы жинағы.  
        
      

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 39 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Психикалық таным әрекеттерінің оқу іс-әрекетіндегі функциялары16 бет
Қазақ паремияларындағы «Еңбек» концептісі4 бет
Өнімнің өзіндік құны13 бет
Бастауыш сынып оқушыларының тұлғалық қасиеттерін қалыптастыру тәжірибесінен75 бет
«Өзін-өзі тану» курсын оқыту барысында оқушылардың рухани-адамгершілік құндылықтарын қалыптастырудың ғылыми-педагогикалық негіздері110 бет
Абай және аударма өнеріндегі рухани үрдіс 13 бет
Абай, Шәкәрім мұрасындағы рухани тұтастық немесе жантану ілімі жайында7 бет
Адамгершiлiк мәдениетi туралы40 бет
Адамгершілік35 бет
Адамгершілік мәдениеті69 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь