Жаңа заман философиясы(xvii-xix ғасырлар)

Жоспар
Кіріспе
Негізгі бөлім
1. Рационализм мен эмпиризм
2. Декарт философиясы
3. Спиноза философиясы
4. Фр. Бэкон философиясы
5. Гуго Гроций философиясы
6. Дж. Локк философиясы
7. Лейбниц философиясы
Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
Кіріспе
Жаңа Заман философиясы, деп XVII, XVIII және XIX ғасырларды қамтитын дәуір. Шартты түрде – жаңа тарихтың басы деп 1640 жылғы ағылшын буржуазиялық революциясын – капиталистік немесе буржуазиялық қатынастардың, индустриалды өркениеттің бастауы болған құбылысты алады. Үш ғасыр бұрын адамзат ежелгі дүниемен қоштасып (антика және орта ғасырлар), «адам – ғаламдағы ең мінсіз тіршілік иесі, эволюцияның тәжі, демек – дүниенің қожасы» деп сенген жаңа рухани пікірді бекіткен философия болды.
Пайдалынылған әдебиеттер тізімі
1.Тұрғынбаев Ә.Х «Философия» оқулық.- Алматы: «Білім», 2001ж.
2.Алтай Ж., Қасабек А., Мұхамбетали Қ. «Философия тарихы», -Алматы: «Жеті жарғы». 1999ж.
3.Сыдықов Ұ., Кішібеков Д. “Философия”. Оқулық.. Алматы “Ғылым”, 2007.
        
        Жаңа Заман философиясы(XVII-XIX ғасырлар)ЖоспарКіріспе Негізгі бөлім* Рационализм мен эмпиризм* Декарт философиясы* ... ... Фр. ... ... Гуго ... ... Дж. Локк ... Лейбниц философиясыҚорытындыПайдаланылған әдебиеттер тізіміКіріспеЖаңа Заман философиясы, деп XVII, XVIII және XIX ... ... ... ... түрде  -  жаңа тарихтың басы деп 1640 жылғы ағылшын буржуазиялық ...  -  ... ... ... ... ... ... бастауы болған құбылысты алады. Үш ғасыр бұрын ... ... ... қоштасып (антика және орта ғасырлар),  деп сенген жаңа рухани пікірді бекіткен философия болды.Рационализм мен ... (лат. ratio  -  )  -  ... пен ... ... ақыл-ой деп сенетін философиялық бағыт. Рационализм 3 түрге жіктеледі: 1. онтологиялық2. гносеологиялық3. этикалық ... ... ... ... негізінде ақылды бастама жатыр, яғни болмыс о бастаған ақылды.Осынысымен ...  -  ... ... ... ... ... ), ... айырмашылығы материяның (болмысты) идеяға қарағандағы біріншілігін және материяның (болмыстың) өзінде ақыл барын ... ... ... ... ... мен ақылды ұйымдастырылғандығына сенетін материалистер (Демокрит, Эпикур, т.б.)  -  рационалистер.Гносеологиялық ... ... ...  -   ... ... ... гносеологиялық рационалистер бір жағынан ортағасырлық геология мен схоластика қарсы шықса, ... ... ... ... ...  ... ... эмпиристер таным негізінде сезімділік тәжірибе жатыр деп ... ... ... қарсы қоятын дәлелдері:1.ақыл сүзгісінен өткізілмеген сезім немесе тәжірибе танымға негіз бола ... ... мен ... ... ... жаңа білім мен жаңалық бола алады, ол жаңалықтар кейіннен тәжірибе түрінде дәлелденуі ... ... ... ... ... деп аталады. Ежелгі дүние мен қазіргі заманға дейінгі көптеген философтарды ... ... ... ... ... т.б.) ... ... жатқызуға болады. Алайда рационализнің ресми философиялық бағытқа айналуына үлес ... ... ... ... Эмпиризм - таным негізінде тек сезім мен тәжірибе жатыр деген пікірді ЖАҚТАЙТЫН ФИЛОСОФИЯЛЫҚ бағыт. XVII ... ... одан ... ... АҚШ-та кең тарады. Негізін қалаушы - Фр.Бэкон. ... ... ... ... ... ... ... дауласты.Декарт философиясыРационализмнің негізін қалаушы - француз философы, ғалым-математик Рене ... ... деп ... ... ... ... ... ақыл-ойдың рөлін негіздеді;2.Субстанция, оның атрибутары мен модустары туралы ілімді ұсынды;3.Философиядағы материализм мен ... ... ... ... ... ... теориясын негіздеді;4.Танымның ғылыми әдісі және  идеялар теориясын ұсынды.Болмыс пен ... ... ... ... ... ... ... адамға түсініксіз заттар мен құбылыстар көп (мысалы: Құдай деген бар ма? Оның ... ... ... ... бар ма? т.б.);2.Есесіне кез-келген құбылыс пен затқа күмәндеуға ... ... ... ... ете ме? Күн шығып тұрғаны рас па? т.б.);3.Түсініксіз, анық емес заттармен, құбылыстармен салыстырғанда күмәндану нақты қасиет, шын ... және ... ... ...  -  ойдың қасиеті, демек, күмәндана отырып адам ойлайды;5.Шын тіршілік ететін адам ғана ... ...  -  ... ... ... ... пен тану негізінде ғана жата алады.Осыған байланысты ...  ... ... ... мәселесін зерттеу барысында Декарт болмыс мәнін сипаттайтын базалық, негіз болатын ұғымды табуға талпынды. Өз ізденістері нәтижесінде ... ... ... ... - өз ... үшін ... ... қажетсінбейтінің бәрі. Ондай қасетке (өз тіршілігі үшін басқаны қажетсінбеу) тек субстанция ғана ие және ... ... ... ғана бола ... ... ... құдіретті, жойылмайды және барлық нәрсенің себебі мен өзегі. ... өзі ... өзі ... ... субстанциялардан құралған дүниені жаратты. Құдай жаратқан субстанциялар да (жеке заттар, ... ... ... ... ие  -  ... ету үшін ... ... қажет етпейді. Алайда бір-біріне қатысты алғанда өзіне-өзі жетімді (жеткілікті) ... ... ... ... ... бәрі ... және оған тәуелді (өйткені оларды жасаған Құдай). Жаратылған субстанцияларды Декарт екі ... ... ... ... ... қоса ... ... тек өздеріне ғана тиесілі қасиеттері (атрибуттарды) болатының атап көрсетеді: дәйектілік - ... ... ...  -  ... ... ... барлық материалды субстанциялардың бәріне тән қасиет дәйектілік (ұзындығына, еніне, биіктігіне, тереңдігіне қарай) және олар сансыз көп рет (шексіздікке дейін) ... ... ... ... ... ... тән және олар, кірісінше, бөлінбейді. Материалды және рухани субстанциялардың басты қасиеттерінен ... ... ... да ... модустар деп аталады. Мысалы, дәйектіліктің модустары  -  форма, қозғалыс, ... ... т.б.; ... ... - ... ... ... т.б.Адам, Декарт пікірінше, екі  -  материалды (тәндік-дәйекті) және рухани (ойлаушы) ... ...  -  өзі ... екі ... субстанцияны (әрі материалды, әрі рухани) қатар біріктіретін тіршілік иесі, сондықтан ол табиғаттан жоғары көтеріле алады.Адам өз бойында екі субстанцияны ... ... ... ... (екіұдайлық, қосарлылық) идеясы туындайды.Р.Декарт  да дуализм тұрғысынан шешеді: . Физикада, математикада, т.б. түрлі ғылым ... ... ... әдіс ... процесінде қолданылмайды, дейді Декарт. Ғылыми әдісті таным процесінде ... ... ... ... ... ... алға жыджытуға, танымды өндірістен өнеркәсіп өндірісіне айналдыруға болады. Ондай ғылыми әдіс ... ... ... ... ... ... ... әдісінің мағынасы  -  таным процесінде тек абсолютті, деректі, шын сүйену және ақыл арқылы логикалық тәсілдер арқылы жаңа, ақиқат ... алу. ... ... ... ... ... ... арқылы ғана танымның барлық салаларында шын білімге қол жеткізуге болады.Рационалистік  -  дедуктивті әдісті қолданумен қатар Декарт мынадай ... ... ... барысында бастапқы қағидалар ретінде тек ақиқат, шын, ... және ... ... ... ... ... білімдерді ғана пайдалану;2.Күрделі мәселені қарапайым бөлшектерге, бөліп ... және ... ... ... ... ... жүйелі түрде өту;4.Зерттеудің жүйелілігін, логикалық тізбегін қатаң сақтап, сол тізбектегі бірде-бір зерттеу ... ... ... туа ... ... ... ұсынады: таным және дедукция арқылы алынатын білімдермен қатар, ешбір дәлелді қажет етпейтін ерекше, туа біткен идеялар болады. Ол ақиқаттар ... о ... ... және шын, олар Құдай ақылы мен адам ақылында әрдайым болған және болатын, ұрпақтан-ұрпаққа беріліп отыратын білімдер.Ол білімдер екі ... ... ... ... ұғымдарға жататындар: (бар);  (бар); ; ; ; , т.б.Туа біткен пікірлер:; ; , ... ... ... ... ... таным мақсаттары мынадай болуы тиіс:1.адамның қоршаған дүние ... ... ... және тереңдету;2.ол білімдерді адам мүддесі үшін табиғатты барынша пайдалануға қолдану;3.адамды жетілдіруге және4.түпкі мақсат - адамның табиғатқа ... ... ... ... ... (1632-1677)  -  европалық рационализмнің көрнекті өкілі, Р. Декарт ілімін жалғастырушы, Жаңа Заманғы жетілдірілген, толық және ... ... ... ... ... ... ... мәселесі;2.таным теориясы;3.этика сұрақтары, бостандық және қажеттілік мәселелері.Спинозаның философиядағы маңызды үлесі  -  болмыс мәні ... ... ... ... ... ... ... туралы теориясы алынғанымен, өзі онымен келіскенімен. Спиноза Декарттың теориясының кемшіліктерін жойын, өз ... ... ... ... ... ... ... теориясының басты кемшілігі  -  оның дуализмінде деп санады. Ондағы қайшылық  -  өз тіршілігі үшін өзгені қажет ... мән ... ... ... ... ... ... және Ең жоғарғы Ең ақиқат субстанция - Құдай ... ... ... ... оған ... ... ... Субстанциялардың өзара тәуелсіздігі мен олардың бәрінің бір мезгілде басқа субстанцияға  -  Құдайға жаппай, бірдей тәуелділігіне.Бұл қайшылықты Спиноза ... ... ... туралы ілімінде шешуге тырысты. Спиноза теориясының мәні мынада:1.жоғарғы ...  -  ... мен Ол ... субстанциялар арасында айырмашылық жоқ;2.барлығын, бүкіл тіршілікті өзі қамтып жатқан бір ғана субстанция бар;3.ол субстанция Табиғат пен Құдайды ... ...  -  ...  -  ... ... немесе Табиғаттан жоғары тұрған Құдай жоқ;6.Құдай Табиғаттың ішінде;7.Тек біртұтас Табиғат + Құдай ғана ... ... ... ... + ...  -   - жеке ... жасайды;9.жеке заттар өз бетінше тіршілік етпейді, ол біртұтас субстанцияның  -  ... + ...  - ... ... тіршілігінің сыртқы көрінісі  -  біртұтас субстанция (Табиғат + Құдай), модустар. Оған ... ... ... ... және ... ... олардың тіршілігінің басы мен аяғы бар.Ал Субстанцияның (Табиғат + Құдай) өзінің мынадай ... ... ... ... ... ... ішкі себебі бар (модустар сияқты сыртқы емес);4.көптеген қасиеттерге (атрибуттарға) ие, ... ... ... мен дәйектілік) Декартта жеке модустардың сипаты болса, Спиноза ілімінде бүкіл субстанцияның ... пен ... ... ... ... және ... ... зерттей келіп Спиноза танымның үш сатысын жіктейді:1.тікелей адам танымынан бастау алатын және ешбір сыртқы себептерге (сезім, тән, т.б.) ... ...  - ... ... түрі;2.ақиқаттағы төмен, ақыл әрекеті нәтижесінде логикалық операциялар қалыптасқан таным;3.қоршаған дүниенің санада бейнеленуі нәтижесінде қалыптасқан таным. Спиноза пікірінше, ол білімдер ... ... ... ... терең емес, дәлелмен негізделмеген. Бірақ олар ақиқат білім алуда үлкен рөл атқарады.Спиноза этикасының өзекті мәселелері: 1. детерминизм ... ... ... 2. ... пен ... ... Оларды зерттей келіп Спиноза мынадай қорытындылар түйеді:1.субстанция бостандық пен қажеттілік тұтасып, бірігеді;2.Құдай (Табиғат) толық бастандыққа ие, бірақ Ол ... ... ғана ... ... ... ... еркіндік жоқ және олар қажеттілікке бүтіндей тәуелді;4.адам  -  ... ... ... ... ерекшеленеді, демек, бостандыққа ұмтылады. Бірақ ол өзі де модус болғандықтан азат емес және ... ... ғана ... ... ... ... адам ... талабына көніп, қажеттілік ағынымен жүзеді (Спиноза тілінде  -  ) болып табылады;6.сыртқы қажеттіліктерді  -  ішкі ... ...  -  ... ... жол;7.бостандық  -  бұл танылған қажеттілік.Жоғары дәрежедегі бостандыққа жету үшін Спиноза пікірінше мынадай ... ... ...  -  ... ... түріндегі қажеттілікті барынша (максималды) танып білу;2.Аффектілерден (қайғы, қуаныш, әуестену, т.б.) арылу қажет, өйткені олар бостандыққа ... ... ... ... ... әрекет етуге мәжбүрлейді.Спинозаның өмірлік девизі: Фр. Бэкон философиясыЖаңа Заман ағылшын философиясының ... ... ... ғасырлардағы ағылшын философиясының жалпы сипаты:1.Материалистік бағыттылық (ағылшын ... ... ... ... ... ... осы ... неміс филосфтарына керісінше, болмыс мәселелерін материалистік тұрғыдан түсіндіріп, идеализмді қатаң сынады);2.Эмпиризмнің рационализмнен үстемдігі (Англия  -  ... ... ... ... жеткен, шешуші ақылы, рационализмге емес, тәжірибе мен сезімдік қабылдауға берілген аз санды елдер тобына енді).3.Саяси-әлеуметтік мәселелерге үлкен ... ... ... болмыс пен таным мәселелерін, адамның дүниедегі рөлін түсіндіруге тырысып қана қоймай, қоғам мен мемлекеттің пайда ... ... ... ... ... ... ... жобаларын ұсынды).Ағылшын философтары XVII ғ. үшін озық үлгіде дамыды. Ағылшын философиясынын қалыптасуына ықпал еткен саяси оқиғалар:1.XVII ғ. Ортасындағы ... ... ... ... ... мен жазалау, республиканың аз мерзімді тіршілігі, индепенденттер қозғалысы);2.1688 жылғы ;3.Протестантизмнің толық жеңісі, англикан Шіркеуінің Рим папасына тәуелсіздігі мен ішкі ... қол ... ... ... буржуазиялық қоғамдық-экономикалық қатынастардың дамуы.Жаңа Заманға ағылшын философиясында үлкен із ...  -  ... ... ... ... ... ... Гоббс (мемлекет мәселесін зерттеп,  теориясын ұсынады);3.Дж.Локк (Т.Гоббс дәстүрін жалғасырып, мәселесін зерттеді).Фр.Бэкон (1561-1626)  -  философиядағы эмпириялық ... ... ... қалаған ағылшын философы және саяси қайраткері (1620-1621 жж.)  -  Ұлыбритания лорд-канцлері, корольдан кейінгі екінші ... ... ... ...  -  эпиризмнің мәні: таным негізінде тек қана тәжірибе жататындығына. Жеке адам ... ... ... ... практикалық) көбейген сайын ол ақиқат білімге жақындай түседі. Бірақ ақиқат білім  -  ... ... ... ... мен тәжірибенің басты мақсаты  -  экономиканың ... жаңа ... ... өз әрекетінде практикалық жетістіктерге жетуіне, адамның табиғатқа үстемдік етуіне көмектесу.Фр.Бэконның филофиялық кредосын ... ... ...  ... ... идея ...  -  көптеген жеке құбылыстарды жалпылау негізінде жалпы қорытындылар жасау (мысалы, ) деп түсіндіреді Фр.Бэкон.Индукция әдісін Бэкон ... ... ... ... қарсы қойды. Фр.Бэкон пікірінше, индуция әдісінің дедукциядан артықшылығы  -  ... ... мен ... ... ... ... кемшілігі  -  оның түпкілікті айқын болмауы, болжамдық сипаты ... ... ... ... құбылыстың белгілері ортақ болса, осы тектес заттардың, ... ... ... ... ие ... ... әрбір құбылыс әр жолы тәжірибе жүзіндегі тексеруді қажет етеді). Адамзаттың білімінің барлық салаларында барынша көп тәжірибе жинауы  -  ... ... ... ... ... ... жою ... деп түсінді Бэкон.  деп анықтап берген философ таным әрекеті іске асатын нақты жолдарды көрсетеді. Олар:. -  ... ... ... ... Бұл жол ... ... практикалық тәжірибенің мәнін төмендетеді немесе ескермейді. Рационалистер, Бэкон пікірінше, шын дүниеден қол үзіп догматизмге салынады. .  - тек қана ... ... ... алу жолы ... ... ... (өмірден қол үзген рационализмге керісінше). Бұл әдіс те біржақты.  өз назарын практикалық тәжірибеге, түрлі фактілерді, ... ... ... ... сыртқы көрінісін, мәселені сыртынан,  ғана көріп, мәселені ішінен көре алмайды, зерттеліп отырған заттар мен құбылыстардың ішкі мәнін түсіне алмайды. - ... ең ... ... Осы ... ұстаған зертеуші философ  мен  жақсы жақтарын ... ... ... арылады.  ұстана отырып фактілерді жинап, жалпылап (мәселеге  қарап), ақыл ... ... ...  ... ... ... ... Бэкон пікірінше танымның ең дұрыс жолы  -  индукцияға негізделетін ... ... және ... ... ... заттар мен құбылыстардың ішкі мәнін ақылмен түсінудің ... ... ... эмпиризм.Фр.Бэкон таным процесі өтетін жолдарды көрсетіп қана қоймай, адамғаның (адамзаттың) ақиқат білім ... ... ... ... көрсетіп берді. Ол себептерді Бэкон  () деп атап, төрт түрге бөліп сипаттайды:1.Тектік ... ... ... ... және ... елестері  -  дүниені тануда таным табиғаты мен өз табиғатын ... ... ... туа ... ...  - ... адам ... субъекттің) тұлғасының таным процесіне әсері, нәтижесінде адамның ... ... ...  -  ... ...  -  ... нәтижесінде көрініс беретіндігі ( - адасушылық).Базар  -  театр елестері  -  жүре ... ... ... ... ...  -  ... ұғымдық аппараттағы сөздерді, анықтамаларды дұрыс қолданбаудан туатын адасушылық. Театр елестері  -  таным процесіне сол ... ... ... әсері. Көп жағдайда ескі философия танымды дұрыс бағыттан кері бұрып, жаңа мүмкіндіктерге кедергі жасайды (мысалы, схоластикалық философияның танымға әсері). ... ... 4 ... ... ... зерттей отырып, Бэкон аталған  барынша алшақ жүріп, олардың ықпалынан жоғары болып,  ... ... ... ... ... жасауға тырысты. Классификация негізі  -  адам ақылының қасиеттері: ес, ... ... ...  -  ... ...  -  ...  -  ... ғылымдардың негізі  -  философия сәйкес келеді.Философияны Бэкон:1.Құдай;2.табиғат;3.адам туралы ғылым деп тұжырымдады.Философияның аталған 3 ... адам ... ... құралдармен таниды:1.табиғатты  -  тікелей сезімдік қабылдау мен тәжірибе арқылы;2.Құдайды  -  табиғат арқылы;3.өзін - ... ... ... ... ... ... ойды зерттеуі).Фр.Бэкон философиясы ағылшын философиясына, Жаңа Заман философиясына, одан кейінгі дәуірлер философиясына үлкен әсер берді:1.философиядағы эмпириялық ... ... ... ... (таным туралы ілім) философияның қосалқы саласы болудан жоғары көтеріліп, онтология (болмыс туралы ілім) деңгейіне жетті, және ... ... ... ... екі бөлімінің біріне айналды;3.философияның жаңа мақсаты анықталды  -  ... оның өз ... ... ... ... ... (осылайша Батыс философиясы жанама түрде болса да болашақ америкалық прагматистік ... ... ... ... талпыныс жасалды;5.Англиямен қоса, бүкілевропалық антисхоластикалық, буржуазиялық философияға серпін берілді. Т. ... ... ... ... ...  -  ... ... дәстүрін жалғастырушы шәкірті:1. теологиялық схоластикалық философияға қарсы шықты;2. философия мақсаты  -  ғылыми-техникалық прогреске жол ашу, адам ... ... ... қол ... деп ... ... ... Декарттың рационалистік флилософиясын сынады;4. нағыз материалист болды;5. қоғам мен мемлекет мәселесін ... ... ... деп санады;6. мемлекет теориясын жасады;7. мемлекет пайда болуының негізінде қоғамдық келісім жатыр деген идеяны алғаш ұсынды.Гоббстың философиялық ... пәні  -  ... және ... ... адам ... ... ... қабылдау арқылы өтеді деп санады. Сезімдік қабылдау  -  сезім мүшелерінің (көз, құлақ, т.б.) қоршаған дүниеден сигналдарды ... ... Ол ... Т. ...  деп ... былайша жіктейді:1.Дыбыстар  -  жануарлардың өз әрекетін ... ... ... ... ... , жыртқыштардың ырылы, т.б.);2.Ен салу  -  қатынас барысында адам ойлап тапқан белгілер;3.Табиғи ...  -  ...  ... ... ... ... белгілер  -  тілдегі сөздер;5.Белгілер рөліндегі белгілер  -  ... ғана ... ... ... сөз (ғылыми тіл, діни тіл, жаргон, т.б.);6.Белгілердің белгісі  -  атаулардың атауы  -  ... ... ... ... ... Т. ... индукция мен дедукцияны қатар қолдануды жақтады. Философтың мақсаты адамға оның өз әрекеттерінде практикалық жетістікке жетуге көмектесу болғандықтан, ал адам ... ... ... ... ... ... мен мемлекет мәселесі философиядағы басты сұрақтар.Т. Гоббс өзінің әйгілі кітабы  қоғам және мемлекет теориясын негіздеді.  ()  -  ... ... ... 1651 жылы ... ... Ол теорияның мәні мынадай:1.Адам табиғатынан залым;2.Адам әрекеттерінің қозғаушы күштері  -  жеке пайда мен өзімшілдік, әрікімнің өз қажеттіліктері, аффектілері;3.Аталған ... ... ... ... ... ... құқылығын сезінуге жетелейді;4.Әрбір адамның бәріне құқылығы басқаның мүддесін аяқасты етуіне, ... ... ... өімірі мен экономикалық прогреске мүмкіндік бермейтін және жеңімпазы болуы мүмкін емес  ... қалу үшін ... ...  ...  және ... ... ... болдырмау, шектен шыққан өзімшілдікті тоқтату үшін қоғамдық өмірді жүйелеудің қоғамдық механизмі (институты)  -  мемлекет пайда болды;7.міндеттерін ... ... үшін ... аса ... қажет;8.мемлекет дегеніміз  -   - өз жолындағының ... жеп, ... ... ... тұру еш ... емес, бірақ қоғам тіршілігі және ондағы тәртіп пен әділеттілік үшін өте қажет, мызғымайтын, көп бейнелі, аса күшті ... ... ... (1583-1645)  -  Голландияның саяси-әлеуметтік және құқықтық философиясының көрнекті өкілі, қоғам ... ... ... ... ... ... салалары:1.гносеология (таным)2.мемлекет және құқық3.соғыс және бейбітшілік мәселесі;4.халықаралық қатынастар.Гроций табиғи құқық теориясының негізін қалады. Бұл терияның басты идеялары:1.құқық ... ... ... ... ... тән, ... ... екі үлкен бөлмеге топтауға болады: табиғи құқық және ... ... ... ...  -  ... ... ... құқық (өмір сүруге құқық, тұлғалық құқық, бостандық құқығы, т.б.)  -  ... ... ... түрі ... сақталуына тиіс; 5.жазылған (позитивті) құқық-адамдар өздері шығаратын және арнайы деректерде ... ... ... ... ... ... ... құқыққа сүйенуі және оған қайшы келмеуі тиіс.Дж. Локк философиясыДж.Локк (1632-1704)  -  Бэкон мен Гоббстың философиялық идеяларын ... Жаңа ... ... философиясының эмпиристік және материалистік дәстүрін жалғастырды.Негізгі еңбегі: .Дж. Локк ... ... ... ... ... тек қана ... ... ();3.адамға  болуы мүмкін емес, себебі идеялардың өзі тәжірибе ... ... ...  -  әр адам өз ... тәжірибемен толтыратын бос бөлме (empty cabinet) тәжірибе жазылатын  (tabula rasa);5.тәжірибе көзі  -  ... ... ...  -  адамның өз әрекетінде табысқа жетуіне көмектесу;7.адам идеалы  -  сабырлы, занды тындайтын және заңды сыйлайтын, адамшершілікті ... өзін ... ... өз ... ... жетістіктерге жеткен джентельмен;8.мемлекет идеялы  -  биліктің заң шығарушы, орындаушы және ... ... ... ... ... негізде құралған мемлекет.Мемлекеттегі билік бөлінісі туралы бірінші айтқан Локк ... ...  -  Жаңа ... ... ... ...  -  ... субстанциялардың көптігі туралы теория;3.Лейбниц гносеологиялық (таным туралы ілім)  -  ... мен ... ... ... ... ...  -  немістің математик-ғалымы, заңгер, философ  -  Жаңа Заман ... ... ... өкілі және неміс классикалық философиясының ізашары. Негізгі еңбектері: , .Лейбниц философиядағы рационалистік бағытты жақтады. Оның философиялық зерттеулерінің ... ... ... пен ... ... ... ... зерттей келіп олардың жетілмегендігі туралы қорытындыға келді:Лейбниц Декарттың дуализмін қабылдамады:1.Біріншіден, барлық субстанциялардың (өз тіршілігі үшін өзінен басқаны қажет етпейтін) жоғары ...  -  ... және ол ... ... ... ... жаратылған субстанциялардың дәйекті және рухани (ойлайтын) болып бөлінуі.Спинозаның барлық субстанцияларды біреуге  -  Табиғат-Құдайға біріктіруі Декарттың ... ... жоқ, ... ол ... модустарды екі топқа жіктеді  -  дәйекті және ойлаушы. Яғни ... екі ... ... ... ... ... ... философиясында бір субстанцияның модустарының көріністері түрінде беріледі.Декарт пен Спиноза философиясына керісінше, Лейбниц монадалар туралы ... ... ... ... ... ... негізгі қағидалары:1.Бүкіл дүние көп санды субстанциядан құралған, субстанциялардың табиғаты дуалистік (Декарт пен Спинозада екіұдай) емес;2.Ол субстанциялар монадалар деп аталады ... ... ... , ... қарапайым, бөлінбейді, дәйекті емес, материалды-заттық құрылым емес;4.Монадологияның 4 сапасы бар: ұмтылыс;әуестену;қабылдау;елестету.5.Мәні бойынша монада  -  өз жағынан үздіксіз өзгертетін, ... ... ... ... ... ... ... абсолютті тұйық және бір-біріне тәуелсіз (Лейбниц пікірінше: бір нәрсе кіретін, бір нәрсе ... ... ... ... ... 4 ... жіктейді:1. - неорганикалық табиғат монадалары (тастар, жер, пайдалы қазбалар);2.Жануарлар монадалары  -  түйсікке және жетілмеген өзіндік ... ... (жан) ...  -  ... еске, ойлау қабілетіне ие;4.Жоғарғы монада  -  Құдай.Монада класы жоғары болған сайын оның пайымдылығы мен бостандық деңгейі де жоғары. ... ... ... (монадалар) туралы іліммен қатар Лейбництің философиялық қызуғышылықтарының келесі саласы гносеология (таным философиясы) болды. Лейбниц эмпиризм мен рационализмді келісімге келтіру ... ... ... ... екі түрге: ,  бөлді,2. ақылдан тарайды, логикалық тұрғыдан дәлелденеді, қажетті және ... ... ие;3. - ... (тәжірибелік) жолмен алынған білімдер (мысалы, магнит тартылысы, ... ... ... түрлі металдардың балқу температурасы); әдетте ондай білімдер фактіні ... ... ... себептерін түсіндірмейді және болжамдық сипатта;4.Тәжірибелік (эмпириялық, ) тәжірибелі білім  сияқты емес, болжамдық сипатта болғанымен, оны білім ... ... ... ... не ... не тәжірибелік болып білімнің бір түрімен ғана шектелмей, оның екі түрін де қажет етеді және олардың бірі  -  ... ... ... ...  -  шын ... де, ал екіншісі  -  эмпириялық (тәжірибеге негізделген) ... ... ... ... ... ... ... қорытсақ, бұл кезеңдегі философия эксперименталдық ғылымдармен тығыз байланысты дамып, таным мәселелеріне басты назар аударган, ... ... жаңа ... ... ... қоғамдық келісім үлгілерін ұсынған, рухани маңызы күшті философия болды.Пайдалынылған әдебиеттер тізімі1.Тұрғынбаев Ә.Х  оқулық.- Алматы: , ... Ж., ... А., ... Қ. , ... . ... Ұ., Кішібеков Д. "Философия". Оқулық.. Алматы "Ғылым", 2007.  
        
      

Пән: Философия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 14 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Неміс классикалық философиясы5 бет
ХХ ғасырдың бас кезіндегі іс-қағаздар18 бет
IX-XII ғасырлардағы қазақ отбасы тәрбиесінің қалыптасуы мен дамуы53 бет
Ортағасырлық Византия қалалары49 бет
Қазақстанның орта ғасырлардағы қалалары мен қоныстары38 бет
16-17 ғасырлардағы Қазақ хандығы37 бет
3-12 ғасырлардағы Қытай27 бет
4-7 ғасырлардың бірінші жартысындағы византия империясы5 бет
III - XI ғасырлардағы индияда феодалдық қатынастардың қалыптаса бастауы46 бет
III – VII ғасырлардағы иран21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь