Ибн сина, фирдоуси, қ.жалаири еңбектеріндегі педагогикалық идеялар, тәрбие және еңбек туралы


Ибн Сина, Фирдоуси, Қ.Жалаири еңбектеріндегі педагогикалық идеялар, тәрбие және еңбек туралы
Ибн Сина еңбек пен еңбек тәрбиесі туралы (980-1037)
Ибн Сина – ұлы гуманист. Ол еңбекке, еңбек етуге, еңбк тәрбиесіне гуманистік, қоғамдық тұрғыда қарайды. Ол – өзінің практикалық ісіне ақылдылық пен ұстаздық тұрғысынан қарап, сол тұрғыда еңбек туралы былай деп тұжырым жасайды: «Егер қоғамдағы жұмысқа жарамды адам түгелімен пайдалы еңбек етсе, онда тіпті жұмысқа жарамсыз адамдарды түгелдей асырап бағуға болады. Ол тек еңбектің тазалығы мен халықтығын талап етеді» - деген. Мұны өзінің рубайларында атап көрсетіп кеткен. Ол өзі өмір сүрген кезең үшін - қоғамдық пайдалы еңбек пен еңбек адамдарының өзара қайырымдылығы мен мейірімділігін ұдайы ұштастырып отыратын еңбектің тәсілі мен бөлінісі болуын уағыздады. Ол туралы еңбек заңын ұйымдастырылған және әділетті құрылған қоғамда (мемлекетте) пайдалы еңбекпен шұғылданбаған немесе өзінің орнын таппаған бірде-бір адам болмауға тиіс. Ол қоғамның барлық мүшесінің белгілі бір кәсіппен шұғылдануын талап еткен. Осы ретте ол қоғамдық және ортақ пайдалы еңбек, қоғам үшін де жеке адам үшін де пайдалы деген ой түйеді.
Ибн Синаның мемлекетке, «жалпы» адамзатқа «арналған» жеке адамдар санасын, білімін, оқып үйрену, тәрбие алу үшін арнаулы қаржы (қор) бөлуге тиіс деген тұжырым жасаған. Бұл қаржы халық арасынан жиналатын алым-салықтан, мемлекеттік меншіктерден, мекемелерден түсетін өніммен жиналу тиіс, - деп сол орта ғасырлық дәуірге дейін үлкен ұстаз екенін көрсете білді. «Ортада» жиналған қаржылар жұмысқа жарамайтын мүгедектерге, қарттарға, ауруларға жәрдем ретінде берілсе, ел қорғаушы, тәртіп сақтаушы, жауынгерлерге, жастарды «тәрбиелеуші» ұстаздарға, үйретуші адамдарға жалақы ретінде берілуі тиіс – деген Ибн Синаның бұл ойы, оның үлкен экономист екенін дәлелдейді. Адамдардың денсаулығы – айнала ортаға, экологияға байланысты да оның айтқандарының зор тарихи маңызы еңбек бөлінісін жолға қою – деп қинала жазған екен. Ибн Синаның даналығы: «Табиғат жер бетіндегі бақыттың, байлықтың көзі. Бұл көзді реттеу, иемдену үшін табиғатты білу керек, ол үшін білім мен таза еңбек қажет деді. Біз ХХ ғасыр алдында өмір сүрген Ибн Сина еңбек пен еңбектің маңызын, білімін, тәрбиелік тағылымын ерен биікке көтергенін көреміз. Еңбек пен әділеттіліктің жалынды жаршысы болған Ибн Сина өз заманында осындай

Пән: Әдебиет
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
ТҰРАР РЫСҚҰЛОВ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ЭКОНОМИКАЛЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ

Кафедрасы: Философия
және тарих

Ибн Сина, Фирдоуси, Қ.Жалаири еңбектеріндегі педагогикалық идеялар, тәрбие және еңбек туралы

Оқытушы: п.ғ.к., доцент
Молдасан Қ.Ш.
Магистрант: Мердемгалиева Г.Ш.
Мамандығы: Қаржы менеджменті

Алматы 2011

Ибн Сина, Фирдоуси, Қ.Жалаири еңбектеріндегі педагогикалық идеялар, тәрбие және еңбек туралы
Ибн Сина еңбек пен еңбек тәрбиесі туралы (980-1037)
Ибн Сина - ұлы гуманист. Ол еңбекке, еңбек етуге, еңбк тәрбиесіне гуманистік, қоғамдық тұрғыда қарайды. Ол - өзінің практикалық ісіне ақылдылық пен ұстаздық тұрғысынан қарап, сол тұрғыда еңбек туралы былай деп тұжырым жасайды: Егер қоғамдағы жұмысқа жарамды адам түгелімен пайдалы еңбек етсе, онда тіпті жұмысқа жарамсыз адамдарды түгелдей асырап бағуға болады. Ол тек еңбектің тазалығы мен халықтығын талап етеді - деген. Мұны өзінің рубайларында атап көрсетіп кеткен. Ол өзі өмір сүрген кезең үшін - қоғамдық пайдалы еңбек пен еңбек адамдарының өзара қайырымдылығы мен мейірімділігін ұдайы ұштастырып отыратын еңбектің тәсілі мен бөлінісі болуын уағыздады. Ол туралы еңбек заңын ұйымдастырылған және әділетті құрылған қоғамда (мемлекетте) пайдалы еңбекпен шұғылданбаған немесе өзінің орнын таппаған бірде-бір адам болмауға тиіс. Ол қоғамның барлық мүшесінің белгілі бір кәсіппен шұғылдануын талап еткен. Осы ретте ол қоғамдық және ортақ пайдалы еңбек, қоғам үшін де жеке адам үшін де пайдалы деген ой түйеді.
Ибн Синаның мемлекетке, жалпы адамзатқа арналған жеке адамдар санасын, білімін, оқып үйрену, тәрбие алу үшін арнаулы қаржы (қор) бөлуге тиіс деген тұжырым жасаған. Бұл қаржы халық арасынан жиналатын алым-салықтан, мемлекеттік меншіктерден, мекемелерден түсетін өніммен жиналу тиіс, - деп сол орта ғасырлық дәуірге дейін үлкен ұстаз екенін көрсете білді. Ортада жиналған қаржылар жұмысқа жарамайтын мүгедектерге, қарттарға, ауруларға жәрдем ретінде берілсе, ел қорғаушы, тәртіп сақтаушы, жауынгерлерге, жастарды тәрбиелеуші ұстаздарға, үйретуші адамдарға жалақы ретінде берілуі тиіс - деген Ибн Синаның бұл ойы, оның үлкен экономист екенін дәлелдейді. Адамдардың денсаулығы - айнала ортаға, экологияға байланысты да оның айтқандарының зор тарихи маңызы еңбек бөлінісін жолға қою - деп қинала жазған екен. Ибн Синаның даналығы: Табиғат жер бетіндегі бақыттың, байлықтың көзі. Бұл көзді реттеу, иемдену үшін табиғатты білу керек, ол үшін білім мен таза еңбек қажет деді. Біз ХХ ғасыр алдында өмір сүрген Ибн Сина еңбек пен еңбектің маңызын, білімін, тәрбиелік тағылымын ерен биікке көтергенін көреміз. Еңбек пен әділеттіліктің жалынды жаршысы болған Ибн Сина өз заманында осындай батыл да, дұрыс пікірлер айтқан. Тіпті ол әділетсіз үкіметке қарсы халық өкіметінің болуын қажет және заңды деп тапқан.
Орта ғасырлардың ұлы ғалымы Әбу Әли Ибн Сина табиғат пен қоғам құбылыстарының өз замандастарына белгісіз көптеген құпияларын ашты, адамның ақыл-ойы фанатизм мен жоққа сенушіліктен құтқаруға тырысты, табиғатты танып, оны адамзатқа қызмет еттіруге ұмтылды. Соның үшін де адамзат қоғамы Орта Азияның асқан ғалымы, ұлы ойшыл, тамаша табиғат танушысы Ибн Синаның есімін ғасырлар бойы құрметтеп келеді.

Фирдоуси Әбілқасымның - әлемдік тәлімі
Фирдоуси Хорасандағы Табаған мекені, қазіргі Фердоус қаласында дүниеге келген. Парсы-Тәжік ұлы ақыны. Қатардағы шаруа отбасында дүниеге келген. Білімді үйінде алып, парсы, араб тілін, тарихын терең білген. Фирдоуси - оның бүркеншік аты, мағынасы жұмаққа дегенді білдіреді. Шығармаларын осы жұмаққа деген есімімен жаззған. Ирандағы Сасани әулетіне тән тарихи Хроника жанрында жазылған Патшалар кітабы (Хватай наман) негізіндегі мәліметтерге сүйеніп, Фирдоусиге өз Шаһнамасын жазуға парсы ақыны Дакини кеңес берді. Дакини бастаған осы ұлы істі жалғастыруды Фирдоуси қолға алады. Ол өзіне дейінге жазба деректерге сүйеніп, әрі өз бетімен мифтік мағлұматтар мен эпостық аңыздарға, халық санасынан орын алған деректерді, шежірелерді сұрау салып ізденеді. Өзі жазған Шаһнамаға Сасани әулетінің тарихи хроникасында жоқ Систан елі мен Рүстем жайлы зор аңыз жырларды тыңнан қосады. Рүстем образы кейіннен бүкіл әлем әдебиетіндегі ең таңдаулы ұнамды кейіпкер бейнесіне айналып кетті. ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Әбу Әли ибн Сина
Ибн Сина
Ибн Сина және оның еңбектері
Әбуәли ибн Сина
Қадырғали Жалайри
Ибн Синаның Аллаһ түсінігі
Ы. Алтынсариннің әңгімелеріндегі педагогикалық - психологиялық идеялар
Эволюциялык идеялар
Қ.Жалаири, М.Х.Дулати, Өтеміш қажы – алғашқы қазақ тарихшылары
Ұрпақ тәрбиесіндегі тағлым – тәрбие туралы ой пікірлер
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь